Bileog Achoimre Feidhmiúcháin
|
Measúnú tionchair ar an Treoir maidir le hÚsáid Inbhuanaithe Lotnaidicídí
|
A. An gá atá le beart
|
Cén fhadhb atá ann agus cén fáth ar fadhb í ar leibhéal an Aontais?
|
Cuireann lotnaidicídí ceimiceacha le meath na bithéagsúlachta. Tá sé d'aidhm ag an gComhaontú Glas don Eoraip úsáid lotnaidicídí ceimiceacha agus an riosca a bhaineann leo a laghdú. I straitéis ‘Ón bhFeirm go dtí an Forc’, leagtar síos spriocanna an Aontais chun úsáid lotnaidicídí ceimiceacha – agus an riosca a bhaineann leo – a laghdú 50 % faoi 2030. Ní léiríonn an Treoir maidir le hÚsáid Inbhuanaithe Lotnaidicídí na huaillmhianta seo. Níor choinnigh sí suas le dul chun cinn na teicneolaíochta agus níl úsáid éifeachtúil inbhuanaithe lotnaidicídí á baint amach aici. Tá cur chun feidhme na Treorach míchothrom agus neamhiomlán freisin. D’fhéadfadh na Ballstáit níos mó a dhéanamh chun modhanna malartacha neamhcheimiceacha rialaithe lotnaidicídí a chur chun cinn. Níl spriocanna náisiúnta leagtha síos ag cuid mhaith acu chun úsáid lotnaidicídí ceimiceacha agus an riosca a bhaineann leo a laghdú.
|
Cad é ba cheart a bhaint amach?
|
Is é cuspóir sonrach an togra ón gCoimisiún an bhithéagsúlacht, an comhshaol agus an tsláinte a chosaint trí úsáid lotnaidicídí ceimiceacha – agus an riosca a bhaineann leis na lotnaidicídí sin – a laghdú ar fud an Aontais. Chun an méid sin a bhaint amach, ní mór do na Ballstáit a gcion féin d’uaillmhian na spriocanna a leagtar amach sa straitéis ‘ón bhfeirm go dtí an forc’ a dhéanamh. Tá sé d'aidhm ag an togra ón gCoimisiún feabhas a chur ar bhailiú sonraí maidir le húsáid lotnaidicídí agus tacú le roghanna malartacha ar lotnaidí ceimiceacha.
|
Cad é an breisluach atá le beart a dhéanamh ar leibhéal an Aontais (coimhdeacht)?
|
Is éifeachtaí trasteorann iad éifeachtaí lotnaidicídí ar an mbithéagsúlacht, ar cháilíocht an uisce agus ar pharaiméadair eile chomhshaoil. Sin é an fáth a bhfuil gá le gníomhaíocht chomhordaithe ón Aontas chun cur le gníomhaíochtaí náisiúnta agus áitiúla. Cuideoidh na gníomhaíochtaí sin spriocanna forbartha inbhuanaithe arna leagan amach ag na Náisiúin Aontaithe a chomhlíonadh.
|
B. Réitigh
|
Cad iad na roghanna lenar féidir na cuspóirí a bhaint amach? An bhfuil rogha thosaíochta ann nó nach bhfuil? Mura cheart, cén fáth?
|
Rogha 1: Ní bheadh spriocanna an Aontais maidir le húsáid lotnaidí a laghdú 50 % – agus maidir leis an riosca a bhaineann le lotnaidicídí a laghdú 50 % freisin – ceangailteach ó thaobh dlí. Chuirfí feabhas ar chórais chomhairleacha agus ar threoir d’úsáideoirí lotnaidicídí. Chuirfí teicnící na feirmeoireachta beaichte lena laghdófar úsáid lotnaidicídí ceimiceacha – agus an riosca a bhaineann leo – chun cinn.
Rogha 2: Bheadh na spriocanna laghdaithe 50 % ceangailteach ó thaobh dlí ar leibhéal an Aontais. Shocródh na Ballstáit a gcuid spriocanna laghdaithe náisiúnta féin trí úsáid a bhaint as critéir bhunaithe. Bheadh na spriocanna náisiúnta sin ceangailteach agus in‑fhorfheidhmitheach ó thaobh dlí an tráth sin. Chuifí toirmeasc ar úsáid lotnaidicídí níos guaisí i limistéir íogaire. Bheadh ar úsáideoirí gairmiúla lotnaidicídí taifid leictreonacha a choimeád maidir le húsáid lotnaidicídí agus maidir le bainistiú comhtháite lotnaidí. Dhéanfadh na húdaráis náisiúnta anailís ar na taifid sin chun faireachán a dhéanamh ar an dul chun cinn. Thabharfadh seirbhísí neamhspleácha comhairleacha comhairle d’úsáideoirí lotnaidicídí maidir le teicnící malartacha agus maidir le bainistiú comhtháite lotnaidí.
Bheadh Rogha 3 comhchosúil le rogha 2. Faoi rogha 3, áfach, bheadh na spriocanna laghdaithe 50 % ceangailteach ó thaobh dlí ar leibhéal an Aontais agus ar an leibhéal náisiúnta araon. Chuirfí toirmeasc ar úsáid na lotnaidicídí ceimiceacha uile i limistéir íogaire.
Is í Rogha 3 an rogha thosaíochta, ach amháin i gcás na spriocanna, cás inarb é Rogha 2 an rogha thosaíochta. Sa chás seo, bheadh na spriocanna laghdaithe 50 % ceangailteach ó thaobh dlí ar leibhéal an Aontais, agus na Ballstáit ag leagan a gcuid spriocanna náisiúnta féin síos. Rinneadh measúnú ar na roghanna i gcoinne cás dóchúil bunlíne ina mbeadh an Treoir gan athrú.
|
Cad iad tuairimí na bpáirtithe leasmhara éagsúla? Na páirtithe leasmhara éagsúla agus na bearta is rogha leo
|
Tá éagsúlacht tuairimí ann i measc na bpáirtithe leasmhara. Tá gníomhaíochtaí láidre agus spriocanna atá ceangailteach ó thaobh dlí á n‑éileamh ag roinnt mhaith den phobal, comhaltaí d’eagraíochtaí comhshaoil, agus comhaltaí den tionscal uisce chun úsáid lotnaidicídí agus an riosca a bhaineann le lotnaidicídí a laghdú. Os a choinne sin, ní fheictear do roinnt úsáideoirí lotnaidicídí ná do roinnt comhaltaí de thionscal na lotnaidicídí gur gá úsáid na lotnaidicídí a laghdú. Tá imní ar úsáideoirí lotnaidicídí go bhfuil easpa roghanna malartacha éifeachtúla ar lotnaidicídí ceimiceacha ann
|
C. Tionchar na rogha tosaíochta
|
Cé na tairbhí a bhaineann leis an rogha thosaíochta (más ann di; murab ann, cad iad tairbhí na bpríomhroghanna)?
|
Leis an rogha thosaíochta, laghdaítear na rioscaí do shláinte an duine agus don chomhshaol a eascraíonn as úsáid lotnaidicídí. Beidh úsáideoirí lotnaidicídí níos eolaí faoi na roghanna malartacha éifeachtúla ar lotnaidicídí ceimiceacha atá ann. Beidh uirlisí níos fearr ag na húdaráis náisiúnta freisin chun faireacháin a dhéanamh ar úsáid lotnaidicídí agus ar chur chun feidhme an bhainistithe chomhtháite lotnaidí.
|
Cad iad costais na rogha tosaíochta (más ann dóibh, murab ann, cad iad costais na bpríomhroghanna)?
|
Beidh costais bhreise ar úsáideoirí gairmiúla lotnaidicídí chun taifid a choimeád agus chun seirbhísí comhairleacha a úsáid. D’fhéadfadh táirgeacht barra níos ísle teacht ó limistéir íogaire mar thoradh ar lotnaidicídí a thoirmeasc sna limistéir sin. D’fhéadfadh éileamh laghdaithe a bheith ar earraí thionscal na lotnaidicídí. D’fhéadfadh costais níos airde táirgeachta méadú ar phraghsanna bia do thomhaltóirí an Aontais a spreagadh. D’fhéadfadh méadú teacht ar spleáchas an Aontais ar allmhairí ar nós gránaigh. Tá coinne leis go laghdóidh coigeartuithe, tacaíochtaí agus gníomhaíochtaí maolaithe na costais sin le himeacht ama.
|
Cén tionchar a imreofar ar FBManna agus ar an iomaíochas?
|
Beidh tionchair éagsúla ar bhrabús feadh an tslabhra táirgeachta. Déanfaidh an méid sin difear do FBManna amhail feirmeoirí agus oibreoirí eile gnólacht bia. Déanfaidh sé difear freisin do na gnólachtaí a thugann tacaíocht do na FBManna sin, amhail soláthróirí lotnaidicídí agus trealaimh, soláthróirí talmhaíochta, conraitheoirí agus comhairleoirí. A bhuí le comhbheartas talmhaíochta an Aontais, is féidir leis na Ballstáit roinnt tionchair dhiúltacha a mhaolú. Thairis sin, laghdófar na difríochtaí iomaíochais idir FBManna atá ag oibriú i mBallstáit éagsúla faoi láthair le cur i bhfeidhm comhsheasmhach dhlí an Aontais.
|
An imreofar tionchar suntasach ar bhuiséid náisiúnta agus ar údaráis riaracháin náisiúnta?
|
Beidh costais rialúcháin agus riaracháin ar údaráis náisiúnta le haghaidh bailiú sonraí agus seiceálacha oifigiúla.
|
An mbeidh aon tionchar suntasach eile i gceist?
|
Má dhéantar caighdeáin níos airde an Aontais maidir le húsáid lotnaidicídí a fhorfheidhmiú, is dócha go mbeidh tionchar aige sin ar phatrúin dhomhanda trádála i dtáirgí talmhaíochta.
|
Comhréireacht?
|
Tá gníomhaíochtaí atá beartaithe comhréireach leis an gcuspóir foriomlán aghaidh a thabhairt ar chur chun feidhme neamhchothrom agus neamhiomlán na Treorach atá ann faoi láthair chun an méid seo a leanas a dhéanamh: (i) cosaint níos fearr a thabhairt don tsláinte, don bhithéagsúlacht agus don chomhshaol; agus (ii) úsáid lotnaidicídí ceimiceacha agus an riosca a bhaineann leo a laghdú.
|
D. Iarobair
|
Cathain a dhéanfar athbhreithniú ar an mbeartas?
|
Gach bliain, déanfaidh an Coimisiún measúnú ar an dul chun cinn atá déanta ag an Aontas agus ag na Ballstáit i dtreo spriocanna maidir le húsáid lotnaidicídí agus spriocanna laghdaithe riosca a bhaint amach. Déanfar measúnú ar an ngníomh dlí in am trátha, bunaithe ar dhul chun cinn i bhfianaise eolaíoch agus i dteicneolaíochtaí nua chun úsáid lotnaidicídí – agus an riosca a bhaineann leo – a laghdú.
|