EUR-Lex Access to European Union law
This document is an excerpt from the EUR-Lex website
Document 32023R0955
Regulation (EU) 2023/955 of the European Parliament and of the Council of 10 May 2023 establishing a Social Climate Fund and amending Regulation (EU) 2021/1060
Κανονισμός (ΕΕ) 2023/955 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 10ης Μαΐου 2023 για τη σύσταση Κοινωνικού Ταμείου για το Κλίμα και για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΕ) 2021/1060
Κανονισμός (ΕΕ) 2023/955 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 10ης Μαΐου 2023 για τη σύσταση Κοινωνικού Ταμείου για το Κλίμα και για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΕ) 2021/1060
PE/11/2023/REV/1
ΕΕ L 130 της 16/05/2023, p. 1–51
(BG, ES, CS, DA, DE, ET, EL, EN, FR, GA, HR, IT, LV, LT, HU, MT, NL, PL, PT, RO, SK, SL, FI, SV)
In force: This act has been changed. Current consolidated version: 30/06/2024
16.5.2023 |
EL |
Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης |
L 130/1 |
ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (ΕΕ) 2023/955 ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
της 10ης Μαΐου 2023
για τη σύσταση Κοινωνικού Ταμείου για το Κλίμα και για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΕ) 2021/1060
ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 91 παράγραφος 1 στοιχείο δ, το άρθρο 192 παράγραφος 1 και το άρθρο 194 παράγραφος 2, και το άρθρο 322 παράγραφος 1 στοιχείο α),
Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,
Κατόπιν διαβίβασης του σχεδίου νομοθετικής πράξης στα εθνικά κοινοβούλια,
Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής (1),
Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Επιτροπής των Περιφερειών (2),
Αποφασίζοντας σύμφωνα με τη συνήθη νομοθετική διαδικασία (3),
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1) |
Η συμφωνία του Παρισιού, που εγκρίθηκε στις 12 Δεκεμβρίου 2015 δυνάμει της σύμβασης-πλαισίου των Ηνωμένων Εθνών για την κλιματική αλλαγή (UNFCCC) («συμφωνία του Παρισιού») (4), τέθηκε σε ισχύ στις 4 Νοεμβρίου 2016. Τα συμβαλλόμενα μέρη της συμφωνίας του Παρισιού συμφώνησαν να συγκρατήσουν την αύξηση της παγκόσμιας μέσης θερμοκρασίας αρκετά χαμηλότερα από τους 2 °C πάνω από τα προβιομηχανικά επίπεδα και να καταβάλουν προσπάθειες για τον περιορισμό της αύξησης της θερμοκρασίας σε 1,5 °C πάνω από τα προβιομηχανικά επίπεδα. Η εν λόγω δέσμευση ενισχύθηκε με την έγκριση, στο πλαίσιο της UNFCCC, του συμφώνου της Γλασκόβης για το κλίμα στις 13 Νοεμβρίου 2021, στο οποίο η διάσκεψη των μερών της UNFCCC, που επέχει θέση συνόδου των μερών της συμφωνίας του Παρισιού, αναγνωρίζει ότι οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής θα είναι πολύ πιο περιορισμένες σε περίπτωση αύξησης της θερμοκρασίας κατά 1,5 °C, σε σύγκριση με τους 2 °C, και αποφασίζει να συνεχίσει τις προσπάθειες για τον περιορισμό της αύξησης της θερμοκρασίας σε 1,5 °C. |
(2) |
Στην ανακοίνωση της Επιτροπής της 11ης Δεκεμβρίου 2019 σχετικά με την «Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία» (η «Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία»), καθορίστηκε μια νέα αναπτυξιακή στρατηγική που αποσκοπεί στον μετασχηματισμό της Ένωσης σε μια βιώσιμη, δίκαιη και ευημερούσα κοινωνία, με μια σύγχρονη, αποδοτική ως προς τη χρήση των πόρων και ανταγωνιστική οικονομία, με μηδενικές καθαρές εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου το αργότερο έως το 2050 και όπου η οικονομική ανάπτυξη είναι αποσυνδεδεμένη από τη χρήση πόρων. Η Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία αποσκοπεί επίσης στην αποκατάσταση, την προστασία, τη διατήρηση και την ενίσχυση του φυσικού κεφαλαίου της Ένωσης, καθώς και στην προστασία της υγείας και της ευημερίας των πολιτών από κινδύνους και επιπτώσεις που σχετίζονται με το περιβάλλον. Τέλος, διαπνέεται από την αντίληψη ότι η μετάβαση αυτή θα πρέπει να είναι δίκαιη και χωρίς αποκλεισμούς, χωρίς να αφεθεί κανείς στο περιθώριο. |
(3) |
Με την έγκριση του κανονισμού (ΕΕ) 2021/1119 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (5), η Ένωση έχει κατοχυρώσει νομοθετικά τον στόχο της κλιματικής ουδετερότητας για το σύνολο της οικονομίας το αργότερο έως το 2050 και τον στόχο της επίτευξης αρνητικών εκπομπών στη συνέχεια. Με τον εν λόγω κανονισμό θεσπίζεται επίσης δεσμευτικός ενωσιακός στόχος για μείωση, έως το 2030, των εγχώριων καθαρών εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου (εκπομπές πλην απορροφήσεις) κατά τουλάχιστον 55 % σε σύγκριση με τα επίπεδα του 1990. Αναμένεται από όλους τους τομείς της οικονομίας να συμβάλουν στην επίτευξη του εν λόγω στόχου. |
(4) |
Στα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της 10ης και 11ης Δεκεμβρίου 2020 εγκρίθηκε ο δεσμευτικός ενωσιακός στόχος εσωτερικής μείωσης των καθαρών εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, υπογραμμίζοντας παράλληλα τη σημασία της δικαιοσύνης και της αλληλεγγύης χωρίς να αφήνεται κανένας στο περιθώριο. Τα εν λόγω συμπεράσματα επιβεβαιώθηκαν στα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της 24ης και 25ης Μαΐου 2021 όταν το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο κάλεσε την Επιτροπή να υποβάλει ταχέως τη δέσμη νομοθετικών μέτρων της μαζί με διεξοδική εξέταση των περιβαλλοντικών, οικονομικών και κοινωνικών επιπτώσεων σε επίπεδο κρατών μελών. |
(5) |
Το σχέδιο δράσης για τον ευρωπαϊκό πυλώνα κοινωνικών δικαιωμάτων, το οποίο προσυπέγραψε με τα συμπεράσματά του το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της 24ης και 25ης Ιουνίου 2021, τονίζει την ανάγκη ενίσχυσης των κοινωνικών δικαιωμάτων και της ευρωπαϊκής κοινωνικής διάστασης σε όλες τις πολιτικές της Ένωσης. Η αρχή 20 του ευρωπαϊκού πυλώνα κοινωνικών δικαιωμάτων αναφέρει ότι «κάθε άνθρωπος έχει δικαίωμα πρόσβασης σε βασικές υπηρεσίες καλής ποιότητας, στις οποίες περιλαμβάνονται η ύδρευση, η αποχέτευση, η ενέργεια, οι μεταφορές, οι χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες και οι ψηφιακές επικοινωνίες. Παρέχεται η δυνατότητα υποστήριξης για την πρόσβαση στις εν λόγω υπηρεσίες σε όσους την έχουν ανάγκη.». |
(6) |
Η διακήρυξη του Πόρτο της 8ης Μαΐου 2021 επιβεβαίωσε τη δέσμευση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου να εργαστεί για μια κοινωνική Ευρώπη ενισχύοντας τη δίκαιη μετάβαση, και την αποφασιστικότητά του να συνεχίσει να εμβαθύνει την εφαρμογή του ευρωπαϊκού πυλώνα κοινωνικών δικαιωμάτων σε ενωσιακό και εθνικό επίπεδο, λαμβάνοντας δεόντως υπόψη τις αντίστοιχες αρμοδιότητες και τις αρχές της επικουρικότητας και της αναλογικότητας. |
(7) |
Προκειμένου να εκπληρωθεί η δέσμευση για κλιματική ουδετερότητα, η νομοθεσία της Ένωσης για το κλίμα και την ενέργεια έχει επανεξεταστεί και τροποποιηθεί ώστε να επισπευσθούν οι μειώσεις των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου. |
(8) |
Οι εν λόγω τροποποιήσεις έχουν διαφορετικές οικονομικές και κοινωνικές επιπτώσεις στους διάφορους τομείς της οικονομίας, στους πολίτες και στα κράτη μέλη. Ειδικότερα, η συμπερίληψη των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου από τα κτίρια, τις οδικές μεταφορές και πρόσθετους τομείς, που αντιστοιχούν σε βιομηχανικές δραστηριότητες που δεν καλύπτονται από το παράρτημα I της οδηγίας 2003/87/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (6) στο πεδίο εφαρμογής της εν λόγω οδηγίας αναμένεται να προσφέρει ένα επιπλέον οικονομικό κίνητρο για επενδύσεις στη μείωση της κατανάλωσης ορυκτών καυσίμων και ως εκ τούτου να επιταχύνει τη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου. Σε συνδυασμό με άλλα μέτρα, αυτό αναμένεται να συμβάλει, μεσοπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα, στη μείωση της ενεργειακής φτώχειας και της φτώχειας στον τομέα των μεταφορών, στη μείωση του κόστους των κτιρίων και των οδικών μεταφορών και, κατά περίπτωση, στην παροχή νέων ευκαιριών για τη δημιουργία ποιοτικών θέσεων εργασίας και βιώσιμων επενδύσεων, σε πλήρη ευθυγράμμιση με τους στόχους της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας. |
(9) |
Ωστόσο, απαιτούνται πόροι για τη χρηματοδότηση των εν λόγω επενδύσεων. Επιπλέον, πριν από την πραγματοποίηση τέτοιου είδους επενδύσεων, το κόστος που βαρύνει τα νοικοκυριά και τους χρήστες των μεταφορών για θέρμανση, ψύξη, μαγείρεμα και οδικές μεταφορές, είναι πιθανό να αυξηθεί καθώς οι προμηθευτές καυσίμων οι οποίοι υπόκεινται στις υποχρεώσεις δυνάμει του συστήματος εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών για τα κτίρια και τις οδικές μεταφορές μετακυλίουν το κόστος του άνθρακα στους καταναλωτές. |
(10) |
Η κλιματική μετάβαση θα έχει οικονομικό και κοινωνικό αντίκτυπο που είναι δύσκολο να αξιολογηθεί εκ των προτέρων. Η επίτευξη του αυξημένου επιπέδου κλιματικής φιλοδοξίας θα απαιτήσει σημαντικούς δημόσιους και ιδιωτικούς πόρους. Οι επενδύσεις σε μέτρα ενεργειακής απόδοσης, καθώς και σε συστήματα θέρμανσης που βασίζονται σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, όπως η θέρμανση με ηλεκτρικές αντλίες θερμότητας, η τηλεθέρμανση και η τηλεψύξη, και η συμμετοχή σε κοινότητες ανανεώσιμης ενέργειας, αποτελούν αποτελεσματική μέθοδο για τη μείωση της εξάρτησης από τις εισαγωγές και των εκπομπών, με παράλληλη αύξηση της ανθεκτικότητας της Ένωσης. Απαιτείται ειδική χρηματοδότηση για τη στήριξη των ευάλωτων νοικοκυριών, των ευάλωτων πολύ μικρών επιχειρήσεων και των ευάλωτων χρηστών των μεταφορών. |
(11) |
Η αύξηση της τιμής των ορυκτών καυσίμων μπορεί να επηρεάσει δυσανάλογα τα ευάλωτα νοικοκυριά, τις ευάλωτες πολύ μικρές επιχειρήσεις και τους ευάλωτους χρήστες των μεταφορών που δαπανούν μεγαλύτερο μέρος του εισοδήματός τους για ενέργεια και μεταφορές και οι οποίοι, σε ορισμένες περιφέρειες, δεν έχουν πρόσβαση σε εναλλακτικές, οικονομικά προσιτές λύσεις κινητικότητας και μεταφορών και μπορεί να μην έχουν την οικονομική δυνατότητα να επενδύσουν στη μείωση της κατανάλωσης ορυκτών καυσίμων. Οι γεωγραφικές ιδιαιτερότητες, όπως αυτές που χαρακτηρίζουν τα νησιά, τις εξόχως απόκεντρες περιοχές και εδάφη, τις αγροτικές ή απομακρυσμένες περιοχές, τις λιγότερο προσβάσιμες περιοχές, τις ορεινές περιοχές ή τις περιοχές που παρουσιάζουν υστέρηση, μπορούν να έχουν συγκεκριμένες επιπτώσεις στο πλαίσιο της φτώχειας στον τομέα των μεταφορών ως προς την ευπάθεια των νοικοκυριών, των πολύ μικρών επιχειρήσεων και των χρηστών των μεταφορών. Ως εκ τούτου, οι εν λόγω γεωγραφικές ιδιαιτερότητες θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη κατά την προετοιμασία μέτρων και επενδύσεων για τη στήριξη των ευάλωτων νοικοκυριών, των ευάλωτων πολύ μικρών επιχειρήσεων και των ευάλωτων χρηστών των μεταφορών, όπου αρμόζει και κατά περίπτωση. |
(12) |
Μέρος των εσόδων που δημιουργούνται από την ένταξη των κτιρίων, των οδικών μεταφορών και πρόσθετων τομέων στο πεδίο εφαρμογής της οδηγίας 2003/87/ΕΚ θα πρέπει να χρησιμοποιηθεί για την αντιμετώπιση των κοινωνικών επιπτώσεων που προκύπτουν από αυτήν την ένταξη, προκειμένου η μετάβαση να είναι δίκαιη και συμπεριληπτική, χωρίς να αφήνεται κανένας στο περιθώριο. Το συνολικό ποσό του Κοινωνικού Ταμείου για το Κλίμα που συστήνεται δυνάμει του παρόντος κανονισμού («το Ταμείο») θα πρέπει να αντικατοπτρίζει το επίπεδο φιλοδοξίας για απεξάρτηση από τον άνθρακα που αντανακλά η συμπερίληψη των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου από τα κτίρια, τις οδικές μεταφορές και τους πρόσθετους τομείς στο πεδίο εφαρμογής της οδηγίας 2003/87/ΕΚ. |
(13) |
Η χρήση μέρους των εσόδων για την αντιμετώπιση των κοινωνικών επιπτώσεων που προκύπτουν από την ένταξη των κτιρίων, των οδικών μεταφορών και πρόσθετων τομέων στο πεδίο εφαρμογής της οδηγίας 2003/87/ΕΚ είναι ακόμη πιο σημαντική δεδομένων των υφιστάμενων επιπέδων ενεργειακής φτώχειας. Ενεργειακή φτώχεια είναι η κατάσταση κατά την οποία τα νοικοκυριά δεν μπορούν να έχουν πρόσβαση σε βασικές ενεργειακές υπηρεσίες που στηρίζουν ένα αξιοπρεπές επίπεδο διαβίωσης και υγείας, όπως επαρκή ζέστη μέσω θέρμανσης, ψύξη, καθώς οι θερμοκρασίες αυξάνονται, φωτισμό, και ενέργεια τροφοδοσίας συσκευών. Σε μια έρευνα σε επίπεδο Ένωσης, του 2021, περίπου 34 εκατομμύρια Ευρωπαίοι, σχεδόν το 6,9 % του πληθυσμού της Ένωσης, ανέφεραν ότι δεν είχαν την οικονομική δυνατότητα να θερμάνουν επαρκώς το σπίτι τους. Η ενεργειακή φτώχεια αποτελεί συνεπώς σημαντική πρόκληση για την Ένωση. Ενώ τα κοινωνικά τιμολόγια ή η προσωρινή άμεση εισοδηματική στήριξη μπορούν να παρέχουν άμεση ανακούφιση στα νοικοκυριά που αντιμετωπίζουν ενεργειακή φτώχεια βραχυπρόθεσμα, μόνο στοχευμένα διαρθρωτικά μέτρα, ιδίως οι ανακαινίσεις κτιρίων, μεταξύ άλλων μέσω της πρόσβασης σε ενέργεια από ανανεώσιμες πηγές και η ενεργός προώθηση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας μέσω μέτρων ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης που απευθύνονται στα νοικοκυριά, και οι ανακαινίσεις κτιρίων οι οποίες συμβάλλουν στους στόχους που θεσπίζονται με την οδηγία 2010/31/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (7) μπορούν να προσφέρουν μόνιμες λύσεις και να συμβάλουν αποτελεσματικά στην καταπολέμηση της ενεργειακής φτώχειας. Θα πρέπει να είναι δυνατή η επικαιροποίηση του ορισμού της ενεργειακής φτώχειας στο πλαίσιο του παρόντος κανονισμού, ώστε να αντικατοπτρίζει το αποτέλεσμα των διαπραγματεύσεων επί της οδηγίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για την ενεργειακή απόδοση (αναδιατύπωση). |
(14) |
Μια ολιστική προσέγγιση των ανακαινίσεων κτιρίων που θα λαμβάνει πιο αποτελεσματικά υπόψη τα άτομα που διατρέχουν κίνδυνο αποκλεισμού, δηλαδή εκείνα που πλήττονται περισσότερο από την ενεργειακή φτώχεια στην Ένωση, θα μπορούσε να οδηγήσει σε μείωση της ζήτησης ενέργειας. Ως εκ τούτου, η στήριξη του Ταμείου προς τον κτιριακό τομέα θα πρέπει να αποσκοπεί στη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης, οδηγώντας σε μείωση της κατανάλωσης ενέργειας για κάθε νοικοκυριό η οποία θα είναι ορατή όσον αφορά τα χρήματα που εξοικονομούνται και, ως εκ τούτου, θα αποτελεί ένα μέσο για την καταπολέμηση της ενεργειακής φτώχειας. Η αναθεώρηση της οδηγίας 2010/31/ΕΕ θα θέσει τα θεμέλια για την επίτευξη αυτών των στόχων και, ως εκ τούτου, θα πρέπει να ληφθεί υπόψη κατά την εφαρμογή του παρόντος κανονισμού. |
(15) |
Δεδομένου ότι η φτώχεια στον τομέα των μεταφορών δεν έχει ακόμη οριστεί σε επίπεδο Ένωσης, θα πρέπει να εισαχθεί αυτός ο ορισμός για τον σκοπό του παρόντος κανονισμού. Η φτώχεια στον τομέα των μεταφορών θα μπορούσε να καταστεί ακόμη πιο πιεστικό ζήτημα, όπως αναγνωρίζεται στη σύσταση του Συμβουλίου, της 16ης Ιουνίου 2022, σχετικά με τη διασφάλιση δίκαιης μετάβασης προς την κλιματική ουδετερότητα (8), και να οδηγήσει σε μείωση της πρόσβασης σε βασικές κοινωνικοοικονομικές δραστηριότητες και υπηρεσίες, όπως η απασχόληση, η εκπαίδευση ή η υγειονομική περίθαλψη, ιδίως για ευάλωτα άτομα και νοικοκυριά. Η φτώχεια στον τομέα των μεταφορών προκαλείται συνήθως από έναν παράγοντα ή από συνδυασμό παραγόντων, όπως το χαμηλό εισόδημα, οι υψηλές δαπάνες για καύσιμα, ή η έλλειψη οικονομικά προσιτών ή προσβάσιμων ιδιωτικών ή δημόσιων μεταφορών. Η φτώχεια στον τομέα των μεταφορών μπορεί να επηρεάσει ιδιαίτερα τα άτομα και τα νοικοκυριά σε αγροτικές, νησιωτικές, περιφερειακές, ορεινές, απομακρυσμένες και λιγότερο προσβάσιμες περιοχές ή λιγότερο ανεπτυγμένες περιφέρειες ή εδάφη, συμπεριλαμβανομένων των λιγότερο ανεπτυγμένων περιαστικών περιοχών και των εξόχως απόκεντρων περιοχών. |
(16) |
Το Ταμείο θα πρέπει να συσταθεί για να παρέχει κονδύλια στα κράτη μέλη για την υποστήριξη των πολιτικών τους με σκοπό την αντιμετώπιση των κοινωνικών επιπτώσεων της εισαγωγής του συστήματος εμπορίας εκπομπών για τα κτίρια και τις οδικές μεταφορές στα ευάλωτα νοικοκυριά, τις ευάλωτες πολύ μικρές επιχειρήσεις και τους ευάλωτους χρήστες των μεταφορών. Αυτό θα πρέπει να επιτευχθεί ιδίως μέσω προσωρινής άμεσης εισοδηματικής στήριξης και μέτρων και επενδύσεων που αποσκοπούν στη μείωση της εξάρτησης από ορυκτά καύσιμα μέσω της αυξημένης ενεργειακής απόδοσης των κτιρίων, της απαλλαγής της θέρμανσης και της ψύξης των κτιρίων από τις ανθρακούχες εκπομπές, ανεξαρτήτως της ιδιοκτησίας των κτιρίων, συμπεριλαμβανομένης της ένταξης της ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, και μέσω της παροχής βελτιωμένης πρόσβασης στην κινητικότητα και στις μεταφορές μηδενικών και χαμηλών εκπομπών προς όφελος των ευάλωτων νοικοκυριών, των ευάλωτων πολύ μικρών επιχειρήσεων και των ευάλωτων χρηστών των μεταφορών. Πρέπει να δοθεί προσοχή στις διαφορετικές μορφές ενοικίασης κατοικιών, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που βρίσκονται στην ιδιωτική αγορά ενοικίασης ακινήτων. Η χρηματοδοτική στήριξη ή τα φορολογικά κίνητρα, όπως η έκπτωση του κόστους ανακαίνισης από το ενοίκιο, θα μπορούσαν να συμπεριληφθούν στα μέτρα προκειμένου να ληφθούν υπόψη οι ενοικιαστές και τα άτομα που ζουν σε κοινωνικές κατοικίες. |
(17) |
Κάθε κράτος μέλος θα πρέπει να υποβάλει στην Επιτροπή ένα κοινωνικό σχέδιο για το κλίμα («το σχέδιο»). Τα σχέδια θα πρέπει να υποβληθούν έως τις 30 Ιουνίου 2025, ώστε να μπορέσουν να εξεταστούν προσεκτικά και εγκαίρως. Τα σχέδια θα πρέπει να έχουν μια επενδυτική συνιστώσα που προωθεί τη μακροπρόθεσμη λύση της μείωσης της εξάρτησης από τα ορυκτά καύσιμα και θα μπορούσαν να προβλέπουν άλλα μέτρα, συμπεριλαμβανομένης της προσωρινής άμεσης εισοδηματικής στήριξης, για τον περιορισμό των δυσμενών επιπτώσεων επί του εισοδήματος σε βραχυπρόθεσμο ορίζοντα. Τα σχέδια θα πρέπει να επιδιώκουν δύο στόχους. Πρώτον, θα πρέπει να παρέχουν στα ευάλωτα νοικοκυριά, τις ευάλωτες πολύ μικρές επιχειρήσεις και τους ευάλωτους χρήστες των μεταφορών τους απαραίτητους πόρους για τη χρηματοδότηση και την πραγματοποίηση επενδύσεων στην ενεργειακή απόδοση, στην απαλλαγή της θέρμανσης και ψύξης από τις ανθρακούχες εκπομπές, σε οχήματα και κινητικότητα μηδενικών και χαμηλών εκπομπών, μεταξύ άλλων μέσω κουπονιών, επιδοτήσεων ή άτοκων δανείων. Δεύτερον, θα πρέπει να μετριάσουν τον αντίκτυπο της αύξησης του κόστους των ορυκτών καυσίμων στους πλέον ευάλωτους και να αποτρέψουν έτσι την ενεργειακή φτώχεια και τη φτώχεια στον τομέα των μεταφορών κατά τη μεταβατική περίοδο έως ότου πραγματοποιηθούν οι εν λόγω επενδύσεις. Τα σχέδια θα μπορούσαν να στηρίξουν την πρόσβαση σε οικονομικά προσιτή, ενεργειακά αποδοτική στέγαση, συμπεριλαμβανομένης της κοινωνικής στέγασης. Κατά την εφαρμογή μέτρων για τη στήριξη των ευάλωτων χρηστών των μεταφορών, τα κράτη μέλη θα πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να δίνουν προτεραιότητα στη στήριξη των οχημάτων μηδενικών εκπομπών στα σχέδιά τους, υπό την προϋπόθεση ότι πρόκειται για μια οικονομικά προσιτή και εφαρμόσιμη λύση. |
(18) |
Τα κράτη μέλη, σε διαβούλευση με τις τοπικές και περιφερειακές αρχές, τους οικονομικούς και κοινωνικούς εταίρους και τις σχετικές οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών, είναι τα πλέον κατάλληλα για τον σχεδιασμό, την υλοποίηση και, κατά περίπτωση, την τροποποίηση σχεδίων προσαρμοσμένων και στοχευμένων στις τοπικές, περιφερειακές και εθνικές συνθήκες τους, των υφιστάμενων πολιτικών τους στους σχετικούς τομείς και της προγραμματισμένης χρήσης άλλων σχετικών κονδυλίων της Ένωσης. Θα πρέπει να πραγματοποιείται δημόσια διαβούλευση με τα ενδιαφερόμενα μέρη κάθε φορά που η Επιτροπή καλείται να αξιολογήσει ένα σχέδιο. Με αυτόν τον τρόπο, η μεγάλη ποικιλία καταστάσεων, η ειδική γνώση των τοπικών και περιφερειακών κυβερνήσεων, των οικονομικών και κοινωνικών εταίρων, των συναφών οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών, των ιδρυμάτων έρευνας και καινοτομίας, των ενδιαφερομένων μερών του βιομηχανικού κλάδου και των εκπροσώπων στον κοινωνικό διάλογο, καθώς και οι εθνικές συνθήκες, μπορούν να εκφραστούν καλύτερα και να συμβάλουν στην αποτελεσματικότητα και την αποδοτικότητα της συνολικής στήριξης προς τους ευάλωτους. |
(19) |
Τα σχέδια θα πρέπει να σχεδιάζονται σε στενή συνεργασία με την Επιτροπή και να καταρτίζονται σύμφωνα με το παρεχόμενο υπόδειγμα. Προκειμένου να αποφευχθεί ο υπερβολικός διοικητικός φόρτος, τα κράτη μέλη θα πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να προβαίνουν σε ήσσονος σημασίας προσαρμογές ή να διορθώνουν λάθη εκ παραδρομής στα σχέδια, κοινοποιώντας απλώς τις εν λόγω αλλαγές στην Επιτροπή. Οι προσαρμογές ήσσονος σημασίας θα πρέπει να επιφέρουν αύξηση ή μείωση κάτω του 5 % ενός στόχου που προβλέπεται στο σχέδιο. |
(20) |
Για μια δίκαιη μετάβαση προς την κλιματική ουδετερότητα είναι καίριας σημασίας να διασφαλιστεί ότι τα μέτρα και οι επενδύσεις στοχεύουν ιδίως τα νοικοκυριά σε κατάσταση ενεργειακής φτώχειας ή τα ευάλωτα νοικοκυριά, τις ευάλωτες πολύ μικρές επιχειρήσεις και τους ευάλωτους χρήστες των μεταφορών. Τα μέτρα στήριξης για την προώθηση των μειώσεων των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου θα πρέπει να βοηθήσουν τα κράτη μέλη να αντιμετωπίσουν τις κοινωνικές επιπτώσεις που προκύπτουν από την εμπορία δικαιωμάτων εκπομπών στους τομείς των κτιρίων και των οδικών μεταφορών. |
(21) |
Εν αναμονή του αντικτύπου των εν λόγω επενδύσεων στη μείωση του κόστους και των εκπομπών, η καλά στοχευμένη άμεση εισοδηματική στήριξη για τα ευάλωτα νοικοκυριά και τους ευάλωτους χρήστες των μεταφορών θα συνέβαλε στη μείωση του κόστους ενέργειας και κινητικότητας και θα στήριζε τη δίκαιη μετάβαση. Η άμεση εισοδηματική στήριξη θα πρέπει να θεωρηθεί ως ένα προσωρινό μέτρο που συνοδεύει την απαλλαγή των τομέων της στέγασης και των μεταφορών από τις ανθρακούχες εκπομπές. Δεν θα είχε μόνιμο χαρακτήρα καθώς δεν αντιμετωπίζει τα βαθύτερα αίτια της ενεργειακής φτώχειας και της φτώχειας στον τομέα των μεταφορών. Τέτοιου είδους στήριξη θα πρέπει να χρησιμοποιηθεί μόνο για την αντιμετώπιση των άμεσων επιπτώσεων της συμπερίληψης των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου από τα κτίρια και τις οδικές μεταφορές στο πεδίο εφαρμογής της οδηγίας 2003/87/ΕΚ, και δεν θα πρέπει να χρησιμοποιηθεί για την αντιμετώπιση του κόστους ηλεκτρικής ενέργειας ή θέρμανσης που σχετίζεται με την ένταξη της παραγωγής ενέργειας και θερμότητας στο πεδίο εφαρμογής της εν λόγω οδηγίας. Η επιλεξιμότητα για την εν λόγω άμεση εισοδηματική στήριξη θα πρέπει να είναι χρονικά περιορισμένη. Οι αποδέκτες άμεσης εισοδηματικής στήριξης θα πρέπει να αποτελούν στόχο, ως μέλη μιας γενικής ομάδας αποδεκτών, μέτρων και επενδύσεων που αποσκοπούν στην αποτελεσματική έξοδο των εν λόγω αποδεκτών από την ενεργειακή φτώχεια και τη φτώχεια στον τομέα των μεταφορών. Ως εκ τούτου, τα σχέδια θα πρέπει να περιλαμβάνουν άμεση εισοδηματική στήριξη, υπό την προϋπόθεση ότι περιλαμβάνουν επίσης μέτρα ή επενδύσεις με μακροχρόνιες επιπτώσεις που στοχεύουν τα ευάλωτα νοικοκυριά και τους ευάλωτους χρήστες των μεταφορών που λαμβάνουν άμεση εισοδηματική στήριξη. |
(22) |
Τα κράτη μέλη θα πρέπει να ευαισθητοποιούν τα ευάλωτα νοικοκυριά, τις ευάλωτες πολύ μικρές επιχειρήσεις και τους ευάλωτους χρήστες των μεταφορών, παρέχοντας στοχευμένες, προσβάσιμες και οικονομικά προσιτές πληροφορίες, εκπαίδευση και συμβουλές σχετικά με οικονομικώς αποδοτικά μέτρα και επενδύσεις, και διαθέσιμη στήριξη, μεταξύ άλλων μέσω ενεργειακών ελέγχων των κτιρίων, καθώς και εξατομικευμένων συμβουλών για την ενέργεια ή εξατομικευμένων υπηρεσιών διαχείρισης της κινητικότητας. |
(23) |
Λαμβανομένης υπόψη της σημασίας της αντιμετώπισης της κλιματικής αλλαγής σύμφωνα με τις δεσμεύσεις της συμφωνίας του Παρισιού, και της προσήλωσης στους στόχους βιώσιμης ανάπτυξης των Ηνωμένων Εθνών, τα μέτρα και οι επενδύσεις δυνάμει του παρόντος κανονισμού πρέπει να συνάδουν με τον στόχο ότι τουλάχιστον το 30 % του συνολικού ποσού του προϋπολογισμού της Ένωσης στο πλαίσιο του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου για τα έτη 2021 έως 2027 που θεσπίστηκε με τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) 2020/2093 του Συμβουλίου (9) (το «ΠΔΠ 2021-2027») και του συνολικού ποσού του Μέσου Ανάκαμψης της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που θεσπίστηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) 2020/2094 του Συμβουλίου (10), και τουλάχιστον το 37 % του συνολικού ποσού του Μηχανισμού Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, που θεσπίστηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) 2021/241 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (11), θα πρέπει να δαπανηθούν για την ενσωμάτωση κλιματικών στόχων σε άλλες πολιτικές. Τα μέτρα και οι επενδύσεις δυνάμει του παρόντος κανονισμού πρέπει επίσης να συνάδουν με τη φιλοδοξία να διατεθεί το 7,5 % των ετήσιων δαπανών στο πλαίσιο του ΠΔΠ 2021-2027 στους στόχους της βιοποικιλότητας το 2024 και το 10 % των ετήσιων δαπανών στο πλαίσιο του ΠΔΠ 2021-2027 στους στόχους της βιοποικιλότητας το 2026 και το 2027, λαμβανομένων παράλληλα υπόψη των υφιστάμενων επικαλύψεων μεταξύ των στόχων για το κλίμα και τη βιοποικιλότητα. Για τον σκοπό αυτό, για την παρακολούθηση των δαπανών του Ταμείου θα πρέπει να χρησιμοποιηθεί η μεθοδολογία που παρατίθεται στο παράρτημα I του κανονισμού (ΕΕ) 2021/1060 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (12). Το Ταμείο θα πρέπει να στηρίζει μέτρα και δραστηριότητες που τηρούν πλήρως τα κλιματικά και περιβαλλοντικά πρότυπα και τις κλιματικές και περιβαλλοντικές προτεραιότητες της Ένωσης και συμμορφώνονται με την αρχή της «μη πρόκλησης σημαντικής βλάβης» κατά την έννοια του άρθρου 17 του κανονισμού (ΕΕ) 2020/852 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (13). Στα σχέδια θα πρέπει να περιλαμβάνονται μόνο τέτοια μέτρα και επενδύσεις. Τα μέτρα άμεσης εισοδηματικής στήριξης θα πρέπει, κατά κανόνα, να θεωρούνται ότι έχουν ασήμαντη αναμενόμενη επίδραση στους περιβαλλοντικούς στόχους και, ως εκ τούτου, να θεωρούνται ότι συμμορφώνονται με την αρχή της «μη πρόκλησης σημαντικής βλάβης». Η Επιτροπή θα πρέπει να εκδώσει τεχνικές κατευθυντήριες γραμμές προς τα κράτη μέλη πολύ πριν από την προετοιμασία των σχεδίων. Οι κατευθυντήριες γραμμές θα πρέπει να εξηγούν τον τρόπο με τον οποίο τα μέτρα και οι επενδύσεις πρέπει να συμμορφώνονται με την αρχή της «μη πρόκλησης σημαντικής βλάβης». |
(24) |
Οι γυναίκες πλήττονται δυσανάλογα από την ενεργειακή φτώχεια και τη φτώχεια στον τομέα των μεταφορών, ιδίως οι μόνες μητέρες, οι οποίες αντιπροσωπεύουν το 85 % των μονογονεϊκών οικογενειών, καθώς και οι μόνες γυναίκες, οι γυναίκες με αναπηρία και οι ηλικιωμένες γυναίκες που ζουν μόνες. Επιπλέον, οι γυναίκες έχουν διαφορετικά και πιο σύνθετα μοτίβα κινητικότητας. Οι μονογονεϊκές οικογένειες με εξαρτημένα παιδιά διατρέχουν ιδιαίτερα υψηλό κίνδυνο παιδικής φτώχειας. Η ισότητα των φύλων και οι ίσες ευκαιρίες για όλους, και η ενσωμάτωση αυτών των στόχων, καθώς και τα δικαιώματα προσβασιμότητας των ατόμων με αναπηρία, θα πρέπει να τηρούνται και να προωθούνται καθ’ όλη τη διάρκεια της ετοιμασίας και της υλοποίησης των σχεδίων, ώστε να διασφαλιστεί ότι δεν αφήνεται κανένας στο περιθώριο. |
(25) |
Οι ενεργοί πελάτες, οι ενεργειακές κοινότητες πολιτών και η εμπορία ανανεώσιμης ενέργειας μεταξύ ομοτίμων μπορούν να βοηθήσουν τα κράτη μέλη να επιτύχουν τους στόχους του παρόντος κανονισμού μέσω μιας προσέγγισης από τη βάση προς την κορυφή που δρομολογείται από τους πολίτες. Ενδυναμώνουν και κινητοποιούν τους καταναλωτές και επιτρέπουν σε ορισμένες ομάδες οικιακών πελατών να συμμετέχουν σε μέτρα και επενδύσεις ενεργειακής απόδοσης, να στηρίζουν τη χρήση ανανεώσιμης ενέργειας των νοικοκυριών και, ταυτόχρονα, να συμβάλλουν στην καταπολέμηση της ενεργειακής φτώχειας. Ως εκ τούτου, τα κράτη μέλη θα πρέπει να προωθούν τον ρόλο των ενεργειακών κοινοτήτων πολιτών και των κοινοτήτων ανανεώσιμης ενέργειας και να τις θεωρούν επιλέξιμους δικαιούχους του Ταμείου. |
(26) |
Τα κράτη μέλη θα πρέπει να συμπεριλαμβάνουν στα σχέδια τα μέτρα και τις επενδύσεις που θα χρηματοδοτηθούν, το εκτιμώμενο κόστος των εν λόγω μέτρων και επενδύσεων, και την εθνική συνεισφορά. Κατά την υποβολή των σχεδίων τους, τα κράτη μέλη θα πρέπει να παρουσιάζουν το συνολικό εκτιμώμενο κόστος, εξαιρουμένου του φόρου προστιθέμενης αξίας (ΦΠΑ), ώστε να καθίσταται δυνατή η συγκρισιμότητα μεταξύ των σχεδίων. Τα σχέδια θα πρέπει επίσης να περιλαμβάνουν βασικά ορόσημα και στόχους, ώστε να είναι δυνατή η αξιολόγηση της αποτελεσματικής υλοποίησης των μέτρων και των επενδύσεων. |
(27) |
Το Ταμείο και τα σχέδια θα πρέπει να συνάδουν με τις σχεδιαζόμενες μεταρρυθμίσεις και τις ανειλημμένες δεσμεύσεις των κρατών μελών βάσει των επικαιροποιημένων ενοποιημένων εθνικών σχεδίων τους για την ενέργεια και το κλίμα σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2018/1999 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (14), βάσει της οδηγίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για την ενεργειακή απόδοση (αναδιατύπωση), βάσει του σχεδίου δράσης για τον ευρωπαϊκό πυλώνα κοινωνικών δικαιωμάτων, βάσει των προγραμμάτων της πολιτικής συνοχής σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2021/1060, βάσει των εδαφικών σχεδίων δίκαιης μετάβασης σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2021/1056 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (15), βάσει των σχεδίων ανάκαμψης και ανθεκτικότητας σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2021/241, βάσει του Ταμείου Εκσυγχρονισμού, όπως ορίζεται στο άρθρο 10δ της οδηγίας 2003/87/ΕΚ, και βάσει των μακροπρόθεσμων στρατηγικών ανακαίνισης κτιρίων των κρατών μελών σύμφωνα με την οδηγία 2010/31/ΕΕ, και να κινούνται στο πλαίσιο των ανωτέρω μεταρρυθμίσεων και δεσμεύσεων. Προκειμένου να διασφαλιστεί διοικητική αποτελεσματικότητα, όπου απαιτείται, οι πληροφορίες που περιλαμβάνονται στα σχέδια θα πρέπει να συνάδουν με τα εν λόγω νομοθετήματα και σχέδια. |
(28) |
Για αποτελεσματικότερο σχεδιασμό, τα κράτη μέλη θα πρέπει να αναφέρουν στα σχέδιά τους τις συνέπειες της αναβολής του συστήματος εμπορίας εκπομπών που θεσπίστηκε σύμφωνα με το κεφάλαιο IVα της οδηγίας 2003/87/ΕΚ, σύμφωνα με το άρθρο 30ια της εν λόγω οδηγίας. Για τον σκοπό αυτό, όλες οι σχετικές πληροφορίες που πρέπει να συμπεριληφθούν στο σχέδιο θα πρέπει να διακρίνονται διεξοδικά με τον διαχωρισμό τους σε δύο σενάρια, δηλαδή με την περιγραφή και την ποσοτικοποίηση των αναγκαίων προσαρμογών των μέτρων, των επενδύσεων, των οροσήμων, των στόχων, του ποσού της εθνικής συνεισφοράς και κάθε άλλου σχετικού στοιχείου του σχεδίου. |
(29) |
Η Ένωση θα πρέπει να στηρίξει τα κράτη μέλη με οικονομικά μέσα για την υλοποίηση των σχεδίων τους μέσω του Ταμείου. Οι πληρωμές από το Ταμείο θα πρέπει να εξαρτώνται από την επίτευξη των οροσήμων και των στόχων που περιλαμβάνονται στα σχέδια. Αυτό θα επιτρέψει να ληφθούν υπόψη οι εθνικές συνθήκες και προτεραιότητες, απλουστεύοντας παράλληλα τη χρηματοδότηση και διευκολύνοντας την ενσωμάτωση της χρηματοδότησης στο πλαίσιο του Ταμείου με άλλα εθνικά προγράμματα δαπανών και διασφαλίζοντας παράλληλα τον αντίκτυπο και την ακεραιότητα των δαπανών της Ένωσης. |
(30) |
Το Ταμείο θα πρέπει να χρηματοδοτείται κατ’ εξαίρεση και προσωρινά από τα έσοδα που προκύπτουν από τον πλειστηριασμό 50 εκατομμυρίων δικαιωμάτων δυνάμει του άρθρου 10α παράγραφος 8β της οδηγίας 2003/87/ΕΚ, 150 εκατομμυρίων δικαιωμάτων δυνάμει του άρθρου 30δ παράγραφος 3 της εν λόγω οδηγίας και ποσότητας πρόσθετων δικαιωμάτων δυνάμει του άρθρου 30δ παράγραφος 4 της εν λόγω οδηγίας, τα οποία θα πρέπει να αποτελούν εξωτερικά έσοδα για ειδικό προορισμό. Κατ’ αρχήν, θα πρέπει να διατεθεί ποσό μέγιστου ύψους 65 000 000 000 EUR για την υλοποίηση του Ταμείου κατά την περίοδο 2026-2032. Η Επιτροπή πρέπει να διασφαλίσει τον πλειστηριασμό των δικαιωμάτων που καλύπτονται από το κεφάλαιο IVα της εν λόγω οδηγίας. Όταν το σύστημα εμπορίας εκπομπών που θεσπίζεται σύμφωνα με το εν λόγω κεφάλαιο αναβάλλεται έως το 2028 δυνάμει του άρθρου 30ια της εν λόγω οδηγίας, το μέγιστο διαθέσιμο ποσό για την υλοποίηση του Ταμείου θα πρέπει να ανέρχεται σε 54 600 000 000 EUR. Το εν λόγω ποσό και τα ετήσια ποσά αντικατοπτρίζουν τη μεγαλύτερη ανάγκη χρηματοδότησης κατά την έναρξη λειτουργίας του Ταμείου. Η μέγιστη χρηματοδοτική ενίσχυση θα πρέπει να υπολογιστεί για κάθε κράτος μέλος σύμφωνα με μεθοδολογία κατανομής που παρέχει, ιδίως, πρόσθετη στήριξη σε εκείνα τα κράτη μέλη που πλήττονται περισσότερο από τη συμπερίληψη των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου από τα κτίρια και τις οδικές μεταφορές στο πεδίο εφαρμογής της οδηγίας 2003/87/ΕΚ. Δεδομένου ότι τα εξωτερικά έσοδα για ειδικό προορισμό πρόκειται να διατεθούν μετά τον πλειστηριασμό των δικαιωμάτων δυνάμει του άρθρου 10α παράγραφος 8β και του άρθρου 30δ παράγραφοι 3 και 4 της οδηγίας 2003/87/ΕΚ, είναι αναγκαίο να προβλεφθεί παρέκκλιση από το άρθρο 22 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (16), ώστε να δοθεί η δυνατότητα στην Ένωση να δεσμεύει κάθε έτος τα ποσά που απαιτούνται για τις πληρωμές προς τα κράτη μέλη σύμφωνα με τον παρόντα κανονισμό για την εγγραφή των πιστώσεων που αντιστοιχούν σε έσοδα για ειδικό προορισμό. |
(31) |
Τα κράτη μέλη θα πρέπει να συνεισφέρουν τουλάχιστον το 25 % του εκτιμώμενου συνολικού κόστους των σχεδίων τους. |
(32) |
Οι δημοσιονομικές δεσμεύσεις θα πρέπει να μπορούν να κατανέμονται σε ετήσιες δόσεις, ανάλογα με την περίπτωση. Οι συμφωνίες με τα κράτη μέλη που συνιστούν μεμονωμένες νομικές δεσμεύσεις θα πρέπει να λαμβάνουν υπόψη, μεταξύ άλλων, το γεγονός που αναφέρεται στο άρθρο 30ια της οδηγίας 2003/87/ΕΚ, το οποίο θα μπορούσε να προκαλέσει καθυστέρηση ενός έτους της έναρξης της εμπορίας εκπομπών για τα κτίρια, τις οδικές μεταφορές και τους πρόσθετους τομείς. Οι εν λόγω συμφωνίες θα πρέπει επίσης να λαμβάνουν υπόψη τυχόν δυνητικούς χρηματοοικονομικούς κινδύνους για την Ένωση, οι οποίοι ενδέχεται να απαιτούν τροποποίηση των μεμονωμένων νομικών δεσμεύσεων, λόγω των ιδιαιτεροτήτων της προσωρινής και έκτακτης χρηματοδότησης του Ταμείου από εξωτερικά έσοδα για ειδικό προορισμό που παράγονται από δικαιώματα του συστήματος εμπορίας εκπομπών. |
(33) |
Προκειμένου να εξασφαλίζονται πρόσθετοι πόροι για το Ταμείο, τα κράτη μέλη θα πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να ζητούν μεταφορά πόρων στο Ταμείο από τα προγράμματα της πολιτικής συνοχής στο πλαίσιο της επιμερισμένης διαχείρισης, που θεσπίστηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) 2021/1060, υπό τους όρους που καθορίζονται στον εν λόγω κανονισμό. Προκειμένου να παρέχεται στα κράτη μέλη επαρκής ευελιξία κατά την εκτέλεση των κονδυλίων τους στο πλαίσιο του Ταμείου, θα πρέπει να είναι δυνατή η μεταφορά πόρων από την ετήσια χρηματοδοτική ενίσχυσή τους σε ταμεία υπό επιμερισμένη διαχείριση όπως προβλέπεται στον κανονισμό (ΕΕ) 2021/1060, μέχρι ανώτατου ορίου 15 %. Με σκοπό την ελάφρυνση του διοικητικού φόρτου που προκύπτει από διαδοχικές μεταφορές πόρων από την ετήσια χρηματοδοτική ενίσχυσή τους από το Ταμείο σε ταμεία υπό επιμερισμένη διαχείριση που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του κανονισμού (ΕΕ) 2021/1060, η αντίστοιχη τροποποίηση ενός ή περισσότερων προγραμμάτων θα πρέπει, καταρχήν, να απαιτείται μόνο μία φορά, υπό ορισμένες προϋποθέσεις για τη διασφάλιση αποτελεσματικού δημοσιονομικού ελέγχου. Θα πρέπει να είναι δυνατή η πραγματοποίηση περαιτέρω μεταφορών κατά τα επόμενα έτη με την κοινοποίηση των δημοσιονομικών πινάκων στην Επιτροπή, υπό την προϋπόθεση ότι οι αλλαγές αφορούν αποκλειστικά την αύξηση των χρηματοδοτικών πόρων, χωρίς περαιτέρω αλλαγές στο σχετικό πρόγραμμα. |
(34) |
Το Ταμείο θα πρέπει να στηρίζει μέτρα που σέβονται την αρχή της προσθετικότητας της χρηματοδότησης της Ένωσης. Το Ταμείο δεν θα πρέπει να υποκαθιστά επαναλαμβανόμενες εθνικές δαπάνες παρά μόνο σε δεόντως αιτιολογημένες περιπτώσεις, συμπεριλαμβανομένων των πληρωμών δαπανών για δράσεις τεχνικής βοήθειας που αναφέρονται στα σχέδια. |
(35) |
Προκειμένου να διασφαλιστεί η αποτελεσματική, διαφανής και συνεκτική κατανομή των κονδυλίων, και να τηρηθεί η αρχή της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης, οι δράσεις στο πλαίσιο του παρόντος κανονισμού θα πρέπει να είναι συνεπείς και συμπληρωματικές με τα τρέχοντα ενωσιακά, εθνικά και, κατά περίπτωση, περιφερειακά προγράμματα, αποφεύγοντας ταυτόχρονα τη διπλή χρηματοδότηση από το Ταμείο και άλλα προγράμματα της Ένωσης για τις ίδιες δαπάνες. Ειδικότερα, η Επιτροπή και τα κράτη μέλη θα πρέπει να εξασφαλίζουν αποτελεσματικό συντονισμό, σε όλα τα στάδια της διαδικασίας, προκειμένου να διασφαλίζεται η συνέπεια, η συνοχή, η συμπληρωματικότητα και η συνέργεια μεταξύ των πηγών χρηματοδότησης. Για τον σκοπό αυτόν, τα κράτη μέλη θα πρέπει να υποβάλλουν τις σχετικές πληροφορίες για υφιστάμενη ή προγραμματισμένη ενωσιακή χρηματοδότηση όταν υποβάλλουν τα σχέδιά τους στην Επιτροπή. Η χρηματοδοτική στήριξη στο πλαίσιο του Ταμείου θα πρέπει να παρέχεται επιπρόσθετα της στήριξης που παρέχεται στο πλαίσιο άλλων προγραμμάτων και μέσων της Ένωσης. Τα μέτρα και οι επενδύσεις που χρηματοδοτούνται στο πλαίσιο του Ταμείου θα πρέπει να μπορούν να λαμβάνουν χρηματοδότηση από άλλα προγράμματα και μέσα της Ένωσης, υπό την προϋπόθεση ότι η εν λόγω στήριξη δεν καλύπτει την ίδια δαπάνη. |
(36) |
Οι πληρωμές θα πρέπει να πραγματοποιούνται με βάση απόφαση της Επιτροπής που επιτρέπει την εκταμίευση στο οικείο κράτος μέλος. Ως εκ τούτου, είναι απαραίτητο να υπάρξει παρέκκλιση από το άρθρο 116 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, έτσι ώστε η προθεσμία πληρωμής να υπολογίζεται από την ημερομηνία της ανακοίνωσης της εν λόγω απόφασης από την Επιτροπή προς το οικείο κράτος μέλος και όχι από την ημερομηνία λήψης της αίτησης πληρωμής. |
(37) |
Μετά την ανάλυση όλων των αιτήσεων πληρωμής που λαμβάνονται σε έναν δεδομένο γύρο, και εάν τα έσοδα για ειδικό προορισμό του Ταμείου σύμφωνα με το άρθρο 30δ παράγραφος 4 της οδηγίας 2003/87/ΕΚ δεν επαρκούν για την κάλυψη των αιτήσεων πληρωμών που υποβάλλονται από τα κράτη μέλη, η Επιτροπή θα πρέπει να καταβάλλει στα κράτη μέλη κατ’ αναλογία ποσά, ώστε να εξασφαλίζεται η ίση μεταχείριση των κρατών μελών. Κατά τον επόμενο γύρο αιτήσεων πληρωμής, η Επιτροπή θα πρέπει να δίνει προτεραιότητα στην πληρωμή όσων κρατών μελών έχουν καθυστέρηση πληρωμών από τον προηγούμενο γύρο αιτήσεων πληρωμών, και μόνο εκ των υστέρων να πληρώνει τις νέες υποβληθείσες αιτήσεις πληρωμής. |
(38) |
Προκειμένου να διευκολυνθεί η προετοιμασία των σχεδίων και να διασφαλιστούν διαφανείς κανόνες για την παρακολούθηση και την αξιολόγηση, ο κατάλογος των κοινών δεικτών και το υπόδειγμα για τα σχέδια θα πρέπει να συμπεριληφθούν στα παραρτήματα του παρόντος κανονισμού. Τα κράτη μέλη θα πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να χρησιμοποιούν σχετικούς κοινούς δείκτες για τον καθορισμό των οροσήμων και των στόχων στα σχέδιά τους. Ο κατάλογος των κοινών δεικτών θα πρέπει να περιλαμβάνει τους κοινούς δείκτες για την υποβολή εκθέσεων σχετικά με την πρόοδο και για τους σκοπούς της παρακολούθησης και της αξιολόγησης της υλοποίησης των σχεδίων και του Ταμείου. |
(39) |
Το Ταμείο θα πρέπει να υλοποιείται σύμφωνα με την αρχή της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης, συμπεριλαμβανομένης της αποτελεσματικής πρόληψης και δίωξης της απάτης, της φορολογικής απάτης, της φοροδιαφυγής, της διαφθοράς και της σύγκρουσης συμφερόντων. Το Ταμείο υπόκειται σε γενικό καθεστώς αιρεσιμότητας για την προστασία του προϋπολογισμού της Ένωσης σε περίπτωση παραβιάσεων των αρχών του κράτους δικαίου στα κράτη μέλη, όπως θεσπίστηκε με τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) 2020/2092 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (17). |
(40) |
Για τους σκοπούς της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης και τηρουμένου του βάσει επιδόσεων χαρακτήρα του Ταμείου, θα πρέπει να θεσπιστούν ειδικοί κανόνες για τις δημοσιονομικές δεσμεύσεις, τις πληρωμές, την αναστολή και την ανάκτηση κεφαλαίων, καθώς και για την καταγγελία συμβάσεων σχετικών με τη χρηματοδοτική στήριξη. Τα κράτη μέλη θα πρέπει να λαμβάνουν κατάλληλα μέτρα για να διασφαλίζουν ότι η χρήση των κονδυλίων σε σχέση με μέτρα που λαμβάνουν στήριξη από το Ταμείο συμμορφώνεται με το εφαρμοστέο ενωσιακό και εθνικό δίκαιο. Τα κράτη μέλη θα πρέπει να διασφαλίζουν ότι η στήριξη αυτή χορηγείται σύμφωνα με τους κανόνες της Ένωσης για τις κρατικές ενισχύσεις, κατά περίπτωση. Ειδικότερα, θα πρέπει να διασφαλίζουν την πρόληψη, τον εντοπισμό και την αντιμετώπιση υποθέσεων απάτης, διαφθοράς και σύγκρουσης συμφερόντων και την αποφυγή της διπλής χρηματοδότησης από το Ταμείο και άλλα προγράμματα της Ένωσης. Η αναστολή και η καταγγελία συμβάσεων σχετικών με τη χρηματοδοτική στήριξη, καθώς επίσης η μείωση και η ανάκτηση της χρηματοδοτικής ενίσχυσης, θα πρέπει να είναι δυνατές όταν το σχέδιο δεν έχει υλοποιηθεί ικανοποιητικά από το ενδιαφερόμενο κράτος μέλος ή σε περίπτωση σοβαρών παρατυπιών, ήτοι απάτης, διαφθοράς και σύγκρουσης συμφερόντων σε σχέση με τα μέτρα που λαμβάνουν στήριξη από το Ταμείο ή σοβαρής παράβασης υποχρέωσης που απορρέει από τις συμβάσεις που έχουν σχέση με τη χρηματοδοτική στήριξη. Στην περίπτωση της καταγγελίας συμφωνίας που αφορά τη χρηματοδοτική στήριξη ή τη μείωση και ανάκτηση χρηματοδοτικής ενίσχυσης, τα εν λόγω ποσά θα πρέπει να κατανεμηθούν στα κράτη μέλη έως τις 31 Δεκεμβρίου 2033 σύμφωνα με τους κανόνες για την κατανομή των δικαιωμάτων που ορίζονται στο άρθρο 30δ παράγραφος 5 της οδηγίας 2003/87/ΕΚ. Θα πρέπει να θεσπιστούν κατάλληλες διαδικασίες αντιπαράθεσης για να διασφαλιστεί ότι οι αποφάσεις της Επιτροπής σχετικά με την αναστολή και την ανάκτηση των καταβληθέντων ποσών ή την καταγγελία συμβάσεων σχετικών με τη χρηματοδοτική στήριξη σέβονται το δικαίωμα των κρατών μελών να υποβάλλουν παρατηρήσεις. |
(41) |
Η Επιτροπή θα πρέπει να διασφαλίσει την αποτελεσματική προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης. Ενώ αποτελεί πρωτίστως ευθύνη του ίδιου του κράτους μέλους να διασφαλίζει ότι το Ταμείο υλοποιείται σύμφωνα με τη σχετική ενωσιακή και εθνική νομοθεσία, η Επιτροπή θα πρέπει να είναι σε θέση να λαμβάνει επαρκείς εγγυήσεις από τα κράτη μέλη εν προκειμένω. Προς τούτο, κατά την υλοποίηση του Ταμείου, τα κράτη μέλη θα πρέπει να μεριμνούν για τη λειτουργία αποτελεσματικού και αποδοτικού συστήματος εσωτερικού ελέγχου και θα πρέπει να ανακτούν τα αχρεωστήτως καταβληθέντα ή μη ορθώς χρησιμοποιηθέντα ποσά. Στο πλαίσιο αυτό, τα κράτη μέλη θα πρέπει να μπορούν να βασίζονται στα συνήθη εθνικά συστήματα δημοσιονομικής διαχείρισής τους. Τα κράτη μέλη θα πρέπει να συλλέγουν, να καταγράφουν και να αποθηκεύουν σε ηλεκτρονικό σύστημα τυποποιημένες κατηγορίες δεδομένων και πληροφοριών που θα δίνουν τη δυνατότητα πρόληψης, εντοπισμού και διόρθωσης σοβαρών παρατυπιών σε σχέση με τα μέτρα και τις επενδύσεις που λαμβάνουν στήριξη από το Ταμείο, και συγκεκριμένα περιπτώσεων απάτης, διαφθοράς και σύγκρουσης συμφερόντων. Η Επιτροπή θα πρέπει να καταστήσει διαθέσιμο ένα σύστημα πληροφοριών και παρακολούθησης, συμπεριλαμβανομένου ενός ενιαίου εργαλείου εξόρυξης δεδομένων και βαθμολόγησης κινδύνων, για την πρόσβαση και την ανάλυση των εν λόγω δεδομένων και πληροφοριών. Η Επιτροπή θα πρέπει να ενθαρρύνει τη χρήση του εν λόγω συστήματος πληροφοριών και παρακολούθησης με σκοπό μια γενικευμένη εφαρμογή από τα κράτη μέλη. |
(42) |
Η Επιτροπή, η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Καταπολέμησης της Απάτης (OLAF), το Ελεγκτικό Συνέδριο και, κατά περίπτωση, η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία θα πρέπει να μπορούν να χρησιμοποιούν το σύστημα πληροφοριών και παρακολούθησης στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων και των δικαιωμάτων τους. |
(43) |
Τα κράτη μέλη και η Επιτροπή θα πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να επεξεργάζονται δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα μόνον όταν είναι αναγκαίο για τους σκοπούς της διασφάλισης απαλλαγής, λογιστικών και λοιπών ελέγχων, πληροφόρησης, επικοινωνίας και προβολής για τη χρήση των κονδυλίων που σχετίζονται με μέτρα υλοποίησης στο πλαίσιο του Ταμείου. Τα δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα θα πρέπει να υποβάλλονται σε επεξεργασία σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2016/679 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (18) ή τον κανονισμό (ΕΕ) 2018/1725 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (19), κατά περίπτωση. |
(44) |
Σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 883/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (20), και τους κανονισμούς (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 2988/95 (21), (Ευρατόμ, ΕΚ) αριθ. 2185/96 (22) και (ΕΕ) 2017/1939 (23) του Συμβουλίου, τα οικονομικά συμφέροντα της Ένωσης πρέπει να προστατεύονται μέσω αναλογικών μέτρων, συμπεριλαμβανομένων μέτρων σχετικών με την πρόληψη, τον εντοπισμό, τη διόρθωση και τη διερεύνηση υποθέσεων απάτης, διαφθοράς και σύγκρουσης συμφερόντων, και, κατά περίπτωση, την επιβολή διοικητικών κυρώσεων. Ειδικότερα, σύμφωνα με τους κανονισμούς (Ευρατόμ, ΕΚ) αριθ. 2185/96 και (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 883/2013, η OLAF έχει την εξουσία να διενεργεί διοικητικές έρευνες, μεταξύ των οποίων και επιτόπιες έρευνες και επιθεωρήσεις, με στόχο να διαπιστωθεί αν υπήρξε απάτη, διαφθορά, σύγκρουση συμφερόντων ή οποιαδήποτε άλλη παράνομη δραστηριότητα εις βάρος των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης. Σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2017/1939, η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία έχει την εξουσία να διερευνά και να ασκεί δίωξη σε υποθέσεις απάτης, διαφθοράς, σύγκρουσης συμφερόντων και άλλων ποινικών αδικημάτων εις βάρος των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης, όπως προβλέπεται στην οδηγία (ΕΕ) 2017/1371 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (24). Σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, κάθε πρόσωπο ή οντότητα που είναι αποδέκτης κονδυλίων της Ένωσης υποχρεούται να συνεργάζεται πλήρως για την προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης, να παρέχει τα αναγκαία δικαιώματα και πρόσβαση στην Επιτροπή, στην OLAF, στο Ελεγκτικό Συνέδριο και, όσον αφορά τα κράτη μέλη που συμμετέχουν στην ενισχυμένη συνεργασία, στην Ευρωπαϊκή Εισαγγελία σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2017/1939, και να διασφαλίζει ότι κάθε τρίτος που συμμετέχει στην εκτέλεση κονδυλίων της Ένωσης παρέχει ισοδύναμα δικαιώματα. |
(45) |
Οι οριζόντιοι δημοσιονομικοί κανόνες που εγκρίθηκαν από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και από το Συμβούλιο δυνάμει του άρθρου 322 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ) έχουν εφαρμογή στον παρόντα κανονισμό. Οι εν λόγω κανόνες θεσπίζονται στον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046 και καθορίζουν ιδίως τη διαδικασία κατάρτισης και εκτέλεσης του προϋπολογισμού της Ένωσης μέσω επιχορηγήσεων, προμηθειών, βραβείων και έμμεσης διαχείρισης, προβλέπουν δε ελέγχους της ευθύνης των οικονομικών φορέων. Οι κανόνες που θεσπίζονται δυνάμει του άρθρου 322 ΣΛΕΕ περιλαμβάνουν επίσης γενικό καθεστώς αιρεσιμότητας για την προστασία του προϋπολογισμού της Ένωσης. |
(46) |
Ο κανονισμός (ΕΕ) 2021/1060 θα πρέπει να τροποποιηθεί αναλόγως. |
(47) |
Δεδομένου ότι ο στόχος του παρόντος κανονισμού, δηλαδή η συμβολή σε μία κοινωνικά δίκαιη μετάβαση προς την κλιματική ουδετερότητα μέσω της αντιμετώπισης των κοινωνικών επιπτώσεων της συμπερίληψης των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου από τα κτίρια και τις οδικές μεταφορές στο πεδίο εφαρμογής της οδηγίας 2003/87/ΕΚ, δεν μπορεί να επιτευχθεί επαρκώς από τα κράτη μέλη αλλά μπορεί, λόγω της κλίμακας και των επιπτώσεών του, να επιτευχθεί καλύτερα σε ενωσιακό επίπεδο, η Ένωση μπορεί να λάβει μέτρα σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας του άρθρου 5 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση. Σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας, όπως διατυπώνεται στο εν λόγω άρθρο, ο παρών κανονισμός δεν υπερβαίνει τα απαιτούμενα για την επίτευξη του εν λόγω στόχου, |
ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ:
ΚΕΦΑΛΑΙΟ I
Γενικές διατάξεις
Άρθρο 1
Αντικείμενο και πεδίο εφαρμογής
Ο παρών κανονισμός θεσπίζει το Κοινωνικό Ταμείο για το Κλίμα (το «Ταμείο») για την περίοδο από το 2026 έως το 2032.
Το Ταμείο παρέχει χρηματοδοτική στήριξη στα κράτη μέλη για τα μέτρα και τις επενδύσεις που περιλαμβάνονται στα κοινωνικά τους σχέδια για το κλίμα (τα «σχέδια»).
Τα μέτρα και οι επενδύσεις που λαμβάνουν στήριξη από το Ταμείο ωφελούν ευάλωτα νοικοκυριά, ευάλωτες πολύ μικρές επιχειρήσεις και ευάλωτους χρήστες των μεταφορών, που πλήττονται ιδιαίτερα από τη συμπερίληψη των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου από τα κτίρια και τις οδικές μεταφορές στο πεδίο εφαρμογής της οδηγίας 2003/87/ΕΚ, ιδίως νοικοκυριά που αντιμετωπίζουν ενεργειακή φτώχεια ή νοικοκυριά που αντιμετωπίζουν φτώχεια στον τομέα των μεταφορών.
Άρθρο 2
Ορισμοί
Για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού, ισχύουν οι ακόλουθοι ορισμοί:
1) |
«ενεργειακή φτώχεια»: έλλειψη πρόσβασης ενός νοικοκυριού σε απαραίτητες ενεργειακές υπηρεσίες που στηρίζουν ένα αξιοπρεπές επίπεδο διαβίωσης και υγείας, συμπεριλαμβανομένου επαρκούς επιπέδου ζέστης, ψύξης, φωτισμού και ενέργειας τροφοδοσίας συσκευών, στο σχετικό εθνικό πλαίσιο, την υφιστάμενη κοινωνική πολιτική και άλλες συναφείς πολιτικές· |
2) |
«φτώχεια στον τομέα των μεταφορών»: η αδυναμία ή η δυσκολία των ατόμων και των νοικοκυριών να ανταποκριθούν στο κόστος των ιδιωτικών ή δημόσιων μεταφορών, ή η έλλειψη ή η περιορισμένη πρόσβασή τους σε μεταφορές που απαιτούνται για την πρόσβασή τους σε βασικές κοινωνικοοικονομικές υπηρεσίες και δραστηριότητες, λαμβανομένου υπόψη του εθνικού και χωρικού πλαισίου· |
3) |
«εκτιμώμενο συνολικό κόστος του σχεδίου»: το εκτιμώμενο συνολικό κόστος των μέτρων και των επενδύσεων που περιλαμβάνονται στο σχέδιο· |
4) |
«χρηματοδοτική ενίσχυση»: μη επιστρεπτέα χρηματοδοτική στήριξη στο πλαίσιο του Ταμείου που διατίθεται προς κατανομή, ή έχει κατανεμηθεί, σε κράτος μέλος· |
5) |
«ορόσημο»: ποιοτικό επίτευγμα που χρησιμοποιείται για να μετρηθεί η πρόοδος προς την επίτευξη ενός μέτρου ή μιας επένδυσης· |
6) |
«στόχος»: ποσοτικό επίτευγμα που χρησιμοποιείται για τη μέτρηση της προόδου προς την επίτευξη ενός μέτρου ή μιας επένδυσης· |
7) |
«ενέργεια από ανανεώσιμες πηγές» ή «ανανεώσιμη ενέργεια»: ενέργεια από ανανεώσιμες πηγές όπως ορίζεται στο άρθρο 2 δεύτερο εδάφιο σημείο 1) της οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (25)· |
8) |
«νοικοκυριό»: ιδιωτικό νοικοκυριό όπως ορίζεται στο άρθρο 2 σημείο 15) του κανονισμού (ΕΕ) 2019/1700 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (26)· |
9) |
«πολύ μικρή επιχείρηση»: επιχείρηση που απασχολεί λιγότερα από 10 άτομα και της οποίας ο ετήσιος κύκλος εργασιών ή ο ετήσιος ισολογισμός δεν υπερβαίνει τα 2 εκατομμύρια EUR, υπολογιζόμενος σύμφωνα με τα άρθρα 3 έως 6 του παραρτήματος I του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 651/2014 της Επιτροπής (27)· |
10) |
«ευάλωτα νοικοκυριά»: νοικοκυριά που αντιμετωπίζουν ενεργειακή φτώχεια ή νοικοκυριά, περιλαμβανομένων των νοικοκυριών χαμηλού και χαμηλότερου μεσαίου εισοδήματος, που επηρεάζονται σημαντικά από τις επιπτώσεις της συμπερίληψης των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου από κτίρια εντός του πεδίου εφαρμογής της οδηγίας 2003/87/ΕΚ και δεν διαθέτουν τα μέσα για να ανακαινίσουν το κτίριο στο οποίο διαμένουν· |
11) |
«ευάλωτες πολύ μικρές επιχειρήσεις»: πολύ μικρές επιχειρήσεις που επηρεάζονται σημαντικά από τις επιπτώσεις που έχει στις τιμές η συμπερίληψη των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου από κτίρια ή οδικές μεταφορές εντός του πεδίου εφαρμογής της οδηγίας 2003/87/ΕΚ και οι οποίες, για τους σκοπούς της δραστηριότητάς τους, δεν διαθέτουν τα μέσα είτε για να ανακαινίσουν το κτίριο στο οποίο εδρεύουν, είτε για να αγοράσουν οχήματα μηδενικών και χαμηλών εκπομπών ή για να στραφούν σε εναλλακτικούς βιώσιμους τρόπους μεταφοράς, περιλαμβανομένων των δημόσιων μεταφορών, κατά περίπτωση· |
12) |
«ευάλωτοι χρήστες των μεταφορών»: άτομα και νοικοκυριά σε φτώχεια στον τομέα των μεταφορών, αλλά και άτομα και νοικοκυριά, περιλαμβανομένων ατόμων χαμηλού και χαμηλότερου μεσαίου εισοδήματος, που επηρεάζονται σημαντικά από τις επιπτώσεις που έχει στις τιμές η συμπερίληψη των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου από οδικές μεταφορές εντός του πεδίου εφαρμογής της οδηγίας 2003/87/ΕΚ και δεν διαθέτουν τα μέσα για να αγοράσουν οχήματα μηδενικών και χαμηλών εκπομπών ή να στραφούν σε εναλλακτικά βιώσιμα μέσα μεταφοράς, περιλαμβανομένων των δημόσιων μεταφορών · |
13) |
«ανακαίνιση κτιρίων»: κάθε είδους ενεργειακή ανακαίνιση κτιρίων που αποσκοπεί στην αύξηση της ενεργειακής απόδοσης των κτιρίων, όπως η μόνωση του κελύφους του κτιρίου, δηλαδή των τοίχων, της οροφής, του δαπέδου και η αντικατάσταση των παραθύρων, και η εγκατάσταση τεχνικών συστημάτων κτιρίου, σύμφωνα με τυχόν σχετικά εθνικά πρότυπα ασφάλειας, μεταξύ άλλων μέσω συμβολής στις απαιτήσεις ανακαίνισης που καθορίζονται στην οδηγία του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για την ενεργειακή απόδοση των κτιρίων (αναδιατύπωση)· |
14) |
«τεχνικό σύστημα κτιρίου»: ο τεχνικός εξοπλισμός κτιρίου ή κτιριακής μονάδας για θέρμανση και ψύξη χώρου, εξαερισμό, παραγωγή ζεστού νερού για οικιακή χρήση, αυτοματισμό και έλεγχο κτιρίου, επιτόπια παραγωγή και αποθήκευση ανανεώσιμης ενέργειας ή συνδυασμός τέτοιων στοιχείων τεχνικού εξοπλισμού, περιλαμβανομένων όσων συστημάτων χρησιμοποιούν ενέργεια από ανανεώσιμες πηγές· |
15) |
«ενεργός πελάτης»: ενεργός πελάτης όπως ορίζεται στο άρθρο 2 σημείο 8) της οδηγίας (ΕΕ) 2019/944 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (28)· |
16) |
«ενεργειακή κοινότητα πολιτών»: ενεργειακή κοινότητα πολιτών όπως ορίζεται στο άρθρο 2 σημείο 11) της οδηγίας (ΕΕ) 2019/944· |
17) |
«κοινότητα ανανεώσιμης ενέργειας»: κοινότητα ανανεώσιμης ενέργειας όπως ορίζεται στο άρθρο 2 σημείο 16) της οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001· |
18) |
«εμπορία ανανεώσιμης ενέργειας μεταξύ ομοτίμων»: εμπορία ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές μεταξύ ομοτίμων όπως ορίζεται στο άρθρο 2 σημείο 18) της οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001· |
19) |
«όχημα μηδενικών και χαμηλών εκπομπών»: όχημα μηδενικών και χαμηλών εκπομπών όπως ορίζεται στο άρθρο 3 παράγραφος 1 στοιχείο ιγ) του κανονισμού (ΕΕ) 2019/631 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (29). |
Άρθρο 3
Στόχοι
1. Ο γενικός στόχος του Ταμείου είναι να συμβάλει σε μια κοινωνικά δίκαιη μετάβαση προς την κλιματική ουδετερότητα αντιμετωπίζοντας τις κοινωνικές επιπτώσεις της συμπερίληψης των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου από κτίρια και οδικές μεταφορές εντός του πεδίου εφαρμογής της οδηγίας 2003/87/ΕΚ.
2. Οι συγκεκριμένοι στόχοι του Ταμείου είναι να στηρίζει ευάλωτα νοικοκυριά, ευάλωτες πολύ μικρές επιχειρήσεις και ευάλωτους χρήστες των μεταφορών μέσω προσωρινής άμεσης εισοδηματικής στήριξης και μέσω μέτρων και επενδύσεων που αποσκοπούν να αυξήσουν την ενεργειακή απόδοση των κτιρίων, να απαλλάξουν τη θέρμανση και την ψύξη των κτιρίων από ανθρακούχες εκπομπές, μεταξύ άλλων μέσω της ενσωμάτωσης στα κτίρια της παραγωγής και αποθήκευσης ανανεώσιμης ενέργειας, και να παράσχουν βελτιωμένη πρόσβαση σε κινητικότητα και μεταφορές μηδενικών και χαμηλών εκπομπών.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ II
Κοινωνικά σχέδια για το κλίμα
Άρθρο 4
Κοινωνικά σχέδια για το κλίμα
1. Κάθε κράτος μέλος υποβάλλει στην Επιτροπή το σχέδιό του. Το σχέδιο περιλαμβάνει ένα συνεκτικό σύνολο υφιστάμενων ή νέων εθνικών μέτρων και επενδύσεων για την αντιμετώπιση του αντίκτυπου της τιμολόγησης του άνθρακα στα ευάλωτα νοικοκυριά, τις ευάλωτες πολύ μικρές επιχειρήσεις και τους ευάλωτους χρήστες των μεταφορών, προκειμένου να διασφαλιστεί οικονομικά προσιτή θέρμανση, ψύξη και κινητικότητα, ενώ συνοδεύει και επισπεύδει τα απαραίτητα μέτρα για την εκπλήρωση των στόχων της Ένωσης για το κλίμα.
2. Κάθε κράτος μέλος διασφαλίζει συνοχή μεταξύ του σχεδίου του και του επικαιροποιημένου ολοκληρωμένου εθνικού σχεδίου για την ενέργεια και το κλίμα που αναφέρεται στο άρθρο 14, παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ) 2018/1999.
3. Το σχέδιο μπορεί να περιλαμβάνει εθνικά μέτρα που παρέχουν προσωρινή άμεση εισοδηματική στήριξη σε ευάλωτα νοικοκυριά και ευάλωτους χρήστες των μεταφορών για να μειώσουν τον αντίκτυπο της αύξησης της τιμής των ορυκτών καυσίμων που προκύπτει από τη συμπερίληψη των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου από κτίρια και οδικές μεταφορές εντός του πεδίου εφαρμογής της οδηγίας 2003/87/ΕΚ.
4. Το σχέδιο περιλαμβάνει εθνικά και, όπου συντρέχει περίπτωση, τοπικά και περιφερειακά μέτρα και επενδύσεις, σύμφωνα με το άρθρο 8, για:
α) |
να ανακαινισθούν κτίρια και να απαλλαγεί η θέρμανση και η ψύξη κτιρίων από ανθρακούχες εκπομπές, μεταξύ άλλων μέσω της ενσωμάτωσης της παραγωγής και αποθήκευσης ανανεώσιμης ενέργειας· |
β) |
να αυξηθεί η υιοθέτηση κινητικότητας και μεταφορών μηδενικών και χαμηλών εκπομπών. |
5. Εάν ένα κράτος μέλος διαθέτει ήδη εθνικό σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών για κτίρια και οδικές μεταφορές ή επιβάλλει φόρο άνθρακα, τα εθνικά μέτρα που εφαρμόζονται ήδη για να μετριάσουν τις κοινωνικές επιπτώσεις και προκλήσεις μπορούν να συμπεριληφθούν στο σχέδιο εφόσον συμμορφώνονται με τον παρόντα κανονισμό.
Άρθρο 5
Δημόσια διαβούλευση
1. Κάθε κράτος μέλος υποβάλλει σχέδιο στην Επιτροπή μετά από δημόσια διαβούλευση με τοπικές και περιφερειακές αρχές, εκπροσώπους των οικονομικών και κοινωνικών εταίρων, συναφείς οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών, οργανώσεις νεολαίας και άλλα ενδιαφερόμενα μέρη. Κάθε κράτος μέλος διεξάγει την εν λόγω διαβούλευση σύμφωνα με τις απαιτήσεις του άρθρου 10 του κανονισμού (ΕΕ) 2018/1999 και σύμφωνα με το εθνικό νομικό πλαίσιο του εν λόγω κράτους μέλους.
2. Κάθε κράτος μέλος περιλαμβάνει στο σχέδιό του σύνοψη:
α) |
της διαβούλευσης που πραγματοποιήθηκε δυνάμει της παραγράφου 1· και |
β) |
του πώς αντικατοπτρίζεται στο σχέδιο η συμβολή των ενδιαφερόμενων μερών που συμμετείχαν στη διαβούλευση. |
3. Για τους σκοπούς του άρθρου 16 παράγραφος 3, η Επιτροπή αξιολογεί κατά πόσον το σχέδιο έχει καταρτιστεί σε διαβούλευση με τα ενδιαφερόμενα μέρη σύμφωνα με την παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου.
4. Η Επιτροπή στηρίζει τα κράτη μέλη παρέχοντας παραδείγματα καλών πρακτικών διαβουλεύσεων επί των σχεδίων σύμφωνα με το άρθρο 6 παράγραφος 4.
Άρθρο 6
Περιεχόμενο των κοινωνικών σχεδίων για το κλίμα
1. Το σχέδιο περιλαμβάνει τα ακόλουθα στοιχεία:
α) |
συγκεκριμένα μέτρα και επενδύσεις σύμφωνα με τα άρθρα 4 και 8 για τη μείωση των επιπτώσεων που αναφέρονται στο στοιχείο δ) της παρούσας παραγράφου, μαζί με εξήγηση του πώς τα εν λόγω μέτρα και οι επενδύσεις θα συμβάλουν αποτελεσματικά στην επίτευξη των στόχων που ορίζονται στο άρθρο 3 εντός του συνολικού πλαισίου των σχετικών πολιτικών ενός κράτους μέλους· |
β) |
όπου συντρέχει περίπτωση, συγκεκριμένα, αμοιβαία συνεκτικά και ενισχυμένα συνοδευτικά μέτρα για την επίτευξη των μέτρων και των επενδύσεων και τη μείωση των επιπτώσεων που αναφέρονται στο στοιχείο δ) · |
γ) |
πληροφορίες περί υφιστάμενης ή προγραμματισμένης χρηματοδότησης μέτρων και επενδύσεων από άλλες ενωσιακές, διεθνείς, δημόσιες ή, όπου συντρέχει περίπτωση, ιδιωτικές πηγές οι οποίες συμβάλλουν στα μέτρα και τις επενδύσεις που καθορίζονται στο σχέδιο, περιλαμβανομένων πληροφοριών περί προσωρινής άμεσης εισοδηματικής στήριξης· |
δ) |
εκτίμηση των πιθανών επιπτώσεων της αύξησης τιμών που προκύπτει από τη συμπερίληψη των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου από κτίρια και οδικές μεταφορές εντός του πεδίου εφαρμογής της οδηγίας 2003/87/ΕΚ στα νοικοκυριά, ιδίως στην εμφάνιση ενεργειακής φτώχειας ή φτώχειας στον τομέα των μεταφορών, και στις πολύ μικρές επιχειρήσεις· οι εν λόγω επιπτώσεις πρέπει να αναλύονται στο κατάλληλο εδαφικό επίπεδο, όπως καθορίζεται από κάθε κράτος μέλος· η δε ανάλυση λαμβάνει υπόψη εθνικές ιδιαιτερότητες και στοιχεία όπως η πρόσβαση σε δημόσιες συγκοινωνίες και βασικές υπηρεσίες και προσδιορίζει τις περιοχές που επηρεάζονται περισσότερο · |
ε) |
εκτίμηση του αριθμού και προσδιορισμό των ευάλωτων νοικοκυριών, των ευάλωτων πολύ μικρών επιχειρήσεων και των ευάλωτων χρηστών των μεταφορών· |
στ) |
εξήγηση του πώς πρέπει να εφαρμόζονται σε εθνικό επίπεδο οι ορισμοί της ενεργειακής φτώχειας και της φτώχειας στον τομέα των μεταφορών· |
ζ) |
όταν το σχέδιο προβλέπει μέτρα που αναφέρονται στο άρθρο 4 παράγραφος 3, τα κριτήρια για τον προσδιορισμό των επιλέξιμων τελικών αποδεκτών, την προβλεπόμενη προθεσμία για τα εν λόγω μέτρα και την αιτιολόγησή τους βάσει ποσοτικής εκτίμησης και ποιοτικής εξήγησης του πώς τα μέτρα αυτά αναμένεται να μειώσουν την ενεργειακή φτώχεια, τη φτώχεια στον τομέα των μεταφορών και την ευπάθεια των νοικοκυριών απέναντι σε μια αύξηση στις τιμές των οδικών μεταφορών και των καυσίμων θέρμανσης· |
η) |
τα ορόσημα και τους στόχους που προβλέπονται, και ένα ενδεικτικό συνολικό χρονοδιάγραμμα για την υλοποίηση των μέτρων και των επενδύσεων που θα ολοκληρωθούν έως τις 31 Ιουλίου 2032· |
θ) |
όπου συντρέχει περίπτωση, χρονοδιάγραμμα για τη σταδιακή μείωση της στήριξης για οχήματα χαμηλών εκπομπών· |
ι) |
το εκτιμώμενο συνολικό κόστος του σχεδίου, συνοδευόμενο από κατάλληλη αιτιολόγηση και εξηγήσεις για το πώς συνάδει με την αρχή της αποδοτικότητας του κόστους και είναι ανάλογο με τον αναμενόμενο αντίκτυπο του σχεδίου· |
ια) |
την προβλεπόμενη εθνική συνεισφορά στο συνολικό εκτιμώμενο κόστος του σχεδίου, υπολογισμένη σύμφωνα με το άρθρο 15· |
ιβ) |
εκτός από τα μέτρα που αναφέρονται στο άρθρο 4 παράγραφος 3 του παρόντος κανονισμού, εξήγηση του πώς το σχέδιο διασφαλίζει ότι κανένα από τα μέτρα ή τις επενδύσεις δεν θα βλάψει σημαντικά τους περιβαλλοντικούς στόχους κατά την έννοια του άρθρου 17 του κανονισμού (ΕΕ) 2020/852· |
ιγ) |
τις ρυθμίσεις για την αποτελεσματική παρακολούθηση και υλοποίηση του σχεδίου από το οικείο κράτος μέλος, ιδίως των προτεινόμενων οροσήμων και στόχων, των σχετικών κοινών δεικτών που αναφέρονται στο παράρτημα IV και, εάν κανένας από αυτούς τους δείκτες δεν είναι σχετικός για συγκεκριμένο μέτρο ή επένδυση, των πρόσθετων επιμέρους δεικτών που προτείνει το οικείο κράτος μέλος· |
ιδ) |
για την κατάρτιση και, εφόσον υπάρχει, για την υλοποίηση του σχεδίου, περίληψη της διαδικασίας δημόσιας διαβούλευσης που αναφέρεται στο άρθρο 5· |
ιε) |
εξήγηση του συστήματος του κράτους μέλους για την πρόληψη, τον εντοπισμό και την αντιμετώπιση της απάτης, της διαφθοράς και των συγκρούσεων συμφερόντων κατά τη χρήση των χρηματοδοτικών ενισχύσεων που παρέχονται στο πλαίσιο του Ταμείου και των ρυθμίσεων που αποσκοπούν στην αποφυγή της διπλής χρηματοδότησης από το Ταμείο και άλλα προγράμματα της Ένωσης· |
ιστ) |
όπου είναι δυνατό και σκόπιμο, εξήγηση του πώς ελήφθησαν υπόψη στο σχέδιο οι γεωγραφικές ιδιαιτερότητες, όπως νησιά, εξόχως απόκεντρες περιοχές και εδάφη, αγροτικές ή απομακρυσμένες περιοχές, λιγότερο προσβάσιμες περιφέρειες, ορεινές περιοχές ή περιοχές που υστερούν· |
ιζ) |
όπου συντρέχει περίπτωση, εξήγηση του πώς τα μέτρα και οι επενδύσεις σκοπεύουν να αντιμετωπίσουν την ανισότητα των φύλων. |
2. Το σχέδιο μπορεί να περιλαμβάνει δράσεις τεχνικής βοήθειας απαραίτητες για την αποτελεσματική διαχείριση και υλοποίηση των μέτρων και των επενδύσεων.
3. Το σχέδιο συνάδει με τις πληροφορίες που περιέχονται στα παρακάτω κείμενα και με τις δεσμεύσεις που αναλαμβάνει το κράτος μέλος βάσει αυτών:
α) |
το σχέδιο δράσης για τον ευρωπαϊκό πυλώνα κοινωνικών δικαιωμάτων· |
β) |
τα προγράμματά του για την πολιτική συνοχής δυνάμει του κανονισμού (ΕΕ) 2021/1060· |
γ) |
το σχέδιο ανάκαμψης και ανθεκτικότητας δυνάμει του κανονισμού (ΕΕ) 2021/241· |
δ) |
το σχέδιο ανακαίνισης κτιρίων δυνάμει της οδηγίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για την ενεργειακή απόδοση των κτιρίων (αναδιατύπωση)· |
ε) |
το επικαιροποιημένο ενοποιημένο εθνικό σχέδιο για την ενέργεια και το κλίμα σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2018/1999· και |
στ) |
τα εδαφικά του σχέδια δίκαιης μετάβασης σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2021/1056. |
4. Κατά την κατάρτιση των σχεδίων, η Επιτροπή οργανώνει ανταλλαγή ορθών πρακτικών, μεταξύ άλλων και περί οικονομικά αποδοτικών μέτρων και επενδύσεων που θα συμπεριληφθούν στα σχέδια. Τα κράτη μέλη μπορούν να ζητήσουν τεχνική υποστήριξη στο πλαίσιο του μηχανισμού «Ευρωπαϊκή Υποστήριξη Τοπικής Ενέργειας» (ELENA), που θεσπίστηκε με συμφωνία μεταξύ της Επιτροπής και της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων το 2009 ή βάσει του Μέσου Τεχνικής Υποστήριξης που θεσπίστηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) 2021/240 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (30).
5. Για τους σκοπούς της παραγράφου 1 στοιχείο ιβ) του παρόντος άρθρου, η Επιτροπή παρέχει τεχνική καθοδήγηση στα κράτη μέλη, προσαρμοσμένη στο πεδίο εφαρμογής του Ταμείου, σχετικά με τη συμμόρφωση μέτρων και επενδύσεων προς την αρχή της «μη πρόκλησης σημαντικής βλάβης» κατά την έννοια του άρθρου 17 του κανονισμού (ΕΕ) 2020/852.
6. Προκειμένου να βοηθήσει τα κράτη μέλη να παράσχουν τις πληροφορίες της παραγράφου 1 στοιχείο δ) του παρόντος άρθρου, η Επιτροπή καθορίζει κοινή τιμή που πρέπει να λαμβάνεται υπόψη ως εκτίμηση για την τιμή του άνθρακα που προκύπτει από τη συμπερίληψη των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου από κτίρια, οδικές μεταφορές και πρόσθετους τομείς στο πεδίο εφαρμογής της οδηγίας 2003/87/ΕΚ.
7. Κάθε κράτος μέλος χρησιμοποιεί το υπόδειγμα που παρατίθεται στο παράρτημα V για το σχέδιο.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ III
Υποστήριξη του ταμείου για τα κοινωνικά σχέδια για το κλίμα
Άρθρο 7
Αρχές που διέπουν το Ταμείο
1. Το Ταμείο παρέχει οικονομική υποστήριξη στα κράτη μέλη για τη χρηματοδότηση των μέτρων και των επενδύσεων που καθορίζονται στα σχέδιά τους.
2. Η καταβολή χρηματοδοτικής στήριξης σε κάθε κράτος μέλος δυνάμει της παραγράφου 1 του παρόντος άρθρου εξαρτάται από αν το αντίστοιχο κράτος θα επιτύχει τα ορόσημα και τους στόχους για τα μέτρα και τις επενδύσεις σύμφωνα με το άρθρο 8 του παρόντος κανονισμού. Τα εν λόγω ορόσημα και οι στόχοι είναι συμβατοί με τους στόχους της Ένωσης για το κλίμα και τον σκοπό που θέτει ο κανονισμός (ΕΕ) 2021/1119, καλύπτουν δε ιδίως τα εξής:
α) |
ενεργειακή απόδοση· |
β) |
ανακαίνιση κτιρίων· |
γ) |
κινητικότητα και μεταφορές μηδενικών και χαμηλών εκπομπών· |
δ) |
μείωση εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου· |
ε) |
μειώσεις του αριθμού των ευάλωτων νοικοκυριών, ιδίως των νοικοκυριών που αντιμετωπίζουν ενεργειακή φτώχεια, των ευάλωτων πολύ μικρών επιχειρήσεων και των ευάλωτων χρηστών των μεταφορών. |
3. Το Ταμείο στηρίζει μόνο μέτρα και επενδύσεις που συμμορφώνονται με την αρχή της «μη πρόκλησης σημαντικής βλάβης» κατά την έννοια του άρθρου 17 του κανονισμού (ΕΕ) 2020/852.
4. Τα μέτρα και οι επενδύσεις που υποστηρίζονται από το Ταμείο μειώνουν την εξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα και, όπου συντρέχει περίπτωση, συμβάλλουν στην υλοποίηση του ευρωπαϊκού πυλώνα κοινωνικών δικαιωμάτων, καθώς και σε βιώσιμες και ποιοτικές θέσεις εργασίας στους τομείς που καλύπτονται από τα μέτρα και τις επενδύσεις του Ταμείου.
Άρθρο 8
Επιλέξιμα μέτρα και επενδύσεις που πρέπει να περιλαμβάνονται στα κοινωνικά σχέδια για το κλίμα
1. Το κράτος μέλος μπορεί να περιλαμβάνει στο εκτιμώμενο συνολικό κόστος του σχεδίου τα εξής μέτρα και τις εξής επενδύσεις με διαρκείς επιπτώσεις, εφόσον στοχεύουν πρωτίστως ευάλωτα νοικοκυριά, ευάλωτες πολύ μικρές επιχειρήσεις ή ευάλωτους χρήστες των μεταφορών και αποβλέπουν:
α) |
να στηρίξουν ανακαινίσεις κτιρίων, ιδίως για ευάλωτα νοικοκυριά και ευάλωτες πολύ μικρές επιχειρήσεις που καταλαμβάνουν τα κτίρια με τις χειρότερες επιδόσεις, περιλαμβανομένων των ενοικιαστών και των ατόμων που ζουν σε κοινωνικές κατοικίες· |
β) |
να στηρίξουν την πρόσβαση σε οικονομικά προσιτή και ενεργειακά αποδοτική στέγαση, περιλαμβανομένης της κοινωνικής στέγασης· |
γ) |
να συμβάλουν στην απαλλαγή από ανθρακούχες εκπομπές, όπως μέσω του εξηλεκτρισμού της θέρμανσης και ψύξης και του μαγειρέματος σε κτίρια, παρέχοντας πρόσβαση σε οικονομικά προσιτά και ενεργειακώς αποδοτικά συστήματα και ενσωματώνοντας την παραγωγή και αποθήκευση ανανεώσιμης ενέργειας, μεταξύ άλλων μέσω κοινοτήτων ανανεώσιμης ενέργειας, ενεργειακών κοινοτήτων πολιτών και άλλων ενεργών πελατών για να προωθήσουν την υιοθέτηση της αυτοκατανάλωσης ανανεώσιμης ενέργειας, όπως η κοινοχρησία ενέργειας και η εμπορία ανανεώσιμης ενέργειας μεταξύ ομοτίμων, η σύνδεση με έξυπνα δίκτυα και αστικά δίκτυα τηλεθέρμανσης, που συμβάλλει στην επίτευξη εξοικονόμησης ενέργειας ή στη μείωση της ενεργειακής φτώχειας· |
δ) |
να παράσχουν στοχευμένη, προσβάσιμη και οικονομικά προσιτή πληροφόρηση, εκπαίδευση, ευαισθητοποίηση και συμβουλές σχετικά με οικονομικώς αποδοτικά μέτρα και επενδύσεις, διαθέσιμη στήριξη για ανακαινίσεις κτιρίων και ενεργειακή αποδοτικότητα, καθώς και βιώσιμες και οικονομικά προσιτές εναλλακτικές λύσεις κινητικότητας και μεταφορών· |
ε) |
να στηρίξουν δημόσιους και ιδιωτικούς φορείς, μεταξύ δε αυτών παρόχους κοινωνικής στέγασης, ιδίως συνεταιρισμούς δημόσιου-ιδιωτικού τομέα, ώστε να αναπτύξουν και να παρέχουν οικονομικά προσιτές λύσεις ενεργειακής απόδοσης και κατάλληλα χρηματοδοτικά μέσα σύμφωνα με τους κοινωνικούς στόχους του Ταμείου· |
στ) |
να παράσχουν πρόσβαση σε οχήματα και ποδήλατα μηδενικών και χαμηλών εκπομπών, διατηρώντας παράλληλα την τεχνολογική ουδετερότητα, περιλαμβανομένης οικονομικής στήριξης ή φορολογικών κινήτρων για την αγορά τους, καθώς και για κατάλληλες δημόσιες και ιδιωτικές υποδομές, ιδίως, κατά περίπτωση, αγορά οχημάτων μηδενικών και χαμηλών εκπομπών, υποδομές επαναφόρτισης και ανεφοδιασμού, και ανάπτυξη αγοράς μεταχειρισμένων οχημάτων μηδενικών εκπομπών· τα κράτη μέλη επιδιώκουν να διασφαλίσουν ότι, όταν τα οχήματα μηδενικών εκπομπών αποτελούν οικονομικά προσιτή και εφαρμόσιμη λύση, δίνεται προτεραιότητα στη στήριξη των οχημάτων αυτών στα σχέδιά τους· |
ζ) |
να παράσχουν κίνητρα για τη χρήση οικονομικά προσιτών και προσβάσιμων δημόσιων μεταφορών και να στηρίξουν ιδιωτικούς και δημόσιους φορείς, περιλαμβανομένων των συνεταιρισμών, ώστε να αναπτύξουν και να παρέχουν βιώσιμη κινητικότητα κατά παραγγελία, υπηρεσίες κοινής κινητικότητας και επιλογές ενεργητικής κινητικότητας. |
2. Τα κράτη μέλη μπορούν να συμπεριλάβουν στο εκτιμώμενο συνολικό κόστος των σχεδίων το κόστος μέτρων που παρέχουν άμεση εισοδηματική στήριξη σε ευάλωτα νοικοκυριά και ευάλωτους χρήστες των μεταφορών για να μειώσουν τις επιπτώσεις της αύξησης των τιμών των οδικών μεταφορών και των καυσίμων θέρμανσης. Η στήριξη αυτή θα είναι προσωρινή και θα μειώνεται σταδιακά. Τα κράτη μέλη μπορούν να παρέχουν προσωρινή άμεση εισοδηματική στήριξη εάν τα σχέδιά τους περιλαμβάνουν μέτρα ή επενδύσεις που στοχεύουν στα εν λόγω ευάλωτα νοικοκυριά και τους ευάλωτους χρήστες μεταφορών σύμφωνα με το άρθρο 8 παράγραφος 1 του παρόντος κανονισμού. Η στήριξη αυτή περιορίζεται στον άμεσο αντίκτυπο της συμπερίληψης των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου από κτίρια και οδικές μεταφορές στο πεδίο εφαρμογής της οδηγίας 2003/87/ΕΚ. Το κόστος των μέτρων που παρέχουν προσωρινή άμεση εισοδηματική στήριξη δεν μπορεί να υπερβαίνει το 37,5 % του εκτιμώμενου συνολικού κόστους του σχεδίου, όπως αναφέρεται στο άρθρο 6 παράγραφος 1 στοιχείο ι) του παρόντος κανονισμού.
3. Τα κράτη μέλη μπορούν να περιλαμβάνουν στο εκτιμώμενο συνολικό κόστος των σχεδίων το κόστος τεχνικής βοήθειας για την κάλυψη δαπανών που σχετίζονται με δραστηριότητες κατάρτισης, προγραμματισμού, παρακολούθησης, ελέγχου, λογιστικού ελέγχου και αξιολόγησης, οι οποίες απαιτούνται για τη διαχείριση του Ταμείου και την επίτευξη των στόχων του, για παράδειγμα μελέτες, δαπάνες τεχνολογίας της πληροφορίας (ΤΠ), δημόσια διαβούλευση με ενδιαφερόμενα μέρη, δράσεις πληροφόρησης και επικοινωνίας. Το κόστος της τεχνικής αυτής βοήθειας ανέρχεται έως το 2, 5 % του εκτιμώμενου συνολικού κόστους του σχεδίου, όπως αναφέρεται στο άρθρο 6 παράγραφος 1 στοιχείο ι).
Άρθρο 9
Μετακύλιση των οφελών σε νοικοκυριά, πολύ μικρές επιχειρήσεις και χρήστες των μεταφορών
1. Τα κράτη μέλη δύνανται να συμπεριλάβουν στα σχέδια χρηματοδοτική στήριξη που παρέχεται μέσω δημόσιων ή ιδιωτικών φορέων εκτός από ευάλωτα νοικοκυριά, ευάλωτες μικροεπιχειρήσεις και ευάλωτους χρήστες των μεταφορών, εφόσον οι φορείς αυτοί υλοποιήσουν μέτρα και επενδύσεις που τελικά ωφελούν ευάλωτα νοικοκυριά, ευάλωτες μικροεπιχειρήσεις ή ευάλωτους χρήστες των μεταφορών.
2. Τα κράτη μέλη παρέχουν τις απαραίτητες νομικές και συμβατικές εγγυήσεις για να διασφαλίσουν ότι θα μετακυλιστεί το σύνολο του οφέλους σε ευάλωτα νοικοκυριά, ευάλωτες πολύ μικρές επιχειρήσεις ή ευάλωτους χρήστες των μεταφορών.
Άρθρο 10
Πόροι του Ταμείου
1. Διατίθεται μέγιστο ποσό 65 000 000 000 EUR για την περίοδο από 1 Ιανουαρίου 2026 έως 31 Δεκεμβρίου 2032 σε τρέχουσες τιμές, σύμφωνα με το άρθρο 10α παράγραφος 8β, το άρθρο 30δ παράγραφος 3 και το άρθρο 30δ παράγραφος 4 της οδηγίας 2003/87/ΕΚ, προς υλοποίηση του Ταμείου. Το ποσό αυτό συνιστά εξωτερικά έσοδα για ειδικό προορισμό για τους σκοπούς του άρθρου 21 παράγραφος 5 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, με την επιφύλαξη του άρθρου 30δ, παράγραφος 4, έκτο εδάφιο της οδηγίας 2003/87/ΕΚ.
Τα ετήσια ποσά που διατίθενται στο Ταμείο, εντός των ορίων του μέγιστου ποσού που καθορίζεται στο πρώτο εδάφιο της παρούσας παραγράφου, δεν υπερβαίνουν τα ποσά που αναφέρονται στο άρθρο 30δ παράγραφος 4 τέταρτο εδάφιο της οδηγίας 2003/87/ΕΚ.
Όταν το σύστημα εμπορίας εκπομπών που θεσπίζεται σύμφωνα με το κεφάλαιο IVα της οδηγίας 2003/87/ΕΚ αναβάλλεται έως το 2028 σύμφωνα με το άρθρο 30ια της εν λόγω οδηγίας, το μέγιστο ποσό που πρέπει να διατεθεί στο Ταμείο ανέρχεται σε 54 600 000 000 EUR και τα ετήσια ποσά που διατίθενται στο Ταμείο δεν υπερβαίνουν τα αντίστοιχα ποσά που αναφέρονται στο άρθρο 30δ παράγραφος 4 πέμπτο εδάφιο της οδηγίας 2003/87/ΕΚ.
2. Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 22 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046 και με την επιφύλαξη του άρθρου 19 του παρόντος κανονισμού, οι πιστώσεις ανάληψης υποχρεώσεων που καλύπτουν το σχετικό μέγιστο ποσό που αναφέρεται στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου διατίθενται αυτόματα στην αρχή κάθε οικονομικού έτους, αρχής γενομένης από την 1η Ιανουαρίου 2026, μέχρι του ύψους των σχετικών εφαρμοστέων ετήσιων ποσών που αναφέρονται στο δεύτερο και το τρίτο εδάφιο της παραγράφου 1.
3. Τα ποσά που αναφέρονται στην παράγραφο 1 μπορούν επίσης να καλύπτουν δαπάνες για δραστηριότητες προπαρασκευής, παρακολούθησης, ελέγχου, λογιστικού ελέγχου και αξιολόγησης οι οποίες απαιτούνται για τη διαχείριση του Ταμείου και την επίτευξη των στόχων του, και ιδίως δαπάνες για μελέτες, συνεδριάσεις εμπειρογνωμόνων, διαβούλευση με τα ενδιαφερόμενα μέρη, δράσεις πληροφόρησης και επικοινωνίας, περιλαμβανομένων δράσεων πολυδεκτικής προβολής και εταιρικής επικοινωνίας για τις πολιτικές προτεραιότητες της Ένωσης, στον βαθμό που αφορούν τους στόχους του παρόντος κανονισμού, δαπάνες για δίκτυα τεχνολογίας πληροφοριών που επικεντρώνονται στην επεξεργασία και ανταλλαγή πληροφοριών, εταιρικά εργαλεία τεχνολογίας πληροφοριών, και κάθε άλλη δαπάνη τεχνικής και διοικητικής συνδρομής την οποία πραγματοποιεί η Επιτροπή για τη διαχείριση του Ταμείου. Οι δαπάνες μπορούν επίσης να καλύπτουν το κόστος άλλων υποστηρικτικών δραστηριοτήτων, όπως ο έλεγχος ποιότητας και η παρακολούθηση έργων επιτόπου και το κόστος της παροχής συμβουλών από ομοτίμους και από πραγματογνώμονες για την αξιολόγηση και την υλοποίηση των επιλέξιμων δράσεων.
Άρθρο 11
Πόροι από και προς προγράμματα επιμερισμένης διαχείρισης και χρήση πόρων
1. Πόροι που κατανέμονται στα κράτη μέλη υπό καθεστώς επιμερισμένης διαχείρισης μπορούν, κατόπιν αιτήματός τους, να μεταφερθούν στο Ταμείο με την επιφύλαξη των όρων που καθορίζονται στις σχετικές διατάξεις του κανονισμού (ΕΕ) 2021/1060. Η Επιτροπή εκτελεί τους εν λόγω πόρους άμεσα, σύμφωνα με το άρθρο 62 παράγραφος 1 στοιχείο α) του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046. Οι πόροι αυτοί χρησιμοποιούνται αποκλειστικά προς όφελος του οικείου κράτους μέλους.
2. Στα υποβαλλόμενα σύμφωνα με το άρθρο 4 παράγραφος 1 του παρόντος κανονισμού σχέδιά τους, τα κράτη μέλη μπορούν να ζητήσουν τη μεταφορά έως και 15 % της μέγιστης ετήσιας χρηματοδοτικής τους ενίσχυσης στα ταμεία υπό επιμερισμένη διαχείριση που προβλέπονται στον κανονισμό (ΕΕ) 2021/1060. Οι μεταφερόμενοι πόροι χρηματοδοτούν μέτρα και επενδύσεις κατά την έννοια του άρθρου 8 του παρόντος κανονισμού και χρησιμοποιούνται σύμφωνα με τους κανόνες που διέπουν τα ταμεία στα οποία μεταφέρονται. Οι πόροι μεταφέρονται από τα κράτη μέλη μέσω της τροποποίησης ενός ή περισσότερων προγραμμάτων, εκτός των προγραμμάτων δυνάμει του στόχου «Ευρωπαϊκή εδαφική συνεργασία» (Interreg), σύμφωνα με το άρθρο 26α του κανονισμού (ΕΕ) 2021/1060, και υλοποιούνται σύμφωνα με τους κανόνες που ορίζονται στον εν λόγω κανονισμό και τους κανόνες των ταμείων στα οποία μεταφέρονται οι πόροι.
3. Τα κράτη μέλη μπορούν να αναθέσουν στις διαχειριστικές αρχές των προγραμμάτων της πολιτικής συνοχής βάσει του κανονισμού (ΕΕ) 2021/1060 την υλοποίηση των μέτρων και των επενδύσεων που επωφελούνται από το Ταμείο, όπου συντρέχει περίπτωση, λόγω των συνεργειών με τα εν λόγω προγράμματα της πολιτικής συνοχής και σύμφωνα με τους στόχους του Ταμείου. Τα κράτη μέλη δηλώνουν την πρόθεσή τους να αναθέσουν τέτοιου είδους καθήκοντα στις εν λόγω αρχές στα σχέδιά τους. Στις περιπτώσεις αυτές, τα υφιστάμενα συστήματα διαχείρισης και ελέγχου που έχουν θεσπιστεί από τα κράτη μέλη, όπως έχουν γνωστοποιηθεί από την Επιτροπή, θεωρείται ότι συμμορφώνονται με τις απαιτήσεις του παρόντος κανονισμού.
4. Τα κράτη μέλη μπορούν να συμπεριλάβουν στα σχέδιά τους, ως μέρος του εκτιμώμενου συνολικού κόστους, τις πληρωμές για πρόσθετη τεχνική υποστήριξη σύμφωνα με το άρθρο 7 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/240 και το ποσό της χρηματικής συνεισφοράς για τους σκοπούς της συνιστώσας κράτους μέλους σύμφωνα με τις σχετικές διατάξεις του κανονισμού (ΕΕ) 2021/523 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (31). Το κόστος αυτό δεν υπερβαίνει το 4 % της μέγιστης χρηματοδοτικής ενίσχυσης για το σχέδιο και τα σχετικά μέτρα, όπως ορίζονται στο σχέδιο, συμμορφώνονται με τον παρόντα κανονισμό.
Άρθρο 12
Υλοποίηση
Το Ταμείο υλοποιείται από την Επιτροπή υπό άμεση διαχείριση σύμφωνα με τους σχετικούς κανόνες που θεσπίζονται δυνάμει του άρθρου 322 ΣΛΕΕ και ιδίως τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046 και τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) 2020/2092 περί γενικού καθεστώτος αιρεσιμότητος για την προστασία του προϋπολογισμού της Ένωσης.
Άρθρο 13
Προσθετικότητα και συμπληρωματική χρηματοδότηση
1. Η στήριξη στο πλαίσιο του Ταμείου παρέχεται επιπρόσθετα της στήριξης που παρέχεται στο πλαίσιο άλλων κονδυλίων, προγραμμάτων και μέσων της Ένωσης. Μέτρα και επενδύσεις που υποστηρίζονται στο πλαίσιο του Ταμείου μπορούν να λαμβάνουν στήριξη από άλλα κονδύλια, προγράμματα και μέσα της Ένωσης, υπό την προϋπόθεση ότι η στήριξη αυτή δεν καλύπτει τις ίδιες δαπάνες.
2. Η στήριξη από το Ταμείο, περιλαμβανομένης της προσωρινής άμεσης εισοδηματικής στήριξης που αναφέρεται στο άρθρο 4 παράγραφος 3, είναι πρόσθετη και δεν υποκαθιστά επαναλαμβανόμενες δαπάνες του εθνικού προϋπολογισμού.
3. Για τεχνική βοήθεια προς τα κράτη μέλη, διοικητικές δαπάνες που συνδέονται άμεσα με την υλοποίηση του σχεδίου δεν θεωρούνται επαναλαμβανόμενες δαπάνες του εθνικού προϋπολογισμού.
Άρθρο 14
Μέγιστη χρηματοδοτική ενίσχυση
1. Η μέγιστη χρηματοδοτική ενίσχυση υπολογίζεται για κάθε κράτος μέλος σύμφωνα με το άρθρο 10 και όπως ορίζεται στα παραρτήματα I και ΙΙ.
2. Κάθε κράτος μέλος δύναται να υποβάλει αίτημα μέχρι του ύψους της μέγιστης χρηματοδοτικής του ενίσχυσης για να υλοποιήσει το σχέδιό του.
Άρθρο 15
Εθνική συνεισφορά στο εκτιμώμενο συνολικό κόστος
Τα κράτη μέλη συνεισφέρουν τουλάχιστον στο 25 % του εκτιμώμενου συνολικού κόστους των σχεδίων τους.
Άρθρο 16
Αξιολόγηση της Επιτροπής
1. Η Επιτροπή αξιολογεί το σχέδιο και, όπου συντρέχει περίπτωση, κάθε τροποποίηση του σχεδίου που υποβάλλει κράτος μέλος σύμφωνα με το άρθρο 18, από την άποψη της συμμόρφωσης με τον παρόντα κανονισμό. Κατά τη διεξαγωγή της εν λόγω αξιολόγησης, η Επιτροπή ενεργεί σε στενή συνεργασία με το οικείο κράτος μέλος. Η Επιτροπή μπορεί να υποβάλει παρατηρήσεις ή να ζητήσει συμπληρωματικές πληροφορίες εντός δύο μηνών από την ημερομηνία υποβολής του σχεδίου από το κράτος μέλος. Το κράτος μέλος παρέχει τις ζητούμενες πρόσθετες πληροφορίες και μπορεί να αναθεωρήσει το σχέδιο, εάν χρειάζεται, ακόμη και μετά την υποβολή του σχεδίου. Το κράτος μέλος και η Επιτροπή μπορούν να συμφωνήσουν να παρατείνουν την προθεσμία για την αξιολόγηση κατά εύλογο χρονικό διάστημα, εφόσον είναι αναγκαίο.
2. Η Επιτροπή αξιολογεί κατά πόσον οι μεταφορές που ζητούνται σύμφωνα με το άρθρο 11 πληρούν τους στόχους του παρόντος κανονισμού.
3. Η Επιτροπή αξιολογεί τη συνάφεια, την αποτελεσματικότητα, την αποδοτικότητα και τη συνοχή του σχεδίου, λαμβάνοντας υπόψη τις ειδικές προκλήσεις και τη χρηματοδοτική ενίσχυση του κράτους μέλους, ως εξής:
α) |
για την αξιολόγηση της συνάφειας, η Επιτροπή λαμβάνει υπόψη τα ακόλουθα κριτήρια:
|
β) |
για την αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας, η Επιτροπή λαμβάνει υπόψη τα ακόλουθα κριτήρια:
|
γ) |
για την αξιολόγηση της αποδοτικότητας, η Επιτροπή λαμβάνει υπόψη τα ακόλουθα κριτήρια:
|
δ) |
για την αξιολόγηση της συνοχής, η Επιτροπή λαμβάνει υπόψη εάν το σχέδιο περιέχει μέτρα και επενδύσεις που συνιστούν συνεκτικές δράσεις. |
Άρθρο 17
Απόφαση της Επιτροπής
1. Με βάση την αξιολόγηση που διενεργείται σύμφωνα με το άρθρο 16, η Επιτροπή αποφαίνεται επί του σχεδίου κράτους μέλους, μέσω εκτελεστικής πράξης, το αργότερο πέντε μήνες από την ημερομηνία υποβολής του σχεδίου σύμφωνα με το άρθρο 4 παράγραφος 1.
2. Όποτε η Επιτροπή αξιολογεί θετικά ένα σχέδιο, η εκτελεστική πράξη που αναφέρεται στην παράγραφο 1 καθορίζει:
α) |
τα μέτρα και τις επενδύσεις που πρέπει να υλοποιήσει το κράτος μέλος, το ποσό του εκτιμώμενου συνολικού κόστους του σχεδίου και τα ορόσημα και τους στόχους· |
β) |
τη μέγιστη χρηματοδοτική ενίσχυση που χορηγείται σύμφωνα με το άρθρο 14 παράγραφος 1, η οποία καταβάλλεται σε δόσεις, σύμφωνα με το άρθρο 20, μόλις το κράτος μέλος επιτύχει ικανοποιητικά τα σχετικά ορόσημα και τους στόχους που έχουν προσδιοριστεί σε σχέση με την υλοποίηση του σχεδίου · |
γ) |
την εθνική συνεισφορά· |
δ) |
τις ρυθμίσεις και το χρονοδιάγραμμα παρακολούθησης και υλοποίησης του σχεδίου, περιλαμβανομένων, όπου συντρέχει περίπτωση, των μέτρων που απαιτούνται για συμμόρφωση προς το άρθρο 21· |
ε) |
τους σχετικούς δείκτες για την επίτευξη των προβλεπόμενων οροσήμων και στόχων· και |
στ) |
τις ρυθμίσεις για να δοθεί στην Επιτροπή πρόσβαση στα σχετικά δεδομένα τεκμηρίωσης. |
3. Η μέγιστη χρηματοδοτική ενίσχυση που αναφέρεται στην παράγραφο 2 στοιχείο β) του παρόντος άρθρου καθορίζεται με βάση το εκτιμώμενο συνολικό κόστος του σχεδίου που προτείνει το κράτος μέλος, όπως αξιολογείται με αναφορά στα κριτήρια του άρθρου 16 παράγραφος 3.
Το ποσό της μέγιστης χρηματοδοτικής ενίσχυσης που αναφέρεται στην παράγραφο 2 στοιχείο β) του παρόντος άρθρου καθορίζεται ως εξής:
α) |
εάν το σχέδιο συμμορφώνεται επαρκώς με τα κριτήρια του άρθρου 16 παράγραφος 3 και το ποσό του εκτιμώμενου συνολικού κόστους του σχεδίου μείον την εθνική συνεισφορά είναι ίσο ή μεγαλύτερο από τη μέγιστη χρηματοδοτική ενίσχυση για το εν λόγω κράτος μέλος όπως αναφέρεται στο άρθρο 14 παράγραφος 1, η χρηματοδοτική ενίσχυση που χορηγείται στο κράτος μέλος θα ισούται με το συνολικό ποσό της μέγιστης χρηματοδοτικής ενίσχυσης που αναφέρεται στο άρθρο 14 παράγραφος 1· |
β) |
εάν το σχέδιο συμμορφώνεται επαρκώς με τα κριτήρια του άρθρου 16 παράγραφος 3 και το ποσό του εκτιμώμενου συνολικού κόστους του σχεδίου μείον την εθνική συνεισφορά είναι μικρότερο από τη μέγιστη χρηματοδοτική ενίσχυση για το εν λόγω κράτος μέλος όπως αναφέρεται στο άρθρο 14 παράγραφος 1, η χρηματοδοτική ενίσχυση που χορηγείται στο κράτος μέλος θα ισούται με το ποσό του εκτιμώμενου συνολικού κόστους του σχεδίου μείον την εθνική συνεισφορά· |
γ) |
εάν το σχέδιο συμμορφώνεται ικανοποιητικά με τα κριτήρια του άρθρου 16 παράγραφος 3, αλλά η αξιολόγηση εντοπίζει αδυναμίες στα συστήματα εσωτερικού ελέγχου, η Επιτροπή μπορεί να απαιτήσει να συμπεριληφθούν στο σχέδιο πρόσθετα μέτρα για την αντιμετώπιση των αδυναμιών αυτών και να επιτευχθούν από το κράτος μέλος πριν από την πρώτη πληρωμή· |
δ) |
εάν το σχέδιο δεν συμμορφώνεται επαρκώς με τα κριτήρια του άρθρου 16 παράγραφος 3, δεν χορηγείται καμία χρηματοδοτική ενίσχυση στο κράτος μέλος. |
4. Εάν η Επιτροπή αξιολογήσει αρνητικά ένα σχέδιο, η απόφαση που αναφέρεται στην παράγραφο 1 περιλαμβάνει τους λόγους για την αρνητική αυτή αξιολόγηση. Το κράτος μέλος υποβάλλει εκ νέου το σχέδιο, αφού λάβει υπόψη την αξιολόγηση της Επιτροπής.
Άρθρο 18
Τροποποίηση των κοινωνικών σχεδίων για το κλίμα
1. Όταν ένα σχέδιο δεν είναι πλέον πραγματοποιήσιμο, περιλαμβανομένων των σχετικών οροσήμων και στόχων, ή χρειάζεται να προσαρμοστεί σημαντικά, εν όλω ή εν μέρει, από κράτος μέλος λόγω αντικειμενικών περιστάσεων, ιδίως λόγω των πραγματικών άμεσων επιπτώσεων της συμπερίληψης των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου από κτίρια και οδικές μεταφορές εντός του πεδίου εφαρμογής της οδηγίας 2003/87/ΕΚ, το οικείο κράτος μέλος υποβάλλει τροποποιημένο σχέδιο στην Επιτροπή προκειμένου να συμπεριλάβει τις αναγκαίες και δεόντως αιτιολογημένες αλλαγές. Τα κράτη μέλη μπορούν να ζητήσουν τεχνική υποστήριξη, σύμφωνα με το άρθρο 11 παράγραφος 4, για την κατάρτιση του τροποποιημένου σχεδίου.
2. Η Επιτροπή αξιολογεί το τροποποιημένο σχέδιο σύμφωνα με το άρθρο 16.
3. Εάν η Επιτροπή αξιολογήσει θετικά το τροποποιημένο σχέδιο, εκδίδει, σύμφωνα με το άρθρο 17 παράγραφος 1, απόφαση που εκθέτει τους λόγους της θετικής αξιολόγησής της, μέσω εκτελεστικής πράξης. Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 17 παράγραφος 1, η Επιτροπή εκδίδει την απόφαση δυνάμει της παρούσας παραγράφου εντός τριών μηνών από την ημερομηνία υποβολής του τροποποιημένου σχεδίου από το οικείο κράτος μέλος.
4. Εάν η Επιτροπή αξιολογήσει αρνητικά το τροποποιημένο σχέδιο, το απορρίπτει εντός της προθεσμίας που αναφέρεται στην παράγραφο 3, αφού παράσχει στο οικείο κράτος μέλος τη δυνατότητα να υποβάλει τις παρατηρήσεις του εντός τριών μηνών από την ημερομηνία της κοινοποίησης της αξιολόγησης του τροποποιημένου σχεδίου από την Επιτροπή.
5. Έως τις 15 Μαρτίου 2029, κάθε κράτος μέλος αξιολογεί την καταλληλότητα του σχεδίου του, λαμβανομένων υπόψη των πραγματικών άμεσων επιπτώσεων της συμπερίληψης των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου από τα κτίρια και τις οδικές μεταφορές στο πεδίο εφαρμογής της οδηγίας 2003/87/ΕΚ. Οι εν λόγω αξιολογήσεις υποβάλλονται στην Επιτροπή μαζί με τις ολοκληρωμένες εθνικές εκθέσεις προόδου για την ενέργεια και το κλίμα δυνάμει του άρθρου 17 του κανονισμού (ΕΕ) 2018/1999.
6. Σε περίπτωση ήσσονος σημασίας προσαρμογών του σχεδίου, που αντιπροσωπεύουν αύξηση ή μείωση κάτω του 5 % ενός στόχου του σχεδίου, όπως ήσσονος σημασίας επικαιροποιήσεις στα μέτρα και τις επενδύσεις που περιγράφονται στο σχέδιο, ή διόρθωση εκ παραδρομής σφαλμάτων, το κράτος μέλος κοινοποιεί τις εν λόγω αλλαγές στην Επιτροπή.
Άρθρο 19
Δέσμευση για τη χρηματοδοτική ενίσχυση
1. Μόλις η Επιτροπή εκδώσει θετική απόφαση όπως αναφέρεται στο άρθρο 17 του παρόντος κανονισμού, συνάπτει σε εύθετο χρόνο συμφωνία με το οικείο κράτος μέλος η οποία συνιστά ατομική νομική δέσμευση κατά την έννοια του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046 για την περίοδο 2026 έως 2032, με την επιφύλαξη του άρθρου 30δ παράγραφος 4 και των άρθρων 30θ και 30ια της οδηγίας 2003/87/ΕΚ. Η εν λόγω συμφωνία συνάπτεται το νωρίτερο ένα έτος πριν από το έτος έναρξης των πλειστηριασμών δυνάμει του κεφαλαίου IVα της οδηγίας 2003/87/ΕΚ, ή δύο έτη πριν από το εν λόγω έτος, στις περιπτώσεις που εφαρμόζεται το άρθρο 10 παράγραφος 1 τρίτο εδάφιο του παρόντος κανονισμού.
2. Οι δημοσιονομικές δεσμεύσεις είναι δυνατόν να βασίζονται σε συνολικές δεσμεύσεις και, κατά περίπτωση, να κατανέμονται σε ετήσιες δόσεις επί σειρά ετών.
Άρθρο 20
Κανόνες για την πληρωμή, την αναστολή και την καταγγελία συμβάσεων όσον αφορά χρηματοδοτικές ενισχύσεις
1. Οι πληρωμές των χρηματοδοτικών ενισχύσεων δυνάμει του παρόντος άρθρου στο κράτος μέλος πραγματοποιούνται με την επίτευξη των σχετικών συμφωνημένων οροσήμων και στόχων που αναφέρονται στο σχέδιο, όπως έχουν εγκριθεί σύμφωνα με το άρθρο 17 και με την επιφύλαξη της διαθεσιμότητας χρηματοδότησης. Μετά την εν λόγω επίτευξη, το κράτος μέλος υποβάλλει στην Επιτροπή δεόντως αιτιολογημένη αίτηση πληρωμής. Το κράτος μέλος υποβάλλει τις εν λόγω αιτήσεις πληρωμής στην Επιτροπή μία ή δύο φορές ετησίως, έως τις 31 Ιουλίου ή έως τις 31 Δεκεμβρίου.
2. Μόλις λάβει αίτηση πληρωμής από κράτος μέλος, η Επιτροπή αξιολογεί κατά πόσον έχουν εκπληρωθεί ικανοποιητικά τα σχετικά ορόσημα και οι στόχοι που καθορίζονται στην απόφαση της Επιτροπής που αναφέρεται στο άρθρο 17. Η ικανοποιητική επίτευξη των οροσήμων και των στόχων προϋποθέτει ότι τα μέτρα που σχετίζονται με ορόσημα και στόχους που είχαν επιτευχθεί ικανοποιητικά στο παρελθόν δεν έχουν αναιρεθεί από το οικείο κράτος μέλος.
3. Εάν η Επιτροπή καταλήξει σε θετική αξιολόγηση επιμέρους αίτησης πληρωμής, εκδίδει επιμέρους απόφαση με την οποία εγκρίνεται η εκταμίευση της χρηματοδοτικής ενίσχυσης σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, με την επιφύλαξη της διαθεσιμότητας χρηματοδότησης και εφόσον διασφαλίζεται η ίση μεταχείριση των κρατών μελών. Η Επιτροπή εκδίδει την επιμέρους απόφαση το νωρίτερο δύο μήνες και το αργότερο τρεις μήνες μετά τη σχετική προθεσμία υποβολής της αίτησης πληρωμής σύμφωνα με την παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου.
4. Σε περίπτωση που, μετά την αξιολόγηση που αναφέρεται στην παράγραφο 3 του παρόντος άρθρου, η Επιτροπή διαπιστώσει ότι τα ορόσημα και οι στόχοι που καθορίζονται στην απόφαση της Επιτροπής που αναφέρεται στο άρθρο 17 δεν έχουν επιτευχθεί ικανοποιητικά, η καταβολή του μέρους της χρηματοδοτικής ενίσχυσης που αναλογεί στον στόχο ή το ορόσημο που δεν έχει επιτευχθεί αναστέλλεται. Το κράτος μέλος μπορεί να υποβάλει τις παρατηρήσεις του εντός ενός μηνός από την κοινοποίηση της αξιολόγησης της Επιτροπής.
Η αναστολή αίρεται μόνο όταν τα ορόσημα και οι στόχοι έχουν επιτευχθεί ικανοποιητικά, όπως ορίζεται στην απόφαση της Επιτροπής που αναφέρεται στο άρθρο 17.
5. Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 116 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, η προθεσμία πληρωμής αρχίζει από την ημερομηνία κοινοποίησης της απόφασης της Επιτροπής με την οποία εγκρίνεται η εκταμίευση της χρηματοδοτικής ενίσχυσης στο οικείο κράτος μέλος σύμφωνα με την παράγραφο 3 του παρόντος άρθρου, ή από την ημερομηνία κοινοποίησης της άρσης αναστολής σύμφωνα με την παράγραφο 4 δεύτερο εδάφιο του παρόντος άρθρου.
6. Εάν τα ορόσημα και οι στόχοι δεν επιτευχθούν ικανοποιητικά εντός εννέα μηνών από την αναστολή που αναφέρεται στην παράγραφο 4 πρώτο εδάφιο, η Επιτροπή μειώνει το ποσό της χρηματοδοτικής ενίσχυσης κατ’ αναλογία, αφού δώσει στο κράτος μέλος τη δυνατότητα να υποβάλει τις παρατηρήσεις του εντός δύο μηνών από την κοινοποίηση των συμπερασμάτων της ως προς την επίτευξη των οροσήμων και των στόχων.
7. Εάν, εντός 15 μηνών από την ημερομηνία σύναψης των σχετικών συμφωνιών που αναφέρονται στο άρθρο 19, το κράτος μέλος δεν έχει σημειώσει απτή πρόοδο ως προς οποιοδήποτε από τα σχετικά ορόσημα και τους στόχους, η Επιτροπή καταγγέλλει τις εν λόγω συμφωνίες και αποδεσμεύει το ποσό της χρηματοδοτικής ενίσχυσης, με την επιφύλαξη του άρθρου 14 παράγραφος 3 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046. Η Επιτροπή αποφασίζει σχετικά με την καταγγελία των εν λόγω συμφωνιών αφού δώσει στο κράτος μέλος τη δυνατότητα να υποβάλει τις παρατηρήσεις του εντός δύο μηνών από την κοινοποίηση της αξιολόγησης της Επιτροπής ότι δεν έχει σημειωθεί απτή πρόοδος.
8. Όλες οι πληρωμές καταβάλλονται έως τις 31 Δεκεμβρίου 2033.
9. Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 116 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046 και την παράγραφο 5 του παρόντος άρθρου, εάν, σε έναν δεδομένο γύρο αιτήσεων πληρωμής, όπως αναφέρεται στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου, τα έσοδα ειδικού προορισμού για το Ταμείο σύμφωνα με το άρθρο 30δ παράγραφος 4 της οδηγίας 2003/87/ΕΚ δεν επαρκούν για την κάλυψη των υποβληθεισών αιτήσεων πληρωμής, η Επιτροπή καταβάλλει στα κράτη μέλη κατ’ αναλογία ποσά που καθορίζονται ως ποσοστό των διαθέσιμων πληρωμών επί των συνολικών εγκεκριμένων πληρωμών. Κατά τον επόμενο γύρο αιτήσεων πληρωμής, η Επιτροπή δίνει προτεραιότητα σε όσα κράτη μέλη έχουν καθυστέρηση πληρωμών από τον προηγούμενο γύρο αιτήσεων πληρωμής, και μόνο αργότερα στις νέες υποβληθείσες αιτήσεις πληρωμής.
10. Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 12 παράγραφος 4 στοιχείο γ) του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046 και με την επιφύλαξη του άρθρου 30δ παράγραφος 4 έκτο εδάφιο της οδηγίας 2003/87/ΕΚ, η Επιτροπή κατανέμει στα κράτη μέλη τα ποσά που αντιστοιχούν σε τυχόν μη χρησιμοποιηθείσες πιστώσεις έως τις 31 Δεκεμβρίου 2033, σύμφωνα με τους κανόνες περί κατανομής δικαιωμάτων που ορίζονται στο άρθρο 30δ παράγραφος 5 της οδηγίας 2003/87/ΕΚ, προκειμένου να επιτευχθούν οι στόχοι που αναφέρονται στο άρθρο 3 του παρόντος κανονισμού.
Άρθρο 21
Προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης
1. Τα κράτη μέλη, όταν εφαρμόζουν τα σχέδια, ως δικαιούχοι κονδυλίων στο πλαίσιο του Ταμείου, λαμβάνουν όλα τα κατάλληλα μέτρα για την προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης και για να διασφαλίσουν ότι η χρήση των χρηματοδοτικών ενισχύσεων, σε σχέση με μέτρα και επενδύσεις που υποστηρίζονται από το Ταμείο, συμπεριλαμβανομένων των πραγματοποιούμενων από δημόσιους ή ιδιωτικούς φορείς εκτός από ευάλωτα νοικοκυριά, ευάλωτες πολύ μικρές επιχειρήσεις και ευάλωτους χρήστες των μεταφορών σύμφωνα με το άρθρο 9, συνάδει με το εφαρμοστέο ενωσιακό και εθνικό δίκαιο, ιδίως όσον αφορά την πρόληψη, τον εντοπισμό και την αντιμετώπιση περιπτώσεων απάτης, διαφθοράς και σύγκρουσης συμφερόντων. Προς τούτο, τα κράτη μέλη προβλέπουν αποτελεσματικό και αποδοτικό σύστημα εσωτερικού ελέγχου, όπως ορίζεται περαιτέρω στο παράρτημα III, και την ανάκτηση των αδικαιολογήτως καταβληθέντων ή μη ορθώς χρησιμοποιηθέντων ποσών. Τα κράτη μέλη μπορούν να βασίζονται στα συνήθη εθνικά συστήματα δημοσιονομικής διαχείρισής τους.
2. Οι συμφωνίες που αναφέρονται στο άρθρο 19 προβλέπουν τις ακόλουθες υποχρεώσεις των κρατών μελών:
α) |
να ελέγχουν τακτικά εάν η χορηγούμενη χρηματοδότηση χρησιμοποιείται ορθά σύμφωνα με όλους τους ισχύοντες κανόνες και εάν κάθε μέτρο ή επένδυση στο πλαίσιο του σχεδίου έχει εφαρμοστεί ορθά σύμφωνα με όλους τους ισχύοντες κανόνες ειδικότερα όσον αφορά την πρόληψη, τον εντοπισμό και την αντιμετώπιση υποθέσεων απάτης, διαφθοράς και σύγκρουσης συμφερόντων· |
β) |
να λαμβάνουν ενδεδειγμένα μέτρα για την πρόληψη, τον εντοπισμό και την αντιμετώπιση υποθέσεων απάτης, διαφθοράς και σύγκρουσης συμφερόντων κατά την έννοια του άρθρου 61 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, οι οποίες θίγουν τα οικονομικά συμφέροντα της Ένωσης, και να κινούν νομική διαδικασία για την ανάκτηση μη ορθώς χρησιμοποιηθέντων κονδυλίων, μεταξύ άλλων σε σχέση με οποιοδήποτε μέτρο ή επένδυση που υλοποιήθηκε στο πλαίσιο του σχεδίου· |
γ) |
να εξασφαλίζουν ότι η αίτηση πληρωμής συνοδεύεται από:
|
δ) |
για τους σκοπούς του λογιστικού και άλλου ελέγχου και για την παροχή συγκρίσιμων πληροφοριών σχετικά με τη χρήση των χρηματοδοτικών ενισχύσεων σε σχέση με μέτρα και επενδύσεις που υλοποιήθηκαν στο πλαίσιο του σχεδίου, να συλλέγουν, να καταγράφουν και να αποθηκεύουν σε ηλεκτρονικό σύστημα και να διασφαλίζουν την πρόσβαση στις ακόλουθες τυποποιημένες κατηγορίες δεδομένων:
|
ε) |
να εξουσιοδοτούν ρητώς την Επιτροπή, την OLAF, το Ελεγκτικό Συνέδριο και, όσον αφορά τα κράτη μέλη που συμμετέχουν σε ενισχυμένη συνεργασία δυνάμει του κανονισμού (ΕΕ) 2017/1939, την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία να ασκούν τα καθήκοντά τους όπως προβλέπονται στο άρθρο 129 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046 και να επιβάλλουν υποχρεώσεις σε όλους τους τελικούς αποδέκτες χρηματοδοτικών ενισχύσεων που πληρώθηκαν για την υλοποίηση των μέτρων και επενδύσεων που περιλαμβάνονται στο σχέδιο, ή σε όλα τα άλλα πρόσωπα ή οντότητες που εμπλέκονται στην υλοποίησή τους, να εξουσιοδοτούν ρητώς την Επιτροπή, την OLAF, το Ελεγκτικό Συνέδριο και, κατά περίπτωση, την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία να ασκούν τα δικαιώματά τους, όπως προβλέπονται στο άρθρο 129 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, και να επιβάλλουν παρόμοιες υποχρεώσεις σε όλους τους τελικούς αποδέκτες κονδυλίων που εκταμιεύθηκαν· |
στ) |
να τηρούν αρχεία σύμφωνα με το άρθρο 132 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, με σημείο αναφοράς την πράξη πληρωμής που αφορά το αντίστοιχο μέτρο ή επένδυση. |
Οι πληροφορίες που αναφέρονται στο στοιχείο δ) σημείο ii) του πρώτου εδαφίου του παρόντος άρθρου ζητούνται μόνο όταν η αξία των δημόσιων συμβάσεων υπερβαίνει τα κατώτατα όρια της Ένωσης που ορίζονται στο άρθρο 4 της οδηγίας 2014/24/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (34). Όσον αφορά τους υπεργολάβους, οι πληροφορίες αυτές ζητούνται μόνο:
α) |
για το πρώτο επίπεδο υπεργολαβίας· |
β) |
όταν καταγράφονται οι εν λόγω πληροφορίες σχετικά με τον αντίστοιχο ανάδοχο· και |
γ) |
για συμβάσεις υπεργολαβίας συνολικής αξίας άνω των 50 000 EUR. |
3. Τα δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα όπως αναφέρονται στην παράγραφο 2 στοιχείο δ) του παρόντος άρθρου υποβάλλονται σε επεξεργασία από τα κράτη μέλη και την Επιτροπή για τον σκοπό, και την αντίστοιχη διάρκεια, των διαδικασιών απαλλαγής και λογιστικού και άλλου ελέγχου, και δραστηριοτήτων ενημέρωσης, κοινοποίησης και προβολής, που σχετίζονται με τη χρήση των χρηματοδοτικών ενισχύσεων που σχετίζονται με την εφαρμογή των συμβάσεων που αναφέρονται στο άρθρο 19. Τα δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα υποβάλλονται σε επεξεργασία σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2016/679 ή τον κανονισμό (ΕΕ) 2018/1725, ανάλογα με την περίπτωση. Στο πλαίσιο της διαδικασίας απαλλαγής της Επιτροπής, σύμφωνα με το άρθρο 319 ΣΛΕΕ, το Ταμείο υπόκειται σε υποβολή εκθέσεων στο πλαίσιο των ενοποιημένων δημοσιονομικών εκθέσεων και εκθέσεων λογοδοσίας που αναφέρονται στο άρθρο 247 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046 και, ειδικότερα, χωριστά στην ετήσια έκθεση για τη διαχείριση και τις επιδόσεις.
4. Οι συμφωνίες που αναφέρονται στο άρθρο 19 προβλέπουν επίσης το δικαίωμα της Επιτροπής να μειώσει κατ’ αναλογία τη στήριξη στο πλαίσιο του Ταμείου και να ανακτήσει τυχόν ποσά που οφείλονται στον προϋπολογισμό της Ένωσης, σε περιπτώσεις απάτης, διαφθοράς και σύγκρουσης συμφερόντων εις βάρος των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης που δεν διορθώθηκαν από το κράτος μέλος ή σοβαρής αθέτησης υποχρέωσης που απορρέει από τέτοιες συμφωνίες.
Κατά τη λήψη απόφασης σχετικά με το ποσό που πρέπει να ανακτηθεί και να μειωθεί, η Επιτροπή τηρεί την αρχή της αναλογικότητας και λαμβάνει υπόψη τη σοβαρότητα της απάτης, της διαφθοράς και της σύγκρουσης συμφερόντων εις βάρος των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης ή αθέτησης υποχρέωσης. Η Επιτροπή παρέχει στο κράτος μέλος τη δυνατότητα να υποβάλει τις παρατηρήσεις του πριν από την πραγματοποίηση της μείωσης.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ IV
Συμπληρωματικότητα, παρακολούθηση και αξιολόγηση
Άρθρο 22
Συντονισμός και συμπληρωματικότητα
Η Επιτροπή και τα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη, κατ’ αναλογία προς τις αντίστοιχες αρμοδιότητές τους, προωθούν συνέργειες και διασφαλίζουν τον αποτελεσματικό συντονισμό μεταξύ του Ταμείου και των προγραμμάτων και μέσων της Ένωσης που αναφέρονται στο άρθρο 6 παράγραφος 3 του παρόντος κανονισμού, και του Ταμείου Εκσυγχρονισμού δυνάμει του άρθρου 10δ της οδηγίας 2003/87/ΕΚ. Για τον σκοπό αυτό:
α) |
εξασφαλίζουν συμπληρωματικότητα, συνέργεια, συνοχή και συνέπεια μεταξύ των διάφορων μέσων σε ενωσιακό, εθνικό και, κατά περίπτωση, τοπικό ή περιφερειακό επίπεδο, τόσο κατά το στάδιο σχεδιασμού όσο και κατά την υλοποίηση· |
β) |
βελτιστοποιούν τους μηχανισμούς συντονισμού για την αποφυγή της επικάλυψης των προσπαθειών· και |
γ) |
εξασφαλίζουν στενή συνεργασία μεταξύ των αρμοδίων για την υλοποίηση και τον έλεγχο σε ενωσιακό, εθνικό και, κατά περίπτωση, τοπικό ή περιφερειακό επίπεδο για την επίτευξη των στόχων του Ταμείου. |
Άρθρο 23
Πληροφόρηση, επικοινωνία και προβολή
1. Τα κράτη μέλη δημοσιοποιούν και επικαιροποιούν τα δεδομένα που αναφέρονται στο άρθρο 21 παράγραφος 2 στοιχείο δ) σημεία i), ii) και iv) του παρόντος κανονισμού σε έναν ενιαίο ιστότοπο σε ανοικτές, μηχαναγνώσιμες μορφές, όπως ορίζεται στο άρθρο 5 παράγραφος 1 της οδηγίας (ΕΕ) 2019/1024 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (35), οι οποίες επιτρέπουν την ταξινόμηση, αναζήτηση, εξαγωγή, σύγκριση και επαναχρησιμοποίηση των δεδομένων. Οι πληροφορίες που αναφέρονται στο άρθρο 21 παράγραφος 2 στοιχείο δ) σημεία i) και ii) του παρόντος κανονισμού δεν δημοσιεύονται στις περιπτώσεις που αναφέρονται στο άρθρο 38 παράγραφος 3 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046 ή στην περίπτωση προσωρινής άμεσης εισοδηματικής στήριξης σε ευάλωτα νοικοκυριά.
2. Οι αποδέκτες στήριξης από το Ταμείο ενημερώνονται σχετικά με την προέλευση των εν λόγω κονδυλίων, συμπεριλαμβανομένων των περιπτώσεων στις οποίες επωφελούνται από τα εν λόγω κονδύλια μέσω ενδιάμεσων φορέων. Η ενημέρωση αυτή περιλαμβάνει την εμφάνιση του εμβλήματος της Ένωσης και σχετικής δήλωσης χρηματοδότησης με την ένδειξη «χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση — Κοινωνικό Ταμείο για το Κλίμα» σε έγγραφα και επικοινωνιακό υλικό που σχετίζονται με την υλοποίηση του μέτρου που προορίζεται για τους αποδέκτες. Οι αποδέκτες στήριξης από το ταμείο, εξαιρουμένης της στήριξης των φυσικών προσώπων ή οσάκις υπάρχει κίνδυνος δημοσιοποίησης εμπορικά ευαίσθητων πληροφοριών, εξασφαλίζουν την προβολή της ενωσιακής χρηματοδότησης, ιδίως κατά την προώθηση των δράσεων και των αποτελεσμάτων τους, παρέχοντας συνεκτική, αποτελεσματική και αναλογική στοχευμένη πληροφόρηση σε πολλαπλά ακροατήρια, συμπεριλαμβανομένων των μέσων ενημέρωσης και του κοινού.
3. Η Επιτροπή εφαρμόζει δράσεις πληροφόρησης και επικοινωνίας σχετικά με το Ταμείο, τις αναληφθείσες δράσεις στο πλαίσιο του παρόντος κανονισμού και τα αποτελέσματά τους, μεταξύ άλλων, κατά περίπτωση και κατόπιν συμφωνίας των εθνικών αρχών, μέσω κοινών επικοινωνιακών δραστηριοτήτων με τις εθνικές αρχές, καθώς και με τα γραφεία των αντιπροσωπειών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και της Επιτροπής στο οικείο κράτος μέλος.
Άρθρο 24
Παρακολούθηση της υλοποίησης
1. Κάθε κράτος μέλος υποβάλλει έκθεση, ανά διετία, στην Επιτροπή σχετικά με την εφαρμογή του σχεδίου του μαζί με την ολοκληρωμένη εθνική έκθεση προόδου του για την ενέργεια και το κλίμα σύμφωνα με το άρθρο 17 του κανονισμού (ΕΕ) 2018/1999 και σύμφωνα με το άρθρο 28. Η παρακολούθηση της υλοποίησης είναι στοχευμένη και αναλογική προς τις δραστηριότητες που διεξάγονται στο πλαίσιο του σχεδίου. Τα κράτη μέλη περιλαμβάνουν τους δείκτες που ορίζονται στο παράρτημα IV του παρόντος κανονισμού στην έκθεση προόδου τους.
2. Η Επιτροπή παρακολουθεί την υλοποίηση του Ταμείου και μετρά την επίτευξη των στόχων του. Η παρακολούθηση της υλοποίησης είναι στοχευμένη και αναλογική προς τις δραστηριότητες που διεξάγονται στο πλαίσιο του Ταμείου.
3. Το σύστημα της Επιτροπής για την υποβολή εκθέσεων σχετικά με τις επιδόσεις εξασφαλίζει ότι τα στοιχεία για την παρακολούθηση της υλοποίησης των δραστηριοτήτων και τα αποτελέσματα συλλέγονται κατά τρόπο αποδοτικό, αποτελεσματικό και έγκαιρο. Γι’ αυτόν τον σκοπό, επιβάλλονται αναλογικές απαιτήσεις υποβολής εκθέσεων στους αποδέκτες στήριξης από το Ταμείο.
4. Η Επιτροπή χρησιμοποιεί τους κοινούς δείκτες που ορίζονται στο παράρτημα IV για την υποβολή εκθέσεων για την πρόοδο και για την παρακολούθηση και την αξιολόγηση του Ταμείου προς την επίτευξη των στόχων που ορίζονται στο άρθρο 3.
Άρθρο 25
Διαφάνεια
1. Η Επιτροπή διαβιβάζει τα σχέδια που υποβάλλουν τα κράτη μέλη και τις αποφάσεις, όπως δημοσιοποιούνται από την Επιτροπή, ταυτόχρονα και επί ίσοις όροις στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο χωρίς αδικαιολόγητη καθυστέρηση.
2. Οι πληροφορίες που διαβιβάζονται από την Επιτροπή στο Συμβούλιο στο πλαίσιο του παρόντος κανονισμού ή της εφαρμογής του τίθενται ταυτόχρονα στη διάθεση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, με την επιφύλαξη ρυθμίσεων εμπιστευτικότητας, εάν είναι απαραίτητο.
3. Οι αρμόδιες επιτροπές του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου μπορούν να καλέσουν την Επιτροπή να παράσχει πληροφορίες σχετικά με την πορεία της αξιολόγησης των σχεδίων από την Επιτροπή.
Άρθρο 26
Κοινωνικός διάλογος για το κλίμα
1. Προκειμένου να ενισχυθεί ο διάλογος μεταξύ των θεσμικών οργάνων της Ένωσης, ιδίως του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και της Επιτροπής και να διασφαλιστεί μεγαλύτερη διαφάνεια και λογοδοσία, οι αρμόδιες επιτροπές του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου μπορούν να καλούν δύο φορές ετησίως την Επιτροπή σε συζήτηση σχετικά με τα ακόλουθα θέματα:
α) |
τα σχέδια που υποβάλλουν τα κράτη μέλη· |
β) |
την αξιολόγηση από την Επιτροπή των σχεδίων που υποβάλλουν τα κράτη μέλη· |
γ) |
την κατάσταση επίτευξης των οροσήμων και των στόχων που καθορίζονται στα σχέδια που υποβάλλουν τα κράτη μέλη· |
δ) |
διαδικασίες πληρωμής, αναστολής και καταγγελίας, συμπεριλαμβανομένων τυχόν παρατηρήσεων που υποβλήθηκαν και διορθωτικών μέτρων που έλαβαν τα κράτη μέλη για να διασφαλίσουν την ικανοποιητική επίτευξη των οροσήμων και των στόχων που περιγράφονται στα σχέδια που υποβάλλουν. |
2. Η Επιτροπή λαμβάνει υπόψη τυχόν στοιχεία που προκύπτουν από τις απόψεις που εκφράζονται μέσω του κοινωνικού διαλόγου για το κλίμα, συμπεριλαμβανομένων των ψηφισμάτων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, εφόσον παρέχονται.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ V
Τελικές διατάξεις
Άρθρο 27
Αξιολόγηση και επανεξέταση του Ταμείου
1. Δύο έτη από την έναρξη υλοποίησης των σχεδίων, η Επιτροπή διαβιβάζει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, στο Συμβούλιο, στην Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και στην Επιτροπή των Περιφερειών έκθεση αξιολόγησης για την υλοποίηση και τη λειτουργία του Ταμείου, λαμβάνοντας υπόψη τα αποτελέσματα των πρώτων εκθέσεων που υποβάλλουν τα κράτη μέλη σύμφωνα με το άρθρο 24, και υποβάλλει, κατά περίπτωση, τυχόν προτάσεις για την τροποποίηση του παρόντος κανονισμού.
2. Στην έκθεση αξιολόγησης που αναφέρεται στην παράγραφο 1 εξετάζονται ειδικότερα:
α) |
ο βαθμός στον οποίο έχουν επιτευχθεί οι στόχοι του Ταμείου που περιγράφονται στο άρθρο 3, η αποδοτικότητα της χρήσης των πόρων και η ενωσιακή προστιθέμενη αξία· |
β) |
ανά χώρα, η αποδοτικότητα των μέτρων και των επενδύσεων και η χρήση της άμεσης εισοδηματικής στήριξης υπό το πρίσμα της επίτευξης των οροσήμων και των στόχων που ορίζονται στα σχέδια· |
γ) |
ο τρόπος με τον οποίο εφαρμόζονται στα κράτη μέλη οι ορισμοί της ενεργειακής φτώχειας κτης φτώχειας στον τομέα των μεταφορών, με βάση τις πληροφορίες που αναφέρονται στο άρθρο 6 παράγραφος 1 στοιχείο στ), καθώς και κατά πόσον απαιτούνται τροποποιήσεις στους εν λόγω ορισμούς· |
δ) |
η συνεχής συνάφεια όλων των στόχων, και των μέτρων και επενδύσεων που ορίζονται στο άρθρο 8 του παρόντος κανονισμού υπό το πρίσμα των επιπτώσεων στις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου από τη συμπερίληψη των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου από τα κτίρια και τις οδικές μεταφορές εντός του πεδίου εφαρμογής της οδηγίας 2003/87/ΕΚ και των εθνικών μέτρων που ελήφθησαν για την κάλυψη των δεσμευτικών ετήσιων μειώσεων των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου από τα κράτη μέλη σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2018/842 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (36), καθώς και η συνεχής συνάφεια των εσόδων για ειδικό προορισμό σε σχέση με πιθανές εξελίξεις όσον αφορά τον εκπλειστηριασμό δικαιωμάτων στο πλαίσιο του συστήματος εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών για τα κτίρια, τις οδικές μεταφορές και πρόσθετους τομείς σύμφωνα με το κεφάλαιο IVα της οδηγίας 2003/87/ΕΚ και άλλα σχετικά ζητήματα. |
3. Έως τις 31 Δεκεμβρίου 2033, η Επιτροπή παρέχει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, στο Συμβούλιο, στην Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και στην Επιτροπή των Περιφερειών ανεξάρτητη έκθεση εκ των υστέρων αξιολόγησης. Η έκθεση εκ των υστέρων αξιολόγησης συνίσταται σε συνολική αξιολόγηση του Ταμείου και περιλαμβάνει πληροφορίες σχετικά με τον αντίκτυπό του.
4. Με την επιφύλαξη του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου μετά το 2027, στην περίπτωση που τα έσοδα από τον εκπλειστηριασμό δικαιωμάτων που αναφέρονται στο άρθρο 30δ παράγραφος 5 της οδηγίας 2003/87/ΕΚ καθορίζονται ως ίδιος πόρος σύμφωνα με το άρθρο 311 παράγραφος 3 ΣΛΕΕ, η Επιτροπή υποβάλλει, κατά περίπτωση, τις αναγκαίες προτάσεις προκειμένου να διασφαλιστεί, εντός του πλαισίου του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου μετά το 2027, η αποτελεσματικότητα και η συνέχεια της υλοποίησης του Ταμείου, το οποίο χρηματοδοτείται προσωρινά και κατ’ εξαίρεση από εξωτερικά έσοδα για ειδικό προορισμό που παράγονται από δικαιώματα του συστήματος εμπορίας εκπομπών.
Άρθρο 28
Τροποποίηση του κανονισμού (ΕΕ) 2021/1060
Στον κανονισμό (ΕΕ) 2021/1060, παρεμβάλλεται το ακόλουθο άρθρο:
«Άρθρο 26α
Πόροι που μεταφέρονται από το Κοινωνικό Ταμείο για το Κλίμα
1. Οι πόροι που μεταφέρονται από το Κοινωνικό Ταμείο για το Κλίμα, το οποίο θεσπίστηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) 2023/955 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (*1), εκτελούνται σύμφωνα με τον παρόντα κανονισμό και τις διατάξεις που διέπουν το Ταμείο στο οποίο μεταφέρονται οι πόροι και οι μεταφορές είναι οριστικές. Οι πόροι αυτοί αποτελούν εξωτερικά έσοδα για ειδικό προορισμό για τον σκοπό του άρθρου 21 παράγραφος 5 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046 και προστίθενται στους πόρους που αναφέρονται στο άρθρο 110 του παρόντος κανονισμού.
2. Όταν τα κράτη μέλη εκτελούν τους πόρους που αναφέρονται στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου στο πλαίσιο επιμερισμένης διαχείρισης, υποβάλλουν τροποποιήσεις προγράμματος σύμφωνα με το άρθρο 24 του παρόντος κανονισμού όσον αφορά ένα ή περισσότερα προγράμματα. Τα κράτη μέλη σχεδιάζουν τη χρήση των εν λόγω πόρων για την επίτευξη των κλιματικών στόχων που περιγράφονται για τον προϋπολογισμό της Ένωσης σύμφωνα με το άρθρο 6 παράγραφος 1 του παρόντος κανονισμού. Οι πόροι αυτοί συμβάλλουν στην επίτευξη των σχετικών στόχων του Κοινωνικού Ταμείου για το Κλίμα, όπως περιγράφονται στο άρθρο 3 του κανονισμού (ΕΕ) 2023/955, και χρησιμοποιούνται για τη στήριξη των μέτρων και των επενδύσεων που ορίζονται στο άρθρο 8 του εν λόγω κανονισμού. Προγραμματίζονται στο πλαίσιο μίας ή περισσότερων ειδικών προτεραιοτήτων που αντιστοιχούν σε έναν ή περισσότερους ειδικούς στόχους του Ταμείου προς τους οποίους μεταφέρονται οι πόροι και για μία ή περισσότερες κατηγορίες περιφερειών, κατά περίπτωση, με ένδειξη της ετήσιας κατανομής των πόρων. Δεν λαμβάνονται υπόψη για τον υπολογισμό της συμμόρφωσης με τις απαιτήσεις θεματικής συγκέντρωσης, όπως ορίζονται στους ειδικούς κανόνες για κάθε Ταμείο.
3. Σε περίπτωση που η Επιτροπή έχει ήδη εγκρίνει αίτημα κράτους μέλους για τροποποίηση προγράμματος που αφορά μεταφορά πόρων από το Κοινωνικό Ταμείο για το Κλίμα, για οποιαδήποτε περαιτέρω μεταφορά πόρων κατά τα επόμενα έτη, το κράτος μέλος μπορεί να υποβάλει κοινοποίηση δημοσιονομικών πινάκων και όχι τροποποίηση προγράμματος, υπό την προϋπόθεση ότι οι προτεινόμενες αλλαγές αφορούν αποκλειστικά αύξηση των χρηματοδοτικών πόρων, χωρίς περαιτέρω αλλαγές στο πρόγραμμα.
4. Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 18 και το άρθρο 86 παράγραφος 1 δεύτερο εδάφιο του παρόντος κανονισμού, οι πόροι που μεταφέρονται σύμφωνα με το παρόν άρθρο και το άρθρο 11 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ) 2023/955 δεν λαμβάνονται υπόψη για την ενδιάμεση επανεξέταση και το ποσό ευελιξίας.
5. Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 14 παράγραφος 3 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, η προθεσμία μετά την οποία η Επιτροπή αποδεσμεύει τα ποσά σύμφωνα με το άρθρο 105 παράγραφος 1 του παρόντος κανονισμού αρχίζει από το έτος κατά το οποίο αναλαμβάνονται οι αντίστοιχες δημοσιονομικές δεσμεύσεις. Οι πόροι δεν μεταφέρονται σε προγράμματα στο πλαίσιο του στόχου «Ευρωπαϊκή εδαφική συνεργασία» (Interreg).
Άρθρο 29
Έναρξη ισχύος
Ο παρών κανονισμός αρχίζει να ισχύει την εικοστή ημέρα από τη δημοσίευσή του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Εφαρμόζεται από τις 30 Ιουνίου 2024, ημερομηνία κατά την οποία τα κράτη μέλη πρέπει να θέσουν σε ισχύ τις αναγκαίες νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις για να συμμορφωθούν με την οδηγία (ΕΕ) 2023/959 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (37) για την τροποποίηση της οδηγίας 2003/87/ΕΚ όσον αφορά το κεφάλαιο IVα της οδηγίας 2003/87/ΕΚ.
Ο παρών κανονισμός είναι δεσμευτικός ως προς όλα τα μέρη του και ισχύει άμεσα σε κάθε κράτος μέλος.
Στρασβούργο, 10 Μαΐου 2023.
Για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο
H Πρόεδρος
R. METSOLA
Για το Συμβούλιο
Η Πρόεδρος
J. ROSWALL
(1) ΕΕ C 152 της 6.4.2022, σ. 158.
(2) ΕΕ C 301 της 5.8.2022, σ. 70.
(3) Θέση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 18ης Απριλίου 2023 (δεν έχει ακόμη δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα) και απόφαση του Συμβουλίου της 25ης Απριλίου 2023.
(4) ΕΕ L 282 της 19.10.2016, σ. 4.
(5) Κανονισμός (ΕΕ) 2021/1119 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 30ής Ιουνίου 2021, για τη θέσπιση πλαισίου με στόχο την επίτευξη κλιματικής ουδετερότητας και για την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΚ) αριθ. 401/2009 και (ΕΕ) 2018/1999 («ευρωπαϊκό νομοθέτημα για το κλίμα») (ΕΕ L 243 της 9.7.2021, σ. 1).
(6) Οδηγία 2003/87/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 13ης Οκτωβρίου 2003, σχετικά με τη θέσπιση συστήματος εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπής αερίων θερμοκηπίου εντός της Ένωσης και την τροποποίηση της οδηγίας 96/61/ΕΚ του Συμβουλίου (ΕΕ L 275 της 25.10.2003, σ. 32).
(7) Οδηγία 2010/31/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 19ης Μαΐου 2010, για την ενεργειακή απόδοση των κτιρίων (ΕΕ L 153 της 18.6.2010, σ. 13).
(8) ΕΕ C 243 της 27.6.2022, σ. 35.
(9) Κανονισμός (ΕΕ, Ευρατόμ) 2020/2093 του Συμβουλίου, της 17ης Δεκεμβρίου 2020, για τον καθορισμό του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου για τα έτη 2021 έως 2027 (ΕΕ L 433 I της 22.12.2020, σ. 11).
(10) Κανονισμός (ΕΕ) 2020/2094 του Συμβουλίου, της 14ης Δεκεμβρίου 2020, σχετικά με τη θέσπιση Μέσου Ανάκαμψης της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη στήριξη της ανάκαμψης μετά την κρίση της νόσου COVID-19 (ΕΕ L 433 I της 22.12.2020, σ. 23).
(11) Κανονισμός (ΕΕ) 2021/241 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 12ης Φεβρουαρίου 2021, για τη θέσπιση του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας (ΕΕ L 57 της 18.2.2021, σ. 17).
(12) Κανονισμός (ΕΕ) 2021/1060 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 24ης Ιουνίου 2021, για τον καθορισμό κοινών διατάξεων για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης, το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο+, το Ταμείο Συνοχής, το Ταμείο Δίκαιης Μετάβασης και το Ευρωπαϊκό Ταμείο Θάλασσας, Αλιείας και Υδατοκαλλιέργειας, και δημοσιονομικών κανόνων για τα εν λόγω Ταμεία και για το Ταμείο Ασύλου, Μετανάστευσης και Ένταξης, το Ταμείο Εσωτερικής Ασφάλειας και το Μέσο για τη Χρηματοδοτική Στήριξη της Διαχείρισης των Συνόρων και την Πολιτική των Θεωρήσεων (ΕΕ L 231 της 30.6.2021, σ. 159).
(13) Κανονισμός (ΕΕ) 2020/852 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 18ης Ιουνίου 2020, σχετικά με τη θέσπιση πλαισίου για τη διευκόλυνση των βιώσιμων επενδύσεων και για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΕ) 2019/2088 (ΕΕ L 198 της 22.6.2020, σ. 13).
(14) Κανονισμός (ΕΕ) 2018/1999 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Δεκεμβρίου 2018, για τη διακυβέρνηση της Ενεργειακής Ένωσης και της Δράσης για το Κλίμα, για την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΚ) αριθ. 663/2009 και (ΕΚ) αριθ. 715/2009 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, των οδηγιών 94/22/ΕΚ, 98/70/ΕΚ, 2009/31/ΕΚ, 2009/73/ΕΚ, 2010/31/ΕΕ, 2012/27/ΕΕ και 2013/30/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, των οδηγιών 2009/119/ΕΚ και (ΕΕ) 2015/652 του Συμβουλίου και για την κατάργηση του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 525/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (ΕΕ L 328 της 21.12.2018, σ. 1).
(15) Κανονισμός (ΕΕ) 2021/1056 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 24ης Ιουνίου 2021, για τη θέσπιση του Ταμείου Δίκαιης Μετάβασης (ΕΕ L 231 της 30.6.2021, σ. 1).
(16) Κανονισμός (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 18ης Ιουλίου 2018, σχετικά με τους δημοσιονομικούς κανόνες που εφαρμόζονται στον γενικό προϋπολογισμό της Ένωσης, την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΕ) αριθ. 1296/2013, (ΕΕ) αριθ. 1301/2013, (ΕΕ) αριθ. 1303/2013, (ΕΕ) αριθ. 1304/2013, (ΕΕ) αριθ. 1309/2013, (ΕΕ) αριθ. 1316/2013, (ΕΕ) αριθ. 223/2014, (ΕΕ) αριθ. 283/2014 και της απόφασης αριθ. 541/2014/ΕΕ και για την κατάργηση του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 966/2012 (ΕΕ L 193 της 30.7.2018, σ. 1).
(17) Κανονισμός (ΕΕ, Ευρατόμ) 2020/2092 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 16ης Δεκεμβρίου 2020, περί γενικού καθεστώτος αιρεσιμότητος για την προστασία του προϋπολογισμού της Ένωσης (ΕΕ L 433 I της 22.12.2020, σ. 1).
(18) Κανονισμός (ΕΕ) 2016/679 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 27ης Απριλίου 2016, για την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και για την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων αυτών και την κατάργηση της οδηγίας 95/46/ΕΚ (Γενικός Κανονισμός για την Προστασία Δεδομένων) (ΕΕ L 119 της 4.5.2016, σ. 1).
(19) Κανονισμός (ΕΕ) 2018/1725 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 23ης Οκτωβρίου 2018, για την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα από τα θεσμικά και λοιπά όργανα και τους οργανισμούς της Ένωσης και την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων αυτών, και για την κατάργηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 45/2001 και της απόφασης αριθ. 1247/2002/ΕΚ (ΕΕ L 295 της 21.11.2018, σ. 39).
(20) Κανονισμός (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 883/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Σεπτεμβρίου 2013, σχετικά με τις έρευνες που πραγματοποιούνται από την Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Καταπολέμησης της Απάτης (OLAF) και την κατάργηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1073/1999 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου και του κανονισμού (Ευρατόμ) αριθ. 1074/1999 του Συμβουλίου (ΕΕ L 248 της 18.9.2013, σ. 1).
(21) Κανονισμός (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 2988/95 του Συμβουλίου, της 18ης Δεκεμβρίου 1995, σχετικά με την προστασία των οικονομικών συμφερόντων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων (ΕΕ L 312 της 23.12.1995, σ. 1).
(22) Κανονισμός (Ευρατόμ, ΕΚ) αριθ. 2185/96 του Συμβουλίου, της 11ης Νοεμβρίου 1996, σχετικά με τους ελέγχους και εξακριβώσεις που διεξάγει επιτοπίως η Επιτροπή με σκοπό την προστασία των οικονομικών συμφερόντων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων από απάτες και λοιπές παρατυπίες (ΕΕ L 292 της 15.11.1996, σ. 2).
(23) Κανονισμός (ΕΕ) 2017/1939 του Συμβουλίου, της 12ης Οκτωβρίου 2017, σχετικά με την εφαρμογή ενισχυμένης συνεργασίας για τη σύσταση της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας (ΕΕ L 283 της 31.10.2017, σ. 1).
(24) Οδηγία (ΕΕ) 2017/1371 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 5ης Ιουλίου 2017, σχετικά με την καταπολέμηση, μέσω του ποινικού δικαίου, της απάτης εις βάρος των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης (ΕΕ L 198 της 28.7.2017, σ. 29).
(25) Οδηγία (ΕΕ) 2018/2001 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Δεκεμβρίου 2018, για την προώθηση της χρήσης ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές (ΕΕ L 328 της 21.12.2018, σ. 82).
(26) Κανονισμός (ΕΕ) 2019/1700 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 10ης Οκτωβρίου 2019, για τη θέσπιση κοινού πλαισίου για τις ευρωπαϊκές στατιστικές σχετικά με τα άτομα και τα νοικοκυριά, με βάση στοιχεία που συλλέγονται από δείγματα σε ατομικό επίπεδο, για την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΚ) αριθ. 808/2004, (ΕΚ) αριθ. 452/2008 και (ΕΚ) αριθ. 1338/2008 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου και για την κατάργηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1177/2003 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου και του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 577/98 του Συμβουλίου (ΕΕ L 261 I της 14.10.2019, σ. 1).
(27) Κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 651/2014 της Επιτροπής, της 17ης Ιουνίου 2014, για την κήρυξη ορισμένων κατηγοριών ενισχύσεων ως συμβατών με την εσωτερική αγορά κατ’ εφαρμογή των άρθρων 107 και 108 της Συνθήκης (ΕΕ L 187 της 26.6.2014, σ. 1).
(28) Οδηγία (ΕΕ) 2019/944 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 5ης Ιουνίου 2019, σχετικά με τους κοινούς κανόνες για την εσωτερική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας και την τροποποίηση της οδηγίας 2012/27/ΕΕ (ΕΕ L 158 της 14.6.2019, σ. 125).
(29) Κανονισμός (ΕΕ) 2019/631 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 17ης Απριλίου 2019, σχετικά με τα πρότυπα επιδόσεων για τις εκπομπές CO2 από τα καινούργια επιβατικά αυτοκίνητα και από τα καινούργια ελαφρά επαγγελματικά οχήματα και με την κατάργηση των κανονισμών (ΕΚ) αριθ. 443/2009 και (ΕΕ) αριθ. 510/2011 (ΕΕ L 111 της 25.4.2019, σ. 13).
(30) Κανονισμός (ΕΕ) 2021/240 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 10ης Φεβρουαρίου 2021, για τη θέσπιση Μέσου Τεχνικής Υποστήριξης (ΕΕ L 57 της 18.2.2021, σ. 1).
(31) Κανονισμός (ΕΕ) 2021/523 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 24ης Μαρτίου 2021, για τη θέσπιση του προγράμματος InvestEU και την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΕ) 2015/1017 (ΕΕ L 107 της 26.3.2021, σ. 30).
(32) Οδηγία 2009/33/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 23ης Απριλίου 2009, σχετικά με την προώθηση καθαρών και ενεργειακώς αποδοτικών οχημάτων οδικών μεταφορών (ΕΕ L 120 της 15.5.2009, σ. 5).
(33) Οδηγία (ΕΕ) 2015/849 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 20ής Μαΐου 2015, σχετικά με την πρόληψη της χρησιμοποίησης του χρηματοπιστωτικού συστήματος για τη νομιμοποίηση εσόδων από παράνομες δραστηριότητες ή για τη χρηματοδότηση της τρομοκρατίας, την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 648/2012 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, και την κατάργηση της οδηγίας 2005/60/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου και της οδηγίας 2006/70/ΕΚ της Επιτροπής (ΕΕ L 141 της 5.6.2015, σ. 73).
(34) Οδηγία 2014/24/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 26ης Φεβρουαρίου 2014, σχετικά με τις δημόσιες προμήθειες και την κατάργηση της οδηγίας 2004/18/ΕΚ (ΕΕ L 94 της 28.3.2014, σ. 65).
(35) Οδηγία (ΕΕ) 2019/1024 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 20ής Ιουνίου 2019, για τα ανοικτά δεδομένα και την περαιτέρω χρήση πληροφοριών του δημόσιου τομέα (ΕΕ L 172 της 26.6.2019, σ. 56).
(36) Κανονισμός (ΕΕ) 2018/842 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 30ής Μαΐου 2018, σχετικά με τις δεσμευτικές ετήσιες μειώσεις των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου από τα κράτη μέλη από το 2021 έως το 2030, στο πλαίσιο της συμβολής στη δράση για το κλίμα για την τήρηση των δεσμεύσεων που απορρέουν από τη συμφωνία του Παρισιού και για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 525/2013 (ΕΕ L 156 της 19.6.2018, σ. 26).
(37) Οδηγία (ΕΕ) 2023/959 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 10ης Μαΐου 2023, για την τροποποίηση της οδηγίας 2003/87/ΕΚ σχετικά με τη θέσπιση συστήματος εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπής αερίων θερμοκηπίου εντός της Ένωσης και της απόφασης (ΕΕ) 2015/1814 σχετικά με τη θέσπιση και τη λειτουργία αποθεματικού για τη σταθερότητα της αγοράς όσον αφορά το σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπής αερίων θερμοκηπίου της Ένωσης (βλέπε σελίδα 134 της παρούσας Επίσημης Εφημερίδας).
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ I
ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΟΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟ ΤΗΣ ΜΕΓΙΣΤΗΣ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΙΚΗΣ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ ΑΝΑ ΚΡΑΤΟΣ ΜΕΛΟΣ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ ΤΑΜΕΙΟΥ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ 14
Στο παρόν παράρτημα περιγράφεται η μεθοδολογία για τον υπολογισμό της μέγιστης χρηματοδοτικής ενίσχυσης που διατίθεται σε κάθε κράτος μέλος σύμφωνα με τα άρθρα 10 και 14.
Η μεθοδολογία λαμβάνει υπόψη τις ακόλουθες μεταβλητές για κάθε κράτος μέλος:
— |
πληθυσμός σε κίνδυνο φτώχειας που ζει σε αγροτικές περιοχές (2019), |
— |
εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα από την καύση καυσίμων από τα νοικοκυριά (μέσος όρος 2016-2018), |
— |
ποσοστό των νοικοκυριών σε κίνδυνο φτώχειας με καθυστερήσεις στους λογαριασμούς κοινής ωφελείας τους (2019), |
— |
συνολικός πληθυσμός (2019), |
— |
το κατά κεφαλήν ακαθάριστο εθνικό εισόδημα (ΑΕΕ) του κράτους μέλους, μετρούμενο σε μονάδες αγοραστικής δύναμης (2019), |
— |
το μερίδιο των εκπομπών αναφοράς σύμφωνα με το άρθρο 4 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ) 2018/842 για τις πηγές εκπομπών 1A3b, 1A4a και 1A4b, που ορίζονται στις κατευθυντήριες γραμμές της IPCC του 2006 για τις εθνικές απογραφές αερίων θερμοκηπίου (μέσος όρος 2016-2018), όπως επανεξετάστηκαν διεξοδικά σύμφωνα με το άρθρο 4 παράγραφος 3 του εν λόγω κανονισμού. |
Η μέγιστη χρηματοδοτική ενίσχυση κράτους μέλους στο πλαίσιο του Ταμείου (ΜΧΕi) θεσπίζεται ως εξής:
Όπου:
ΜΠ είναι το μέγιστο ποσό για την υλοποίηση του Ταμείου όπως αναφέρεται στο άρθρο 10 παράγραφος 1 και αi είναι το μερίδιο του κράτους μέλους i στο μέγιστο ποσό, όπως καθορίζεται με βάση τα ακόλουθα βήματα:
όπου
fi = 1 αν
Όπου για κάθε κράτος μέλος i:
rural pop i είναι ο πληθυσμός σε κίνδυνο φτώχειας που ζει σε αγροτικές περιοχές του κράτους μέλους i·
rural pop EU είναι το άθροισμα του πληθυσμού σε κίνδυνο φτώχειας που ζει σε αγροτικές περιοχές των κρατών μελών της ΕΕ των 27·
pop i είναι ο πληθυσμός του κράτους μέλους i·
pop EU είναι το άθροισμα του πληθυσμού των κρατών μελών της ΕΕ των 27·
HCO2 i είναι οι εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα από την καύση καυσίμων από τα νοικοκυριά του κράτους μέλους i·
HCO2 EU είναι το άθροισμα των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα από την καύση καυσίμων από τα νοικοκυριά των κρατών μελών της ΕΕ των 27·
arrears i είναι το ποσοστό των νοικοκυριών σε κίνδυνο φτώχειας με καθυστερούμενες οφειλές σε λογαριασμούς υπηρεσιών κοινής ωφέλειας του κράτους μέλους i·
arrears EU είναι το ποσοστό των νοικοκυριών σε κίνδυνο φτώχειας με καθυστερούμενες οφειλές σε λογαριασμούς υπηρεσιών κοινής ωφέλειας της ΕΕ των 27·
Οι τιμές βi των κρατών μελών με κατά κεφαλήν ΑΕΕ κάτω από την τιμή της ΕΕ των 27 και για τα οποία το
Για όλα τα κράτη μέλη, η αi δεν μπορεί να είναι χαμηλότερη από το 0,07 % του μέγιστου ποσού που αναφέρεται στο άρθρο 10 παράγραφος 1. Οι α i όλων των κρατών μελών με α i υψηλότερη του 0,07 % προσαρμόζονται αναλογικά για να διασφαλιστεί ότι το άθροισμα όλων των τιμών α i ισούται με 100 %.
Για τα κράτη μέλη με κατά κεφαλή ΑΕΕ κάτω από το 90 % της τιμής για την ΕΕ των 27, η τιμή α i δεν μπορεί να είναι χαμηλότερη από το μερίδιο των εκπομπών αναφοράς σύμφωνα με το άρθρο 4 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ) 2018/842 για τις πηγές εκπομπών 1A3b, 1A4a και 1A4b, όπως θεσπίζονται στις κατευθυντήριες γραμμές της IPCC του 2006 για τις εθνικές απογραφές αερίων θερμοκηπίου για τον μέσο όρο της περιόδου 2016-2018, όπως επανεξετάστηκαν διεξοδικά σύμφωνα με το άρθρο 4 παράγραφος 3 του εν λόγω κανονισμού. Οι τιμές α i των κρατών μελών με κατά κεφαλήν ΑΕΕ πάνω από την τιμή της ΕΕ των 27 προσαρμόζονται αναλογικά για να διασφαλιστεί ότι το άθροισμα όλων των τιμών αi ισούται με 100 %.
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ II
Μεγιστη χρηματοδοτικη ενισχυση ανα κρατοσ μελοσ στο Πλαισιο του ταμειου συμφωνα με τα αρθρα 10 και 14
Από την εφαρμογή της μεθοδολογίας του παραρτήματος I στα ποσά που αναφέρονται στο άρθρο 10 παράγραφος 1 προκύπτει το ακόλουθο μερίδιο και η ακόλουθη μέγιστη χρηματοδοτική ενίσχυση ανά κράτος μέλος.
Τυχόν ποσά που αναφέρονται στο άρθρο 10 παράγραφος 3 θα καλύπτονται εντός των ορίων της μέγιστης χρηματοδοτικής ενίσχυσης ανά κράτος μέλος αναλογικά.
Μέγιστη χρηματοδοτική ενίσχυση ανά κράτος μέλος της ΕΕ |
|||
Κράτος μέλος |
Μερίδιο % επί του συνόλου |
ΣΥΝΟΛΟ 2026-2032 (τρέχουσες τιμές σε EUR) |
|
Άρθρο 10 παράγραφος 1 πρώτο και δεύτερο εδάφιο |
Σύμφωνα με το άρθρο 10 παράγραφος 1 τρίτο εδάφιο |
||
Βέλγιο |
2,55 |
1 659 606 425 |
1 394 069 397 |
Βουλγαρία |
3,85 |
2 499 490 282 |
2 099 571 836 |
Τσεχική Δημοκρατία |
2,40 |
1 562 617 717 |
1 312 598 882 |
Δανία |
0,50 |
324 991 338 |
272 992 724 |
Γερμανία |
8,18 |
5 317 778 511 |
4 466 933 949 |
Εσθονία |
0,29 |
186 244 570 |
156 445 439 |
Ιρλανδία |
1,02 |
663 390 868 |
557 248 329 |
Ελλάδα |
5,52 |
3 586 843 608 |
3 012 948 631 |
Ισπανία |
10,52 |
6 837 784 631 |
5 743 739 090 |
Γαλλία |
11,19 |
7 276 283 944 |
6 112 078 513 |
Κροατία |
1,94 |
1 263 071 899 |
1 060 980 395 |
Ιταλία |
10,81 |
7 023 970 924 |
5 900 135 577 |
Κύπρος |
0,20 |
131 205 466 |
110 212 591 |
Λετονία |
0,71 |
463 676 528 |
389 488 284 |
Λιθουανία |
1,02 |
664 171 367 |
557 903 948 |
Λουξεμβούργο |
0,10 |
66 102 592 |
55 526 177 |
Ουγγαρία |
4,33 |
2 815 968 174 |
2 365 413 267 |
Μάλτα |
0,07 |
45 500 000 |
38 220 000 |
Κάτω Χώρες |
1,11 |
720 463 632 |
605 189 451 |
Αυστρία |
0,89 |
578 936 189 |
486 306 399 |
Πολωνία |
17,60 |
11 439 026 446 |
9 608 782 215 |
Πορτογαλία |
1,88 |
1 223 154 017 |
1 027 449 374 |
Ρουμανία |
9,25 |
6 012 677 290 |
5 050 648 923 |
Σλοβενία |
0,55 |
357 971 733 |
300 696 256 |
Σλοβακία |
2,35 |
1 530 553 074 |
1 285 664 582 |
Φινλανδία |
0,54 |
348 132 328 |
292 431 155 |
Σουηδία |
0,62 |
400 386 447 |
336 324 616 |
ΕΕ27 |
100 % |
65 000 000 000 |
54 600 000 000 |
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ III
Βασικεσ απαιτησεισ για το συστημα εσωτερικου ελεγχου των κρατων μελων
1. |
Τα κράτη μέλη παρέχουν αποτελεσματικό και αποδοτικό σύστημα εσωτερικού ελέγχου, σύμφωνα με το θεσμικό, νομικό και δημοσιονομικό πλαίσιό τους, συμπεριλαμβανομένου του διαχωρισμού των λειτουργιών και των ρυθμίσεων υποβολής στοιχείων, εποπτείας και παρακολούθησης.
Η απαίτηση αυτή περιλαμβάνει:
|
2. |
Το κράτος μέλος εφαρμόζει αποτελεσματικά αναλογικά μέτρα κατά της απάτης και της διαφθοράς, καθώς και κάθε απαραίτητο μέτρο για την αποτελεσματική αποφυγή σύγκρουσης συμφερόντων.
Η απαίτηση αυτή περιλαμβάνει:
|
3. |
Το κράτος μέλος τηρεί τις κατάλληλες διαδικασίες για την κατάρτιση της διαχειριστικής δήλωσης και περίληψη των λογιστικών ελέγχων που διενεργούνται σε εθνικό επίπεδο.
Η απαίτηση αυτή περιλαμβάνει:
|
4. |
Για την παροχή των απαραίτητων πληροφοριών, το κράτος μέλος εξασφαλίζει τις κατάλληλες διαχειριστικές επαληθεύσεις, συμπεριλαμβανομένων διαδικασιών για τον έλεγχο της επίτευξης των οροσήμων και των στόχων και τη συμμόρφωση με τις οριζόντιες αρχές της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης.
Η απαίτηση αυτή περιλαμβάνει:
|
5. |
Το κράτος μέλος διενεργεί επαρκείς και ανεξάρτητους ελέγχους συστημάτων και λειτουργιών σύμφωνα με τα διεθνώς αποδεκτά πρότυπα λογιστικού ελέγχου.
Η απαίτηση αυτή περιλαμβάνει:
|
6. |
Το κράτος μέλος διατηρεί αποτελεσματικό σύστημα που διασφαλίζει ότι τηρούνται όλες οι πληροφορίες και τα έγγραφα που είναι απαραίτητα για σκοπούς ανίχνευσης επιθεώρησης.
Η απαίτηση αυτή περιλαμβάνει:
|
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ IV
ΚΟΙΝΟΙ ΔΕΙΚΤΕΣ ΓΙΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΑ ΟΡΟΣΗΜΑ ΚΑΙ ΣΤΟΧΟΥΣ ΓΙΑ ΤΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ ΣΧΕΔΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΚΛΙΜΑ ΤΩΝ ΚΡΑΤΩΝ ΜΕΛΩΝ ΠΟΥ ΑΝΑΦΕΡΟΝΤΑΙ ΣΤΟ ΑΡΘΡΟ 6 ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΣ 1 ΣΤΟΙΧΕΙΟ ΙΓ), ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΑΠΟ ΤΟ ΚΡΑΤΟΣ ΜΕΛΟΣ ΤΗΣ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΟΥ ΣΧΕΔΙΟΥ ΤΟΥ ΠΟΥ ΑΝΑΦΕΡΟΝΤΑΙ ΣΤΟ ΑΡΘΡΟ 24 ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΣ 1, ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΗΣ ΠΡΟΟΔΟΥ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΠΙΤΕΥΞΗ ΤΩΝ ΣΤΟΧΩΝ ΤΟΥ ΤΑΜΕΙΟΥ ΠΟΥ ΑΝΑΦΕΡΟΝΤΑΙ ΣΤΟ ΑΡΘΡΟ 24 ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΣ 4
Τα μέτρα και οι επενδύσεις μπορούν να συμβάλουν σε αρκετούς από τους κοινούς δείκτες. Εάν το σχέδιο ενός κράτους μέλους δεν περιλαμβάνει μέτρο ή επένδυση που συμβάλλουν σε ορισμένους από τους δείκτες, το κράτος μέλος μπορεί να αναφέρει την ένδειξη «άνευ αντικειμένου».
Αριθμός |
Κοινός δείκτης που σχετίζεται με τη στήριξη από το Ταμείο |
Εξήγηση |
Μονάδα |
Κτιριακός τομέας |
|||
Δείκτες πλαισίου |
|||
1 |
Αριθμός ευάλωτων νοικοκυριών |
Σύμφωνα με τον ορισμό του άρθρου 2 σημείο 10. |
Αριθμός νοικοκυριών |
2 |
Αριθμός νοικοκυριών σε κατάσταση ενεργειακής φτώχειας |
Σύμφωνα με τον ορισμό του άρθρου 2 σημείο 1. |
Αριθμός νοικοκυριών |
Δείκτες εκροών |
|||
3 |
Αριθμός ευάλωτων νοικοκυριών που έχουν επωφεληθεί από τουλάχιστον ένα διαρθρωτικό μέτρο για τη μείωση των εκπομπών τους στον κτιριακό τομέα |
Σύμφωνα με το άρθρο 2 σημείο 10 και το άρθρο 8 παράγραφος 1. Μόνο μέτρα που οφείλονται στη στήριξη από το Ταμείο. |
Αριθμός νοικοκυριών |
4 |
Αριθμός κτιρίων που έχουν υποστεί ριζική ανακαίνιση (δηλαδή ανακαίνιση που μετατρέπει ένα κτίριο ή μια κτιριακή μονάδα α) πριν από την 1η Ιανουαρίου 2030, σε κτίριο με σχεδόν μηδενική κατανάλωση ενέργειας β) από την 1η Ιανουαρίου 2030, σε κτίριο μηδενικών εκπομπών) |
Ο δείκτης μετρά τον αριθμό των κτιρίων και το αντίστοιχο εμβαδόν που ανακαινίζονται πλήρως ή εν μέρει με βάση τη στήριξη από μέτρα και επενδύσεις στο πλαίσιο του Ταμείου, όπου η «ανακαίνιση κτιρίων» ορίζεται στο άρθρο 2 σημείο 13. Επιπλέον, ο δείκτης διακρίνει τα κτίρια με βάση την κατηγορία του πιστοποιητικού ενεργειακής απόδοσης και προσδιορίζει συγκεκριμένα πόσα κτίρια με τις χειρότερες επιδόσεις έχουν ανακαινιστεί. |
Κτιριακές μονάδες |
5 |
Συνολικό ωφέλιμο εμβαδόν των κτιρίων που έχουν υποστεί ριζική ανακαίνιση (δηλαδή ανακαίνιση που μετατρέπει ένα κτίριο ή μια κτιριακή μονάδα α) πριν από την 1η Ιανουαρίου 2030, σε κτίριο με σχεδόν μηδενική κατανάλωση ενέργειας β) από την 1η Ιανουαρίου 2030, σε κτίριο μηδενικών εκπομπών) |
Ανακαινισμένο εμβαδόν (m2/έτος) |
|
6 |
Αριθμός κτιρίων που έχουν υποστεί άλλη ενεργειακή ανακαίνιση (δηλαδή όλες οι ενεργειακές ανακαινίσεις εκτός από τις ριζικές ανακαινίσεις που πρέπει να αναφέρονται ανωτέρω) |
Κτιριακές μονάδες |
|
7 |
Συνολικό ωφέλιμο εμβαδόν κτιρίων που έχουν υποστεί άλλη ενεργειακή ανακαίνιση (δηλαδή όλες οι ενεργειακές ανακαινίσεις εκτός από τις ριζικές ανακαινίσεις που πρέπει να αναφέρονται ανωτέρω) |
Ανακαινισμένο εμβαδόν (m2/έτος) |
|
8 |
Αντικατάσταση της εγκατάστασης θέρμανσης με ορυκτά καύσιμα από συσκευή που βασίζεται σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και/ή εγκατάσταση υψηλής απόδοσης με βάση την τάξη ενεργειακής ετικέτας, όπως ορίζεται στη σχετική νομική πράξη. |
Οι δράσεις αυτές πληρούν τον δείκτη αναφοράς της ΕΕ για τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και το ενδεικτικό μερίδιο της ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές (στην τελική κατανάλωση ενέργειας) που θεσπίζεται σε εθνικό επίπεδο στον κτιριακό τομέα σύμφωνα με τη σχετική διάταξη της οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001. Τα συστήματα θέρμανσης και ψύξης από ανανεώσιμες πηγές και η ηλεκτρική ενέργεια από ανανεώσιμες πηγές μπορούν να συμβάλουν σε αυτόν τον δείκτη αναφοράς. Οι δράσεις αυτές θα συμβάλουν επίσης στον στόχο θέρμανσης και ψύξης από ανανεώσιμες πηγές βάσει της σχετικής διάταξης της εν λόγω οδηγίας. Αυτό αφορά μόνο τις πρόσθετες αντικαταστάσεις εγκαταστάσεων θέρμανσης με ορυκτά καύσιμα λόγω της στήριξης του Ταμείου. |
Αριθμός μονάδων εγκαταστάσεων θέρμανσης με ορυκτά καύσιμα που αντικαταστάθηκαν (π.χ. από αντλία θερμότητας ή ηλιοθερμική εγκατάσταση) |
9 |
Εγκατεστημένη πρόσθετη λειτουργική ικανότητα για ενέργεια από ανανεώσιμες πηγές |
Αριθμός και ικανότητα φωτοβολταϊκών και ηλιακών θερμοσυσσωρευτών στέγης ή φωτοβολταϊκών θερμικών συλλεκτών ( PVT)· αριθμός και ικανότητα αντλιών θερμότητας· αριθμός και ικανότητα άλλων τεχνολογιών θέρμανσης και ψύξης χώρων από ανανεώσιμες πηγές, συμπεριλαμβανομένων των λεβήτων που βασίζονται σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας. Αφορά μόνο την πρόσθετη λειτουργική ικανότητα λόγω της στήριξης από το Ταμείο. |
MW |
10 |
αριθμός μονάδων |
||
Δείκτες αποτελεσμάτων |
|||
11 |
Μείωση του αριθμού των ευάλωτων νοικοκυριών |
Μείωση του αριθμού των ευάλωτων νοικοκυριών ως αποτέλεσμα των μέτρων και των επενδύσεων που χρηματοδοτούνται από το Ταμείο. |
% |
12 |
Εκτιμώμενη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου στον κτιριακό τομέα |
Μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου στον κτιριακό τομέα λόγω μέτρων και επενδύσεων που χρηματοδοτούνται από το Ταμείο. Ως εκπομπές στον κτιριακό τομέα θεσπίζονται εκείνες που καλύπτονται από το κεφάλαιο IVα της οδηγίας 2003/87/ΕΚ (για τον κτιριακό τομέα, οι πηγές εκπομπών 1A4α και 1A4b που θεσπίζονται στις κατευθυντήριες γραμμές της IPCC του 2006 για τις εθνικές απογραφές αερίων θερμοκηπίου). |
ktCO2e |
13 |
Μείωση του αριθμού των νοικοκυριών σε κατάσταση ενεργειακής φτώχειας |
Μείωση του αριθμού των νοικοκυριών σε κατάσταση ενεργειακής φτώχειας ως αποτέλεσμα των μέτρων και των επενδύσεων που χρηματοδοτούνται από το Ταμείο. Τα κράτη μέλη τα οποία αφορά το άρθρο 3 παράγραφος 3 στοιχείο δ) του κανονισμού (ΕΕ) 2018/1999 περιλαμβάνουν, σύμφωνα με το άρθρο 24 στοιχείο β) του εν λόγω κανονισμού, στην ενοποιημένη εθνική τους έκθεση προόδου για την ενέργεια και το κλίμα ποσοτικές πληροφορίες σχετικά με τον αριθμό των νοικοκυριών σε κατάσταση ενεργειακής φτώχειας. Τα κράτη μέλη μπορούν, χωρίς να περιορίζονται σε αυτούς, να χρησιμοποιούν τους δείκτες που διατίθενται από τη Στατιστική Υπηρεσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (Eurostat) και προσδιορίζονται ως σχετικοί στη σύσταση (ΕΕ) 2020/1563 της Επιτροπής, της 14ης Οκτωβρίου 2020, σχετικά με την ενεργειακή φτώχεια (1), οι οποίοι απαριθμούνται στο υπόδειγμα εκθέσεων για τις ενοποιημένες εθνικές εκθέσεις προόδου για την ενέργεια και το κλίμα. Ο δείκτης δεν μετρά συλλογικές κατοικίες, όπως νοσοκομεία, οίκους ευγηρίας, φυλακές, στρατώνες, θρησκευτικά ιδρύματα, οικοτροφεία, ξενώνες εργαζομένων κ.λπ.. |
% |
14 |
Εξοικονόμηση στην ετήσια κατανάλωση πρωτογενούς ενέργειας |
Η εξοικονόμηση ενέργειας που επιτυγχάνεται υπολογίζεται, για τον σκοπό αυτό, μόνο βάσει της χρηματοδοτικής στήριξης από το Ταμείο. Τα κράτη μέλη υποβάλλουν έκθεση σχετικά με την ετήσια μείωση της κατανάλωσης τελικής/πρωτογενούς ενέργειας που επιτυγχάνεται μεταξύ ευάλωτων νοικοκυριών, ατόμων που πλήττονται από ενεργειακή φτώχεια και, κατά περίπτωση, ατόμων που ζουν σε κοινωνικές κατοικίες σύμφωνα με τις σχετικές διατάξεις της οδηγίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για την ενεργειακή απόδοση (αναδιατύπωση) λόγω στήριξης από το Ταμείο· αυτή είναι συμπληρωματική του εθνικού ταμείου ενεργειακής απόδοσης δυνάμει των σχετικών διατάξεων της εν λόγω οδηγίας, συμπεριλαμβανομένης της στήριξης που διοχετεύεται μέσω καθεστώτων επιβολής της υποχρέωσης ενεργειακής απόδοσης και εναλλακτικών μέτρων πολιτικής σύμφωνα με τη σχετική διάταξη της εν λόγω οδηγίας και συμπεριλαμβανομένων παρεμβάσεων που πραγματοποιούνται για τη συμμόρφωση με τα ελάχιστα πρότυπα ενεργειακής απόδοσης σύμφωνα με τις σχετικές διατάξεις της εν λόγω οδηγίας. |
MWh/έτος |
15 |
kWh/m2 (εάν είναι διαθέσιμο το συνολικό εμβαδόν) |
||
16 |
Εξοικονόμηση στην ετήσια τελική κατανάλωση ενέργειας |
Η γραμμή βάσης αναφέρεται στην ετήσια κατανάλωση τελικής και πρωτογενούς ενέργειας πριν από την παρέμβαση και η τιμή που προκύπτει αναφέρεται στην ετήσια τελική και πρωτογενή κατανάλωση ενέργειας για το έτος που ακολουθεί την παρέμβαση. Η εξοικονόμηση ενέργειας σε μεμονωμένα κτίρια τεκμηριώνεται με βάση πιστοποιητικά ενεργειακής απόδοσης ή άλλα κριτήρια για τον προσδιορισμό της στοχευόμενης ή επιτυγχανόμενης εξοικονόμησης ενέργειας που ορίζονται στη σχετική διάταξη της οδηγίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για την ενεργειακή απόδοση των κτιρίων (αναδιατύπωση). |
kWh/m2 (εάν είναι διαθέσιμο το συνολικό εμβαδόν) |
17 |
MWh/έτος |
||
Τομέας των οδικών μεταφορών |
|||
Δείκτες πλαισίου |
|||
18 |
Αριθμός ευάλωτων χρηστών των μεταφορών |
Σύμφωνα με τον ορισμό του άρθρου 2 σημείο 12. |
Αριθμός νοικοκυριών |
19 |
Αριθμός νοικοκυριών σε φτώχεια στον τομέα των μεταφορών |
Σύμφωνα με τον ορισμό του άρθρου 2 σημείο 2. |
Αριθμός νοικοκυριών |
Δείκτες εκροών |
|||
20 |
Αριθμός ευάλωτων χρηστών των μεταφορών που έχουν επωφεληθεί από τουλάχιστον ένα διαρθρωτικό μέτρο για τη μείωση των εκπομπών τους στον τομέα των οδικών μεταφορών |
Σύμφωνα με το άρθρο 2 παράγραφος 12 και το άρθρο 8 παράγραφος 1. Μόνο μέτρα που οφείλονται στη στήριξη από το Ταμείο. |
Αριθμός νοικοκυριών |
21 |
Αγορές οχημάτων μηδενικών εκπομπών |
Αριθμός οχημάτων μηδενικών εκπομπών που υποστηρίζονται από μέτρα και επενδύσεις που χρηματοδοτούνται από το Ταμείο. |
Αριθμός οχημάτων μηδενικών εκπομπών |
22 |
Αγορές οχημάτων χαμηλών εκπομπών |
Αριθμός οχημάτων χαμηλών εκπομπών που υποστηρίζονται από μέτρα και επενδύσεις που χρηματοδοτούνται από το Ταμείο. |
Αριθμός οχημάτων χαμηλών εκπομπών |
23 |
Αγορές ποδηλάτων και οχημάτων μικροκινητικότητας |
Αριθμός ποδηλάτων και οχημάτων μικροκινητικότητας που υποστηρίζονται από μέτρα και επενδύσεις που χρηματοδοτούνται από το Ταμείο. |
Αριθμός ποδηλάτων και οχημάτων μικροκινητικότητας |
24 |
Πρόσθετες υποδομές εναλλακτικών καυσίμων (σημεία ανεφοδιασμού/ επαναφόρτισης) |
Αριθμός σημείων ανεφοδιασμού και επαναφόρτισης (νέων ή αναβαθμισμένων) οχημάτων μηδενικών και χαμηλών εκπομπών που υποστηρίζονται από μέτρα και επενδύσεις που χρηματοδοτούνται από το Ταμείο, με πρόσθετη έμφαση στις απομακρυσμένες περιοχές. Οι όροι «εναλλακτικά καύσιμα», «σημείο επαναφόρτισης» και «σημείο ανεφοδιασμού» έχουν την ίδια έννοια με τους ορισμούς των όρων αυτών στον κανονισμό του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για την ανάπτυξη υποδομών εναλλακτικών καυσίμων και για την κατάργηση της οδηγίας 2014/94/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου. Ο δείκτης συλλέγεται και υποβάλλεται χωριστά για i) τα σημεία επαναφόρτισης· και ii) τα σημεία ανεφοδιασμού. Στο πλαίσιο του τελευταίου, iii) τα σημεία ανεφοδιασμού με υδρογόνο υποβάλλονται χωριστά. |
Αριθμός σημείων ανεφοδιασμού και επαναφόρτισης |
25 |
Μειωμένα ή δωρεάν εισιτήρια δημόσιων συγκοινωνιών |
Αριθμός χρηστών των δημόσιων μεταφορών οι οποίοι υποστηρίζονται από μέτρα και επενδύσεις που χρηματοδοτούνται από το Ταμείο. Ο δείκτης συλλέγεται και υποβάλλεται χωριστά για τα i) μειωμένα· και ii) δωρεάν εισιτήρια. |
Αριθμός χρηστών |
26 |
Πρόσθετες λύσεις κοινόχρηστης κινητικότητας και κινητικότητας κατά παραγγελία |
Αριθμός χρηστών λύσεων κοινόχρηστης κινητικότητας και κινητικότητας κατά παραγγελία οι οποίοι υποστηρίζονται από μέτρα και επενδύσεις που χρηματοδοτούνται από το Ταμείο. |
Αριθμός χρηστών |
27 |
Μονάδες |
||
28 |
Ειδικές υποστηριζόμενες υποδομές για ποδηλασία |
Μήκος ειδικών ποδηλατικών υποδομών που κατασκευάστηκαν πρόσφατα ή αναβαθμίστηκαν σημαντικά από έργα που υποστηρίζονται από το Ταμείο. Οι ειδικές ποδηλατικές υποδομές περιλαμβάνουν εγκαταστάσεις ποδηλασίας που διαχωρίζονται από τις οδούς για την κυκλοφορία οχημάτων ή άλλα τμήματα της ίδιας οδού με δομικά μέσα (όπως κράσπεδα και κιγκλιδώματα), ποδηλατικές οδούς, ποδηλατικές σήραγγες κ.λπ. Για υποδομές ποδηλασίας με χωριστές λωρίδες μονής κατεύθυνσης (π.χ. εκατέρωθεν της οδού), το μήκος μετράται ως μήκος λωρίδας κυκλοφορίας. |
Αριθμός km |
Δείκτες αποτελεσμάτων |
|||
29 |
Μείωση του αριθμού ευάλωτων χρηστών των μεταφορών |
Μείωση του αριθμού των ευάλωτων χρηστών των μεταφορών ως αποτέλεσμα των μέτρων και των επενδύσεων που χρηματοδοτούνται από το Ταμείο. |
% |
30 |
Μείωση του αριθμού των νοικοκυριών σε κατάσταση φτώχειας στον τομέα των μεταφορών |
Μείωση του αριθμού των νοικοκυριών σε κατάσταση φτώχειας στον τομέα των μεταφορών ως αποτέλεσμα των μέτρων και των επενδύσεων που χρηματοδοτούνται από το Ταμείο. |
% |
31 |
Μείωση των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου στον τομέα των οδικών μεταφορών |
Τα κράτη μέλη υποβάλλουν έκθεση σχετικά με τη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου στον τομέα των οδικών μεταφορών ως αποτέλεσμα των μέτρων και των επενδύσεων που χρηματοδοτούνται από το Ταμείο. Ως εκπομπές στον τομέα των οδικών μεταφορών ορίζονται εκείνες που καλύπτονται από το κεφάλαιο IVα της οδηγίας 2003/87/ΕΚ (για τον τομέα των οδικών μεταφορών, οι πηγές εκπομπών 1A3b που θεσπίζονται στις κατευθυντήριες γραμμές της IPCC του 2006 για τις εθνικές απογραφές αερίων θερμοκηπίου). |
ktCO2e |
Πολύ μικρές επιχειρήσεις (τόσο στον κτιριακό τομέα όσο και στον τομέα των οδικών μεταφορών) |
|||
Δείκτες πλαισίου |
|||
32 |
Αριθμός ευάλωτων πολύ μικρών επιχειρήσεων |
Σύμφωνα με τον ορισμό του άρθρου 2 σημείο 11. |
Αριθμός πολύ μικρών επιχειρήσεων |
Δείκτες εκροών |
|||
33 |
Αριθμός ευάλωτων πολύ μικρών επιχειρήσεων που έχουν επωφεληθεί από τουλάχιστον ένα διαρθρωτικό μέτρο για τη μείωση των εκπομπών τους στον κτιριακό τομέα και στον τομέα των οδικών μεταφορών |
Σύμφωνα με το άρθρο 2 σημείο 11 και το άρθρο 8 παράγραφος 1. Μόνο μέτρα που οφείλονται στη στήριξη από το Ταμείο. |
Αριθμός πολύ μικρών επιχειρήσεων |
Δείκτες αποτελεσμάτων |
|||
34 |
Μείωση του αριθμού των ευάλωτων πολύ μικρών επιχειρήσεων |
Μείωση του αριθμού των ευάλωτων πολύ μικρών επιχειρήσεων ως αποτέλεσμα των μέτρων και των επενδύσεων που χρηματοδοτούνται από το Ταμείο. |
% |
Προσωρινή άμεση εισοδηματική στήριξη |
|||
Δείκτες πλαισίου |
|||
35 |
Μερίδιο της προσωρινής άμεσης εισοδηματικής στήριξης στο συνολικό κόστος των κοινωνικών σχεδίων για το κλίμα |
Σύμφωνα με το άρθρο 4 παράγραφος 3 και το άρθρο 10. |
% |
Δείκτες εκροών |
|||
36 |
Αριθμός των ευάλωτων νοικοκυριών και των ευάλωτων χρηστών των μεταφορών που έχουν λάβει προσωρινή άμεση εισοδηματική στήριξη |
Ο δείκτης αναφέρει τον αριθμό των ευάλωτων νοικοκυριών και των ευάλωτων χρηστών των μεταφορών που έχουν λάβει προσωρινή άμεση εισοδηματική στήριξη, υπολογίζοντας έτσι όλους τους τελικούς αποδέκτες της προσωρινής άμεσης εισοδηματικής στήριξης που καταβάλλεται στο πλαίσιο του Ταμείου. Ο δείκτης συλλέγεται και αναφέρεται χωριστά για τα ευάλωτα νοικοκυριά και για τους ευάλωτους χρήστες των μεταφορών, σύμφωνα με το άρθρο 2 σημεία 10 και 12 και το άρθρο 4 παράγραφος 3. |
Αριθμός ευάλωτων νοικοκυριών (μονάδα: νοικοκυριά) |
37 |
Αριθμός ευάλωτων χρηστών των μεταφορών (μονάδα: νοικοκυριά) |
||
Δείκτες αποτελεσμάτων |
|||
38 |
Μέση προσωρινή άμεση εισοδηματική στήριξη ανά ευάλωτο νοικοκυριό και ευάλωτο χρήστη των μεταφορών |
Ο δείκτης αναφέρει το μέσο ποσό προσωρινής άμεσης εισοδηματικής στήριξης που λαμβάνεται ανά ευάλωτο νοικοκυριό και ευάλωτο χρήστη των μεταφορών στο πλαίσιο του Ταμείου. |
ευρώ/νοικοκυριό (κτιριακός τομέας) |
39 |
ευρώ/νοικοκυριό (τομέας οδικών μεταφορών) |
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ V
Υποδειγμα για τα κοινωνικα σχεδια για το κλιμα Που αναφερεται στο αρθρο 6 Παραγραφοσ 7
Πίνακας περιεχομένων
1. |
ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΤΟΥ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΟΥ ΓΙΑ ΤΟ ΚΛΙΜΑ | 43 |
1.1. |
Συνοπτική παρουσίαση | 43 |
1.2. |
Επισκόπηση της ισχύουσας κατάστασης ως προς την πολιτική | 43 |
1.3. |
Διαδικασία δημόσιας διαβούλευσης | 43 |
2. |
ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΩΝ ΜΕΤΡΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ, ΟΡΟΣΗΜΩΝ ΚΑΙ ΣΤΟΧΩΝ | 44 |
2.1. |
ΣΥΝΙΣΤΩΣΑ [1][2]: [κτιριακός τομέας][τομέας μεταφορών] | 44 |
i) |
Περιγραφή της συνιστώσας | 44 |
ii) |
Περιγραφή των μέτρων και των επενδύσεων της συνιστώσας | 44 |
iii) |
Μη πρόκληση σημαντικής βλάβης | 44 |
iv) |
Ορόσημα, στόχοι και χρονοδιάγραμμα | 45 |
v) |
Χρηματοδότηση και κόστος | 45 |
vi) |
Αιτιολόγηση για τις επωφελούμενες οντότητες πλην των ευάλωτων νοικοκυριών, των ευάλωτων πολύ μικρών επιχειρήσεων και των ευάλωτων χρηστών των μεταφορών (κατά περίπτωση) | 45 |
vii) |
Εκτιμώμενο συνολικό κόστος της συνιστώσας | 46 |
viii) |
Σενάριο σε περίπτωση μεταγενέστερης έναρης του συστήματος εμπορίας εκπομπών | 46 |
2.2. |
ΣΥΝΙΣΤΩΣΑ [3]: άμεση εισοδηματικη στήριξη | 46 |
i) |
Περιγραφή της συνιστώσας | 46 |
ii) |
Περιγραφή των μέτρων της συνιστώσας | 46 |
iii) |
Ορόσημα και στόχοι για τα μέτρα άμεσης εισοδηματικής στήριξης | 47 |
iv) |
Αιτιολόγηση των μέτρων | 47 |
v) |
Κόστος των μέτρων | 47 |
vi) |
Αιτιολόγηση για τις επωφελούμενες οντότητες πλην των ευάλωτων νοικοκυριών και των ευάλωτων χρηστών των μεταφορών(κατά περίπτωση) | 47 |
vii) |
Εκτιμώμενο κόστος του σχεδίου για τη συνιστώσα της άμεσης προσωρινής εισοδηματικής στήριξης | 48 |
viii) |
Σενάριο σε περίπτωση μεταγενέστερης έναρξης του συστήματος εμπορίας εκπομπών | 48 |
2.3. |
Τεχνική βοήθεια | 48 |
2.4. |
Μεταφορές σε προγράμματα επιμερισμένης διαχείρισης | 48 |
2.5. |
Συνολικό κόστος του σχεδίου | 48 |
3. |
ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΣΥΝΟΛΙΚΟΣ ΑΝΤΙΚΤΥΠΟΣ | 49 |
3.1. |
Ορισμοί | 49 |
3.2. |
Προβλεπόμενος αντίκτυπος στις ευάλωτες ομάδες | 49 |
3.3. |
Προβλεπόμενος αντίκτυπος των προγραμματισμένων μέτρων και επενδύσεων | 49 |
4. |
ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ, ΠΡΟΣΘΕΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ ΣΧΕΔΙΟΥ | 50 |
4.1. |
Παρακολούθηση και υλοποίηση του σχεδίου | 50 |
4.2. |
Συμβατότητα με άλλες πρωτοβουλίες | 50 |
4.3. |
Συμπληρωματικότητα της χρηματοδότησης | 50 |
4.4. |
Προσθετικότητα | 50 |
4.5. |
Γεωγραφικές ιδιαιτερότητες | 51 |
4.6. |
Πρόληψη της διαφθοράς, της απάτης και των συγκρούσεων συμφερόντων | 51 |
4.7. |
Ενημέρωση, επικοινωνία και προβολή | 51 |
1. ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΤΟΥ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΟΥ ΓΙΑ ΤΟ ΚΛΙΜΑ
1.1. Συνοπτική παρουσίαση
Το πλαίσιο της πράσινης μετάβασης στο κράτος μέλος με ιδιαίτερη έμφαση στις κύριες προκλήσεις που ανακύπτουν από τις κοινωνικές επιπτώσεις της συμπερίληψης των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου από τον κτιριακό τομέα και τον τομέα των οδικών μεταφορών στο πεδίο εφαρμογής της οδηγίας 2003/87/ΕΚ και τον τρόπο με τον οποίο το σχέδιο θα ανταποκριθεί σε αυτές τις προκλήσεις.
Ανακεφαλαιωτικός πίνακας στον οποίο συνοψίζονται οι κύριοι στόχοι του σχεδίου, μαζί με το εκτιμώμενο συνολικό κόστος του σχεδίου, συμπεριλαμβανομένης της συνεισφοράς από το Ταμείο, της εθνικής συνεισφοράς και των πόρων από προγράμματα επιμερισμένης διαχείρισης που πρόκειται να μεταφερθούν στο Ταμείο, τα οποία διαχωρίζονται σε τρεις τομείς παρέμβασης: μέτρα και επενδύσεις για τον κτιριακό τομέα, για τον τομέα των οδικών μεταφορών και μέτρα για άμεση εισοδηματική στήριξη, με βάση το ακόλουθο υπόδειγμα:
Τομέας παρέμβασης: |
Συνολικό κόστος (απόλυτο και σε ποσοστό της συνολικής χρηματοδότησης) ανά πηγή χρηματοδότησης |
Επισκόπηση των κύριων μέτρων και των επενδύσεων που έχουν προγραμματιστεί |
Στόχοι των μέτρων και των επενδύσεων |
Αντίκτυπος των μέτρων και των επενδύσεων |
|
Μείωση των ευάλωτων νοικοκυριών και των ευάλωτων χρηστών των μεταφορών (μονάδα: νοικοκυριά) |
Μείωση των εκπομπών CO2 |
||||
Κτιριακός τομέας |
|
|
|
|
|
Τομέας των οδικών μεταφορών |
|
|
|
|
|
Προσωρινή άμεση εισοδηματική στήριξη |
|
|
|
|
|
Τεχνική βοήθεια (άρθρο 8 παράγραφος 3) |
|
|
|
|
|
Συνεισφορά στο Μέσο Τεχνικής Υποστήριξης (άρθρο 11 παράγραφος 3) |
|
|
|
|
|
Συνεισφορά στη συνιστώσα των κρατών μελών στο InvestEU (άρθρο 11 παράγραφος 3) |
|
|
|
|
|
1.2. Επισκόπηση της ισχύουσας κατάστασης ως προς την πολιτική
Πληροφορίες σχετικά με τις τρέχουσες εθνικές πολιτικές για την ενέργεια και το κλίμα, τον τρόπο εφαρμογής τους στο εθνικό πλαίσιο, με ιδιαίτερη έμφαση στους τομείς των κτιρίων και των μεταφορών και όσον αφορά τις πλέον ευάλωτες ομάδες.
1.3. Διαδικασία δημόσιας διαβούλευσης
Σύνοψη της διαδικασίας διαβούλευσης με τις τοπικές και περιφερειακές αρχές, τους κοινωνικούς εταίρους, τις οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών, τις οργανώσεις νεολαίας και άλλα σχετικά ενδιαφερόμενα μέρη, όπως εφαρμόζεται σύμφωνα με το εθνικό νομικό πλαίσιο, για την προετοιμασία και, κατά περίπτωση, την υλοποίηση του σχεδίου, η οποία καλύπτει το πεδίο εφαρμογής, το είδος και το χρονοδιάγραμμα των δραστηριοτήτων διαβούλευσης, καθώς και τον τρόπο με τον οποίο αντικατοπτρίζονται στο σχέδιο οι απόψεις των ενδιαφερόμενων μερών.
2. ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΩΝ ΜΕΤΡΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ, ΟΡΟΣΗΜΩΝ ΚΑΙ ΣΤΟΧΩΝ
Πληροφορίες για κάθε συνιστώσα για τους τρεις τομείς του σχεδίου χωριστά:
— |
κτιριακός τομέας· |
— |
τομέας των οδικών μεταφορών· |
— |
προσωρινή άμεση εισοδηματική στήριξη. |
Μια συνιστώσα μπορεί να περιλαμβάνει διάφορες υποσυνιστώσες που επικεντρώνονται σε μια συγκεκριμένη πρόκληση ή ανάγκη. Κάθε συνιστώσα ή υποσυνιστώσα μπορεί να περιλαμβάνει ένα ή περισσότερα στενά συνδεδεμένα ή αλληλοεξαρτώμενα μέτρα ή επενδύσεις.
2.1. ΣΥΝΙΣΤΩΣΑ [1][2]: [κτιριακός τομέας] [τομέας μεταφορών]
Πληροφορίες σχετικά με τη συνιστώσα:
i) Περιγραφή της συνιστώσας
Πλαίσιο συνοπτικής παρουσίασης:
Πλαίσιο συνοπτικής παρουσίασης για τη συνιστώσα [1] [2] [κτιριακός τομέας] [τομέας μεταφορών] Τομέας παρέμβασης: [κτιριακός τομέας] [τομέας μεταφορών] Στόχος: Μέτρα και επενδύσεις: Εκτιμώμενο συνολικό κόστος: ΧΧ EUR, εκ των οποίων Δαπάνες που ζητείται να καλυφθούν από το Ταμείο: XX EUR Δαπάνες που καλύπτονται από την εθνική συνεισφορά: XX EUR |
ii) Περιγραφή των μέτρων και των επενδύσεων της συνιστώσας
Λεπτομερής περιγραφή της συνιστώσας και των ειδικών μέτρων και επενδύσεων που την αφορούν, καθώς και των διασυνδέσεων και των συνεργειών τους, η οποία περιλαμβάνει τα εξής:
— |
Σαφή και τεκμηριωμένη ανάλυση των υφιστάμενων προκλήσεων και του τρόπου αντιμετώπισής τους από τα μέτρα και τις επενδύσεις· |
— |
Τη φύση, το είδος και το μέγεθος του μέτρου ή της επένδυσης, που μπορεί να περιλαμβάνουν πρόσθετα μέτρα τεχνικής υποστήριξης σύμφωνα με το άρθρο 11 παράγραφος 4, αναφέροντας αν είναι νέα ή αν πρόκειται για υφιστάμενα μέτρα ή επενδύσεις που προβλέπεται να παραταθούν με τη στήριξη του Ταμείου· |
— |
Λεπτομερείς πληροφορίες σχετικά με τον στόχο του μέτρου ή της επένδυσης, καθώς και σχετικά με το σε ποιον και σε τι απευθύνεται· εξήγηση του τρόπου με τον οποίο το μέτρο και η επένδυση θα συμβάλουν αποτελεσματικά στην επίτευξη των στόχων του Ταμείου στο συνολικό πλαίσιο των σχετικών πολιτικών ενός κράτους μέλους, καθώς και του τρόπου με τον οποίο θα μειώσουν την εξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα· |
— |
Περιγραφή του τρόπου υλοποίησης του μέτρου ή της επένδυσης (μέσα υλοποίησης), με αναφορά στη διοικητική ικανότητα του κράτους μέλους σε κεντρικό και, κατά περίπτωση, περιφερειακό και τοπικό επίπεδο, με εξήγηση του τρόπου με τον οποίο θα απορροφηθούν εγκαίρως οι πόροι και του τρόπου διοχέτευσής τους σε υποεθνικό επίπεδο, κατά περίπτωση· |
— |
Εξήγηση του τρόπου με τον οποίο το μέτρο ή η επένδυση θα αποσκοπούν στην αντιμετώπιση της ανισότητας των φύλων, κατά περίπτωση· |
— |
Το χρονοδιάγραμμα του μέτρου ή της επένδυσης· όσον αφορά την υποστήριξη σχετικά με τα οχήματα χαμηλών εκπομπών, παρέχεται χρονοδιάγραμμα για τη σταδιακή μείωση της εν λόγω στήριξης. |
iii) Μη πρόκληση σημαντικής βλάβης
Πληροφορίες σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο τα μέτρα και οι επενδύσεις που περιλαμβάνονται στη συνιστώσα συμμορφώνονται με την αρχή της «μη πρόκλησης σημαντικής βλάβης» κατά την έννοια του άρθρου 17 του κανονισμού (ΕΕ) 2020/852. Η Επιτροπή θα παρέχει τεχνική καθοδήγηση, δυνάμει του άρθρου 6 παράγραφος 5 του παρόντος κανονισμού.
iv) Ορόσημα, στόχοι και χρονοδιάγραμμα
Πληροφορίες για κάθε ορόσημο και στόχο που θα αποτυπώνουν την πρόοδο όσον αφορά την εφαρμογή των μέτρων και των επενδύσεων της εν λόγω συνιστώσας, ως εξής:
— |
γιατί επιλέχθηκε το συγκεκριμένο ορόσημο ή στόχος· |
— |
τι μετρά το ορόσημο ή ο στόχος· |
— |
πώς αυτό μετράται, ποια μεθοδολογία και ποια πηγή θα χρησιμοποιηθεί και πώς θα επαληθευτεί αντικειμενικά η ορθή επίτευξη του ορόσημου ή του στόχου· |
— |
ποια είναι η γραμμή βάσης (σημείο εκκίνησης) και ποιο είναι το επίπεδο ή το συγκεκριμένο σημείο που πρέπει να επιτευχθεί· |
— |
έως πότε θα επιτευχθεί (ανά τρίμηνο και έτος)· |
— |
ποιος και ποιο θεσμικό όργανο θα είναι υπεύθυνοι για την εφαρμογή, τη μέτρηση και την υποβολή εκθέσεων. |
Πίνακας που περιέχει ορόσημα, στόχους και χρονοδιάγραμμα για τις συνιστώσες με τις ακόλουθες πληροφορίες:
Αύξων αριθμός |
Ονομασία μέτρου/επένδυσης |
Ορόσημο ή στόχος |
Ονομασία ορόσημου/στόχου |
Ποιοτικοί δείκτες (ορόσημα) |
Ποσοτικοί δείκτες (στόχοι) |
Χρονοδιάγραμμα επίτευξης |
Περιγραφή κάθε ορόσημου και στόχου |
|||
Μονάδα μέτρησης/επένδυσης |
Γραμμή βάσης |
Επιδιωκόμενος στόχος |
Τρίμηνο |
Έτος |
||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
v) Χρηματοδότηση και κόστος
Πληροφορίες και εξηγήσεις σχετικά με το εκτιμώμενο συνολικό κόστος της συνιστώσας και για κάθε μέτρο και επένδυση, με κατάλληλη αιτιολόγηση, συμπεριλαμβανομένων των εξής:
— |
Μεθοδολογία που χρησιμοποιήθηκε, τις υποκείμενες παραδοχές που έγιναν (π.χ. σχετικά με το μοναδιαίο κόστος, το κόστος των εισροών) και αιτιολόγηση αυτών των παραδοχών· |
— |
Το ενδεικτικό συνολικό χρονοδιάγραμμα εντός του οποίου αναμένεται να πραγματοποιηθούν οι εν λόγω δαπάνες· |
— |
Πληροφορίες σχετικά με την εθνική συνεισφορά στο συνολικό κόστος των μέτρων και των επενδύσεων· |
— |
Κάθε πληροφορία σχετικά με το τι είδους χρηματοδότηση από άλλα ενωσιακά μέσα προβλέπεται ή θα μπορούσε να προβλεφθεί σε σχέση με την ίδια συνιστώσα· |
— |
Πληροφορίες σχετικά με την προβλεπόμενη χρηματοδότηση από ιδιωτικές πηγές και το στοχευμένο επίπεδο μόχλευσης, κατά περίπτωση· |
— |
Αιτιολόγηση της ευλογοφάνειας και της σκοπιμότητας του εκτιμώμενου κόστους, όπου απαιτείται, λαμβανομένων υπόψη των εθνικών ιδιαιτεροτήτων. |
vi) Αιτιολόγηση για τις επωφελούμενες οντότητες πλην των ευάλωτων νοικοκυριών, των ευάλωτων πολύ μικρών επιχειρήσεων και των ευάλωτων χρηστών των μεταφορών (κατά περίπτωση)
Εάν η στήριξη από το Ταμείο παρέχεται μέσω δημόσιων ή ιδιωτικών φορέων εκτός των ευάλωτων νοικοκυριών, των ευάλωτων πολύ μικρών επιχειρήσεων ή των ευάλωτων χρηστών των μεταφορών, εξήγηση των μέτρων ή των επενδύσεων που θα εφαρμόσουν οι εν λόγω οντότητες και του τρόπου με τον οποίο τα εν λόγω μέτρα και επενδύσεις θα ωφελήσουν τελικά τα ευάλωτα νοικοκυριά, τις ευάλωτες πολύ μικρές επιχειρήσεις και τους ευάλωτους χρήστες των μεταφορών·
Εάν η στήριξη από το Ταμείο παρέχεται μέσω ενδιάμεσων χρηματοπιστωτικών οργανισμών, περιγραφή των μέτρων που προτίθεται να λάβει το κράτος μέλος για να διασφαλίσει ότι οι ενδιάμεσοι χρηματοπιστωτικοί οργανισμοί μετακυλίουν το σύνολο του οφέλους στους τελικούς αποδέκτες.
vii) Εκτιμώμενο συνολικό κόστος της συνιστώσας
Συμπλήρωση του πίνακα σχετικά με το εκτιμώμενο κόστος των μέτρων και των επενδύσεων που περιλαμβάνονται στη συνιστώσα, σύμφωνα με το υπόδειγμα κατωτέρω:
Αύξων αριθμός |
Συναφές μέτρο (μέτρο ή επένδυση) |
Σχετική χρονική περίοδος |
Εκτιμώμενο κόστος για το οποίο ζητείται χρηματοδότηση από το Ταμείο |
||||||||
Συνολικό αιτούμενο ποσό |
Εάν υπάρχει: κατανομή κατ΄έτος |
||||||||||
Από (ημερομηνία) |
Έως (ημερομηνία) |
Ποσό (σε εκατ. EUR) |
2026 |
2027 |
2028 |
2029 |
2030 |
2031 |
2032 |
||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
viii) Σενάριο σε περίπτωση μεταγενέστερης έναρξης του συστήματος εμπορίας εκπομπών
Περιγραφή και ποσοτικός προσδιορισμός των αναγκαίων προσαρμογών των μέτρων, των επενδύσεων, των ορόσημων, των στόχων, του ποσού της εθνικής συνεισφοράς και κάθε άλλου σχετικού στοιχείου του σχεδίου που προκύπτουν από την αναβολή της έναρξης του συστήματος εμπορίας εκπομπών που θεσπίστηκε σύμφωνα με το κεφάλαιο IVα της οδηγίας 2003/87/ΕΚ σύμφωνα με το άρθρο 30ια της εν λόγω οδηγίας.
Χωριστή έκδοση του πλαισίου συνοπτικής παρουσίασης, του πίνακα για τα ορόσημα, τους στόχους και το χρονοδιάγραμμα και του πίνακα για το εκτιμώμενο κόστος.
2.2. ΣΥΝΙΣΤΩΣΑ [3]: άμεση εισοδηματική στήριξη
Πληροφορίες σχετικά με τη συνιστώσα για την άμεση εισοδηματική στήριξη:
i) Περιγραφή της συνιστώσας
Πλαίσιο συνοπτικής παρουσίασης:
Πλαίσιο συνοπτικής παρουσίασης για τη συνιστώσα 3 - άμεση εισοδηματική στήριξη Τομέας παρέμβασης: άμεση εισοδηματική στήριξη Στόχος: Μέτρα: Εκτιμώμενο συνολικό κόστος: ΧΧ EUR, εκ των οποίων Δαπάνες που ζητείται να καλυφθούν από το Ταμείο: XX EUR Δαπάνες που καλύπτονται από την εθνική συνεισφορά: XX EUR |
ii) Περιγραφή των μέτρων της συνιστώσας
Λεπτομερής περιγραφή της συνιστώσας και των ειδικών μέτρων που την αφορούν, καθώς και των διασυνδέσεων και των συνεργειών τους, μεταξύ των οποίων:
— |
Σαφής και τεκμηριωμένη ανάλυση των υφιστάμενων προκλήσεων και του τρόπου αντιμετώπισής τους και των στόχων της στήριξης· |
— |
Η φύση, ο τύπος και το μέγεθος της στήριξης· |
— |
Λεπτομερείς πληροφορίες σχετικά με τους τελικούς αποδέκτες της στήριξης και τα κριτήρια που χρησιμοποιήθηκαν για τον προσδιορισμό τους· |
— |
Το χρονοδιάγραμμα για τη μείωση της άμεσης εισοδηματικής στήριξης σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα του Ταμείου, συμπεριλαμβανομένης συγκεκριμένης ημερομηνίας λήξης της στήριξης· |
— |
Εξήγηση του τρόπου με τον οποίο η στήριξη θα αποσκοπεί στην αντιμετώπιση της ανισότητας των φύλων, κατά περίπτωση· |
— |
Περιγραφή του τρόπου υλοποίησης της στήριξης· |
— |
Πληροφορίες σχετικά με την εθνική συνεισφορά στο κόστος των μέτρων. |
iii) Ορόσημα και στόχοι για τα μέτρα άμεσης εισοδηματικής στήριξης
Πληροφορίες για κάθε ορόσημο και στόχο που θα αποτυπώνουν την πρόοδο όσον αφορά την εφαρμογή της εν λόγω συνιστώσας, ως εξής:
— |
γιατί επιλέχθηκε το συγκεκριμένο ορόσημο ή στόχος· |
— |
τι μετρά το ορόσημο ή ο στόχος· |
— |
πώς αυτό μετράται, ποια μεθοδολογία και ποια πηγή θα χρησιμοποιηθεί και πώς θα επαληθευτεί αντικειμενικά η ορθή επίτευξη του ορόσημου ή του στόχου· |
— |
ποια είναι η γραμμή βάσης (σημείο εκκίνησης) και ποιο είναι το επίπεδο ή το συγκεκριμένο σημείο που πρέπει να επιτευχθεί· |
— |
μέχρι πότε θα επιτευχθεί· |
— |
ποιος και ποιο θεσμικό όργανο θα είναι υπεύθυνοι για την εφαρμογή, τη μέτρηση και την υποβολή εκθέσεων. |
Πίνακας με τα ορόσημα, τους στόχους και το χρονοδιάγραμμα για τα μέτρα προσωρινής άμεσης εισοδηματικής στήριξης, με βάση το υπόδειγμα κατωτέρω:
Αύξων αριθμός |
Μέτρο |
Ορόσημο ή στόχος |
Ονομασία ορόσημου/στόχου |
Ποιοτικοί δείκτες (ορόσημα) |
Ποσοτικοί δείκτες (στόχοι) |
Χρονοδιάγραμμα επίτευξης |
Περιγραφή κάθε ορόσημου και στόχου |
|||
Μονάδα μέτρησης |
Γραμμή βάσης |
Επιδιωκόμενος στόχος |
Τρίμηνο |
Έτος |
|
|||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
iv) Αιτιολόγηση των μέτρων
Αιτιολόγηση της ανάγκης προσωρινής άμεσης εισοδηματικής στήριξης με βάση τα κριτήρια που ορίζονται στο άρθρο 6 παράγραφος 1 και το άρθρο 8 παράγραφος 2:
— |
Ποσοτική εκτίμηση και ποιοτική εξήγηση του τρόπου με τον οποίο τα μέτρα του σχεδίου αναμένεται να μειώσουν την ενεργειακή φτώχεια και τη φτώχεια στον τομέα των μεταφορών και την ευπάθεια των νοικοκυριών και των χρηστών των μεταφορών απέναντι στην αύξηση των τιμών των οδικών μεταφορών και των καυσίμων θέρμανσης· |
— |
Αιτιολόγηση του προτεινόμενου χρονοδιαγράμματος για τη μείωση της προσωρινής άμεσης εισοδηματικής στήριξης και των προϋποθέσεων υπό τις οποίες δεν ισχύει πλέον· |
— |
Περιγραφή του τρόπου με τον οποίο οι ομάδες αποδεκτών προσωρινής άμεσης εισοδηματικής στήριξης αποτελούν επίσης αποδέκτη διαρθρωτικών μέτρων και επενδύσεων που αποσκοπούν στην ουσιαστική έξοδό τους από την ενεργειακή φτώχεια και τη φτώχεια στον τομέα των μεταφορών, και περιγραφή της συμπληρωματικότητας της προσωρινής άμεσης εισοδηματικής στήριξης με διαρθρωτικά μέτρα και επενδύσεις για τη στήριξη των ευάλωτων νοικοκυριών και των ευάλωτων χρηστών των μεταφορών. |
v) Κόστος των μέτρων
Πληροφορίες σχετικά με το εκτιμώμενο συνολικό κόστος της συνιστώσας, συνοδευόμενες από κατάλληλη αιτιολόγηση, μεταξύ των άλλων:
— |
Μεθοδολογία που χρησιμοποιήθηκε, υποκείμενες παραδοχές που έγιναν και αιτιολόγηση αυτών των παραδοχών· |
— |
Τα συγκριτικά στοιχεία κόστους σχετικά με το πραγματικό κόστος, εάν έχουν εφαρμοστεί παρόμοια μέτρα στήριξης στο παρελθόν· |
— |
Κάθε πληροφορία σχετικά με το τι είδους χρηματοδότηση από άλλα ενωσιακά μέσα προβλέπεται ή θα μπορούσε να προβλεφθεί σε σχέση με την ίδια στήριξη· |
— |
Κατάλληλη λεπτομερή αιτιολόγηση της ευλογοφάνειας και της σκοπιμότητας του εκτιμώμενου κόστους, συμπεριλαμβανομένων τυχόν δεδομένων ή αποδεικτικών στοιχείων που χρησιμοποιήθηκαν και προσαρτώνται στο σχέδιο. |
vi) Αιτιολόγηση για τις επωφελούμενες οντότητες πλην των ευάλωτων νοικοκυριών και των ευάλωτων χρηστών των μεταφορών (κατά περίπτωση)
Εάν η στήριξη από το Ταμείο παρέχεται μέσω δημόσιων ή ιδιωτικών φορέων πλην των ευάλωτων νοικοκυριών ή των ευάλωτων χρηστών των μεταφορών, εξήγηση του είδους των μέτρων που θα εφαρμόσουν οι εν λόγω οντότητες και του τρόπου με τον οποίο τα εν λόγω μέτρα θα ωφελήσουν τελικά τα ευάλωτα νοικοκυριά ή τους ευάλωτους χρήστες των μεταφορών.
Εάν η στήριξη από το Ταμείο παρέχεται μέσω ενδιάμεσων χρηματοπιστωτικών οργανισμών, περιγραφή των μέτρων που προτίθεται να λάβει το κράτος μέλος για να διασφαλίσει ότι οι ενδιάμεσοι χρηματοπιστωτικοί οργανισμοί μετακυλίουν το σύνολο του οφέλους στους τελικούς αποδέκτες.
vii) Εκτιμώμενο κόστος του σχεδίου για τη συνιστώσα της προσωρινής άμεσης εισοδηματικής στήριξης
Συμπλήρωση του πίνακα σχετικά με το εκτιμώμενο κόστος της στήριξης που περιλαμβάνεται στη συνιστώσα, με βάση το υπόδειγμα κατωτέρω:
Αύξων αριθμός |
Είδος στήριξης |
Σχετική χρονική περίοδος |
Εκτιμώμενο κόστος για το οποίο ζητείται χρηματοδότηση από το Ταμείο |
||||||||
Συνολικό αιτούμενο ποσό |
Εάν υπάρχει: κατανομή κατ΄έτος |
||||||||||
Από (ημερομηνία) |
Έως (ημερομηνία) |
Ποσό (σε εκατ. EUR) |
2026 |
2027 |
2028 |
2029 |
2030 |
2031 |
2032 |
||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
viii) Σενάριο σε περίπτωση μεταγενέστερης έναρξης του συστήματος εμπορίας εκπομπών
Περιγραφή και ποσοτικός προσδιορισμός των αναγκαίων προσαρμογών των μέτρων, των επενδύσεων, των ορόσημων, των στόχων, του ποσού της εθνικής συνεισφοράς και κάθε άλλου σχετικού στοιχείου του σχεδίου που προκύπτουν από την αναβολή της έναρξης του συστήματος εμπορίας εκπομπών που θεσπίστηκε σύμφωνα με το κεφάλαιο IVα της οδηγίας 2003/87/ΕΚ σύμφωνα με το άρθρο 30ια της εν λόγω οδηγίας.
Χωριστή έκδοση του πλαισίου συνοπτικής παρουσίασης, του πίνακα για τα ορόσημα, τους στόχους και το χρονοδιάγραμμα και του πίνακα για το εκτιμώμενο κόστος.
2.3. Τεχνική βοήθεια
Περιγραφή των δράσεων τεχνικής βοήθειας που θα συμπεριληφθούν για την αποτελεσματική διαχείριση και υλοποίηση των μέτρων και των επενδύσεων που προβλέπονται στο σχέδιο, σύμφωνα με το άρθρο 8 παράγραφος 3, μεταξύ των οποίων:
— |
η φύση, ο τύπος και το μέγεθος των δράσεων τεχνικής βοήθειας· |
— |
το εκτιμώμενο κόστος των δράσεων τεχνικής βοήθειας. |
2.4. Μεταφορές σε προγράμματα επιμερισμένης διαχείρισης
Εάν πρόκειται να μεταφερθούν πόροι από το Ταμείο σε ταμεία υπό επιμερισμένη διαχείριση σύμφωνα με το άρθρο 11 παράγραφος 2, αναφορά των προγραμμάτων προς τα οποία θα μεταφερθούν οι πόροι αυτοί και εντός ποιου χρονοδιαγράμματος, και αναφορά του τρόπου με τον οποίο τα μέτρα και οι επενδύσεις που θα υλοποιηθούν στο πλαίσιο των εν λόγω προγραμμάτων θα συμμορφώνονται με τους στόχους που αναφέρονται στο άρθρο 3, συμπεριλαμβανομένου του κατά πόσον εμπίπτουν στα μέτρα και τις επενδύσεις που ορίζονται στο άρθρο 8.
2.5. Εκτιμώμενο συνολικό κόστος του σχεδίου
Εκτιμώμενο συνολικό κόστος του σχεδίου, συμπεριλαμβανομένων τυχόν ποσών που διατίθενται για πρόσθετη τεχνική υποστήριξη σύμφωνα με το άρθρο 11 παράγραφος 4 του παρόντος κανονισμού, του ποσού της χρηματικής συνεισφοράς για τους σκοπούς της συνιστώσας κράτους μέλους σύμφωνα με τις σχετικές διατάξεις του κανονισμού (ΕΕ) 2021/523 και τυχόν ποσού που διατίθεται για πρόσθετη τεχνική βοήθεια σύμφωνα με το άρθρο 8 παράγραφος 3 του παρόντος κανονισμού.
Αναφορά της εθνικής συνεισφοράς στο συνολικό κόστος του σχεδίου του, συμπεριλαμβανομένης μνείας τυχόν πόρων που προορίζονται να μεταφερθούν στο Ταμείο από προγράμματα επιμερισμένης διαχείρισης σύμφωνα με το άρθρο 11 παράγραφος 1 του παρόντος κανονισμού και τυχόν πόρων που προορίζονται να μεταφερθούν από το Ταμείο σε προγράμματα επιμερισμένης διαχείρισης σύμφωνα με το άρθρο 11 παράγραφος 2 του παρόντος κανονισμού.
Περιγραφή του τρόπου με τον οποίο το κόστος συνάδει με την αρχή της οικονομικής αποδοτικότητας και είναι ανάλογο προς τον αναμενόμενο αντίκτυπο του σχεδίου.
Συμπλήρωση του πίνακα που συνοψίζει το κόστος του Ταμείου ανά πηγή χρηματοδότησης, με βάση το υπόδειγμα κατωτέρω:
Συνολικό κόστος του κοινωνικού σχεδίου για το κλίμα |
Βασικό σενάριο |
Στην περίπτωση του άρθρου 30ια της οδηγίας 2003/87/ΕΚ |
ΕΚΤΙΜΩΜΕΝΟ ΣΥΝΟΛΙΚΟ ΚΟΣΤΟΣ ΤΟΥ ΣΧΕΔΙΟΥ, εκ του οποίου |
ΧΧX EUR |
ΧΧX EUR |
Καλύπτονται από το Ταμείο |
ΧΧX EUR |
ΧΧX EUR |
Εθνική συνεισφορά |
ΧΧX EUR |
ΧΧX EUR |
Μεταφορές από προγράμματα επιμερισμένης διαχείρισης |
ΧΧX EUR |
ΧΧX EUR |
(Μεταφορές σε προγράμματα επιμερισμένης διαχείρισης) |
-ΧΧX EUR |
-ΧΧX EUR |
3. ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΣΥΝΟΛΙΚΟΣ ΑΝΤΙΚΤΥΠΟΣ
3.1. Ορισμοί
Εξήγηση του πώς πρόκειται να εφαρμοστούν σε εθνικό επίπεδο οι ορισμοί της ενεργειακής φτώχειας και της φτώχειας στον τομέα των μεταφορών.
3.2. Προβλεπόμενος αντίκτυπος στις ευάλωτες ομάδες
Εκτίμηση των πιθανών επιπτώσεων της αύξησης των τιμών που προκύπτει από το σύστημα εμπορίας εκπομπών που θεσπίστηκε σύμφωνα με το κεφάλαιο IVα της οδηγίας 2003/87/ΕΚ στα νοικοκυριά, και ιδίως της επίπτωσης της ενεργειακής φτώχειας και της φτώχειας στον τομέα των μεταφορών, και στις πολύ μικρές επιχειρήσεις, η οποία περιλαμβάνει ιδίως εκτίμηση του αριθμού και προσδιορισμό των ευάλωτων νοικοκυριών, των ευάλωτων πολύ μικρών επιχειρήσεων και των ευάλωτων χρηστών των μεταφορών. Οι επιπτώσεις αυτές πρέπει να αναλύονται στο κατάλληλο εδαφικό επίπεδο, όπως θεσπίζεται από κάθε κράτος μέλος· η δε ανάλυση λαμβάνει υπόψη εθνικές ιδιαιτερότητες και στοιχεία όπως η πρόσβαση σε δημόσιες συγκοινωνίες και βασικές υπηρεσίες και προσδιορίζει τις περιοχές που επηρεάζονται περισσότερο.
Περιγραφή της μεθοδολογίας που χρησιμοποιείται στις εκτιμήσεις, διασφαλίζοντας παράλληλα ότι οι εκτιμήσεις υπολογίζονται με επαρκές επίπεδο περιφερειακού διαχωρισμού.
3.3. Προβλεπόμενος αντίκτυπος των προγραμματισμένων μέτρων και επενδύσεων
Εκτίμηση του προβλεπόμενου αντίκτυπου των μέτρων και των επενδύσεων που προγραμματίζονται στην ενότητα 2 στις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου, την ενεργειακή φτώχεια και τη φτώχεια στον τομέα των μεταφορών, σε σύγκριση με το βασικό σενάριο που περιγράφεται ανωτέρω.
Περιγραφή της μεθοδολογίας που χρησιμοποιήθηκε στις εκτιμήσεις.
Ποιοτικοί και ποσοτικοί πίνακες σχετικά με τον αντίκτυπο του σχεδίου, με βάση το υπόδειγμα κατωτέρω:
Συνιστώσα |
Περιγραφή του αναμενόμενου αντίκτυπου της συνιστώσας στα εξής: (συνεκτιμώνται οι σχετικοί ποσοτικοί δείκτες) |
||||
Ενεργειακή απόδοση |
Ανακαίνιση κτιρίων |
Κινητικότητα και μεταφορές μηδενικών και χαμηλών εκπομπών· |
Μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου |
Μείωση του αριθμού των ευάλωτων νοικοκυριών και των ευάλωτων χρηστών των μεταφορών (μονάδα: νοικοκυριά) |
|
Συνολικό σχέδιο |
|
|
|
|
|
Κτιριακός τομέας |
|
|
|
|
|
Τομέας των οδικών μεταφορών |
|
|
|
|
|
Συνιστώσα |
Ποσοτικός προσδιορισμός των επιπτώσεων (εάν υπάρχει) δηλαδή ποσοστό απόκλισης από το βασικό σενάριο ουδέτερης πολιτικής |
|||||
Βραχυπρόθεσμα (3 χρόνια) |
Μεσοπρόθεσμα (λήξη του σχεδίου) |
|||||
Εκπομπές αερίων θερμοκηπίου |
Νοικοκυριά σε κατάσταση ενεργειακής φτώχειας |
Νοικοκυριά σε κατάσταση φτώχειας στον τομέα των μεταφορών |
Εκπομπές αερίων θερμοκηπίου |
Νοικοκυριά σε κατάσταση ενεργειακής φτώχειας |
Νοικοκυριά σε κατάσταση φτώχειας στον τομέα των μεταφορών |
|
Συνολικό σχέδιο |
|
|
|
|
|
|
Κτιριακός τομέας |
|
|
|
|
|
|
Τομέας των οδικών μεταφορών |
|
|
|
|
|
|
Ποιοτικός και ποσοτικός πίνακας σχετικά με τον αναμενόμενο αντίκτυπο των μέτρων προσωρινής άμεσης εισοδηματικής στήριξης στη μείωση του αριθμού των ευάλωτων νοικοκυριών και των ευάλωτων χρηστών των μεταφορών, καθώς και των νοικοκυριών σε κατάσταση ενεργειακής φτώχεια και φτώχειας στον τομέα των μεταφορών, υπόδειγμα κατωτέρω:
Συνιστώσα: άμεση εισοδηματική στήριξη |
|
Μείωση του αριθμού των ευάλωτων νοικοκυριών και των ευάλωτων χρηστών των μεταφορών |
Περιγραφή του αναμενόμενου αντίκτυπου |
Εκτίμηση του αναμενόμενου αντίκτυπου: μονάδα: νοικοκυριά |
|
Μείωση του αριθμού των νοικοκυριών σε κατάσταση ενεργειακής φτώχειας και φτώχειας στον τομέα των μεταφορών |
Περιγραφή του αναμενόμενου αντίκτυπου |
Εκτίμηση του αναμενόμενου αντίκτυπου: μονάδα: νοικοκυριά |
4. ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ, ΠΡΟΣΘΕΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ ΣΧΕΔΙΟΥ
Το μέρος αυτό αφορά το σύνολο του σχεδίου. Τα διάφορα κριτήρια που αναφέρονται κατωτέρω πρέπει να αιτιολογηθούν για το σχέδιο στο σύνολό του.
4.1. Παρακολούθηση και υλοποίηση του σχεδίου
Εξήγηση του τρόπου με τον οποίο το κράτος μέλος προτίθεται να υλοποιήσει τα προτεινόμενα μέτρα και επενδύσεις, με έμφαση στις ρυθμίσεις και το χρονοδιάγραμμα παρακολούθησης και υλοποίησης, συμπεριλαμβανομένων, κατά περίπτωση, των μέτρων που είναι αναγκαία για τη συμμόρφωση με το άρθρο 21.
4.2. Συμβατότητα με άλλες πρωτοβουλίες
Εξήγηση του τρόπου με τον οποίο το σχέδιο συνάδει με τις πληροφορίες που παρέχονται και τις δεσμεύσεις που έχουν αναληφθεί από το κράτος μέλος στο πλαίσιο άλλων σχετικών σχεδίων και ταμείων, καθώς και με την αλληλεπίδραση μεταξύ των διαφόρων σχεδίων στο μέλλον, όπως ορίζεται στο άρθρο 6 παράγραφος 3 και στο άρθρο 16 παράγραφος 3 στοιχείο β) σημείο iii).
4.3. Συμπληρωματικότητα της χρηματοδότησης
Πληροφορίες περί υφιστάμενης ή προγραμματισμένης χρηματοδότησης μέτρων και επενδύσεων από άλλες ενωσιακές, διεθνείς, δημόσιες ή, όπου συντρέχει περίπτωση, ιδιωτικές πηγές οι οποίες συμβάλλουν στα μέτρα και τις επενδύσεις που καθορίζονται στο σχέδιο, μεταξύ άλλων περί προσωρινής άμεσης εισοδηματικής στήριξης, σύμφωνα με το άρθρο 6 παράγραφος 1 στοιχείο γ).
4.4. Προσθετικότητα
Εξήγηση και αιτιολόγηση του τρόπου με τον οποίο τα νέα ή υφιστάμενα μέτρα ή επενδύσεις είναι πρόσθετα και δεν υποκαθιστούν επαναλαμβανόμενες δαπάνες του εθνικού προϋπολογισμού, σύμφωνα με το άρθρο 13 παράγραφος 2, καθώς και εξήγηση και αιτιολόγηση όσον αφορά τα μέτρα και τις επενδύσεις που περιλαμβάνονται στο σχέδιο σύμφωνα με το άρθρο 4 παράγραφος 5.
4.5. Γεωγραφικές ιδιαιτερότητες
Εξήγηση του πώς ελήφθησαν υπόψη στο σχέδιο οι γεωγραφικές ιδιαιτερότητες, όπως νησιά, εξόχως απόκεντρες περιοχές και εδάφη, αγροτικές ή απομακρυσμένες περιοχές, λιγότερο προσβάσιμες περιφέρειες, ορεινές περιοχές ή περιοχές που υστερούν.
4.6. Πρόληψη της διαφθοράς, της απάτης και των συγκρούσεων συμφερόντων
Σύστημα για την πρόληψη, τον εντοπισμό και την αντιμετώπιση της διαφθοράς, της απάτης και των συγκρούσεων συμφερόντων, κατά τη χρήση των κονδυλίων που παρέχονται στο πλαίσιο του Ταμείου, και ρυθμίσεις που αποσκοπούν στην αποφυγή της διπλής χρηματοδότησης από το Ταμείο και άλλα προγράμματα της Ένωσης σύμφωνα με το άρθρο 21 και το παράρτημα III, συμπεριλαμβανομένων των κονδυλίων που παρέχονται μέσω δημόσιων ή ιδιωτικών οντοτήτων εκτός των ευάλωτων νοικοκυριών, των ευάλωτων πολύ μικρών επιχειρήσεων και των ευάλωτων χρηστών των μεταφορών σύμφωνα με το άρθρο 9.
4.7. Ενημέρωση, επικοινωνία και προβολή
Συμμόρφωση με τις διατάξεις του άρθρου 23 σχετικά με την πρόσβαση του κοινού σε δεδομένα, αναφέροντας τον ιστότοπο στον οποίο θα δημοσιευθούν τα δεδομένα, καθώς και τα μέτρα ενημέρωσης, επικοινωνίας και προβολής.
Περιγραφή της προβλεπόμενης εθνικής επικοινωνιακής στρατηγικής που αποσκοπεί στη διασφάλιση της επίγνωσης του κοινού για τη χρηματοδότηση από την Ένωση.