EUR-Lex Access to European Union law
This document is an excerpt from the EUR-Lex website
Document 52023BP1963
Resolution (EU) 2023/1963 of the European Parliament of 10 May 2023 with observations forming an integral part of the decision on discharge in respect of the implementation of the budget of the European Joint Undertaking for ITER and the Development of Fusion Energy (F4E) for the financial year 2021
Riżoluzzjoni (UE) 2023/1963 tal-Parlament Ewropew tal-10 ta’ Mejju 2023 li tinkludi l-kummenti li jagħmlu parti integrali mid-deċiżjoni dwar il-kwittanza għall-implimentazzjoni tal-baġit tal-Impriża Konġunta Ewropea għall-ITER u l-Iżvilupp tal-Enerġija mill-Fużjoni (F4E) għas-sena finanzjarja 2021
Riżoluzzjoni (UE) 2023/1963 tal-Parlament Ewropew tal-10 ta’ Mejju 2023 li tinkludi l-kummenti li jagħmlu parti integrali mid-deċiżjoni dwar il-kwittanza għall-implimentazzjoni tal-baġit tal-Impriża Konġunta Ewropea għall-ITER u l-Iżvilupp tal-Enerġija mill-Fużjoni (F4E) għas-sena finanzjarja 2021
ĠU L 242, 29.9.2023, p. 540–545
(BG, ES, CS, DA, DE, ET, EL, EN, FR, GA, HR, IT, LV, LT, HU, MT, NL, PL, PT, RO, SK, SL, FI, SV)
29.9.2023 |
MT |
Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea |
L 242/540 |
RIŻOLUZZJONI (UE) 2023/1963 TAL-PARLAMENT EWROPEW
tal-10 ta’ Mejju 2023
li tinkludi l-kummenti li jagħmlu parti integrali mid-deċiżjoni dwar il-kwittanza għall-implimentazzjoni tal-baġit tal-Impriża Konġunta Ewropea għall-ITER u l-Iżvilupp tal-Enerġija mill-Fużjoni (F4E) għas-sena finanzjarja 2021
IL-PARLAMENT EWROPEW,
— |
wara li kkunsidra d-deċiżjoni tiegħu dwar il-kwittanza għall-implimentazzjoni tal-baġit tal-Impriża Konġunta Ewropea għall-ITER u l-Iżvilupp tal-Enerġija mill-Fużjoni għas-sena finanzjarja 2021, |
— |
wara li kkunsidra l-Artikolu 100 u l-Anness V tar-Regoli ta’ Proċedura tiegħu, |
— |
wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għall-Kontroll tal-Baġit (A9-0092/2023), |
A. |
billi l-Impriża Konġunta Ewropea għall-ITER u l-Iżvilupp tal-Enerġija mill-Fużjoni (l-“Impriża Konġunta”) ġiet stabbilita f’April 2007 għal perjodu ta’ 35 sena permezz tad-Deċiżjoni 2007/198/Euratom (1); |
B. |
billi l-Impriża Konġunta bdiet taħdem b’mod awtonomu f’Marzu 2008; |
C. |
billi l-membri tal-Impriża Konġunta huma l-Komunità Ewropea tal-Enerġija Atomika (Euratom), irrappreżentata mill-Kummissjoni, l-Istati Membri tal-Euratom, u pajjiżi terzi li kkonkludew ftehim ta’ kooperazzjoni mal-Euratom fil-qasam tal-fużjoni nukleari kkontrollata; |
D. |
billi l-objettivi tal-Impriża Konġunta huma li tipprovdi l-kontribut tal-Unjoni għall-proġett internazzjonali ITER għall-enerġija mill-fużjoni, li timplimenta l-ftehim ta’ approċċ usa’ bejn il-Euratom u l-Ġappun, u li tipprepara għall-kostruzzjoni ta’ impjant dimostrattiv tal-enerġija mill-fużjoni u faċilitajiet relatati; |
E. |
billi l-proġett ITER jinvolvi seba’ sħab globali, jiġifieri l-Unjoni, irrappreżentata mill-Euratom, l-Istati Uniti, ir-Russja, il-Ġappun, iċ-Ċina, il-Korea t’Isfel u l-Indja, bl-Unjoni minn ta’ quddiem b’sehem ta’ 45,4 % tal-kostijiet tal-kostruzzjoni u lsħab oħra involuti b’9,1 % kull wieħed; li se tinbidel fil-fażi ta’ ttestjar tal-fużjoni operazzjonali, fejn l-Unjoni se tipprovdi 34 % tal-kostijiet operatorji (2); |
F. |
In-nefqa totali prevista mill-Unjoni biex timplimenta l-obbligi tagħha u attivitajiet assoċjati taħt il-ftehim ITER sal-2031 tammonta għal EUR 18,2-il biljun (f’valuri attwali) (3); |
G. |
billi, wara l-ħruġ tar-Renju Unit mill-Unjoni u mill-Euratom fil-31 ta’ Jannar 2020, u n-nuqqas mill-partijiet li jikkonkludu l-protokoll previst fil-Ftehim dwar il-Kummerċ u l-Kooperazzjoni bejn l-Unjoni ul-Euratom u r-Renju Unit miftiehem fit-30 ta’ Diċembru 2020, ir-Renju Unit għadu mhux assoċjat mal-proġett ITER u lanqas ma huwa membru tal-Impriża Konġunta u għalhekk ma jikkontribwixxix għall-baġit tagħha; |
H. |
billi l-impatt tal-gwerra ta’ aggressjoni illegali, mhux provokata u mhux ġustifikata tar-Russja kontra l-Ukrajna u l-konsegwenzi tagħha fuq l-attivitajiet tal-Impriżi Konġunti għadu diffiċli biex jitkejjel; |
Aspetti ġenerali
1. |
Jilqa’ l-fatt li r-rapport tal-Qorti tal-Awdituri (il-“Qorti”) dwar il-kontijiet annwali tal-Impriża Konġunta għas-sena finanzjarja 2021 (ir-“rapport tal-Qorti”) isib li l-kontijiet annwali jippreżentaw b’mod ġust, fl-aspetti materjali kollha, il-pożizzjoni finanzjarja tagħha fil-31 ta’ Diċembru 2021 u r-riżultati tal-operazzjonijiet tagħha, il-flussi tal-flus tagħha u l-bidliet fl-assi netti tagħha għas-sena finanzjarja 2021mar-regoli finanzjarji tagħha u mar-regoli kontabilistiċi adottati mill-uffiċjal tal-kontabbiltà tal-Kummissjoni; jenfasizza, barra minn hekk, il-fatt li t-tranżazzjonijiet ta’ bażi tal-kontijiet għas-sena finanzjarja 2021 huma, fl-aspetti materjali kollha, legali u regolari; |
2. |
Jiddispjaċih, madankollu, li r-rapport tal-Qorti jiġbed l-attenzjoni għall-fatt li l-kontijiet annwali tal-Impriża Konġunta għas-sena finanzjarja 2021 jiżvelaw l-istima tal-Impriża Konġunta tal-kost totali għat-tlestija tal-obbligi ta’ twettiq tagħha għall-proġett ITER, ivvalutata għal EUR 18,3-il biljun (fil-valuri tal-2021) u għall-fatt li bidliet fis-suppożizzjonijiet ewlenin għall-istima u l-iskopertura għar-riskju jistgħu jwasslu għal żidiet sinifikanti fil-kostijiet u/jew għal aktar dewmien fl-implimentazzjoni tal-proġett ITER; |
3. |
Jirrikonoxxi li Orizzont Ewropa jipprevedi għanijiet ambizzjużi għall-Impriża Konġunta, li jistgħu jinkisbu biss jekk jitfasslu u jiġu implimentati soluzzjonijiet effikaċi li jindirizzaw id-dgħufijiet fis-sistemi ta’ kontroll intern u jħejju għall-isfidi futuri li jirriżultaw miż-żieda fir-responsabbiltajiet, pereżempju fil-qasam tal-ġestjoni u tal-ippjanar tar-riżorsi umani; jirrimarka, f’dan il-kuntest, li kalkoli u rekwiżiti ta’ rapportar partikolarment ikkumplikati u onerużi jirrappreżentaw riskju sinifikanti ta’ żball u jitlob, għalhekk, li jiġu esplorati l-possibbiltajiet ta’ semplifikazzjoni, meta possibbli u kompatibbli mal-qafas ġuridiku eżistenti; |
4. |
Jinnota bi tħassib il-fatt li peress li r-Russja hija membru tal-ITER-IO, bl-obbligi li twassal lis-sit tal-assemblaġġ tal-ITER fi Franza (Cadarache), diversi komponenti għall-proġetti ITER u li tipprovdi kontribuzzjonijiet annwali lill-ITER-IO, tirrappreżenta riskju ta’ aktar dewmien u ta’ żieda fil-kostijiet għall-proġett ITER; |
5. |
Jinnota li l-Impriża Konġunta żżomm stima tal-kostijiet totali tat-tlestija tal-obbligi ta’ twettiq tagħha għall-proġett ITER (“stima mat-tlestija”), li tinkludi l-kostijiet tal-fażi ta’ kostruzzjoni u dik operazzjonali sal-2035, kif ukoll il-fażi ta’ dekummissjonar u ta’ diżattivazzjoni sal-2042; jinnota, barra minn hekk, li fi tmiem l-2021, l-Impriża Konġunta vvalutat dan il-kost totali għal EUR 18,3-il biljun (fil-valuri tal-2021), li tikkonsisti fil-pagamenti totali li saru fi tmiem l-2021, li jammontaw għal EUR 8,3 biljun u l-istima tal-pagamenti futuri, ivvalutata għal EUR 10 biljun (f’valuri tal-2021); |
6. |
Jirrimarka li l-bidliet fis-suppożizzjonijiet ewlenin għall-istima ta’ hawn fuq u l-esponiment għar-riskju jistgħu jwasslu għal aktar żidiet fil-kostijiet u dewmien fil-proġetti u, għall-2021 iqis li, abbażi tar-rapport tal-Qorti, għandha tingħata attenzjoni speċjali lil xi avvenimenti li jista’ jkollhom impatt sinifikanti fuq l-istima mat-tlestija; Minbarra dan, jirrimarka li dqawk is-supożizzjonijiet ewlenin jinkludu l-linja bażi l-ġdida għall-proġett ITER ippjanata għall-ewwel kwart tal-2023, it-twassil tard tal-komponenti, is-sanzjonijiet imposti lir-Russja, l-approvazzjoni kontinwa tal-Awtorità tas-Sigurtà Nukleari Franċiża (NSA) għall-assemblaġġ tal-komponenti tal-pit tat-tokamak; u r-reviżjoni mistennija tal-istima tal-ispejjeż għall-Kumpless taċ-Ċelloli Taħraq; jissottolinja l-fatt li, fil-każ ta’ problemi ta’ konsenja li jirriżultaw fin-nuqqas ta’ komponenti kruċjali għat-tkomplija tal-proġett, għandhom jiġu esplorati flussi alternattivi ta’ provvista; |
7. |
Ifakkar li l-ITER jistenna uffiċjalment l-ewwel test operazzjonali fl-2025 u l-kisba ta’ enerġija sħiħa mill-fużjoni sal-2035; josserva, madankollu, li din il-linja bażi ġiet adottata fl-2016, u li, minn dak iż-żmien ’l hawn, id-dewmien fil-kostruzzjoni u fil-manifattura u l-pandemija tal-COVID-19 għamlu d-data tal-2025 dejjem aktar improbabbli; jenfasizza, barra minn hekk, li, skont ir-rapport tal-Qorti, hemm riskju ta’ aktar dewmien minħabba taħlita ta’ diversi fatturi relatati mal-bini, li jibdew mill-problemi li jiltaqgħu magħhom fl-iwweldjar tas-setturi tal-kmamar tal-vakwu li jiffurmaw il-kamra tal-azzar fejn se jsiru esperimenti tat-tidwib sal-problema tal-korrużjoni li tikkawża xquq fondi sa 2,2 mm fuq il-pannelli tal-iskrin termali; jirrimarka li dan jikkonċerna t-23 kilometru kollha ta’ pajpijiet għat-tkessiħ iwweldjati mal-wiċċ tal-komponent; jinnota li, minħabba l-fatt li l-kwistjoni ta’ xquq fil-pajpijiet tat-tkessiħ tista’ tkun sistemika, li taffettwa l-komponenti kollha ta’ lqugħ termali tat-tokamak, id-direzzjoni l-ġdida tal-ITER tattiva strateġija ta’ tiswija għas-setturi tal-ilqugħ termali tat-tokamak u tal-bastimenti vakwu; |
8. |
Jinnota li t-tul ta’ żmien u l-ispiża tat-tiswijiet ma jistgħux jiġu stmati b’mod preċiż f’dan l-istadju u li l-Kunsill ITER, fi tmiem l-2023, qed jippjana li jadotta linja bażi ġdida tal-ITER, li tistabbilixxi l-kalendarju għal ċerti kisbiet, li se jreġġa’ lura b’mod sinifikanti d-dati meta huwa jistenna li jilħaq l-istadji importanti ewlenin u konsegwentement ikollu impatt fuq l-istima mat-tlestija; jistieden lill-Impriża Konġunta tirrapporta dwar l-eżitu u d-dewmien mistenni kif ukoll il-konsegwenzi għat-tlestija tal-proġett ITER; |
9. |
Jinnota li, fir-rigward tar-rekwiżiti tas-sikurezza nukleari, l-NSA għandha l-awtorità aħħarija li tapprova kwalunkwe bidla ulterjuri fid-disinji li taffettwa r-rekwiżiti tas-sikurezza nukleari, u li, f’dan il-kuntest, fil-bidu tal-2021, l-Impriża Konġunta applikat formalment għall-approvazzjoni tal-NSA tad-disinn u t-teknoloġija l-ġodda tal-iwweldjar relatati mal-assemblaġġ tal-komponenti tal-pit ta’ tokamak; jissottolinja, madankollu, li informazzjoni addizzjonali mill-Impriża Konġunta biex tiffinalizza l-analiżi tal-NSA ma ntalbitx mill-NSA qabel Jannar 2022; jinnota li, filwaqt li l-approvazzjoni tal-NSA hija parti mill-proċess normali ta’ assemblaġġ tal-ITER-IO, din tista’, madankollu, tirriżulta f’dewmien addizzjonali ta’ diversi xhur u konsegwentement tħalli impatt fuq l-istima mat-tlestija; |
10. |
Jistieden lill-Impriża Konġunta tirrevedi l-istima tal-ispejjeż għall-Kumpless ta’ Hot Cell sabiex tippermetti t-tħejjija ta’ stima affidabbli tal-ispejjeż f’konformità mal-istadju ta’ maturità attwali tar-rekwiżiti tad-disinn ITER-IO; |
Ġestjoni baġitarja u finanzjarja
11. |
Jinnota li, f’Diċembru 2020, il-bord tat-tmexxija tal-Impriża Konġunta adotta l-baġit oriġinali tal-Impriża Konġunta għall-2021 għal EUR 1 048,77 miljun f’approprjazzjonijiet ta’ impenn u EUR 742,81 miljun f’approprjazzjonijiet ta’ pagament u li, f’Novembru 2021, il-bord tat-tmexxija emenda dan il-baġit; |
12. |
Jilqa’ l-fatt li l-approprjazzjonijiet finali disponibbli, inkluż ir-riport mis-sena preċedenti, jammontaw għal EUR 1 069,88 miljun f’approprjazzjonijiet ta’ impenn u EUR 764,83 miljun f’approprjazzjonijiet ta’ pagament; |
13. |
Jinnota li r-rati ta’ implimentazzjoni għall-approprjazzjonijiet ta’ impenn u ta’ pagament kienu ta’ 99,7 % u 97,4 % rispettivament (meta mqabbla ma’ 100 % u 98 % fl-2020); |
14. |
Jinnota li, mill-EUR 1 069,88 miljun disponibbli għall-approprjazzjonijiet ta’ impenn, 88,4 % ġew implimentati permezz ta’ impenji individwali (li jikkorrispondu għal EUR 942,50 miljun); |
15. |
Jinnota b’sodisfazzjoni li, wara r-rakkomandazzjoni ta’ kwittanza għall-2020 dwar il-metodu ta’ kalkolu għall-kontribuzzjonijiet ta’ sħubija tal-2020, l-Impriża Konġunta adottat miżuri korrettivi, b’mod partikolari l-abbozz ta’ dokument uniku ta’ programmazzjoni, biex jiġi evitat li l-kwistjoni terġa’ titqajjem mill-Qorti; |
16. |
Jinnota, għalhekk, li fir-rigward tal-kontribuzzjonijiet ta’ sħubija għall-2021, l-Impriża Konġunta użat il-programm annwali u pluriennali 2020-2024 adottat mill-bord tat-tmexxija tagħha fl-10 ta’ Diċembru 2019 b’EUR 6,5 miljun stmati għall-kontribuzzjonijiet ta’ sħubija; |
17. |
Jinnota li, minn Jannar 2016, dawk l-impriżi konġunti li huma biss parzjalment iffinanzjati mill-baġit tal-Unjoni huma rikjesti jħallsu l-parti tal-kontribuzzjonijiet tal-impjegatur għall-iskema tal-pensjoni tal-Unjoni, li tikkorrispondi għall-proporzjon tad-dħul issussidjat tagħhom minn pajjiżi terzi mad-dħul totali tagħhom (4); huwa mħasseb li, billi l-Kummissjoni la pprevediet din in-nefqa fil-baġits tal-impriżi konġunti, u lanqas ma talbet formalment il-pagamenti, l-impriżi konġunti għadhom ma ħallsux tali kontribuzzjonijiet; jistieden lill-Kummissjoni tieħu passi biex tevita kwistjonijiet simili fil-futur; |
18. |
Jitlob f’dan ir-rigward li, f’konformità mal-gwida tal-Kummissjoni lill-impriżi konġunti, lill-Uffiċċju tal-Amministrazzjoni u l-Ħlas tal-Intitolamenti Individwali tal-Kummissjoni biex jikkalkula l-kontribuzzjonijiet tal-impjegaturi għal kull impriża konġunta bħala perċentwal tad-dħul minn pajjiżi terzi relatat mad-dħul totali tal-Impriża Konġunta, inkluż id-dħul minn pajjiż terz għan-nefqa operattiva; jinnota li, għall-ITER dan is-sehem perċentwali kien stabbilit għal 21,6 % għall-perjodu 2017-2020 jew madwar EUR 5,8 miljun, u 19,8 % għas-sena 2021 jew madwar EUR 1,5 miljun; jissottolinja, barra minn hekk, li dik il-gwida tqis biss id-dispożizzjonijiet rispettivi tar-Regolamenti tal-Persunal biex tiddetermina l-metodu ta’ kalkolu għall-pagamenti mill-impriżi konġunti tal-kontribuzzjonijiet tal-impjegaturi lejn il-baġit tal-Unjoni bbażat fuq id-dħul; |
19. |
Jistieden lill-Impriża Konġunta ma tistenniex il-kalkolu finali tal-kontribuzzjonijiet pendenti, iżda tqis dan l-obbligu meta tippjana l-baġit futur tagħha, bħal permezz ta’ akkumulazzjoni korrispondenti għall-kontribuzzjonijiet tal-pensjoni; |
20. |
Huwa konxju, madankollu, li d-dispożizzjonijiet rilevanti tal-Istatuti tal-Impriża Konġunta jeħtieġu li l-ammont totali tal-kontribuzzjonijiet ta’ sħubija ma għandhomx jaqbżu 10 % tal-kostijiet amministrattivi annwali tal-Impriża Konġunta, u jissuġġerixxu kontribuzzjoni tal-impjegaturi ta’ madwar EUR 740 013 fis-sena għall-Impriża Konġunta (ibbażata fuq ċifri għall-2021); jinnota, għalhekk, li l-eżistenza ta’ dawn id-dispożizzjonijiet legali differenti toħloq ir-riskju tal-elaborazzjoni ta’ diversi interpretazzjonijiet rigward il-kalkolu tal-kontribuzzjoni tal-impjegaturi tal-Impriża Konġunta, b’impatt finanzjarju li jvarja, u jistenna li din l-inċertezza legali tiġi eliminata mingħajr dewmien; jilqa’ t-tħejjija tal-Impriża Konġunta li timpenja ruħha mal-Kummissjoni għal allinjament aktar ċar tal-bażijiet ġuridiċi rilevanti; |
Prestazzjoni
21. |
Jinnota li l-2021 kienet l-ewwel sena tal-Qafas Finanzjarju Pluriennali 2021-2027; |
22. |
Jilqa’ l-fatt li, matul l-2021, l-Impriża Konġunta kompliet tagħmel progress fil-ħidma u kompliet twassal xi wħud mill-komponenti ewlenin lill-ITER sabiex tibda l-attivitajiet ta’ assemblaġġ skont il-pjan għall-kisba tal-Ewwel Plażma fi tmiem l-2025; jinnota li l-Organizzazzjoni ITER bħalissa qed tippjana mill-ġdid il-linja bażi tal-ewwel plażma, li l-eżitu tagħha kien mistenni li jiġi deċiż mill-Kunsill ITER fl-2022 u li l-Impriża Konġunta sussegwentement se taġġusta l-ippjanar tagħha kif xieraq; |
23. |
Jinnota li, wara 10 snin, l-Impriża Konġunta ttrasferiet ir-responsabbiltà tal-koordinazzjoni tas-sit tal-bini lill-Organizzazzjoni ITER; jinnota li, skont l-ippjanar mehmuż mal-arranġament pubbliku għall-kostruzzjoni tal-bini, dak it-trasferiment kien ippjanat għal Settembru 2018, ladarba r-riskji ewlenin tal-kostruzzjoni fuq is-Sit ma kinux għadhom preżenti; |
24. |
Jinnota li matul l-2021 il-pandemija tal-COVID-19 kompliet tħalli impatt sinifikanti fuq il-katina tal-provvista tal-Impriża Konġunta, peress li ħafna mill-fornituri tal-Impriża Konġunta kienu affettwati, minn restrizzjonijiet fuq l-attendenza fix-xogħol u fuq l-ivvjaġġar, u impatti kontinwi u futuri fuq l-effiċjenza minħabba miżuri sanitarji msaħħa meħtieġa fil-biċċa l-kbira tal-Istati Membri; jiddispjaċih li d-dewmien f’xi konsenji kien sa erba’ xhur, li rriżulta f’impatt ta’ “kost mat-tlestija” ta’ EUR 45 miljun (EUR 57 miljun fl-2020 — it-tnejn li huma fil-valuri tal-2008): |
25. |
Jinnota, barra minn hekk, li l-effett indirett tal-pandemija tal-COVID-19 għadu qed ikollu impatt fuq ħafna mill-kuntratti tal-Impriża Konġunta, minħabba ż-żidiet għoljin fil-prezzijiet tal-materja prima, u li l-effett fuq il-kost mat-tlestija għadu qed jiġi stmat; jinnota, madankollu, li l-impatt tal-pandemija tal-COVID-19 huwa serju iżda mhux sostanzjali u li r-riżultat tar-rapporti finanzjarji tal-2021 mhuwiex materjali; |
Prevenzjoni tal-frodi u tal-kunflitti ta’ interess
26. |
Jinnota li l-uffiċjal ta’ kontra l-frodi (olaf) u l-etika ppromwovew u kkoordinaw l-implimentazzjoni tal-istrateġija tal-impriża konġunta kontra l-frodi u l-pjan ta’ azzjoni kontra l-frodi li jakkumpanjaha li jkopri l-perjodu 2020 sal-2023; |
27. |
Jilqa’ l-fatt li l-implimentazzjoni tal-azzjonijiet fil-pjan ta’ azzjoni kontra l-frodi hija mmonitorjata b’mod sistematiku permezz ta’ bażi tad-data ddedikata li tagħti dettalji dwar il-kamp ta’ applikazzjoni ta’ kull azzjoni, is-sid tal-azzjoni u d-data fil-mira għall-implimentazzjoni tagħha u li nkiseb progress tajjeb fir-rigward tal-implimentazzjoni ta’ azzjonijiet kontra l-frodi; |
28. |
Jinnota, barra minn hekk, li fl-2021, l-informazzjoni u l-appoġġ dwar kwistjonijiet ta’ prevenzjoni tal-frodi ġew ipprovduti fuq bażi kontinwa, b’mod partikolari lill-persunal involut fl-akkwist, fil-ġestjoni tal-kuntratti u fil-finanzjament u li n-network intern ta’ korrispondenti tal-frodi tal-Impriża Konġunta nżamm infurmat b’mod individwali u fil-kuntest tal-laqgħat regolari tan-network ta’ assigurazzjoni; |
29. |
Japprezza li r-regoli, il-proċeduri, il-proċessi u l-aħjar prattiki fl-etika u fil-prevenzjoni u l-ġestjoni tal-kunflitti ta’ interess ġew ikkomunikati lill-persunal fl-2021, inkluż permezz tal-manwal tal-Impriża Konġunta b’kapitoli speċifiċi dwar l-integrità u l-etika u dwar il-prevenzjoni tal-frodi, paġna dwar l-iżvelar ta’ informazzjoni protetta kif ukoll taqsima dwar il-prevenzjoni u l-ġestjoni tal-kunflitti ta’ interess; |
Persunal u reklutaġġ
30. |
Jiddispjaċih li, f’Novembru 2021, il-persunal tal-Impriża Konġunta ħareġ bi strajk u li, skont valutazzjonijiet tal-ġestjoni interni u esterni u diversi stħarriġiet interni, ir-raġunijiet prinċipali għad-deterjorazzjoni tal-ambjent tax-xogħol fl-Impriża Konġunta kienu nuqqasijiet fil-livell tal-maniġment superjuri, bħal teħid ta’ deċiżjonijiet mhux trasparenti u li ma jiffunzjonax tajjeb u nuqqas ta’ djalogu soċjali; jinnota, barra minn hekk, l-użu mhux proporzjonat tar-riżorsi ta’ persunal estern żied l-isfidi u r-riskji għall-ambjent tax-xogħol, li kien ikkonfermat mir-rappreżentanti tal-persunal tal-Impriża Konġunta u l-ittri formali tagħhom, li ntbagħtu lill-Kummissarji responsabbli; jinnota li l-Kummissjoni (Direttorat Ġenerali għall-Enerġija), fir-risposta tagħha għall-ittri, iddikjarat li l-valutazzjoni annwali tal-2022 tal-Impriża Konġunta se tiffoka esklużivament fuq kwistjonijiet dwar il-ġestjoni tar-riżorsi umani u ħeġġet lill-Impriża Konġunta biex tuża valutazzjoni komprensiva tal-ġestjoni għat-tim ta’ ġestjoni tagħha; |
31. |
Jinnota bi tħassib li l-Impriża Konġunta saret aktar dipendenti fuq il-persunal estern f’dawn l-aħħar snin; jisħaq li din l-osservazzjoni tal-Qorti baqgħet pendenti mill-2019 meta l-persunal estern kien jirrappreżenta 62 % tal-persunal statutorju tal-Impriża Konġunta; jenfasizza li skont il-pjan strateġiku attwali dwar ir-riżorsi tal-Impriża Konġunta għall-perjodu 2021-2027, il-persunal estern huwa previst li jiżdied fl-2022 għal 93 % tal-persunal statutorju massimu approvat mill-Kummissjoni, u mbagħad jonqos gradwalment għal 70 % sal-2027; ifakkar li din is-sitwazzjoni tippreżenta riskji għall-Impriża Konġunta, rigward iż-żamma ta’ kompetenzi ewlenin, in-nuqqas ta’ ċarezza tal-obbligu ta’ rendikont, tilwim ġudizzjarju possibbli, u effiċjenza aktar baxxa tal-persunal minħabba ġestjoni deċentralizzata. jenfasizza, barra minn hekk, li l-użu ta’ persunal interim għandu jibqa’ soluzzjoni temporanja; ifakkar li l-ġestjoni tal-Impriża Konġunta għandha ssaħħaħ il-miżuri li diġà ttieħdu biex jittaffew ir-riskji relatati mal-użu ta’ persunal estern, b’mod partikolari, ir-riskju ta’ ġestjoni ineffiċjenti minħabba n-nuqqas ta’ ċarezza fid-diviżjoni tar-responsabbiltajiet bejn il-persunal statutorju u dak estern; |
32. |
Jinnota li l-iżbalji relatati mar-riżorsi umani ma jistgħux jiġu ripetuti u li hija meħtieġa bidla fil-kultura ta’ ġestjoni u din għandha tinżamm; jinnota wkoll li huma meħtieġa aktar sforzi relatati mar-riżorsi umani biex jiġu evitati każijiet ta’ postijiet battala fit-tul, dawran għoli tal-persunal, għadd eċċessiv ta’ persunal estern, dipendenza fuq l-għarfien espert ta’ ftit membri tal-persunal, ammonti estremi ta’ xogħol u assenzi u ineffiċjenzi tal-persunal li jirriżultaw; jappella għal aktar sforzi biex jinħolqu kundizzjonijiet ta’ impjieg attraenti u soċjalment ġusti li jappoġġaw il-kisba tal-objettivi tal-Impriża Konġunta. |
33. |
Jaqbel li, bi tweġiba għas-sitwazzjoni, l-Impriża Konġunta nediet diversi azzjonijiet biex ittejjeb l-ambjent tax-xogħol u l-benesseri tal-persunal; josserva li dawk l-azzjonijiet kienu integrati f’aġenda ta’ trasformazzjoni, li timmira ammont eċċessiv ta’ xogħol, atmosfera tax-xogħol negattiva, u nuqqas ta’ komunikazzjoni mill-maniġment dwar il-bidliet organizzattivi ppjanati u huwa mistenni li se jkunu effettivi, meta jitqiesu l-avvenimenti rappurtati; |
34. |
Jinnota li t-Tagħlim u l-Iżvilupp (L&D) tal-Impriża Konġunta komplew joffru varjetà akbar ta’ riżorsi online u diġitali li jagħtu aktar flessibbiltà u l-libertà li wieħed jitgħallem meta jkun mixtieq u meħtieġ; jinnota, barra minn hekk, li total ta’ 94 % tal-membri tal-persunal irreġistraw għal mill-inqas attività waħda ta’ tagħlim matul l-2021 u li r-rata ta’ sodisfazzjon mill-persunal fir-rigward tal-attivitajiet interni L&D kienet għolja — 88 % tal-persunal tal-Impriża Konġunta kklassifikahom bħala eċċellenti jew tajbin; |
35. |
Jinnota li, mill-31 ta’ Diċembru 2021, il-postijiet okkupati tal-persunal fl-Impriża Konġunta kienu jinkludu 47 Uffiċjal, 226 Aġent Temporanju u 166 aġent kuntrattwali, jinnota, barra minn hekk, li l-Impriża Konġunta qagħdet fuq l-appoġġ ta’ 11-il membru tal-persunal interim (f’ekwivalenti ta’ ingaġġ full-time) u żewġ esperti nazzjonali sekondati; |
36. |
Jinnota mir-rapport annwali tal-attività tal-2021 li ma hemm l-ebda bilanċ xieraq bejn il-ġeneri fost il-membri tal-persunal u tal-maniġment tal-Impriża Konġunta, bi 19 % biss tal-persunal u inqas minn 10 % tal-persunal maniġerjali u mhux impjegat fl-2021 kienu nisa; jiddispjaċih dwar dawn iċ-ċifri u jitlob li jsiru aktar sforzi f’termini ta’ bilanċ bejn il-ġeneri; |
37. |
Jinnota li, wara l-istħarriġ dwar l-impatt tal-pandemija tal-COVID-19 mill-2020 u abbażi tal-effetti tiegħu, fl-2021 ir-Riżorsi Umani tal-Impriża Konġunta komplew jiffukaw b’mod attiv ħafna fuq azzjonijiet preventivi psikosoċjali fil-qasam tal-benesseri emozzjonali u l-ġestjoni tal-istress; |
38. |
Jinnota li, matul l-2021, ġew ippubblikati 14-il avviż ta’ pożizzjoni vakanti esternament għal sitt aġenti temporanji u tmien aġenti kuntrattwali u li, b’mod ġenerali, tlestew 14-il proċedura ta’ għażla, li tlieta minnhom ġew ippubblikati fl-2020 u l-11 l-oħra ġew ippubblikati fl-2021; |
Sistemi ta’ ġestjoni u ta’ kontroll
39. |
Josserva li, matul l-2020 u l-2021, l-Impriża Konġunta kienet soġġetta għal valutazzjonijiet annwali regolari minn esperti esterni u awditi interni intensivi li jkopru l-biċċa l-kbira tal-oqsma kritiċi tagħha tal-attivitajiet tagħha u li l-implimentazzjoni tal-azzjonijiet ta’ rimedju b’reazzjoni għall-awditi u l-valutazzjonijiet, sabiex jiġu indirizzati r-riskji identifikati; jiddispjaċih, madankollu, li dan irriżulta f’żieda fil-piż amministrattiv, filwaqt li ma kienx evidenti li l-kontrolli miżjuda kienu effiċjenti u tejbu s-sistema; |
40. |
Jinnota li, fl-2021, l-Impriża Konġunta kompliet tallinja l-istandards ta’ ġestjoni u kontroll intern (MICS), l-indikaturi u l-proċeduri tagħha mal-qafas ta’ kontroll intern tal-Kummissjoni; |
41. |
Jinnota li l-Impriża Konġunta segwiet approċċ gradwali dwar l-identifikazzjoni tal-punti b’saħħithom u dgħajfa tas-sistema ta’ kontroll intern abbażi ta’ kwalunkwe nuqqas identifikat fil-funzjonament tal-Istandards ta’ Ġestjoni u Kontroll intern u fformulat azzjonijiet korrettivi korrispondenti, li wasslu għall-konklużjonijiet għall-istabbiliment tad-dikjarazzjoni ta’ assigurazzjoni u r-rappurtar tad-direttur fir-rapport ta’ attività annwali konsolidat (CAAR); |
42. |
Jinnota li, fir-Rapport ta’ Attività Annwali Konsolidat tal-2021, l-Impriża Konġunta kkonkludiet li l-komponenti kollha qed joperaw flimkien b’mod integrat; jinnota, madankollu, li minħabba l-fatt li komponent wieħed jiġifieri “l-Attivitajiet ta’ kontroll — Kwistjoni dwar il-benessri tal-persunal”, nstab li kellu nuqqas kritiku, il-maniġment tal-Impriża Konġunta kkonkluda li s-sistema ġenerali ta’ kontroll intern kienet parzjalment effettiva. |
(1) Id-Deċiżjoni tal-Kunsill Nru 2007/198/Euratom tas-27 ta’ Marzu 2007 li tistabbilixxi l-Impriża Konġunta Ewropea għall-ITER u l-Iżvilupp tal-Enerġija mill-Fużjoni u li tikkonferilha vantaġġi (ĠU L 90, 30.3.2007, p. 58).
(2) Id-dokumenti tal-ITER “Estimi tal-Valur għall-Fażijiet ta’ Kostruzzjoni, Operat, Diżattivazzjoni u Dekommissjonar ta’ ITER u t-Tip ta’ Kontributi mill-Partijiet” u “Il-Qsim tal-Ispiża għall-Fażijiet kollha tal-Proġett ITER”.
(3) L-istimi huwa bbażati fuq il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni COM(2017) 319 tal-14 ta’ Ġunju 2017 u dokument ta’ ħidma tal-persunal relatat SWD(2017) 232, it-Tabella 4.
(4) L-Artikolu 83a tar-Regolament Nru 31 (KEE), 11 (KEEA), li jistabbilixxi r-Regolamenti tal-Persunal tal-Uffiċjali u l-Kundizzjonijiet tal-Impjieg Applikabbli għall-Aġenti l-Oħra tal-Komunità Ekonomika Ewropea u l-Komunità Ewropea tal-Enerġija Atomika) (ĠU 45, 14.6.1962, p. 1385/62).