EUR-Lex Access to European Union law
This document is an excerpt from the EUR-Lex website
Document 52013DC0374
Recommendation for a COUNCIL RECOMMENDATION on Slovenia's 2013 national reform programme and delivering a Council opinion on Slovenia's stability programme for 2012-2016
Rakkomandazzjoni għal RAKKOMANDAZZJONI TAL-KUNSILL dwar il-programm nazzjonali ta' riforma tas-Slovenja għall-2013 u li twassal l-opinjoni tal-Kunsill dwar il-programm ta’ stabbiltà tas-Slovenja 2012-2016
Rakkomandazzjoni għal RAKKOMANDAZZJONI TAL-KUNSILL dwar il-programm nazzjonali ta' riforma tas-Slovenja għall-2013 u li twassal l-opinjoni tal-Kunsill dwar il-programm ta’ stabbiltà tas-Slovenja 2012-2016
/* COM/2013/0374 final - 2012/ () */
Rakkomandazzjoni għal RAKKOMANDAZZJONI TAL-KUNSILL dwar il-programm nazzjonali ta' riforma tas-Slovenja għall-2013 u li twassal l-opinjoni tal-Kunsill dwar il-programm ta’ stabbiltà tas-Slovenja 2012-2016 /* COM/2013/0374 final - 2012/ () */
Rakkomandazzjoni għal RAKKOMANDAZZJONI TAL-KUNSILL dwar il-programm nazzjonali ta' riforma
tas-Slovenja għall-2013
u li twassal l-opinjoni tal-Kunsill dwar il-programm ta’ stabbiltà tas-Slovenja
2012-2016 IL-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA, Wara li kkunsidra t-Trattat dwar
il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b’mod partikolari l-Artikoli 121(2) u
148(4) tiegħu, Wara li kkunsidra r-Regolament tal-Kunsill
(KE) Nru 1466/97 tas-7 ta’ Lulju 1997 dwar it-tisħiħ tas-sorveljanza
ta’ pożizzjonijiet ta’ baġit u s-sorveljanza u l-koordinazzjoni ta’
politika ekonomika[1],
u b'mod partikolari l-Artikolu 5(2) tiegħu, Wara li kkunsidra r-Regolament (UE) Nru
1176/2011 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-16 ta’ Novembru 2011 dwar
il-prevenzjoni u l-korrezzjoni tal-iżbilanċi makroekonomiċi[2], u b'mod partikolari l-Artikolu
6(1) tiegħu, Wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni
tal-Kummissjoni Ewropea[3], Wara li kkunsidra r-riżoluzzjonijiet
tal-Parlament Ewropew,[4] Wara li kkunsidra l-konklużjonijiet
tal-Kunsill Ewropew, Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat
tal-Impjiegi, Wara li kkonsulta mal-Kumitat Ekonomiku u
Finanzjarju, Billi: (1) Fis-26 ta’ Marzu 2010,
il-Kunsill Ewropew qabel mal-proposta tal-Kummissjoni li tniedi strateġija
ġdida għat-tkabbir u l-impjiegi u bl-isem ta’ Ewropa 2020, li tkun
imsejsa fuq koordinazzjoni msaħħa tal-politiki ekonomiċi, li
tiffoka fuq l-oqsma ewlenin fejn tenħtieġ azzjoni li tagħti
spinta lill-potenzjal tal-Ewropa għat-tkabbir u l-kompetittività
sostenibbli. (2) Fit-13 ta’ Lulju 2010,
abbażi tal-proposti tal-Kummissjoni, il-Kunsill adotta rakkomandazzjoni
dwar il-linji gwida ġenerali għall-politiki ekonomiċi tal-Istati
Membri u l-Unjoni (mill-2010 sal-2014) u, fil-21 ta’ Ottubru 2010, huwa adotta
deċiżjoni dwar il-linji gwida għall-politika tal-Istati Membri
dwar l-impjiegi[5],
li flimkien jagħmlu l-"linji gwida integrati". L-Istati Membri
ġew mistiedna jqisu l-linji gwida integrati fil-politiki ekonomiċi u
okkupazzjonali nazzjonali tagħhom. (3) Fid-29 ta' Ġunju 2012,
il-Kapijiet ta' Stat jew tal-Gvern iddeċidew dwar Patt għat-Tkabbir u
l-Impjiegi, li jipprovdi qafas koerenti għall-azzjoni fuq il-livelli
nazzjonali, tal-UE u taż-żona tal-euro bl-użu tal-għodod,
strumenti u politiki kollha. Huma ddeċidew fuq azzjoni li għandha
tittieħed fuq il-livell tal-Istati Membri, fejn b'mod partikolari esprimew
l-impenn sħiħ tagħhom biex jiksbu l-għanijiet
tal-Istrateġija Ewropa 2020 u biex jimplimentaw ir-rakkomandazzjonijiet
speċifiċi għall-pajjiżi. (4) Fis-6 ta’ Lulju 2012,
il-Kunsill adotta rakkomandazzjoni dwar il-Programm Nazzjonali ta’ Riforma
tas-Slovenja għall-2012 u ta l-opinjoni tiegħu dwar il-Programm ta’
Stabbiltà aġġornat tas-Slovenja għall-perjodu bejn l-2011 u
l-2015. (5) Fit-28 ta' Novembru 2012,
il-Kummissjoni adottat it-tielet Stħarriġ Annwali dwar it-Tkabbir[6], li kien jirrappreżenta
l-bidu tat-tielet Semestru Ewropew tal-koordinazzjoni tal-politika ekonomika.
Barra minn hekk, fit-28 ta’ Novembru 2012, il-Kummissjoni, abbażi
tar-Regolament (UE) Nru 1176/2011 dwar il-prevenzjoni u l-korrezzjoni tal-iżbilanċi
makroekonomiċi, adottat ir-Rapport dwar il-Mekkaniżmu ta’ Twissija[7], li fih hija identifikat
lis-Slovenja bħala wieħed mill-Istati Membri li dwaru kellha
titwettaq analiżi fil-fond. (6) Fl-14 ta’ Marzu 2013,
il-Kunsill Ewropew approva l-prijoritajiet biex jiġu ggarantiti
l-istabbiltà finanzjarja, il-konsolidazzjoni fiskali u l-azzjoni biex jiġi
inkoraġġut it-tkabbir. Huwa enfasizza l-ħtieġa li titwettaq
konsolidazzjoni fiskali differenzjata u li tiffavorixxi t-tkabbir, biex
l-ekonomija jerġa’ jkollha kundizzjonijiet normali għas-self, biex
jiġu promossi t-tkabbir u l-kompetittività, biex jiġu indirizzati
l-qgħad u l-konsegwenzi soċjali tal-kriżi, u biex tiġi
mmodernizzata l-amministrazzjoni pubblika. (7) Fl-10 ta' April 2013,
il-Kummissjoni ppubblikat ir-riżultati tar-rieżami fil-fond[8] tagħha għas-Slovenja,
skont l-Artikolu 5 tar-Regolament (UE) Nru 1176/2011. L-analiżi
tal-Kummissjoni wasslitha biex tikkonkludi li s-Slovenja qed tesperjenza
żbilanċi makroekonomiċi eċċessivi. Hija meħtieġa
azzjoni politika urġenti biex twaqqaf it-tkabbir b’rata
mgħaġġla ta’ dawn l-iżbilanċi u biex tkun ġestita
l-inverżjoni tagħhom. S’issa, il-livelli ta’ dejn privat u pubbliku
huma taħt il-livelli limiti tat-twissija tat-tabella ta’ valutazzjoni kif
ukoll id-dejn estern nett huwa relattivament limitat. Madankollu, il-problema
mhijiex fil-livell tad-dejn iżda fl-istruttura tiegħu, li huwa
kkonċentrat ħafna fis-settur korporattiv. Fil-kuntest tax-xejriet
ekonomiċi negattivi li qed jaċċelleraw, dawn idgħajfu
l-istabbiltà tas-settur finanzjarju u jikkomplikaw il-proċess ta’
diżingranaġġ, inkluż permezz ta’ tgħaqqid flimkien
mal-livell ta’ dejn sovran. Dawn ir-riskji huma aggravati b’kapaċità
limitata għall-aġġustament fis-swieq tax-xogħol u
tal-kapital u minn struttura ekonomika li hi ddominata mis-sjieda tal-istat.
Perjodi ta’ inċertezza politika u l-ostakoli legali għar-riforma
żammew lis-Slovenja milli tindirizza l-iżbilanċi tagħha
b’mod adegwat u ssaħħaħ il-kapaċità ta’
aġġustament tagħha, u b’hekk iżżid il-vulnerabbiltà
tagħha fi żmien elevat ta’ stress sovrani tal-iffinanzjar. (8) Fid-9 ta' Mejju 2013,
is-Slovenja ppreżentat il-programm tagħha ta' stabbiltà
għall-2013 li jkopri l-perjodu 2012-2016 u l-programm nazzjonali ta'
riforma tagħha għall-2013. Sabiex jitqiesu l-konnessjonijiet
bejniethom, iż-żewġ programmi ġew ivvalutati fl-istess
waqt. (9) Fit-23 ta’ Mejju 2013,
l-awtoritajiet Sloveni bagħtu ittra lill-Kummissjoni li tiġbor fiha,
temenda u jiġu ċċarati impenji ewlenin fil-programm nazzjonali
ta’ riforma. (10) Abbażi tal-valutazzjoni
tal-programm ta’ stabbiltà tal-2013 skont ir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru
1466/97, il-Kunsill huwa tal-opinjoni li minkejja tnaqqis konsiderevoli
tad-defiċit ikkonċentrat fil-parti tal-aħħar tal-perjodu li
wasslu l-iżbilanċ minn 6.2 % tal-PDG fl-2009 għal
4.0 % tal-PDG fl-2012, is-Slovenja mhijiex mistennija tikkoreġi
d-defiċit eċċessiv tagħha sal-2013 kif rakkomandat
mill-Kunsill tard fl-2009. Dan huwa notevolment marbut ma’ ambjent ekonomiku
agħar milli kien mistenni fiż-żmien. Ix-xenarju makroekonomiku
li jirfed il-projezzjonijiet baġitarji fil-programm huwa plawsibbli
għall-2013, iżda ottimist għall-2014. B’mod partikolari,
l-awtoritajiet jipprevedu li wara waqgħa fil-PDG ta' 2,3 % fl-2012 u
1,9 % fl-2013, il-PDG se jikber b’ 0,2 % fl-2014, filwaqt li jassumi
li l-miżuri fiskali huma meħuda biex jitnaqqas id-defiċit
ġenerali tal-gvern minn 4,2 % tal-PDG (esklużi
rikapitalizzazzjonijiet tal-bank) fl-2013 għal 2,6 % tal-PDG fl-2014.
Madankollu, il-Kummissjoni tipprevedi li l-PDG se jonqos b’ 0,1 % fl-2014
abbażi ta' suppożizzjoni tal-ebda bidla fil-politika, xenarju li jqis
biss miżuri li ġew adottati minn nofs April 2013, u tipprevedi
defiċit ta’ 4,9 % tal-PDG għall-2014. L-objettivi prinċipali
tal-istrateġija baġitarja spjegata fil-programm huma biex jiġi
kkoreġut id-defiċit eċċessiv sal-2014, sena wara
l-iskadenza stipulata mill-Kunsill tard fl-2009, biex tinkiseb pożizzjoni
strutturali bbilanċjata sal-2017 u tistabbilizza l-proporzjon tad-dejn
inqas minn 55 % tal-PDG. Il-programm jikkonferma l-objettiv ta’ terminu
medju (OTM), li huwa baġit ibbilanċjat f’termini strutturali. Dan
l-OTM mhuwiex konformi mar-rekwiżiti tal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir
billi ma jqisx b’mod adegwat l-obligazzjonijiet impliċiti relatati
mat-tixjiħ. Il-miri nominali ppjanati tad-defiċit fil-programm huma
konsistenti ma’ korrezzjoni tad-defiċit eċċessiv sal-2014.
Madankollu, meta wieħed iqis it-tbassir ta’ tkabbir ottimist għal dik
is-sena, hemm riskji sinifikanti għall-previżjonijiet dwar
id-dħul kif ukoll miżuri dwar l-infiq speċifikati b’mod
insuffiċjenti, [il-Kunsill iqis li mhuwiex probabbli li l-iżbilanc
eċċessiv se jiġi kkoreġut sal-2014]. F’dawn
iċ-ċirkostanzi, il-miżuri ta’ tisħiħ strutturali
addizzjonali għandhom jiġu speċifikati, adottati u implimentati
sabiex jiġi żgurat li d-defiċit eċċessiv jiġi
kkoreġut mhux aktar tard sal-2015, b’mod kredibbli u sostenibbli kif
rakkomandat mill-Kunsill [fil-21 ta’ Ġunju 2013]. Il-proporzjon bejn
id-dejn u l-PDG tal-gvern ġenerali rdoppja aktar minn 22,0 % fl-2008
għal 54,1 % fl-2012 u huwa mbassar li jkompli jiżdied għal
66,5 % sal-2014 skont it-tbassir tar-Rebbiegħa tal-2013
tal-Kummissjoni. L-awtoritajiet qed jistennew li l-proporzjon tad-dejn meta
mqabbel mal-PDG jilħaq quċċata ta’ 63,2 % fl-2014 u l-2015
u mbagħad jinżel għal 62,8 % fl-2016. Ir-riskji marbuta
mal-proporzjon tad-dejn għall-PDG ixaqilbu lejn proporzjon ogħla,
anke minħabba obbligazzjonijiet kontinġenti kbar u probabbiltà
tal-aġġustament bejn il-fondi u l-flussi minn trasferimenti tal-assi lill-Kumpanija
tal-Ġestjoni tal-Assi tal-Banek, li mhijiex inkluża
fil-proġettazzjonijiet tal-programm. (11) F’Mejju 2013, l-awtoritajiet
għamlu passi importanti lejn il-konsolidazzjoni tal-finanzi pubbliċi.
Huma kisbu ftehim mal-imsieħba soċjali dwar ammont addizzjonali ta’ 1
¼% tnaqqis fil-pagi bażiċi gross fis-settur pubbliku, minbarra
t-3 % tnaqqis li kien miftiehem fl-Att dwar l-ibbilanċjar tal-finanzi
pubbliċi f'Mejju 2012. Barra minn hekk, il-Parlament approva bażi kostituzzjonali
għall-istabbiliment ta’ regola ġenerali tal-gvern dwar
il-bilanċ/eċċess tal-baġit f’termini strutturali.
Madankollu, it-traspożizzjoni sħiħa tad-dispożizzjonijiet
tal-Patt fiskali se jsir permezz ta’ att speċjali għall-implimentazzjoni
kostituzzjonali, skedata għal approvazzjoni parlamentari sa Novembru 2013.
Fl-aħħar nett, il-Parlament kważi unanimament issikka r-regoli
kostituzzjonali biex isejjaħ u jirbaħ referendum, li hu mistenni
jiffaċilita l-introduzzjoni ta’ miżuri ta’ konsolidazzjoni fiskali.
Minħabba d-dejn li qed jiżdied b’mod rapidu, huwa aktar u aktar
importanti li l-istrateġija tal-baġit tal-2013 hija msaħħa
u implimentata b’mod strett, u li l-isforzi ta’ konsolidazzjoni sostanzjali
huma mfittxa bis-sħiħ fi snin sussegwenti. Filwaqt li xi taxxi huma
taħt il-medja tal-UE, dipendenza fuq żidiet fit-taxxi ma tistax
tipposponi b’mod indefinit il-ħtieġa li jiġu ttrattati
d-dinamiċi tan-nefqa. Għalhekk jidher xieraq, li l-miżuri biex
jiżdied id-dħul jiġu kkumplimentati bi sforzi fiskali
addizzjonali permezz ta’ tnaqqis fin-nefqa strutturali. Il-qafas baġitarju
għal terminu medju u r-regola dwar in-nefqa għadhom mhumie iffokati
biżżejjed fuq il-kisba tal-OTM u l-iżgurar ta’ sostenibbiltà
għat-tul. Barra minn hekk, il-limiti baġitarji dwar ċerti
unitajiet tal-gvern ġenerali, speċjalment utenti indiretti
tal-baġit, ma jidhrux li huma infurzati b’mod sħiħ.
Fl-aħħar nett, l-istimi internazzjonali u domestiċi
jissuġġerixxu li d-daqs tal-ekonomija klandestina fis-Slovenja huwa
ogħla mill-medja tal-UE, li jindika lok għal titjib fil-konformità
tat-taxxa. (12) F’Diċembru 2012
għaddiet riforma tal-pensjoni u daħlet fis-seħħ f’Jannar
2013. Din tindirizza l-isfidi identifikati fir-rakkomandazzjonijiet tal-2012,
għalkemm mhux biżżejjed minħabba li huwa mistenni li għandhom
biss impatt fuq medda medja ta’ żmien fuq il-finanzi pubbliċi
(sal-2020). Filwaqt li din ir-riforma tal-pensjonijiet hija pass importanti, ma
tipprovdix miżuri speċifiċi li jinkludu kostijiet marbuta
mal-età lil hinn mill-2020. Huma meħtieġa sforzi ulterjuri fir-riform
biex titjieb is-sostenibbiltà tan-nefqa tal-pensjoni fuq terminu twil ta’
żmien, inkluż permezz ta' allinjament tal-età statutorja tal-irtirar
maż-żieda fl-għomor tal-ħajja u billi tkompli
tirristrinġi l-irtirar kmieni. Fil-qasam tal-kura fuq medda twila ta’
żmien, id-domanda għas-servizzi tgħaddi l-provvista filwaqt li
l-infiq għadu relattivament baxx. Id-domanda għal kura fit-tul u nfiq
relatat huma mbassra li jikbru sostanzjalment fid-dawl tax-xejriet
tat-tixjiħ. Aktar evalwazzjonijiet tal-miżuri eżistenti
jistgħu jikkontribwixxi għal aktar tfassil tal-politika bbażat
fuq l-evidenza f’dan il-qasam. (13) Filwaqt li d-daqs ta’
fis-settur bankarju Sloven huwa relattivament żgħir u anqas minn nofs
il-medja għaż-żona tal-euro, l-ikbar banek jesperjenzaw pressjoni
sostnuta fuq il-bafers kapitali, li baqgħu baxxi f’paragun reġjonali,
u d-dipendenza tagħhom fuq l-istat għall-kapital huwa ta' theddida
sostanzjali għall-ekonomija. Il-ħtiġijiet ripetuti ta’
rikapitalizzazzjoni huma kkonċentrati f’banek domestiċi li huma
tal-Istat. Filwaqt li l-livelli ta’ dejn privat totali huwa taħt il-medja
taż-żona euro u l-limiti massimi tat-twissija ta’ valutazzjoni
tal-iżbilanċ makroekonomiku, il-kwistjoni hi ta’ natura strutturali.
Ħafna mid-dejn huwa kkonċentrat fis-settur korporattiv u ħafna
kumpaniji huma fi stat ta’ dejn eċċessiv, li jwassal għal aktar
żidiet f’self mhux produttiv. Fl-aħħar tal-2012, 23,7 % ta’
self korporattiv kienu b'lura b'90 jum jew aktar. Kreditu għall-qawmien
mill-ġdid lis-settur korporattiv huwa meħtieġ biex
jiffaċilita l-investiment, ittejjeb il-produttività u l-kompetittività.
Rikapitalizzazzjonijiet oħra huma previsti fil-programm ta’ stabbiltà.
L-awtoritajiet ikkonfermaw bil-miktub l-impenn li jipprovdu kapital
addizzjonali jekk meħtieġ. Il-kreditu qed jonqos u l-interazzjoni
bejn banek dgħajfa u s-sovran ġiet intensifikata. Ir-rata
tal-imgħax fuq kreditu korporattiv (għal self ta’ aktar minn EUR
1 m) huwa aktar minn 2 pps. ogħla fis-Slovenja milli fiż-żona
tal-euro kollha kemm hi u dan il-marġni żdied għal darb’
oħra fl-2012. Leġiżlazzjoni ta’ qafas
għar-ristrutturazzjoni tal-banek għaddiet iżda għad trid
tiġi implimentata b’mod effettiv. Il-Kumpanija tal-Ġestjoni tal-Assi
tal-Banek (BAMC) tibqa’ l-pjattaforma istituzzjonali ċentrali
għar-rijabilitazzjoni tal-bank. Il-programm nazzjonali ta’ riforma,
flimkien ma’ tagħrif riċenti pprovdut mill-Gvern jiddeskrivi
pjanijiet għal trasferimenti għall-BAMC ibbażat fuq testijiet
tal-istress minn isfel għal fuq imwettqa mill-Bank tas-Slovenja.
L-awtoritajiet ikkonfermaw bil-miktub li huma lesti biex jaħdmu
mal-Kummissjoni u l-BĊE biex jiżguraw li jitwettqu rieżamijiet
indipendenti dwar il-kwalita tal-assi għal għażla ta’ banek.
L-eżerċizzju għandu jkun mifrux fuq is-sistema kollha biex
jiżgura stabbiltà dejjiema tas-settur bankarju. F’pajjiżi oħra
dan l-approċċ irriżulta li hu essenzjali biex tinkiseb
mill-ġdid il-fiduċja, il-kredibbiltà u l-aċċess
għas-suq. It-tagħrif miksub minn valutazzjoni esterna bir-reqqa hija
bażi neċessarja għal strateġija ġenerali tas-settur
finanzjarju. (14) Il-programm nazzjonali ta’
riforma ma jiddeskrivix kwalunkwe passi addizzjonali biex
isaħħaħ is-superviżjoni bankarja, li ġie identifikat
bħala meħtieġa fir-rieżami profond tal-2013. F’termini ta’
azzjonijiet superviżorji fir-rigward tal-banek, l-unika informazzjoni
ġdida fil-programm tirrigwarda t-testjiet għall-istress tal-bank
il-ġdid tas-Slovenja. Eżami addizzjonali ta’ miżuri bħalma
huma politiki makroprudenzjali xierqa ma ġiex ipprovdut. (15) Riforma fis-suq
tax-xogħol ġiet adottata f’Marzu 2013 biex tnaqqas is-segmentazzjoni
tas-suq tax-xogħol u tiżdied il-flessibbiltà fis-suq tax-xogħol.
Ir-riforma tnaqqas il-protezzjoni ta’ kuntratti permanenti billi tissimplifika
l-proċeduri tas-sensji f’każ ta’ sensji kollettivi u individwali u
billi tnaqqas il-kostijiet tas-sensji. Ir-Regolament ta’ kuntratti b’terminu
fiss ġie intensifikat iktar biex jitnaqqas l-abbuż, filwaqt li
l-użu ta’ xogħol temporanju permezz ta’ aġenzija huwa ristrett.
Għalkemm ir-riforma tmur fid-direzzjoni t-tajba, wieħed għad
irid jara jekk hijiex ambizzjuża biżżejjed biex ikollha impatt
sinifikanti fuq is-segmentazzjoni tas-suq tax-xogħol u l-flessibbiltà, u
dwar l-attrazzjoni tas-Slovenja għall-investiment dirett barrani.
Għadha ma ttieħdet l-ebda miżura biex jiġu indirizzati
s-suq tax-xogħol f’żewġ livelli kkawżata mir-Regolament ta'
xogħol studentesk . Il-programm nazzjonali ta’ riforma jipproponi
miżuri fid-direzzjoni t-tajba. Ir-rata ta’ qgħad fost iż-żgħażagħ
fis-Slovenja żdiedet sew, b’ 4,9 pps. għal 20,6 % fl-2012,
filwaqt li r-rata tal-qgħad żdiedet minn 0,7 pp. sa 9 % fl-2012.
Minkejja ż-żieda fil-qgħad, l-għadd ta’ nies qiegħda
li jipparteċipaw fil-miżuri attivi ta’ politika dwar is-suq tax-xogħol,
kofinanzjati mill-Fond Soċjali Ewropew, naqas b’mod konsiderevoli fl-2012
skont dejta nazzjonali preliminari. L-ebda miżuri li ttieħdu biex
jadattaw ambjenti tax-xogħol biex titwal il-ħajja tax-xogħol u
l-ebda tagħlim tul il-ħajja mfassal apposta jew miżuri attivi tas-suq
tax-xogħol ma ġew adottati biex jiżdiedu l-impjiegi
taż-żgħażagħ gradwati fil-livell terzjarju,
ħaddiema ikbar fl-età u ħaddiema b’ħiliet baxxi. Is-Slovenja
ħadet xi miżuri biex ittejjeb it-tqabbil tal-ħiliet
mal-ħtiġijiet tas-suq tax-xogħol. Proġett pilota dwar kif
għandhom jiġu evalwati dawk il-ħtiġijiet qed jitwettaq
mis-servizz pubbliku tal-impjiegi iżda jeħtieġ li tiġi
żviluppata aktar il-kooperazzjoni mal-partijiet interessati. Huwa
meħtieġ li jsir aktar biex titjieb l-attrazzjoni ta’ programmi ta’
edukazzjoni u taħriġ vokazzjonali rilevanti. Miżuri addizzjonali
dwar l-orjentazzjoni għall-karrieri fl-SMEs qed jiġu implimentati
wkoll. Ir-rwol ta’ min iħaddem fl-edukazzjoni vokazzjonali u
t-taħriġ għad irid jissaħħaħ. Titjib f’dawn l-oqsma
jżid il-produttività u l-kompetittività. (16) Azzjoni ta’ politika biex
ittejjeb il-kompetittività skont in-nefqa kienet biss parzjali. Fl-2012,
il-gvern naqqas il-pagi gross nominali għal kull impjegat fis-settur
pubbliku b’madwar 3 %. Ġie miftiehem aktar tnaqqis tal-ispejjeż
tax-xogħol fis-settur pubbliku mal-imsieħba soċjali f’nofs Mejju
2013. Il-paga minima hija fost l-ogħla fl-UE bħala perċentwal
tal-paga medja, hi indiċizzata għall-inflazzjoni, u kienet
suġġetta għal żieda diskrezzjonali kbira fl-2010.
Għalkemm ir-rata ta’ tkabbir tal-kumpens nominali għal kull impjegat
kienet negattiva fl-2012 (-0,4 %) il-kost tax-xogħol unitarju
nominali (NULC) irreġistra tkabbir pożittiv moderat fl-2012
(0.7 %) minħabba t-tkabbir tal-produttività aktar negattiva
(-1.1 %). Il-miżuri biex jitneħħa t-tkabbir tal-produttività
u l-progress sostnut fit-tnaqqis tal-kostijiet tal-unità lavorattiva jgħin
biex tinkiseb lura l-kompetittività. (17) Is-sjieda tal-istat
għandha rwol sinifikanti għall-ekonomija Slovena b’bosta fatturi
jibqgħu ma jinbidlux mill-perjodu ta' tranżizzjoni tas-snin
disgħin. L-għodo tal-privatizzazzjoni u r-ristrutturar korporattiv
adottati matul is-snin disgħin wasslu fl-istat li jibqgħu dominanti,
speċjalment fis-settur finanzjarju. Fl-2011, l-intrapriżi proprjetà
tal-Istat irrappreżentaw wieħed minn sitta tal-valur totali
miżjud għall-ekonomija Slovena, madwar nofs it-total tat-telf
fis-settur korporattiv, u impjegaw waħda minn kull tmien persuni. Barra
minn hekk, fondi kkontrollati mill-Istat u l-intrapriżi jkollhom impatt
fuq il-finanzi pubbliċi permezz tal-interazzjoni livelli għolja ta’
dejn, il-ħtiġijiet ta’ rikapitalizzazzjoni garanziji sinifikanti
tal-gvern. Id-daqs u dgħufija tal-intrapriżi tal-istat jżommu
lura l-iżvilupp ekonomiku u t-tkabbir u jikkontribwixxu
għall-iżbilanċi eżistenti. Dominanza mill-Istat u
governanza li spiss ma tiffunzjonax tajjeb ta’ assi Statali timpedixxi
l-investiment domestiku u barrani privat, filwaqt li tnaqqas il-produttività u
l-kompetittività. It-transproprjetà ta’ intrapriżi tal-Istat fis-settur
mhux finanzjarji ma’ istituzzjonijiet finanzjarji tal-Istat joħloq riskji
kontaġji, jilimita l-aġġustament u jgħawweġ
l-allokazzjoni tar-riżorsi, speċjalment fir-rigward ta' investiment
ġdid. (18) Il-programm nazzjonali ta’
riforma fassal prijoritajiet ta’ politika fl-oqsma tas-sjieda statali u
d-diżingranaġġ korporattiv, iżda ma jipprovdix dettalji
tal-miżuri ppjanati. Ir-reviżjoni fil-fond tal-2013 ddeskriviet
ir-riżultati ekonomiċi fir-rigward tal-proprjetà tal-istat, f’termini
ta’ kostijiet fiskali diretta u kontinġenti, u f’termini ta’ distorsjoni
ta’ operazzjonijiet kummerċjali normali. Madankollu, il-programm
nazzjonali ta’ riforma jsemmi biss in-nuqqas ta’ koordinazzjoni bħala
żvantaġġ għall-imġiba tal-istat bħala sid ta’ intrapriżi
mhux finanzjarji. B’mod ġenerali, filwaqt li l-programm nazzjonali ta’
riforma jinkludi elementi pożittivi, ma jipprovdix biżżejjed
informazzjoni dwar l-orjentazzjoni strateġika għal kumpaniji li se
jibqgħu fil-pussess tal-Istat, u impenji dettaljati, marbuta
biż-żmien biex itejbu l-prestazzjoni finanzjarja u l-ġestjoni
tagħhom . Ittieħdu xi passi inizjali biex titjieb il-governanza
korporattiva, kif inhu rakkomandat fir-rakkomandazzjonijiet tal-2012
speċifiċi għal kull pajjiż, u bie jiġu privatizzati xi
impriżi statali. Leġiżlazzjoni li tipprovdi l-istabbiliment
tal-futur tas-Slovenia Sovereign Holding (SSH) twettqet, iżda għad
trid tiġi implimentata b’mod effettiv. Reġistru ta’ ħatriet
tal-Bord tat-Tmexxija u ta’ superviżjoni f’intrapriżi statali bir-rekwiżiti
għal divulgazzjoni tal-interessi jista’ jgħin iżid
it-trasparenza. Il-programm nazzjonali ta’ riforma jħabbar
il-preparazzjoni ta’ strateġija ta’ privatizzazzjoni sal-aħħar
kwart tal-2013, li se jitressqu għat-tielet kwart tas-sena, wara l-ittra
tat-23 ta’ Mejju 2013. Sadanittant, il-Gvern ippropona lill-Parlament lista ta’
15-il kumpanija għall-privatizzazzjoni. Minbarra ishma minoritarji u SMEs,
din il-lista tinkludi wkoll lill-kumpaniji importanti bħat-tieni l-akbar
bank, NKBM. (19) Is-Slovenja għandha
għadd kbir ta’ professjonijiet regolati u hemm lok għal tnaqqis
sinifikanti tal-ostakli għad-dħul li jkollu effett pożittiv fuq
l-impjieg u l-kompetizzjoni. L-awtoritajiet Sloveni nedew proċess ta’
riforma fl-2012 biex jirrevedi bosta professjonijiet regolati bil-għan li
jiġu definiti aħjar professjonijiet irregolati eżistenti,
it-tnaqqis tal-ispejjeż amministrattivi u biex jiġi ssimplifikat
l-aċċess għal professjonijiet. L-ewwel sett ta’ liġijiet
fil-qasam tal-artiġjanat, it-turiżmu u l-kostruzzjoni kellu jiġi
adottat mill-Parlament fil-bidu tal-2013. Madankollu, ir-riforma tinsab lura
ħlief għas-settur tal-artiġjanat. Is-Slovenja stabbiliet
l-prekundizzjonijiet legali għal Aġenzija għall-Protezzjoni
tal-Kompetizzjoni indipendenti iżda għad trid tiżgura li
l-livelli tal-persunal se jibqgħu jiġu żgurati.
Il-leġiżlazzjoni għandha tkompli tiġi emendata biex
tagħti lill-Aġenzija linja tal-baġit separata, minħabba li
dan huwa neċessarju biex tiżgura l-indipendenza finanzjarja
tagħha. Il-proċedimenti ġudizzjarji tal-Prim’ Istanza
f'każijiet ċivili u kummerċjali kif ukoll il-proċeduri ta’
falliment huma twal mingħajr raġuni. Minkejja t-tendenza
pożittiva viżibbli biex tqassar tulijiet ta’ każijiet
ċivili u kummerċjali hemm bżonn ta’ sforz kontinwu biex
jiġu indirizzati dawn il-kwistjonijiet, minħabba li dawn ifixklu
l-attività tan-negozju u jnaqqsu l-attrazzjoni tas-Slovenja għal
investiment barrani dirett. F’dan il-kuntest, in-nuqqas previst fin-numru
tal-imħallfin għal kull abitant kif stabbilit fil-programm ta’ riforma
nazzjonali, kien ikun kontrobilanċjat minn żidiet sinifikanti
fl-effikaċja. (20) Il-programm nazzjonali
ta’ riforma jafferma l-ħtieġa li jirristruttura korporazzjonijiet
mhux finanzjarji f’diffikultà finanzjarja iżda l-isfida politika u
r-risposta ta’ politika dwar ir-ristrutturar korporattiv jeħtieġu
iktar elaborazzjoni li tiffoka fuq soluzzjonijiet ibbażati fuq is-suq.
Hemm bżonn miżuri addizzjonali biex jattiraw investiment privat,
inkluż l-investiment barrani dirett, u sabiex jiġi assigurat
biżżejjed qsim tal-piżijiet privati li jippreserva
r-riżorsi tal-kontribwenti. Il-proċess ta’ ristrutturar għandu
jwassal għall-bejgħ ta’ kumpaniji ristrutturati mingħajr
l-involviment ta’ finanzjament pubbliku, (21) Is-Slovenja hija
fil-proċess li temenda leġiżlazzjoni sabiex tiżdied l-effiċjenza
tal-proċeduri ta’ insolvenza. Il-Gvern Emenda l-liġi dwar
operazzjonijiet finanzjarji, proċeduri ta’ insolvenza u l-Att dwar
ix-xoljiment obbligatorju f’April 2013. L-emendi jirfinaw id-definizzjoni ta’
insolvenza u jintroduċu inċentivi għall-maniġers biex
japplikaw għall-falliment fil-ħin. Il-qafas ta’ insolvenza attwali ma
għandux biżżejjed inċentivi u sanzjonijiet biex
jiżgura li l-kumpaniji japplikaw għall-falliment fi stadju bikri.
Proċeduri ta’ soluzzjoni obbligatorja (riorganizzazzjoni fil-qorti)
fil-qorti huma kumplessi u proċeduri tal-insolvenza favur id-debitur,
b’mod partikolari għall-SMEs u l-kumpaniji mikro. M’hemmx
biżżejjed inċentivi għall-kummerċjalizzazzjoni bikrija
ta’ kompromess, li jista’ jgħin biex jiġi żgurat li jkun hemm tkomplija
ta’ negozji vijabbli. Il-leġiżlazzjoni l-ġdida ġiet
imħabbra biex tippermetti r-ristrutturar finanzjarju ta’ kumpaniji fi stat
ta’ dejn eċċessiv fi stadju bikri tal-proċess, u bidliet legali
sabiex jiffaċilitaw ir-ristrutturar barra l-qorti u l-konverżjoni ta’
dejn se tiġi proposta mill-Ministeru tal-Ġustizzja
sal-aħħar ta’ Mejju 2013. Qafas legali xieraq li jipprovdi
inċentivi kompatibbli lill-kredituri, is-sidien u l-maniġment ikun
essenzjali sabiex jiffaċilita r-ristrutturar finanzjarju ta’ kumpaniji
illikwidi vjabbli. (22) Fil-kuntest tas-Semestru
Ewropew, il-Kummissjoni wettqet analiżi komprensiva tal-politika ekonomika
tas-Slovenja. Hija vvalutat il-programm ta’ konverġenza u l-programm
nazzjonali ta’ riforma, u ppreżentat rieżami fil-fond. Mhux biss
qieset ir-rilevanza tagħhom għall-politika fiskali u
soċjoekonomika sostenibbli fis-Slovenja imma qieset ukoll il-konformità
tagħhom mar-regoli u mal-gwida tal-UE, fid-dawl tal-ħtieġa li
tissaħħaħ il-governanza ekonomika kumplessiva tal-Unjoni billi
jingħata kontribut fil-livell tal-UE għad-deċiżjonijiet
nazzjonali futuri. Ir-rakkomandazzjonijiet tagħha skont
is-Semestru Ewropew huma riflessi fir-rakkomandazzjonijiet (1) sa (9) hawn
taħt. (23) (19) Fid-dawl ta’ din
il-valutazzjoni, il-Kunsill eżamina l-Programm ta’ Stabbiltà tas-Slovenja,
u l-opinjoni tiegħu[9]
hija riflessa b’mod partikolari fir-rakkomandazzjoni (1) hawn taħt. (24) Fid-dawl tar-reviżjoni
bir-reqqa tal-Kummissjoni u din il-valutazzjoni, il-Kunsill eżamina
l-Programm Nazzjonali ta’ Riforma u l-Programm ta’ Stabbiltà
għas-Slovenja. Ir-rakkomandazzjonijiet tiegħu, skont l-Artikolu 6
tar-Regolament (UE) Nru 1176/2011, huma riflessi fir-rakkomandazzjonijiet
kollha ta' hawn taħt, (25) Fil-kuntest tas-semestru
Ewropew, il-Kummissjoni wettqet ukoll analiżi tal-politika ekonomika
fiż-żona tal-euro bħala entità sħiħa. Fuq din
il-bażi, il-Kunsill ħareġ rakkomandazzjonijiet
speċifiċi indirizzati lill-Istati Membri li l-munita tagħhom
hija l-euro. Is-Slovenja wkoll għandha tiżgura l-implimentazzjoni sħiħa
u f’waqtha ta’ dawn ir-rakkomandazzjonijiet. B’DAN JIRRAKKOMANDA li s-Slovenja
tieħu azzjoni fil-perijodu bejn l-2013 u l-2014 biex: 1. Għas-sena 2013 u
għas-snin ta’ wara, timplimenta u ssaħħaħ
l-istrateġija baġitarja, appoġġjata minn miżuri
strutturali speċifikati biżżejjed, biex tiġi żgurata
l-korrezzjoni tal-iżbilanċ eċċessiv sal-2015 b’mod
sostenibbli u t-titjib fil-bilanċ strutturali speċifikat
fir-rakkomandazzjoni tal-Kunsill skont il-proċedura ta’ defiċit
eċċessiv. Wara l-korrezzjoni tad-defiċit eċċessiv,
għandha tfittex li tikseb l-isforz ta’ aġġustament strutturali
li tippermetti lis-Slovenja biex jintlaħaq l-MTO sal-2017. Korrezzjoni
fit-tul l-iżbilanċi fiskali teħtieġ l-implimentazzjoni ta’
riformi strutturali ambizzjużi, li jżidu l-kapaċità ta’
aġġustament tal-ekonomija u ssaħħaħ it-tkabbir
potenzjali u l-impjiegi. Tissalvagwardja l-infiq li jiffavorixxi t-tkabbir,
tadotta miżuri biex itejjeb il-konformità mat-taxxa u timplimenta
miżuri fuq in-naħa tal-infiq sostnut minn reviżjonijiet sistematiċi
tan-nefqa pubblika fil-livelli kollha tal-gvern. Biex tittejjeb il-kredibbiltà
ta’ konsolidazzjoni, tlesti l-adozzjoni tar-regola tal-gvern ġenearli dwar
il-bilanċ/eċċess f’termini strutturali, tagħmel il-qafas baġitarju
fuq perjodu medju vinkolanti, li jħaddan u trasparenti, u
jssaħħaħ ir-rwol ta’ korpi indipendenti ta’ monitoraġġ
tal-politika fiskali sa tmiem l-2013. Tieħu miżuri biex tnaqqas
gradwalment l-obbligazzjonijiet kontinġenti tal-Istat. 2. Isaħħaħ
is-sostenibbiltà fit-tul tas-sistema tal-pensjonijiet lil hinn mill-2020 billi
taġġusta aktar parametri rilevanti kollha, inkluż permezz ta'
rabta tal-età statutorja tal-irtirar u ż-żieda fl-istennija
tal-għomor, filwaqt li l-adegwatezza tal-pensjonijiet tiġi ppreservata.
Tinkludi l-infiq marbut mal-età dwar il-kura fit-tul u ttejjeb
l-aċċess għas-servizzi billi terġa’ tiffoka fuq
l-għoti ta’ kuri minn kura istituzzjonali għal kura fid-dar, tiffoka,
timmira u tivverifika l-benefiċċji, u ssaħħaħ
il-prevenzjoni biex jitnaqqsu d-diżabilità/d-dipendenza. 3. Tassigura li l-iżviluppi
tal-paga, inklużi l-paga minima, jappoġġjaw il-kompetittività u
l-ħolqien tal-impjiegi. Tissorvelja mill-qrib l-effetti reċenti fuq
ir-riforma tas-suq tax-xogħol u jekk ikun meħtieġ tidentifika
oqsma fejn hija meħtieġa azzjoni ulterjuri li tkattar il-ħolqien
tal-impjiegi u tittratta s-segmentazzjoni, inkluż permezz tar-Regolament
għal xogħol studentesk. Tieħu aktar miżuri biex
jiżdiedu l-impjiegi taż-żgħażagħ gradwati
fil-livell terzjarju, persuni anzjani u dawk b’ħiliet baxxi billi tiffoka
r-riżorsi fuq miżuri dwar il-politika tas-suq tax-xogħol attiv
magħmula apposta filwaqt li tittejjeb l-effikaċja tagħhom.
Tindirizza n-nuqqas ta’ tlaqqiegħ fil-ħiliet billi ttejjeb
l-attrazzjoni tal-edukazzjoni vokazzjonali rilevanti u l-programmi ta’
taħriġ u billi tiżviluppa aktar il-kooperazzjoni mal-partijiet
interessati rilevanti fil-valutazzjoni tal-ħtiġijiet tas-suq
tax-xogħol. 4. Tieħu l-passi
meħtieġa, b’kontribut minn imsieħba Ewropej, biex tikkuntratta
konsulent estern indipendenti sa Ġunju 2013 biex iwettaq rieżami
tal-kwalità tal-assi tal-banek mifruxa fuq is-sistema kollha. Ittemm dan
l-eżerċizzju fl-2013, bi progress aktar mgħaġġel
fil-każijiet taż-żewġ banek diġà suġġetti
għall-proċedura ta’ għajnuna mill-Istat, biex iħaffu korrezzjoni
tal-karta tal-bilanċ tagħhom. Tkun lesta li tipprovdi kapital
addizzjonali jekk it-trasferiment tal-assi jew ir-rieżami tal-kwailtà
tal-assi jiżvelaw nuqqasijiet addizzjonali. Il-miżuri kollha,
inklużi valutazzjonijiet oġġettivi tal-ħtiġijiet kapitali,
it-trasferiment tal-assi lill-Kumpanija tal-Ġestjoni tal-Assi tal-Banek,
l-iskema ta’ protezzjoni tal-assi, l-implimentazzjoni operattiva
tal-miżuri ta’ ristrutturar għandhom ikunu implimentati b’konformità
sħiħa mar-regoli dwar l-għajnuna mill-Istat fil-każ li tkun
involuta għajnuna mill-Istat. B’mod parallel, tiżviluppa sa Marzu
2014 u timplimenta strateġija settorjali komprensiva biex tiżgura
ġestjoni indipendenti ta’ banek riformati u biex tittejjeb sostanzjalment l-governanza,
il-ġestjoni tar-riskju u l-profittabbiltà fis-settur, inkluż permezz
tal-konsolidazzjoni fejn xieraq. Tipproċedi b’mod mgħaġġel
bi preparazzjonijiet għal privatizzazzjoni mħabbra ta’ NKBM u
tistabbilixxi, sa Settembru 2013, skeda ambizzjuża għal ċessjoni
ta' ishma tal-istat diretti u indiretti tal-banek. 5. Twettaq rieżami
tal-qafas regolatorju tal-Bank sa tmiem l-2013, u abbażi ta’ dan
ir-rieżamii, issaħħaħ il-kapaċità superviżorja,
it-trasparenza u żvelar statistiku. 6. Tħaffef ir-riforma ta’
servizzi regolati, inkluż tnaqqis sinifikanti ta’ ostakli
għad-dħul. Ittejjeb l-ambjent tan-negozju, inkluż permezz li
tkun żgurata l-indipendenza u li tipprovdi biżżejjed u
finanzjament awtonomu għall-Aġenzij dwar il-Protezzjoni
tal-Kompetizzjoni. 7. Tibni fuq l-isforzi
preċedenti li jnaqqsu ulterjorment it-tul tal-proċedimenti
ġudizzjarji fl-ewwel istanza f’każijiet ċivili u
kummerċjali u n-numru ta’ każijiet pendenti, partikolarment
każijiet ta’ infurzar. 8. Bħala parti
mill-istrateġija ppjanata tal-gvern, li għandu tintemm sa Settembru
2013, tikklassifika l-assi ewlenin u sekondarji tal-Istat skont kriterji
ekonomiċi, bil-għan li jitneħħew tal-assi sekondarji.
Tagħmel lis-Slovenia Sovereign Holding (SSH) operazzjonali
bis-sħiħ fil-ħin, u tittrasferixxi kemm l-appartenenza u
l-ġestjoni tal-ishma kollha lill-SSH, potenzjalment teskludi dawk li huma
fuq il-lista għal privatizzazzjoni sħiħa u immedjata.
Tiżguraw l-ġestjoni professjonali tal-SSH mill-bidu, potenzjalment
tinkludi ħiliet internazzjonali, u relazzjoni indipendenti definita b'mod
ċar mal-kumpaniji involuti. Għal ishma ewlenin, tiżviluppa
strateġiji speċifiċi għas-settur biex ittejjeb
il-profittabbiltà u l-governanza korporattiva. Tintroduċu sistema
obbligatorja u pubblikament disponibbli ta' reġistru ta’ ħatriet
tal-Bord tat-Tmexxija u ta’ superviżjoni f’intrapriżi statali
mar-rekwiżiti għal divulgazzjoni ta’ interessi. Tiżgura li
l-qafas regolatorju jiffaċilita ċessjoni ta’ assi mhux
prinċipali u li l-ostakli amministrattivi tal-Istat jkunu minimizzati. 9. Tidentifikaw
u tibda xogħol dwar it-tneħħija legali kollha eżistenti u
l-ostakli amministrattivi għal ristrutturazzjoni sostenibbli ta’ dejn
eċċessiv/sottokapitalizzat iżda li tkun vijabbli
għall-kumpaniji permezz ta’ soluzzjonijiet ibbażati fuq is-suq. F’dan
il-kuntest, tieħu miżuri sabiex tiżgura l-kondiviżjoni
suffiċjenti tal-piżijiet privati biex jiżdied l-investiment
privat, inkluż l-investiment barrani dirett, kif ukoll biex tinkiseb aktar
effiċjenza f’kumpaniji f’diffikultà bħala parti mill-proċess ta’
ristrutturar. Tadotta l-qafas legali meħtieġ għal ristrutturar
barra l-qorti sa Settembru 2013, filwaqt li tiżgura li huwa koerenti
mad-dispożizzjonijiet eżistenti dwar l-insolvenza u tipprovdi
inċentivi biex kemm il-kredituri u l-azzjonisti jilħqu ftehimiet ta’
ristrutturar barra mill-qorti. Ittejjeb l-infurzar ta’ proċeduri ta’
insolvenza korporattiva u soluzzjonijiet fil-qorti, inkluż is-soluzzjoni
b'mod rapidu ta' każijet pendenti tal-qorti marbuta mal-proċeduri ta’
falliment, sabiex jiġi massimizzat il-valur ta’ rkupru u biex
jiffaċilitaw riżoluzzjoni f’waqtha u effiċjenti ta’ self
inadempjenti. Magħmul fi Brussell, Għall-Kunsill Il-President [1] ĠU L 209, 02,08.1997, p. 1. [2] ĠU L 306, 23,11.2011, p. 25. [3] COM(2013) 374 finali. [4] P7_TA(2013)0052 u P7_TA(2013)0053. [5] Id-Deċiżjoni tal-Kunsill
2013/208/UE tas-22 ta' April 2013. [6] COM(2012)750 finali. [7] COM(2012)751 finali. [8] SWD(2013) 122 finali. [9] Skont l-Artikolu 5(2)
tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1466/97.