Στρατηγική διεύρυνσης 2013-14

Στο παρόν έγγραφο, η Επιτροπή καθορίζει τη στρατηγική για το 2014 όσον αφορά τη διεύρυνση της ΕΕ με σκοπό τη συμπερίληψη νέων μελών. Επιπλέον, επανεξετάζει την πρόοδο που έχει σημειωθεί στις διαπραγματεύσεις προσχώρησης των χωρών των Δυτικών Βαλκανίων και της Τουρκίας.

ΠΡΆΞΗ

Ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο: Στρατηγική διεύρυνσης και κυριότερες προκλήσεις 2013-2014. [COM(2013) 700 final της 16.10.2013 - δεν έχει δημοσιευτεί στην Επίσημη Εφημερίδα].

ΣΎΝΟΨΗ

Η ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής με τίτλο Η στρατηγική για τη διεύρυνση και οι κυριότερες προκλήσεις συνοδεύεται από μια σειρά λεπτομερέστερων ετήσιων εκθέσεων σχετικά με τις χώρες που βρίσκονται επί του παρόντος σε διαπραγματεύσεις για την προσχώρησή τους στην ΕΕ καθώς και σχετικά με τις δυνάμει υποψήφιες χώρες.

Η ανακοίνωση εξετάζει την πρόοδο που έχει σημειωθεί στις διαπραγματεύσεις προσχώρησης τεσσάρων υποψηφίων χωρών: Μαυροβούνιο, πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας, Σερβία και Τουρκία. Αξιολογεί επίσης την κατάσταση σε σχέση με 3 δυνάμει υποψήφιες χώρες των Βαλκανίων: Αλβανία, Βοσνία-Ερζεγοβίνη και Κοσσυφοπέδιο (ο χαρακτηρισμός αυτός δεν προδικάζει το καθεστώς, είναι δε σύμφωνος με την απόφαση 1244 του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ και τη γνωμοδότηση του Διεθνούς Δικαστηρίου για τη διακήρυξη της ανεξαρτησίας του Κοσσυφοπεδίου).

Επίσης, καταρτίστηκε σύντομη έκθεση για την Ισλανδία, η κυβέρνηση της οποίας αποφάσισε την αναστολή των διαπραγματεύσεων.

Η ανακοίνωση επιβεβαιώνει ότι τα κριτήρια της Κοπεγχάγης εξακολουθούν να ισχύουν (δημοκρατία, κράτος δικαίου, σεβασμός των θεμελιωδών δικαιωμάτων και εύρυθμη λειτουργία της οικονομίας της αγοράς) ως βάση για την ένταξη στην ΕΕ.

Επισημαίνει ότι η διαδικασία προσχώρησης είναι πιο αυστηρή και πλήρης σε σχέση με το παρελθόν και τονίζει την επιτακτική ανάγκη να εξεταστούν κατά προτεραιότητα οι θεμελιώδεις αρχές:

• οι χώρες πρέπει να διευθετήσουν ζητήματα όπως η δικαστική μεταρρύθμιση και η καταπολέμηση του οργανωμένου εγκλήματος και της διαφθοράς σε αρχικό στάδιο των διαπραγματεύσεων προσχώρησης. Με αυτόν τον τρόπο διασφαλίζεται ότι οι μεταρρυθμίσεις είναι βαθιά ριζωμένες και μη αναστρέψιμες τη στιγμή της ένταξης·
• οι ισχυροί δημοκρατικοί θεσμοί είναι επίσης σημαντικοί, ενώ πρέπει να ενισχυθεί ο ρόλος της κοινωνίας των πολιτών· χρειάζεται περαιτέρω πρόοδος όσον αφορά τις εκλογικές και κοινοβουλευτικές μεταρρυθμίσεις και τις μεταρρυθμίσεις της δημόσιας διοίκησης·
• απαιτούνται περισσότερες προσπάθειες για να διασφαλιστεί στην πράξη ο σεβασμός της αρχής της ελευθερίας της έκφρασης και των δικαιωμάτων των ατόμων που ανήκουν σε μειονότητες και όχι απλώς η κατοχύρωσή τους στο δίκαιο·
• καθώς ορισμένες από αυτές τις χώρες δεν διαθέτουν ολοκληρωμένη οικονομία της αγοράς, η ανακοίνωση διατυπώνει προτάσεις για την ενίσχυση της οικονομικής διακυβέρνησης: οι προτάσεις της Επιτροπής περιλαμβάνουν την εφαρμογή εθνικών στρατηγικών οικονομικής μεταρρύθμισης και σχεδίων δράσης για τη διαχείριση των δημόσιων οικονομικών·
• οι μεταρρυθμίσεις της αγοράς είναι ζωτικής σημασίας για τη διασφάλιση βιώσιμης ανάπτυξης και τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας. Αναμένεται ότι η προσέγγιση αυτή θα βοηθήσει τις χώρες να αντιμετωπίσουν κατ’ αρχάς τα θεμελιώδη οικονομικά μεγέθη και να εκπληρώσουν τα οικονομικά κριτήρια για την προσχώρησή τους.

Ο μηχανισμός προενταξιακής βοήθειας (ΜΠΒ ΙΙ), ο προϋπολογισμός του οποίου ανέρχεται στα 11,7 δις ευρώ (τρέχουσες τιμές) για την περίοδο 2014-2020, αποσκοπεί στην υποστήριξη των χωρών κατά την προετοιμασία τους για την προσχώρηση. Με την κατανομή των πόρων αυτών οι πολιτικές προτεραιότητες της στρατηγικής διεύρυνσης μετατρέπονται σε συγκεκριμένες δράσεις (όπως η εναρμόνιση της νομοθεσίας των υποψήφιων χωρών με τη νομοθεσία και τα πρότυπα της ΕΕ).

Τέλος, η ανακοίνωση συνιστά τη χορήγηση της ιδιότητας της υποψήφιας χώρας στην Αλβανία, εφόσον συνεχίσει να λαμβάνει μέτρα για την καταπολέμηση του οργανωμένου εγκλήματος και της διαφθοράς.

Για περισσότερες πληροφορίες, ανατρέξτε στον δικτυακό τόπο της Γενικής Διεύθυνσης Διεύρυνσης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

10.04.2014