KOMISJA EUROPEJSKA
Bruksela, dnia 30.9.2020
COM(2020) 599 final
2020/0280(NLE)
Wniosek
DECYZJA WYKONAWCZA RADY
zmieniająca decyzję wykonawczą (UE) 2017/1768 w sprawie upoważnienia Republiki Chorwacji do wprowadzenia szczególnego środka stanowiącego odstępstwo od art. 287 dyrektywy 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej
UZASADNIENIE
Zgodnie z art. 395 ust. 1 dyrektywy Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej („dyrektywa VAT”) Rada, stanowiąc jednomyślnie na wniosek Komisji, może upoważnić każde państwo członkowskie do wprowadzenia szczególnych środków stanowiących odstępstwo od przepisów wspomnianej dyrektywy w celu upraszczania poboru VAT lub zapobiegania niektórym formom uchylania się od opodatkowania lub unikania opodatkowania.
Pismem, które wpłynęło do Komisji dnia 18 maja 2020 r., Chorwacja wystąpiła z wnioskiem o upoważnienie do dalszego, po dniu 31 grudnia 2020 r., stosowania zwolnienia z podatku VAT wobec podatników, których roczny obrót nie przekracza równowartości 45 000 EUR w walucie krajowej.
Zgodnie z art. 395 ust. 2 dyrektywy VAT pismem z dnia 6 czerwca 2020 r. Komisja poinformowała pozostałe państwa członkowskie o wniosku złożonym przez Chorwację. Pismem z dnia 11 czerwca 2020 r. Komisja powiadomiła Chorwację, że posiada wszystkie informacje, które uznaje za niezbędne do rozpatrzenia wniosku.
1.KONTEKST WNIOSKU
•Przyczyny i cele wniosku
Przepisy tytułu XII rozdział 1 dyrektywy VAT umożliwiają państwom członkowskim stosowanie procedur szczególnych w odniesieniu do małych przedsiębiorstw, w tym przewidują możliwość przyznania zwolnienia z podatku podatnikom, których roczny obrót nie przekracza określonego progu. Zwolnienie takie oznacza, że podatnik nie musi naliczać podatku VAT za swoje dostawy towarów i świadczone przez siebie usługi i w konsekwencji nie może odliczyć naliczonego VAT.
Zgodnie z art. 287 pkt 19 dyrektywy VAT Chorwacja może przyznać zwolnienie z VAT podatnikom, których roczny obrót nie przekracza równowartości 35 000 EUR w walucie krajowej zgodnie z kursem wymiany w dniu jej przystąpienia. Na mocy decyzji wykonawczej Rady (UE) 2017/1768 Chorwacja jest upoważniona do stosowania wyższego progu, a zatem do przyznania zwolnienia z VAT podatnikom, których roczny obrót nie przekracza 45 000 EUR. Decyzja ta traci moc z dniem 31 grudnia 2020 r., a Chorwacja zwróciła się o przedłużenie jej stosowania.
Według władz chorwackich środek ułatwia pobór podatku VAT, co umożliwia Chorwacji uproszczenie procedur administracyjnych dla małych przedsiębiorstw i tym samym zmniejszenie ciążącego na nich obciążenia administracyjnego. Środek zmniejsza ponadto obciążenie pracą organów podatkowych.
Władze chorwackie zauważyły ponadto, że w ostatnich latach podwyższenie progu nie doprowadziło do zmniejszenia dochodów budżetu państwa.
Środek ma charakter fakultatywny. Oznacza to, że małe przedsiębiorstwa, których obrót nie przekracza tego progu, nadal będą miały możliwość korzystania z prawa do stosowania zasad ogólnych VAT.
Aby można było ocenić, czy środek stanowiący odstępstwo pozostaje odpowiedni i skuteczny, prawo do stosowania odstępstwa przyznaje się zazwyczaj na czas określony. Przepisy art. 281–294 dyrektywy VAT dotyczące procedury szczególnej dla małych przedsiębiorstw były ponadto niedawno przedmiotem przeglądu. Dyrektywa Rady (UE) 2020/285, ustanawiająca uproszczenia przepisów dotyczących podatku VAT dla małych przedsiębiorstw, wymaga, by państwa członkowskie przyjęły i opublikowały – najpóźniej do dnia 31 grudnia 2024 r. – przepisy ustawowe, wykonawcze i administracyjne, które są niezbędne do zapewnienia zgodności z nowymi przepisami. Państwa członkowskie będą musiały stosować te przepisy krajowe od dnia 1 stycznia 2025 r.
Należy zatem upoważnić Chorwację do stosowania środka stanowiącego odstępstwo do dnia 31 grudnia 2024 r.
•Spójność z przepisami obowiązującymi w tej dziedzinie polityki
Środek stanowiący odstępstwo jest zgodny z duchem dyrektywy (UE) 2020/285 zmieniającej art. 281–294 dyrektywy VAT dotyczące procedury szczególnej dla małych przedsiębiorstw, która jest wynikiem planu działania w sprawie VAT i ma na celu stworzenie nowoczesnego i uproszczonego systemu dla tych przedsiębiorstw. W szczególności środek ten ma na celu ograniczenie kosztów przestrzegania przepisów w zakresie VAT oraz zakłóceń konkurencji, zarówno na szczeblu krajowym, jak i na szczeblu UE, ograniczenie negatywnych skutków efektu progowego oraz ułatwianie prowadzenia działalności gospodarczej, a także monitorowania przez administracje podatkowe.
Próg 45 000 EUR jest ponadto zgodny z dyrektywą (UE) 2020/285, gdyż dyrektywa umożliwia państwom członkowskim ustalenie progu rocznego obrotu wymaganego do zwolnienia z VAT na poziomie nie wyższym niż 85 000 EUR (lub jego równowartości w walucie krajowej).
Podobne odstępstwa, umożliwiające zwolnienie z VAT podatników, których roczny obrót nie przekracza określonego progu, jak przewidziano w art. 285 i 287 dyrektywy VAT, zostały przyznane innym państwom członkowskim. Malcie przyznano próg w wysokości 20 000 EUR; Niderlandom przyznano próg w wysokości 25 000 EUR; Włochom przyznano próg w wysokości 30 000 EUR; Luksemburgowi przyznano próg w wysokości 35 000 EUR; Łotwie, Polsce i Estonii przyznano próg w wysokości 40 000 EUR; Litwie przyznano próg w wysokości 45 000 EUR; Węgrom przyznano próg w wysokości 48 000 EUR; Słowenii przyznano próg w wysokości 50 000 EUR; a Rumunii przyznano próg w wysokości 88 500 EUR.
Jak już wspomniano, odstępstwa od dyrektywy VAT powinny być zawsze ograniczone w czasie, aby można było ocenić ich efekty. Uwzględnienie daty wygaśnięcia środka szczególnego w dniu 31 grudnia 2024 r., o które ubiega się Chorwacja, jest zgodne z wymogami nowej dyrektywy w sprawie uproszczenia przepisów w zakresie VAT dla małych i średnich przedsiębiorstw. Dyrektywa ta stanowi, że z dniem 1 stycznia 2025 r. państwa członkowskie będą musiały stosować przepisy krajowe, które będą zobowiązane przyjąć w celu zapewnienia przestrzegania przepisów tej dyrektywy.
Proponowany środek jest zatem zgodny z przepisami dyrektywy VAT.
•Spójność z innymi politykami Unii
Komisja stale podkreśla w swoich rocznych programach prac potrzebę upraszczania przepisów dotyczących małych przedsiębiorstw. W tym względzie w programie prac Komisji na 2020 r. została ujęta specjalna strategia na rzecz małych i średnich przedsiębiorstw, która pomoże im w prowadzeniu i rozszerzaniu działalności. Środek stanowiący odstępstwo jest zgodny z takimi celami, jeśli chodzi o reguły fiskalne. Jest on zwłaszcza zgodny z programem prac Komisji na 2017 r., w którym odniesiono się w szczególności do kwestii VAT i wskazano, że obciążenie administracyjne dla małych przedsiębiorstw związane z przestrzeganiem przepisów dotyczących VAT jest znaczne, a innowacje techniczne są źródłem nowych wyzwań dla skutecznego poboru podatków; w programie tym podkreślono także potrzebę uproszczenia VAT dla mniejszych przedsiębiorstw.
Środek jest również zgodny ze strategią jednolitego rynku z 2015 r., w ramach której Komisja określiła środki mające wspomóc rozwój małych i średnich przedsiębiorstw, między innymi poprzez zmniejszenie obciążeń administracyjnych, które uniemożliwiają im pełne korzystanie z jednolitego rynku. Jest on również zgodny z duchem komunikatu Komisji z 2013 r. pt. „Plan działania na rzecz przedsiębiorczości do 2020 r.: Pobudzanie ducha przedsiębiorczości w Europie”, w którym podkreślono potrzebę uproszczenia przepisów podatkowych dla małych przedsiębiorstw.
I wreszcie środek jest zgodny z polityką UE dotyczącą małych i średnich przedsiębiorstw, określoną w komunikacie z 2016 r. w sprawie przedsiębiorstw typu start-up, oraz z komunikatem z 2008 r. „Najpierw myśl na małą skalę” – Program „Small Business Act” dla Europy, w którym wezwano państwa członkowskie do uwzględnienia szczególnego charakteru MŚP przy opracowywaniu prawodawstwa i do uproszczenia istniejącego otoczenia regulacyjnego.
2.
PODSTAWA PRAWNA, POMOCNICZOŚĆ I PROPORCJONALNOŚĆ
•Podstawa prawna
•Pomocniczość (w przypadku kompetencji niewyłącznych)
Biorąc pod uwagę przepis dyrektywy VAT będący podstawą wniosku, należy stwierdzić, że wniosek wchodzi w zakres wyłącznych kompetencji Unii Europejskiej. Zasada pomocniczości nie ma zatem zastosowania.
•Proporcjonalność
Decyzja dotyczy upoważnienia udzielonego państwu członkowskiemu w odpowiedzi na jego własny wniosek i nie stanowi żadnego zobowiązania.
Biorąc pod uwagę ograniczony zakres odstępstwa, omawiany środek szczególny jest proporcjonalny do wyznaczonego celu, tj. uproszczenia poboru podatku VAT dla małych podatników oraz dla organów podatkowych.
•Wybór instrumentu
Decyzja dotyczy upoważnienia udzielonego państwu członkowskiemu w odpowiedzi na jego własny wniosek i nie stanowi żadnego zobowiązania.
Biorąc pod uwagę ograniczony zakres odstępstwa, omawiany środek szczególny jest proporcjonalny do wyznaczonego celu, tj. uproszczenia poboru podatku VAT dla małych podatników oraz dla organów podatkowych.
3.WYNIKI OCEN EX POST, KONSULTACJI Z ZAINTERESOWANYMI STRONAMI I OCEN SKUTKÓW
•Konsultacje z zainteresowanymi stronami
Nie przeprowadzono konsultacji z zainteresowanymi stronami. Niniejszy wniosek opiera się na wniosku złożonym przez Chorwację i dotyczy wyłącznie tego państwa członkowskiego.
•Gromadzenie i wykorzystanie wiedzy eksperckiej
Nie zaistniała potrzeba skorzystania z pomocy ekspertów zewnętrznych.
•Ocena skutków
Wniosek dotyczący decyzji wykonawczej Rady podwyższa próg rocznego obrotu, poniżej którego podatnicy mogą być zwolnieni z podatku VAT. W związku z tym rozszerza się zakres stosowania środka upraszczającego, który znosi wiele obowiązków związanych z podatkiem VAT w odniesieniu do przedsiębiorstw, których roczny obrót nie przekracza równowartości 45 000 EUR w walucie krajowej.
Osoby, których obrót podlegający opodatkowaniu nie przekracza tego progu, nie będą musiały się rejestrować do celów podatku VAT, a tym samym w wyniku zastosowania tego środka zmniejszy się ich obciążenie administracyjne, gdyż nie będą zmuszone do prowadzenia ewidencji VAT i składania deklaracji VAT. Nastąpi również zmniejszenie obciążenia pracą organów podatkowych. Będzie to miało potencjalnie pozytywny wpływ na zmniejszenie obciążenia administracyjnego dla podatników zarejestrowanych obecnie do celów VAT w Chorwacji, a także dla organów podatkowych.
Pod względem dochodów z VAT środek nie doprowadził w Chorwacji do zmniejszenia dochodów budżetu krajowego.
4.WPŁYW NA BUDŻET
Wniosek nie ma wpływu na budżet UE, ponieważ Chorwacja dokona obliczenia rekompensaty zgodnie z art. 6 rozporządzenia Rady (EWG, EURATOM) 1553/89.
5.ELEMENTY FAKULTATYWNE
Wniosek zawiera klauzulę wygaśnięcia.
2020/0280 (NLE)
Wniosek
DECYZJA WYKONAWCZA RADY
zmieniająca decyzję wykonawczą (UE) 2017/1768 w sprawie upoważnienia Republiki Chorwacji do wprowadzenia szczególnego środka stanowiącego odstępstwo od art. 287 dyrektywy 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej
RADA UNII EUROPEJSKIEJ,
uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,
uwzględniając dyrektywę Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej, w szczególności jej art. 395 ust. 1 akapit pierwszy,
uwzględniając wniosek Komisji Europejskiej,
a także mając na uwadze, co następuje:
(1)Zgodnie z art. 287 pkt 19 dyrektywy 2006/112/WE Chorwacja może przyznać zwolnienie z podatku od wartości dodanej („VAT”) podatnikom, których roczny obrót nie przekracza równowartości 35 000 EUR w walucie krajowej zgodnie z kursem wymiany w dniu przystąpienia Chorwacji do UE.
(2)Decyzją wykonawczą Rady (UE) 2017/1768 upoważniono Chorwację do wprowadzenia szczególnego środka stanowiącego odstępstwo od art. 287 dyrektywy 2006/112/WE („środek stanowiący odstępstwo”) w celu przyznania zwolnienia z VAT podatnikom, których roczny obrót nie przekracza równowartości 45 000 EUR w walucie krajowej zgodnie z kursem wymiany w dniu przystąpienia Chorwacji do UE, do dnia 31 grudnia 2020 r. lub do dnia wejścia w życie dyrektywy zmieniającej art. 281–294 dyrektywy 2006/112/WE, w zależności od tego, która z tych dat będzie wcześniejsza.
(3)Pismem, które wpłynęło do Komisji w dniu 18 maja 2020 r., Chorwacja wystąpiła z wnioskiem o upoważnienie do dalszego stosowania środka stanowiącego odstępstwo do dnia 31 grudnia 2024 r., czyli do dnia, do którego państwa członkowskie mają przyjąć przepisy ustawowe, wykonawcze i administracyjne niezbędne do wykonania dyrektywy Rady (UE) 2020/285, ustanawiającej prostsze przepisy dotyczące VAT dla małych przedsiębiorstw i uchylającej m.in. art. 287 dyrektywy 2006/112/WE.
(4)Zgodnie z art. 395 ust. 2 akapit drugi dyrektywy 2006/112/WE pismem z dnia 9 czerwca 2020 r. Komisja poinformowała pozostałe państwa członkowskie o wniosku złożonym przez Chorwację. Pismem z dnia 11 czerwca 2020 r. Komisja powiadomiła Chorwację, że posiada wszystkie informacje niezbędne do rozpatrzenia wniosku.
(5)Z informacji przekazanych przez Chorwację wynika, że przyczyny zastosowania środka stanowiącego odstępstwo w dużej mierze nie zmieniły się, a podwyższony próg nie miał wpływu na ogólną kwotę dochodów podatkowych pobieranych na etapie ostatecznej konsumpcji. Podatnicy mają wciąż prawo do korzystania z systemu VAT na zasadach ogólnych.
(6)Biorąc pod uwagę potencjalny pozytywny wpływ środka stanowiącego odstępstwo na zmniejszenie obciążenia administracyjnego i kosztów przestrzegania przepisów dla małych przedsiębiorstw oraz dla organów podatkowych, a także brak znaczącego wpływu na całkowite dochody z tytułu VAT, należy upoważnić Chorwację do dalszego stosowania środka stanowiącego odstępstwo.
(7)Upoważnienie do stosowania środka stanowiącego odstępstwo powinno być ograniczone w czasie. To ograniczenie w czasie powinno być wystarczające, aby umożliwić ocenę skuteczności i adekwatności progu. Art. 287 dyrektywy 2006/112/WE został ponadto uchylony dyrektywą (UE) 2020/285 ze skutkiem od dnia 1 stycznia 2025 r. Należy zatem upoważnić Chorwację do stosowania środka stanowiącego odstępstwo do dnia 31 grudnia 2024 r.
(8)Odstępstwo nie wpływa na zasoby własne Unii z tytułu podatku od wartości dodanej, ponieważ Chorwacja dokona obliczenia rekompensaty zgodnie z art. 6 rozporządzenia Rady (EWG, Euratom) nr 1553/89.
(9)Należy zatem odpowiednio zmienić decyzję wykonawczą (UE) 2017/1768,
PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ:
Artykuł 1
W art. 2 decyzji wykonawczej (UE) 2017/1768 akapit drugi otrzymuje brzmienie:
„Niniejszą decyzję stosuje się od dnia 1 stycznia 2018 r. do dnia 31 grudnia 2024 r.”.
Artykuł 2
Niniejsza decyzja skierowana jest do Republiki Chorwacji.
Sporządzono w Brukseli dnia […] r.
W imieniu Rady
Przewodniczący