EUR-Lex Access to European Union law
This document is an excerpt from the EUR-Lex website
Document 32024H0915
Commission Recommendation (EU) 2024/915 of 19 March 2024 on measures to combat counterfeiting and enhance the enforcement of intellectual property rights
Zalecenie Komisji (UE) 2024/915 z dnia 19 marca 2024 r. w sprawie środków mających na celu przeciwdziałanie podrabianiu i poprawę egzekwowania praw własności intelektualnej
Zalecenie Komisji (UE) 2024/915 z dnia 19 marca 2024 r. w sprawie środków mających na celu przeciwdziałanie podrabianiu i poprawę egzekwowania praw własności intelektualnej
C/2024/1739
Dz.U. L, 2024/915, 26.3.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/reco/2024/915/oj (BG, ES, CS, DA, DE, ET, EL, EN, FR, GA, HR, IT, LV, LT, HU, MT, NL, PL, PT, RO, SK, SL, FI, SV)
![]() |
Dziennik Urzędowy |
PL Serie L |
2024/915 |
26.3.2024 |
ZALECENIE KOMISJI (UE) 2024/915
z dnia 19 marca 2024 r.
w sprawie środków mających na celu przeciwdziałanie podrabianiu i poprawę egzekwowania praw własności intelektualnej
KOMISJA EUROPEJSKA,
uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 292,
a także mając na uwadze, co następuje:
(1) |
Skuteczny system praw własności intelektualnej jest podstawowym elementem każdej solidnej strategii przemysłowej. Sektory intensywnie wykorzystujące własność intelektualną odgrywają istotną rolę we wspieraniu odpornej, ekologicznej i konkurencyjnej gospodarki w UE, generując 47 % całkowitego PKB i odpowiadając za prawie 40 % całkowitego zatrudnienia. Europejskie branże kreatywne i innowacyjne są liderami w dziedzinie zielonych technologii i zrównoważonych produktów. W skali światowej posiadają one znaczną część zielonych patentów i dysponują bogatymi portfelami własności intelektualnej w odniesieniu do technologii dotyczących przystosowania się do zmiany klimatu, wychwytywania i składowania dwutlenku węgla i przetwarzania odpadów (1). Jednocześnie w ostatnim dziesięcioleciu w UE odnotowano znaczny wzrost rejestracji ekologicznych znaków towarowych (2). Ochrona praw własności intelektualnej sprawiedliwie przekłada się na wzrost działalności gospodarczej, inwestycji, zatrudnienia i wydajności, w tym w przypadku małych i średnich przedsiębiorstw („MŚP”) (3). |
(2) |
Znaczna wartość rynkowa produktów chronionych prawem własności intelektualnej przyciągnęła siatki przestępcze, co doprowadziło do wzrostu liczby towarów podrobionych i piractwa. Podrabianie uznano za przestępstwo o dużym oddziaływaniu w unijnej strategii zwalczania przestępczości zorganizowanej na lata 2021–2025, której celem jest rozbijanie siatek przestępczych i ich modeli biznesowych (4) .. Ta działalność przestępcza prowadzi nie tylko do utraty dochodów przez właścicieli praw własności intelektualnej („właściciele praw”), ale stanowi też poważne zagrożenie dla bezpieczeństwa konsumentów, zdrowia publicznego i środowiska. Za sprawą pandemii COVID-19, ze względu na gwałtowny wzrost sprzedaży przez internet i niedobory podstawowych produktów w tym czasie, otworzyły się nowe możliwości wprowadzania towarów podrobionych i pirackich na rynki. Doprowadziło to do incydentów zagrażających życiu, w tym np. pirackich komponentów półprzewodnikowych w automatycznych defibrylatorach zewnętrznych (5). Ponadto do różnych sektorów dostały się podrobione łożyska, zagrażając np. sektorowi energetycznemu i prawidłowemu działaniu turbin wiatrowych. Konieczna jest zatem solidna polityka walki z podrabianiem i piractwem, aby zapewnić pełne wykorzystanie potencjału praw własności intelektualnej w zakresie wspierania innowacji, konkurencyjności oraz bardziej ekologicznej i zrównoważonej gospodarki. |
(3) |
Pomimo starań na rzecz ograniczenia działań naruszających prawa własności intelektualnej w odniesieniu do towarów podrobionych i piractwa działania te są coraz częstszym zjawiskiem, które ma poważne skutki gospodarcze i społeczne dla zatrudnienia i wzrostu gospodarczego w UE (6). Działania naruszające prawa własności intelektualnej stanowią zagrożenie dla różnych gałęzi przemysłu i różnych rodzajów towarów, w tym dla powszechnie używanych produktów konsumpcyjnych i będących przedmiotem obrotu między przedsiębiorstwami. Co najważniejsze, działania te mogą być ściśle związane z zachowaniami przestępczymi (7). Siatki przestępcze zaangażowane w działalność przestępczą związaną z prawami własności intelektualnej przenikają do wszystkich ogniw łańcucha dostaw, a prowadzenie postępowań przygotowawczych w związku z takimi przestępstwami jest trudne, ponieważ większość towarów podrobionych będących przedmiotem obrotu w UE pochodzi z zagranicy, co utrudnia wykrywanie kluczowych zainteresowanych stron. Działania naruszające prawa własności intelektualnej szkodzą zatem funkcjonowaniu jednolitego rynku europejskiego i naruszają przepisy unijne dotyczące norm środowiskowych, norm bezpieczeństwa i norm etycznych w odniesieniu do towarów konsumpcyjnych. Ponadto mają one znaczący wpływ na przedsiębiorstwa europejskie, w szczególności MŚP, które w przypadku naruszenia ich praw własności intelektualnej mają o 34 % niższe szanse na przetrwanie. |
(4) |
W swoim planie działania w zakresie własności intelektualnej z 2020 r. (8) Komisja zobowiązała się do poprawy egzekwowania praw własności intelektualnej, po pierwsze w drodze przyjęcia rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/2065 (9), które stanowi istotny krok naprzód w zwalczaniu nielegalnych treści w internecie, a po drugie w drodze ustanowienia unijnego zestawu narzędzi przeciwko podrabianiu produktów, który zostanie przyjęty wraz z niniejszym zaleceniem. Zestaw narzędzi powinien propagować i ułatwiać skuteczną współpracę między właścicielami praw, dostawcami usług pośrednich i właściwymi organami, a także służyć promowaniu dobrych praktyk i korzystania z odpowiednich narzędzi i nowych technologii. Parlament Europejski (10) i Rada (11) przyjęły tę inicjatywę z zadowoleniem. |
(5) |
Podstawą niniejszego zalecenia są wyniki szeroko zakrojonych konsultacji prowadzonych od 2021 r. Obejmuje to w szczególności warsztaty dla zainteresowanych stron zorganizowane w 2021 r. i 2022 r., odpowiedzi na zaproszenie do zgłaszania uwag z 2022 r. (12), okrągły stół wysokiego szczebla zorganizowany przez komisarza Thierry’ego Bretona w czerwcu 2022 r., posiedzenia grup ekspertów oraz międzynarodowy szczyt w sprawie egzekwowania praw własności intelektualnej, który odbył się w czerwcu 2023 r. Te szeroko zakrojone konsultacje ujawniły znaczenie zacieśnienia współpracy i wymiany informacji między wszystkimi odpowiednimi zainteresowanymi stronami, w szczególności organami publicznymi, właścicielami praw i dostawcami usług pośrednich. W ramach konsultacji uznano również znaczenie kształtowania przyszłej polityki egzekwowania praw własności intelektualnej w oparciu o istniejące narzędzia i obowiązujące prawodawstwo UE, w szczególności: (i) rozporządzenie (UE) 2022/2065 w sprawie jednolitego rynku usług cyfrowych; (ii) dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/2555 (13) w sprawie środków na rzecz wysokiego wspólnego poziomu cyberbezpieczeństwa na terytorium UE; (iii) dyrektywę 2004/48/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (14) w sprawie egzekwowania praw własności intelektualnej oraz (iv) rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 608/2013 (15) w sprawie egzekwowania praw własności intelektualnej przez organy celne, a także rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 (16) ustanawiające unijny kodeks celny. |
(6) |
Dyrektywę 2004/48/WE stosuje się do wszystkich praw własności intelektualnej objętych prawem Unii lub prawem krajowym zainteresowanego państwa członkowskiego, jak określono w art. 2. Jej celem jest zapewnienie wysokiego, równego i jednolitego poziomu ochrony na jednolitym rynku i stanowi ona odpowiedź na potrzebę wspólnych praktyk w zakresie egzekwowania praw własności intelektualnej. Zgodnie z tym spójnym podejściem do egzekwowania praw własności intelektualnej niniejsze zalecenie obejmuje wszelkie działania naruszające prawa własności intelektualnej prowadzone na skalę handlową, która to działania przynoszą bezpośrednią lub pośrednią korzyść gospodarczą lub handlową. Do celów niniejszego zalecenia działania naruszające prawa własności intelektualnej prowadzone na skalę handlową dotyczą zarówno podrobionych i pirackich towarów, jak i treści, które były przedmiotem naruszenia znaku towarowego, oznaczenia geograficznego, patentu, wzoru lub praw autorskich. Bez ingerowania w aspekty, o których mowa w zaleceniu (UE) 2023/1018 (17) w sprawie zwalczania piractwa internetowego wydarzeń sportowych i innych wydarzeń na żywo, większość zasad przewodnich, dobrych praktyk i narzędzi opracowanych na podstawie niniejszego zalecenia może mieć również znaczenie z punktu widzenia przeciwdziałania naruszeniom dotyczącym treści internetowych chronionych prawem własności intelektualnej, na przykład w obszarach dobrowolnych działań podejmowanych przez pośredników internetowych, wzmocnionej współpracy między właściwymi organami krajowymi oraz wymiany informacji i danych. |
(7) |
W rozporządzeniu (UE) 2022/2065 przewidziano zharmonizowane przepisy dotyczące bezpiecznego, przewidywalnego i budzącego zaufanie środowiska internetowego. W rozporządzeniu (UE) 2022/2065 odniesiono się w tym kontekście do informacji dotyczących nielegalnych działań, takich jak sprzedaż produktów podrobionych, jako przykład nielegalnych treści, i nakłada się szczególne obowiązki na niektóre konkretne kategorie dostawców pośrednich usług internetowych. Niektóre z tych obowiązków mają zasadnicze znaczenie dla zwiększenia skuteczności walki z podrabianiem i piractwem. Jest tak np. w przypadku: (i) wyznaczenia punktów kontaktowych i przedstawicieli prawnych; (ii) wymogów dotyczących warunków korzystania z usług; (iii) obowiązków sprawozdawczych w zakresie przejrzystości; (iv) mechanizmów zgłaszania i działania; (v) mechanizmów wnoszenia skarg i mechanizmów odwoławczych; (vi) mechanizmu dotyczącego zaufanych podmiotów sygnalizujących; (vii) środków podejmowanych przeciwko nadużywaniu i ochrony przed nim; (viii) środków nakładających wymóg identyfikowalności przedsiębiorców – znanych jako obowiązki wynikające z zasady „znaj swojego klienta biznesowego”; oraz (ix) środków służących zarówno ocenie, jak i ograniczaniu czynników ryzyka. |
(8) |
Komisja wspiera wdrażanie protokołu ustaleń w sprawie sprzedaży podrobionych towarów w internecie („protokół ustaleń w sprawie podrabiania towarów”) oraz protokołu ustaleń w sprawie reklamy internetowej i praw własności intelektualnej („protokół ustaleń w sprawie reklamy”). Oba te instrumenty mają charakter dobrowolny i mogą z nich korzystać właściciele praw, platformy internetowe i stowarzyszenia przedsiębiorców. Sygnatariusze tych protokołów zobowiązują się do przestrzegania zasad i podejmowania działań w tych protokołach określonych, w tym do dwustronnej współpracy i wymiany informacji. Protokoły ustaleń okazały się skutecznymi inicjatywami branżowymi. Wejście w życie rozporządzenia (UE) 2022/2065 stanowi jednak okazję do zastanowienia się nad przyszłością protokołów ustaleń, aby zapewnić ich adekwatność do zakładanych celów. Należy zatem przystąpić do aktualizacji protokołów i zachęcić wszystkich sygnatariuszy i inne zainteresowane strony do aktywnego zaangażowania się w ten proces. Znaczenie ma art. 45 rozporządzenia (UE) 2022/2065, który przewiduje możliwość opracowania na poziomie unijnym dobrowolnych kodeksów postępowania przyczyniających się do właściwego stosowania rozporządzenia (UE) 2022/2065. W art. 46 przewidziano również kodeksy postępowania w odniesieniu do reklam internetowych opracowywane w celu przyczynienia się do większej przejrzystości podmiotów w łańcuchu wartości reklamy internetowej. Ponadto w art. 17 dyrektywy 2004/48/WE zachęca się również do tworzenia, jako dodatkowego środka służącego poprawie funkcjonowania ram regulacyjnych, kodeksów postępowania mających na celu wzmocnienie stosowania praw własności intelektualnej. |
(9) |
Właściciele praw mają szczególne możliwości, jeżeli chodzi o wykrywanie, identyfikowanie i zgłaszanie działań naruszających prawa własności intelektualnej dotyczących towarów podrobionych lub pirackich. Sygnatariusze branżowego protokołu ustaleń w sprawie podrabiania towarów zdobyli przez lata znaczne kompetencje i doświadczenie, ponieważ regularnie przekazują zgłoszenia, które zgodnie z zasadami przewidzianymi w protokole ustaleń powinny być rozpatrywane bez zbędnej zwłoki. Ponadto sygnatariusze protokołu ustaleń zobowiązali się do podejmowania komercyjnie uzasadnionych, możliwych działań w celu dokonywania zgłoszeń w sposób odpowiedzialny i dokładny oraz z niezbędną precyzją umożliwiającą identyfikację towarów podrobionych oraz unikania nieuzasadnionych, bezpodstawnych i stanowiących nadużycie zgłoszeń. W związku z tym właściciele praw będące sygnatariuszami protokołu ustaleń mogą rozważyć ubieganie się o status zaufanego podmiotu sygnalizującego, aby skorzystać ze szczególnego traktowania określonego w art. 22 rozporządzenia (UE) 2022/2065. W związku z tym koordynatorzy ds. usług cyfrowych mają ocenić, czy wnioskodawca spełnia kryteria przewidziane w art. 22 ust. 2, a mianowicie (i) czy dysponuje szczególną wiedzą ekspercką i kompetencjami do celów wykrywania, identyfikowania i zgłaszania nielegalnych treści, (ii) czy jest niezależny od dostawców platform internetowych oraz (iii) czy podejmuje działania mające na celu dokonywanie zgłoszeń w sposób dokładny i obiektywny oraz z zachowaniem należytej staranności. Komisja, po konsultacji z Radą ds. Usług Cyfrowych, może wydać wytyczne dotyczące stosowania mechanizmu zaufanych podmiotów sygnalizujących na podstawie art. 22 rozporządzenia (UE) 2022/2065. |
(10) |
Współpraca i zintensyfikowana wymiana informacji są niezwykle ważne i powinny być szerzej promowane, na wszystkich szczeblach, zgodnie z prawem Unii oraz przy zapewnieniu ochrony danych osobowych i wolności prowadzenia działalności gospodarczej przewidzianej w art. 16 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej (zwanej dalej „Kartą”). Należy określić dobre praktyki i zalecić ich stosowanie wszystkim podmiotom, w tym platformom handlu elektronicznego, dostawcom usług transportowych i logistycznych, dostawcom usług płatniczych, dostawcom mediów społecznościowych, dostawcom usług związanych z nazwami domen itp. Ponadto należy zachęcać do szerszej współpracy i wymiany informacji. Dotyczy to wszystkich właściwych organów, w tym organów nadzoru rynku, które obecnie mogą nie posiadać kompetencji w zakresie działań naruszających prawa własności intelektualnej, oraz dalszego propagowania stosowania specjalnych narzędzi, takich jak portal służący egzekwowaniu praw własności intelektualnej („IPEP”), system informacyjny i komunikacyjny do celów nadzoru rynku („ICSMS”) oraz system wczesnego ostrzegania Safety Gate w odniesieniu do produktów niebezpiecznych, które mogą być podrobione. |
(11) |
Dostawcy usług transportowych i logistycznych odgrywają kluczową rolę w sprzedaży i dystrybucji towarów oraz mają zasadnicze znaczenie dla ochrony niezawodnych łańcuchów dostaw. Sprawcy naruszeń mogą jednak nadużywać usług transportowych i logistycznych. |
(12) |
Podobnie, chociaż usługi płatnicze mogą mieć zasadnicze znaczenie dla działalności właścicieli praw, mogą być również wykorzystywane do wspierania działań naruszających prawa własności intelektualnej. W niektórych przypadkach korzystanie z różnych usług płatniczych może pozwolić na rozwój praktyk, które: (i) utrudniają śledzenie przepływu środków finansowych; oraz (ii) utrudniają wykrywanie wszelkiego możliwego korzystania z usług płatniczych w odniesieniu do działań naruszających prawa własności intelektualnej. |
(13) |
Wraz z rosnącą popularnością mediów społecznościowych pojawiają się nowe strategie, które mogą też pozwolić na nadużywanie mediów społecznościowych do celów prowadzenia takich działań. Wiąże się to z nowymi wyzwaniami dla dostawców mediów społecznościowych, właścicieli praw i właściwych organów oraz uwydatnia potrzebę podejmowania wspólnych działań. Promowanie dobrych praktyk wśród kluczowych dostawców usług pośrednich może pomóc w tym kontekście we wspieraniu spójnej polityki zwalczania działań naruszających prawa własności intelektualnej. |
(14) |
Chociaż nazwy domen mają fundamentalne znaczenie w środowisku internetowym, można je także wykorzystywać do wspierania działań naruszających prawa własności intelektualnej w internecie. Ma to miejsce w przypadku, gdy prawa własności intelektualnej są niewłaściwie wykorzystywane w imieniu samej domeny (tj. cybersquatting lub typosquatting) lub gdy nazwa domeny prowadzi do strony internetowej wspierającej naruszenia praw własności intelektualnej. Dane dotyczące rejestracji nazw domen (dane WHOIS) mają zasadnicze znaczenie dla bezpieczeństwa, stabilności i odporności systemu nazw domen. Z tego powodu dyrektywą (UE) 2022/2555 zobowiązano państwa członkowskie do wymagania od rejestrów nazw domen najwyższego poziomu („TLD”) i podmiotów świadczących usługi rejestracji nazw domen gromadzenia i zachowywania dokładnych i kompletnych danych dotyczących rejestracji nazw domen w specjalnej bazie danych umożliwiającej identyfikację posiadaczy nazw domen i skontaktowanie się z nimi. Dostęp do konkretnych danych dotyczących rejestracji nazw domen musi być zapewniony na podstawie zgodnych z prawem i należycie uzasadnionych wniosków złożonych przez wnioskodawców ubiegających się o prawnie uzasadniony dostęp. Odpowiedzi należy udzielić bez zbędnej zwłoki, a w każdym razie w ciągu nie więcej niż 72 godzin od otrzymania wniosku o dostęp. Zgodnie z dyrektywą (UE) 2022/2555 przez wnioskodawców ubiegających się o prawnie uzasadniony dostęp należy rozumieć należy rozumieć każdą osobę fizyczną lub prawną występującą z wnioskiem na podstawie prawa Unii lub prawa krajowego. Dokładność i kompletność danych dotyczących rejestracji nazw domen może również odgrywać ważną rolę w egzekwowaniu praw własności intelektualnej. Odpowiedzialność za naruszenia i wszelkie związane z nimi szkody może wchodzić w grę wyłącznie w przypadku, gdy tożsamość domniemanego sprawcy naruszenia i jego dane kontaktowe mogą zostać ujawnione zgodnie z prawem Unii, a w szczególności z poszanowaniem ochrony danych osobowych, prawa podstawowego do poszanowania życia prywatnego i prawa do prowadzenia działalności gospodarczej. Pozostaje to bez uszczerbku dla prawa do obrony, z uwzględnieniem okoliczności danej sprawy oraz gwarancji pokrycia kosztów i szkody wyrządzonej pozwanemu, zgodnie z art. 9 ust. 7 dyrektywy 2004/48/WE. |
(15) |
Monitorowanie rynku internetowego pod kątem działań naruszających prawa własności intelektualnej może być dla właścicieli praw kosztownym i zasobochłonnym przedsięwzięciem. Należy w związku z tym rozszerzyć dobrowolne dobre praktyki, takie jak obecny system informacyjny i ostrzegania dotyczący nazw domen dla domeny najwyższego poziomu.eu obsługiwany przez Europejski Rejestr Domen Internetowych („EURid”) i Urząd Unii Europejskiej ds. Własności Intelektualnej („EUIPO”). Celem tej współpracy jest podnoszenie świadomości z myślą o ochronie praw własności intelektualnej właścicieli unijnych znaków towarowych oraz dostarczenie wiarygodnych informacji na temat nazw domen.eu i ich dostępności. |
(16) |
Zasadnicze znaczenie w walce z działaniami naruszającymi prawa własności intelektualnej ma współpraca między podmiotami publicznymi i prywatnymi. Jedną z pierwszych przeszkód w nawiązaniu współpracy jest brak wyznaczonego punktu kontaktowego zajmującego się kwestiami związanymi z prawami własności intelektualnej i działaniami naruszającymi te prawa w państwie członkowskim lub w wymiarze transgranicznym. Bez takiego punktu kontaktowego szybkie i sprawne egzekwowanie praw własności intelektualnej nie jest możliwe, a współpraca między zainteresowanymi stronami jest utrudniona. Jak jednak podkreślono w odpowiedziach na zaproszenie do zgłaszania uwag, problem ten można łatwo rozwiązać, wyznaczając pojedynczy punkt kontaktowy ds. egzekwowania praw własności intelektualnej. |
(17) |
Koordynacja i wymiana informacji mogłyby ulec znacznej poprawie, gdyby istniejące narzędzia, takie jak ICSMS, system wczesnego ostrzegania Safety Gate i IPEP, były szerzej wykorzystywane przez zainteresowane podmioty gospodarcze i właściwe organy do zwalczania działań naruszających prawa własności intelektualnej. Portal IPEP został opracowany przez EUIPO i umożliwia bezpieczną komunikację między właścicielami praw a właściwymi organami, np. dzięki funkcjonalności elektronicznego zarządzania wnioskami celnymi o podjęcie działań („AFA”) w odniesieniu do towarów, w przypadku których podejrzewa się naruszenie praw własności intelektualnej. Niektóre państwa członkowskie opracowały również własny portal dla przedsiębiorców w tym samym celu. Narzędzia te ułatwiają pracę zarówno właścicielom praw, jak i organom celnym, zapewniając centralne punkty wprowadzenia dostępne dla właścicieli praw w odniesieniu do ochrony praw własności intelektualnej we wszystkich państwach członkowskich. EUIPO uruchomił rozszerzenie platformy IPEP i udostępnił ją pośrednikom, rozpoczynając od platform handlu elektronicznego. Oznacza to, że platformy handlu elektronicznego mogą obecnie łatwo weryfikować prawa własności intelektualnej i w razie potrzeby skontaktować się z odpowiednimi właścicielami praw. Aby można było w pełni wykorzystać potencjał tego narzędzia, właściciele praw i właściwe organy krajowe muszą w większym stopniu z niego korzystać. |
(18) |
Wiele organów nadzoru rynku nie podejmuje działań w przypadku znalezienia dowodów na domniemane towary podrobione lub pirackie, np. poprzez (i) zgłaszanie ustaleń w ICSMS; (ii) współpracę z właścicielami praw lub właściwymi organami za pośrednictwem IPEP lub (iii) wysyłanie ostrzeżeń o produktach niebezpiecznych za pośrednictwem Safety Gate, który jest unijnym systemem wczesnego ostrzegania o niebezpiecznych produktach niespożywczych, w tym podrobionych. Zaprzepaszcza się w ten sposób szanse na wniesienie dalszego wkładu w walkę z działaniami naruszającymi prawa własności intelektualnej. Ponadto wiele organów nadzoru rynku nie ma uprawnień do egzekwowania praw własności intelektualnej, nawet jeśli organy te mogą odgrywać ważną rolę w walce z podrabianiem (18). Towary podrobione są często konfiskowane na granicach, ale można je również wykryć w całym łańcuchu dostaw, np. podczas kontroli jakości. Państwa członkowskie powinny zatem promować rolę organów nadzoru rynku w walce z podrabianiem towarów. W celu wzmocnienia nadzoru rynku lub zdolności innych organów egzekwowania prawa oraz na wniosek państwa członkowskiego możliwe jest zapewnienie wsparcia technicznego zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/240 (19) ustanawiającym Instrument Wsparcia Technicznego. |
(19) |
EUIPO współpracuje z kilkoma uczestniczącymi krajowymi urzędami ds. własności intelektualnej w państwach członkowskich w celu stworzenia zbioru kluczowych orzeczeń krajowych związanych z egzekwowaniem praw własności intelektualnej. Od 2014 r. uczestniczące urzędy, wraz ze Wspólnotowym Urzędem Ochrony Odmian Roślin, uczestniczą w systematycznym gromadzeniu kluczowych orzeczeń związanych z egzekwowaniem, które są udostępniane w bazie danych eSearch Case Law. Zbiór ten zawiera kluczowe orzeczenia dotyczące wszystkich rodzajów praw własności intelektualnej ze wszystkich państw członkowskich i obejmuje zarówno sprawy cywilne, jak i karne. Orzeczenia uznaje się za „kluczowe”, jeżeli wprowadzają nową linię lub zmiany w orzecznictwie. Sprawy karne są również monitorowane w ramach Sieci Europejskich Prokuratorów ds. Własności Intelektualnej. Podnoszenie świadomości, regularne przekazywanie informacji przez urzędy ds. własności intelektualnej oraz szersze wykorzystanie takich baz danych mogłoby znacznie usprawnić egzekwowanie praw własności intelektualnej. |
(20) |
Istotne znaczenie z perspektywy przeciwdziałania naruszeniom praw własności intelektualnej ma dalsza współpraca między EUIPO a unijnymi organami egzekwowania prawa UE. Obejmuje to wspieranie inicjatyw współpracy, takich jak europejska multidyscyplinarna platforma przeciwko zagrożeniom przestępstwami („EMPACT”) – prowadzona przez państwa członkowskie platforma służąca rozpoznawaniu, hierarchizowaniu i niwelowaniu zagrożeń ze strony poważnej i międzynarodowej przestępczości zorganizowanej, na przykład przestępczości związanej z własnością intelektualną. Społeczność zaangażowana w egzekwowanie praw własności intelektualnej powinna korzystać z tej multidyscyplinarnej platformy współpracy. |
(21) |
Procedury pozasądowego rozstrzygania sporów („ADR”) stanowią oszczędną, szybszą i skuteczniejszą alternatywę dla tradycyjnych postępowań sądowych, zwłaszcza w przypadku sporów transgranicznych i dla MŚP. Dostęp do postępowań ADR należy zatem rozszerzyć na wszystkie rodzaje sporów dotyczących własności intelektualnej, w tym w kontekście sporów dotyczących nazw domen. |
(22) |
W dyrektywie Parlamentu Europejskiego i Rady 2001/29/WE (20) i dyrektywie 2004/48/WE zapewniono właścicielom praw możliwość wystąpienia o wydanie nakazu przeciwko dostawcy usługi pośredniej, z którego usługi wykorzystuje osoba trzecia do naruszania praw własności intelektualnej tych właścicieli praw. Dyrektywa 2004/48/WE przewiduje również postępowania o naruszenie postanowieniami w przedmiocie środków tymczasowych lub nakazów tymczasowych w celu zapobieżenia dalszym naruszeniom. Stanowi ona, że w przypadku wydania orzeczenia sądowego stwierdzającego naruszenie praw własności intelektualnej organy sądowe mogą wydać nakaz uniemożliwiający sprawcy naruszenia dalsze naruszenia praw własności intelektualnej. Dynamiczne nakazy sądowe są jak dotąd dostępne jedynie w kilku państwach członkowskich. Zakres tych nakazów i określone w nich wymogi różnią się w zależności od jurysdykcji, w tym również stopniem, w jakim w nakazie sądowym można określić konkretne środki techniczne służące wykonaniu nakazu (21). W 2017 r. w komunikacie Komisji z dnia 29 listopada 2017 r. zatytułowanym „Wytyczne dotyczące niektórych aspektów dyrektywy 2004/48/WE Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie egzekwowania praw własności intelektualnej” (22) stwierdzono, że w pewnych przypadkach skuteczność nakazów sądowych może być ograniczona ze względu na zmiany przedmiotu nakazu. Może tak być na przykład w przypadku, gdy pod innymi nazwami domen pojawiają się „lustrzane” strony internetowe, na które nakaz sądowy nie ma już wpływu. W związku z powyższym, z zastrzeżeniem pewnych zabezpieczeń, dynamiczne nakazy sądowe mogą być skutecznym środkiem zapobiegania dalszemu naruszaniu praw własności intelektualnej zarówno w internecie, jak i poza nim. Zgodnie z orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości (23) przy wydawaniu dynamicznych nakazów należy wziąć pod uwagę prawa podstawowe, w szczególności prawo do wolności wypowiedzi i informacji na mocy art. 11 oraz wolność prowadzenia działalności gospodarczej na mocy art. 16 Karty. |
(23) |
Działania naruszające prawa własności intelektualnej rozciągają się często na wiele jurysdykcji i obejmują różne rodzaje usług pośrednich, zarówno w internecie, jak i poza nim. W tym kontekście ułatwianie dostępu do informacji – i wymiana tych informacji – między wszystkimi odpowiednimi zainteresowanymi stronami w całym cyklu egzekwowania praw własności intelektualnej ma zasadnicze znaczenie dla identyfikacji działań naruszających prawa własności intelektualnej, prowadzenia dochodzeń w ich sprawie oraz ich ścigania, pod warunkiem że taki dostęp i wymiana odbywają się w pełnej zgodności z prawem Unii, w tym z uwzględnieniem ochrony danych osobowych i prawa do prywatności. W art. 8 dyrektywy 2004/48/WE przewidziano już prawo do informacji o pochodzeniu i sieciach dystrybucji towarów lub usług naruszających prawo własności intelektualnej w przypadkach, które dotyczą działań naruszających prawa własności intelektualnej prowadzonych na skalę handlową. Prawo to ma zastosowanie wyłącznie w kontekście postępowania dotyczącego naruszenia prawa własności intelektualnej na skalę handlową oraz w odpowiedzi na uzasadnione i proporcjonalne żądanie powoda. Nie należy lekceważyć znaczenia prawa do informacji. Jak niedawno przypomniał Trybunał Sprawiedliwości (24), prawo do informacji odgrywa rolę w poszanowaniu prawa do skutecznego środka prawnego i ostatecznie zapewnia skuteczne wykonywanie prawa podstawowego, jakim jest prawo do posiadania własności chronione w art. 17 Karty, którego część stanowi prawo własności intelektualnej. |
(24) |
Podczas konsultacji zainteresowane strony wskazały jednak na niepewność w dziedzinie prawa do informacji i zwróciły się o dalsze wskazówki dotyczące warunków, rodzaju informacji, związku z ochroną danych, w kontekście których można by osiągnąć poprawę w odniesieniu do prawa do informacji między właścicielami praw a pośrednikami. |
(25) |
W sprawie C-597/19 Trybunał orzekł, że prawo do informacji przewidziane w art. 8 ust. 1 dyrektywy 2004/48/WE na rzecz właściciela praw stanowi procedurę odrębną od postępowania o naruszenie. Można się na nie powołać w odrębnym postępowaniu, ponieważ w kontekście postępowania, które kończy się stwierdzeniem naruszenia prawa własności intelektualnej, zażądanie wszystkich istotnych informacji nie jest zawsze możliwe. W szczególności podmiot prawa własności intelektualnej może powziąć wiadomość o zakresie naruszenia tego prawa dopiero po ostatecznym zakończeniu tego postępowania (25). Wykonywanie prawa do informacji przewidzianego w art. 8 ust. 1 dyrektywy 2004/48/WE nie ogranicza się do postępowań mających na celu stwierdzenie naruszenia prawa własności intelektualnej. Żądanie udzielenia informacji przewidziane w art. 8 dyrektywy ma inny cel niż wniesienie powództwa mającego na celu stwierdzenie naruszenia prawa własności intelektualnej. W sprawie C-628/21 Trybunał orzekł, że gdyby żądanie udzielenia informacji podlegało tym samym wymogom dowodowym co powództwo o stwierdzenie naruszenia prawa własności intelektualnej, odrębna procedura ustanowiona w art. 8 dyrektywy, która stanowi specyfikę prawa Unii, straciłaby w znacznej części swoją praktyczną skuteczność. Należy zatem odróżnić funkcję żądania udzielenia informacji na podstawie art. 8 dyrektywy 2004/48/WE od funkcji postępowania sądowego mającego na celu stwierdzenie naruszenia prawa własności intelektualnej. |
(26) |
Kolejnym kluczowym elementem polityki egzekwowania praw własności intelektualnej jest wypłata odpowiedniego odszkodowania w przypadku sądowego stwierdzenia naruszenia prawa własności intelektualnej, jak przewidziano w art. 13 dyrektywy 2004/48/WE. Podczas konsultacji zainteresowane strony stwierdziły, że odszkodowanie często nie jest odpowiednie do rzeczywistego uszczerbku poniesionego przez właściciela praw. Jak stwierdził Trybunał Sprawiedliwości w sprawie C-99/15, szkoda moralna, taka jak na przykład naruszenie dobrego imienia autora utworu, stanowi – pod warunkiem że została udowodniona – element rzeczywistej szkody poniesionej przez właściciela praw (26). Dyrektywa 2004/48/WE ma zastosowanie niezależnie od środków przewidzianych w szczególności w ustawodawstwie krajowym, w stopniu w jakim te środki mogą być korzystniejsze dla właścicieli praw. W dyrektywie 2004/48/WE ustanowiono minimalne normy egzekwowania praw własności intelektualnej i nie uniemożliwia ona państwom członkowskim ustanawiania środków zapewniających większą ochronę, pod warunkiem że są one zgodne z prawem Unii. W związku z tym fakt, że w dyrektywie 2004/48/WE nie zobowiązano państw członkowskich do ustanowienia odszkodowań „karnych”, nie powinien uniemożliwiać wprowadzenia takiego środka na szczeblu krajowym. |
(27) |
Rozporządzenie (UE) nr 608/2013, wraz z ogólnymi zasadami ustanowionymi na mocy rozporządzenia (UE) nr 952/2013, objętego obecnie rewizją, umożliwiają organom celnym zatrzymanie lub zajęcie towarów, w przypadku których podejrzewa się naruszenie praw własności intelektualnej. W dyrektywie 2004/48/WE zezwolono, aby w celu zabezpieczenia dowodów towary zostały zajęte przez inne właściwe organy, a sąd może nakazać zniszczenie tych towarów w wyniku orzeczenia co do istoty sprawy. W przypadku towarów zatrzymanych przez organy celne, jeśli posiadacz towarów sprzeciwia się ich zniszczeniu, a właściciel praw wszczyna postępowanie sądowe, towary muszą pozostać w magazynie przez cały czas trwania postępowania. Podczas konsultacji z zainteresowanymi stronami właściciele praw wyrazili obawy dotyczące kosztów związanych z przechowywaniem i niszczeniem towarów zajętych lub zatrzymanych przez organy celne i inne właściwe organy. Koszty te nie ograniczają się do przechowywania i niszczenia, ale obejmują również inne powiązane koszty, takie jak koszty przeładunku, weryfikacji i transportu. Właściciele praw uważają, że w niektórych przypadkach koszty te są zbyt wysokie, wskutek czego rezygnują oni niekiedy z egzekwowania swoich praw własności intelektualnej (27). |
(28) |
Ważnym aspektem zniszczenia towarów naruszających prawa własności intelektualnej jest koszt środowiskowy tego procesu. Przechowywanie i niszczenie towarów naruszających prawa własności intelektualnej musi się odbywać w sposób, który nie zagraża zdrowiu ludzkiemu i nie szkodzi środowisku naturalnemu. Bezpieczne dla środowiska niszczenie towarów naruszających prawa własności intelektualnej pozostaje jednym z priorytetów Światowej Organizacji Własności Intelektualnej. Ponadto Światowa Organizacja Celna opracowała wytyczne dotyczące przyjaznego dla środowiska niszczenia zatrzymanych towarów tego rodzaju. W UE recykling lub niszczenie towarów naruszających prawa własności intelektualnej zatrzymanych przez organy celne wymaga decyzji organów celnych i dopełnienia związanych z tym formalności celnych. Wymaga również zgody właściciela praw. Odpowiednie zainteresowane strony muszą dołożyć wszelkich starań w celu zapewnienia bezpiecznego dla środowiska i akceptowalnego zniszczenia towarów naruszających prawa własności intelektualnej. |
(29) |
Działania naruszające prawa własności intelektualnej są bardzo dochodowe ze względu na wysoką wartość, która może być związana z własnością intelektualną, oraz ze względu na stosunkowo niski poziom ryzyka pod względem prawdopodobieństwa wykrycia i egzekwowania przepisów. Sprawia to, że organizacje przestępcze mogą dopuszczać się działań naruszających prawa własności intelektualnej oraz jednocześnie takich przestępstw jak pranie pieniędzy, uchylanie się od opodatkowania, handel ludźmi i praca przymusowa. |
(30) |
W sprawie C-655/21 (28) Trybunał orzekł, że jeżeli państwa członkowskie wykonują zobowiązania wynikające z Porozumienia w sprawie handlowych aspektów praw własności intelektualnej Światowej Organizacji Handlu (zwanego dalej „porozumieniem TRIPS”), w tym zobowiązania nałożone w jego art. 61, należy uznać, że stosują one prawo Unii w rozumieniu art. 51 ust. 1 Karty. W art. 61 porozumienia TRIPS przewidziano różnice w zakresie sankcji karnych za umyślne podrabianie znaków towarowych lub piractwo praw autorskich na skalę handlową. Maksymalny wymiar kary pozbawienia wolności w przypadku najpoważniejszych form takich przestępstw, tj. przestępstw popełnianych przez organizacje przestępcze zdefiniowane w art. 1 decyzji ramowej Rady 2008/841/WSiSW (29), jest w UE różny. Zachęca się państwa członkowskie do przeprowadzenia oceny, czy dostępne w ich prawie krajowym sankcje karne za takie przestępstwa są wystarczające do zapewnienia odstraszającego charakteru, spójne z poziomem kar stosowanych w przypadku przestępstw o porównywalnej wadze, w celu zapewnienia skutecznego egzekwowania i poszanowania zasady proporcjonalności, z uwzględnieniem orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości UE, w tym sprawy C-655/21. Państwa członkowskie powinny również ocenić, czy sankcje karne za takie przestępstwa są współmierne do wyrządzonej szkody, przy jednoczesnym zapewnieniu zgodności z mającymi zastosowanie przepisami prawa Unii i prawa międzynarodowego, w tym w odniesieniu do ochrony praw podstawowych wszystkich zainteresowanych stron. |
(31) |
Ponadto niektóre państwa członkowskie nie posiadają wyspecjalizowanych jednostek ds. egzekwowania prawa lub wydziałów prokuratury, które zajmowałyby się przestępstwami związanymi z prawami własności intelektualnej. Utrudnia to skuteczną współpracę transgraniczną w zakresie egzekwowania prawa i sprawia, że właściwym organom trudno jest utrzymać wiedzę. Stosowanie metod dochodzenia niejawnego (np. przechwytywanie rozmów telefonicznych i danych oraz prowadzenie tajnych operacji), przy jednoczesnym zapewnieniu zgodności z mającymi zastosowanie przepisami prawa Unii i prawa międzynarodowego, w tym w odniesieniu do ochrony praw podstawowych wszystkich zainteresowanych stron, może zwiększyć skuteczność transgranicznych postępowań przygotowawczych dotyczących przestępstw popełnianych przez organizacje przestępcze. Podobnie wielkie znaczenie mają dochodzenia finansowe, w tym dochodzenia w sprawie praktyk w zakresie reklamy internetowej i wykorzystywania kryptowalut (30), a także wystarczająca specjalizacja właściwych jednostek dochodzeniowych i prokuratorów. Specjalizacja odpowiednich jednostek dochodzeniowych w państwach członkowskich ułatwiłaby również tworzenie ogólnounijnych grup dyskusyjnych policji, służb celnych i prokuratorów we współpracy z Agencją Unii Europejskiej ds. Współpracy Organów Ścigania („Europol”), Europejskim Urzędem ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych („OLAF”) i Eurojustem. W związku z tym należy zdecydowanie zachęcać do korzystania z wyspecjalizowanych jednostek dochodzeniowych dysponujących odpowiednimi zasobami, przy jednoczesnym zapewnieniu zgodności z mającymi zastosowanie przepisami prawa Unii i prawa międzynarodowego, w tym w celu ochrony praw podstawowych wszystkich zainteresowanych stron. |
(32) |
Powstające i szybko rozwijające się technologie mogą stwarzać wyzwania dla egzekwowania praw własności intelektualnej i otwierać nowe możliwości w tym zakresie. Systemy sztucznej inteligencji, takie jak zautomatyzowane systemy rozpoznawania treści i algorytmy uczenia maszynowego można wykorzystać do rozpoznawania produktów podrobionych lub pirackich, lub wzorców związanych z promocją lub dystrybucją takich produktów; systemy te mogą stać się kluczowymi technologiami w walce z działaniami naruszającymi prawa własności intelektualnej. Zachęca się podmioty gospodarcze do zachowania ostrożności przy korzystaniu z systemów sztucznej inteligencji i unikania sytuacji, w których nieujawnione informacje poufne, know-how lub tajemnice przedsiębiorstwa są wykorzystywane w takich systemach jako dane wejściowe, ponieważ może to uniemożliwić uzyskanie ochrony własności intelektualnej w odniesieniu do takich informacji na późniejszym etapie. Znalezienie właściwej drogi wśród wyzwań i możliwości związanych ze sztuczną inteligencją może być trudne, zwłaszcza dla MŚP. Zachęca się zatem państwa członkowskie i zainteresowane strony z branży do udziału w opracowaniu kompleksowej listy kontrolnej zawierającej cenne informacje, wskazówki i praktyczne strategie dla MŚP, wspierające innowacyjność, ochronę własności intelektualnej i zapewniające odpowiedzialne przyjęcie technologii sztucznej inteligencji w krajobrazie biznesowym UE. |
(33) |
Rynek technologii wykorzystywanych do walki z podrabianiem i piractwem jest złożony i szybko się zmienia. Właściciele praw mogą stanąć w obliczu wyzwań związanych z poruszaniem się na tym rynku i znalezieniem odpowiednich rozwiązań technicznych lub dostawców technologii. Właściciele praw, którzy chcą korzystać z takich technologii, mają jednak do dyspozycji zasoby takie jak Przewodnik EUIPO dotyczący technologii wykorzystywanych do zwalczania obrotu towarami podrobionymi i piractwa. Dobrze przystosowana do zwiększenia identyfikowalności i przejrzystości w ramach łańcucha dostaw jest technologia rozproszonego rejestru (w tym między innymi technologie oparte na łańcuchu bloków), zgodnie z koncepcją cyfrowego paszportu produktu (31), co może pomóc w identyfikowaniu i powstrzymywaniu działań naruszających prawa własności intelektualnej. Tokenizowane zapisy ścieżki łańcucha dostaw zarejestrowane w łańcuchu bloków są niezmienne i przejrzyste oraz dokumentują każdą transakcję i przepływ produktu i mogą być przedstawione jako środki dowodowe zgodnie z krajowym prawem procesowym. |
(34) |
Europejska infrastruktura usług technologii blockchain („EBSI”) składa się z publicznej sieci peer-to-peer obejmującej wzajemnie połączone węzły obsługujące infrastrukturę usług opartych na technologii łańcucha bloków. EBSI zaprojektowano z wykorzystaniem podejścia iteracyjnego, skupiając się na niewielkiej liczbie konkretnych przypadków użycia (zastosowań), które następnie będą rozszerzane z czasem. Ostatecznie do EBSI będą mogły dołączyć prywatne przedsiębiorstwa i organizacje i korzystać z niej jako usługi. |
(35) |
Europejski system uwierzytelniania produktów i usług logistycznych EUIPO („EBSI-ELSA”) to program pilotażowy dotyczący systemu opartego na technologii blockchain, który łączyłby wszystkie zainteresowane strony i ich systemy w celu zapewnienia autentyczności produktu w całym łańcuchu dostaw, a ostatecznie także poza nim. Jeżeli towary są powiązane z infrastrukturą Blockathon, powstaje cyfrowy bliźniak przechowujący informacje potwierdzające ich autentyczność. Zapewni to zainteresowanym stronom środki umożliwiające transfer towaru wraz z jego wirtualnym odpowiednikiem, przy czym ten ostatni będzie opatrzony niezmiennym podpisem cyfrowym od właściciela marki. System zapewnia również możliwość wymiany informacji cyfrowych z zaangażowanymi stronami w łańcuchu logistycznym, w tym z pośrednikami i właściwymi organami. |
(36) |
W niedawnym komunikacie w sprawie Web 4.0 i światów wirtualnych (32) określono strategię UE dotyczącą technologii Web 4.0, która ma zapoczątkować przełomową transformację technologiczną prowadzącą do powstania świata, gdzie wszystko będzie ze sobą płynnie połączone. Oczekuje się, że w miarę rozwoju światów wirtualnych pojawią się nowe wyzwania w zakresie egzekwowania praw własności intelektualnej i identyfikacji domniemanych sprawców naruszeń, np. egzekwowanie praw własności intelektualnej związanej z niewymienialnym tokenem („NFT”). Wyzwania te będą wymagały dalszego monitorowania i dialogu z zainteresowanymi stronami. |
(37) |
NFT to rodzaj aktywów cyfrowych, który reprezentuje unikalność i autentyczność określonego elementu cyfrowego lub treści cyfrowych z wykorzystaniem technologii blockchain. Każdy NFT posiada niepowtarzalny identyfikator kryptograficzny, który odróżnia go od innych, co sprawia, że jest on bardzo rzadki i możliwy do zweryfikowania. Dzięki NFT możliwa jest między innymi tokenizacja i sprzedaż twórczości (cyfrowej lub fizycznej), przy jednoczesnym zapewnieniu nabywcom dowód niepowtarzalności produktu oraz możliwości obrotu tymi aktywami lub prezentowania ich na platformach internetowych w bezpieczny i zdecentralizowany sposób. Posiadanie NFT nie jest jednak równoznaczne z posiadaniem aktywów bazowych w nim zawartych lub będących aktywów, do których NFT odsyła. Chociaż posiadanie NFT zasadniczo oznacza, że właściciel posiada prawa wyłączne do samego NFT (co przekłada się na prawo do przekazania, sprzedaży lub prezentacji takiego składnika aktywów w formie stokenizowanej), niekoniecznie wiąże się z przyznaniem jakichkolwiek praw w odniesieniu do pierwotnego składnika aktywów fizycznych lub cyfrowych, ponieważ są to odrębne koncepcje prawne. |
(38) |
Dnia 1 stycznia 2021 r. Komisja i EUIPO uruchomiły Fundusz na rzecz MŚP (33), który oferuje wsparcie finansowe dla MŚP dotkniętych skutkami pandemii COVID-19 i rosyjskiej wojny napastniczej przeciwko Ukrainie, a jego celem jest zapewnienie MŚP pomocy w zarządzaniu ich portfelami własności intelektualnej. W 2024 r., aby zapewnić MŚP szersze wsparcie w egzekwowaniu ich praw własności intelektualnej, z Funduszu na rzecz MŚP rekompensowane są również koszty wstępnych porad udzielonych przez eksperta ds. egzekwowania praw własności intelektualnej (34) (ang. IP scan enforcement) wyznaczonego przez krajowy urząd ds. własności intelektualnej (tzw. bon IP Scan Enforcement). Te porady lub wskazówki obejmują zalecane działania mające służące eliminacji istniejących naruszeń praw własności intelektualnej i zapobieganie potencjalnym naruszeniom w przyszłości. Bon IP Scan Enforcement nie obejmuje formalnych działań egzekucyjnych, takich jak sporządzanie wniosków o wydanie nakazu zaniechania naruszenia czy wytaczanie powództw sądowych. Dzięki temu dodatkowemu narzędziu MŚP mają do dyspozycji porady lub wskazówki w następujących sytuacjach: (i) gdy MŚP dowiaduje się o naruszeniu jego prawa własności intelektualnej przez osobę trzecią; (ii) gdy istnieje ryzyko, że MŚP zostanie oskarżone przez osobę trzecią o domniemane naruszenie aktywów tej osoby trzeciej chronionych prawami własności intelektualnej; lub (iii) gdy MŚP musi podjąć działania zapobiegawcze związane z egzekwowaniem praw własności intelektualnej. |
(39) |
Narastająca cyfryzacja gospodarki światowej sprawiła, że wzrosło ryzyko bezprawnego pozyskiwania, wykorzystywania i ujawniania niejawnego know-how i niejawnych informacji handlowych (tajemnic przedsiębiorstwa) za pośrednictwem cyberataków. Takie cyberataki dokonywane są w ramach działalności gospodarczej mającej na celu pozyskanie tajemnic przedsiębiorstwa, które później mogłyby kwalifikować się do ochrony własności intelektualnej. MŚP są bardziej narażone na cyberataki niż większe przedsiębiorstwa ze względu na brak świadomości w zakresie cyberbezpieczeństwa i niewystarczającą solidność swoich środków cyberbezpieczeństwa. Cyberataki powodują również poważne szkody finansowe dla MŚP i osłabiają ich ogólną konkurencyjność. Jak zapowiedziano w planie działania w zakresie własności intelektualnej z 2020 r., Komisja przygotowuje skierowany do MŚP zestaw narzędzi służący popularyzacji wiedzy na temat sposobów zapobiegania cyberatakom ukierunkowanym na tajemnice przedsiębiorstwa lub reagowania na takie cyberataki. |
(40) |
Większość obywateli Unii twierdzi, że dobrze rozumie pojęcie praw własności intelektualnej, a jeszcze większy odsetek (93 %) uważa, że ochrona praw własności intelektualnej jest ważna. W europejskim społeczeństwie panuje również powszechna świadomość negatywnych skutków podrabiania towarów, przy czym zdecydowana większość (około 80 %) Europejczyków uważa, że działania naruszające prawa własności intelektualnej: (i) wspierają nieetyczne zachowania i działalność organizacji przestępczych; (ii) wpływają na przedsiębiorstwa i zagrażają miejscom pracy; oraz (iii) stanowią zagrożenie dla zdrowia, bezpieczeństwa i środowiska. Mimo to ponad jedna czwarta młodych Europejczyków (w wieku od 15 do 24 lat) celowo kupiła co najmniej jeden podrobiony produkt online (35), co wskazuje na potrzebę podjęcia ukierunkowanych działań w celu ograniczenia tego trendu oraz potrzebę dalszego gromadzenia dowodów i podnoszenia świadomości na temat zagrożeń dla zdrowia i bezpieczeństwa związanych z kupowaniem produktów podrobionych. EUIPO utworzył w tym kontekście sieć ekspertów z ministerstw edukacji państw członkowskich i przedstawicieli krajowych urzędów ds. własności intelektualnej w celu wypracowania wspólnego podejścia do własności intelektualnej w edukacji w gronie odpowiednich decydentów. Jednym z najbardziej widocznych rezultatów działania tej sieci jest projekt „Ideas Powered @ School”, w ramach którego tworzy się i gromadzi materiały edukacyjne i szkoleniowe dotyczące własności intelektualnej. |
(41) |
Aby właściwe organy, takie jak organy celne, policja i prokuratura, były wydajne i skuteczne w swoich działaniach, muszą posiadać niezbędną, dogłębną wiedzę na temat ochrony i egzekwowania praw własności intelektualnej oraz zawsze posiadać aktualne informacje na temat najnowszych tendencji i rozwoju technologicznego w tej dziedzinie. W tym względzie EUIPO i Agencja Unii Europejskiej ds. Szkolenia w Dziedzinie Ścigania („CEPOL”) utworzyły już wirtualne centrum szkoleniowe na potrzeby szkoleń z zakresu praw własności intelektualnej dla organów celnych, policji, prokuratury i organów nadzoru rynku. EUIPO i CEPOL opracowały również dostosowane do potrzeb zasoby i materiały szkoleniowe dla tych grup. Ponadto, na wniosek państwa członkowskiego, możliwe jest zapewnienie wsparcia technicznego właściwym organom krajowym zgodnie z rozporządzeniem (UE) 2021/240. |
(42) |
W ostatnich latach obrót podrobionymi produktami farmaceutycznymi w UE rósł (36), przy czym leki stanowiły siódmą najczęściej zajmowaną kategorię produktów na zewnętrznej granicy UE w 2020 r. Podrabiane produkty farmaceutyczne są również szeroko reklamowane i oferowane w sprzedaży przez internet. Często zawierają one substancje toksyczne, złej jakości lub w nieodpowiednich dawkach, w związku z czym uznaje się je również za sfałszowane produkty lecznicze zgodnie z dyrektywą 2001/83/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (37). Należy pomagać konsumentom w identyfikowaniu stron internetowych, na których sprzedawane są podrobione produkty farmaceutyczne. Chociaż w 2011 r. w dyrektywie 2001/83/WE ustanowiono przepisy dotyczące wspólnego logo umożliwiającego konsumentom identyfikację legalnych aptek internetowych, świadomość konsumentów w tej dziedzinie jest nadal bardzo niska. |
(43) |
Sprawozdanie Komisji na temat ochrony i egzekwowania praw własności intelektualnej w państwach trzecich (38) ma na celu poinformowanie właścicieli praw, w szczególności MŚP, o potencjalnych zagrożeniach dla ich praw własności intelektualnej w przypadku prowadzenia działalności gospodarczej w niektórych państwach spoza UE. Jego celem jest zatem umożliwienie tym podmiotom opracowania strategii biznesowych i prowadzenia działań służących ochronie ich wartości niematerialnych i prawnych, takich jak własność intelektualna. Komisja ustanowiła punkty informacyjne ds. praw własności intelektualnej dla MŚP w Chinach, Ameryce Łacińskiej, Azji Południowo-Wschodniej, Indiach i Afryce, aby wspierać przedsiębiorstwa z UE, które starają się chronić i egzekwować swoje prawa własności intelektualnej w tych regionach. Dzięki tym usługom unijne podmioty gospodarcze mogą, przed rozpoczęciem działalności gospodarczej w tych regionach, zapoznać się z otoczeniem prawnym. |
(44) |
Regularnie publikowana przez Komisję lista obserwacyjna związana z piractwem i podrabianiem produktów zawiera przykłady zgłoszonych platform handlowych lub usługodawców, których operatorzy lub właściciele mają siedzibę poza UE i co do których istnieje domniemanie, że angażują się podrabianie i piractwo, ułatwiają takie działania lub czerpią z nich korzyści. Celem tej listy obserwacyjnej jest zachęcenie operatorów i właścicieli, a także właściwych organów krajowych i rządów do podejmowania niezbędnych działań i wprowadzania niezbędnych środków w celu zmniejszenia dostępności towarów lub usług naruszających prawa własności intelektualnej na tych rynkach. Lista obserwacyjna ma również na celu podnoszenie świadomości konsumentów na temat zagrożeń dla środowiska, bezpieczeństwa produktów i innych zagrożeń związanych z zakupem na potencjalnie problematycznych rynkach. Lista jest przygotowywana we współpracy z Europolem i EUIPO, których wiedza fachowa, w szczególności z zakresu mediów społecznościowych i platform internetowych, umożliwia przeprowadzenie bardziej szczegółowej analizy tendencji i wyzwań związanych z piractwem i podrabianiem w usługach internetowych państw trzecich oraz wprowadzonych środków. |
(45) |
Sprzedaż domniemanych towarów podrobionych i pirackich może stać się łatwiejsza za sprawą wzrostu liczby stref wolnego handlu poza UE, ponieważ strefy te: (i) zapewniają zwolnienia z ceł i podatków; (ii) charakteryzują się prostszymi procedurami administracyjnymi; oraz (iii) umożliwiają bezcłowy przywóz surowców, maszyn, części i wyposażenia. Niektóre podmioty gospodarcze mogą wykorzystać postrzegany niedostateczny nadzór, nieodpowiednią kontrolę i brak przejrzystości takich stref do prowadzenia działań naruszających prawa własności intelektualnej. Aby zaradzić tej sytuacji, Rada Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD) przyjęła w 2019 r. zalecenie w sprawie zwalczania nielegalnego handlu i zwiększenia przejrzystości stref wolnego handlu. Zalecenie to zawiera załącznik dotyczący kodeksu postępowania na rzecz przejrzystych stref wolnego handlu, w którym można znaleźć zalecenia dla ich operatorów dotyczące sposobów ograniczenia dostępności nielegalnych towarów w ich strefach. Zalecenie OECD zostało zatwierdzone decyzją Rady (39). W interesie zarówno właścicieli praw, jak i konsumentów w UE leży, aby operatorzy stref wolnego handlu w UE: (i) przestrzegali kodeksu postępowania na rzecz przejrzystych stref wolnego handlu; (ii) poprawili przejrzystość swoich stref wolnego handlu; a tym samym (iii) przyczyniali się do ograniczenia dostępności towarów, co do których istnieje podejrzenie naruszenia praw własności intelektualnej, w swoich strefach wolnego handlu. |
(46) |
Państwa członkowskie i zainteresowane strony powinny prowadzić wymianę istotnych informacji na temat działań następczych podejmowanych w związku z niniejszym zaleceniem i jego wdrażaniem. EUIPO, który odgrywa kluczową rolę w działaniach UE na rzecz zwalczania podrabiania towarów i poprawy egzekwowania praw własności intelektualnej, powinien wspierać rozpowszechnianie, wdrażanie i monitorowanie niniejszego zalecenia. Ze względu na szeroką wiedzę fachową i rozległą sieć przedstawicieli sektora publicznego i prywatnego EUIPO, urząd ten należy zachęcać do zapewnienia pomocy w gromadzeniu informacji, monitorowaniu dobrych praktyk i utrzymywaniu relacji z jego siecią w celu zacieśnienia współpracy transgranicznej w dziedzinie egzekwowania praw własności intelektualnej między wszystkimi odpowiednimi zainteresowanymi stronami. Należy rozszerzyć i promować stosowanie ADR, ponieważ jest to prosta, szybka i tania metoda pozasądowego rozwiązywania sporów dotyczących własności intelektualnej. Centrum mediacji EUIPO mogłoby z powodzeniem realizować takie zadania. |
(47) |
Aby zapewnić poszanowanie prawa podstawowego, jakim jest prawo do ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych, a także swobodny przepływ danych osobowych, przetwarzanie takich danych w kontekście wszelkich środków służących wykonaniu niniejszego zalecenia powinno być w pełni zgodne z przepisami o ochronie danych. W szczególności przetwarzanie to powinno być w pełni zgodne z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 (40) oraz dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/680 (41) i powinno być monitorowane przez właściwe organy nadzoru. |
(48) |
Niniejsze zalecenie potwierdza prawa podstawowe i jest zgodne z zasadami uznanymi w Karcie. W szczególności niniejsze zalecenie ma na celu zapewnienie pełnej zgodności z art. 8, 11, 16, 17, 47 i 49 Karty. |
(49) |
Ze względu na komplementarność między niniejszym zaleceniem, rozporządzeniem (UE) 2022/2065 i zaleceniem (UE) 2023/1018 skutki niniejszego zalecenia należy poddać ocenie, z należytym uwzględnieniem ustaleń EUIPO, nie później niż trzy lata po przyjęciu niniejszego zalecenia, |
PRZYJMUJE NINIEJSZE ZALECENIE:
ROZDZIAŁ 1
POSTANOWIENIA OGÓLNE
CEL
1) |
W niniejszym zaleceniu zachęca się państwa członkowskie, w tym właściwe organy krajowe, właścicieli praw i inne podmioty gospodarcze, w tym dostawców usług pośrednich, do wprowadzania skutecznych, odpowiednich i proporcjonalnych środków służących zwalczaniu działań naruszających prawa własności intelektualnej zarówno w środowisku online, jak i offline, zgodnie z niniejszym zaleceniem. Wdrażając wszelkie działania zalecane na podstawie niniejszego zalecenia, państwa członkowskie powinny zapewnić przestrzeganie praw i obowiązków wynikających z prawa Unii, w szczególności z art. 52 Karty. |
2) |
W niniejszym zaleceniu przypomniano obowiązki państw członkowskich, właścicieli praw, dostawców usług pośrednich i odbiorców tych usług wynikające z prawa Unii, w szczególności dyrektyw 98/44/WE (42), 98/71/WE (43), 2000/31/WE (44), 2001/29/WE, 2002/58/WE (45), 2004/48/WE, (UE) 2015/2436 (46) i (UE) 2019/790 (47), rozporządzeń Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1610/96 (48), (WE) nr 469/2009 (49), (UE) nr 608/2013, (UE) 2017/1001 (50) i (UE) 2022/2065. |
3) |
W niniejszym zaleceniu nie zaleca żadnych działań w zakresie wiążących przepisów prawa Unii i nie ma ono na celu przedstawienia wykładni tych wiążących przepisów. Jeżeli wydaje się, że pomiędzy zaleceniem a jakimkolwiek wiążącym przepisem prawa Unii istnieje konflikt lub pokrywają się one, wówczas zastosowanie ma wiążący przepis prawa Unii. |
4) |
Zalecenie nie ma zastosowania do legalnego handlu, w tym:
|
DEFINICJE
5) |
Na potrzeby niniejszego zalecenia stosuje się następujące definicje:
|
ROZDZIAŁ 2
WSPIERANIE WSPÓŁPRACY, KOORDYNACJI I WYMIANY INFORMACJI W CELU OCHRONY INNOWACJI I INWESTYCJI
Wspieranie współpracy za pomocą dobrowolnych instrumentów
6) |
Właścicieli praw i dostawców usług pośrednich zachęca się do:
|
7) |
Zachęca się państwa członkowskie do propagowania udziału podmiotów gospodarczych, takich jak dostawcy usług pośrednich, w tym platformy handlu elektronicznego, dostawcy usług transportowych i logistycznych, dostawcy usług płatniczych, dostawcy mediów społecznościowych, dostawcy usług związanych z nazwami domen i zainteresowane strony z branży reklamy internetowej, w tych instrumentach dobrowolnej współpracy oraz w aktualizacji protokołu ustaleń w sprawie podrabiania towarów i protokołu ustaleń w sprawie reklamy, w tym jego ewentualnym przekształceniu w kodeks postępowania zgodnie z art. 45 i 46 rozporządzenia (UE) 2022/2065. |
Zwiększenie roli sygnatariuszy protokołu ustaleń w sprawie podrabiania towarów jako „zaufanych podmiotów sygnalizujących”
8) |
Właścicieli praw i ich przedstawicieli, którzy są sygnatariuszami protokołu ustaleń w sprawie podrabiania towarów, zachęca się do ubiegania się o status zaufanych podmiotów sygnalizujących do celów korzystania ze szczególnego traktowania przewidzianego w rozporządzeniu (UE) 2022/2065 w odniesieniu do zgłoszeń dokonywanych przez zaufane podmioty sygnalizujące w zakresie, w jakim spełniają oni wymogi określone w art. 22 ust. 2 rozporządzenia (UE) 2022/2065. |
Dostawcy usług transportowych i logistycznych: zapobieganie niewłaściwemu wykorzystywaniu ich usług do celów działań naruszających prawa własności intelektualnej
9) |
Aby zapobiec niewłaściwemu wykorzystywaniu usług świadczonych przez dostawców usług transportowych i logistycznych do działań naruszających prawa własności intelektualnej – w odniesieniu do towarów wprowadzanych do UE lub w odniesieniu do handlu wewnątrzunijnego – dostawców usług transportowych i logistycznych, którzy pozostają w bezpośrednich stosunkach umownych z nadawcą lub odbiorcą, zachęca się do wdrożenia następujących dobrych praktyk w pełnej zgodności z prawem Unii, w tym w zakresie przetwarzania danych osobowych:
|
Dostawcy usług płatniczych: Zapobieganie niewłaściwemu wykorzystywaniu ich usług do celów działań naruszających prawa własności intelektualnej
10) |
Aby zapobiec niewłaściwemu wykorzystywaniu usług dostawców usług płatniczych do działań naruszających prawa własności intelektualnej, zachęca się dostawców usług płatniczych do wdrożenia następujących dobrych praktyk:
|
11) |
Wszelkie przetwarzanie danych osobowych powinno odbywać się w pełnej zgodności z prawem Unii. Niniejsze zalecenie nie powinno prowadzić do nałożenia na dostawców usług płatniczych żadnego wymogu zainstalowania systemu filtrowania jakichkolwiek płatności przekazywanych za pośrednictwem ich usług na rzecz wszystkich ich klientów. |
Dostawcy mediów społecznościowych: zapobieganie niewłaściwemu wykorzystywaniu ich usług do celów działań naruszających prawa własności intelektualnej
12) |
Aby zapobiec niewłaściwemu wykorzystywaniu usług dostawców mediów społecznościowych do działań naruszających prawa własności intelektualnej, zachęca się dostawców mediów społecznościowych do wdrożenia następujących dobrych praktyk:
|
13) |
Wszelkie przetwarzanie danych osobowych powinno odbywać się w pełnej zgodności z prawem Unii. Niniejsze zalecenie nie wpływa w żaden sposób na legalne korzystanie z tej usługi i nie powinno prowadzić do wprowadzania przez dostawców mediów społecznościowych środków, które miałyby wpływ na wolność wypowiedzi i swobodny dostęp do informacji użytkowników ich usług. |
Dostawcy nazw domen: zapewnienie ochrony praw własności intelektualnej w systemie nazw domen
14) |
Rejestry nazw domen najwyższego poziomu („TLD”) i podmioty świadczące usługi rejestracji nazw domen z siedzibą w UE lub oferujące usługi w UE zachęca się do wdrożenia następujących dobrych praktyk:
|
15) |
W przypadku ubiegania się o dostęp do danych rejestracyjnych nazw domen, które są danymi osobowymi, zachęca się rejestry nazw TLD i podmioty świadczące usługi rejestracji nazw domen z siedzibą w UE lub oferujące usługi w UE do uznawania za wnioskodawców ubiegających się o prawnie uzasadniony dostęp wszelkich osób fizycznych lub prawnych, które składają wniosek dotyczący prawa do informacji na podstawie dyrektywy 2004/48/WE. |
16) |
W związku ze zmianą systemu oznaczeń geograficznych produktów rolnych i nowym systemem oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych, który będzie w pełni stosowany od grudnia 2025 r. (52), zachęca się EUIPO do rozszerzenia obecnego systemu informacyjnego i ostrzegania, tak aby obejmował również oznaczenia geograficzne. |
17) |
Rejestrujący powinni mieć prawo do odwołania się od każdego zawieszenia lub usunięcia zarejestrowanej przez siebie nazwy domeny. |
18) |
Wszelkie przetwarzanie danych osobowych powinno odbywać się w pełnej zgodności z prawem Unii. |
Wyznaczenie pojedynczego punktu kontaktowego do celów egzekwowania praw własności intelektualnej
19) |
Zachęca się właściwe organy, właścicieli praw i dostawców usług pośrednich do wyznaczenia punktu kontaktowego do celów egzekwowania praw własności intelektualnej oraz do wyraźnego wskazania go na swojej stronie internetowej i za pośrednictwem innych odpowiednich kanałów komunikacji. Ponadto zachęca się je do udostępnienia informacji na temat tego wyznaczonego punktu kontaktowego do celów egzekwowania praw własności intelektualnej na portalu IPEP. |
Promowanie istniejących narzędzi ułatwiających współpracę i wymianę informacji
20) |
Zachęca się państwa członkowskie do promowania narzędzi technicznych w celu ułatwienia koordynacji, wymiany informacji i komunikacji między właścicielami praw a właściwymi organami poprzez:
|
21) |
W przypadku niewystarczającego korzystania z tych narzędzi przez odpowiednie właściwe organy, w tym organy nadzoru rynku, zachęca się państwa członkowskie do przeznaczenia niezbędnych zasobów ludzkich i technicznych na zwiększenie wykorzystania wyżej wymienionych narzędzi. |
22) |
Zachęca się EUIPO do nawiązywania dalszej współpracy z dodatkowymi partnerami w ramach wymiany informacji na portalu IPEP, w tym pośrednikami takimi jak dostawcy usług płatniczych. |
Promowanie skutecznej wymiany informacji między wszystkimi podmiotami w łańcuchu wartości
23) |
Zachęca się państwa członkowskie do udostępniania badań i danych na temat nowych tendencji w zakresie podrabiania i piractwa, zajęć towarów, ocen ryzyka, wykazów stron internetowych, w odniesieniu do których właściwe organy stwierdziły, że stron tych używano do celów prowadzenia działań naruszających prawa własności intelektualnej (strony internetowe naruszające prawa własności intelektualnej) oraz dobrych praktyk w zakresie przeciwdziałania naruszeniom praw własności intelektualnej, jak przewidziano w prawie Unii. Powinny one udostępniać te dane i informacje innym organom UE działającym w tej dziedzinie, takimi jak OLAF, Europol, EUIPO i Komisja, przy jak najlepszym wykorzystaniu dostępnych narzędzi prawnych i technicznych. |
24) |
Podmioty gospodarcze zachęca się do wymiany informacji z właściwymi organami zgodnie z prawem Unii, w tym informacji na temat pochodzenia i kanałów dystrybucji wykorzystywanych do działań naruszających prawa własności intelektualnej, a także na temat taktyki i zachowań domniemanych sprawców naruszeń. Zachęca się je również do poszukiwania nowych sposobów udostępniania informacji na temat osób, które wielokrotnie biorą udział w działaniach naruszających prawa własności intelektualnej online lub offline. |
25) |
Zachęca się odpowiednie właściwe organy do wymiany lub udostępniania, z własnej inicjatywy albo na konkretny wniosek, za pomocą dostępnych narzędzi (54), wszelkich informacji strategicznych lub technicznych na szczeblu krajowym i unijnym, które stanowią podstawę prowadzonych przez te organy analiz ryzyka, oraz innych badań. |
26) |
Zachęca się odpowiednie organy UE i właściwe organy do przeanalizowania możliwości publicznego udostępnienia i interoperacyjności ich systemów analizy ryzyka i innych systemów informacji, aby umożliwić wyszukiwanie ewentualnych podobieństw z poprzednimi naruszeniami praw własności intelektualnej i przestępstwami przeciwko własności intelektualnej. W tym względzie zachęca się EUIPO do wspierania gromadzenia danych, przeszukiwania danych oraz tworzenia i wykorzystywania tablic wskaźników danych za pośrednictwem prac grupy technicznej ds. egzekwowania praw własności intelektualnej i wymiany danych. |
27) |
W ramach współpracy między EUIPO a poszczególnymi organami związanymi z egzekwowaniem prawa UE, w tym Europolem, OLAF-em, Agencją Unii Europejskiej ds. Współpracy Wymiarów Sprawiedliwości w Sprawach Karnych („Eurojust”), Europejską Agencją Straży Granicznej i Przybrzeżnej („FRONTEX”) i CEPOL-em, należy nadal wspierać i usprawniać walkę z działaniami naruszającymi prawa własności intelektualnej. EUIPO powinien przyczyniać się do wzmocnienia tej sieci i wspierać ją. Wymiana informacji między wszystkimi podmiotami, których dotyczy naruszenie praw własności intelektualnej, powinna być zgodna z prawem Unii, w tym z regułami konkurencji, oraz z zasadami określonymi w wytycznych w sprawie stosowania art. 101 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do horyzontalnych porozumień kooperacyjnych, w szczególności zasadami dotyczących wymiany informacji oraz przetwarzania danych osobowych, prawa do prywatności i prowadzenia działalności gospodarczej oraz prawa do skutecznego środka prawnego (55). |
Zwiększenie zaangażowania organów nadzoru rynku w walkę z podrabianiem towarów
28) |
Zachęca się państwa członkowskie do udostępnienia organom nadzoru rynku umiejętności i zasobów do celów monitorowania działań naruszających prawa własności intelektualnej w ramach prowadzonych przez te organy dochodzeń. |
29) |
Zachęca się państwa członkowskie do propagowania lepszej koordynacji i współpracy między organami nadzoru rynku a innymi organami odpowiedzialnymi za egzekwowanie praw własności intelektualnej, w szczególności w drodze wymogu wzmożonej wymiany informacji i zwiększonej koordynacji przy wprowadzaniu środków służących zwalczaniu działań naruszających prawa własności intelektualnej. Zachęca się EUIPOdo wspierania tej współpracy poprzez szkolenia, w tym na temat narzędzi wymiany informacji, oraz wspólne działania na rzecz wykrywania podrobionych towarów, a także do gromadzenia dalszych dowodów na temat zagrożeń dla zdrowia i bezpieczeństwa powodowanych przez produkty podrobione. |
ROZDZIAŁ 3
ROZWIJANIE PROCEDUR EGZEKWOWANIA PRAW WŁASNOŚCI INTELEKTUALNEJ
Wspieranie procedur pozasądowego rozstrzygania sporów
30) |
Zachęca się krajowe urzędy ds. własności intelektualnej, jeżeli oferują one mediację, oraz innych dostawców usług z zakresu pozasądowego rozstrzygania sporów (ADR) do świadczenia usług mediacji w odniesieniu do sporów związanych z własnością intelektualną innych niż postępowania rejestracyjne i postępowania sprzeciwowe. |
31) |
Rejestry nazw TLD mające siedzibę w UE lub oferujące usługi w UE zachęca się do ustanowienia procedury ADR, w ramach której można powoływać się na prawa własności intelektualnej, w drodze:
|
32) |
Zachęca się rejestr, aby po przeprowadzeniu procedury ADR, w której rozstrzygnięto na korzyść właściciela praw i która może zostać uznana za ostateczną lub od której nie przysługuje odwołanie, cofnął przyznanie nazwy domeny albo przekazał ją stronie wygrywającej. |
33) |
Wszelkie procedury ADR powinny być zgodne z mającym zastosowanie prawem unijnym lub krajowym, w tym w odniesieniu do przetwarzania danych osobowych, prawa do prywatności i prowadzenia działalności gospodarczej oraz prawa do skutecznego środka odwoławczego. |
Wspieranie stosowania dynamicznych nakazów
34) |
Zachęca się państwa członkowskie do zapewnienia możliwości wystąpienia o wydanie nakazu przeciwko sprawcy naruszenia lub danemu dostawcy usług pośrednich, który to nakaz można rozszerzyć na działania naruszające prawa własności intelektualnej, które nie zostały jeszcze zidentyfikowane w momencie składania wniosku o wydanie nakazu, przy czym możliwość tę należałoby zapewnić w odniesieniu do bardzo podobnych okoliczności faktycznych prowadzących do domniemanego naruszenia odpowiedniego prawa własności intelektualnej. |
35) |
Zachęca się podmioty gospodarcze do dalszego opracowywania i stosowania rozwiązań technicznych umożliwiających identyfikację powtarzających się naruszeń tego samego prawa własności intelektualnej przez tę samą osobę fizyczną lub prawną oraz w podobny sposób, na przykład ze względu na tworzenie lustrzanych stron internetowych, stosowanie dominującego elementu znaku towarowego w internecie lub poza nim lub ze względu na wielokrotne przechowywanie towarów podrobionych w tym samym magazynie. |
36) |
Przy wprowadzaniu lub stosowaniu przepisów dotyczących nakazów zachęca się państwa członkowskie do uwzględnienia faktu, że środki określone w nakazie nie powinny być nadmiernie uciążliwe dla adresatów. |
37) |
Zachęca się państwa członkowskie do ustanowienia przepisu, zgodnie z którym okres obowiązywania nakazu nie powinien wykraczać poza to, co jest konieczne do zapewnienia skutecznej ochrony właścicieli praw. |
38) |
Wszelkie procedury wydawania nakazów powinny być zgodne z mającym zastosowanie prawem unijnym lub krajowym, w tym w odniesieniu do przetwarzania danych osobowych, prawa do prywatności i prowadzenia działalności gospodarczej oraz prawa do skutecznego środka odwoławczego. |
Zapewnienie prawa do informacji na potrzeby egzekwowania praw własności intelektualnej
39) |
Zachęca się państwa członkowskie do zapewnienia właściwym organom sądowym możliwości nakazania ujawnienia, w celu skutecznego zwalczania naruszeń praw własności intelektualnej, istotnych informacji, które nie mają charakteru komercyjnego, w odpowiedzi na uzasadniony i proporcjonalny wniosek powoda w postępowaniu. W tym celu odpowiednie informacje mogą obejmować te same informacje, o które można się zwrócić zgodnie z art. 8 ust. 2 dyrektywy 2004/48/WE, w tym adres e-mail, numer telefonu i adresy IP dotyczące domniemanych sprawców naruszeń lub uczestników domniemanych działań naruszających prawa własności intelektualnej. |
40) |
Zachęca się państwa członkowskie do zapewnienia, aby w przypadku wniosku o udzielenie informacji na podstawie art. 8 dyrektywy 2004/48/WE wystarczające było dostarczenie właściwemu sądowi wszelkich racjonalnie dostępnych dowodów, które wykazałyby z dostatecznym stopniem pewności, że wnioskodawca jest właścicielem praw. |
41) |
Wymiana informacji, które mogą obejmować dane osobowe, ma fundamentalne znaczenie dla umożliwienia efektywnej i skutecznej walki z działaniami naruszającymi prawa własności intelektualnej. Aby umożliwić właścicielom praw wszczynanie sprawiedliwych i opartych na zasadzie równości postępowań egzekucyjnych na drodze cywilnej przeciwko sprawcom naruszeń praw własności intelektualnej, należy zachęcać podmioty gospodarcze do udostępniania odpowiednich informacji i dowodów właścicielom praw do celów egzekwowania na drodze cywilnej. Ponadto zachęca się podmioty gospodarcze do uwzględnienia:
|
Zapewnienie przyznania odpowiedniego odszkodowania
42) |
Zachęca się państwa członkowskie do zapewnienia, aby w kontekście postępowań w sprawie egzekwowania praw własności intelektualnej właściciele praw mogli otrzymać odszkodowanie odpowiednie do zrekompensowania faktycznie wyrządzonej szkody, ustalane przy użyciu metody obliczania odszkodowania uwzględniającej wszystkie aspekty poniesionej szkody, w tym:
|
43) |
Przypomina się państwom członkowskim, że zgodnie z orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości (56) fakt, iż dyrektywa 2004/48/WE nie zobowiązuje państw członkowskich do ustanowienia odszkodowania „karnego” nie może być interpretowany jako zakaz wprowadzania takiego środka w odpowiednich przypadkach. Zachęca się zatem państwa członkowskie do rozważenia, zgodnie z ich tradycjami konstytucyjnymi i prawnymi oraz w pełnej zgodności z Kartą, przyznania odszkodowań karnych jako środka zaradczego w najbardziej szkodliwych przypadkach działań naruszających prawa własności intelektualnej. |
Szybsze, tańsze i bardziej ekologiczne przechowywanie i niszczenie towarów naruszających prawa własności intelektualnej
44) |
Zachęca się państwa członkowskie i podmioty gospodarcze do wspierania Komisji i EUIPO w:
|
45) |
Zachęca się państwa członkowskie i podmioty gospodarcze do zapewnienia, aby towary naruszające prawa własności intelektualnej będące przedmiotem nakazu zniszczenia były poddawane przygotowaniu do ponownego użycia, recyklingowi lub innym procesom odzysku i były spalane lub unieszkodliwiane na składowiskach tylko w ostateczności, jeżeli takie rozwiązania zapewniają najlepszy wynik dla środowiska i zdrowia ludzkiego. W takich przypadkach szczególną uwagę należy zwrócić na towary zawierające substancje lub mieszaniny niebezpieczne. |
46) |
Zachęca się państwa członkowskie do przekazywania Komisji i EUIPO informacji na temat kosztów i dostępnych podmiotów gospodarczych oferujących usługi przechowywania lub bezpiecznego dla środowiska niszczenia, w tym z uwzględnieniem recyklingu. |
Zwiększenie skuteczności sankcji karnych i postępowań przygotowawczych
47) |
Zachęca się państwa członkowskie do ponownej oceny i, w stosownych przypadkach, podniesienia dostępnej maksymalnej kary pozbawienia wolności za najpoważniejsze formy umyślnego podrabiania i piractwa popełnianego na skalę handlową przez organizacje przestępcze. |
48) |
Zachęca się państwa członkowskie do zapewnienia, aby przy określaniu odpowiedniego poziomu kary w indywidualnych przypadkach można było uwzględnić kwotę uzyskanych lub spodziewanych nielegalnych korzyści oraz kwotę wyrządzonej szkody. Zachęca się państwa członkowskie do zapewnienia, aby przy określaniu odpowiednich kar finansowych w indywidualnych przypadkach można było uwzględnić globalny obrót grupy osoby prawnej. |
49) |
Zachęca się państwa członkowskie do ponownej oceny przewidzenia, z zastrzeżeniem zgodności z niezbędnymi zabezpieczeniami przewidzianymi w prawie Unii lub prawie krajowym, stosowania metod dochodzenia niejawnego w postępowaniach przygotowawczych dotyczących najpoważniejszych form umyślnego podrabiania znaków towarowych i piractwa popełnianych na skalę handlową przez organizacje przestępcze, lub zezwolenia na stosowanie takich metod. |
50) |
Zachęca się państwa członkowskie do prowadzenia, zgodnie z mającymi zastosowanie przepisami, postępowań przygotowawczych w sprawie skutków finansowych przestępstw związanych z prawami własności intelektualnej oraz do stosowania, w miarę możliwości i w stosownych przypadkach, strategii dochodzeniowej zgodnej z zasadą podążania śladem pieniędzy. |
51) |
Zachęca się państwa członkowskie do zapewnienia pełnej lub częściowej specjalizacji jednostek odpowiedzialnych za prowadzenie postępowań przygotowawczych i ściganie przestępstw związanych z prawami własności intelektualnej we właściwych organach i prokuraturach. |
52) |
Zachęca się państwa członkowskie do zapewnienia, aby ich właściwe organy systematycznie wykorzystywały transgraniczne aspekty swoich dochodzeń i koordynowały działania z odpowiednimi partnerami za pośrednictwem odpowiednich organów i agencji UE, takich jak Eurojust, OLAF i Europol. |
53) |
Wszelkie środki, do których wprowadzenia zachęca się państwa członkowskie w niniejszym rozdziale, powinny być zgodne z mającymi zastosowanie przepisami prawa unijnego, krajowego i międzynarodowego, w tym w odniesieniu do ochrony praw podstawowych wszystkich zainteresowanych stron. |
ROZDZIAŁ 4
DOSTOSOWANIE PRAKTYK W ZAKRESIE WŁASNOŚCI INTELEKTUALNEJ DO SZTUCZNEJ INTELIGENCJI I ŚWIATÓW WIRTUALNYCH
Optymalne wykorzystanie nowych technologii w walce z działaniami naruszającymi prawa własności intelektualnej
54) |
Zachęca się właścicieli praw i dostawców usług pośrednich do przyjęcia ogólnounijnych rozwiązań w zakresie zaawansowanych systemów śledzenia (takich jak cyfrowy paszport produktu i rozwiązania w zakresie tokenizacji – w oparciu o technologię blockchain albo inne technologie), które pomogą przedsiębiorcom i organom celnym dzięki śledzeniu przesyłek w całym łańcuchu wartości, ale również ułatwią wymianę danych zgodnie z prawem Unii. |
55) |
Podmioty gospodarcze, w szczególności dostawców usług pośrednich, a także właścicieli praw, zachęca się do korzystania z zaawansowanych metod i technologii, takich jak metody analizy danych, zautomatyzowane systemy rozpoznawania treści oraz algorytmy uczenia maszynowego (w tym uczenia głębokiego) do celów wykrywania w internecie towarów podrobionych, w tym naruszających wzory. |
56) |
Zachęca się państwa członkowskie do wykorzystywania systemów sztucznej inteligencji do celów zwalczania podrabiania towarów, wzmocnienia środków egzekwowania prawa oraz poprawy usług dla osób ubiegających się o ochronę praw własności intelektualnej. W tym kontekście zachęca się państwa członkowskie do:
|
57) |
Wszelkie wykorzystanie technologii powinno być zgodne z mającym zastosowanie prawem unijnym lub krajowym, w tym w odniesieniu do przetwarzania danych osobowych, prawa do prywatności i prowadzenia działalności gospodarczej oraz prawa do skutecznego środka odwoławczego. |
Podnoszenie świadomości na temat nowych technologii i umożliwienie MŚP korzystania z tych technologii
58) |
Zachęca się państwa członkowskie do podnoszenia świadomości wśród społeczeństwa na temat technologii i rozwiązań, które mają być stosowane w kontekście walki z podrabianiem i piractwem, takich jak te, o których mowa w przewodniku EUIPO dotyczącym technologii wykorzystywanych do zwalczania obrotu towarami podrobionymi i piractwa. Zachęca się w tym kontekście struktury zarządzania EBSI do uznania, że walka z podrabianiem i piractwem stanowi nowy przypadek użycia EBSI, co mogłoby zachęcić innych wczesnych użytkowników do opracowania nowatorskich rozwiązań w zakresie przeciwdziałania podrabianiu towarów w oparciu o technologie rozproszonego rejestru. |
59) |
Zachęca się państwa członkowskie i zainteresowane strony z branży do ścisłej współpracy z Komisją przy opracowywaniu kompleksowej listy kontrolnej dostosowanej do potrzeb MŚP. Ta lista kontrolna ma pomóc MŚP w zmaganiu się z wyzwaniami związanymi z technologiami sztucznej inteligencji i wykorzystaniu możliwości w tym zakresie. W szczególności lista kontrolna posłuży do wzmocnienia pozycji MŚP z myślą o skutecznej ochronie ich praw własności intelektualnej i tajemnic przedsiębiorstwa podczas korzystania z systemów sztucznej inteligencji oraz zapewni praktyczne spostrzeżenia aby ułatwić MŚP orientację w klauzulach umownych, umożliwiając dokładne zrozumienie wpływu sztucznej inteligencji i własności intelektualnej. |
Ochrona i poszanowanie praw własności intelektualnej w światach wirtualnych i innych środowiskach online
60) |
Zachęca się państwa członkowskie do podnoszenia świadomości podmiotów gospodarczych na temat obecnie obowiązujących przepisów dotyczących własności intelektualnej (np. bezpiecznej autoryzacji udzielanej przez właścicieli praw przy wprowadzaniu przedmiotu ochrony praw własności intelektualnej do światów wirtualnych) oraz wpływu stosowania NFT w światach wirtualnych na własność intelektualną. |
61) |
Zachęca się właścicieli praw, urzędy ds. własności intelektualnej i inne zainteresowane strony do dialogu z Komisją na temat ochrony praw własności intelektualnej, w szczególności znaków towarowych i wzorów, w tym NFT, w takich nowych środowiskach. Aby zbadać pełen potencjał nowych technologii i pomóc w ich rozpowszechnianiu, Komisja będzie zachęcać do prowadzenia dialogu branżowego, który będzie pełnił rolę platformy konsultacyjnej i towarzyszył wielu bieżącym inicjatywom w tej dziedzinie, zgodnie z planem działania w zakresie własności intelektualnej z 2020 r. |
ROZDZIAŁ 5
ZAPEWNIENIE MAŁYM I ŚREDNIM PRZEDSIĘBIORSTWOM NARZĘDZI SŁUŻĄCYCH LEPSZEJ OCHRONIE ICH WARTOŚCI NIEMATERIALNYCH I PRAWNYCH
Fundusz na rzecz MŚP: nowe usługi wsparcia dla MŚP w zakresie egzekwowania praw własności intelektualnej (bon IP Scan Enforcement)
62) |
W kontekście Funduszu na rzecz MŚP przedsiębiorstwom tym będzie udzielane wstępne doradztwo ze strony eksperta ds. egzekwowania prawa własności intelektualnej:
|
Zestaw narzędzi do zapobiegania cyberkradzieży
63) |
Zachęca się państwa członkowskie i EUIPO do podnoszenia świadomości ich innowacyjnych MŚP na temat znaczenia cyberbezpieczeństwa związanego z ich nieujawnionymi informacjami, tajemnicami przedsiębiorstwa i know-how wykorzystywanymi w działalności gospodarczej. W tym celu zachęca się państwa członkowskie i EUIPO do:
|
64) |
Podmioty gospodarcze zachęca się do:
|
ROZDZIAŁ 6
SZERZENIE WIEDZY NA TEMAT PRAW WŁASNOŚCI INTELEKTUALNEJ, SZKOLEŃ I EDUKACJI W TEJ DZIEDZINIE WŚRÓD WSZYSTKICH ODPOWIEDNICH ZAINTERESOWANYCH STRON
Wspieranie wiedzy i szkoleń z zakresu praw własności intelektualnej w krajowych programach nauczania
65) |
Zachęca się państwa członkowskie do wprowadzenia do krajowych programów nauczania i szkolenia zawodowego, zwłaszcza w odniesieniu do studiów biznesowych w programach szkolnictwa wyższego, podstawowych koncepcji związanych z prawami własności intelektualnej, etycznym wykorzystaniem materiałów chronionych prawem własności intelektualnej oraz naruszeniami praw własności intelektualnej. Zachęca się je również do promowania kreatywności, innowacyjności, przedsiębiorczości i odpowiedzialnego wykorzystania digitalizacji. |
66) |
Zachęca się państwa członkowskie do propagowania wiedzy na temat praw własności intelektualnej w podręcznikach edukacyjnych oraz do rozpowszechniania materiałów szkoleniowych na temat praw własności intelektualnej w odpowiednich instytucjach szkolenia nauczycieli. Zachęca się państwa członkowskie do promowania w tym celu w swoich instytucjach edukacyjnych, w tym na uczelniach wyższych i w organizacjach naukowo-badawczych, materiałów edukacyjnych i szkoleniowych opracowanych i zebranych w ramach projektu „Ideas Powered @ School” zarządzanego przez EUIPO, które powinny również obejmować dowody dotyczące zagrożeń dla zdrowia i bezpieczeństwa stwarzanych przez produkty podrobione. |
Zachęcanie do prowadzenia szkoleń z zakresu egzekwowania praw własności intelektualnej dla funkcjonariuszy organów ścigania
67) |
Zachęca się państwa członkowskie do uwzględnienia dostosowanych do potrzeb treści dotyczących ochrony własności intelektualnej i egzekwowania praw własności intelektualnej przygotowanych przez EUIPO i CEPOL m.in. w następujących dziedzinach:
|
68) |
Właściwe organy, w tym organy nadzoru rynku oraz organy straży granicznej i przybrzeżnej, zachęca się do: (i) promowania udziału swoich pracowników w regularnych sesjach szkoleniowych z zakresu egzekwowania praw własności intelektualnej organizowanych przez EUIPO i CEPOL; oraz (ii) udostępniania swoim pracownikom materiałów szkoleniowych przygotowanych przez te agencje UE. |
Apteki internetowe
69) |
Zachęca się państwa członkowskie, aby we współpracy z organizacjami konsumenckimi pomagały konsumentom unikać nielegalnych aptek internetowych w drodze podnoszenia świadomości na temat wspólnego logo umieszczanego na stronach internetowych oferujących produkty lecznicze w sprzedaży na odległość. |
Lista obserwacyjna związana z piractwem i podrabianiem produktów
70) |
Zachęca się państwa członkowskie, aby w ramach działań służących zwalczaniu podrabiania uwzględniały, w stosownych przypadkach, informacje zawarte na liście obserwacyjnej związanej z piractwem i podrabianiem produktów, z uwzględnieniem faktu, że lista obserwacyjna nie zawiera ustaleń dotyczących naruszeń prawa. |
Ochrona i egzekwowanie praw własności intelektualnej na rynkach poza UE
71) |
Przed podjęciem działalności gospodarczej w kraju spoza UE zachęca się podmioty gospodarcze w UE do zapoznania się z otoczeniem biznesowym i prawnym tego kraju przez zapoznanie się z informacjami udostępnionymi przez punkty informacyjne ds. praw własności intelektualnej i opublikowanymi w sprawozdaniu Komisji w sprawie ochrony i egzekwowania praw własności intelektualnej w państwach trzecich. W tym publikowanym co dwa lata sprawozdaniu wskazuje się państwa trzecie, w których stan ochrony i egzekwowania praw własności intelektualnej (zarówno w internecie, jak i poza nim) budzi największe obawy z punktu widzenia UE. Pomoże to podmiotom gospodarczym w podejmowaniu świadomych decyzji biznesowych. Zachęca się je również do korzystania z istniejących narzędzi technicznych (np. TMview i DesignView EUIPO) lub do zgłaszania kwestii związanych z własnością intelektualną, które mogą mieć wpływ na ich przyszłą działalność gospodarczą poza UE (np. za pośrednictwem portalu Access2Markets (57)). |
Strefy wolnego handlu
72) |
Zachęca się operatorów stref wolnego handlu zlokalizowanych w UE do przestrzegania kodeksu postępowania na rzecz przejrzystych stref wolnego handlu załączonego do zalecenia OECD w sprawie zwalczania nielegalnego handlu i zwiększenia przejrzystości stref wolnego handlu. |
ROZDZIAŁ 7
DZIAŁANIA NASTĘPCZE I MONITOROWANIE
73) |
Na wniosek Komisji państwa członkowskie powinny składać Komisji sprawozdanie z działań podjętych w celu wdrożenia zaleceń skierowanych do państw członkowskich. |
74) |
Komisja zachęca EUIPO do podnoszenia świadomości i prowadzenia działań komunikacyjnych i informacyjnych związanych z niniejszym zaleceniem. Zwraca się również do EUIPO o wspieranie Komisji w monitorowaniu wdrażania i skutków niniejszego zalecenia. |
75) |
Zachęca się obserwatorium EUIPO do spraw naruszeń praw własności intelektualnej do:
|
76) |
Zachęca się EUIPO do monitorowania sukcesu IP Scan Enforcement w oparciu o liczbę krajowych urzędów ds. własności intelektualnej, które świadczą tę usługę, a także liczbę MŚP, które z niej korzystają. |
77) |
Zachęca się EUIPO do rozszerzenia współpracy z EURid i innymi rejestrami nazw domen, w szczególności w zakresie systemu informacyjnego i ostrzegania, oznaczeń geograficznych i innych TLD. |
78) |
Zachęca się EUIPO do podnoszenia świadomości na temat cyberbezpieczeństwa oraz do przyczyniania się do rozpowszechniania i promowania zestawu narzędzi do zapobiegania cyberkradzieży, w tym materiałów informacyjnych i szkoleniowych. |
79) |
Centrum mediacji EUIPO zachęca się do: (i) tworzenia i utrzymywania odpowiednich sieci promujących stosowanie i działających na rzecz szerszego stosowania ADR w sporach związanych z prawami własności intelektualnej, w tym w odniesieniu do naruszeń, w celu poprawy skuteczności walki z podrabianiem; oraz (ii) monitorowania wdrażania środków związanych z ADR. |
80) |
Komisja przeprowadzi ocenę skutków niniejszego zalecenia, z należytym uwzględnieniem ustaleń EUIPO, nie później niż trzy lata po przyjęciu zalecenia. Na tej podstawie Komisja oceni, czy potrzebne są dodatkowe środki na szczeblu UE, biorąc pod uwagę: (i) rozwój technologiczny; (ii) wyniki badania uzupełniającego dotyczącego stosowania dyrektywy 2004/48/WE; oraz (iii) ewentualny wpływ, jaki wdrożenie rozporządzenia (UE) 2022/2065 i zalecenia (UE) 2023/1018 mogło mieć na egzekwowanie praw własności intelektualnej oraz walkę z podrabianiem i piractwem. |
Sporządzono w Brukseli dnia 19 marca 2024 r.
W imieniu Komisji
Thierry BRETON
Członek Komisji
(1) Sprawozdanie na temat wyników UE w zakresie nauki, badań naukowych i innowacji w 2020 r. Sprawiedliwa, ekologiczna i cyfrowa Europa.
(2) EUIPO (2021): Green EU trade marks: Analysis of goods and services specifications, 1996–2021, [„Ekologiczne znaki towarowe UE: analiza specyfikacji towarów i usług, w latach 1996–2021”].
(3) EUIPO/EPO (2021): Intellectual property rights and firm performance in the European Union [„Prawa własności intelektualnej i wyniki działalności przedsiębiorstw w Unii Europejskiej”].
(4) COM(2021) 170 final.
(5) OECD/EUIPO (2022): Dangerous Fakes: Trade in counterfeit goods that pose health, safety and environmental risks [„Niebezpieczne podróbki: handel towarami podrobionymi, które stwarzają zagrożenia dla zdrowia, bezpieczeństwa i środowiska”].
(6) W 2019 r. wartość przywozu towarów podrobionych i pirackich do UE osiągnęła poziom 119 mld EUR, co stanowi do 5,8 % przywozu do UE. OECD/EUIPO (2021): Global Trade in Fakes: A Worrying Threat [„Światowy handel towarami podrobionymi: niepokojące zagrożenie”], OECD Publishing.
(7) Europol/EUIPO (marzec 2022 r.), Intellectual Property Crime Threat Assessment 2022 [„Ocena zagrożenia przestępstwami przeciwko własności intelektualnej z 2022 r.”].
(8) COM(2020) 760.
(9) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/2065 z dnia 19 października 2022 r. w sprawie jednolitego rynku usług cyfrowych oraz zmiany dyrektywy 2000/31/WE (akt o usługach cyfrowych) (Dz.U. L 277 z 27.10.2022, s. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2022/2065/oj).
(10) Parlament Europejski: Sprawozdanie zatytułowane „Plan działania w zakresie własności intelektualnej wspierający odbudowę i odporność UE”, 2021/2007(INI).
(11) Konkluzje Rady 12750/20 z dnia 10 listopada 2020 r. i 9932/21 z czerwca 2021 r.
(12) Unijny zestaw narzędzi przeciwko podrabianiu towarów (https://ec.europa.eu/info/law/better-regulation/have-your-say/initiatives/12915-EU-toolbox-against-counterfeiting_pl).
(13) Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/2555 w z dnia 14 grudnia 2022 r. sprawie środków na rzecz wysokiego wspólnego poziomu cyberbezpieczeństwa na terytorium Unii, zmieniająca rozporządzenie (UE) nr 910/2014 i dyrektywę (UE) 2018/1972 oraz uchylająca dyrektywę (UE) 2016/1148 (dyrektywa NIS 2) (Dz.U. L 333 z 27.12.2022, s. 80, ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/2022/2555/oj).
(14) Dyrektywa 2004/48/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie egzekwowania praw własności intelektualnej (Dz.U. L 157 z 30.4.2004, s. 45, ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/2004/48/oj).
(15) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 608/2013 z dnia 12 czerwca 2013 r. w sprawie egzekwowania praw własności intelektualnej przez organy celne oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1383/2003 (Dz.U. L 181 z 29.6.2013, s. 15, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2013/608/oj).
(16) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny (wersja przekształcona) (Dz.U. L 269 z 10.10.2013, s. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2013/952/oj).
(17) Zalecenie Komisji (UE) 2023/1018 z dnia 4 maja 2023 r. w sprawie zwalczania piractwa internetowego wydarzeń sportowych i innych wydarzeń na żywo (Dz.U. L 136 z 24.5.2023, s. 83, ELI: http://data.europa.eu/eli/reco/2023/1018/oj).
(18) Zob. motyw 17 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/1020 z dnia 20 czerwca 2019 r. w sprawie nadzoru rynku i zgodności produktów oraz zmieniającego dyrektywę 2004/42/WE oraz rozporządzenia (WE) nr 765/2008 i (UE) nr 305/2011 (Dz.U. L 169 z 25.6.2019, s. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2019/1020/oj).
(19) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/240 z dnia 10 lutego 2021 r. ustanawiające Instrument Wsparcia Technicznego (Dz.U. L 57 z 18.2.2021, s. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2021/240/oj).
(20) Dyrektywa 2001/29/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 maja 2001 r. w sprawie harmonizacji niektórych aspektów praw autorskich i pokrewnych w społeczeństwie informacyjnym (Dz.U. L 167 z 22.6.2001, s. 10, ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/2001/29/oj).
(21) Por. decyzja Wydziału ds. Spółek i Praw Własności Intelektualnej Sądu w Bolonii z dnia 7 stycznia 2020 r., „Coop Italia”, rozszerzająca zakres nakazu na używanie wszelkich oznaczeń odróżniających, w tym dominującego elementu składowego naruszonego znaku towarowego.
(22) COM(2017) 708 final.
(23) Zob. w szczególności wyrok Trybunału Sprawiedliwości z dnia 27 marca 2014 r., UPC Telekabel Wien, C-314/12, ECLI:EU:C:2014:192 oraz wyrok Trybunału Sprawiedliwości z dnia 15 września 2016 r., Tobias Mc Fadden, C-484/14, ECLI:EU:C:2016:689.
(24) Wyrok Trybunału Sprawiedliwości z dnia 27 kwietnia 2023 r., Castorama Polska i Knor, C-628/21, ECLI: EU:C:2023:342, pkt 43.
(25) Wyrok Trybunału (piąta izba) z dnia 17 czerwca 2021 r., M.I.C.M., C-597/19, ECLI:EU:C:2021:492.
(26) Wyrok Trybunału Sprawiedliwości z dnia 17 marca 2016 r., Liffers, C-99/15, ECLI:EU:C:2016:173, pkt 17.
(27) EUIPO (2023): Storage and destruction of seized counterfeit goods in the EU [„Przechowywanie i niszczenie zajętych towarów podrobionych w UE”].
(28) Wyrok Trybunału Sprawiedliwości z dnia 19 października 2023 r., C-655/21 (G. ST. T.), ECLI:EU:C:2023:356.
(29) Decyzja ramowa Rady 2008/841/WSiSW z dnia 24 października 2008 r. w sprawie zwalczania przestępczości zorganizowanej (Dz.U. L 300 z 11.11.2008, s. 42, ELI: http://data.europa.eu/eli/dec_framw/2008/841/oj).
(30) Kryptowaluty to wszelkie formy walut istniejących cyfrowo lub wirtualnie, w których przypadku wykorzystuje się kryptografię do zabezpieczenia transakcji.
(31) COM(2022) 140 final z 30.3.2022, Komunikat w sprawie uczynienia zrównoważonych produktów normą.
(32) Komunikat Komisji z dnia 11 lipca 2023 r. pt. „Inicjatywa UE w sprawie technologii Web 4.0 i światów wirtualnych: dobra pozycja wyjściowa na drodze ku kolejnej transformacji technologicznej”, COM(2023) 442.
(33) Załącznik II do decyzji wykonawczej Komisji C(2023) 1119 – Zwiększenie konkurencyjności przedsiębiorstw, w szczególności MŚP, oraz wspieranie ich dostępu do rynków.
(34) Eksperci ds. egzekwowania praw własności intelektualnej to eksperci wyznaczeni przez urzędy ds. własności intelektualnej w państwach członkowskich w celu udzielenia MŚP wstępnych porad na temat sposobu egzekwowania praw własności intelektualnej w przypadku naruszenia tych praw lub sposobów unikania naruszania praw własności intelektualnej innych osób.
(35) EUIPO: European citizens and intellectual property: Perception, awareness, and behaviour [Obywatele UE a własność intelektualna: postrzeganie, świadomość i zachowania] (2023).
(36) Badanie EUIPO-OECD dotyczące handlu podrobionymi produktami farmaceutycznymi.
(37) Dyrektywa 2001/83/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 6 listopada 2001 r. w sprawie wspólnotowego kodeksu odnoszącego się do produktów leczniczych stosowanych u ludzi (Dz.U. L 311 z 28.11.2001, s. 67, ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/2001/83/oj).
(38) SWD(2023) 153 final: Sprawozdanie na temat ochrony i egzekwowania praw własności intelektualnej w państwach trzecich.
(39) COM(2019) 294 final.
(40) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) (Dz.U. L 119 z 4.5.2016, s. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2016/679/oj).
(41) Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/680 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych przez właściwe organy do celów zapobiegania przestępczości, prowadzenia postępowań przygotowawczych, wykrywania i ścigania czynów zabronionych i wykonywania kar, w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylająca decyzję ramową Rady 2008/977/WSiSW (Dz.U. L 119 z 4.5.2016, s. 89, ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/2016/680/oj).
(42) Dyrektywa 98/44/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 6 lipca 1998 r. w sprawie ochrony prawnej wynalazków biotechnologicznych (Dz.U. L 213 z 30.7.1998, s. 13, ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/1998/44/oj).
(43) Dyrektywa 98/71/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 13 października 1998 r. w sprawie prawnej ochrony wzorów (Dz.U. L 289 z 28.10.1998, s. 28, ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/1998/71/oj).
(44) Dyrektywa 2000/31/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 8 czerwca 2000 r. w sprawie niektórych aspektów prawnych usług społeczeństwa informacyjnego, w szczególności handlu elektronicznego w ramach rynku wewnętrznego (dyrektywa o handlu elektronicznym) (Dz.U. L 178 z 17.7.2000, s. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/2000/31/oj).
(45) Dyrektywa 2002/58/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 12 lipca 2002 r. dotycząca przetwarzania danych osobowych i ochrony prywatności w sektorze łączności elektronicznej (dyrektywa o prywatności i łączności elektronicznej) (Dz.U. L 201 z 31.7.2002, s. 37, ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/2002/58/oj).
(46) Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/2436 z dnia 16 grudnia 2015 r. mająca na celu zbliżenie ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do znaków towarowych (wersja przekształcona) (Dz.U. L 336 z 23.12.2015, s. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/2015/2436/oj).
(47) Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/790 z dnia 17 kwietnia 2019 r. w sprawie prawa autorskiego i praw pokrewnych na jednolitym rynku cyfrowym oraz zmiany dyrektyw 96/9/WE i 2001/29/WE (Dz.U. L 130 z 17.5.2019, s. 92, ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/2019/790/oj).
(48) Rozporządzenie (WE) nr 1610/96 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 lipca 1996 r. dotyczące stworzenia dodatkowego świadectwa ochronnego dla środków ochrony roślin (Dz.U. L 198 z 8.8.1996, s. 30, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/1996/1610/oj).
(49) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 469/2009 z dnia 6 maja 2009 r. dotyczące dodatkowego świadectwa ochronnego dla produktów leczniczych (tekst jednolity) (Dz.U. L 152 z 16.6.2009, s. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2009/469/oj).
(50) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/1001 z dnia 14 czerwca 2017 r. w sprawie znaku towarowego Unii Europejskiej (tekst jednolity) (Dz.U. L 154 z 16.6.2017, s. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2017/1001/oj).
(51) Zob. wyrok Trybunału Sprawiedliwości z dnia 27 marca 2014 r., UPC Telekabel, C-314/12, ECLI:EU:C:2014:192, pkt 32 i 35, wyrok Trybunału (trzecia izba) z dnia 24 listopada 2011 r. oraz wyrok Trybunału Sprawiedliwości z dnia 7 lipca 2016 r., Tommy Hilfiger Licencing i in., C-494/15, EU:C:2016:528, pkt 23.
(52) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/2411 z dnia 18 października 2023 r. w sprawie ochrony oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych oraz zmieniające rozporządzenia (UE) 2017/1001 i (UE) 2019/1753 (Dz.U. L, 2023/2411, 27.10.2023, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2023/2411/oj).
(53) COPIS (system ochrony praw własności intelektualnej) jest unijną bazą danych utworzoną przez Komisję zgodnie z rozporządzeniem (UE) nr 608/2013 i umożliwiającą organom celnym wypełnianie ich obowiązków prawnych wynikających z tego rozporządzenia w drodze przetwarzania i przechowywania wniosków o podjęcie działań i prowadzenia rejestrów naruszeń zawierających istotne informacje na temat towarów, których dopuszczenie do obrotu wstrzymano, lub towarów zatrzymanych, a także zarządzania tymi wnioskami i rejestrami;
(54) Np. COPIS określony w rozporządzeniu (UE) nr 608/2013 w sprawie środków transgranicznego egzekwowania praw własności intelektualnej; system informacji celnej określony w rozporządzeniu (WE) nr 515/97 w sprawie wzajemnej pomocy między organami administracyjnymi państw członkowskich i współpracy między państwami członkowskimi a Komisją w celu zapewnienia prawidłowego stosowania przepisów prawa celnego i rolnego; system informacji celnej plus określony w decyzji ramowej Rady 2009/917/WSiSW w sprawie stosowania technologii informatycznej do potrzeb celnych; system informacyjny Europolu i portal analizy danych określony w rozporządzeniu (UE) 2016/794 w sprawie Agencji Unii Europejskiej ds. Współpracy Organów Ścigania (Europol) itp.
(55) Komunikat Komisji – Wytyczne w sprawie stosowania art. 101 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do horyzontalnych porozumień kooperacyjnych (Dz.U. C 259 z 21.7.2023, s. 1).
(56) Wyrok z dnia 25 stycznia 2017 r., C-367/15, Stowarzyszenie „Oławska Telewizja Kablowa”, pkt 28.
(57) Strona powitalna | Access2Markets (europa.eu)
ELI: http://data.europa.eu/eli/reco/2024/915/oj
ISSN 1977-0766 (electronic edition)