EUR-Lex Access to European Union law
This document is an excerpt from the EUR-Lex website
Document 02018L2001-20240606
Directive (EU) 2018/2001 of the European Parliament and of the Council of 11 December 2018 on the promotion of the use of energy from renewable sources (recast) (Text with EEA relevance)Text with EEA relevance
Consolidated text: Treoir (AE) 2018/2001 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 11 Nollaig 2018 maidir le húsáid fuinnimh ó fhoinsí inathnuaite a chur chun cinn (athmhúnlú) (Téacs atá ábhartha maidir leis an LEE)Téacs atá ábhartha maidir leis an LEE
Treoir (AE) 2018/2001 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 11 Nollaig 2018 maidir le húsáid fuinnimh ó fhoinsí inathnuaite a chur chun cinn (athmhúnlú) (Téacs atá ábhartha maidir leis an LEE)Téacs atá ábhartha maidir leis an LEE
02018L2001 — GA — 06.06.2024 — 003.001
Is áis doiciméadúcháin amháin an téacs seo agus níl aon éifeacht dhlíthiúil aige. Ní ghabhann institiúidí an Aontais aon dliteanas orthu féin i leith inneachar an téacs. Is iad na leaganacha de na gníomhartha a foilsíodh in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh agus atá ar fáil ar an suíomh gréasáin EUR-Lex na leaganacha barántúla de na gníomhartha ábhartha, brollach an téacs san áireamh. Is féidir teacht ar na téacsanna oifigiúla sin ach na naisc atá leabaithe sa doiciméad seo a bhrú
TREOIR (AE) 2018/2001 Ó PHARLAIMINT NA hEORPA AGUS ÓN gCOMHAIRLE an 11 Nollaig 2018 maidir le húsáid fuinnimh ó fhoinsí inathnuaite a chur chun cinn (athmhúnlú) (Téacs atá ábhartha maidir leis an LEE) (IO L 328 21.12.2018, lch. 82) |
Arna leasú le:
|
|
Iris Oifigiúil |
||
Uimh |
Leathanach |
Dáta |
||
RIALACHÁN TARMLIGTHE (AE) 2022/759 ÓN gCOIMISIÚN an 14 Nollaig 2021 |
L 139 |
1 |
18.5.2022 |
|
TREOIR (AE) 2023/2413 Ó PHARLAIMINT NA hEORPA AGUS ÓN gCOMHAIRLE an 18 Deireadh Fómhair 2023 |
L 2413 |
1 |
31.10.2023 |
|
TREOIR TARMLIGTHE (AE) 2024/1405 ÓN gCOIMISIÚN an 14 Márta 2024 |
L 1405 |
1 |
17.5.2024 |
Arna ceartú le:
TREOIR (AE) 2018/2001 Ó PHARLAIMINT NA hEORPA AGUS ÓN gCOMHAIRLE
an 11 Nollaig 2018
maidir le húsáid fuinnimh ó fhoinsí inathnuaite a chur chun cinn
(athmhúnlú)
(Téacs atá ábhartha maidir leis an LEE)
Airteagal 1
Ábhar
Bunaítear leis an Rialachán seo creat coiteann maidir le fuinneamh ó fhoinsí inathnuaite a chur chun cinn. Leagtar síos ann sprioc cheangailteach de chuid an Aontais maidir le sciar foriomlán an fhuinnimh ó fhoinsí inathnuaite a bheidh in olltomhaltas deiridh fuinnimh an Aontais in 2030. Leagtar síos ann freisin rialacha maidir le tacaíocht airgeadais don leictreachas ó fhoinsí inathnuaite, le féintomhaltas leictreachais den sórt sin, le húsáid fuinnimh ó fhoinsí inathnuaite san earnáil téimh agus fuaraithe, agus in earnáil an iompair, leis an gcomhar réigiúnach idir na Ballstáit, agus idir na Ballstáit agus tríú tíortha, le ráthaíochtaí maidir le tionscnamh, le nósanna imeachta riaracháin agus le heolas agus oiliúint. Bunaítear leis freisin critéir inbhuanaitheachta agus critéir i ndáil le hastaíochtaí gás ceaptha teasa a laghdú maidir le bithbhreoslaí, bithleachtanna agus breoslaí bithmhaise.
Airteagal 2
Sainmhínithe
Chun críche na Treorach seo, tá feidhm ag na sainmhínithe ábhartha atá i dTreoir 2009/72/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle ( 1 ).
Tá feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas freisin:
ciallaíonn “fuinneamh ó fhoinsí in-athnuaite” nó “fuinneamh in-athnuaite” fuinneamh ó fhoinsí in-athnuaite neamh-iontaise, eadhon fuinneamh gaoithe, gréine (grianfhuinneamh teirmeach agus grianfhuinneamh fótavoltach) agus geoiteirmeach, fuinneamh osmóiseach, fuinneamh comhthimpeallach, fuinneamh taoide, fuinneamh toinne agus fuinneamh eile aigéin, hidreachumhacht, bithmhais, gás ó líonadh talún, gás ó ionad cóireála camrais, agus bithghás;
ciallaíonn “lomáin chruinne de ghrád tionsclaíoch” lomáin sáibh, lomáin veiníre, laíon adhmaid cruinn nó scoilte, chomh maith le gach lomán cruinn eile atá oiriúnach chun críoch tionsclaíoch, gan lomáin chruinne a bhfágann a saintréithe, amhail speicis, toisí, díríocht, agus dlús nód, go bhfuil siad mí-oiriúnach d’úsáid thionsclaíoch mar atá sainmhínithe agus cuí-réasúnaithe ag na Ballstáit de réir dhálaí ábhartha na foraoise agus an mhargaidh a áireamh;
ciallaíonn “fuinneamh comhthimpeallach” fuinneamh teirmeach a fhaightear go nádúrtha agus fuinneamh arna thiomsú sa timpeallacht laistigh de theorainneacha teoranta, ar féidir é a stóráil san aer comhthimpeallach, gan aer sceite san áireamh nó in uisce dromchla nó in uisce séarachais;
ciallaíonn “fuinneamh geoiteirmeach” fuinneamh a stóráiltear mar theas faoi dhromchla an domhain;
ciallaíonn “olltomhaltas deiridh fuinnimh” na tráchtearraí fuinnimh sin arna seachadadh chun críoch fuinnimh chuig an tionsclaíocht, chuig an iompar, chuig teaghlaigh, chuig seirbhísí lena n-áirítear seirbhísí poiblí, chuig an talmhaíocht, chuig an bhforaoiseacht agus chuig an iascach, an leictreachas agus an teas a thomhlaíonn an brainse fuinnimh ar mhaithe le táirgeadh leictreachais agus teasa, agus caillteanais leictreachais agus teasa le linn a ndáilte agus a dtarchurtha;
ciallaíonn “scéim tacaíochta” aon ionstraim, scéim nó sásra a chuirfidh Ballstát nó grúpa Ballstát i bhfeidhm, a chuireann chun cinn úsáid fuinnimh ó fhoinsí inathnuaite trí chostas an fhuinnimh sin a laghdú, tríd an bpraghas ag a bhféadfar é a dhíol a ardú, nó trí chainníocht an fhuinnimh sin a cheannaítear a mhéadú trí bhíthin oibleagáid fuinneamh inathnuaite a úsáid nó ar bhealach eile, lena n-áirítear, ach gan a bheith teoranta do cúnamh infheistíochta, díolúintí nó laghduithe cánach, aisíocaíochtaí cánach, scéimeanna tacaíochta don oibleagáid fuinneamh inathnuaite a úsáid, lena n-áirítear iad sin a úsáideann teastais ghlasa, agus scéimeanna tacaíochta praghais dhírigh lena n-áirítear taraifí ionfhotha agus íocaíochtaí préimhe sleamhnánacha nó socra;
ciallaíonn “oibleagáid fuinneamh inathnuaite a úsáid” scéim tacaíochta a cheanglaíonn ar tháirgeoirí fuinnimh sciar áirithe fuinnimh ó fhoinsí inathnuaite a áireamh ar a gcuid táirgthe, agus a cheanglaíonn ar sholáthróirí fuinnimh sciar áirithe fuinnimh ó fhoinsí inathnuaite a áireamh ar a gcuid soláthair, nó a cheanglaíonn ar thomhaltóirí fuinnimh sciar áirithe fuinnimh ó fhoinsí inathnuaite a áireamh ar a gcuid tomhaltais, lena n-áirítear scéimeanna faoinar féidir na ceanglais sin a chomhlíonadh trí theastais ghlasa a úsáid;
ciallaíonn “ionstraim airgeadais” ionstraim airgeadais mar a shainmhínítear i bpointe (29) d'Airteagal 2 de Rialachán (AE, Euratom) Uimh. 2018/1046 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle ( 2 );
ciallaíonn “FBM” micrifhiontar, fiontar beag nó fiontar meánmhéide mar a shainmhínítear sin in Airteagal 2 den Iarscríbhinn a ghabhann le Moladh 2003/361/CE ón gCoimisiún ( 3 );
ciallaíonn “dramhtheas agus dramhfhuacht” teas agus fuacht dosheachanta a ghintear mar sheachtháirge i suiteálacha tionsclaíocha nó san earnáil threasach agus a scaipfí gan úsáid ar an aer nó in uisce gan aon rochtain ar chóras téimh nó fuaraithe ceantair, i gcás inar úsáideadh nó ina úsáidfear próiseas comhghiniúna, nó i gcás nach mbíonn comhghiniúint indéanta;
ciallaíonn “limistéar luathaithe fuinnimh in-athnuaite” suíomh sonrach nó limistéar sonrach, cé acu atá sé ar an talamh, ar muir nó ar uiscí intíre, atá ainmnithe ag Ballstát mar shuíomh nó limistéar atá an-oiriúnach go deo chun gléasraí fuinnimh in-athnuaite a shuiteáil;
ciallaíonn “trealamh grianfhuinnimh” trealamh a thiontaíonn fuinneamh ón ngrian go fuinneamh teirmeach nó leictreach, go háirithe trealamh teirmeach gréine agus trealamh fótavoltach gréine;
ciallaíonn “athchumhachtú” gléasraí cumhachta a tháirgeann fuinneamh inathnuaite a athnuachan, lena n-áirítear athsholáthar páirteach nó iomlán a dhéanamh ar shuiteálacha nó ar chórais agus ar threalamh oibríochta ar mhaithe leis an acmhainneacht a athsholáthar nó éifeachtúlacht nó acmhainneacht na suiteála a mhéadú;
ciallaíonn “oibreoir córas dáileacháin” oibreoir mar a shainmhínítear sin i bpointe (6) d'Airteagal 2 de Threoir 2009/72/CE agus i bpointe (6) d'Airteagal 2 de Threoir 2009/73/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle ( 4 );
ciallaíonn “ráthaíocht maidir le tionscnamh” doiciméad leictreonach nach bhfuil d'fheidhm leis ach fianaise a thabhairt don chustaiméir deiridh gur ó fhoinsí inathnuaite a táirgeadh sciar nó cainníocht ar leith fuinnimh;
ciallaíonn “meascán fuinnimh iarmhair” meascán iomlán bliantúil fuinnimh Ballstáit nach n-áirítear ann an sciar a chuimsítear leis na ráthaíochtaí sin maidir le tionscnamh a cuireadh ar ceal;
ciallaíonn “ ►C3 féintomhaltóir fuinnimh in-athnuaite ◄ ” custaiméir deiridh a fheidhmíonn ó laistigh dá áitreabh féin atá suite laistigh de theorainneacha cúnga nó i gcás ina dtugann na Ballstáit cead dó, laistigh d'áitreabh eile, agus a ghineann leictreachas inathnuaite dó féin agus a fhéadfaidh é a stóráil agus a dhíol, ar choinníoll nach ionann na himeachtaí sin, i gcás féintomhaltóirí inathnuaite neamhtheaghlaigh, agus an phríomhghníomhaíocht tráchtála nó ghairmiúil acu;
ciallaíonn “crios tairisceana” crios tairisceana mar a shainmhínítear in Airteagal 2, pointe (65), de Rialachán (AE) 2019/943 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle ( 5 );
ciallaíonn “teicneolaíocht nuálach fuinnimh in-athnuaite” teicneolaíocht giniúna fuinnimh in-athnuaite lena bhfeabhsaítear, ar bhealach amháin ar a laghad, teicneolaíocht fuinnimh in-athnuaite úrscothach atá inchomparáide nó lena bhfágtar gurb insaothraithe teicneolaíocht fuinnimh in-athnuaite nach ndéantar a thráchtálú go hiomlán nó a bhfuil leibhéal soiléir riosca ag baint léi;
ciallaíonn “córas méadraithe chliste” córas méadraithe chliste mar a shainmhínítear in Airteagal 2, pointe (23), de Threoir (AE) 2019/944 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle ( 6 );
ciallaíonn “pointe athluchtaithe” pointe athluchtaithe mar a shainmhínítear in Airteagal 2, pointe (48), de Rialachán (AE) 2023/1804 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle ( 7 );
ciallaíonn “rannpháirtí sa mhargadh” rannpháirtí sa mhargadh mar a shainmhínítear in Airteagal 2, pointe (25), de Rialachán (AE) 2019/943;
ciallaíonn “margadh leictreachais” margaí leictreachais mar a shainmhínítear in Airteagal 2, pointe (9), de Threoir (AE) 2019;/944;
ciallaíonn “ceallra baile” ceallra in-athluchtaithe neamhspleách de thoilleadh rátaithe ar mó é ná 2 kWh, atá oiriúnach lena shuiteáil agus lena úsáid i dtimpeallacht bhaile;
ciallaíonn “ceallra feithiclí leictreacha” ceallra feithiclí leictreacha mar a shainmhínítear in Airteagal 3(1), pointe (14), de Rialachán (AE) 2023/1542 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle ( 8 ).
ciallaíonn “ceallra tionsclaíoch” ceallra tionsclaíoch mar a shainmhínítear in Airteagal 3(1), pointe (13), de Rialachán (AE) 2023/1542;
ciallaíonn “staid sláinte” staid sláinte mar a shainmhínítear in Airteagal 3(1), pointe (28), de Rialachán (AE) 2023/1542;
ciallaíonn “staid luchta” staid luchta mar a shainmhínítear in Airteagal 3(1), pointe (27), de Rialachán (AE) 2023/1542;
ciallaíonn “pointe socraithe cumhachta” an fhaisnéis dhinimiciúil a choinnítear i gcóras bainistithe ceallra lena bhforordaítear na socruithe cumhachta leictrí ar cheart don cheallra oibriú go hoptamach le linn oibríocht athluchtaithe nó díluchtaithe, ionas go ndéantar a staid sláinte agus a úsáid oibríochtúil a optamú;
ciallaíonn “athluchtú cliste” oibríocht athluchtaithe ina ndéantar déine an leictreachais a sheachadtar chuig an gceallra a choigeartú go dinimiciúil, ar bhonn faisnéis a fhaightear trí chumarsáid leictreonach;
ciallaíonn “údarás rialála” údarás rialála mar a shainmhínítear in Airteagal 2, pointe (2), de Rialachán (AE) 2019/943;
ciallaíonn “athluchtú déthreoch” athluchtú déthreoch mar a shainmhínítear in Airteagal 2, pointe (11), de Rialachán (AE) 2023/1804;
ciallaíonn “pointe athluchtaithe gnáthchumhachta” pointe athluchtaithe gnáthchumhachta mar a shainmhínítear in Airteagal 2, pointe (37,) de Rialachán (AE) 2023/1804;
ciallaíonn “comhaontú ceannacháin fuinnimh in-athnuaite” conradh faoina gcomhaontaíonn duine nádúrtha nó dlítheanach fuinneamh in-athnuaite a cheannach go díreach ó tháirgeoir, lena gcuimsítear comhaontuithe ceannacháin cumhachta in-athnuaite agus comhaontuithe ceannacháin téimh agus fuaraithe in-athnuaite, ach gan a bheith teoranta dóibh sin;
ciallaíonn “ ►C3 féintomhaltóirí fuinnimh in-athnuaite ag gníomhú go comhpháirteach ◄ ” grúpa de dhá d' ►C3 féintomhaltóir fuinnimh in-athnuaite ◄ ar a laghad ag gníomhú go comhpháirteach i gcomhréir le pointe (14), ar féintomhaltóirí iad sin atá lonnaithe san fhoirgneamh nó sa bhloc ilárasáin céanna);
ciallaíonn “comhphobal fuinnimh inathnuaite” eintiteas dlíthiúil:
atá bunaithe, i gcomhréir leis an dlí náisiúnta is infheidhme, ar rannpháirtíocht oscailte dheonach, atá neamhspleách, agus a rialaíonn scairshealbhóirí nó comhaltaí atá lonnaithe i ngar do na tionscadail fuinnimh inathnuaite ar leis an eintiteas dlíthiúil sin iad agus atá á bhforbairt aige;
ar daoine nádúrtha, FBManna, údaráis áitiúla, bardais san áireamh, nó iad a scairshealbhóirí nó a chomhaltaí;
ar príomhchuspóir dó sochair chomhshaoil, eacnamaíocha agus shóisialta — seachas brabús airgeadais — a sholáthar dá scairshealbhóirí nó dá bhallraíocht nó do na ceantair áitiúla ina bhfeidhmíonn sé;
ciallaíonn “ ►C3 comhaontú ceannacháin cumhachta inathnuaiteán ◄ ” conradh faoina gcomhaontaíonn duine nádúrtha nó duine dlíthiúil leictreachas inathnuaite a cheannach go díreach ó tháirgeoir fuinnimh;
ciallaíonn “trádáil idir piaraí” d'fhuinneamh inathnuaite díolachán fuinnimh inathnuaite a dhéantar idir rannpháirtithe sa mhargadh trí bhíthin conradh ina bhfuil coinníollacha réamhchinntithe lena rialaítear cur chun feidhme agus socrú uathoibríoch an idirbhirt go díreach idir rannpháirtithe margaidh nó go hindíreach trí rannpháirtí tríú pháirtí deimhnithe, amhail comhbhailitheoir. Níor cheart gur dhochar an ceart chun trádala idir piaraí a sheoladh do chearta agus d'oibleagáidí na bpáirtithe lena mbaineann mar chustaiméirí deiridh, táirgeoirí, soláthróirí nó comhbhailitheoirí;
ciallaíonn “tionsclaíocht” gnóthais agus táirgí a thagann faoi ranna B, C agus F agus faoi roinn J, rannán (63) den aicmiú staidrimh gníomhaíochtaí eacnamaíocha (NACE REV.2), mar a leagtar amach i Rialachán (CE) Uimh. 1893/2006 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle ( 9 );
ciallaíonn “críoch neamhfhuinnimh” úsáid breoslaí mar amhábhair i bpróiseas tionsclaíoch, seachas chun fuinneamh a tháirgeadh;
ciallaíonn “téamh ceantair” nó “fuarú ceantair” dáileadh fuinnimh theirmigh mar ghal, mar uisce te nó mar leachtanna fuaraithe, as foinsí láraithe nó díláraithe táirgthe trí ghréasán chuig foirgnimh nó suíomhanna éagsúla chun críocha téamh nó fuarú a chur ar fáil do spás nó do phróiseas;
ciallaíonn “téamh agus fuarú ceantair éifeachtúil” téamh agus fuarú ceantair éifeachtúil mar a shainmhínítear i bpointe (41) d'Airteagal 2 de Threoir 2012/27/AE;
ciallaíonn “comhghiniúint ardéifeachtúlachta” comhghiniúint ardéifeachtúlachta mar a sainmhínítear i bpointe (34) d'Airteagal 2 de Threoir 2012/27/AE;
ciallaíonn “deimhniú feidhmíochta fuinnimh” deimhniú feidhmíochta fuinnimh mar a sainmhínítear i bpointe (12) d'Airteagal 2 de Threoir 2010/31/AE.
ciallaíonn “breoslaí in-athnuaite” bithbhreoslaí, bithleachtanna, breoslaí bithmhaise agus breoslaí in-athnuaite de thionscnamh neamh-bhitheolaíoch;
ciallaíonn “bunphrionsabal na héifeachtúlachta fuinnimh” bunphrionsabal éifeachtúlachta fuinnimh mar a shainmhínítear in Airteagal 2, pointe (18), de Rialachán (AE) 2018/1999;
ciallaíonn “dramhaíl” dramhaíl mar a shainmhínítear é i bpointe (1) d'Airteagal 3 de Threoir 2008/98/CE, agus nach n-áirítear leis substaintí arna modhnú d'aon ghnó nó arna n-éilliú ar mhaithe leis an sainmhíniú sin a shásamh;
ciallaíonn “bithmhais” an codán in-bhithmhillte de tháirgí, dramhaíl, agus iarmhair de thionscnamh bitheolaíoch ón talmhaíocht, lena n-áirítear substaintí cothaitheacha agus ainmhíocha, ón bhforaoiseacht agus ó thionscail ghaolmhara, lena n-áirítear iascach agus dobharshaothrú, chomh maith leis an gcodán in-bhithmhillte de dhramhaíl, lena n-áirítear dramhaíl thionsclaíoch agus uirbeach de thionscnamh bitheolaíoch;
ciallaíonn “bithmhais talmhaíochta” bithmhais de thionscnamh talmhaíoch;
ciallaíonn “bithmhais foraoiseachta” bithmhais de thionscnamh foraoiseachta;
ciallaíonn “bithbhreoslaí bithmhaise” breoslaí leachtacha nó gásacha arna dtáirgeadh ó bhithmhais;
ciallaíonn “bithghás” breoslaí gásacha arna dtáirgeadh ó bhithmhais;
ciallaíonn “bithdhramhaíl” bithdhramhaíl mar a shainmhínítear i bpointe (4) d'Airteagal 3 de Threoir 2008/98/CE;
ciallaíonn “limistéar foinsithe” an limistéar, arna shainiú go geografach, as a bhfaightear an bunábhar bithmhaise foraoise, as a bhfuil faisnéis iontaofa agus neamhspleách ar fáil, agus ina bhfuil na dálaí sách aonfhoirmeach le gur féidir measúnú a dhéanamh ar an riosca a bhaineann le saintréithe inbhuanaitheachta agus dlíthiúlachta na bithmhaise foraoise;
ciallaíonn “athghiniúint foraoise” athbhunú a dhéanamh ar chlampa foraoise ar mhodh nádúrtha nó ar mhodh saorga ach a ndéantar an clampa a bhí ann a bhaint as, trína bhaint nó de bharr cúinsí nádúrtha, lena n-áirítear tine nó stoirm;
ciallaíonn “bithleachtanna” breosla leachtach chun críocha fuinnimh nach chun críocha iompair, lena n-áirítear leictreachas agus téamh agus fuarú, arna tháirgeadh ó bhithmhais;
ciallaíonn “bithbhreoslaí” breosla leachtach chun críocha iompair, arna tháirgeadh ó bhithmhais;
ciallaíonn “bithbhreoslaí ardfhorbartha” bithbhreoslaí a tháirgtear as na bunábhair a liostaítear i gcuid A d'Iarscríbhinn IX;
ciallaíonn “breoslaí carbóin athchúrsáilte” breoslaí leachtacha agus gásacha a tháirgtear ó shruthanna leachtacha nó soladacha de thionscnamh neamh-inathnuaite agus nach bhfuil oiriúnach d'aisghabháil ábhair i gcomhréir le hAirteagal 4 de Threoir 2008/98/CE, nó ó gháis próiseála dramhaíola agus gáis sceite, de thionscnamh neamh-inathnuaite, nach féidir a dtáirgeadh a sheachaint agus nár táirgeadh d'aon turas sa phróiseas táirgthe i suiteálacha tionsclaíocha;
ciallaíonn “breoslaí in-athnuaite de thionscnamh neamh-bhitheolaíoch” breoslaí leachtacha agus gásacha a ndíorthaítear a luach fuinnimh ó fhoinsí in-athnuaite seachas ó bhithmhais;
ciallaíonn “bithbhreoslaí, bithleachtanna agus breoslaí bithmhais lena ngabhann riosca íseal maidir le hathrú indíreach ar thalamhúsáid” bithbhreoslaí, bithleachtanna agus breoslaí bithmhais, ar táirgeadh a mbunábhar laistigh de scéimeanna a sheachnaíonn éifeachtaí díláithrithe bithbhreoslaí, bithleachtanna agus breoslaí bithmhaise atá bunaithe ar bharra bia agus beatha trí chleachtais talmhaíochta fheabhsaithe, mar aon le trí shaothrú barr i limistéir nár úsáideadh roimhe sin chun barraí a shaothrú agus a táirgeadh i gcomhréir leis na critéir inbhuanaitheachta le haghaidh bithbhreoslaí, bithleachtanna agus breoslaí bithmhaise a leagtar amach in Airteagal 29;
ciallaíonn “soláthróir breosla” eintiteas a sholáthraíonn breosla don mhargadh agus atá freagrach as breosla a chur trí phointe dleacht mháil nó, i gcás an leictreachais nó i gcás nach dlite aon dleacht mháil, nó i gcás a bhfuil bonn cirt leis, trí aon eintiteas ábhartha eile arna ainmniú ag Ballstát;
ciallaíonn “barra stáirse-shaibhir”, go príomha, gránbharra, beag beann ar cé acu a úsáidtear nó nach n-úsáidtear ach na gráin féin, nó an barr ar fad, mar a dhéantar le harbhar Indiach glas), tiúbair, barra fréimhe, amhail an práta, an bliosán gréine, an práta milis, an casabhach agus an t-ionam, nó cormáin, amhail an taró agus an cabáiste cairibeach;
ciallaíonn “barra bia agus beatha” barra stáirse-shaibhir, siúcraí agus ola-bharra a fhástar ar thalamh talmhaíochta mar phríomhbharra, nach n-árítear iarmhair, dramhaíl nó ábhar ligniceallalósach agus barra idirmheánacha, amhail barra breise agus barra cumhdaigh, ar choinníoll nach spreagtar éileamh ar thalamh breise le húsáid barr idirmheánach den sórt sin;
ciallaíonn “ábhar ligniceallalósach” ábhar atá comhdhéanta de lignin, ceallalós agus heimiceallalós, amhail bithmhais arna foinsiú as foraoiseacha; breosla-bharra adhmadúla agus iarmhair agus dramhaíl de thionscnamh tionscal foraoisbhunaithe;
ciallaíonn “ábhar ceallalósach neamhbhia” bunábhar atá comhdhéanta de ceallalós agus heimiceallalós, go príomha, agus ar lú an cion lignin ann ná in ábhar ligniceallalósach, lena n-áirítear iarmhair barra bia agus beatha, amhail tuí, gais, cáithní agus mogaill, breosla-bharra féarúla ina bhfuil cion íseal stáirse, amhail an tseagalach, an féar craobhóige, an mioscantach, an cána mór), agus barra cumhdaigh a chuirtear roimh na príomhbharra agus ina ndiaidh, barra báin, iarmhair thionsclaíocha lena n-áirítear barra bia agus beatha as ar eastóscadh olaí cothaitheacha, siúcraí, stáirsí agus próitéin; agus ábhar arna tháirgeadh as bithdhramhaíl, i gcás ina bhfuil sé le tuiscint gur mar fhéara síolaithe sealadacha gearrthéarmacha atá barra báin agus barra cumhdaigh, ina bhfuil meascán féir agus glasraí ag a bhfuil cion íseal stáirse a fhástar chun farae a fháil le haghaidh beostoic agus chun torthúlacht ithreach a fheabhsú d'fhonn táirgeacht na bpríomhbharr curaíochta a mhéadú;
ciallaíonn “iarmhar” substaint nach tairge/táirgí deiridh a bhféachtar go díreach lena tháirgeadh le próiseas táirgthe; ní príomhaidhm de chuid an phróisis táirgthe é agus níor modhnaíodh an próiseas d'aon ghnó ar mhaithe lena tháirgeadh;
ciallaíonn “iarmhair thalmhaíochta, dhobharshaothraithe, iascaigh agus foraoiseachta” iarmhair a ghintear go díreach in earnáil na talmhaíochta, an dobharshaothraithe, an iascaigh agus na foraoiseachta, agus nach n-áirítear leo iarmhair a thagann ó thionscail ghaolmhara nó ó phróiseáil ghaolmhar;
ciallaíonn “foraois phlandála” foraois phlandála mar a shainmhínítear in Airteagal 2, pointe (11), de Rialachán (AE) 2023/1115 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle ( 10 );
ciallaíonn “fuinneamh osmóiseach” fuinneamh arna chruthú ón éagsúlacht i dtiúchan salainn idir dhá shreabhán, amhail uisce úr agus sáile;
ciallaíonn “éifeachtúlacht córais” réitigh atá tíosach ar fhuinneamh a roghnú i gcás ina gcumasaítear leo freisin bealach dícharbónaithe costéifeachtach, solúbthacht bhreise agus úsáid éifeachtúil acmhainní;
ciallaíonn “stóráil fuinnimh chomhshuite” saoráid stórála fuinnimh atá chomhcheangailte le saoráid lena dtáirgtear fuinneamh in-athnuaite agus atá nasctha leis an bpointe rochtana eangaí céanna;
ciallaíonn “feithicil ghrianleictreach” mótarfheithicil atá feistithe le gléasra cumhachta nach bhfuil ann ach meaisíní leictreacha neamh-fhorimeallacha mar thiontaire fuinnimh, le córas stórála fuinnimh in-athluchtaithe leictreach ar féidir é a athluchtú go seachtrach, agus le painéil fhótavoltacha atá comhtháite le feithiclí;
ciallaíonn “luach iarbhír” an laghdú ar astaíochtaí gás ceaptha teasa a bhaineann le cuid de na céimeanna nó le hiomlán na gcéimeanna a bhíonn ag próiseas táirgthe bithbhreosla, bithleachta nó breosla bithmhaise áirithe arna ríomh de réir na modheolaíochta a leagtar síos i gCuid C d'Iarscríbhinn V nó i gCuid B d'Iarscríbhinn VI.;
ciallaíonn “luach tipiciúil” meastachán ar na hastaíochtaí gás ceaptha teasa agus ar na laghduithe astaíochtaí gás ceaptha teasa a ghabhann leis an gconair táirgthe a bhíonn ag bithbhreosla, bithleacht nó breosla bithmhaise ar leith, meastachán atá ionadaíoch ar thomhaltas an Aontais;
ciallaíonn “luach réamhshocraithe” luach a dhíorthaítear as luach tipiciúil trí fhachtóirí réamhchinntithe a chur i bhfeidhm agus ar féidir, i ndálaí a shonraítear sa Treoir seo, é a úsáid seachas luach iarbhír.
Airteagal 3
Sprioc cheangailteach fhoriomlán an Aontais do 2030
Féachfaidh na Ballstáit i gcomhar le chéile le sciar an fhuinnimh ó fhoinsí fuinnimh in-athnuaite in olltomhaltas deiridh fuinnimh an Aontais in 2023 a mhéadú go 45 %.
Leagfaidh na Ballstáit sprioc tháscach síos do theicneolaíocht nuálach fuinnimh in-athnuaite arb ionann í agus 5 % ar a laghad de thoilleadh fuinnimh in-athnuaite nuashuiteáilte faoi 2030.
I gcás ina mbaineann an Coimisiún de thátal as, ar bhonn na bpleananna comhtháite náisiúnta fuinnimh agus aeráide arna dtíolacadh de bhun Airteagal 9 de Rialachán (AE) 2018/1999, nach bhfuil rannchuidiú náisiúnta na mBallstát leordhóthanach chun sprioc cheangailteach fhoriomlán an Aontais a bhaint amach le chéile, leanfaidh sé an nós imeachta arna leagadh síos de bhun Airteagal 9 agus Airteagal 31 den Rialachán sin.
Déarfaidh na Ballstáit scéimeanna tacaíochta le haghaidh fuinneamh ó bhithbhreoslaí, bithleachtanna agus breoslaí bithmhaise ar bhealach ina seachnófar go dtabharfaí dreasacht do chonairí neamh-inbhuanaithe agus go ndéanfaí an iomaíocht leis na hearnálacha ábhair a shaobhadh, d’fhonn a áirithiú go n-úsáidfear bithmhais adhmaid de réir an bhreisluacha eacnamaíoch agus comhshaoil is airde atá aici san ord tosaíochtaí seo a leanas:
táirgí adhmadbhunaithe;
síneadh a chur le saolré seirbhíse táirgí adhmadbhunaithe;
athúsáid;
athchúrsáil;
bithfhuinneamh; agus
diúscairt.
Féadfaidh na Ballstáit maolú ar phrionsabal úsáid chascáideach na bithmhaise dá dtagraítear i mír 3 i gcás inar gá chun slándáil an tsoláthair fuinnimh a áirithiú. Féadfaidh Ballstáit maolú ar an bprionsabal sin freisin i gcás nach féidir leis an tionsclaíocht áitiúil bithmhais foraoise a úsáid go cainníochtúil nó go teicniúil le haghaidh breisluach eacnamaíoch nó comhshaoil atá níos airde ná táirgeadh fuinnimh, i gcás bunábhair a thagann ó na nithe a leanas:
gníomhaíochtaí bainistíochta foraoisí riachtanacha, arb é is aidhm dóibh oibríochtaí tanúcháin réamhthráchtála a áirithiú nó gníomhaíochtaí bainistíochta foraoisí riachtanacha a dhéantar i gcomhréir leis an dlí náisiúnta maidir le cosc falscaithe i limistéir ardriosca;
lománaíocht tarrthála tar éis suaitheadh nádúrtha doiciméadaithe; nó
baint adhmad áirithe nach mbíonn a saintréithe oiriúnach do shaoráidí próiseála áitiúla.
Ní dheonóidh na Ballstáit tacaíocht dhíreach airgeadais maidir leis na nithe seo a leanas:
lomáin sáibh, lomáin veiníre, lomáin chruinne de ghrád tionsclaíoch, stumpaí agus fréamhacha a úsáid chun fuinneamh a tháirgeadh;
fuinneamh in-athnuaite a tháirgeadh ó dhramhaíl a loscadh, mura gcomhlíontar na hoibleagáidí maidir le bailiú ar leithligh a leagtar síos i dTreoir 2008/98/CE.
Gan dochar do mhír 3, ní dheonóidh na Ballstáit tacaíocht nua ná ní dhéanfaidh siad aon tacaíocht a athnuachan do tháirgeadh leictreachais ó bhithmhais foraoise i ngléasraí leictreachais amháin, mura gcomhlíonann leictreachas den sórt sin ceann amháin ar a laghad de na coinníollacha seo a leanas:
táirgtear é i réigiún a shainaithnítear i bplean críochach um aistriú cóir a bunaíodh i gcomhréir le hAirteagal 11 de Rialachán (AE) 2021/1056 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle ( 11 ) i ngeall ar a spleáchas ar bhreoslaí iontaise soladacha, agus comhlíonann sé na ceanglais iomchuí a leagtar amach in Airteagal 29(11) den Treoir seo;
táirgtear é trí ghabháil agus stóráil CO2 bithmhaise a chur i bhfeidhm agus comhlíonann sé na ceanglais a leagtar amach in Airteagal 29(11), an dara fomhír;
táirgtear é i réigiún forimeallach, dá dtagraítear in Airteagal 349 CFAE, ar feadh tréimhse theoranta agus é mar chuspóir ina leith úsáid bithmhaise foraoise a chéimniú síos a mhéid is féidir gan difear a dhéanamh don rochtain ar fhuinneamh sábháilte agus slán.
Faoi 2027, foilseoidh an Coimisiún tuarascáil maidir le tionchar scéimeanna tacaíochta na mBallstát le haghaidh bithmhaise, lena n-áirítear an tionchar ar an mbithéagsúlacht, ar an aeráid agus ar an gcomhshaol, agus ar shaobhadh a d’fhéadfadh a bheith ar an margadh, agus déanfaidh sé measúnú ar an bhféidearthacht i dtaobh tuilleadh srianta maidir le scéimeanna tacaíochta le haghaidh bithmhais foraoise.
Tacóidh an Coimisiún le hardleibhéal uaillmhéine na mBallstát trí chreat éascaithe lena mbainfear úsáid níos fearr as cistí an Aontais lena n-áirítear cistí breise a úsáid chun aistriú cóir na réigiún atá dian ar charbón a éascú chuig sciartha méadaithe d'fhuinneamh inathnuaite, go háirithe ionstraimí airgeadais, chun na gcríoch seo a leanas, ach go háirithe:
an costas caipitil a bhaineann le tionscadail fuinnimh inathnuaite a laghdú;
tionscadail agus cláir chun foinsí inathnuaite a chomhtháthú sa chóras fuinnimh a fhorbairt, chun solúbthacht an chórais fuinnimh a mhéadú agus cobhsaíocht na heangaí a choinneáil agus chun plódú na heangaí a bhainistiú;
bonneagar na heangaí tarchurtha agus dáileacháin, gréasáin chliste, saoráidí stórála agus idirnaisc a fhorbairt, agus é de chuspóir go dtiocfaí ar sprioc l 15 % maidir le hidirnascthacht leictreachais faoi 2030, ionas go méadófar an leibhéal fuinnimh inathnuaite is indéanta go teicniúil agus is inacmhainne go heacnamaíoch i gcóras an leictreachais;
comhar réigiúnach a fheabhsú idir na Ballstáit agus tríú tíortha, trí bhíthin comhthionscadal, scéimeanna tacaíochta comhpháirteacha agus scéimeanna tacaíochta le haghaidh an fhuinnimh inathnuaite a oscailt do thairgeoirí atá lonnaithe i mBallstáit eile.
Airteagal 4
Scéimeanna tacaíochta don leictreachas ó fhoinsí inathnuaite
Chuige sin, maidir le scéimeanna tacaíochta praghais dhírigh, is mar phréimh mhargaidh a dheonófar an tacaíocht sin, a d'fhéadfadh a bheith inter alia sleamhnánach nó socair.
Féadfaidh na Ballstáit díolúintí ón mhír seo a sholáthar le haghaidh suiteálacha ar mhionscála agus tionscadail taispeántais, gan dochar don dlí is infheidhme de chuid an Aontais maidir leis an margadh inmheánach do leicteachas.
Féadfaidh na Ballstáit díolúintí a sholáthar ó nósanna imeachta tairisceana le haghaidh suiteálacha ar mhionscála agus tionscadail taispeántais.
Féadfaidh na Ballstáit a machnamh a dhéanamh freisin faoi shásraí a bhunú lena n-áiritheofar an t-éagsúlú réigiúnach ar imscaradh foinsí inathnuaite fuinnimh go háirithe ar mhaithe le comhtháthú costéifeachtach an chórais a áirithiú.
Féadfaidh na Ballstáit nósanna imeachta tairisceana a theorannú go teicneolaíochtaí sonracha i gcás nach mbeadh an toradh is fearr agus is feiliúnaí ar scéimeanna tacaíochta a oscailt do na tháirgeoirí uile leictreachais ó fhoinsí inathnuaite, i bhfianaise an mhéid seo a leanas:
poitéinseal fadtéarmach teicneolaíochta áirithe;
an gá le héagsúlú a bhaint amach;
costais chomhtháthaithe na heangaí;
srianta gréasáin agus cobhsaíocht na heangaí;
i gcás bithmhaise, an gá le saobhadh a sheachaint ar mhargaí na n-amhábhar.
Nuair a thugtar tacaíocht do leictreachas ó fhoinsí inathnuaite trí bhithín nósanna imeachta tairisceana, déanfaidh na Ballstáit an méid seo a leanas d'fhonn rátaí arda cur i gcrích tionscadal a áirithiú:
critéir neamh-idirdhealaitheacha thrédhearcacha a bhunú agus a fhoilsiú chun cáiliú don nós imeachta tairisceana agus dátaí agus rialacha soiléire a shocrú chun an tionscadal a sholáthar;
faisnéis a fhoilsiú faoi nósanna imeachta tairisceana a rinneadh roimhe seo lena n-áirítear na rátaí cur i gcrích tionscadal.
Faoin 31 Nollaig 2021 agus gach 3 bliana ina dhiaidh sin, cuirfidh an Coimisiún tuarascáil faoi bhráid Pharlaimint na hEorpa agus na Comhairle maidir le feidhmíocht na tacaíochta le haghaidh leictreachais ó fhoinsí inathnuaite a thugtar trí nósanna imeachta tairisceana san Aontas, agus anailís á déanamh, go háirithe, an féidir na nithe seo a leanas a dhéanamh trí iarratais a dhéanamh ar thairiscintí:
laghdú costais a bhaint amach;
feabhsú teicneolaíochta a bhaint amach;
rátaí arda cur i gcrích a bhaint amach;
rannpháirtíocht neamh-idirdhealaitheach gníomhaithe beaga agus, más infheidhme, údarás áitiúil a sholáthar,;
tionchar comhshaoil a theorannú;
inghlacthacht áitiúil a áirithiú;
slándáil an tsoláthair fuinnimh agus comhtháthú na heangaí a áirithiú.
Airteagal 5
Scéimeanna tacaíochta a oscailt don leictreachas ó fhoinsí inathnuaite
Agus rannpháirtíocht i scéimeanna tacaíochta á hoscailt acu don leictreachas ó fhoinsí inathnuaite, féadfaidh na Ballstáit a fhoráil go mbeidh tacaíocht do sciar táscach den acmhainneacht nua-thacaithe, nó do sciar den bhuiséad arna leithdháileadh di, gach bliain, oscailte do tháirgeoirí atá lonnaithe i mBallstáit eile.
Féadfaidh gur ionann 5 %, ar a laghad, luach na sciartha táscacha sin, gach bliain, ó 2023 go 2026 agus gur ionann 10 % a luach sin ó 2027 go 2030, nó i gcás ina bhfuil an leibhéal sin níos ísle gcás níos ísle, gur leibhéal idirnascachta na mBallstát lena mbaineann in aon bhliain faoi leith a luach.
Chun go mbeidh breis cur amach acu ar an gcur chun feidhme, féadfaidh na Ballstáit scéim phíolótach amháin nó roinnt scéimeanna píolótacha a eagrú i gcás ina bhfuil tacaíocht ar oscailt do tháirgeoirí atá lonnaithe i mBallstáit eile.
Airteagal 6
Cobhsaíocht na tacaíochta airgeadais
Airteagal 7
Sciar an fhuinnimh ó fhoinsí inathnuaite a ríomh
Déanfar olltomhaltas deiridh an fhuinnimh ó fhoinsí inathnuaite, i gcás gach Ballstáit, a ríomh tríothu seo thíos a shuimiú:
olltomhaltas deiridh leictreachais ó fhoinsí fuinnimh inathnuaite;
olltomhaltas deiridh leictreachais ó fhoinsí fuinnimh inathnuaite san earnáil téimh agus fuaraithe; agus
+tomhaltas deiridh leictreachais ó fhoinsí fuinnimh inathnuaite in earnáil an iompair.
Maidir leis an gcéad fhomhír, pointe (a), (b) nó (c), ní mheasfar gás nó leictreachas ó fhoinsí in-athnuaite ach aon uair amháin chun sciar an olltomhaltais deiridh fuinnimh ó fhoinsí in-athnuaite a ríomh.
Déanfar fuinneamh a tháirgtear ó bhreoslaí in-athnuaite de thionscnamh neamh-bhitheolaíoch a áireamh san earnáil ina ndéantar é a thomhailt, eadhon earnáil an leictreachais, an téimh agus an fhuaraithe, nó an iompair.
Gan dochar don tríú fomhír, féadfaidh na Ballstáit a chomhaontú, trí chomhaontú sonrach comhair, go ndéanfaidh siad iomlán na mbreoslaí in-athnuaite de thionscnamh neamh-bhitheolaíoch, nó cuid díobh, a thomhlaítear i mBallstát amháin a áireamh faoi chomhair sciar an olltomhaltais deiridh fuinnimh ó fhoinsí in-athnuaite sa Bhallstát ina dtáirgtear na breoslaí sin. Chun faireachán a dhéanamh i dtaobh an ndéantar na breoslaí in-athnuaite céanna de thionscnamh neamh-bhitheolaíoch a áireamh sa Bhallstát ina dtáirgtear iad agus sa Bhallstát ina dtomhlaítear iad araon agus chun an méid a áiríodh a thaifeadadh, tabharfaidh na Ballstáit fógra don Choimisiún faoi aon chomhaontú comhair den sórt sin. Le comhaontú comhair den sórt sin, áireofar méid na mbreoslaí in-athnuaite de thionscnamh neamh-bhitheolaíoch atá le háireamh ar an iomlán agus i gcás gach Ballstáit agus an dáta a thiocfaidh an comhaontú comhair chun bheith oibríochtúil.
Faoi réir an dara fomhír d'Airteagal 29(1), ní chuirfear san áireamh bithbhreoslaí, bithleachtanna ná breoslaí bithmhaise nach gcomhlíonann na critéir maidir le hinbhuanaitheacht agus na critéir maidir le laghdú ar astaíochtaí gás ceaptha teasa a leagtar síos in Airteagal 29(2) go (7) agus (10).
I gcás gléasraí ilbhreoslaithe a úsáideann foinsí inathnuaite agus neamh-inathnuaite, ní chuirfear san áireamh ach an sciar sin den leictreachas arna tháirgeadh ó fhoinsí inathnuaite. Chun críocha an ríofa sin, déanfar rannchuidiú gach foinse fuinnimh a ríomh ar bhonn a luacha fuinnimh.
Is i gcomhréir leis na rialacha normalúcháin arna socrú in Iarscríbhinn II a dhéanfar cuntas ar leictreachas arna ghiniúint le hidreachumhacht agus le cumhacht ghaoithe.
I gcás gléasraí ilbhreoslaithe a úsáideann foinsí inathnuaite agus neamh-inathnuaite, ní chuirfear san áireamh ach sciar an téimh agus an fhuaraithe arna tháirgeadh ó fhoinsí inathnuaite. Chun críocha an ríofa sin, déanfar rannchuidiú gach foinse fuinnimh a ríomh ar bhonn a luacha fuinnimh.
Cuirfear san áireamh fuinneamh comhthimpeallach agus fuinneamh geotheirmeach arna úsáid ar mhaithe le téamh agus fuarú trí mheán teaschaidéal agus córas fuaraithe ceantair chun críocha phointe (b) den chéad fhomhír de mhír 1 ar choinníoll gur mó i bhfad an t-aschur deiridh fuinnimh ná an t-ionchur príomha fuinnimh is gá chun na teaschaidéil a oibriú. Ríomhfar an cion teasa nó fuachta a mheasfar gur fuinneamh ó fhoinsí inathnuaite é chun críocha na Treorach seo de réir na modheolaíochta arna socrú in Iarscríbhinn VII agus cuirfear san áireamh ann úsáid fuinnimh i ngach earnáil chríochúsáide.
Ní chuirfear san áireamh chun críocha phointe (b) den chéad fhomhír de mhír 1 fuinneamh teirmeach arna ghiniúint ag córais fuinnimh éighníomhaigh, ar córais iad lenar féidir tomhaltas fuinnimh níos ísle a bhaint amach go héighníomhach a bhuí le dearadh foirgnimh nó a bhuí le teas arna ghiniúint ag fuinneamh ó fhoinsí neamh-inathnuaite.
Faoin 31 Nollaig 2021, glacfaidh an Coimisiún gníomhartha tarmligthe i gcomhréir le hAirteagal 35, chun an Treoir seo a fhorlíonadh trí mhodheolaíocht a bhunú chun cion an fhuinnimh inathnuaite arna úsáid le haghaidh fuaraithe agus le haghaidh fuarú ceantair a ríomh agus chun leasú a dhéanamh ar Iarscríbhinn VII.
Áireofar sa mhodheolaíocht sin íosfhachtóirí feidhmíochta séasúracha do theaschaidéil a oibríonn i modh droim-ar-ais.
Chun críocha phointe (c) den chéad fhomhír de mhír 1, beidh feidhm ag na ceanglais seo a leanas:
Déanfar tomhaltas deiridh fuinnimh ó fhoinsí in-athnuaite in earnáil an iompair a ríomh mar shuim gach bithbhreosla, bithgháis agus breosla in-athnuaite de thionscnamh neamh-bhitheolaíoch a thomhlaítear in earnáil an iompair. Áireofar leis sin breoslaí in-athnuaite a sholáthraítear do bhuncair mhuirí idirnáisiúnta.
Agus tomhaltas deiridh fuinnimh in earnáil an iompair á ríomh, úsáidfear na luachanna a bhaineann le luach fuinnimh breoslaí iompair, mar a leagtar amach in Iarscríbhinn III iad. Chun an luach fuinnimh a ríomh i gcás breoslaí iompair nach gcuimsítear in Iarscríbhinn III, úsáidfidh na Ballstáit caighdeáin ábhartha na nEagraíochta Eorpach um Chaighdeánú (ESO) chun luachanna calracha breoslaí a chinneadh. I gcás nár glacadh aon chaighdeán de chuid ESO chun na críche sin, úsáidfidh Ballstáit caighdeáin ábhartha Eagraíocht Idirnáisiúnta na gCaighdeán (ISO).
Chun críocha na chéad fhomhíre den mhír seo, déanfar coigeartú ar an tsuim dá dtagraítear sa chéad fhomhír i mír 1 den Airteagal seo i gcomhréir le hAirteagail 8, 10, 12 agus 13.
Agus olltomhaltas deiridh fuinnimh Ballstáit á ríomh chun críocha a chomhréir le spriocanna agus conair tháscach na Treorach seo a mheas, measfar nach mó ná 6.18 % d'olltomhaltas deiridh fuinnimh an Bhallstáit sin méid an fhuinnimh arna thomhailt in earnáil na heitlíochta. I gcás na Cipire agus Mhálta, measfar nach mó ná 4.12 % d'olltomhaltas deiridh fuinnimh na mBallstát sin méid an fhuinnimh arna thomhailt in earnáil na heitlíochta.
Áiritheoidh na Ballstáit comhleanúnachas na faisnéise staidreamhaí a úsáidfear chun na sciartha earnála agus foriomlána sin á ríomh, agus comhleanúnachas na faisnéise staidreamhaí a thuairisceofar don Choimisiún de bhun an Rialacháin sin.
Airteagal 8
Ardán an Aontais um fhorbairt inathnuaite agus aistrithe staidreamhacha idir na Ballstáit
Féadfaidh na Ballstáit comhaontú a dhéanamh maidir le haistriú staidreamhach a dhéanamh ar mhéid sonrach fuinnimh ó fhoinsí inathnuaite ó Bhallstát amháin go Ballstát eile. Déanfar an méid seo a leanas leis an gcion a aistreofar:
é a dhealú ón méid fuinnimh ó fhoinsí inathnuaite a chuirtear san áireamh agus sciar fuinnimh inathnuaite an Bhallstáit atá ag déanamh an aistrithe chun críocha na Treorach seo á ríomh; agus
é a chur le méid an fhuinnimh ó fhoinsí inathnuaite a chuirtear san áireamh agus sciar fuinnimh inathnuaite an Bhallstáit atá ag glacadh an aistrithe chun críocha na Treorach seo á ríomh.
Tugtar de chumhacht don Choimisiún gníomhartha tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 35 chun an Treoir seo a fhorlíonadh trí URDP a bhunú agus coinníollacha a leagan síos d'fhonn bailchríoch a chur ar aistrithe dá dtagraítear i mír 5 den Airteagal seo.
Airteagal 9
Tionscadail chomhpháirteacha i measc na mBallstát
Faoin 31 Nollaig 2025, comhaontóidh gach Ballstát go ndéanfar creat le haghaidh comhar maidir le tionscadail chomhpháirteacha a bhunú le Ballstát amháin eile nó níos mó chun fuinneamh in-athnuaite a tháirgeadh, faoi réir an mhéid seo a leanas:
faoin 31 Nollaig 2030, féachfaidh na Ballstáit le teacht ar chomhaontú maidir le dhá thionscadal chomhpháirteacha ar a laghad a bhunú;
faoin 31 Nollaig 2033, féachfaidh na Ballstáit a bhfuil tomhaltas leictreachais bliantúil de níos mó ná 100 TWh acu le teacht ar chomhaontú maidir leis an tríú tionscadal comhpháirteach a bhunú.
Beidh sainaithint na dtionscadal comhpháirteach fuinnimh in-athnuaite amach ón gcósta comhsheasmhach leis na riachtanais arna sainaithint sna pleananna comhtháite straitéiseacha ardleibhéil maidir le forbairt gréasáin amach ón gcósta le haghaidh gach imchuach farraige dá dtagraítear in Airteagal 14(2) de Rialachán (AE) 2022/869 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle ( 12 ) agus an plean forbartha gréasáin 10 mbliana uile-Aontais dá dtagraítear in Airteagal 30(1), pointe (b), de Rialachán (AE) 2019/943, ach féadfaidh siad dul thar na riachtanais sin agus féadfaidh siad rannpháirt sa tsainaithint sin a thabhairt d’údaráis áitiúla agus réigiúnacha agus do ghnóthais phríobháideacha.
Oibreoidh na Ballstáit i dtreo leithdháileadh cothrom na gcostas agus na dtairbhí a bhaineann le tionscadail chomhpháirteacha. Chuige sin, cuirfidh na Ballstáit costais agus tairbhí ábhartha uile an tionscadail chomhpháirtigh san áireamh sa chomhaontú ábhartha comhair.
Tabharfaidh na Ballstáit fógra don Choimisiún faoi chomhaontuithe comhair, lena n-áirítear an dáta a mheasfar a dtiocfaidh na tionscadail chomhpháirteacha chun bheith oibríochtúil. Maidir le tionscadail a mhaoinítear le ranníocaíochtaí náisiúnta faoi shásra maoiniúcháin an Aontais don fhuinneamh in-athnuaite a bunaíodh le Rialachán Cur Chun Feidhme (AE) 2020/1294 ón gCoimisiún ( 13 ), measfar go gcomhlíontar leo na hoibleagáidí dá dtagraítear sa chéad fhomhír le haghaidh na mBallstát lena mbaineann.
Déanfar an méid seo a leanas san fhógra dá tagraítear i mír 2:
cuirfear síos ann ar an tsuiteáil atá á beartú nó sainaithneofar an tsuiteáil a ndearnadh í a athfheistiú;
sonrófar ann an cion nó an méid leictreachais nó téimh nó fuaraithe arna tháirgeadh ag an tsuiteáil agus atá le háireamh sa sciar fuinnimh inathnuaite náisiúnta foriomlán atá ag Ballstát eile;
sainaithneofar ann an Ballstát ar ina fhabhar atá an fógra á dhéanamh; agus
sonrófar ann an tréimhse, mar bhlianta iomlána féilire, a bhfuil an leictreachas nó an téamh nó an fuarú arna tháirgeadh ag an tsuiteáil ó fhoinsí inathnuaite le háireamh i sciar fuinnimh inathnuaite an Bhallstáit eile.
Airteagal 10
Tionchair na dtionscadal comhpháirteach idir na Ballstáit
Laistigh de thrí mhí ó dheireadh gach bliana sa tréimhse dá dtagraítear i bpointe (d) d'Airteagal 9(3), déanfaidh an Ballstát a rinne an fógra faoi Airteagal 9 litir fógra a eisiúint ina mbeidh an méid seo a leanas:
méid iomlán an leictreachais nó an téimh nó an fhuaraithe arna tháirgeadh ó fhoinsí inathnuaite i gcaitheamh na bliana sin ag an tsuiteáil ba ábhar don fhógra faoi Airteagal 9; agus
an méid leictreachais nó téimh nó fuaraithe arna tháirgeadh ó fhoinsí inathnuaite i gcaitheamh na bliana ag an tsuiteáil sin agus atá le háireamh i sciar fuinnimh inathnuaite Ballstáit eile i gcomhréir le téarmaí an fhógra.
Chun críocha na Treorach seo, déanfar an méid leictreachais nó téimh nó fuaraithe ó fhoinsí inathnuaite a dtabharfar fógra ina leith i gcomhréir le pointe (b) de mhír 1:
a dhealú ón méid leictreachais nó téimh nó fuaraithe ó fhoinsí inathnuaite a chuirtear san áireamh agus sciar fuinnimh inathnuaite an Bhallstáit a eisíonn an litir fógra de bhun mír 1 á ríomh; agus
a shuimiú leis an méid leictreachais nó téimh nó fuaraithe ó fhoinsí inathnuaite a chuirtear san áireamh agus sciar fuinnimh inathnuaite an Bhallstáit a fhaigheann an litir fógra de bhun mír 2 á ríomh.
Airteagal 11
Tionscadail chomhpháirteacha idir na Ballstáit agus tríú tíortha
Ní chuirfear san áireamh leictreachas arna tháirgeadh ó fhoinsí inathnuaite i dtríú tír chun sciartha fuinnimh inathnuaite a ríomhmeas ach amháin i gcás ina sásaítear na dálaí seo a leanas:
is san Aontas a thomhlaítear an leictreachas. Measfar gur comhlíonadh an méid sin sna cásanna seo a leanas:
rinne gach oibreoir córais tarchurtha freagrach sa tír thionscnaimh, sa tír chinn scríbe, agus, más ábhartha, i ngach tríú tír iompair, méid leictreachais, arb ionann é agus an méid leictreachais a áiríodh, a ainmniú go daingean chuig an acmhainn idirnaisc leithdháilte;
rinne an t-oibreoir córais tarchurtha freagrach atá ar thaobh an Aontais d'idirnascaire méid leictreachais, arb ionann é agus an méid leictreachais a áiríodh, a chlárú go daingean sa sceideal cothromúcháin; agus
is leis an tréimhse ama chéanna a bhaineann an acmhainn ainmnithe agus an táirgeadh leictreachais ó fhoinsí inathnuaite a rinneadh sa tsuiteáil dá dtagraítear i bpointe (b);
táirgtear an leictreachas i suiteáil a cuireadh i mbun feidhme tar éis 25 Meitheamh 2009 nó táirgtear é de bharr acmhainn mhéadaithe suiteála a athfheistíodh tar éis an dáta sin, faoi chuimsiú tionscadal comhpháirteach dá dtagraítear i mír 1;
cé is moite den chúnamh infheistíochta a tugadh don tsuiteáil, níl an leictreachas a táirgeadh agus a onnmhairíodh tar éis aon tacaíocht a fháil ó scéim tacaíochta tríú tír; agus
táirgeadh an leictreachas i gcomhréir leis an dlí idirnáisiúnta, i dtríú tír ar sínitheoir í leis an Coinbhinsiún Chomhairle na hEorpa chun Cearta an Duine agus Saoirsí Bunúsacha a Chosaint nó le coinbhinsiúin idirnáisiúnta eile nó le conarthaí maidir le cearta an duine.
Chun críocha mhír 4, féadfaidh na Ballstáit iarratas a chur faoi bhráid an Choimisiúin go gcuirfí san áireamh an leictreachas ó fhoinsí inathnuaite arna tháirgeadh agus arna thomhailt i dtríú tír, i gcomhthéacs idirnascaire a bheith á thógáil, agus aga tionscanta an-fhada ag dul leis an togra sin, ag Ballstát agus ag tríú tír, i gcás ina gcomhlíontar na coinníollacha seo a leanas:
tús a bheith curtha le tógáil an idirnascaire faoi 31 Nollaig 2026;
ní féidir an t-idirnascaire a chur i mbun feidhme faoi 31 Nollaig 2030;
is féidir an t-idirnascaire a chur i mbun feidhme faoi 31 Nollaig 2032;
ach a gcuirfear i mbun feidhme é, úsáidfear an t-idirnascaire, i gcomhréir le mír 2, chun leictreachas ó fhoinsí inathnuaite fuinnimh a onnmhairiú chuig an Aontas;
baineann an t-iarratas le tionscadal comhpháirteach a shásaíonn na critéir arna socrú i bpointe (b) agus i bpointe (c) de mhír 2 agus is tionscadal comhpháirteach é a úsáidfidh an t-idirnascaire tar éis dó dul i mbun feidhme agus a bhaineann le méid leictreachais nach mó ná an méid a onnmhaireofar chuig an Aontas tar éis don idirnascaire dul i mbun feidhme.
Déanfar an méid seo a leanas san fhógra dá tagraítear i mír 4:
cuirfear síos ann ar an tsuiteáil atá á beartú nó sainaithneofar an tsuiteáil a ndearnadh í a athfheistiú;
sonrófar ann an cion nó an méid leictreachais arna tháirgeadh ag an tsuiteáil atá le háireamh sa sciar fuinnimh inathnuaite atá ag Ballstát, agus sonrófar ann chomh maith, faoi réir ceanglas rúndachta, na socruithe comhfhreagracha airgeadais;
sonrófar ann an tréimhse, mar bhlianta iomlána féilire, a bhfuil an leictreachas le háireamh i sciar fuinnimh inathnuaite an Bhallstáit; agus
beidh ann aitheantas scríofa ar phointe (b) agus ar phointe (c) ón tríú tír ar ar a críoch atá an tsuiteáil le cur i mbun feidhme agus léireofar ann an cion nó an méid leictreachais arna tháirgeadh ag an tsuiteáil a úsáidfidh an tríú tír sin go hintíreach.
Airteagal 12
Tionchar na dtionscadal comhpháirteach idir Ballstát agus tríú tíortha
Laistigh de 12 mhí ó dheireadh gach bliana sa tréimhse a shonraítear faoi phointe (c) d'Airteagal 11(5), déanfaidh an Ballstát a thugann fógra, litir fógra a eisiúint ina mbeidh an méid seo a leanas:
méid iomlán an leictreachais arna tháirgeadh ó fhoinsí inathnuaite fuinnimh i gcaitheamh na bliana sin ag an tsuiteáil ba ábhar don fhógra faoi Airteagal 11;
an méid leictreachais arna tháirgeadh ó fhoinsí inathnuaite fuinnimh i gcaitheamh na bliana sin ag an tsuiteáil sin agus atá le háireamh ina sciar fuinnimh inathnuaite i gcomhréir le téarmaí an fhógra faoi Airteagal 11; agus
fianaise ar chomhlíonadh na gcoinníollacha a leagtar síos in Airteagal 11(2).
Airteagal 13
Scéimeanna tacaíochta comhpháirteacha
Gan dochar d'oibleagáidí na mBallstát faoi Airteagal 5, féadfaidh dhá Bhallstát nó níos mó, ar bhonn deonach, na scéimeanna náisiúnta tacaíochta acu a nascadh, nó a chomhordú ar bhonn páirteach. I gcás mar sin, féadfar méid áirithe fuinnimh ó fhoinsí inathnuaite arna tháirgeadh ar chríoch cheann de na Ballstáit rannpháirteacha a áireamh i sciar fuinnimh Ballstáit rannpháirtigh eile ar choinníoll go ndéanannna Ballstáit lena mbaineann an méid seo a leanas:
aistriú staidreamhach ar mhéideanna áirithe fuinnimh ó fhoinsí inathnuaite ó Bhallstát amháin go Ballstát eile i gcomhréir le hAirteagal 8; nó
riail dáilte a chur ar bun arna comhaontú ag na Ballstáit rannpháirteacha lena leithdháiltear méideanna fuinnimh ó fhoinsí inathnuaite idir na Ballstáit rannpháirteacha.
Tabharfar fógra i leith riail dáileacháin dá dtagraítear i bpointe (b) den chéad fhomhír don Choimisiún tráth nach déanaí ná trí mhí tar éis dheireadh na bliana a ngabhfaidh éifeacht léi.
Airteagal 14
Méaduithe acmhainne
Chun críocha Airteagal 9(2) agus phointe (b) d'Airteagal 11(2), aonaid fuinnimh ó fhoinsí inathnuaite ar féidir a rá faoi gurb ann dóibh i ngeall gur tháinig ardú acmhainne ar shuiteáil, caithfear leis na haonaid sin amhail is gur táirgeadh iad i suiteáil éigin eile a cuireadh i mbun feidhme i gcomhuain leis an ardú acmhainne.
Airteagal 15
Nósanna imeachta riaracháin, rialacháin agus cóid
Glacfaidh na Ballstáit, go háirithe, pé bearta is gá chun an méid seo a leanas a áirithiú:
go mbeidh nósanna imeachta riaracháin cuíchóirithe agus go gcuirfear dlús leo ar an leibhéal riaracháin iomchuí agus go mbunófar amchláir intuartha do na nósanna imeachta dá dtagraítear sa chéad fhomhír;
go mbeidh na rialacha sin a bhaineann le údarú, deimhniú agus ceadúnú a rialú, go mbeidh siad oibiachtúil, trédhearcach agus comhréireach, agus nach ndéanfar aon idirdhealú iontu idir na hiarratasóirí, agus go dtabharfar san áireamh go hiomlán iontu sainghnéithe theicneolaíochtaí éagsúla an fhuinnimh inathnuaite;
go mbeidh na muirir riaracháin a ghearrfar ar thomhaltóirí, pleanálaithe, ailtirí, tógálaithe, agus ar lucht suiteála agus soláthar trealaimh agus córais, go mbeidh siad trédhearcach agus i gcomhréir leis an gcostas a bhaineann leo; agus
go mbunófar nósanna imeachta údarúcháin simplithe a mbeidh ualach níos lú ag baint leo, lena n-áirítear nós imeachta fógra simplí a thabhairt i dtaca le feistí díláraithe, agus lena dtáirgtear agus lena stóráiltear fuinneamh ó fhoinsí inathnuaite.
▼M2 —————
Déanfaidh na Ballstáit cur síos ar a mbeartais agus bearta lena gcuirtear glacadh comhaontuithe ceannacháin fuinnimh in-athnuaite chun cinn ina bpleananna comhtháite náisiúnta fuinnimh agus aeráide arna dtíolacadh de bhun Airteagail 3 agus 14 de Rialachán (AE) 2018/1999 agus ina dtuarascálacha comhtháite náisiúnta fuinnimh agus aeráide ar dhul chun cinn arna dtíolacadh de bhun Airteagal 17 den Rialachán sin. Soláthróidh siad léiriú sna tuarascálacha sin ar dhul chun cinn freisin maidir le giniúint fuinnimh in-athnuaite a fhaigheann tacaíocht ó chomhaontuithe ceannacháin fuinnimh in-athnuaite.
Tar éis an mheasúnaithe dá dtagraítear sa chéad fhomhír, déanfaidh an Coimisiún anailís ar na bacainní ar chomhaontuithe ceannacháin fuinnimh in-athnuaite fadtéarmacha agus go háirithe ar chomhaontuithe ceannacháin fuinnimh in-athnuaite trasteorann a imscaradh agus eiseoidh sé treoir maidir le deireadh a chur leis na bacainní sin.
Airteagal 15a
Fuinneamh in-athnuaite a phríomhshruthú i bhfoirgnimh
Chun an sciar táscach d’fhuinneamh in-athnuaite dá bhforáiltear i mír 1 a bhaint amach, ceanglóidh na Ballstáit, ina rialacháin náisiúnta agus cóid tógála agus, i gcás inarb infheidhme, ina scéimeanna tacaíochta nó ar mhodh eile a bhfuil éifeacht chomhionann aige, go n-úsáidfear leibhéil íosta fuinnimh ó fhoinsí in-athnuaite a tháirgtear ar an láthair nó in aice láimhe agus fuinnimh in-athnuaite a thógtar ón eangach i bhfoirgnimh nua agus i bhfoirgnimh atá ann cheana a bhfuil mór-athchóiriú á dhéanamh orthu nó a bhfuil an córas téimh á athnuachan iontu, i gcomhréir le Treoir 2010/31/AE, i gcás ina bhfuil sé sin indéanta go heacnamaíoch, go teicniúil agus go feidhmiúil. Ceadóidh na Ballstáit go gcomhlíonfar na leibhéil íosta sin, inter alia, trí théamh agus fuarú ceantair éifeachtúil.
Maidir le foirgnimh atá ann cheana, beidh feidhm ag an gcéad fhomhír maidir leis na fórsaí armtha sa mhéid nach mbeidh cur i bhfeidhm na fomhíre sin ar neamhréir le nádúr ná le príomhchuspóir ghníomhaíochtaí na bhfórsaí armtha, agus sa mhéid sin amháin, cé is moite d’ábhar a úsáidtear go heisiach chun críoch míleata.
Airteagal 15b
Mapáil ar na limistéir is gá maidir le rannchuidithe náisiúnta i dtreo sprioc fhoriomlán an Aontais maidir le fuinneamh in-athnuaite do 2030
Áiritheoidh na Ballstáit go bhfuil limistéir den sórt sin, lena n-áirítear na gléasraí fuinnimh in-athnuaite atá ann cheana agus na sásraí comhair atá ann cheana, comhchuimseach leis na conairí measta agus an toilleadh iomlán suiteáilte atá beartaithe ag teicneolaíocht fuinnimh in-athnuaite a leagtar amach ina bpleananna náisiúnta fuinnimh agus aeráide arna dtíolacadh de bhun Airteagail 3 agus 14 de Rialachán (AE) 2018/1999.
Chun na limistéir dá dtagraítear i mír 1 a shainaithint, cuirfidh na Ballstáit an méid a leanas go háirithe san áireamh:
infhaighteacht an fhuinnimh ó fhoinsí in-athnuaite agus an acmhainneacht atá ag na cineálacha éagsúla teicneolaíochta sna limistéir dromchla talún, fodhromchla, farraige nó uisce intíre fuinneamh in-athnuaite a tháirgeadh;
an t-éileamh réamh-mheasta ar fhuinneamh, agus solúbthacht fhéideartha na freagartha gníomhaí ar an éileamh, na gnóthachain éifeachtúlachta a bhfuiltear ag súil leo agus comhtháthú an chórais fuinnimh á gcur san áireamh;
infhaighteacht an bhonneagair fuinnimh ábhartha, lena n-áirítear eangacha, stóráil agus uirlisí solúbthachta eile nó an acmhainneacht maidir le bonneagar eangaí agus stóráil den sórt sin a chruthú nó a uasghrádú;
Airteagal 15c
Limistéir luathaithe fuinnimh in-athnuaite
Faoin 21 Feabhra 2026, áiritheoidh na Ballstáit go nglacfaidh na húdaráis inniúla plean amháin nó níos mó lena n-ainmnítear, mar fhothacar de na limistéir dá dtagraítear in Airteagal 15b(1), limistéir luathaithe fuinnimh in-athnuaite le haghaidh cineál foinsí fuinnimh in-athnuaite amháin nó níos mó. Féadfaidh na Ballstáit gléasraí dócháin bithmhaise agus gléasraí hidreachumhachta a eisiamh. Sna pleananna sin, déanfaidh na húdaráis inniúla an méid seo a leanas:
limistéir talún, uisce intíre agus farraige atá sách aonfhoirmeach a ainmniú, ar limistéir iad a meastar nach mbeidh tionchar mór ag imscaradh cineáil shonraigh nó cineálacha sonracha foinsí fuinnimh in-athnuaite ar an gcomhshaol iontu, i bhfianaise shainiúlachtaí an limistéir a roghnaítear, agus an méid seo a leanas á dhéanamh san am céanna:
tosaíocht a thabhairt do dhromchlaí saorga agus tógtha, amhail díonta agus aghaidheanna foirgneamh, bonneagar iompair agus a bhfuil go díreach thart orthu, limistéir pháirceála, feirmeacha, láithreáin dramhaíola, láithreáin tionscail, mianaigh, dobharlaigh shaorga intíre, lochanna saorga nó taiscumair shaorga agus, i gcás inarb iomchuí, láithreáin cóireála fuíolluisce uirbigh, mar aon le talamh díghrádaithe nach bhfuil inúsáidte don talmhaíocht;
eisiamh a dhéanamh ar láithreáin Natura 2000 agus limistéir arna n-ainmniú faoi scéimeanna náisiúnta cosanta le haghaidh chaomhnú an dúlra agus na bithéagsúlachta, príomhbhealaigh imirce éan agus mamach farraige chomh maith le limistéir eile a shainaithnítear ar bhonn mapaí íogaireachta agus na n-uirlisí dá dtagraítear i bpointe (iii), seachas le haghaidh dromchlaí saorga agus tógtha atá lonnaithe sna limistéir sin amhail díonta, limistéir pháirceála nó bonneagar iompair;
na huirlisí agus na tacair sonraí iomchuí comhréireacha uile a úsáid chun na limistéir a shainaithint nach mbeadh tionchar suntasach ag na gléasraí fuinnimh in-athnuaite ar an gcomhshaol iontu, lena n-áirítear mapáil íogaireachta fiadhúlra, agus aird á tabhairt ar na sonraí atá ar fáil i gcomhthéacs líonra comhsheasmhach Natura 2000 a fhorbairt, a mhéid a bhaineann leis na cineálacha gnáthóg agus na speicis faoi Threoir 92/43/CEE ón gComhairle ( 17 ), chomh maith leis na héin agus na láithreáin atá faoi chosaint faoi Threoir 2009/147/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle ( 18 );
rialacha iomchuí a bhunú le haghaidh na limistéar luathaithe fuinnimh in-athnuaite maidir leis na bearta éifeachtacha maolaithe atá le glacadh i dtaca le gléasraí fuinnimh in-athnuaite agus stóráil fuinnimh chomhshuite a shuiteáil, mar aon leis na sócmhainní is gá chun gléasraí agus stóráil den sórt sin a nascadh leis an eangach, chun an drochthionchar ar an gcomhshaol a d’fhéadfadh teacht chun cinn a sheachaint nó, mura féidir é sin a dhéanamh, chun é a laghdú go suntasach, i gcás inarb iomchuí trína áirithiú go gcuirtear bearta maolaithe iomchuí i bhfeidhm ar bhealach comhréireach agus go tráthúil chun a áirithiú go gcomhlíontar na hoibleagáidí a leagtar síos in Airteagal 6(2) agus Airteagal 12(1) de Threoir 92/43/CEE, Airteagal 5 de Threoir 2009/147/CEE agus Airteagal 4(1), pointe (a)(i), de Threoir 2000/60/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle ( 19 ) agus chun meathlú a sheachaint agus stádas maith éiceolaíoch nó acmhainneacht mhaith éiceolaíoch a bhaint amach i gcomhréir le hAirteagal 4(1), pointe (a), de Threoir 2000/60/CE.
Díreofar na rialacha dá dtagraítear i bpointe (b) den chéad fhomhír ar shainiúlachtaí gach limistéir luathaithe fuinnimh in-athnuaite shainaitheanta, ar an gcineál nó na cineálacha teicneolaíochta fuinnimh in-athnuaite atá le himscaradh i ngach limistéar agus ar an tionchar sainaitheanta ar an gcomhshaol.
Mar thoradh ar chomhlíonadh na rialacha dá dtagraítear sa chéad fhomhír, pointe (b), den mhír seo agus cur chun feidhme na mbeart maolaithe iomchuí ag na tionscadail aonair, toimhdeofar nach sáraíonn tionscadail na forálacha sin gan dochar d’Airteagal 16a(4) agus (5) den Treoir seo. I gcás nach ndearnadh tástáil fhorleathan ar bhearta maolaithe nua chun cosc a chur, a mhéid is féidir, ar mharú nó corraí speiceas atá faoi chosaint faoi Threoracha 92/43/CEE agus 2009/147/CE, nó ar aon tionchar eile ar an gcomhshaol, a mhéid a bhaineann le héifeachtacht na mbeart nua sin, féadfaidh na Ballstáit a cheadú go n-úsáidfear iad i dtionscadal píolótach amháin nó i roinnt tionscadal píolótach ar feadh tréimhse theoranta ama, ar choinníoll go ndéantar faireachán géar ar éifeachtacht beart den sórt sin agus go nglactar céimeanna iomchuí láithreach má léirítear nach bhfuil siad éifeachtach.
Sna pleananna lena n-ainmnítear limistéir luathaithe fuinnimh in-athnuaite dá dtagraítear sa chéad fhomhír, míneoidh na húdaráis inniúla an measúnú a rinneadh chun gach limistéar luathaithe fuinnimh in-athnuaite ainmnithe a shainaithint ar bhonn na gcritéar a leagtar amach i bpointe (a) den chéad fhomhír agus chun bearta maolaithe iomchuí a shainaithint.
Faoin 21 Bealtaine 2024, maidir le limistéir shonracha a ainmníodh cheana féin mar limistéir atá oiriúnach le haghaidh imscaradh luathaithe cineáil teicneolaíochta fuinnimh in-athnuaite amháin nó níos mó, féadfaidh na Ballstáit limistéir shonracha den sórt sin a dhearbhú mar limistéir luathaithe fuinnimh in-athnuaite, ar choinníoll go gcomhlíontar na coinníollacha uile seo a leanas:
tá limistéir den sórt sin lasmuigh de láithreáin Natura 2000, limistéir arna n-ainmniú faoi scéimeanna cosanta náisiúnta le haghaidh chaomhnú an dúlra agus na bithéagsúlachta agus bealaí imirce éan sainaitheanta;
bhí na pleananna lena sainaithnítear limistéir den sórt sin faoi réir measúnú straitéiseach comhshaoil de bhun Threoir 2001/42/CE agus, i gcás inarb iomchuí, faoi réir measúnú de bhun Airteagal 6(3) de Threoir 92/43/CEE; agus
cuireann na tionscadail atá lonnaithe i limistéir den sórt sin rialacha agus bearta iomchuí agus comhréireacha chun feidhme chun aghaidh a thabhairt ar an drochthionchar ar an gcomhshaol a d’fhéadfadh teacht chun cinn.
Airteagal 15d
Rannpháirtíocht an phobail
Airteagal 15e
Limistéir don bhonneagar eangaí agus stórála is gá chun fuinneamh in-athnuaite a chomhtháthú sa chóras leictreachais
Féadfaidh na Ballstáit plean amháin nó níos mó a ghlacadh chun limistéir thiomnaithe bhonneagair a ainmniú chun tionscadail eangaí agus stórála a fhorbairt a bhfuil gá leo chun fuinneamh in-athnuaite a chomhtháthú sa chóras leictreachais i gcás nach meastar go mbeidh tionchar suntasacha ag forbairt den sórt sin ar an gcomhshaol, inar féidir tionchar den sórt sin a mhaolú go cuí nó, i gcás nach féidir, é a chúiteamh. Is é is aidhm do limistéir den sórt sin tacú leis na limistéir luathaithe fuinnimh in-athnuaite agus iad a chomhlánú. Maidir leis na pleananna sin:
i gcás tionscadail eangaí, déanfar láithreáin Natura 2000 agus limistéir arna n-ainmniú faoi scéimeanna cosanta náisiúnta le haghaidh chaomhnú an dúlra agus na bithéagsúlachta a sheachaint, ach amháin mura bhfuil aon roghanna malartacha comhréireacha ann lena n-imscaradh, agus cuspóirí an láithreáin á gcur san áireamh;
i gcás tionscadail stórála, déanfar láithreáin Natura 2000 agus limistéir arna n-ainmniú faoi scéimeanna náisiúnta cosanta a eisiamh;
áiritheofar leo sineirgí le hainmniú limistéar luathaithe fuinnimh in-athnuaite;
beidh siad faoi réir measúnú comhshaoil de bhun Threoir 2001/42/CE agus, i gcás inarb infheidhme, faoi réir measúnú de bhun Airteagal 6(3) de Threoir 92/43/CEE; agus
bunófar leo rialacha iomchuí agus comhréireacha, lena n-áirítear rialacha maidir le bearta maolaithe comhréireacha atá le glacadh chun tionscadail eangaí agus stórála a fhorbairt chun na héifeachtaí díobhálacha ar an gcomhshaol a d’fhéadfadh teacht chun cinn a sheachaint nó, mura féidir éifeachtaí den sórt sin a sheachaint, chun iad a laghdú go suntasach.
Agus pleananna den sórt sin á n-ullmhú acu, rachaidh na Ballstáit i gcomhairle leis na hoibreoirí córas bonneagair ábhartha.
Airteagal 16
Eagar agus príomhphrionsabail an nós imeachta um dheonú ceadanna
Ach amháin nuair a tharlaíonn sé i gcomhthráth le céimeanna riaracháin eile den nós imeachta um dheonú ceadanna, ní áireofar an méid seo a leanas le ré an nós imeachta um dheonú ceadanna:
an t-am ar lena linn atá na gléasraí fuinnimh in-athnuaite, a naisc leis an eangach agus, d’fhonn cobhsaíocht na heangaí, iontaofacht na heangaí agus sábháilteacht na heangaí a áirithiú, an bonneagar eangaí riachtanach gaolmhar, á dtógáil nó á n-athchumhachtú;
an t-am i gcomhair na gcéimeanna riaracháin atá riachtanach chun uasghrádú suntasach a dhéanamh ar an eangach a bhfuil gá leis chun cobhsaíocht na heangaí, iontaofacht na heangaí agus sábháilteacht na heangaí a áirithiú;
an t-am i gcomhair aon achomharc breithiúnach agus leigheasanna breithiúnacha, agus imeachtaí eile os comhair cúirte nó binse, agus sásraí um réiteach malartach díospóidí, lena n-áirítear nósanna imeachta gearáin agus achomhairc neamhbhreithiúnacha agus leigheasanna neamhbhreithiúnacha.
Airteagal 16a
An nós imeachta um dheonú ceadanna i limistéir luathaithe fuinnimh in-athnuaite
De mhaolú ar Airteagal 6(3) de Threoir 92/43/CEE, ní bheidh na gléasraí fuinnimh in-athnuaite dá dtagraítear sa chéad fhomhír den mhír seo faoi réir measúnú maidir lena n-impleachtaí do láithreáin Natura 2000 ar choinníoll go gcomhlíonann na tionscadail fuinnimh in-athnuaite sin na rialacha agus na bearta a bhunaítear i gcomhréir le hAirteagal 15c(1), pointe (b), den Treoir seo.
Chun críche próisis scagtha den sórt sin, soláthróidh an forbróir tionscadail faisnéis faoi shaintréithe an tionscadail fuinnimh in-athnuaite, faoin méid a chomhlíonann sé na rialacha agus na bearta arna sainaithint de bhun Airteagal 15c(1), pointí (b), le haghaidh an limistéir shonraigh luathaithe fuinnimh in-athnuaite, faoi aon bheart breise a ghlac an forbróir tionscadail agus faoin gcaoi a dtéitear i ngleic leis an tionchar ar an gcomhshaol leis na bearta sin. Féadfaidh an t-údarás inniúil a iarraidh ar an bhforbróir tionscadail faisnéis bhreise atá ar fáil a sholáthar. An próiseas scagtha a bhaineann le hiarratais ar ghléasraí nua fuinnimh in-athnuaite, tabharfar chun críche é laistigh de 45 lá ón dáta a tíolacadh an fhaisnéis leordhóthanach is gá chun na críche sin. Mar sin féin, i gcás iarratais ar shuiteálacha ag a bhfuil toilleadh leictreach ar lú é ná 150 kW agus iarratais nua ar athchumhachtú gléasraí cumhachta fuinnimh in-athnuaite, tabharfar an próiseas scagtha chun críche laistigh de 30 lá.
I gcás imthosca a bhfuil údar cuí leo, lena n-áirítear i gcás inar gá sin chun an t-imscaradh fuinnimh in-athnuaite a luathú chun na spriocanna aeráide agus fuinnimh in-athnuaite a bhaint amach, féadfaidh na Ballstáit tionscadail ghaoithe agus fhótavoltacha gréine a dhíolmhú ó mheasúnuithe den sórt sin.
I gcás ina ndéanann na Ballstáit tionscadail ghaoithe agus fhótavoltacha gréine a dhíolmhú ó na measúnuithe sin, glacfaidh an t-oibreoir bearta maolaithe comhréireacha nó, i gcás nach bhfuil bearta maolaithe den sórt sin ar fáil, bearta cúitimh a fhéadfaidh, mura bhfuil bearta cúitimh comhréireacha eile ar fáil, a bheith i bhfoirm cúitimh airgeadaíochta, chun aghaidh a thabhairt ar aon éifeachtaí díobhálacha. I gcás ina bhfuil tionchar ag na héifeachtaí díobhálacha sin ar chosaint speiceas, íocfaidh an t-oibreoir cúiteamh airgeadaíochta as cláir cosanta speiceas ar feadh thréimhse oibriúcháin an ghléasra fuinnimh in-athnuaite chun stádas caomhnaithe na speiceas lena mbaineann a áirithiú nó a fheabhsú.
Airteagal 16b
An nós imeachta um dheonú ceadanna lasmuigh de limistéir luathaithe fuinnimh in-athnuaite
An nós imeachta um dheonú ceadanna le haghaidh athchumhachtú gléasraí cumhachta fuinnimh in-athnuaite, le haghaidh suiteálacha nua ag a bhfuil toilleadh leictreach ar lú é ná 150 kW agus le haghaidh stóráil fuinnimh chomhshuite, agus le haghaidh nascadh gléasraí, suiteálacha agus stórála den sórt leis an eangach, atá lonnaithe lasmuigh de limistéir luathaithe fuinnimh in-athnuaite, ní rachaidh sé thar 12 mhí, lena n-áirítear maidir le measúnuithe ar an gcomhshaol i gcás ina gceanglaítear sin leis an dlí ábhartha. Mar sin féin, i gcás tionscadail fuinnimh in-athnuaite amach ón gcósta, ní rachaidh an nós imeachta um dheonú ceadanna thar thréimhse 2 bhliain. I gcás ina bhfuil údar cuí leis ar an bhforas gur ann d’imthosca urghnácha, féadfaidh na Ballstáit ceachtar de na tréimhsí sin a fhadú suas go 3 mhí. Cuirfidh na Ballstáit an forbróir tionscadail ar an eolas go soiléir faoi na himthosca urghnácha a thugann údar le fadú den sórt sin.
Airteagal 16c
An nós imeachta um dheonú ceadanna le haghaidh athchumhachtaithe a luathú
Airteagal 16d
An nós imeachta um dheonú ceadanna maidir le trealamh grianfhuinnimh a shuiteáil
Féadfaidh na Ballstáit limistéir nó struchtúir áirithe a eisiamh ó chur i bhfeidhm na chéad fhomhíre chun an oidhreacht chultúrtha nó stairiúil a chosaint, chun críoch leasanna cosanta náisiúnta, nó ar chúiseanna sábháilteachta.
I gcás ina bhfuil ualach suntasach riaracháin nó srianta ar oibriú na heangaí leictreachais ann mar thoradh ar chur i bhfeidhm na tairsí toillte dá dtagraítear sa chéad fhomhír, féadfaidh na Ballstáit tairseach toillte níos ísle a chur i bhfeidhm ar choinníoll go bhfanfaidh sí os cionn 10,8 kW.
Airteagal 16e
An nós imeachta um dheonú ceadanna chun teaschaidéil a shuiteáil
Mura bhfuil údair imní dhea-bhunaithe maidir le sábháilteacht ann, mura bhfuil gá le tuilleadh oibreacha a dhéanamh chun naisc a dhéanamh leis an eangach nó mura bhfuil neamh-chomhoiriúnacht theicniúil ann maidir le comhpháirteanna an chórais, áiritheoidh na Ballstáit go gceadófar naisc a dhéanamh leis an eangach tarchurtha nó dáileacháin laistigh de 2 sheachtain ó fhógra a thabhairt don eintiteas ábhartha faoin méid seo a leanas:
teaschaidéil ag a bhfuil toilleadh leictreach suas le 12 kW; agus
teaschaidéil ag a bhfuil toilleadh leictreach suas le 50 kW arna suiteáil ag féintomhaltóirí fuinnimh in-athnuaite, ar choinníoll gurb ionann toilleadh leictreach shuiteáil giniúna leictreachais in-athnuaite an fhéintomhaltóra fuinnimh in-athnuaite agus 60 % ar a laghad de thoilleadh leictreach an teaschaidéil.
Airteagal 16f
Leas poiblí sáraitheach
Faoin 21 Feabhra 2024, go dtí go mbainfear aeráidneodracht amach, áiritheoidh na Ballstáit, maidir leis an nós imeachta um dheonú ceadanna, go measfar pleanáil, tógáil agus oibriú na ngléasraí fuinnimh in-athnuaite, nascadh gléasraí den sórt sin leis an eangach, an eangach ghaolmhar féin, agus na sócmhainní stórála a bheith ina leas poiblí sáraitheach agus gur chun leas na sábháilteachta poiblí agus na sláinte poiblí atá siad agus leasanna dlíthiúla á gcothromú i gcásanna aonair chun críocha Airteagal 6(4) agus Airteagal 16(1), pointe (c), de Threoir 92/43/CEE, Airteagal 4(7) de Threoir 2000/60/CE agus Airteagal 9(1), pointe (a), de Threoir 2009/147/CE. Féadfaidh na Ballstáit, in imthosca sonracha a bhfuil údar cuí leo, cur i bhfeidhm an Airteagail seo a shrianadh do chodanna áirithe dá gcríoch, do chineálacha áirithe teicneolaíochta nó do thionscadail ag a bhfuil saintréithe teicniúla áirithe i gcomhréir leis na tosaíochtaí a leagtar amach ina bpleananna comhtháite náisiúnta fuinnimh agus aeráide arna dtíolacadh de bhun Airteagail 3 agus 14 de Rialachán (AE) 2018/1999. Cuirfidh na Ballstáit an Coimisiún ar an eolas faoi shrianta den sórt sin, mar aon leis na cúiseanna atá leo.
Airteagal 17
Nós imeachta fógra simplí a thabhairt chun ceangal leis an eangach
Is féidir le hoibreoir córais dáileacháin, laistigh de thréimhse teoranta tar éis an fhógra a fháil, a chinneadh pointe ceangailte eangaigh a dhiúltú nó ceann eile a mholadh ar fhorais imní a bhfuil bonn cirt leo faoi shábháilteacht nó neamhoiriúnacht theicniúil chomhchodanna an chórais. I gcás ina ndéanfaidh an t-oibreoir córais dáileacháin cinneadh dearfach, nó in éagmais cinneadh ón oibreoir córais dáileacháin laistigh de mhí amháin den fhógra a fháil, féadfar an tsuiteáil nó an t-aonad táirgthe comhiomlánaithe a cheangal.
Airteagal 18
Faisnéis agus oiliúint
Déanfaidh na Ballstáit creat a chur ar bun chun líon leordhóthanach suiteálaithe oilte agus cáilithe den teicneolaíocht dá dtagraítear sa chéad fhomhír a áirithiú chun freastal ar fhás an fhuinnimh in-athnuaite is gá chun na spriocanna a leagtar amach sa Treoir seo a bhaint amach.
Chun líon leordhóthanach suiteálaithe agus dearthóirí a bhaint amach, áiritheoidh na Ballstáit go gcuirfear cláir oiliúna leordhóthanacha ar fáil a mbeidh deimhniú nó cáiliú lena gcuimsítear teicneolaíocht téimh agus fuaraithe in-athnuaite, córais fhótavoltacha gréine, lena n-áirítear stóráil fuinnimh, agus pointí athluchtaithe lena gcumasaítear freagairt don éileamh agus na réitigh nuálacha is déanaí dóibh, mar thoradh orthu ar choinníoll go bhfuil siad comhoiriúnach lena scéimeanna deimhniúcháin nó lena scéimeanna cáiliúcháin coibhéiseacha. Cuirfidh na Ballstáit bearta i bhfeidhm chun rannpháirtíocht i gcláir oiliúna den sórt sin a chur chun cinn, go háirithe ag fiontair bheaga agus mheánmhéide agus ag daoine féinfhostaithe. Féadfaidh na Ballstáit comhaontuithe deonacha a chur i bhfeidhm leis na soláthraithe teicneolaíochta ábhartha agus na díoltóirí teicneolaíochta ábhartha chun oiliúint a chur ar líon leordhóthanach suiteálaithe, a fhéadfar a bheith bunaithe ar mheastacháin díolacháin, sna réitigh nuálach is déanaí atá ar fáil ar an margadh agus sa teicneolaíocht nuálach is déanaí atá ar fáil ar an margadh.
Má shainaithníonn na Ballstáit bearna shubstaintiúil idir líon na suiteálaithe oilte agus cáilithe atá ar fáil agus líon na suiteálacha oilte agus cáilithe atá riachtanach, glacfaidh siad bearta chun aghaidh a thabhairt ar an mbearna sin.
Airteagal 19
Ráthaíochtaí tionscnaimh maidir le fuinneamh ó fhoinsí inathnuaite
Áiritheoidh na Ballstáit nach gcuirfear san áireamh an t-aonad fuinnimh ó fhoinsí inathnuaite céanna ach aon uair amháin.
Tabharfar isteach próisis chlárúcháin shimplithe agus táillí clárúcháin laghdaithe i gcás suiteálacha beaga ar lú iad ná 50 kW agus i gcás comhphobail fuinnimh in-athnuaite.
Áiritheoidh na Ballstáit, tráth a bhfaigheann táirgeoir tacaíocht airgeadais ó scéim tacaíochta, go ndéanfar luach margaidh na ráthaíochta tionscnaimh don táirgeacht chéanna a chur san áireamh mar is cuí sa scéim tacaíochta ábhartha.
Toimhdeofar go ndearnadh luach margaidh na ráthaíochta tionscnaimh a chur san áireamh mar is cuí i gceann ar bith de na cásanna seo a leanas:
i gcás ina ndeonaítear an tacaíocht airgeadais trí bhíthin nós imeachta tairisceana nó trí bhíthin córais intrádála teastas glas;
i gcás ina gcuirtear luach margaidh na ráthaíochtaí tionscnaimh san áireamh ó thaobh riaracháin i leibhéal na tacaíochta airgeadais; nó
i gcás nach n-eisítear na ráthaíochtaí tionscnaimh go díreach chuig an táirgeoir ach chuig soláthraí nó tomhaltóir a cheannaíonn an fuinneamh i dtimpeallacht iomaíoch nó i gcomhaontú fadtéarmach ceannacháin cumhachta in-athnuaite.
Ionas go gcuirfear luach margaidh na ráthaíochta tionscnaimh san áireamh, is féidir le Ballstát, inter alia, a chinneadh ráthaíocht tionscnaimh a eisiúint don táirgeoir agus í a chur ar ceal láithreach.
Ní bheidh aon fheidhm ag ráthaíocht tionscnaimh i ndáil le hAirteagal 3 a bheith á chomhlíonadh ag Ballstát. Maidir le haistrithe ráthaíochtaí tionscnaimh, arna ndéanamh ar leithligh nó i dteannta le haistriú fisiciúil fuinnimh, ní bheidh aon éifeacht acu ar chinneadh Ballstáit úsáid a bhaint as aistrithe staidreamhacha, as tionscadail chomhpháirteacha nó as scéimeanna tacaíochta comhpháirteacha i dtaca le le hAirteagal 3 a chomhlíonadh, ná ní bheidh aon éifeacht acu ar ríomh an olltomhaltais deiridh fuinnimh ó fhoinsí inathnuaite i gcomhréir le hAirteagal 7.
Sonrófar an méid seo a leanas, ar a laghad, sa ráthaíocht tionscnaimh:
foinse an fhuinnimh ónar táirgeadh an fuinneamh agus dáta tosaigh agus dáta deiridh an táirgthe, a fhéadfar a shonrú mar a leanas:
i gcás gás in-athnuaite, lena n-áirítear breoslaí in-athnuaite gásacha de thionscnamh neamh-bhitheolaíoch, agus téamh agus fuarú in-athnuaite, ag eatramh in aghaidh na huaire nó ag eatramh ar lú é ná uair an chloig;
maidir le leictreachas in-athnuaite, i gcomhréir leis an tréimhse réitigh míchothromaíochtaí mar a shainmhínítear in Airteagal 2, pointe (15), de Rialachán (AE) 2019/943;
cé acu a bhaineann sin le:
leictreachas;
gás, hidrigin san áireamh; nó
le téamh nó fuarú;
ainm, suíomh, cineál agus acmhainn na suiteála inar táirgeadh an fuinneamh;
cé acu a fuair nó nach bhfuair an tsuiteáil tacaíocht infheistíochta agus cé acu a fuair nó nach bhfuair an t-aonad fuinnimh tacaíocht ar aon slí eile ó scéim náisiúnta tacaíochta, agus cineál na scéime tacaíochta sin;
an dáta ar cuireadh i mbun feidhme an tsuiteáil; agus
an dáta eisiúna agus tír na heisiúna, agus uimhir aitheantais uathúil.
Féadfar faisnéis shimplithe a shonrú ar na ráthaíochtaí tionscnaimh i gcás suiteálacha ar lú ná 50 kW iad.
I gcás ina gceanglaítear ar sholáthróir fuinnimh an sciar nó an chainníocht fuinnimh ó fhoinsí inathnuaite ina meascán fuinnimh a léiriú chun críocha pointe (a) d'Airteagal 3(9) de Threoir 2009/72/CE, déanfaidh sé sin trí ráthaíochtaí tionscnaimh a úsáid seachas:
i gcás an sciar dá mheascán fuinnimh a chomhfhreagraíonn do thairiscintí tráchtála neamhrianaithe, más ann dóibh, a bhféadfaí an soláthróir an meascán iarmhair a úsáid ina leith; nó
i gcás ina gcinneann Ballstát gan ráthaíochtaí tionscnaimh a eisiúint do tháirgeoir a fhaigheann tacaíocht airgeadais ó scéim tacaíochta.
I gcás ina soláthraítear gás ó ghréasán hidrigine nó ó ghréasán gáis nádúrtha, lena n-áirítear breoslaí in-athnuaite gásacha de thionscnamh neamh-bhitheolaíoch agus bithmheatán, ceanglaítear ar an soláthraí an sciar nó an chainníocht fuinnimh ó fhoinsí in-athnuaite ina mheascán fuinnimh chun críocha Iarscríbhinn I a ghabhann le Treoir 2009/73/CE a léiriú do thomhaltóirí deiridh. Déanfaidh an soláthraí amhlaidh trí ráthaíochtaí tionscnaimh a úsáid ach amháin:
maidir leis an sciar dá mheascán fuinnimh a chomhfhreagraíonn do thairiscintí tráchtála neamhrianaithe, más ann dóibh, a bhféadfaidh an soláthraí an meascán fuinnimh iarmhair a úsáid ina leith;
i gcás ina gcinneann Ballstát gan ráthaíochtaí tionscnaimh a eisiúint do tháirgeoir a fhaigheann tacaíocht airgeadais ó scéim tacaíochta.
Nuair a thomhlaíonn custaiméir gás ó ghréasán hidrigine nó ó ghréasán gáis nádúrtha, lena n-áirítear breoslaí in-athnuaite gásacha de thionscnamh neamh-bhitheolaíoch agus bithmheatán, mar a léirítear sa tairiscint tráchtála ón soláthraí, áiritheoidh na Ballstáit go gcomhfhreagróidh na ráthaíochtaí tionscnaimh a chuirtear ar ceal do na saintréithe gréasáin ábhartha.
I gcás ina bhfuil ráthaíochtaí tionscnaimh socraithe ag na Ballstáit do chineálacha eile fuinnimh, bainfidh soláthróirí leas, maidir leis an nochtadh sin, as an cineál céanna ráthaíochtaí tionscnaimh as ar bhain sé leas i gcás an fhuinnimh a soláthraíodh. Ar an gcuma chéanna, is féidir ráthaíochtaí tionscnaimh arna gceapadh de bhun Airteagal 14(10) de Threoir 2012/27/AE a úsáid d'fhonn cainníocht an leictreachais arna tháirgeadh ó chomhghiniúint ardéifeachtúlachta a léiriú, i gcás ina gceanglaítear an cruthú sin. Chun críocha mhír 2 den Airteagal seo, i gcás ina ngintear leictreachas ó chomhghiniúint ardéifeachtúlachta trí fhoinsí inathnuaite a úsáid, ní féidir ach ráthaíocht tionscnaimh amháin ina sonrófar an dá shaintréith a eisiúint.
Airteagal 20
Rochtain ar na heangacha agus oibriú na n-eangach sin
Airteagal 20a
Comhtháthú córais de leictreachas in-athnuaite a éascú
Má tá siad ar fáil go teicniúil, cuirfidh oibreoirí córas dáileacháin sonraí anaithnidithe agus comhiomlánaithe ar fáil freisin maidir leis an acmhainneacht freagartha don éileamh agus maidir leis an leictreachas in-athnuaite arna ghiniúint agus arna instealladh isteach san eangach ag féintomhaltóirí agus ag comhphobail fuinnimh in-athnuaite.
Glacfaidh na Ballstáit bearta chun a chur de cheangal ar mhonaróirí feithicle sonraí infheithicle a chur ar fáil, i bhfíor-am, ar sonraí iad a bhaineann le staid sláinte ceallra, staid luchta ceallra, pointe socraithe cumhachta ceallra, toilleadh ceallra, agus, i gcás inarb iomchuí, suíomh feithiclí leictreacha, le húinéirí agus úsáideoirí feithiclí leictreacha, chomh maith le tríú páirtithe atá ag gníomhú thar ceann na n-úinéirí agus na n-úsáideoirí, amhail rannpháirtithe sa mhargadh leictreachais agus soláthraithe seirbhíse leictrea-shoghluaisteachta, faoi théarmaí neamh-idirdhealaitheacha agus gan aon chostas, i gcomhréir leis na rialacha maidir le cosaint sonraí, agus sa bhreis ar cheanglais bhreise maidir le cineálcheadú agus faireachas margaidh a leagtar síos i Rialachán (AE) 2018/858 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle ( 22 ).
Cuirfidh na Ballstáit cothrom iomaíochta sna margaí leictreachais ar fáil do shócmhainní fuinnimh beaga díláraithe nó córais mhóibíleacha agus áiritheoidh siad rannpháirtíocht neamh-idirdhealaitheach sna margaí leictreachais dóibh.
Airteagal 21
Féintomhaltóirí fuinnimh inathnuaite
Áiritheoidh na Ballstáit go mbeidh féintomhaltóirí an fhuinnimh inathnuaite, ina n-aonair nó trí chomhbhailitheoirí, i dteideal an mhéid seo a leanas a dhéanamh:
fuinneamh inathnuaite a ghiniúint, lena n-áirítear dá dtomhaltas féin, nó a rótháirgeadh den leictreachais inathnuaite sin a stóráil agus a dhíol, lena n-áirítear trí chomhaontuithe ceannacháin cumhachta inathnuaite, trí sholáthróirí leictreachais agus trí shocruithe trádála idir piaraí, gan a bheith faoi réir an mhéid seo a leanas:
sa mhéid a bhaineann leis an leictreachas a thomhlaíonn siad ón eangach nó a chuireann siad isteach sna eangach, nósanna imeachta agus muirir idirdhealaithe nó díréireacha agus muirir ghréasáin nach léiriú ar na costais iad;
Sa mhéid a bhaineann le leictreachas ó fhoinsí inathnuaite féinghinte a fhanann ar a n-áitribh, nósanna imeachta idirdhealaithe nó díréireacha agus aon mhuirear nó táille;
córais stórála leictreachais a shuiteáil agus a oibriú in éineacht le suiteálacha lena ngintear leictreachas inathnuaite le haghaidh féintomhailt gan dliteanas i ndáil le haon mhuirear dúbailte, lena n-áirítear muirir ghréasáin le haghaidh leictreachais stóráilte a fhanann ar a n-áitribh;
a gcearta agus a n-oibleagáidí mar thomhaltóirí deiridh a choimeád;
luach saothair a fháil, lena n-áirítear i gcás inarb infheidhme, trí scéimeanna tacaíochta, don leictreachas inathnuaite féinghinte a chuirfidh siad isteach san eangach lena léirítear luach margaidh an leictreachais sin agus lenar féidir a luach fadtéarmach maidir leis an eangach, an comhshaol agus an tsochaí a chur san áireamh.
Is féidir leis na Ballstáit muirir agus táillí neamh-idirdhealaitheacha agus comhréireacha a fheidhmiú i gcás féintomhaltóirí, i ndáil lena leictreachas inathnuaite féinghinte a fhanann ar a n-áitribh i gceann amháin nó níos mó de na cásanna seo a leanas:
i gcás ina dtacaítear go héifeachtach leis an leictreachas inathnuaite féin-ghinte trí scéimeanna tacaíochta, ach amháin sa mhéid nach mbaintear an bonn de mharthanacht eacnamaíoch an tionscadail ná d'éifeacht dreasachta na tacaíochta sin;
ón 1 Nollaig 2026, má tá an sciar foriomlán de shuiteálacha féinthomhaltais os cionn 8 % d'acmhainn iomlán leictreachais suiteáilte Ballstáit, agus má léirítear é, trí anailís costais-tairbhe a dhéanann údarás rialála náisiúnta an Bhallstáit sin, a dhéantar trí phróiseas oscailte, trédhearcach agus rannpháirteach, go mbeidh ualach suntasach díréireach ar inbhuanaitheacht airgeadais fadtéarmach córais leictreachais mar thoradh ar an bhforáil a leagtar amach i bpointe (a) (ii) de mhír 2 nó go gcruthaítear dreasacht leis an bhforáil sin lena sáraítear an méid a bhfuil gá leis go hoibiachtúil chun imscaradh costéifeachtach fuinnimh inathnuaite a bhaint amach, agus nach bhféadfaí an tionchar sin a íoslaghdú trí ghníomhaíochtaí réasúnacha eile a dhéanamh; nó
más rud é go dtáirgtear an leictreachas inathnuaite féinghinte i suiteálacha ina bhfuil acmhainn iomlán suiteáilte os cionn 30 kW.
Cuirfidh na Ballstáit creat cumasúcháin ar bun chun forbairt an fhéintomhaltais fuinnimh inathnuaite a chur chun cinn agus a éascú bunaithe ar mheasúnú ar na bacainní gan údar atá ann agus ar acmhainneacht an fhéintomhaltais fuinnimh inathnuaite ar a gcríocha agus ina ngréasáin fuinnimh. Déanfar an méid seo a leanas leis an gcreat cumasúcháin, inter alia:
aghaidh a thabhairt ar inrochtaineacht an fhéintomhaltais fuinnimh inathnuaite do na custaiméirí deiridh uile, lena n-áirítear iad siúd atá i dteaghlaigh íseal-ioncaim íseal nó i dteaghlaigh leochaileacha;
aghaidh a thabhairt ar bhacainní gan údar maidir le tionscadail sa mhargadh a mhaoiniú agus ar bhearta chun rochtain ar airgeadas a éascú;
►C3 aghaidh a thabhairt ar bhacainní rialála eile gan údar a d'fhéadfadh a bheith ann i dtaca le féintomhaltas fuinnimh in-athnuaite, tionóntaí san áireamh; ◄
aghaidh a thabhairt ar dhreasachtaí atá ar fáil d'úinéirí na bhfoirgneamh chun deiseanna a chruthú d'fhéintomhaltas fuinnimh inathnuaite, tionóntaí san áireamh;
i dtaca leis an leictreachas inathnuaite féinghinte a chuireann féintomhaltóirí fuinnimh inathnuaite isteach san eangach, rochtain neamh-idirdhealaitheach a thabhairt do na féintomhaltóirí inathnuaite sin ar na scéimeanna tacaíochta ábhartha atá ann agus ar na deighleoga margaidh leictreachais ar fad;
a áirithiú go gcuireann féintomhaltóirí fuinnimh inathnuaite ar bhealach leordhóthanach cothrom le cionroinnt fhoriomlán chostas an chórais nuair a chuirtear leictreachas isteach san eangach.
Cuirfidh na Ballstáit achoimre ar bhearta agus ar bheartais faoin gcreat cumasúcháin agus measúnú ar chur chun feidhme na mbeart agus na mbeartas sin faoi seach ina bpleananna náisiúnta comhtháite fuinnimh agus aeráide agus sna tuarascálacha ar dhul chun cinn a ghabhfaidh leo de bhun Rialachán (AE) 2018/1999.
Airteagal 22
Comhphobail fuinnimh inathnuaite
Áiritheoidh na Ballstáit go mbeidh na comhphobail inathnuaite fuinnimh i dteideal an méid seo a leanas:
fuinneamh inathnuaite a tháirgeadh, a thomhailt, a stóráil agus a dhíol, lena n-áirítear trí chomhaontuithe ceannacháin cumhachta inathnuaite;
fuinneamh inathnuaite a roinnt laistigh den chomhphobal fuinnimh inathnuaite ina dtáirgtear na haonaid táirgthe ar leis an comhphobal fuinnimh inathnuaite sin iad, faoi réir fhorálacha an Airteagail seo agus cearta agus oibleagáidí chomhaltaí an chomhphobail mar thomhaltóirí á gcoimeád;
rochtain a fháil ar na margaí fuinnimh uile atá oiriúnach go díreach agus go comhiomlánach ar bhealach neamh-idirdhealaitheach ar aon.
Cuirfidh na Ballstáit creat cumasúcháin ar fáil chun forbairt na gcomhphobal fuinnimh inathnuaite sin a chur chun cinn agus a éascú. Áiritheofar an méid seo a leanas, inter alia, leis an gcreat sin:
go mbainfear na bacainní gan údar rialála agus riaracháin maidir le comhphobail fuinnimh inathnuaite;
go mbeidh na comhphobail fuinnimh inathnuaite a sholáthraíonn fuinneamh nó a chuireann seirbhísí comhiomlánaithe nó seirbhísí fuinnimh tráchtála eile ar fáil, faoi réir forálacha a bheidh ábhartha do ghníomhaíochtaí den chineál sin;
go gcomhoibreoidh an t-oibreoir córais dáileacháin ábhartha leis na comhphobail fuinnimh inathnuaite chun aistrithe fuinnimh a éascú idir na comhphobail fuinnimh inathnuaite;
go mbeidh na comhphobail fuinnimh inathnuaite faoi réir nósanna imeachta cothroma, comhréireacha agus trédhearcacha, lena n-áirítear clárú agus nósanna imeachta ceadúnaithe, agus muirir ghréasáin ar léiriú ar na costais iad, chomh maith leis na tobhaigh agus na muirir ábhartha, lena n-áirithítear go gcuireann siad ar bhealach leordhóthanach, cóir agus cothrom le cionroinnt fhoriomlán chostas an chórais i gcomhréir le hanailís thrédhearcach costais is tairbhe ar na foinsí fuinnimh leithdháilte arna bhforbairt ag na húdaráis inniúla náisiúnta;
nacho gcaitear le comhphobail fuinnimh inathnuaite ar bhealach idirdhealaitheach sa mhéid a bhaineann lena ngníomhaíochtaí, a gcearta agus a n-oibleagáidí mar chustaiméirí deiridh, mar tháirgeoirí, mar sholáthróirí, mar oibreoirí córas dáileacháin nó mar rannpháirtithe eile sa mhargadh;
gur féidir le gach tomhaltóir a bheith rannpháirteach sna comhphobail fuinnimh inathnuaite, lena n-áirítear tomhaltóirí ar ioncam íseal nó i dteaghlaigh leochaileacha;
go mbeidh uirlisí ar fáil chun rochtain ar mhaoiniú agus ar fhaisnéis a éascú;
go gcuirfear tacaíocht rialála agus fothaithe acmhainní ar fáil do na húdaráis phoiblí agus comhphobail fuinnimh inathnuaite á gcumasú agus á mbunú acu, agus chun cabhrú leis na húdaráis a bheith rannpháirteach go díreach;
go bhfuil rialacha i bhfeidhm chun a chinntiú go gcaithfear ar bhealach cothrom neamh-idirdhealaitheach le tomhaltóirí a bhíonn rannpháirteach sa chomhphobal fuinnimh inathnuaite.
Airteagal 22a
Príomhshruthú a dhéanamh ar an bhfuinneamh in-athnuaite sa tionsclaíocht
Féadfaidh na Ballstáit dramhtheas agus dramhfhuacht a áireamh faoi chomhair na meánmhéaduithe bliantúla dá dtagraítear sa chéad fhomhír, suas le teorainn 0,4 pointe céatadáin, ar choinníoll gur ó théamh agus fuarú ceantair éifeachtúil a sholáthraítear an dramhtheas sin agus an dramhfhuacht sin, cé is moite de ghréasáin nach soláthraíonn teas ach d’fhoirgneamh amháin nó i gcás ina dtomhlaítear an fuinneamh teirmeach ar fad ar an láthair agus ar an láthair sin amháin agus i gcás nach ndíoltar an fuinneamh teirmeach. Má chinneann siad déanamh amhlaidh, cuirfear, leis an meánmhéadú bliantúil dá dtagraítear sa chéad fhomhír, leath na bpointí céatadáin dramhtheasa agus dramhfhuachta a áiríodh.
Áireoidh na Ballstáit na beartais agus na bearta a bheartaítear agus a ghlactar chun méadú táscach den sórt sin a bhaint amach ina bpleananna comhtháite náisiúnta fuinnimh agus aeráide arna dtíolacadh de bhun Airteagail 3 agus 14 de Rialachán (AE) 2018/1999 agus ina dtuarascálacha comhtháite náisiúnta fuinnimh agus aeráide ar dhul chun cinn arna dtíolacadh de bhun Airteagal 17 den Rialachán sin.
Nuair a mheastar gur rogha chostéifeachtach é an leictriú, déanfar leictriú na bpróiseas tionsclaíoch, ar leictriú é atá bunaithe ar fhoinsí in-athnuaite, a chur chun cinn leis na beartais agus bearta sin. Leis na beartais agus bearta sin, féachfar le dáil fhabhrach a chruthú sa mhargadh d’infhaighteacht roghanna malartacha fuinnimh in-athnuaite atá inmharthana go heacnamaíoch agus indéanta go teicniúil chun dul in ionad breoslaí iontaise a úsáidtear le haghaidh téamh tionsclaíoch agus é mar aidhm leis sin laghdú a dhéanamh ar úsáid breoslaí iontaise a úsáidtear le haghaidh téamh ina bhfuil an teocht faoi bhun 200 °C. Agus na beartais agus bearta sin á nglacadh acu, cuirfidh na Ballstáit san áireamh bunphrionsabal na héifeachtúlachta fuinnimh, an éifeachtacht agus an t-iomaíochas idirnáisiúnta agus an gá dul i ngleic le bacainní rialála, riaracháin agus eacnamaíocha.
Áiritheoidh na Ballstáit gur 42 % ar a laghad den hidrigin a úsáidtear chun críoch fuinnimh deiridh agus neamhfhuinnimh sa tionsclaíocht a bheidh i gcion na mbreoslaí in-athnuaite de thionscnamh neamh-bhitheolaíoch a úsáidtear chun críoch fuinnimh deiridh agus neamhfhuinnimh faoi 2030, agus gur 60 % den hidrigin sin a bheidh sa chion sin faoi 2035. Chun an céatadán sin a ríomh, beidh feidhm ag na rialacha seo a leanas:
chun an t-ainmneoir a ríomh, cuirfear san áireamh an luach fuinnimh hidrigine chun críoch fuinnimh deiridh agus neamhfhuinnimh, seachas na nithe seo a leanas:
hidrigin a úsáidtear mar tháirgí idirmheánacha chun gnáthbhreoslaí iompair agus bithbhreoslaí a tháirgeadh;
hidrigin a tháirgtear trí ghás iarmharach tionsclaíoch a dhícharbónú agus a úsáidtear chun an gás sonrach óna dtáirgtear í a ionadú;
hidrigin a tháirgtear mar sheachtháirge nó a dhíorthaítear ó sheachtháirgí i suiteálacha tionsclaíocha;
chun an t-uimhreoir a ríomh, cuirfear san áireamh luach fuinnimh na mbreoslaí in-athnuaite de thionscnamh neamh-bhitheolaíoch a thomhlaítear in earnáil na tionsclaíochta chun críoch fuinnimh deiridh agus neamhfhuinnimh, seachas breoslaí in-athnuaite de thionscnamh neamh-bhitheolaíoch a úsáidtear mar tháirgí idirmheánacha chun gnáthbhreoslaí iompair agus bithbhreoslaí a tháirgeadh;
chun an t-uimhreoir agus an t-ainmneoir a ríomh, úsáidfear na luachanna a bhaineann le luach fuinnimh breoslaí a leagtar amach in Iarscríbhinn III.
Chun críocha phointe (c) den chúigiú fomhír den mhír seo, chun luach fuinnimh breoslaí nach n-áirítear in Iarscríbhinn III a chinneadh, úsáidfidh na Ballstáit na caighdeáin Eorpacha ábhartha chun luachanna calracha breoslaí a chinneadh, nó i gcás nár glacadh aon chaighdeán Eorpach chun na críche sin, úsáidfidh siad na caighdeáin ábhartha ISO.
Airteagal 22b
Coinníollacha chun an sprioc maidir le húsáid breoslaí in-athnuaite de thionscnamh neamh-bhitheolaíoch in earnáil na tionsclaíochta a laghdú
Féadfaidh Ballstát cion na mbreoslaí in-athnuaite de thionscnamh neamh-bhitheolaíoch a úsáidtear chun críoch fuinnimh deiridh agus neamhfhuinnimh dá dtagraítear in Airteagal 22a(1), an cúigiú fomhír, a laghdú 20 % in 2030, ar choinníoll gur fíor an méid seo a leanas ina leith:
tá an Ballstát sin ar an mbóthar ceart i dtreo a rannchuidithe náisiúnta le sprioc cheangailteach fhoriomlán an Aontais a leagtar síos in Airteagal 3(1), an chéad fhomhír, atá coibhéiseach ar a laghad lena rannchuidiú náisiúnta a bhfuiltear ag dréim leis i gcomhréir leis an bhfoirmle dá dtagraítear in Iarscríbhinn II a ghabhann le Rialachán (AE) 2018/1999; agus
is mó ná 23 % in 2030 agus ní mó ná 20 % in 2035 an sciar hidrigine, nó a díorthaigh, a tháirgtear ó bhreoslaí iontaise a thomhlaítear sa Bhallstát sin.
I gcás nach gcomhlíontar aon cheann de na coinníollacha sin, scoirfidh an laghdú dá dtagraítear sa chéad fhomhír d’fheidhm a bheith aige.
Déanfaidh an Coimisiún faireachán ar an staid sna Ballstáit a bhaineann tairbhe as laghdú d’fhonn comhlíonadh leanúnach na gcoinníollacha a leagtar amach i mír 1, pointí (a) agus (b) a fhíorú.
Airteagal 23
Príomhshruthú a dhéanamh ar an bhfuinneamh inathnuaite i dtéamh agus i bhfuarú
Féadfaidh na Ballstáit dramhtheas agus dramhfhuacht a áireamh faoi chomhair na meánmhéaduithe bliantúla dá dtagraítear sa chéad fhomhír, suas le teorainn 0,4 pointe céatadáin. Má chinneann siad déanamh amhlaidh, cuirfear, leis an meánmhéadú bliantúil, leath na bpointí céatadáin dramhtheasa agus dramhfhuachta a áirítear go huasteorainn de 1,0 pointe céatadáin don tréimhse 2021 go 2025 agus de 1,3 pointe céatadáin don tréimhse 2026 go 2030.
Cuirfidh na Ballstáit an Coimisiún ar an eolas faoin rún atá acu dramhtheas agus dramhfhuacht a áireamh agus faoin méid measta ina bpleananna comhtháite náisiúnta fuinnimh agus aeráide arna dtíolacadh de bhun Airteagail 3 agus 14 de Rialachán (AE) 2018/1999. De bhreis ar na híosmhéaduithe bliantúla sna pointe céatadáin dá dtagraítear sa chéad fhomhír den mhír seo, féachfaidh gach Ballstát le sciar an fhuinnimh in-athnuaite ina earnáil téimh agus fuaraithe a mhéadú de réir na bpointí céatadáin táscacha breise a leagtar amach in Iarscríbhinn Ia a ghabhann leis an Treoir seo.
Féadfaidh na Ballstáit leictreachas in-athnuaite a úsáidtear do théamh agus d’fhuarú a áireamh faoi chomhair an mheánmhéadaithe bhliantúil a leagtar amach sa chéad fhomhír, suas go teorainn 0,4 pointe céatadáin, ar choinníoll go bhfuil éifeachtúlacht an aonaid gineadóra teasa agus fuachta níos airde ná 100 %. Má chinneann siad déanamh amhlaidh, cuirfear, leis an meánmhéadú bliantúil, leath an leictreachais in-athnuaite sin arna shloinneadh i bpointí céatadáin go huasteorainn 1,0 pointe céatadáin don tréimhse 2021 go 2025 agus go huasteorainn 1,3 pointe céatadáin don tréimhse 2026 go 2030.
Cuirfidh na Ballstáit an Coimisiún ar an eolas faoin rún atá acu leictreachas in-athnuaite a úsáidtear i dtéamh agus fuarú ó ghineadóirí teasa agus fuachta arb airde a n-éifeachtúlacht ná 100 % a áireamh faoi chomhair an mhéadaithe bhliantúil a leagtar amach sa chéad fhomhír den mhír seo. Déanfaidh na Ballstáit acmhainneachtaí measta leictreachais in-athnuaite na n-aonad gineadóra teasa agus fuachta arb airde a n-éifeachtúlacht ná 100 % a áireamh ina bpleananna comhtháite náisiúnta fuinnimh agus aeráide arna dtíolacadh de bhun Airteagail 3 agus 14 de Rialachán (AE) 2018/1999. Déanfaidh na Ballstáit an méid leictreachais in-athnuaite a úsáidtear i dtéamh agus fuarú ó aonaid gineadóra teasa agus fuachta arb airde a n-éifeachtúlacht ná 100 % a áireamh ina dtuarascálacha comhtháite náisiúnta fuinnimh agus aeráide ar dhul chun cinn arna dtíolacadh de bhun Airteagal 17 den Rialachán sin.
►M2 Chun críocha mhír 1 den Airteagal seo, agus a sciar fuinnimh in-athnuaite san earnáil téimh agus fuaraithe agus a mheánmhéadú bliantúil á ríomh i gcomhréir leis an mír sin, lena n-áirítear an méadú táscach breise a leagtar amach in Iarscríbhinn Ia, maidir le gach Ballstát: ◄
▼M2 —————
nuair a a bhfuil a sciar fuinnimh inathnuaite san earnáil téimh agus agus fuaraithe os cionn 60 %, féadfaidh siad aon sciar mar sin a áireamh mar chomhlíonadh ar an meánardú bliantúil;
nuair a bhfuil a sciar fuinnimh inathnuaite i dtéamh agus i bhfuarú os cionn 50 % agus suas le 60 %, féadfaidh siad aon sciar mar sin a áireamh mar chomhlíonadh ar an meánardú bliantúil.
Féadfaidh na Ballstáit costéifeachtacht a chur san áireamh agus cinneadh á dhéanamh acu ar bhearta chun foinsí inathnuaite fuinnimh a imscaradh san earnáil téimh agus fuaraithe, ar bhealach ina léireofar na bacainní struchtúracha a bhaineann leis an sciar ard gáis nádúrtha, an bonneagar fuaraithe nó leis an struchtúr lonnaíochta scaipthe ina bhfuil dlús daonra íseal.
I gcás ina mbeadh an meánardú bliantúil dá dtagraítear i mír 1 den Airteagal seo níos ísle mar thoradh ar na bearta sin, cuirfidh na Ballstáit an fhaisnéis sin ar fáil don phobal, trí bhíthin, cuir i gcás, a dtuarascálacha náisiúnta ar dhul chun cinn maidir le fuinneamh agus aeráid náisiúnta comhtháite de bhun Airteagal 20 de Rialachán (AE) 2018/1999 agus tabharfaidh sé údar cuí ina mbeidh rogha bearta dá dtagraítear sa dara fomhír den mhír seo don Choimisiún.
Go háirithe, cuirfidh na Ballstáit faisnéis ar fáil d’úinéirí nó tionóntaí foirgneamh agus do FBManna maidir le bearta costéifeachtúla, agus ionstraimí airgeadais, chun feabhas a chur ar an úsáid a bhaintear as fuinneamh in-athnuaite sna córais téimh agus fuaraithe. Cuirfidh na Ballstáit an fhaisnéis ar fáil trí uirlisí comhairleacha inrochtana trédhearcacha.
Chun an meánmhéadú bliantúil dá dtagraítear i mír 1, an chéad fhomhír, a bhaint amach, féachfaidh na Ballstáit le dhá cheann ar a laghad de na bearta seo a leanas a chur chun feidhme:
fuinneamh in-athnuaite nó dramhtheas agus dramhfhuacht a ionchorprú go fisiciúil sna foinsí fuinnimh agus sna breoslaí a sholáthraítear i gcomhar téimh agus fuaraithe;
córais téimh agus fuaraithe fuinnimh in-athnuaite ardéifeachtúla a shuiteáil i bhfoirgnimh, foirgnimh a nascadh le córais téimh agus fuaraithe ceantair éifeachtúil nó fuinneamh in-athnuaite nó dramhtheas agus dramhfhuacht a úsáid sna próisis téimh agus fuaraithe thionsclaíocha;
bearta arna gcumhdach ag teastais intrádála lena gcruthaítear go gcomhlíontar an oibleagáid a leagtar síos i mír 1, an chéad fhomhír, trí thacú le bearta suiteála faoi phointe (b) den mhír seo, arna ndéanamh ag oibreoir eacnamaíoch eile amhail suiteálaí neamhspleách teicneolaíochta fuinnimh in-athnuaite nó ag cuideachta seirbhísí fuinnimh a sholáthraíonn seirbhísí suiteála i leith fuinneamh in-athnuaite;
fothú acmhainneachta d’údaráis náisiúnta, réigiúnacha agus áitiúla chun acmhainneacht áitiúil téimh agus fuaraithe in-athnuaite a mhapáil, chun tionscadail agus bonneagar fuinnimh in-athnuaite a phleanáil agus a chur chun feidhme agus chun comhairle a thabhairt i leith na dtionscadal sin agus an bhonneagair sin;
creataí maolaithe riosca a chruthú chun costas an chaipitil do thionscadail in-athnuaite teasa agus fuaraithe agus tionscadail dramhtheasa agus dramhfhuachta a laghdú, lena gceadaítear, inter alia, tionscadail níos lú a chuachadh agus tionscadail den sórt sin a nascadh ar bhealach níos iomlánaíche le bearta eile éifeachtúlachta fuinnimh agus athchóirithe foirgneamh;
comhaontuithe ceannacháin téimh agus fuaraithe in-athnuaite a chur chun cinn do thomhaltóirí corparáideacha agus do thomhaltóirí beaga comhchoiteanna;
scéimeanna athsholáthair atá beartaithe maidir le foinsí iontaise téimh, córais téimh nach bhfuil comhoiriúnach le foinsí in-athnuaite nó scéimeanna chun deireadh a chur le céimniú amach iontaise lena ngabhann garspriocanna;
ceanglais ar an leibhéal áitiúil agus réigiúnach a bhaineann le pleanáil teasa in-athnuaite, lena gcuimsítear fuarú;
táirgeadh bithgháis agus a instealladh isteach san eangach gháis a chur chun cinn, seachas é a úsáid chun leictreachas a tháirgeadh;
bearta lena gcuirtear chun cinn comhtháthú na teicneolaíochta stórála fuinnimh theirmigh i gcórais téimh agus fuaraithe;
gréasáin téimh agus fuaraithe ceantair in-athnuaite a chur chun cinn, go háirithe ag comhphobail fuinnimh in-athnuaite, lena n-áirítear trí bhearta rialála, socruithe maoiniúcháin agus tacaíocht;
bearta beartais eile, a bhfuil éifeacht chomhionann acu, lena n-áirítear bearta fioscacha, scéimeanna tacaíochta nó dreasachtaí airgeadais eile a rannchuidíonn le trealamh in-athnuaite téimh agus fuaraithe a shuiteáil agus gréasáin fuinnimh lena soláthraítear fuinneamh in-athnuaite don téamh agus fuarú i bhfoirgnimh agus sa tionsclaíocht a fhorbairt.
Agus na bearta sin á nglacadh agus á gcur chun feidhme acu, áiritheoidh na Ballstáit go mbeidh rochtain ag gach tomhaltóir orthu, go háirithe iad siúd atá i dteaghlaigh ar ioncam íseal nó i dteaghlaigh leochaileacha, teaghlaigh nach mbeadh caipiteal tosaigh leordhóthanach acu chun tairbhe a bhaint as murach sin.
I gcás ina n-ainmnítear eintitis faoi mhír 3, áiritheoidh na Ballstáit go mbeidh a rannchuidiú na n-eintiteas ainmnithe sin inmheasta agus infhíoraithe, agus go gcuirfidh na heintitis ainmnithe tuarascáil ar fáil gach bliain maidir leis an méid seo a leanas:
an méid iomlán fuinnimh arna sholáthar i gcomhar téimh agus fuaraithe;
an méid iomlán fuinnimh inathnuaite arna sholáthar i gcomhar téimh agus fuaraithe;
méid iomlán dramhtheasa agus dramhfhuachta arna sholáthar i gcomhar téimh agus fuaraithe;
sciar an fhuinnimh inathnuaite agus sciar na dramhtheasa agus na dramhfhuachta atá sa mhéid iomlán fuinnimh arna sholáthar i gcomhar téimh agus fuaraithe; agus
cineál na foinse inathnuaite fuinnimh.
Airteagal 24
Téamh agus fuarú ceantair
I gcás ina bhfuil nasc idir foirceannadh conartha agus díscor fisiciúil, féadfar foirceannadh conartha den chineál sin a bheith faoi choinníoll cúitimh ar na costais a bhaineann go díreach leis an díscor fisiciúil agus don chuid neamh-dímheasaithe de na sócmhainní atá riachtanacha chun teas agus fuacht a chur ar fáil do chustaiméir an chonartha sin.
Féadfaidh na Ballstáit an leictreachas in-athnuaite a úsáidtear do théamh agus fuarú ceantair a áireamh sa mheánmhéadú bliantúil a leagtar amach sa chéad fhomhír.
Cuirfidh na Ballstáit an Coimisiún ar an eolas faoin rún atá acu an leictreachas in-athnuaite a úsáidtear i dtéamh agus fuarú ceantair a áireamh faoi chomhair an mhéadaithe bhliantúil a leagtar amach sa chéad fhomhír den mhír seo. Déanfaidh na Ballstáit na hacmhainneachtaí leictreachais in-athnuaite measta don téamh agus fuarú ceantair a áireamh ina bpleananna comhtháite náisiúnta fuinnimh agus aeráide arna dtíolacadh de bhun Airteagail 3 agus 14 de Rialachán (AE) 2018/1999. Déanfaidh na Ballstáit an méid leictreachais in-athnuaite a úsáidtear i dtéamh agus fuarú ceantair a áireamh ina dtuarascálacha comhtháite náisiúnta fuinnimh agus aeráide ar dhul chun cinn arna dtíolacadh de bhun Airteagal 17 den Rialachán sin.
Na Ballstáit a bhfuil sciar fuinnimh ó fhoinsí in-athnuaite agus ó dhramhtheas agus dramhfhuacht i dtéamh agus fuarú ceantair acu atá os cionn 60 %, féadfaidh siad aon sciar den sórt sin a áireamh mar chomhlíonadh ar an meánmhéadú bliantúil dá dtagraítear i mír 4, an chéad fhomhír. Na Ballstáit a bhfuil sciar fuinnimh ó fhoinsí in-athnuaite agus ó dhramhtheas agus dramhfhuacht i dtéamh agus fuarú ceantair acu atá os cionn 50 % agus suas le 60 %, féadfaidh siad aon sciar den sórt sin a áireamh mar chomhlíonadh ar leath an mheánmhéadaithe bhliantúil dá dtagraítear i mír 4, an chéad fhomhír.
Leagfaidh na Ballstáit síos na bearta is gá chun an meánmhéadú dá dtagraítear i mír 4, an chéad fhomhír, den Airteagal seo a chur chun feidhme ina bpleananna comhtháite náisiúnta fuinnimh agus aeráide arna dtíolacadh de bhun Airteagail 3 agus 14 de Rialachán (AE) 2018/1999.
Áiritheoidh na Ballstáit go moltar d’oibreoirí na gcóras téimh agus fuaraithe ceantair os cionn acmhainneacht 25 MWth soláthróirí tríú páirtí d’fhuinneamh ó fhoinsí in-athnuaite agus ó dhramhtheas agus dramhfhuacht a nascadh leis na córais nó go moltar dóibh tairiscint a dhéanamh soláthróirí tríú páirtí a nascadh leis na córais nó teas nó fuacht ó fhoinsí in-athnuaite fuinnimh agus ó dhramhtheas agus dramhfhuacht ó sholáthróirí tríú páirtí a cheannach ar bhonn critéir neamh-idirdhealaitheacha arna leagan síos ag údarás inniúil an Bhallstáit lena mbaineann, i gcás inar gá d’oibreoirí den sórt sin ceann amháin nó níos mó de na nithe seo a leanas a dhéanamh:
freastal ar an éileamh ó chustaiméirí nua;
acmhainneacht eile a chur in ionad na hacmhainneachta giniúna teasa nó fuachta atá ann cheana;
an acmhainneacht giniúna teasa nó fuachta atá ann cheana a mhéadú.
Féadfaidh na Ballstáit cead a thabhairt d’oibreoir córais téimh nó fuaraithe ceantair diúltú soláthróir tríú páirtí a nascadh nó teas nó fuacht ó sholáthróir tríú páirtí a cheannach in aon cheann de na cásanna seo a leanas:
níl an acmhainneacht riachtanach sa chóras de dheasca soláthairtí eile teasa nó fuachta ó fhoinsí in-athnuaite nó dramhtheasa agus dramhfhuachta;
ní chomhlíonann an teas nó an fuacht ón soláthróir tríú páirtí na paraiméadair theicniúla atá riachtanach chun nascadh leis na córais agus chun oibriú iontaofa agus sábháilte an chórais téimh agus fuaraithe ceantair a áirithiú;
is féidir leis an oibreoir a léiriú go mbeadh, mar thoradh ar rochtain a thabhairt, méadú iomarcach ann ar an gcostas teasa nó fuachta do thomhaltóirí deiridh i gcomparáid leis an gcostas a bhaineann leis an bpríomhsholáthar áitiúil teasa nó fuachta a úsáid, an ceann lena mbeadh an fhoinse in-athnuaite nó dramhtheas agus dramhfhuacht ag dul in iomaíocht;
is córas téimh agus fuaraithe ceantair éifeachtúil é córas an oibreora.
Áiritheoidh na Ballstáit, nuair a dhiúltaíonn oibreoir córais téimh agus fuaraithe ceantair soláthróir téimh nó fuaraithe a nascadh leis an gcóras de bhun na chéad fhomhíre, go gcuirfidh an t-oibreoir sin faisnéis faoi na cúiseanna leis an diúltú, chomh maith leis na coinníollacha atá le comhlíonadh agus bearta atá le glacadh sa chóras chun go bhféadfaí an nascadh a chumasú, ar fáil don údarás inniúil. Áiritheoidh na Ballstáit go mbeidh próiseas iomchuí i bhfeidhm chun diúltú nach bhfuil bonn cirt leis a leigheas.
I gcás inar gá, cuirfidh na Ballstáit creat comhordúcháin i bhfeidhm idir oibreoirí córais téimh agus fuaraithe ceantair agus na foinsí dramhtheasa agus dramhfhuachta a d’fhéadfadh a bheith ann sna hearnálacha tionsclaíocha agus treasacha chun úsáid dramhtheasa agus dramhfhuachta a éascú. Áiritheofar leis an gcreat comhordúcháin sin idirphlé maidir le húsáid dramhtheasa agus dramhfhuachta lena mbaineann an méid seo a leanas, go háirithe:
oibritheoirí córais téimh agus fuaraithe ceantair;
fiontair san earnáil thionsclaíoch agus threasach a ghineann dramhtheas agus dramhfhuacht is féidir a aisghabháil go heacnamaíoch trí chórais téimh agus fuaraithe ceantair, amhail lárionaid sonraí, gléasraí tionsclaíocha, foirgnimh mhóra tráchtála, saoráidí stórála fuinnimh, agus iompar poiblí;
údaráis áitiúla atá freagrach as bonneagar fuinnimh a phleanáil agus a fhormheas;
saineolaithe eolaíocha atá ag obair ar an úrscothacht is déanaí maidir le córais téimh agus fuaraithe ceantair; agus
comhphobail fuinnimh in-athnuaite a bhfuil baint acu le téamh agus fuarú.
Áiritheoidh na Ballstáit go dtabharfaidh na hoibreoirí córas tarchurtha agus dáileacháin leictreachais aird chuí ar thorthaí an mheasúnaithe a cheanglaítear faoin gcéad fhomhír i bpleanáil na heangaí, in infheistíocht san eangach agus i bhforbairt bonneagair ina gcríocha faoi seach.
Éascóidh na Ballstáit comhordú idir oibreoirí córas téimh agus fuaraithe ceantair agus oibreoirí córas tarchurtha agus dáileacháin leictreachais chun a áirithiú gur féidir le seirbhísí cothromúcháin, stórála agus solúbthachta eile, amhail freagairt don éileamh, a sholáthraíonn oibreoirí córais téimh ceantair agus oibreoirí córas fuaraithe ceantair a bheith rannpháirteach ina margaí leictreachais.
Féadfaidh na Ballstáit na ceanglais maidir le measúnú agus comhordú faoin gcéad fhomhír agus faoin tríú fomhír a leathnú chuig oibreoirí córas tarchurtha agus dáileacháin gáis, lena n-áirítear gréasáin hidrigine agus gréasáin eile fuinnimh.
Ní cheanglófar ar Bhallstát míreanna 2 go 9 a chur i bhfeidhm i gcás ina gcomhlíontar ceann amháin ar a laghad de na coinníollacha seo a leanas:
bhí a sciar de théamh agus fuarú ceantair níos lú ná, nó cothrom le, 2 % den olltomhaltas deiridh fuinnimh i dtéamh agus fuarú an 24 Nollaig 2018;
méadaítear a sciar de théamh agus fuarú ceantair os cionn 2 % den olltomhaltas deiridh fuinnimh i dtéamh agus fuarú an 24 Nollaig 2018 trí théamh agus fuarú ceantair éifeachtúil nua a fhorbairt ar bhonn a phlean chomhtháite náisiúnta fuinnimh agus aeráide arna thíolacadh de bhun Airteagail 3 agus 14 de Rialachán (AE) 2018/1999 agus i gcomhréir leis an Rialachán sin agus ar bhonn an mheasúnaithe dá dtagraítear in Airteagal 23(1b) den Treoir seo;
90 % den olltomhaltas deiridh fuinnimh i gcórais téimh agus fuaraithe ceantair, tarlaíonn sé i gcórais téimh agus fuaraithe ceantair éifeachtúil.
Airteagal 25
Méadú ar fhuinneamh in-athnuaite agus laghdú ar dhéine gás ceaptha teasa in earnáil an iompair
Leagfaidh gach Ballstát oibleagáid ar sholáthróirí breosla an méid seo a leanas a áirithiú:
gurb é seo a leanas an toradh atá ar mhéid na mbreoslaí in-athnuaite agus an leictreachais in-athnuaite a sholáthraítear d’earnáil an iompair:
sciar 29 % ar a laghad d’fhuinneamh in-athnuaite laistigh den olltomhaltas deiridh fuinnimh in earnáil an iompair faoi 2030; nó
laghdú 14,5 % ar a laghad ar dhéine gás ceaptha teasa faoi 2030, i gcomparáid leis an mbonnlíne a leagtar amach in Airteagal 27(1), pointe (b), i gcomhréir le conair tháscach arna leagan síos ag an mBallstát;
gurb é 1 % ar a laghad in 2025 agus 5,5 % ar a laghad in 2030 an sciar iomlán de bhithbhreoslaí ardfhorbartha agus de bhithghás a tháirgtear ón mbunábhar a liostaítear i gCuid A d’Iarscríbhinn IX agus de bhreoslaí in-athnuaite de thionscnamh neamh-bhitheolaíoch san fhuinneamh a sholáthraítear d’earnáil an iompair, a bhfuil sciar de 1 phointe céatadáin ar a laghad le teacht as breoslaí in-athnuaite de thionscnamh neamh-bhitheolaíoch in 2030.
Moltar do na Ballstáit spriocanna difreáilte a leagan síos do bhithbhreoslaí ardfhorbartha agus do bhithghás a tháirgtear ón mbunábhar a liostaítear i gCuid A d’Iarscríbhinn IX agus do bhreoslaí in-athnuaite de thionscnamh neamh-bhitheolaíoch ar an leibhéal náisiúnta chun an oibleagáid a leagtar amach sa chéad fhomhír, pointe (b), den mhír seo a chomhlíonadh ar bhealach ina ndéantar forbairt an dá bhreosla a chur chun cinn agus a leathnú.
Féachfaidh na Ballstáit a bhfuil calafoirt mhuirí acu lena áirithiú, amhail ó 2030, gur 1,2 % ar a laghad sciar na mbreoslaí in-athnuaite de thionscnamh neamh-bhitheolaíoch sa mhéid iomlán fuinnimh a sholáthraítear d’earnáil an iompair mhuirí.
Tuairisceoidh na Ballstáit, ina dtuarascálacha comhtháite náisiúnta fuinnimh agus aeráide ar dhul chun cinn arna dtíolacadh de bhun Airteagal 17 de Rialachán (AE) 2018/1999, ar sciar an fhuinnimh in-athnuaite laistigh den olltomhaltas deiridh fuinnimh in earnáil an iompair, lena n-áirítear in earnáil an iompair mhuirí, agus ar an laghdú a dhéantar leo ar dhéine gás ceaptha teasa.
Má leasaítear liosta an bhunábhair a leagtar amach i gCuid A d’Iarscríbhinn IX i gcomhréir le hAirteagal 28(6), féadfaidh na Ballstáit a sciar íosta de bhithbhreoslaí ardfhorbartha agus de bhithghás a tháirgtear ón mbunábhar sin san fhuinneamh a sholáthraítear d’earnáil an iompair a mhéadú dá réir sin.
Chun na spriocanna dá dtagraítear i mír 1, an chéad fhomhír, pointe (a), agus na sciartha dá dtagraítear i mír 1, an chéad fhomhír, pointe (b), a ríomh, maidir leis na Ballstáit:
cuirfidh siad san áireamh breoslaí in-athnuaite de thionscnamh neamh-bhitheolaíoch, lena n-áirítear nuair a bhaintear úsáid astu mar tháirgí eatramhacha chun na nithe seo a leanas a tháirgeadh:
gnáthbhreoslaí iompair; nó
bithbhreoslaí, ar choinníoll nach n-áirítear an laghdú ar astaíochtaí gás ceaptha teasa a bhaintear amach trí bhreoslaí in-athnuaite de thionscnamh neamh-bhitheolaíoch a úsáid, agus laghduithe ar astaíochtaí gás ceaptha teasa na mbithbhreoslaí á ríomh;
féadfaidh siad bithghás a instealltar isteach sa bhonneagar náisiúnta tarchurtha agus dáileacháin gáis a chur san áireamh.
Agus an oibleagáid ar sholáthróirí breosla á dearadh acu, féadfaidh na Ballstáit an méid seo a leanas a dhéanamh:
soláthróirí breosla a sholáthraíonn leictreachas nó breoslaí in-athnuaite de thionscnamh neamh-bhitheolaíoch a dhíolmhú ón gceanglas an sciar íosta de bhithbhreoslaí ardfhorbartha agus de bhithghás a tháirgtear ón mbunábhar a liostaítear i gCuid A d’Iarscríbhinn IX a chomhlíonadh maidir leis na breoslaí sin;
an oibleagáid a leagan trí bhíthin bearta lena ndírítear ar mhéideanna, ar luach fuinnimh nó ar astaíochtaí gás ceaptha teasa;
idirdhealú a dhéanamh idir iompróirí fuinnimh éagsúla;
idirdhealú a dhéanamh idir earnáil an iompair mhuirí agus earnálacha eile.
Airteagal 26
Rialacha sonracha maidir le bithbhreoslaí, bithleachtanna agus breoslaí bithmhaise a tháirgtear ó bhia agus ó bharra beatha
I gcás ina bhfuil an sciar sin níos lú ná 1 % i mBallstát, féadfar é a mhéadú go huasmhéid 2 % den tomhaltas deiridh fuinnimh in earnálacha an iompair de bhóthar agus d'iarnród.
Féadfaidh na Ballstáit teorainn níos ísle a leagan agus féadfaidh siad, chun críocha Airteagal 29(1), idirdhealú a dhéanamh idir na bithbhreoslaí, bithleachtanna agus breoslaí bithmhaise difriúla a tháirgtear ó bharra bia agus beatha, agus an fhianaise is fearr atá ar fail maidir leis an tionchar a bheidh ag an athrú indíreach ar thalamhúsáid á cur san áireamh. Féadfaidh na Ballstáit, mar shampla, teorainn níos ísle a leagan síos don sciar de bhithbhreoslaí, ó bhithleachtanna agus ó bhreoslaí bithmhaise a tháirgtear ó bharra ola.
I gcás ina bhfuil sciar na mbithbhreoslaí agus na mbithleachtanna, chomh maith leis an sciar de bhreoslaí bithmhaise a thomhlaítear san iompar, a tháirgtear ó bharra bia agus beatha i mBallstát teoranta do sciar níos ísle ná 7 % nó i gcás ina gcinneann Ballstát an sciar a theorannú tuilleadh, féadfaidh an Ballstát sin an sciar íosta d’fhuinneamh in-athnuaite nó an sprioc maidir le laghdú ar dhéine gás ceaptha teasa dá dtagraítear in Airteagal 25(1), an chéad fhomhír, pointe (a), a laghdú dá réir sin, i bhfianaise an rannchuidithe a bheadh déanta ag na breoslaí sin ó thaobh an sciar íosta d’fhuinneamh in-athnuaite nó laghduithe ar astaíochtaí gás ceaptha teasa. Chun críoch na sprice maidir le laghdú ar dhéine gás ceaptha teasa, measfaidh na Ballstáit go sábhálfaidh na breoslaí sin 50 % d’astaíochtaí gás ceaptha teasa.
Ón 31 Nollaig 2023 go dtían 31 Nollaig 2030 ar a dhéanaí, laghdófar an teorainn sin de réir a chéile go 0 %.
Faoin 1 Feabhra 2019, cuirfidh an Coimisiún tuarascáil faoi bhráid Pharlaimint na hEorpa agus na Comhairle maidir leis an méadú a tháinig ar tháirgeadh domhanda na mbarr bia agus beatha ábhartha.
Faoin 1 Feabhra 2019, déanfaidh an Coimisiún gníomh tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 35 chun an Treoir seo a fhorlíonadh trí na critéir a leagan amach chun bithbhreoslaí, bithleachtanna agus breoslaí bithmhaise lena ngabhann riosca íseal maidir le hathrú indíreach ar thalamhúsáid a dheimhniú agus chun bunábhar lena ngabhann riosca ard maidir le hathrú indíreach ar thalamhúsáid a chinneadh ina ndéantar síneadh suntasach ar chur leis an limistéar táirgthe le go gcumhdófaí talamh a bhfuil stoc ard carbóin ann. Beidh an tuarascáil agus an gníomh tarmligthe a ghabhann léi bunaithe ar na sonraí eolaíocha is fearr a bheidh ar fáil.
Faoin 1 Meán Fómhair 2023, athbhreithneoidh an Coimisiún na critéir a leagtar síos sa ghníomh tarmligthe dá dtagraítear sa cheathrú fomhír den mhír seo ar bhonn na sonraí eolaíocha is fearr atá ar fáil agus glacfaidh sé gníomhartha tarmligthe i gcomhréir le hAirteagal 35 chun na critéir sin a leasú, i gcás inarb iomchuí, agus chun an Treoir seo a fhorlíonadh trí chonair a áireamh chun laghdú a dhéanamh de réir a chéile ar an rannchuidiú le sprioc fhoriomlán an Aontais a leagtar síos in Airteagal 3(1) agus leis an sciar íosta d’fhuinneamh in-athnuaite agus leis an sprioc maidir le laghdú ar dhéine gás ceaptha teasa dá dtagraítear in Airteagal 25(1), an chéad fhomhír, pointe (a), ar rannchuidiú é a thagann ó bhithbhreoslaí, bithleachtanna agus breoslaí bithmhaise lena ngabhann riosca ard indíreach maidir le hathrú ar thalamhúsáid agus a dtugtar faoi deara gur cuireadh síneadh suntasach ar an limistéar táirgthe le go gcumhdófaí talamh a bhfuil stoc ard carbóin aige. Beidh an t-athbhreithniú sin bunaithe ar leagan athbhreithnithe den tuarascáil maidir le leathnú an bhunábhair arna tíolacadh i gcomhréir leis an tríú fomhír den mhír seo. Déanfar measúnú sa tuarascáil sin, go háirithe, ar cheart an tairseach ar an sciar uasta den mheánleathnú bliantúil ar an limistéar táirgthe domhanda i stoic arda charbóin a laghdú ar bhonn critéir oibiachtúla atá bunaithe ar an eolaíocht, agus spriocanna agus gealltanais aeráide an Aontais á gcur san áireamh.
I gcás inarb iomchuí, leasóidh an Coimisiún na critéir a leagtar síos sa ghníomh tarmligthe dá dtagraítear sa cheathrú fomhír ar bhonn thorthaí an mheasúnaithe dá dtagraítear sa chúigiú fomhír. Leanfaidh an Coimisiún d’athbhreithniú a dhéanamh, gach 3 bliana tar éis ghlacadh an ghnímh tharmligthe dá dtagraítear sa cheathrú fomhír, ar na sonraí atá mar bhonn taca leis an ngníomh tarmligthe sin. Déanfaidh an Coimisiún an gníomh tarmligthe sin á thabhairt cothrom le dáta nuair is gá i bhfianaise na n-imthosca atá ag teacht chun cinn agus na fianaise eolaíche is déanaí atá ar fáil.
Airteagal 27
Rialacha ríomha in earnáil an iompair agus maidir le breoslaí in-athnuaite de thionscnamh neamh-bhitheolaíoch beag beann ar a n-úsáid deiridh
Chun an laghdú ar dhéine gás ceaptha teasa a ríomh dá dtagraítear in Airteagal 25(1), an chéad fhomhír, pointe (a)(ii), beidh feidhm ag na rialacha seo a leanas:
déanfar na laghduithe ar astaíochtaí gás ceaptha teasa a ríomh mar a leanas:
i gcás bithbhreosla agus bithgháis, trí mhéid na mbreoslaí sin a sholáthraítear do gach modh iompair a iolrú faoina laghduithe ar astaíochtaí gás ceaptha teasa arna gcinneadh de réir Airteagal 31;
i gcás breoslaí in-athnuaite de thionscnamh neamh-bhitheolaíoch agus breoslaí carbóin athchúrsáilte, trí mhéid na mbreoslaí sin a sholáthraítear do gach modh iompair a iolrú faoina laghduithe ar astaíochtaí gás ceaptha teasa arna gcinneadh i gcomhréir le gníomhartha tarmligthe arna nglacadh de bhun Airteagal 29a(3);
i gcás leictreachas in-athnuaite, tríd an méid leictreachais in-athnuaite a sholáthraítear do gach modh iompair a iolrú faoin táirge comparáide breoslaí iontaise ECF(e) a leagtar amach in Iarscríbhinn V;
ríomhfar an bhonnlíne dá dtagraítear in Airteagal 25(1), an chéad fhomhír, pointe (a)(ii), go dtí an 31 Nollaig 2030 trí mhéid an fhuinnimh a sholáthraítear d’earnáil an iompair a iolrú faoin táirge comparáide breoslaí iontaise EF(t) a leagtar amach in Iarscríbhinn V; ón 1 Eanáir 2031, is é a bheidh sa bhonnlíne dá dtagraítear in Airteagal 25(1), an chéad fhomhír, pointe (a)(ii), suim na nithe seo a leanas:
méid na mbreoslaí a sholáthraítear do gach modh iompair arna iolrú faoin táirge comparáide breoslaí iontaise EF(t) a leagtar amach in Iarscríbhinn V;
méid an leictreachais a sholáthraítear do gach modh iompair arna iolrú faoin táirge comparáide breoslaí iontaise ECF(e) a leagtar amach in Iarscríbhinn V;
chun na méideanna ábhartha fuinnimh a ríomh, beidh feidhm ag na rialacha seo a leanas:
chun méid an fhuinnimh a sholáthraítear d’earnáil an iompair a chinneadh, úsáidfear na luachanna a bhaineann le luach fuinnimh breoslaí iompair a leagtar amach in Iarscríbhinn III;
chun luach fuinnimh na mbreoslaí iompair nach n-áirítear in Iarscríbhinn III a chinneadh, úsáidfidh na Ballstáit na caighdeáin Eorpacha ábhartha chun luachanna calracha breoslaí a chinneadh, nó, i gcás nár glacadh aon chaighdeán Eorpach chun na críche sin, caighdeáin ábhartha ISO;
cinntear méid an leictreachais in-athnuaite a sholáthraítear d’earnáil an iompair trí mhéid an leictreachais a sholáthraítear don earnáil sin a iolrú faoi mheánsciar an leictreachais in-athnuaite a sholáthraítear i gcríoch an Bhallstáit sa 2 bhliain roimhe sin, mura bhfaightear leictreachas ó nasc díreach le suiteáil a ghineann leictreachas in-athnuaite agus mura soláthraítear é d’earnáil an iompair, agus sa chás sin, áireofar an leictreachas go hiomlán mar leictreachas in-athnuaite agus féadfar leictreachas arna ghiniúint ag feithicil ghrianleictreach agus a úsáidtear le haghaidh tomhaltas ag an bhfeithicil féin a áireamh go hiomlán mar leictreachas in-athnuaite;
beidh sciar na mbithbhreoslaí agus an bhithgháis a tháirgtear ón mbunábhar a liostaítear i gCuid B d’Iarscríbhinn IX i luach fuinnimh breoslaí agus leictreachais a sholáthraítear d’earnáil an iompair teoranta do 1,7 %, seachas sa Chipir agus i Málta;
cinntear an laghdú ar dhéine gás ceaptha teasa ó úsáid fuinnimh in-athnuaite trí na laghduithe ar astaíochtaí gás ceaptha teasa ó úsáid bithbhreoslaí, bithgháis, breoslaí in-athnuaite de thionscnamh neamh-bhitheolaíoch agus leictreachais in-athnuaite a sholáthraítear do gach modh iompair a roinnt ar an mbonnlíne; féadfaidh na Ballstáit breoslaí carbóin athchúrsáilte a chur san áireamh.
Féadfaidh na Ballstáit, i gcás ina bhfuil údar leis, an teorainn dá dtagraítear sa chéad fhomhír, pointe (c)(iv), den mhír seo a mhéadú, agus infhaighteacht an bhunábhair a liostaítear i gCuid B d’Iarscríbhinn IX á cur san áireamh. Tabharfar fógra don Choimisiún faoi aon mhéadú den sórt sin mar aon leis na cúiseanna leis sin, agus beidh sé faoi réir a fhormheasa ag an gCoimisiún.
Chun na sciartha íosta dá dtagraítear in Airteagal 25(1), an chéad fhomhír, pointe (a)(i) agus pointe (b), a ríomh, beidh feidhm ag na rialacha seo a leanas:
chun an t-ainmneoir a ríomh, arb é sin an méid fuinnimh a thomhlaítear in earnáil an iompair, cuirfear na breoslaí agus an leictreachas go léir a sholáthraítear d’earnáil an iompair san áireamh;
chun an t-uimhreoir a ríomh, arb é sin an méid fuinnimh ó fhoinsí in-athnuaite a thomhlaítear in earnáil an iompair chun críocha Airteagal 25(1), an chéad fhomhír, cuirfear san áireamh luach fuinnimh gach cineáil fuinnimh ó fhoinsí in-athnuaite a sholáthraítear do gach modh iompair, lena n-áirítear do bhuncair mhuirí idirnáisiúnta, i gcríoch gach Ballstáit; féadfaidh na Ballstáit breoslaí carbóin athchúrsáilte a chur san áireamh;
measfar go bhfuil dhá oiread a luacha fuinnimh sa sciar de bhithbhreoslaí agus de bhithghás a tháirgtear ón mbunábhar a liostaítear in Iarscríbhinn IX agus ó bhreoslaí in-athnuaite de thionscnamh neamh-bhitheolaíoch;
measfar go bhfuil ceithre oiread a luacha fuinnimh sa sciar de leictreachas in-athnuaite nuair a chuirtear ar fáil d’fheithiclí bóthair é agus féadfar a mheas go bhfuil 1,5 oiread a luacha fuinnimh sa sciar sin nuair a chuirtear ar fáil d’iompar iarnróid é;
measfar go bhfuil 1,2 oiread a luacha fuinnimh sa sciar de bhithbhreoslaí ardfhorbartha agus de bhithghás a tháirgtear ón mbunábhar a liostaítear i gCuid A d’Iarscríbhinn IX a sholáthraítear sna modhanna eitlíochta agus iompair mhuirí agus measfar go bhfuil 1,5 oiread a luacha fuinnimh sa sciar de bhreoslaí in-athnuaite de thionscnamh neamh-bhitheolaíoch a sholáthraítear sna modhanna eitlíochta agus iompair mhuirí;
beidh an sciar de bhithbhreoslaí agus de bhithghás a tháirgtear ón mbunábhar a liostaítear i gCuid B d’Iarscríbhinn IX i luach fuinnimh breoslaí agus leictreachais a sholáthraítear d’earnáil an iompair teoranta do 1,7 %, seachas sa Chipir agus i Málta;
chun méid an fhuinnimh a sholáthraítear d’earnáil an iompair a chinneadh, úsáidfear na luachanna a bhaineann le luach fuinnimh breoslaí iompair mar a leagtar amach in Iarscríbhinn III;
chun an luach fuinnimh a ríomh i gcás breoslaí iompair nach n-áirítear in Iarscríbhinn III, úsáidfidh na Ballstáit na caighdeáin Eorpacha ábhartha chun luachanna calracha breoslaí a chinneadh, nó, i gcás nár glacadh aon chaighdeán Eorpach chun na críche sin, caighdeáin ábhartha ISO;
déanfar méid an leictreachais in-athnuaite a sholáthraítear in earnáil an iompair a chinneadh trí mhéid an leictreachais a sholáthraítear don earnáil sin a iolrú faoi mheánsciar an leictreachais in-athnuaite a sholáthraítear i gcríoch an Bhallstáit sa 2 bhliain roimhe sin, mura bhfaightear leictreachas ó nasc díreach le suiteáil a ghineann leictreachas in-athnuaite agus mura soláthraítear é d’earnáil an iompair, agus sa chás sin, áireofar an leictreachas sin go hiomlán mar leictreachas in-athnuaite agus féadfar leictreachas arna ghiniúint ag feithicil ghrianleictreach agus a úsáidtear le haghaidh tomhaltas ag an bhfeithicil féin a áireamh go hiomlán mar leictreachas in-athnuaite.
Féadfaidh na Ballstáit, i gcás ina bhfuil údar leis, an teorainn dá dtagraítear sa chéad fhomhír, pointe (f), den mhír seo a mhéadú, agus infhaighteacht an bhunábhair a liostaítear i gCuid B d’Iarscríbhinn IX á cur san áireamh. Tabharfar fógra don Choimisiún faoi aon mhéadú den sórt sin, mar aon leis an gcúis atá leis sin, agus beidh sé faoi réir a fhormheasa ag an gCoimisiún.
Mar sin féin, féadfar leictreachas a fhaightear ó nasc díreach le suiteáil lena ngintear leictreachas in-athnuaite a áireamh go hiomlán mar leictreachas in-athnuaite i gcás ina n-úsáidtear é chun breoslaí in-athnuaite de thionscnamh neamh-bhitheolaíoch a tháirgeadh, ar an gcoinníoll gur fíor an méid seo a leanas i leith na suiteála:
cuirtear i mbun feidhme é tar éis na suiteála lena ngintear na breoslaí in-athnuaite de thionscnamh neamh-bhitheolaíoch nó ag an am céanna; agus
níl sé nasctha leis an eangach nó tá sé nasctha leis an eangach ach is féidir fianaise a chur ar fáil gur soláthraíodh an leictreachas lena mbaineann gan leictreachas a thógáil ón eangach.
Féadfar leictreachas a tógadh ón eangach a áireamh go hiomlán mar leictreachas in-athnuaite ar an gcoinníoll go ndearnadh é a tháirgeadh go heisiach ó fhoinsí in-athnuaite agus gur léiríodh na hairíonna in-athnuaite agus aon chritéir iomchuí eile, agus é á áirithiú nach ndéantar airíonna in-athnuaite an leictreachais sin a áireamh ach an t-aon uair amháin agus in aon earnáil chríochúsáide amháin.
Faoin 31 Nollaig 2021, déanfaidh an Coimisiún gníomh tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 35 chun an Treoir seo a fhorlíonadh trí mhodheolaíocht de chuid an Aontais a bhunú lena leagtar amach rialacha mionsonraithe trína gcomhlíonfaidh oibreoirí eacnamaíocha na ceanglais a leagtar síos sa dara fomhír agus sa tríú fomhír den mhír seo.
Faoin 1 Iúil 2028, cuirfidh an Coimisiún tuarascáil faoi bhráid Pharlaimint na hEorpa agus na Comhairle lena ndéantar measúnú ar thionchar mhodheolaíocht an Aontais a leagtar amach i gcomhréir leis an gceathrú fomhír, lena n-áirítear tionchar na breisíochta agus an chomhghaoil ama agus gheografaigh ar chostais táirgthe, ar laghduithe ar astaíochtaí gás ceaptha teasa, agus ar an gcóras fuinnimh.
Déanfar measúnú sa tuarascáil sin ón gCoimisiún, go háirithe, ar an tionchar atá ar infhaighteacht agus inacmhainneacht breoslaí in-athnuaite de thionscnamh neamh-bhitheolaíoch d’earnálacha na tionsclaíochta agus an iompair agus ar chumas an Aontais a spriocanna maidir le breoslaí in-athnuaite de thionscnamh neamh-bhitheolaíoch a bhaint amach, agus straitéis an Aontais maidir le hidrigin allmhairithe agus intíre i gcomhréir le hAirteagal 22a á cur san áireamh, agus an méadú ar astaíochtaí gás ceaptha teasa in earnáil an leictreachais agus sa chóras foriomlán fuinnimh á íoslaghdú san am céanna. I gcás inarb é conclúid na tuarascála sin nach leor na ceanglais chun infhaighteacht agus inacmhainneacht leordhóthanach breoslaí in-athnuaite de thionscnamh neamh-bhitheolaíoch d’earnálacha na tionsclaíochta agus an iompair a áirithiú agus nach rannchuidíonn siad go suntasach le laghduithe ar astaíochtaí gás ceaptha teasa, le comhtháthú an chórais fuinnimh agus le baint amach spriocanna an Aontais maidir le breoslaí in-athnuaite de thionscnamh neamh-bhitheolaíoch a leagtar amach do 2030, déanfaidh an Coimisiún athbhreithniú ar mhodheolaíocht an Aontais agus, i gcás inarb iomchuí, glacfaidh sé gníomh tarmligthe i gcomhréir le hAirteagal 35 chun an mhodheolaíocht sin a leasú, chun na coigeartuithe is gá a dhéanamh ar na critéir a leagtar síos sa dara fomhír agus sa tríú fomhír den mhír seo chun borradh faoi thionscal na hidrigine a éascú.
Airteagal 28
Forálacha eile maidir le fuinneamh inathnuaite san earnáil iompair
▼M2 —————
Tugtar de chumhacht don Choimisiún gníomhartha tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 35 chun liosta na mbunábhar a leagtar amach i gCodanna A agus B d'Iarscríbhinn IX a leasú trí bhunábhair a chur leis an liosta ach gan iad a bhaint de. Bunábhair is féidir a phróiseáil le hardteicneolaíochtaí agus leis sin amháin, déanfar iad a chur le Cuid A d'Iarscríbhinn IX. Bunábhair is féidir a phróiseáil ina mbithbhreoslaí, nó ina bhithghás le haghaidh iompair, le teicneolaíochtaí seanbhunaithe, déanfar iad a chur le Cuid B d'Iarscríbhinn IX.
Beidh gníomhartha tarmligthe den sórt sin bunaithe ar anailís faoi acmhainneacht an amhábhair mar bhunábhar chun bithbhreoslaí agus bithghás don iompar a tháirgeadh agus an méid seo a leanas ar fad á chur san áireamh:
prionsabail an gheilleagair chiorclaigh agus ord na réiteach dramhaíola a bunaíodh le Treoir 2008/98/CE;
critéir inbhuanaitheachta an Aontais a leagtar síos in Airteagal 29(2) go (7);
an gá le héifeachtaí suntasacha díréireacha ar mhargaí le haghaidh táirgí, dramhaíola nó iarmhair nó seachtháirgí, seachdhramhaíola nó seach-iarmhair a sheachaint;
an acmhainneacht laghdú suntasach a dhéanamh ar astaíochtaí gás ceaptha teasa le hais breoslaí iontaise bunaithe ar mheasúnú saolré astaíochtaí;
an gá le tionchair dhiúltacha ar an gcomhshaol ná ar an mbithéagsúlacht a sheachaint;
an gá le cruthú éileamh breise ar thalamh a sheachaint.
Tíolacfaidh an Coimisiún togra, más iomchuí, chun an oibleagáid a bhaineann le bithbhreoslaí ardfhorbartha agus bithghás a tháirgtear ó bhunábhar a liostaítear i gCuid A d’Iarscríbhinn IX a leagtar síos in Airteagal 25(1), an chéad fhomhír, pointe (b), a leasú.
Airteagal 29
Critéir maidir le inbhuanaitheacht agus maidir le laghdú ar astaíochtaí gás ceaptha teasa do bhithbhreoslaí, do bhithleachtanna agus do bhreoslaí bithmhaise
Ní chuirfear san áireamh fuinneamh ó bhithbhreoslaí, ó bhithleachtanna ná ó bhreoslaí bithmhaise chun na gcríoch dá dtagraítear i bpointí (a), (b) agus (c) den fhomhír seo ach amháin má chomhlíonann siad na critéir maidir le hinbhuanaitheacht agus maidir le laghdú ar astaíochtaí gás ceaptha teasa a leagtar amach i míreanna 2 go 7 agus mír 10:
rannchuidiú le sciartha fuinnimh in-athnuaite na mBallstát agus na spriocanna a leagtar síos in Airteagal 3(1), Airteagal 15a(1), Airteagal 22a(1), Airteagal 23(1), Airteagal 24(4) agus Airteagal 25(1);
tomhas a dhéanamh ar chomhlíonadh na n-oibleagáidí maidir le fuinneamh inathnuaite a úsáid, lena n-áirítear an oibleagáid a leagtar síos in Airteagal 25;
incháilitheacht maidir le tacaíocht airgeadais do thomhaltas bithbhreoslaí, bithleachtanna agus breoslaí bithmhaise.
Mar sin féin, maidir le bithbhreoslaí, bithleachtanna agus breoslaí bithmhaise a tháirgtear ó dhramhaíl agus ó iarmhair nach iarmhair thalmhaíochta, dhobharshaothraithe, iascaigh ná foraoiseachta iad, ní gá dóibh sin ach na critéir maidir le laghdú ar astaíochtaí gás ceaptha teasa a leagtar síos i mír 10 a chomhlíonadh chun go gcuirfí san áireamh iad chun na gcríoch dá dtagraítear i bpointí (a), (b) agus (c) den chéad fhomhír den mhír seo. I gcás dramhaíl mheasctha a úsáid, áfach, féadfaidh na Ballstáit a cheangal ar oibreoirí córais sórtála dramhaíola measctha a chur i bhfeidhm arb é is aidhm dóibh ábhair iontaise a bhaint. Beidh feidhm ag an bhfomhír seo freisin maidir le dramhaíl agus le hiarmhair a ndéantar iad a phróiseáil ar dtús chun táirge a dhéanamh díobh sula ndéantar tuilleadh próiseála orthu chun bithbhreoslaí, bithleachtanna agus breoslaí bithmhaise a dhéanamh díobh.
Ní bheidh an leictreachas, téamh nó fuarú a tháirgtear ó dhramhaíl sholadach chathrach faoi réir na gcritéar maidir le laghdú ar astaíochtaí gás ceaptha teasa a leagtar síos i mír 10.
Le breoslaí bithmhaise, comhlíonfar na critéir maidir le hinbhuanaitheacht agus maidir le laghdú ar astaíochtaí gás ceaptha teasa a leagtar síos i míreanna 2 go 7 agus 10 má úsáidtear iad:
i gcás breoslaí bithmhaise soladaí, i suiteálacha a tháirgeann leictreachas, téamh agus fuarú arb ionann a n-ionchur teirmeach rátaithe iomlán agus 7,5 MW nó ar mó ná sin é;
i gcás breoslaí bithmhaise gásacha, i suiteálacha a tháirgeann leictreachas, téamh agus fuarú arb ionann a n-ionchur teirmeach rátaithe iomlán agus 2 MW nó ar mó ná sin é;
i gcás suiteálacha a tháirgeann breoslaí bithmhaise gásacha ag a bhfuil an meánráta sreafa bithmheatáin seo a leanas:
os cionn 200 m3 meatán coibhéiseach/h arna thomhas ag coinníollacha caighdeánacha teochta agus brú, eadhon 0 °C agus 1 bhar de bhrú atmaisféarach;
má tá bithghás comhdhéanta de mheascán de mheatán agus de ghás neamhdhócháin eile, i gcás an ráta sreafa bithmheatáin, an tairseach a leagtar amach i bpointe (i), arna athríomh i gcomhréireacht leis an sciar toirtmhéadrach meatáin atá sa mheascán.
Féadfaidh na Ballstáit na critéir maidir le hinbhuanaitheacht agus maidir le laghdú ar astaíochtaí gás ceaptha teasa a chur i bhfeidhm maidir le suiteálacha a bhfuil ionchur teirmeach rátaithe iomlán nó ráta sreafa bithmheatáin níos ísle acu.
Beidh feidhm ag na criteir maidir le hinbhuanaitheacht agus astaíochtaí gás cheaptha teasa a leagtar síos i míreanna 2 go 7 agus mír 10 beag beann ar thionscnamh geografach na bithmhaise.
I dtaca le bithbhreoslaí, le bithleachtanna agus le breoslaí bithmhaise a tháirgtear ó bhithmhais talmhaíochta agus arna gcur san áireamh chun na gcríoch dá dtagraítear i bpointí (a), (b) agus (c) den chéad fhomhír de mhír 1, ní dhéanfar iad as amhábhar a fuarthas as talamh a bhfuil ardluach bithéagsúlachta aige, eadhon talamh a raibh aon cheann de na stádais seo a leanas aige i mí Eanáir 2008 nó dá héis, beag beann ar cé acu a choinnigh nó nár choinnigh an talamh an stádas sin:
foraois phríomhúil agus coillearnach eile, eadhon foraois agus coillearnach eile ar de speicis dúchais iad, i gcás nach bhfuil aon léiriú soiléir infheicthe ann maidir le gníomhaíocht an duine agus nach gcuirtear isteach go suntasach ar na próisis éiceolaíocha; agus foraoisí seanfháis mar a shainmhínítear sa tír ina bhfuil an fhoraois suite;
foraois agus coillearnach eile an-bhithéagsúil a bhfuil an-chuid speiceas inti agus nach bhfuil díghrádaithe, agus atá sainaitheanta mar fhoraois nó coillearnach an-bhithéagsúil ag an údarás inniúil ábhartha, mura gcuirtear fianaise ar fáil lena léirítear nár chuir táirgeadh an bhunábhair sin as do na críocha cosanta dúlra sin;
limistéir arna n-ainmniú:
ag an dlí nó ag na húdaráis inniúla ábhartha chun críoch cosanta dúlra, mura gcuirtear fianaise ar fáil lena léirítear nár chuir táirgeadh an bhunábhair sin as do na críocha cosanta dúlra sin; nó
chun cosaint a thabhairt d’éiceachórais nó speicis atá neamhchoitianta, faoi bhagairt nó i mbaol, ar éiceachórais nó speicis iad a aithnítear le comhaontuithe idirnáisiúnta nó a chuirtear ar liostaí arna dtarraingt suas ag eagraíochtaí idir-rialtasacha nó ag an Aontas Idirnáisiúnta um Chaomhnú an Dúlra, faoi réir a n-aitheanta i gcomhréir le hAirteagal 30(4), an chéad fhomhír, mura gcuirtear fianaise ar fáil lena léirítear nár chuir táirgeadh an bhunábhair sin as do na críocha cosanta dúlra sin;
féarthalamh an-bhithéagsúil is fairsinge ná heicteáir amháin ar ceann amháin de na nithe seo a leanas é:
féarthalamh nádúrtha, eadhon féarthalamh a d’fhanfadh ina fhéarthalamh in éagmais ghníomhaíocht an duine agus a choinníonn slán comhdhéanamh na speiceas nádúrtha agus na próisis agus saintréithe éiceolaíocha; nó
féarthalamh neamhnádúrtha, eadhon féarthalamh nach bhfanfadh ina fhéarthalamh in éagmais ghníomhaíocht an duine, a bhfuil an-chuid speiceas ann agus nach bhfuil díghrádaithe agus arna aithint ag an údarás inniúil ábhartha mar fhéarthalamh ard-bhithéagsúil, mura gcuirtear fianaise ar fáil lena léirítear gur gá an bunábhar a bhaint chun a stádas mar fhéarthalamh ard-bhithéagsúil a chaomhnú; nó
fraochmhá.
I gcás nach gcomhlíontar na coinníollacha a leagtar amach i mír 6, pointí (a)(vi) agus (vii), tá feidhm freisin ag an gcéad fhomhír den mhír seo, cé is moite de phointe (c), maidir le bithbhreoslaí, bithleachtanna agus breoslaí bithmhaise a tháirgtear ó bhithmhais foraoise.
Féadfaidh an Coimisiún gníomhartha cur chun feidhme a ghlacadh lena sonraítear tuilleadh na critéir chun a chinneadh cén féarthalamh atá le cumhdach faoin gcéad fhomhír, pointe (d), den mhír seo. Déanfar na gníomhartha cur chun feidhme sin a ghlacadh i gcomhréir leis an nós imeachta scrúdúcháin dá dtagraítear in Airteagal 34(3).
I dtaca le bithbhreoslaí, le bithleachtanna agus le breoslaí bithmhaise arna dtáirgeadh ó bhithmhais talmhaíochta arna gcur san áireamh chun na gcríoch dá dtagraítear i bpointí (a), (b) agus (c) den chéad fhomhír de mhír 1, ní dhéanfar iad as bunábhar a fuarthas as talamh a bhfuil stoc ard carbóin aige, mar atá talamh a raibh aon cheann de na stádais seo thíos aige i mí Eanáir 2008 agus nár choinnigh an stádas sin:
bogach, mar atá talamh a bhíonn faoi uisce nó báite, go buan nó ar feadh cuid mhaith den bhliain;
limistéir foraoise gan bhriseadh, mar atá talamh is fairsinge ná heicteáir amháin agus é faoi chrainn is airde ná cúig mhéadar agus clúdach téastair aige is mó ná 30 %, nó faoi chrainn atá in ann na tairseacha sin a bhaint amach in situ;
talamh is fairsinge ná heicteáir amháin agus é faoi chrainn is airde ná cúig mhéadar agus clúdach téastair aige idir 10 % agus 30 %, nó faoi chrainn atá in ann na tairseacha sin a bhaint amach in situ; mura bhfuil fianaise ar fáil lena léireofar go bhfágann stoc carbóin an limistéir roimh a thiontú nó ina dhiaidh go sásaítear na coinníollach a leagtar síos i mír 10 den Airteagal seo ach an mhodheolaíocht a leagtar síos i gCuid C d'Iarscríbhinn V a chur i bhfeidhm.
Ní bheidh feidhm ag forálacha na míre seo i gcás ina raibh ag an talamh, tráth a bhfuarthas an bunábhar, an stádas céanna a bhí aige in Eanáir 2008.
I gcás nach gcomhlíontar na coinníollacha a leagtar amach i mír 6, pointí (a)(vi) agus (vii), tá feidhm freisin ag an gcéad fhomhír den mhír seo, cé is moite de phointí (b) agus (c), agus an dara fomhír den mhír seo maidir le bithbhreoslaí, bithleachtanna agus breoslaí bithmhaise a tháirgtear ó bhithmhais foraoise.
I dtaca le bithbhreoslaí, le bithleachtanna agus le breoslaí bithmhaise arna dtáirgeadh ó bhithmhais foraoise agus arna gcur san áireamh chun na gcríoch dá dtagraítear i bpointí (a), (b) agus (c) den chéad fhomhír de mhír 1, comhlíonfaidh siad na critéir seo a leanas chun an riosca go n-úsáidfí bithmhais foraoise ó tháirgeadh neamh-inbhuanaitheach a laghdú:
tá ag an tír inar baineadh an bhithmhais foraoise dlíthe náisiúnta agus/nó fonáisiúnta is infheidhme i limistéar na bainte mar aon le córais forfheidhmiúcháin agus faireacháin lena n-áirithítear an méid seo a leanas:
dlíthiúlacht na n-oibríochtaí buainte;
athghiniúint foraoise ar na limistéir a baineadh;
go ndéantar limistéir arna n-ainmniú ag an dlí idirnáisiúnta nó ag an dlí náisiúnta nó ag an údarás inniúil ábhartha chun críoch cosanta dúlra, lena n-áirítear i mbogaigh, féarthalamh, fraochmhá agus tailte portaigh, a chosaint agus é mar aidhm leis sin an bhithéagsúlacht a chaomhnú agus scriosadh gnáthóg a chosc;
go ndéantar an bhuaint agus aird á tabhairt ar cháilíocht na hithreach agus an bhithéagsúlacht a choinneáil i gcomhréir le prionsabail an bhainistithe inbhuanaithe ar fhoraoisí, agus é mar aidhm leis sin cosc a chur le haon drochthionchar, ar bhealach lena seachnaítear buaint stumpaí agus fréamhacha, díghrádú foraoisí príomhúla, agus foraoisí seanfháis mar a shainmhínítear sa tír ina bhfuil an fhoraois suite, nó tiontú na bhforaoisí sin ina bhforaoisí plandála, agus buaint ar ithreacha leochaileacha, go ndéantar an bhuaint i gcomhréir leis na huastairseacha le haghaidh glanleaganacha crann mór mar a shainmhínítear sa tír ina bhfuil an fhoraois suite, agus le tairseacha coinneála atá iomchuí go háitiúil agus go héiceolaíoch d’eastóscadh adhmaid mhairbh agus go ndéantar an bhuaint i gcomhréir le ceanglais chun úsáid a bhaint as córais lománaíochta lena n-íoslaghdaítear aon drochthionchar ar cháilíocht na hithreach, lena n-áirítear balcadh ithreach, agus ar ghnéithe bithéagsúlachta agus ar ghnáthóga;
go ndéantar an bhuaint cumas táirgthe fadtéarmach na foraoise a choinneáil nó a fheabhsú;
na foraoisí inar baineadh an bhithmhais foraoise, ní ó thailte ag a bhfuil na stádais dá dtagraítear i mír 3, pointí (a), (b), (d) agus (e), mír 4, pointe (a), agus i mír 5, faoi seach, iad faoi na coinníollacha céanna chun stádas talún a shonraítear sna míreanna sin a chinneadh; agus
maidir le suiteálacha a tháirgeann bithbhreoslaí, bithleachtanna agus breoslaí bithmhaise ó bhithmhais foraoise, go n-eisíonn siad ráiteas dearbhaithe, a bhfuil próisis inmheánacha ar leibhéal cuideachta mar bhonn taca leis, chun críoch na n-iniúchtaí arna ndéanamh de bhun Airteagal 30(3), á rá nach bhfaightear an bhithmhais foraoise ó na tailte dá dtagraítear i bpointe (vi) den fhomhír seo.
i gcás nach ann don fhianaise dá dtagraítear i bpointe (a) den mhír seo, cuirfear san áireamh chun na gcríoch dá dtagraítear i bpointí (a), (b) agus (c) den chéad fhomhír de mhír 1 na bithbhreoslaí, na bithleachtanna, agus na breoslaí bithmhaise arna dtáirgeadh ó bhithmhais foraoise más rud é go bhfuil córais bainistíochta ann ar leibhéal an limistéir foinsithe foraoise chun an méid seo a leanas a áirithiú:
dlíthiúlacht na n-oibríochtaí buainte;
athghiniúint foraoise ar na limistéir a baineadh;
go ndéantar limistéir arna n-ainmniú ag an dlí idirnáisiúnta nó ag an dlí náisiúnta nó ag an údarás inniúil ábhartha chun críoch cosanta dúlra, lena n-áirítear i mbogaigh, féarthalamh, fraochmhá agus tailte portaigh, a chosaint agus é mar aidhm leis sin an bhithéagsúlacht a chaomhnú agus scriosadh gnáthóg a chosc, mura gcuirtear fianaise ar fáil lena léirítear nach gcuireann baint an amhábhair sin as do na críocha cosanta dúlra sin;
go ndéantar an bhuaint agus aird á tabhairt ar cháilíocht agus bithéagsúlacht na hithreach a choinneáil, i gcomhréir le prionsabail an bhainistithe inbhuanaithe ar fhoraoisí, agus é mar aidhm leis sin cosc a chur le haon drochthionchar, ar bhealach lena seachnaítear buaint stumpaí agus fréamhacha, díghrádú foraoisí príomhúla, agus foraoisí seanfháis mar a shainmhínítear sa tír ina bhfuil an fhoraois suite, nó tiontú na bhforaoisí sin ina bhforaoisí plandála, agus buaint ar ithreacha leochaileacha, go ndéantar an bhuaint i gcomhréir leis na huastairseacha le haghaidh glanleaganacha crann mór mar a shainmhínítear sa tír ina bhfuil an fhoraois suite, agus le tairseacha coinneála atá iomchuí go háitiúil agus go héiceolaíoch d’eastóscadh adhmaid mhairbh agus go ndéantar an bhuaint i gcomhréir le ceanglais chun úsáid a bhaint as córais lománaíochta lena n-íoslaghdaítear aon drochthionchar ar cháilíocht na hithreach, lena n-áirítear balcadh ithreach, agus ar ghnéithe bithéagsúlachta agus ar ghnáthóga; agus
go ndéantar an bhuaint cumas táirgthe fadtéarmach na foraoise a choinneáil nó a fheabhsú.
I dtaca le bithbhreoslaí, le bithleachtanna agus le breoslaí bithmhaise a tháirgtear ó bhithmhais fhoraoise, agus a chuirtear san áireamh chun na gcríoch dá dtagraítear i bpointí (a), (b) agus (c) den chéad fhomhír de mhír 1, comhlíonfaidh siad na ceanglais seo a leanas maidir le húsáid talún, athrú ar úsáid talún agus foraoiseacht (LULUCF):
tá tír tionscnaimh na bithmhaise foraoise nó eagraíocht réigiúnach um chomhtháthú eacnamaíochta tionscnaimh na bithmhaise foraoise ina Páirtí i gComhaontú Pháras agus:
tá rannchuidiú arna chinneadh go náisiúnta (NDC) curtha faoi bhráid Chreat-Choinbhinsiún na Náisiún Aontaithe ar an Athrú Aeráide (UNFCCC) aici, ina gcuimsítear astaíochtaí agus aistrithe ó earnáil na talmhaíochta, na foraoiseachta agus ón talamhúsáid, lena n-áirithítear go n-áirítear athruithe sa stoc carbóin a ghabhann le baint bithmhaise ina gcuid de thiomantas na tíre maidir le hastaíochtaí gás ceaptha teasa a laghdú nó a theorannú de réir mar a shonraítear sa NDC; nó
tá dlíthe náisiúnta nó fonáisiúnta i bhfeidhm aici, i gcomhréir le hAirteagal 5 de Chomhaontú Pháras, ar dlíthe iad is infheidhme i réimse na bainte, ar mhaithe le stoic charbóin agus linnte carbóin a chaomhnú agus a fheabhsú, agus soláthraíonn sí fianaise nach mó na hastaíochtaí tuairiscithe in earnáil LULUCF ná na haistrithe;
i gcás nach ann don fhianaise dá dtagraítear i bpointe (a) den mhír seo, cuirfear san áireamh chun na gcríoch dá dtagraítear i bpointí (a), (b) agus (c) den chéad fhomhír de mhír 1 na bithbhreoslaí, na bithleachtanna, agus na breoslaí bithmhaise a tháirgtear ó bhithmhais foraoise más rud é go bhfuil córais bainistíochta ann ar leibhéal limistéir foinsithe foraoise lena áirithiú go gcoinnítear ar bun, nó go neartaítear stoic charbóin agus linnte carbóin san fhadtéarma.
Mar chuid dá bplean comhtháite náisiúnta fuinnimh agus aeráide nuashonraithe deiridh atá le tíolacadh faoin 30 Meitheamh 2024 de bhun Airteagal 14(2) de Rialachán (AE) 2018/1999, áireoidh na Ballstáit an méid seo a leanas ar fad:
measúnú ar sholáthar intíre na bithmhaise foraoise atá ar fáil chun críoch fuinnimh in 2021-2030 i gcomhréir leis na critéir a leagtar síos san Airteagal seo;
measúnú ar a chomhoiriúnaí atá úsáid réamh-mheasta na bithmhaise foraoise chun fuinneamh a tháirgeadh le spriocanna agus buiséid na mBallstát do 2026 go 2030 a leagtar síos in Airteagal 4 de Rialachán (AE) 2018/841; agus
tuairisc ar na bearta agus beartais náisiúnta lena n-áirithítear comhoiriúnacht do na spriocanna agus buiséid sin.
Tuairisceoidh na Ballstáit don Choimisiún maidir leis na bearta agus beartais dá dtagraítear sa chéad fhomhír, pointe (c), den mhír seo mar chuid dá dtuarascálacha comhtháite náisiúnta fuinnimh agus aeráide ar dhul chun cinn arna dtíolacadh de bhun Airteagal 17 de Rialachán (AE) 2018/1999.
Tíolacfaidh an Coimisiún togra reachtach, más iomchuí, chun na critéir a leagtar síos i mír6 agus 7 mír don tréimhse tar éis 2030 a leasú.
Is é seo a leanas an laghdú ar astaíochtaí gás ceaptha teasa a eascróidh as úsáid bithbhreoslaí, bithleachtanna, agus breoslaí bithmhaise a chuirtear san áireamh chun na gcríoch dá dtagraítear i mír 1:
50 % ar a laghad do bhithbhreoslaí, do bhithghás arna thomhailt san earnáil iompair, agus do bhithleachtanna arna dtáirgeadh i suiteálacha arna gcur i mbun feidhme ar 5 Deireadh Fómhair 2015 nó roimhe;
60 % ar a laghad do bhithbhreoslaí, do bhithghás arna thomhailt san earnáil iompair, agus do bhithleachtanna arna dtáirgeadh i suiteálacha arna gcur i mbun feidhme ón 6 Deireadh Fómhair 2015 go dtí an 31 Nollaig 2020;
65 % ar a laghad do bhithbhreoslaí, do bhithghás arna thomhailt san earnáil iompair agus do bhithleachtanna arna dtáirgeadh i suiteálacha arna gcur i mbun feidhme ón 1 Eanáir 2021;
do tháirgeadh leictreachais, téimh agus fuaraithe ó bhreoslaí bithmhaise a úsáidtear i suiteálacha a thosaigh ag oibriú tar éis an 20 Samhain 2023, ar a laghad 80 %;
do tháirgeadh leictreachais, téimh agus fuaraithe ó bhreoslaí bithmhaise a úsáidtear i suiteálacha a bhfuil a n-ionchur teirmeach rátaithe iomlán cothrom le nó níos mó ná 10 MW, ar suiteálacha iad a thosaigh ag oibriú idir an 1 Eanáir 2021 agus an 20 Samhain 2023, 70 % ar a laghad go dtí an 31 Nollaig 2029, agus 80 % ar a laghad ón 1 Eanáir 2030;
do tháirgeadh leictreachais, téimh agus fuaraithe ó bhreoslaí bithmhaise gásacha a úsáidtear i suiteálacha a bhfuil a n-ionchur teirmeach rátaithe iomlán cothrom le nó níos lú ná 10 MW, ar suiteálacha iad a thosaigh ag oibriú idir an 1 Eanáir 2021 agus an 20 Samhain 2023, 70 % ar a laghad sula raibh siad ag oibriú ar feadh 15 bliana, agus ar a laghad 80 % tar éis dóibh a bheith ag oibriú ar feadh 15 bliana;
do tháirgeadh leictreachais, téimh agus fuaraithe ó bhreoslaí bithmhaise a úsáidtear i suiteálacha a bhfuil a n-ionchur teirmeach rátaithe iomlán cothrom le nó níos mó ná 10 MW, ar suiteálacha iad a thosaigh ag oibriú roimh an 1 Eanáir 2021, ar a laghad 80 % tar éis dóibh a bheith ag oibriú ar feadh 15 bliana, ar a luaithe ón 1 Eanáir 2026 agus ar a dhéanaí ón 31 Nollaig 2029;
do tháirgeadh leictreachais, téimh agus fuaraithe ó bhreoslaí bithmhaise gásacha a úsáidtear i suiteálacha a bhfuil a n-ionchur teirmeach rátaithe iomlán cothrom le nó níos lú ná 10 MW, ar suiteálacha iad a thosaigh ag oibriú roimh an 1 Eanáir 2021, 80 % ar a laghad tar éis dóibh a bheith ag oibriú ar feadh 15 bliana agus ar a luaithe ón 1 Eanáir 2026.
Measfar suiteáil a bheith i mbun feidhme a luaithe a bheidh tús curtha le táirgeadh fisiciúil bithbhreoslaí, bithgháis arna thomhailt san earnáil iompair agus bithleachtanna agus tairgeadh fisiciúil don téamh agus don fhuarú, agus leictreachais ó bhreoslaí bithmhaise.
Déanfar an laghdú ar astaíochtaí gás ceaptha teasa ó úsáid bithbhreoslaí, bithgháis arna thomhailt san earnáil iompair, bithleachtanna agus breoslaí bithmhaise a úsáidtear i suiteálacha táirgthe téimh, fuaraithe agus leictreachais a ríomh i gcomhréir le hAirteagal 31(1).
Ní dhéanfar leictreachas ó bhreosla bithmhaise a chur san áireamh chun na gcríoch dá dtagraítear i bpointí (a), (b) agus (c) den chéad fhomhír de mhír 1 ach amháin má chomhlíonann sé ceann amháin nó níos mó de na ceanglais seo a leanas:
déantar é a tháirgeadh i suiteálacha a bhfuil a n-ionchur teirmeach rátaithe iomlán faoi 50 MW; nó
i gcás suiteálacha a bhfuil a n-ionchur teirmeach rátaithe iomlán idir 50 agus 100 MW, déantar é a tháirgeadh trí theicneolaíocht ardéireachtúil chomhghiniúna a chur i bhfeidhm, nó i gcás suiteálacha leictreachais amháin a chomhlíonann leibhéal éifeachtúlachta fuinnimh a bhaineann leis na teicnící is fearr atá ar fáil (BAT-AEELanna), mar a shainmhínítear i gCinneadh Cur Chun Feidhme (AE) 2017/1442 ón gCoimisiún ( 25 );
i gcás suiteálacha a bhfuil a n-ionchur teirmeach rátaithe iomlán os cionn 50 MW, déantar é a tháirgeadh trí theicneolaíocht chomhghiniúna ardéifeachtúlachta a chur i bhfeidhm, nó, i gcás suiteálacha leictreachais amháin, a bhaineann amach leibhéal glanéifeachtúlachta leictreachais de 36 % ar a laghad;
déantar é a tháirgeadh trí Ghabháil agus Stóráil CO2 Bithmhaise a chur i bhfeidhm.
Chun críocha phointí (a), (b) agus (c) den chéad fhomhír de mhír 1 den Airteagal seo, ní chuirfear suiteálacha leictreachais amháin san áireamh ach amháin i gcás nach n-úsáideann siad breoslaí iontaise mar phríomhbhreosla agus i gcás nach bhfuil acmhainneacht chostéifeachtach ann maidir le teicneolaíocht chomhghiniúna ardéifeachtúlachta de réir an mheasúnaithe i gcomhréir le hAirteagal 14 de Threoir 2012/27/AE.
Chun críocha phointí (a) agus (b) den chéad fhomhír de mhír 1 den Airteagal seo, ní bheidh feidhm ag an mhír seoacu ach amháin maidir le suiteálacha a rachaidh i mbun feidhme nó a chomshóitear ionas gur féidir leo úsáid a bhaint as breoslaí bithmhaise tar éis an 25 Nollaig 2021. Chun críocha phointe (c) den chéad fhomhír de mhír 1 den Airteagal seo ní dochar an mhír seo do thacaíocht arna tabhairt faoi scéimeanna tacaíochta i gcomhréir le hAirteagal 4 arna bhformheas faoin 25 Nollaig 2021.
Féadfaidh na Ballstáit ceanglais éifeachtúlachta fuinnimh níos airde ná na ceanglais dá dtagraítear sa chéad fhomhír a chur i bhfeidhm ar shuiteálacha a bhfuil ionchur teirmeach rátaithe is ísle ná sin acu.
Ní bheidh feidhm ag an gcéad fhomhír maidir le leictreachas arna tháirgeadh i suiteálacha ar thug Ballstát fógra sonrach don Choimisiún ina leith agus an fógra sin bunaithe ar fhianaise chuí-réasúnaithe go mbaineann rioscaí le cinnteacht an tsoláthair leictreachais sin. Ar mheasúnú an fhógra sin dó, glacfaidh an Coimisiún cinneadh ina gcuirfear san áireamh na heilimintí sin ar fad.
Chun na críocha dá dtagraítear i bpointe (c) den chéad fhomhír de mhír 1 den Airteagal seo, féadfaidh na Ballstáit maolú, ar feadh tréimhse teoranta, ó na critéir a leagtar síos i míreanna 2 go 7 agus mír10 agus mír 11 den Airteagal seo trí chritéir éagsúla a ghlacadh a bhaineann leis an méid seo a leanas:
suiteálacha atá lonnaithe i réigiún is forimeallaí dá dtagraítear in Airteagal 349 CFAE a mhéid a tháirgeann saoráidí den sórt sin leictreachas nó téamh nó fuarú ó bhreoslaí bithmhaise agus ó bhithleachtanna nó a tháirgeann siad bithbhreoslaí; agus
breoslaí bithmhaise agus bithleachtanna a úsáidtear sna suiteálacha dá dtagraítear i bpointe (a) den fhomhír seo agus bithbhreoslaí a tháirgtear sna suiteálacha sin, beag beann ar áit tionscnaimh na bithmhaise sin, ar an gcoinníoll go bhfuil údar oibiachtúil le critéir den sórt sin ar na forais gurb é is aidhm leo, i gcás an réigiúin sin is forimeallaí, rochtain ar fhuinneamh sábháilte agus slán agus céimniú isteach rianúil na gcritéar a leagtar síos i míreanna 2 go 7 agus 10 agus 11 den Airteagal seo a áirithiú, rud a bheadh mar dhreasacht don aistriú ó bhreoslaí iontaise go bithbhreoslaí inbhuanaithe, bithleachtanna inbhuanaithe agus breoslaí bithmhaise inbhuanaithe.
Beidh na critéir éagsúla dá dtagraítear sa mhír seo faoi réir fógra sonrach a thabharfaidh an Ballstát ábhartha don Choimisiún.
Faoi 31 Nollaig 2026, déanfaidh an Coimisiún measúnú ar thionchar na gcritéar breise sin ar an margadh inmheánach, agus cuirfear leis sin, más gá sin, togra lena n-áiritheofar comhchuibhiú na gceanglas sin.
Go dtí an 31 Nollaig 2030, féadfar fuinneamh ó bhithbhreoslaí, ó bhithleachtanna agus ó bhreoslaí bithmhaise a chur san áireamh freisin chun na gcríoch dá dtagraítear i mír 1, an chéad fhomhír, pointí (a), (b) agus (c), den Airteagal seo, i gcás inar fíor an méid seo a leanas ina leith:
deonaíodh tacaíocht roimh an 20 Samhain 2023, i gcomhréir leis na critéir maidir le hinbhuanaitheacht agus maidir le laghdú ar astaíochtaí gás ceaptha teasa a leagtar amach in Airteagal 29 sa leagan di a bhí i bhfeidhm an 29 Meán Fómhair 2020; agus
deonaíodh an tacaíocht i bhfoirm tacaíocht fhadtéarmach ar cinneadh méid seasta ina leith ag tús na tréimhse tacaíochta agus ar choinníoll go bhfuil sásra ceartúcháin i bhfeidhm chun a áirithiú nach ann do róchúiteamh.
Airteagal 29a
Critéir maidir le laghdú ar astaíochtaí gás ceaptha teasa le haghaidh breoslaí in-athnuaite de thionscnamh neamh-bhitheolaíoch agus breoslaí carbóin athchúrsáilte
Airteagal 30
Comhlíonadh na gcritéar maidir le hinbhuanaitheacht agus maidir le laghdú ar astaíochtaí gás ceaptha teasa a fhíorú
I gcás ina bhfuil breoslaí in-athnuaite agus breoslaí carbóin athchúrsáilte le háireamh faoi chomhair na gcuspóirí dá dtagraítear in Airteagal 3(1), Airteagal 15a(1), Airteagal 22a(1), Airteagal 23(1), Airteagal 24(4) agus Airteagal 25(1), ceanglóidh na Ballstáit ar oibreoirí eacnamaíocha a chruthú, trí bhíthin iniúchtaí éigeantacha neamhspleácha agus trédhearcacha, i gcomhréir leis an ngníomh cur chun feidhme arna ghlacadh de bhun mhír 8 den Airteagal seo, gur comhlíonadh na critéir maidir le hinbhuanaitheacht agus maidir le laghdú ar astaíochtaí gás ceaptha teasa a leagtar síos in Airteagal 29(2) go (7) agus (10) agus in Airteagal 29a(1) agus (2) i leith breoslaí in-athnuaite agus breoslaí carbóin athchúrsáilte. Chuige sin, ceanglóidh siad ar oibreoirí eacnamaíocha úsáid a bhaint as córas cothromúcháin maise ar fíor an méid seo a leanas ina leith:
is féidir leis coinsíneachtaí de bhunábhar nó de bhreoslaí nach ionann a dtréithe inbhuanaitheachta ná a dtréithe maidir le laghdú ar astaíochtaí gás ceaptha teasa a mheascadh, mar shampla: i gcoimeádán, i saoráid próiseála nó saoráid lóistíochtúil, in infreastruchtúr tarchurtha nó dáileacháin nó ar shuíomh;
is féidir leis coinsíneachtaí de bhunábhar nach ionann a luach fuinnimh a mheascadh chun go bpróiseálfaí a thuilleadh iad, ar choinníoll go ndéantar méid na gcoinsíneachtaí a oiriúnú i gcomhréir lena luach fuinnimh;
ceanglófar leis faisnéis maidir le hairíonna inbhuanaitheachta agus airíonna maidir le laghdú ar astaíochtaí gás ceaptha teasa agus méideanna na gcoinsíneachtaí dá dtagraítear i bpointe (a) chun go bhfágfaí sa mheascán é; agus
déantar foráil chun gur féidir a rá i dtaobh suim na gcoinsíneachtaí ar fad a baineadh amach as an meascán gurb ionann airíonna inbhuanaitheachta dóibh, ach na cainníochtaí céanna a bheith i gceist, agus suim na gcoinsíneachtaí móide an meascán agus ní mór an t-iarmhéid sin a bhaint amach le linn tréimhse iomchuí.
Áiritheofar leis an gcóras cothromúcháin maise nach ndéanfar gach coinsíneacht a áireamh ach an t-aon uair amháin i bpointe (a), (b) nó (c) den chéad fhomhír d'Airteagal 7(1) chun olltomhaltas deiridh fuinnimh ó fhoinsí inathnuaite a ríomh agus tabharfar faisnéis ann i dtaobh ar tugadh nó nár tugadh tacaíocht do tháirgeadh na coinsíneachta sin, agus más amhlaidh a tugadh, maidir le cineál na scéime tacaíochta.
I gcás ina bpróiseáiltear coinsíneacht, déanfar oiriúnú ar an bhfaisnéis faoi na hairíonna inbhuanaitheachta agus faoi na hairíonna maidir le laghdú ar astaíochtaí gás ceaptha teasa, agus sannfar í don aschur i gcomhréir leis na rialacha seo a leanas:
i gcás nach mbíonn de thoradh ar an bpróiseáil a dhéantar ar choinsíneacht amhábhair ach aschur amháin atá beartaithe chun bithbhreoslaí, bithleachtanna nó breoslaí bithmhaise, breoslaí in-athnuaite de thionscnamh neamh-bhitheolaíoch, nó breoslaí carbóin athchúrsáilte a tháirgeadh, oiriúnófar méid na coinsíneachta agus cainníochtaí gaolmhara na n-airíonna inbhuanaitheachta agus na n-airíonna maidir le laghdú ar astaíochtaí gás ceaptha teasa trí fhachtóir tiontaithe a chur i bhfeidhm arb ionann é agus an choibhéis atá idir mais an aschuir atá beartaithe do tháirgeadh den sórt sin agus mais an amhábhair atá á thabhairt isteach sa phróiseas;
i gcás ina mbíonn de thoradh ar an bpróiseáil a dhéantar ar choinsíneacht amhábhair níos mó ná aschur amháin atá beartaithe chun bithbhreoslaí, bithleachtanna nó breoslaí bithmhaise, breoslaí in-athnuaite de thionscnamh neamhbhitheolaíoch nó breoslaí carbóin athchúrsáilte a tháirgeadh, cuirfear fachtóir tiontaithe ar leithligh i bhfeidhm ar gach aschur agus úsáidfear cothromaíocht mhaise ar leithligh.
Beidh feidhm ag na hoibleagáidí a leagtar síos sa mhír seo gan beann ar cibé acu a tháirgtear na breoslaí in-athnuaite agus breoslaí carbóin athchúrsáilte laistigh den Aontas nó ar cibé acu a dhéantar iad a allmhairiú isteach san Aontas. Déanfar faisnéis faoi thionscnamh geografach agus cineál bunábhair na mbithbhreoslaí, na mbithleachtanna agus na mbreoslaí bithmhaise in aghaidh an tsoláthróra breosla a chur ar fáil do thomhaltóirí ar bhealach cothrom le dáta, inrochtana go héasca agus so-úsáidte ar shuíomhanna gréasáin na n-oibreoirí, na soláthróirí nó na n-údarás inniúil ábhartha agus déanfar í a thabhairt cothrom le dáta ar bhonn bliantúil. ◄
Cuirfidh na Ballstáit faoi bhráid an Choimisiúin, i bhfoirm chomhiomlán, an fhaisnéis dá dtagraítear sa chéad fhomhír den mhír seo. Foilseoidh an Coimisiún an fhaisnéis sin ar an ardán ríomhthuairiscithe dá dtagraítear in Airteagal 28 de Rialachán (AE) 2018/1999 i bhfoirm achoimrithe, agus rúndacht na faisnéise sin atá íogair ó thaobh na tráchtála de á caomhnú aige.
Féadfaidh an Coimisiún a chinneadh go mbeidh sna scéimeanna sin faisnéis chruinn faoi na bearta a glacadh chun ithir, uisce agus aer a chosaint, chun talamh díghrádaithe a athchóiriú, chun ró-thomhaltas uisce a sheachaint i limistéir ina mbíonn ganntanas uisce, agus chun bithbhreoslaí, bithleachtanna agus breoslaí bithmhaise lena ngabhann riosca íseal maidir le hathrú indíreach ar thalamhúsáid a dhearbhú.
Ceanglóidh an Coimisiún go ndéanfaidh gach scéim dheonach ar glacadh cinneadh ina leith faoi mhír 4, tuarascáil a chur faoi bhráid an Choimisiúin, faoin 30 Aibreán gach bliain, ina gcumhdaítear gach ceann de na pointí ►C1 a leagtar amach in Iarscríbhinn XI a ghabhann le Rialachán (AE) 2018/1999. ◄ Cumhdófar sa tuarascáil imeachtaí na bliana féilire roimhe sin. Ní bheidh feidhm ag an gceanglas tuarascáil a thíolacadh ach i dtaca le scéimeanna deonacha a bhfuil 12 mhí, ar a laghad, caite i mbun feidhme acu.
Cuirfidh an Coimisiún ar fáil na tuarascálacha a ullmhaíodh mar chuid de na scéimeanna deonacha, i bhfoirm chomhiomlán nó go hiomlán más iomchuí, ar an ardán ríomhthuairiscithe dá dtagraítear in Airteagal 28 de Rialachán (AE) 2018/1999.
Féadfaidh Ballstát fógra faoi scéim náisiúnta den sórt sin a thabhairt don Choimisiún. Tabharfaidh an Coimisiún tosaíocht don mheasúnú ar scéim den sórt sin chun aitheantas frithpháirteach déthaobhach agus iltaobhach na scéimeanna sin a éascú. Féadfaidh an Coimisiún a chinneadh, trí bhíthin gníomhartha cur chun feidhme, an gcomhlíonann scéim náisiúnta den sórt sin ar tugadh fógra ina leith na coinníollacha a leagtar síos sa Treoir seo. Déanfar na gníomhartha cur chun feidhme sin a ghlacadh i gcomhréir leis an nós imeachta scrúdúcháin dá dtagraítear in Airteagal 34(3).
I gcás ina gcinneann an Coimisiún go gcomhlíonann an scéim náisiúnta na coinníollacha a leagtar síos sa Treoir seo, ní dhiúltófar, le scéimeanna eile arna n-aithint ag an gCoimisiún i gcomhréir leis an Airteagal seo, aitheantas frithpháirteach a thabhairt do scéim náisiúnta an Bhallstáit sin a mhéid a bhaineann le fíorú a dhéanamh ar chomhlíonadh na gcritéar as a bhfuil sí aitheanta ag an gCoimisiún.
Maidir le suiteálacha a tháirgeann leictreachas, téamh agus fuarú a bhfuil a n-ionchur teirmeach rátaithe iomlán idir 7,5 agus 20 MW, féadfaidh na Ballstáit scéimeanna fíorúcháin náisiúnta simplithe a bhunú chun comhlíonadh na gcritéar maidir le hinbhuanaitheacht agus na gcritéar maidir le laghdú ar astaíochtaí gás ceaptha teasa a leagtar amach in Airteagal 29(2) go (7) agus (10) a áirithiú. Maidir leis na suiteálacha céanna, leagfar amach sna gníomhartha cur chun feidhme dá bhforáiltear i mír 8 den Airteagal seo na coinníollacha aonfhoirmeacha le haghaidh scéimeanna fíorúcháin deonacha simplithe chun a áirithiú go gcomhlíontar na critéir maidir le hinbhuanaitheacht agus na critéir maidir le laghdú ar astaíochtaí gás ceaptha teasa a leagtar amach in Airteagal 29(2) go (7) agus (10).
Déanfaidh na scéimeanna deonacha dá dtagraítear i mír 4 liosta a fhoilsiú, go bliantúil ar a laghad, ar a mbeidh na comhlachtaí deimhniúcháin a úsáideadh don iniúchóireacht neamhspleách, maille le hainm an eintitis nó an údaráis inniúil náisiúnta a thug aitheantas don chomhlacht deimhniúcháin agus ainm an eintitis nó an údaráis inniúil náisiúnta atá ag déanamh faireacháin air.
Sna gníomhartha cur chun feidhme sin, tabharfaidh an Coimisiún aird ar leith ar an ngá atá ann an t-ualach riaracháin a laghdú. Leis na gníomhartha cur chun feidhme, leagfar síos creat ama faoina mbeidh ar na scéimeanna deonacha na caighdeáin a chur chun feidhme. Féadfaidh an Coimisiún cinntí lena n-aithnítear scéimeanna deonacha de bhun mhír 4 a aisghairm má tharlaíonn sé go dteipeann ar na scéimeanna sin caighdeáin den sórt sin a chur chun feidhme laistigh den chreat ama dá bhforáiltear. I gcás ina n-ardaíonn Ballstát ábhair imní nach bhfuil scéim dheonach ag feidhmiú i gcomhréir leis na caighdeáin maidir le hiontaofacht, le trédhearcacht, agus le hiniúchóireacht neamhspleách arb iad is bonn dochinntí faoi mhír 4, déanfaidh an Coimisiún an t-ábhar a imscrúdú agus gníomhaíocht iomchuí a ghlacadh.
Déanfaidh údaráis inniúla na mBallstát maoirseacht ar oibríocht na gcomhlachtaí deimhniúcháin atá i mbun iniúchóireacht neamhspleách faoi scéim dheonach. Ar iarraidh ó na húdaráis inniúla, tíolacfaidh na comhlachtaí deimhniúcháin an fhaisnéis ábhartha uile is gá chun maoirseacht a dhéanamh ar an oibríocht, lena n-áirítear dáta beacht na n-iniúchóireachtaí, an tráth a ndearnadh iad agus an áit ina ndearnadh iad. I gcás ina n-aimsíonn na Ballstáit saincheisteanna maidir le neamhchomhlíonadh, cuirfidh siad sin in iúl don scéim dheonach gan mhoill.
Laistigh de 6 mhí tar éis iarraidh den sórt sin a fháil, déanfaidh an Coimisiún, trí bhíthin gníomhartha cur chun feidhme, a chinneadh an bhféadfaidh an Ballstát lena mbaineann ceachtar den mhéid seo a leanas a dhéanamh:
na breoslaí in-athnuaite agus breoslaí carbóin athchúrsáilte a tháirgtear ón bhfoinse sin a chur san áireamh chun na gcríoch dá dtagraítear i bpointí (a), (b) agus (c) den chéad fhomhír d’Airteagal 29(1); nó
de mhaolú ar mhír 9, a cheangal ar sholáthróirí fhoinse na mbreoslaí in-athnuaite agus na mbreoslaí carbóin athchúrsáilte tuilleadh fianaise a sholáthar faoi chomhlíonadh na gcritéar sin maidir le hinbhuanaitheacht agus maidir le laghdú ar astaíochtaí gás ceaptha teasa agus faoi chomhlíonadh na dtairseach sin maidir le laghdú ar astaíochtaí gás ceaptha teasa.
Déanfar na gníomhartha cur chun feidhme dá dtagraítear sa dara fomhír den mhír seo a ghlacadh i gcomhréir leis an nós imeachta scrúdúcháin dá dtagraítear in Airteagal 34(3).
Airteagal 31
Tionchar gáis ceaptha teasa a bhíonn ag bithbhreoslaí, ag bithleachtanna agus ag breoslaí bithmhaise a ríomh
Chun críocha Airteagal 29(10), déanfar an laghdú ar astaíochtaí gás ceaptha teasa de bharr úsáid bithbhreoslaí, bithleachtanna agus breoslaí bithmhaise a ríomh i gceann de na bealaí seo a leanas:
i gcás ina leagtar síos luach réamhshocraithe don laghdú ar astaíochtaí gás ceaptha teasa i dtaca leis an gconair táirgeachta i gCuid A nó i gCuid B d'Iarscríbhinn V do bhithbhreoslaí agus do bhithleachtanna agus i gCuid A d'Iarscríbhinn VI do bhreoslaí bithmhaise i gcás inarb ionann le náid nó níos lú ná náid luach e1 na mbithbhreoslaí nó na mbithleachtanna sin arna ríomh i gcomhréir le pointe 7 i gCuid C d'Iarscríbhinn V agus na mbreoslaí bithmhaise sin arna ríomh i gcomhréir le pointe 7 i gCuid B d'Iarscríbhinn VI trí úsáid a bhaint as an luach réamhshocraithe sin;
trí úsáid a bhaint as luach iarbhír arna ríomh i gcomhréir leis an modheolaíocht a leagtar síos i gCuid C d'Iarscríbhinn V do bhithbhreoslaí agus do bhithleachtanna agus i gCuid B d'Iarscríbhinn VI do bhreoslaí bithmhaise;
trí úsáid a bhaint as luach arna ríomh mar shuim na bhfachtóirí atá sna foirmlí dá dtagraítear i bpointe 1 i gCuid C d'Iarscríbhinn V, nuair is féidir na luachanna réamhshocraithe dí-chomhiomlánaithe atá i gCuid D nó i gCuid E d'Iarscríbhinn V a úsáid ar son cuid de na fachtóirí, maille le luachanna iarbhír, arna ríomh i gcomhréir leis an modheolaíocht a leagtar amach i gCuid C d'Iarscríbhinn V, i gcás gach fachtóra eile; nó
trí úsáid a bhaint as luach arna ríomh mar shuim na bhfachtóirí atá sna foirmlí dá dtagraítear i bpointe 1 i gcuid B d'Iarscríbhinn VI, i gcás inar féidir na luachanna réamhshocraithe dí-chomhiomlánaithe atá i gcuid C d'Iarscríbhinn VI a úsáid ar son cuid de na fachtóirí, agus ina n-usáidtear luachanna iarbhír, arna ríomh i gcomhréir leis an modheolaíocht a leagtar amach i gCuid B d'Iarscríbhinn VI i gcás gach fachtóra eile.
Is féidir, de bhun na gcinntí sin, na sonraí sin a úsáid in áit na luachanna réamhshocraithe dí-chomhiomlánaithe d'earnáil an tsaothraithe a leagtar síos i gCuid D nó nó i gcuid E d'Iarscríbhinn V i gcás bithbhreoslaí agus bithleachtanna agus i gcuid C d'Iarscríbhinn VI i gcás breoslaí bithmhaise.
Tá sé de chumhacht ag an gCoimisiún gníomhartha tarmligthe a ghlacadh de bhun Airteagal 35 chun Iarscríbhinní V agus VI a leasú, i gcás inarb iomchuí, trí na luachanna réamhshocraithe a chur leis nó a athchóiriú nó an modheolaíocht a mhodhnú.
I gcás aon oiriúnú nó breisiú a dhéanfar ar liosta na luachanna réamhshocraithe in Iarscríbhinní V agus VI:
más beag a chuireann fachtóir le líon foriomlán na n-astaíochtaí, nó má bhíonn an éagsúlacht teoranta, nó má bhaineann costas mór nó deacracht mhór le bunú na luachanna iarbhír, beidh na luachanna réamhshocraithe ina luachanna tipiciúla mar a ghabhfadh le gnáthphróisis táirgthe;
i ngach cás eile, beidh na luachanna réamhshocraithe coimeádach le hais na ngnáthphróiseas táirgthe.
Airteagal 31a
Bunachar sonraí an Aontais
I gcás inarb iomchuí chun inrianaitheacht sonraí ó cheann ceann an tslabhra soláthair a fheabhsú, tugtar de chumhacht don Choimisiún gníomhartha tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 35 chun an Treoir seo a fhorlíonadh trí raon feidhme na sonraí atá le háireamh i mbunachar sonraí an Aontais a leathnú tuilleadh chun sonraí ábhartha a chumhdach ó phointe táirgthe nó bailithe an amhábhair a úsáidtear le haghaidh tháirgeadh an bhreosla.
Ceanglóidh na Ballstáit ar sholáthróirí breosla na sonraí is gá a iontráil i mbunachar sonraí an Aontais chun a fhíorú go gcomhlíontar na ceanglais a leagtar síos in Airteagal 25(1), an chéad fhomhír.
D’ainneoin na chéad fhomhíre, an dara fomhír agus an tríú fomhír, le haghaidh breoslaí gásacha a instealltar i mbonneagar gáis idirnasctha an Aontais, déanfaidh oibreoirí eacnamaíocha, i gcás ina gcinneann an Ballstát córas cothromúcháin maise a chomhlánú le córas ráthaíochtaí tionscnaimh, sonraí a iontráil i mbunachar sonraí an Aontais faoi na hidirbhearta a rinneadh agus faoi na saintréithe inbhuanaitheachta agus sonraí ábhartha eile, amhail astaíochtaí gás ceaptha teasa na mbreoslaí suas go dtí an pointe insteallta chuig an mbonneagar gáis idirnasctha.
Le scéimeanna deonacha nó náisiúnta den sórt sin, féadfar úsáid a bhaint as córais sonraí tríú páirtí mar idirghabhálaithe chun na sonraí a bhailiú, ar choinníoll gur tugadh fógra don Choimisiún faoi úsáid den sórt sin.
Féadfaidh gach Ballstát bunachar sonraí náisiúnta atá ann cheana agus atá ailínithe agus nasctha le bunachar sonraí an Aontais trí chomhéadan a úsáid, nó bunachar sonraí náisiúnta a bhunú, is féidir le hoibreoirí eacnamaíocha a úsáid mar uirlis chun sonraí a bhailiú agus a dhearbhú agus chun na sonraí sin a iontráil agus a aistriú isteach i mbunachar sonraí an Aontais, ar choinníoll gur fíor an méid seo a leanas ina leith:
comhlíontar, leis an mbunachar sonraí náisiúnta, bunachar sonraí an Aontais, lena n-áirítear maidir le tráthúlacht tharchur na sonraí, tíopeolaíocht na dtacar sonraí a aistríodh, agus na prótacail maidir le cáilíocht sonraí agus fíorú sonraí;
áirithíonn na Ballstáit go ndéantar na sonraí a iontráiltear sna bunachair sonraí náisiúnta a aistriú láithreach chuig bunachar sonraí an Aontais.
Féadfaidh na Ballstáit bunachair sonraí náisiúnta a bhunú i gcomhréir leis an dlí náisiúnta nó leis an gcleachtas náisiúnta, amhail chun ceanglais náisiúnta níos déine a chur san áireamh, a mhéid a bhaineann le critéir maidir le hinbhuanaitheacht. Le bunachair sonraí náisiúnta den sórt sin, ní chuirfear bac ar inrianaitheacht fhoriomlán na gcoinsíneachtaí inbhuanaithe amhábhar nó breoslaí atá le hiontráil i mbunachar sonraí an Aontais i gcomhréir leis an Treoir seo.
Cáilíocht na sonraí a iontráiltear i mbunachar sonraí an Aontais trí bhíthin bunachair sonraí náisiúnta, saintréithe inbhuanaitheachta na mbreoslaí a bhaineann leis na sonraí sin, agus formheas deiridh na n-idirbheart, déanfar iad a fhíorú trí bhunachar sonraí an Aontais agus trí bhunachar sonraí an Aontais amháin. Déanfar cruinneas agus iomláine na sonraí sin a fhíorú i gcomhréir le Rialachán Cur Chun Feidhme (AE) 2022/996 ón gCoimisiún ( 27 ). Féadfaidh comhlachtaí deimhniúcháin iad a sheiceáil.
Tabharfaidh na Ballstáit fógra don Choimisiún faoi ghnéithe mionsonraithe a mbunachair sonraí náisiúnta. Tar éis an fhógra sin, déanfaidh an Coimisiún measúnú féachaint an gcomhlíonann an bunachar sonraí náisiúnta na ceanglais a leagtar síos sa tríú fomhír. Murab amhlaidh an cás, féadfaidh an Coimisiún a cheangal ar na Ballstáit bearta iomchuí a dhéanamh chun a áirithiú go gcomhlíontar na ceanglais sin.
Airteagal 32
Gníomhartha cur chun feidhme
Cuirfear san áireamh sna gníomhartha cur chun feidhme dá dtagraítear sa dara fomhír d'Airteagal 29(3), Airteagal 29(8), an dara fomhír d'Airteagal 30(5), an dara fhomhír d'Airteagal 30(6), an chéad fhomhír d'Airteagal 30(8), an chéad fhomhír d'Airteagal 31(4) agus Airteagal 31(6) den Treoir seo na forálacha a bhaineann le laghduithe astaíochtaí gás ceaptha teasa i gcomhréir le hAirteagal 7a de Threoir 98/70/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle ( 28 ).
Airteagal 33
Faireachán an Choimisiúin
Sa togra sin, cuirfear san áireamh an taithí a fuarthas agus an Treoir seo á cur chun feidhme, lena n-áirítear a hinbhuanaitheacht agus a cuid critéar maidir le laghdú astaíochtaí gás ceaptha teasa, maille le forbairtí teicniúla i réimse an fhuinnimh ó fhoinsí inathnuaite.
Agus an togra reachtach dá dtagraítear sa chéad fhomhír den mhír seo á ullmhú aige, cuirfidh an Coimisiún an méid seo a leanas san áireamh, i gcás inarb iomchuí:
comhairle ón mBord Comhairleach Eolaíoch Eorpach um an Athrú Aeráide a bunaíodh faoi Airteagal 10a de Rialachán (CE) Uimh. 401/2009 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle ( 29 );
buiséad táscach réamh-mheasta an Aontais maidir le gáis ceaptha teasa mar a leagtar amach in Airteagal 4(4) de Rialachán (AE) 2021/1119 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle ( 30 );
na pleananna comhtháite náisiúnta fuinnimh agus aeráide arna dtíolacadh ag na Ballstáit faoin 30 Meitheamh 2024 de bhun Airteagal 14(2) de Rialachán (AE) 2018/1999;
an taithí a fuarthas trí chur chun feidhme na Treorach seo, lena n-áirítear na critéir atá inti maidir le hinbhuanaitheacht agus maidir le laghdú ar astaíochtaí gás ceaptha teasa; agus
forbairtí teicneolaíochta maidir le fuinneamh ó fhoinsí in-athnuaite.
Airteagal 34
Nós imeachta coiste
I gcás nach dtugann an Coiste aon tuairim, ní dhéanfaidh an Coimisiún an dréachtghníomh cur chun feidhme a ghlacadh agus is ag an tríú fomhír d'Airteagal 5(4) de Rialachán (AE) Uimh. 182/2011 a bheidh feidhm.
Airteagal 35
An tarmligean a fheidhmiú
Airteagal 36
Trasuí
Nuair a ghlacfaidh na Ballstáit na bearta sin, beidh tagairt iontu don Treoir seo nó beidh tagairt den sórt sin ag gabháil leo tráth a bhfoilsithe oifigiúil. Áireoidh siad chomh maith ráiteas go ndéanfar tagairtí i bhforálacha reachtaíochta, rialúcháin nó riaracháin atá ann cheana maidir leis an Treoir arna haisghairm leis an Treoir seo a fhorléiriú mar thagairtí don Treoir seo. Is iad na Ballstáit a chinnfidh an tslí le tagairt den sórt sin a dhéanamh agus conas a dhéanfar an ráiteas sin a leagan amach.
Airteagal 37
Aisghairm
Déantar Treoir 2009/28/CE, arna leasú leis na Treoracha a liostaítear i gcuid A d'Iarscríbhinn XI, a aisghairm le héifeacht ón 1 Iúil 2021, gan dochar d'oibleagáidí na mBallstát maidir leis na teorainneacha ama chun na Treoracha a leagtar amach i gcuid B d'Iarscríbhinn XI a thrasuí sa dlí náisiúnta agus gan dochar d'oibleagáidí na mBallstát in 2020 mar a leagtar síos in Airteagal 3(1) agus mar a leagtar amach i gCuid A d'Iarscríbhinn 1 de Threoir 2009/28/CE.
Is mar thagairtí don Treoir seo, a léifear i gcomhréir leis an tábla comhghaoil a leagtar amach in Iarscríbhinn XII, a dhéanfar tagairtí don Treoir aisghairthe a fhorléiriú.
Airteagal 38
Teacht i bhfeidhm
Tiocfaidh an Treoir seo i bhfeidhm an tríú lá tar éis lá a foilsithe in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh.
Airteagal 39
Seolaithe
Dírítear an Treoir seo chuig na Ballstáit.
IARSCRÍBHINN I
SPRIOCANNA FORIOMLÁNA NA MBALLSTÁT DO SCIAR AN FHUINNIMH Ó FHOINSÍ INATHNUAITE SAN OLLTOMHALTAS DEIRIDH FUINNIMH IN 2020 ( 31 )
A. Spriocanna foriomlána na mBallstát
|
Sciar an fhuinnimh ó fhoinsí inathnuaite san olltomhaltas deiridh fuinnimh, 2005 (S2005) |
An sprioc do sciar an fhuinnimh ó fhoinsí inathnuaite san olltomhaltas deiridh fuinnimh, 2020 (S2020) |
An Bheilg |
2,2 % |
13 % |
An Bhulgáir |
9,4 % |
16 % |
Poblacht na Seice |
6,1 % |
13 % |
An Danmhairg |
17,0 % |
30 % |
An Ghearmáin |
5,8 % |
18 % |
An Eastóin |
18,0 % |
25 % |
Éire |
3,1 % |
16 % |
An Ghréig |
6,9 % |
18 % |
An Spáinn |
8,7 % |
20 % |
An Fhrainc |
10,3 % |
23 % |
An Chróit |
12,6 % |
20 % |
An Iodáil |
5,2 % |
17 % |
An Chipir |
2,9 % |
13 % |
An Laitvia |
32,6 % |
40 % |
An Liotuáin |
15,0 % |
23 % |
Lucsamburg |
0,9 % |
11 % |
An Ungáir |
4,3 % |
13 % |
Málta |
0,0 % |
10 % |
An Ísiltír |
2,4 % |
14 % |
An Ostair |
23,3 % |
34 % |
An Pholainn |
7,2 % |
15 % |
An Phortaingéil |
20,5 % |
31 % |
An Rómáin |
17,8 % |
24 % |
An tSlóivéin |
16,0 % |
25 % |
Poblacht na Slóvaice |
6,7 % |
14 % |
An Fhionlainn |
28,5 % |
38 % |
An tSualainn |
39,8 % |
49 % |
▼M2 ————— |
IARSCRÍBHINN IA
SCIARTHA NÁISIÚNTA A BHAINEANN LE TÉAMH AGUS FUARÚ D’FHUINNEAMH Ó FHOINSÍ IN-ATHNUAITE IN OLLTOMHALTAS DEIRIDH FUINNIMH LE hAGHAIDH 2020-2030
|
Breisithe breise ar Airteagal 23(1) (i bpointí céatadáin) don tréimhse 2021-2025 (*1) |
Breisithe breise ar Airteagal 23(1) (i bpointí céatadáin) don tréimhse 2026-2030 (*2) |
Scaireanna a eascraíonn as sin, lena n-áirítear breisithe gan dramhtheas agus dramhfhuacht (i bpointí céatadáin) |
an Bheilg |
1,0 |
0,7 |
1,8 |
an Bhulgáir |
0,7 |
0,4 |
1,5 |
an tSeicia |
0,8 |
0,5 |
1,6 |
an Danmhairg |
1,2 |
1,1 |
1,6 |
an Ghearmáin |
1,0 |
0,7 |
1,8 |
an Eastóin |
1,3 |
1,2 |
1,7 |
Éire |
2,3 |
2,0 |
3,1 |
an Ghréig |
1,3 |
1,0 |
2,1 |
an Spáinn |
0,9 |
0,6 |
1,7 |
an Fhrainc |
1,3 |
1,0 |
2,1 |
an Chróit |
0,8 |
0,5 |
1,6 |
an Iodáil |
1,1 |
0,8 |
1,9 |
an Chipir |
0,8 |
0,5 |
1,6 |
an Laitvia |
0,7 |
0,6 |
1,1 |
an Liotuáin |
1,7 |
1,6 |
2,1 |
Lucsamburg |
2,3 |
2,0 |
3,1 |
an Ungáir |
0,9 |
0,6 |
1,7 |
Málta |
0,8 |
0,5 |
1,6 |
an Ísiltír |
1,1 |
0,8 |
1,9 |
an Ostair |
1,0 |
0,7 |
1,8 |
an Pholainn |
0,8 |
0,5 |
1,6 |
an Phortaingéil |
0,7 |
0,4 |
1,5 |
an Rómáin |
0,8 |
0,5 |
1,6 |
an tSlóivéin |
0,8 |
0,5 |
1,6 |
an tSlóvaic |
0,8 |
0,5 |
1,6 |
an Fhionlainn |
0,6 |
0,5 |
1,0 |
an tSualainn |
0,7 |
0,7 |
0,7 |
(*1)
Solúbthachtaí Airteagal 23(2), pointí (b) agus (c), i gcás inar cuireadh san áireamh iad agus na breisithe breise agus na scaireanna a eascraíonn astu á ríomh.
(*2)
Solúbthachtaí Airteagal 23(2), pointí (b) agus (c), i gcás inar cuireadh san áireamh iad agus na breisithe breise agus na scaireanna a eascraíonn astu á ríomh. |
IARSCRÍBHINN II
RIAIL NORMALÚCHÁIN DON CHUNTAS AR LEICTREACHAS ARNA GHINIÚINT Ó HIDREACHUMHACHT AGUS Ó CHUMHACHT GHAOITHE
Cuirfear an riail seo a leanas i bhfeidhm chun críocha cuntasaíochta don leictreachas arna ghiniúint ó hidreachumhacht i mBallstát tugtha:
►C1
◄ nuair atá:
N |
= |
an bhliain tagartha; |
QN(norm) |
= |
an leictreachas normalaithe arna ghiniúint ag gach stáisiún hidrileictreach den Bhallstát sa bhliain N, chun críocha cuntasaíochta; |
Qi |
= |
cainníocht an leictreachais arna ghiniúint go hiarbhír i mbliain i ag gach stáisiún hidrileictreach sa Bhallstát arna thomhas in GWh, gan táirgeadh ó aonaid taisce pumpála a úsáideann uisce a pumpáladh in aghaidh fána roimhe sin; |
Ci |
= |
an toilleadh iomlán suiteáilte, glan ar thaisce pumpála, ó gach stáisiún hidrileictreach sa Bhallstát ag deireadh na bliana i, arna thomhas in MW. |
Cuirfear an riail seo a leanas i bhfeidhm chun críocha cuntasaíochta don leictreachas arna ghiniúint ó chumhacht ghaoithe ar talamh i mBallstát tugtha:
►C1
◄ nuair atá:
N |
= |
an bhliain tagartha; |
QN(norm) |
= |
an leictreachas normalaithe arna ghiniúint ag gach gléasra cumhachta gaoithe ar talamh den Bhallstát sa bhliain N, chun críocha cuntasaíochta; |
Qi |
= |
cainníocht an leictreachais arna ghiniúint go hiarbhír i mbliain i ag gach stáisiún hidrileictreach ar talamh sa Bhallstát arna thomhas in GWh; |
Cj |
= |
an toilleadh iomlán suiteáilte atá ag gach gléasra cumhachta gaoithe ar talamh sa Bhallstát ag deireadh na bliana j, arna thomhas in MW; |
n |
= |
4 nó an líon de bhlianta roimh bhliain N lena bhfuil sonraí faoin toilleadh agus táirgeachta ar fáil don Bhallstát atá i gceist, cibé acu is ísle. |
Cuirfear an riail seo a leanas i bhfeidhm chun críocha cuntasaíochta don leictreachas arna ghiniúint ó chumhacht ghaoithe amach ón gcósta i mBallstát tugtha:
►C1
◄ nuair atá:
N |
= |
an bhliain tagartha; |
QN(norm) |
= |
an leictreachas normalaithe arna ghiniúint ag gach gléasra cumhachta gaoithe amach ón gcósta den Bhallstát sa bhliain N, chun críocha cuntasaíochta; |
Qi |
= |
cainníocht an leictreachais arna ghiniúint go hiarbhír i mbliain i ag gach stáisiún hidrileictreach amach ón gcósta sa Bhallstát arna thomhas in GWh; |
Cj |
= |
an toilleadh iomlán suiteáilte atá ag gach gléasra cumhachta gaoithe amach ón gcósta sa Bhallstát ag deireadh na bliana j, arna thomhas in MW; |
n |
= |
4 nó an líon de bhlianta roimh bhliain N lena bhfuil sonraí faoin toilleadh agus táirgeachta ar fáil don Bhallstát atá i gceist, cibé acu is ísle. |
IARSCRÍBHINN III
LUACH FUINNIMH BREOSLAÍ
Breosla |
Luach fuinnimh de réir meáchain (luach calrach íochtarach, MJ/kg) |
Luach fuinnimh de réir toirte (luach calrach íochtarach, MJ/l) |
BREOSLAÍ Ó BHITHMHAIS AGUS/NÓ Ó OIBRÍOCHTAÍ PRÓISEÁLA BITHMHAISE |
|
|
Bithphrópán |
46 |
24 |
Ola glasraí íon (ola arna táirgeadh ó phlandaí ola trí fháisceadh, eastóscadh nó modhanna inchomparáide, amh nó scagtha ach gan aon athrú ceimiceach) |
37 |
34 |
Bithdhíosal - eistear meitile aigéid shailligh (eistear meitile arna tháirgeadh ó ola de thionscnamh bithmhaise) |
37 |
33 |
Bithdhíosal - eistear eitile aigéid shailligh (eistear eitile arna tháirgeadh ó ola de thionscnamh bithmhaise) |
38 |
34 |
Bithghás is féidir a íonú go cáilíocht gáis nádúrtha |
50 |
— |
Ola de thionscnamh bithmhaise arna hidreachóireáil (arna cóireáil go teirmiceimiceach le hidrigin), le húsáid in ionad díosail |
44 |
34 |
Ola de thionscnamh bithmhaise arna hidreachóireáil (arna cóireáil go teirmiceimiceach le hidrigin), le húsáid in ionad díosail |
45 |
30 |
Ola de thionscnamh bithmhaise arna hidreachóireáil (arna cóireáil go teirmiceimiceach le hidrigin), le húsáid in ionad scairdbhreosla |
44 |
34 |
Ola de thionscnamh bithmhaise arna hidreachóireáil (arna cóireáil go teirmiceimiceach le hidrigin), le húsáid in ionad gás peitriliam leachtaithe |
46 |
24 |
Ola chomhphróiseáilte (arna próiseáil i scaglann go comhuaineach le breosla iontaise) de thionscnamh bithmhaise nó bithmhaise pirealaithe le húsáid in ionad díosail |
43 |
36 |
Ola chomhphróiseáilte (arna próiseáil i scaglann go comhuaineach le breosla iontaise) de thionscnamh bithmhaise nó bithmhaise pirealaithe le húsáid in ionad peitril |
44 |
32 |
Ola chomhphróiseáilte (arna próiseáil i scaglann go comhuaineach le breosla iontaise) de thionscnamh bithmhaise nó bithmhaise pirealaithe le húsáid in ionad scairdbhreosla |
43 |
33 |
Ola chomhphróiseáilte (arna próiseáil i scaglann go comhuaineach le breosla iontaise) de thionscnamh bithmhaise nó bithmhaise pirealaithe le húsáid in ionad gás peitriliam leachtaithe |
46 |
23 |
BREOSLAÍ IN-ATHNUAITE IS FÉIDIR A THÁIRGEADH Ó FHOINSÍ ÉAGSÚLA IN-ATHNUAITE, LENA nÁIRÍTEAR BITHMHAIS |
|
|
Meatánól ó fhoinsí in-athnuaite |
20 |
16 |
Eatánól ó fhoinsí in-athnuaite |
27 |
21 |
Própánól ó fhoinsí in-athnuaite |
31 |
25 |
Bútanól ó fhoinsí in-athnuaite |
33 |
27 |
Díosal Fischer-Tropsch (hidreacarbón sintéiseach nó meascán de hidreacarbóin shintéiseacha le húsáid in ionad díosail) |
44 |
34 |
Peitreal Fischer-Tropsch (hidreacarbón sintéiseach nó meascán de hidreacarbóin shintéiseacha le húsáid in ionad peitril) |
44 |
33 |
Scairdbhreosla Fischer-Tropsch (hidreacarbón sintéiseach nó meascán de hidreacarbóin shintéiseacha, le húsáid in ionad scairdbhreosla) |
44 |
33 |
Gás peitriliam leachtaithe Fischer-Tropsch (hidreacarbón sintéiseach nó meascán de hidreacarbóin shintéiseacha le húsáid in ionad gás peitriliam leachtaithe) |
46 |
24 |
DME (éitear démheitile) |
28 |
19 |
Hidrigin ó fhoinsí in-athnuaite |
120 |
— |
ETBE (éitear búitileach treasach eitileach arna tháirgeadh ar bhonn eatánóil) |
36 (lena n-áirítear 33 % ó fhoinsí in-athnuaite) |
27 (lena n-áirítear 33 % ó fhoinsí in-athnuaite) |
MTBE (éitear búitileach treasach meitileach arna tháirgeadh ar bhonn meatánóil) |
35 (lena n-áirítear 22 % ó fhoinsí in-athnuaite) |
26 (lena n-áirítear 22 % ó fhoinsí in-athnuaite) |
TAEE (éitear eitileach treasach aimileach arna tháirgeadh ar bhonn eatánóil) |
38 (lena n-áirítear 29 % ó fhoinsí in-athnuaite) |
29 (lena n-áirítear 29 % ó fhoinsí in-athnuaite) |
TAME (éitear eitileach treasach meitileach aimileach arna tháirgeadh ar bhonn meatánóil) |
36 (lena n-áirítear 18 % ó fhoinsí in-athnuaite) |
28 (lena n-áirítear 18 % ó fhoinsí in-athnuaite) |
THxEE (éitear eitileach treasach heicsealach arna tháirgeadh ar bhonn eatánóil) |
38 (lena n-áirítear 25 % ó fhoinsí in-athnuaite) |
30 (lena n-áirítear 25 % ó fhoinsí in-athnuaite) |
THxME (éitear meitileach treasach heicsealach arna tháirgeadh ar bhonn meatánóil) |
38 (lena n-áirítear 14 % ó fhoinsí in-athnuaite) |
30 (lena n-áirítear 14 % ó fhoinsí in-athnuaite) |
BREOSLAÍ NEAMH-IN-ATHNUAITE |
|
|
Peitreal |
43 |
32 |
Díosal |
43 |
36 |
Scaird-bhreosla |
43 |
34 |
Hidrigin ó fhoinsí neamh-in-athnuaite |
120 |
— |
IARSCRÍBHINN IV
OILIÚINT AGUS DEIMHNIÚ SUITEÁLAITHE AGUS DEARTHÓIRÍ SUITEÁLACHA FUINNIMH IN-ATHNUAITE
Beidh na scéimeanna deimhniúcháin nó cáiliúcháin coibhéiseacha agus na cláir oiliúna dá dtagraítear in Airteagal 18(3) bunaithe ar na critéir seo a leanas:
Beidh an próiseas deimhniúcháin nó cáiliúcháin coibhéiseach trédhearcach agus sainithe go soiléir ag na Ballstáit nó ag an gcomhlacht riaracháin a cheapfaidh siad.
Déanfar na deimhnithe a eisíonn comhlachtaí deimhniúcháin a shainiú go soiléir agus beidh siad éasca le sainaithint d’oibrithe agus do ghairmithe atá ag lorg deimhniúcháin.
Cuirfidh an próiseas deimhniúcháin ar chumas suiteálaithe an t-eolas teoiriciúil agus praiticiúil is gá a fháil agus a ráthú go bhfuil na scileanna is gá acu chun suiteálacha ardcháilíochta a oibríonn go hiontaofa a chur i bhfeidhm.
Suiteálaithe córas lena n-úsáidtear bithmhais, teaschaidéil, fuinneamh geoiteirmeach éadomhain, grianfhuinneamh fótavoltach agus grianfhuinneamh teirmeach, lena n-áirítear stóráil fuinnimh agus pointí athluchtaithe, beidh deimhniú acu ó chlár oiliúna creidiúnaithe nó soláthraí oiliúna creidiúnaithe nó ó scéimeanna cáiliúcháin coibhéiseacha.
Is iad na Ballstáit nó an comhlacht riaracháin a cheapfaidh siad a dhéanfaidh creidiúnú ar an gclár oiliúna nó soláthraí oiliúna. Áiritheoidh an comhlacht creidiúnúcháin go mbeidh cuimsitheacht agus leanúnachas agus clúdach réigiúnach nó náisiúnta ag baint leis na cláir oiliúna, lena n-áirítear cláir uas-scilithe agus athscilithe, arna dtairiscint ag an soláthraí oiliúna.
Beidh saoráidí teicniúla leormhaithe ag an soláthraí oiliúna chun oiliúint phraiticiúil a sholáthar, lena n-áirítear trealamh leordhóthanach saotharlainne nó saoráidí comhfhreagracha chun oiliúint phraiticiúil a sholáthar.
I dteannta na bunoiliúna, déanfaidh an soláthraí oiliúna cúrsaí oiliúna athnuachana agus uas-scilithe níos giorra arna n-eagrú i modúil oiliúna a thairiscint lena gcuirtear ar chumas suiteálaithe agus dearthóirí inniúlachtaí nua a fhoghlaim, agus a gcuid scileanna a leathnú agus a éagsúlú i roinnt cineálacha teicneolaíochta agus ina réimsí féin. Áiritheoidh an soláthraí oiliúna go gcuirfear oiliúint in oiriúint do theicneolaíocht nua fuinnimh in-athnuaite i gcomhthéacs na bhfoirgneamh, na tionsclaíochta agus na talmhaíochta. Aithneoidh soláthraithe oiliúna na scileanna ábhartha a fhoghlaimítear.
Dearfar na cláir oiliúna agus na modúil oiliúna sa chaoi is go mbeifear in ann foghlaim ar feadh an tsaoil a dhéanamh i suiteálacha fuinnimh in-athnuaite agus beidh siad comhoiriúnach leis an ngairmoiliúint do chuardaitheoirí poist céaduaire agus do dhaoine fásta atá ag lorg athoiliúna nó fostaíocht nua.
Dearfar na cláir oiliúna chun gur fusa cáilíochtaí a fháil lena gcumhdaítear cineálacha éagsúla teicneolaíochta agus réitigh éagsúla agus chun speisialtóireacht theoranta i mbranda sonrach nó i dteicneolaíocht shonrach a sheachaint. Féadfaidh monaróir an trealaimh nó an chórais, institiúidí nó cumainn a bheith ina soláthraí oiliúna.
Beidh codanna teoiriciúla agus codanna praiticiúla araon san áireamh san oiliúint a mbeidh deimhniú suiteálaí nó cáilíocht suiteálaí mar thoradh leis. Ag deireadh na hoiliúna, ní mór na scileanna a bheith ag an suiteálaí atá de dhíth chun an trealamh agus na córais ábhartha a shuiteáil chun riachtanais feidhmíochta agus iontaofachta an chustaiméara a shásamh, ceardaíocht ardchaighdeáin a úsáid, agus gach cód agus caighdeán is infheidhme, lena n-áirítear lipéadú fuinnimh agus éicilipéadú, a chomhlíonadh.
Críochnóidh an cúrsa oiliúna le scrúdú a mbeidh deimhniú nó cáilíocht mar thoradh air. Beidh san áireamh sa scrúdú measúnú praiticiúil ar choirí bithmhaise nó soirn bhithmhaise, teaschaidéil, suiteálacha geoiteirmeacha éadoimhne, suiteálacha fótavoltacha gréine nó teirmeacha gréine, lena n-áirítear stóráil fuinnimh, nó pointí athluchtaithe, lena gcumasaítear freagairt don éileamh, a shuiteáil go rathúil.
Sna scéimeanna deimhniúcháin nó scéimeanna um cháilíochtaí coibhéiseacha dá dtagraítear in Airteagal 18(3) tabharfar aird chuí ar na treoirlíne seo a leanas:
Ba cheart cláir oiliúna creidiúnaithe a thairiscint do shuiteálaithe a bhfuil taithí oibre acu, a bhfuil na cineálacha oiliúna seo a leanas déanta nó á dhéanamh acu:
i gcás suiteálaithe coirí agus sorn bithmhaise: oiliúint mar phluiméir, oirtheoir píopaí, innealtóir téimh nó teicneoir suiteála trealamh sláintíochta agus téimh nó fuaraithe mar réamhriachtanas;
i gcás suiteálaithe teaschaidéal: oiliúint mar phluiméir nó innealtóir fuaraithe agus bunscileanna leictreachais agus pluiméireachta (gearradh píopaí, ailt píopaí a shádráil, ailt píopaí a ghliúáil, fálú, feistis a shéalú, tástáil le haghaidh sceite agus córais téimh nó fuaraithe a shuiteáil) mar réamhriachtanas;
i gcás suiteálaithe córas fótavoltach gréine nó teirmeach gréine: oiliúint mar phluiméir nó leictreoir agus scileanna pluiméireachta, leictreachais agus díonta, lena n-áirítear cur amach ar ailt píopaí a shádráil, ailt píopaí a ghliúáil, feistis a shéalú, tástáil le haghaidh sceitheadh pluiméireachta, cumas sreanga a nascadh, eolas ar bhunábhair dín agus ar mhodhanna fleasctha agus séalaithe mar réamhriachtanas; nó
scéim gairmoiliúna chun scileanna leordhóthanacha a sholáthar do shuiteálaithe a fhreagraíonn d'oideachas 3 bliana sna scileanna dá dtagraítear i bpointe (a), pointe (b) nó pointe (c) a chuimsíonn foghlaim sa seomra ranga agus foghlaim obairbhunaithe araon.
Sa chuid theoiriciúil den oiliúint do shuiteálaithe sorn agus coirí bithmhaise ba cheart forléargas a thabhairt ar staid margaidh an bhithmhaise agus ba cheart gnéithe éiceolaíocha, breoslaí bithmhaise, lóistíocht, cosaint dóiteáin, fóirdheontais ghaolmhara, teicnící dócháin, córais adhainte, réitigh hiodrálacha optamacha, comparáidí idir an costas agus an cumas tuillimh a chumhdach, chomh maith le coirí bithmhaise agus soirn bhithmhaise a dhearadh, a shuiteáil agus a chothabháil. Ba cheart eolas maith a thabhairt mar chuid den oiliúint ar aon chaighdeán Eorpach le haghaidh teicneolaíochtaí agus breoslaí bithmhaise (millíní mar shampla) agus ar an dlí náisiúnta agus dlí an Aontais a bhaineann le bithmhais.
Sa chuid theoiriciúil den oiliúint do shuiteálaithe teaschaidéal, ba cheart forléargas a thabhairt ar staid an mhargaidh do theaschaidéil agus ba cheart a chumhdach léi foinsí fuinnimh gheoiteirmigh agus teocht foinsí talún i réigiúin éagsúla, ithreacha agus carraigeacha a shainaithint don tseoltacht theirmeach, rialacháin maidir le foinsí fuinnimh gheoiteirmigh a úsáid, a indéanta atá sé teaschaidéil a úsáid i bhfoirgnimh agus an córas teaschaidéil is oiriúnaí a fháil amach, agus eolas faoi na ceanglais theicniúla a bhaineann leo, sábháilteacht, scagadh aeir, nascadh leis an bhfoinse teasa agus leagan amach an chórais, agus comhtháthú le réitigh stórála fuinnimh, lena n-áirítear in éineacht le suiteálacha gréine. Leis an oiliúint, ba cheart eolas maith a thabhairt freisin ar aon chaighdeán Eorpach le haghaidh teaschaidéal agus ar an dlí náisiúnta ábhartha agus dlí ábhartha an Aontais. Ba cheart don suiteálaí na príomh-inniúlachtaí seo a leanas a léiriú:
buntuiscint ar na prionsabail fhisiciúla agus oibríochta a bhaineann le teaschaidéal, lena n-áirítear tréithe thimthriall an chaidéil: an gaol idir teocht íseal an slogaide teasa; teocht ard na foinse teasa, agus éifeachtúlacht an chórais, an chomhéifeacht feidhmiúcháin a oibriú amach agus an chomhéifeacht feidhmiúcháin shéasúraigh (SPF) a oibriú amach;
tuiscint ar na comhpháirteanna agus ar an bhfeidhm atá acu i dtimthriall an teaschaidéil, lena n-áirítear an comhbhrúiteoir, an comhla forbartha, an galaitheoir, an comhdhlúthadán, na feistis agus feistí, an ola bhealaithe, an cuisneán, agus féidearthachtaí forthéamh, fofhuarú agus fuarú a dhéanamh le teaschaidéil; agus
an cumas comhpháirteanna a roghnú agus a mhéidniú i ngnáth-imthosca suiteála, lena n-áirítear luachanna tipiciúla a chinneadh don lód teasa atá ag foirgnimh éagsúla agus do tháirgeadh uisce the bunaithe ar thomhaltas fuinnimh, toilleadh an teaschaidéil a chinneadh bunaithe ar an luach fuinnimh chun uisce te a tháirgeadh, ar thoirt stórála an fhoirgnimh agus ar an soláthar inbhriste cumhachta; réitigh stórála fuinnimh a chinneadh, lena n-áirítear trí chomhpháirt an umair mhaolánaigh agus a thoirt agus an dara córas téimh a chomhtháthú;
tuiscint ar staidéir féidearthachta agus dearaidh;
tuiscint ar dhruileáil, i gcás teaschaidéil gheoiteirmeacha.
Sa chuid theoiriciúil den oiliúint do shuiteálaithe córas fótavoltach gréine agus córas teirmeach gréine, ba cheart forléargas a thabhairt ar staid margaidh na dtáirgí gréine agus ar an gcomparáid idir na costais agus an cumas tuillimh, agus ba cheart a chumhdach léi gnéithe éiceolaíocha, comhpháirteanna, saintréithe agus toisiú na gcóras gréine, córais chruinne a roghnú agus toisiú na gcomhpháirteanna, an t-éileamh ar theas a chinneadh, roghanna chun réitigh stórála fuinnimh a chomhtháthú, cosaint dóiteáin, fóirdheontais ghaolmhara, chomh maith le suiteálacha fótavoltacha gréine agus teirmeacha gréine a dhearadh, a shuiteáil agus a chothabháil. Leis an oiliúint, ba cheart eolas maith a thabhairt ar aon chaighdeán Eorpach le haghaidh teicneolaíochtaí, agus ar dheimhniú amhail Solar Keymark, agus ar an dlí náisiúnta gaolmhar agus dlí gaolmhar an Aontais. Ba cheart don suiteálaí na príomh-inniúlachtaí seo a leanas a léiriú:
an cumas bheith ag obair go sábháilte ag baint úsáid as na huirlisí agus an trealamh atá de dhíth agus ag cur cóid agus caighdeáin shábháilteachta chun feidhme, agus chun guaiseanna pluiméireachta, leictreacha nó guaiseanna eile a bhaineann le suiteálacha gréine a shainaithint;
an cumas chun córais agus a gcomhpháirteanna a bhaineann go sonrach le córais ghníomhacha agus éighníomhacha a shainaithint, lena n-áirítear an dearadh meicniúil, agus chun suíomh na gcomhpháirteanna, leagan amach an chórais agus an chumraíocht a chinneadh, agus roghanna chun réitigh stórála fuinnimh a chomhtháthú, lena n-áirítear trí chomhcheangal le stáisiúin athluchtaithe;
an cumas an t-achar suiteála, an treoshuíomh agus an claonadh a oibriú amach do chórais fhótavoltacha gréine agus do théitheoirí uisce gréine, ag cur san áireamh scáthú, rochtain ar an ngrian, iomláine struchtúrach agus oiriúnacht na suiteála don fhoirgneamh nó don aeráid agus modhanna suiteála éagsúla a shainaithint atá oiriúnach do chineálacha éagsúla dín agus trealaimh (cothromaíocht an córais nó balance of system) atá de dhíth don tsuiteáil; agus
i gcás córais fhótavoltacha gréine go háirithe, an cumas an dearadh leictreach a oiriúnú, lena n-áirítear sreabha dearaidh a oibriú amach, cineálacha oiriúnacha seoltóirí agus rátálacha oiriúnacha a roghnú do gach ciorcad leictreach, an méid, rátáil agus suíomh oiriúnach a oibriú amach don trealamh uile agus do na fochórais uile atá gaolmhar, agus pointe idirnaisc oiriúnach a roghnú.
ba cheart deimhniú suiteálaí a bheith teoranta ó thaobh ama de, sa chaoi go mbeadh athnuachan, i bhfoirm seimineáir nó i bhfoirm imeachta eile, de dhíth le leanúint de bheith deimhnithe.
IARSCRÍBHINN V
RIALACHA CHUN TIONCHAR GÁIS CEAPTHA TEASA BITHBHREOSLAÍ, BITHLEACHTANNA AGUS A DTÁIRGÍ COMPARÁIDE BREOSLA IONTAISE A RÍOMH
A. LUACHANNA TIPICIÚLA AGUS LUACHANNA RÉAMHSHOCRAITHE DO BHITHBHREOSLAÍ I gCÁS INA dTÁIRGTEAR IAD GAN GLANASTAÍOCHTAÍ CARBÓIN Ó ATHRÚ SA TALAMHÚSÁID
Conair táirgeachta an bhithbhreosla |
Laghdú ar astaíochtaí gás ceaptha teasa —luachanna tipiciúla |
Laghdú ar astaíochtaí gás ceaptha teasa —luachanna réamhshocraithe |
eatánól biatais siúcra (gan bhithghás ó ligean, gás nádúrtha mar bhreosla próisis sna coirí traidisiúnta) |
67 % |
59 % |
eatánól biatais siúcra (le bithghás ó ligean, gás nádúrtha mar bhreosla próisis sna coirí traidisiúnta) |
77 % |
73 % |
eatánól biatais siúcra (gan bhithghás ó ligean, gás nádúrtha mar bhreosla próisis sna gléasraí CTÉ (*)) |
73 % |
68 % |
eatánól biatais siúcra (le bithghás ó ligean, gás nádúrtha mar bhreosla próisis sna gléasraí CTÉ (*)) |
79 % |
76 % |
eatánól biatais siúcra (gan bhithghás ó ligean, gual donn mar bhreosla próisis sna gléasraí CTÉ (*)) |
58 % |
47 % |
eatánól biatais siúcra (le bithghás ó ligean, gual donn mar bhreosla próisis sna coirí CTÉ (*)) |
71 % |
64 % |
eatanól déanta as arbhar (Indiach) (gás nádúrtha mar bhreosla próisis sna coirí traidisiúnta) |
48 % |
40 % |
eatanól déanta as arbhar (Indiach), (gás nádúrtha mar bhreosla próisis sna gléasraí CTÉ (*)) |
55 % |
48 % |
eatánól déanta as arbhar (Indiach) (gual donn mar bhreosla próisis sna coirí traidisiúnta (*)) |
40 % |
28 % |
eatanól déanta as arbhar (Indiach) (iarmhair foraoise mar bhreosla próisis sna gléasraí CTÉ (*)) |
69 % |
68 % |
gránaigh eile seachas eatanól déanta as arbhar Indiach (gás nádúrtha mar bhreosla próisis sna coirí traidisiúnta) |
47 % |
38 % |
gránaigh eile seachas eatanól déanta as arbhar Indiach (gás nádúrtha mar bhreosla próisis sna gléasraí CTÉ (*)) |
53 % |
46 % |
gránaigh eile seachas eatanól déanta as arbhar Indiach (gual donn mar bhreosla próisis sna gléasraí CTÉ (*)) |
37 % |
24 % |
gránaigh eile seachas eatanól déanta as arbhar Indiach (iarmhair foraoise mar bhreosla próisis sna gléasraí CTÉ (*)) |
67 % |
67 % |
eatanól cána siúcra |
70 % |
70 % |
an chuid d'éitear búitileach treasach eitileach (ETBE) ó fhoinsí inathnuaite |
Luachanna céanna leo sin don chonair táirgeachta eatánóil a úsáideadh |
|
an chuid d'éitear eitileach treasach aimileach (TAEE) ó fhoinsí inathnuaite |
Luachanna céanna leo sin don chonair táirgeachta eatánóil a úsáideadh |
|
bithdhíosal síl ráibe |
52 % |
47 % |
bithdhíosal lus na gréine |
57 % |
52 % |
bithdhíosal pónairí soighe |
55 % |
50 % |
bithdhíosal ola pailme (linn oscailte d’eisilteach) |
33 % |
20 % |
bithdhíosal ola pailme (próiseas lena ngabhtar meatán ag an muileann ola) |
51 % |
45 % |
bithdhíosal ola dramhaíola cócaireachta |
88 % |
84 % |
bithdhíosal as saill ainmhíoch a leá (**) |
84 % |
78 % |
ola glasraí arna chóireáil le hidrigin ó shíol ráibe |
51 % |
47 % |
ola glasraí arna chóireáil le hidrigin ó lus na gréine |
58 % |
54 % |
ola glasraí arna chóireáil le hidrigin ó phónairí soighe |
55 % |
51 % |
bithdhíosal arna chóireáil le hidrigin ó ola phailme (linn oscailte d'eisilteach) |
34 % |
22 % |
ola glasraí arna chóireáil le hidrigin ó ola phailme (próiseas lena ngabhtar meatán ag an muileann ola) |
53 % |
49 % |
ola arna chóireáil le hidrigin ó dhramh-ola cócaireachta |
87 % |
83 % |
ola arna chóireáil le hidrigin as saill ainmhíoch a leá (**) |
83 % |
77 % |
ola glasraí íon ó shíol ráibe |
59 % |
57 % |
ola glasraí íon ó lus na gréine |
65 % |
64 % |
ola glasraí íon ó phónairí soighe |
63 % |
61 % |
ola glasraí íon ó ola phailme (linn oscailte d'eisilteach) |
40 % |
30 % |
ola glasraí íon ó ola phailme (próiseas lena ngabhtar meatán ag an muileann ola) |
59 % |
57 % |
ola arna chóireáil le hidrigin ó dhramh-ola cócaireachta |
98 % |
98 % |
(*) Níl na luachanna réamhshocraithe do phróisis lena n-úsáidtear cumhacht agus teas in éineacht bailí ach amháin má sholáthraíonn an stáisiún CTÉ teas iomlán an phróisis. (**) Níl feidhm aige ach amháin maidir le bithbhreoslaí arna dtáirgeadh ó sheachtháirgí ainmhithe a aicmítear mar ábhar i gcatagóir 1 agus i gcatagóir 2 i gcomhréir le Rialachán (CE) Uimh. 1069/2009 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (1) nach gcuirtear astaíochtaí a bhaineann le sláintíocht atá mar chuid den phróiseas san áireamh ina leith. |
||
(1)
Rialachán (CE) Uimh. 1069/2009 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 21 Deireadh Fómhair 2009 lena leagtar síos rialacha sláinte maidir le seachtháirgí ainmhithe agus táirgí díorthaithe nach bhfuil ceaptha mar bhia don duine agus lena n-aisghairtear Rialachán (CE) Uimh. 1774/2002 (Rialachán maidir le seachtháirgí ainmhithe) (IO L 300, 14.11.2009, lch. 1). |
B. LUACHANNA TIPICIÚLA AGUS LUACHANNA RÉAMHSHOCRAITHE DO BHITHBHREOSLAÍ AMACH ANSEO NACH RAIBH AR AN MARGADH NÓ NACH RAIBH ACH CAINNÍOCHT DHIOMAIBHSEACH AR AN MARGADH IN 2016, MÁ THÁIRGTEAR IAD GAN AON GHLANASTAÍOCHTAÍ ÓN ATHRÚ SA TALAMHÚSÁID
Conair táirgeachta an bhithbhreosla |
Laghdú ar astaíochtaí gás ceaptha teasa —luachanna tipiciúla |
Laghdú ar astaíochtaí gás ceaptha teasa —luachanna réamhshocraithe |
eatánól tuí cruinneachta |
85 % |
83 % |
díosal Fischer-Tropsch déanta as bruscarnach adhmaid i ngléasra scoite |
83 % |
83 % |
díosal Fischer-Tropsch déanta as adhmad saothraithe i ngléasra scoite |
82 % |
82 % |
peitreal Fischer-Tropsch déanta as bruscarnach adhmaid i ngléasra scoite |
83 % |
83 % |
peitreal Fischer-Tropsch déanta as adhmad saothraithe i ngléasra scoite |
82 % |
82 % |
éitear démheitile (DME) déanta as bruscarnach adhmaid i ngléasra scoite |
84 % |
84 % |
éitear démheitile (DME) déanta as adhmad saothraithe i ngléasra scoite |
83 % |
83 % |
meatánól déanta as bruscarnach adhmaid i ngléasra scoite |
84 % |
84 % |
meatánól déanta as adhmad saothraithe i ngléasra scoite |
83 % |
83 % |
díosal Fischer — Tropsch déanta as gású liocáire duibhe comhtháite le laíon ag an muileann |
89 % |
89 % |
peitreal Fischer — Tropsch déanta as gású liocáire duibhe comhtháite le laíon ag an muileann |
89 % |
89 % |
éitear démheitile (DME) Fischer — Tropsch déanta as gású liocáire duibhe comhtháite le laíon ag an muileann |
89 % |
89 % |
meatánól déanta as gású liocáire duibhe comhtháite le laíon ag an muileann |
89 % |
89 % |
an chuid d'éitear búitileach treasach meitileach (MTBE) ó fhoinsí inathnuaite |
Luachanna céanna leo sin don chonair táirgeachta meatánóil a úsáideadh |
C. MODHEOLAÍOCHT
1. Déanfar astaíochtaí gás ceaptha teasa ó tháirgeadh agus úsáid breoslaí iompair, bithbhreoslaí agus bithleachtanna a ríomh mar seo a leanas:
déanfar astaíochtaí gás ceaptha teasa ó tháirgeadh agus úsáid bithbhreoslaí seo a leanas:
E = eec + el + ep + etd + eu – esca – eccs – eccr,
áit a bhfuil
E |
= |
iomlán na n-astaíochtaí ó úsáid an bhreosla; |
eec |
= |
na hastaíochtaí ó eastóscadh nó saothrú na n-amhábhar; |
el |
= |
astaíochtaí bliantúlaithe ó athruithe ar an stoc carbóin arb é athrú sa talamhúsáid is cúis leo; |
ep |
= |
astaíochtaí ón bpróiseáil; |
etd |
= |
astaíochtaí ón iompar agus ón dáileadh; |
eu |
= |
astaíochtaí ón mbreosla i mbun úsáide; |
esca |
= |
laghdú ar astaíochtaí ó charnadh carbóin san ithir a bhuí le bainistiú feabhsaithe talmhaíochta; |
eccs |
= |
laghdú ar astaíochtaí ó ghabháil agus stóráil CO2; agus |
eccr |
= |
laghdú ar astaíochtaí ó ghabháil agus athsholáthar CO2. |
Ní chuirfear astaíochtaí ó mhonarú innealra agus trealaimh san áireamh.
Déanfar astaíochtaí gás ceaptha teasa ó tháirgeadh agus úsáid bithleachtanna a ríomh amhail agus a dhéantar do bhithbhreoslaí (E), ach leis an síneadh is gá chun an tiontú fuinnimh go leictreachas agus/nó teas agus fuacht, mar seo a leanas:
I gcás monarchana fuinnimh nach dtugann uathu ach teas:
I gcás monarchana fuinnimh nach dtugann uathu ach leictreachas:
áit a bhfuil
ECh,el |
= |
Iomlán na n-astaíochtaí gás ceaptha teasa ón tráchtearra fuinnimh deiridh. |
E |
= |
Iomlán astaíochtaí gás ceaptha teasa an bhithleachta roimh a thiontú deiridh. |
ηel |
= |
An éifeachtúlacht leictreach, arna sainmhíniú mar an giniúint bhliantúil leictreachais roinnte ar an t-ionchur bliantúil bithleachta bunaithe ar a luach fuinnimh. |
ηh |
= |
An éifeachtúlacht teasa, arna sainmhíniú mar an t-aschur teasa úsáidigh roinnte ar an t-ionchur bliantúil bithleachta bunaithe ar a luach fuinnimh. |
I gcás an leictreachais nó an fhuinnimh mheicniúil a thagann as monarchana fuinneamh a thugann teas úsáideach uathu in éineacht le leictreachas agus/nó fuinneamh meicniúil:
I gcás an teasa úsáidigh a thagann as monarchana fuinneamh a thugann teas uathu in éineacht le leictreachas agus/nó fuinneamh meicniúil:
áit a bhfuil:
EC h,el |
= |
Iomlán na n-astaíochtaí gás ceaptha teasa ón tráchtearra fuinnimh deiridh. |
E |
= |
Iomlán astaíochtaí gás ceaptha teasa an bhithleachta roimh a thiontú deiridh. |
ηel |
= |
An éifeachtúlacht leictreach, arna sainmhíniú mar an giniúint bhliantúil leictreachais roinnte ar an t-ionchur bliantúil breosla bunaithe ar a luach fuinnimh. |
ηh |
= |
An éifeachtúlacht teasa, arna sainmhíniú mar an t-aschur bliantúil teasa úsáidigh roinnte ar an t-ionchur bliantúil bithleachta bunaithe ar a luach fuinnimh. |
Cel |
= |
An codán d'eiseirge sa leictreachas, socraithe ag 100 % (Cel = 1). |
Ch |
= |
Éifeachtúlacht Carnot (an codán d'eiseirge sa teas úsáideach). |
Sainmhínítear éifeachtúlacht Carnot, Ch, don teas úsáideach ag teochtaí éagsúla mar:
áit a bhfuil
Th |
= |
Teocht, arna thomhas mar dearbhtheocht (ceilvin) den teas úsáideach ag an bpointe seachadta. |
T0 |
= |
Teocht na timpeallachta, socraithe ag 273,15 ceilvin (cothrom le 0 °C) |
I gcás ina ndéantar an teas iomarcach a onnmhairiú do théamh foirgneamh, ag teocht faoi bhun 150 °C (423,15 K), is féidir, mar mhalairt air sin, Ch a shainmhíniú mar a leanas:
Ch |
= |
Éifeachtúlacht Carnot sa teas ag 150 °C (423,15 ceilvin), is é sin: 0,3546 |
Chun críocha an ríofa sin, tá feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:
ciallaíonn “comhghiniúint” giniúint chomhuaineach, in aon phróiseas amháin, d'fhuinneamh teirmeach agus de leictreachas agus/nó fuinneamh meicniúil;
ciallaíonn “teas úsáideach” teas arna ghiniúint chun éileamh ar theas atá inchosanta ar bhonn eacnamaíoch a shásamh, chun críocha téimh agus fuaraithe;
ciallaíonn “éileamh inchosanta ar bhonn eacnamaíoch” éileamh nach sáraíonn na riachtanais ar theas nó ar fhuarú atá ann agus a shásófaí ar bhealach eile ag dálaí an mhargaidh.
2. Sloinnfear astaíochtaí gás ceaptha teasa ó bhithbhreoslaí agus bithleachtanna mar seo a leanas:
sloinnfear astaíochtaí gás ceaptha teasa ó bhithbhreoslaí, E, i dtéarmaí graim de choibhéis CO2 in aghaidh an MJ de bhreosla, gCO2eq/MJ.
astaíochtaí gás ceaptha teasa ó bhithleachtanna, CE, i dtéarmaí graim de choibhéis CO2 in aghaidh an MJ den tráchtearra deiridh fuinnimh (teas nó leictreachas), gCO2eq/MJ.
Nuair a dhéantar téamh agus fuarú a chomhghiniúint le leictreachas déanfar astaíochtaí a leithdháileadh idir teas agus leictreachas (amhail faoi 1(b)) beag beann ar an teas a úsáid chun críocha iarbhíre téimh nó don fhuarú ( 32 ).
I gcás ina sloinntear astaíochtaí gás ceaptha teasa ó eastóscadh nó saothrú na n-amhábhar eec san aonad g CO2eq/tona tirim bunábhair déanfar an tiontú go graim de choibhéis CO2 in aghaidh an MJ breosla, gCO2eq/MJ a ríomh mar seo a leanas ( 33 );
áit a bhfuil
Déanfar astaíochtaí in aghaidh an tona tirim bunábhair a ríomh mar seo a leanas:
3. Déanfar laghdú ar astaíochtaí gás ceaptha teasa ó bhithbhreoslaí agus ó bhithleachtaí a ríomh mar seo a leanas:
laghdú ar astaíochtaí gás ceaptha teasa ó bhithbhreoslaí:
LAGHDÚ = (EF(t) – EB)/EyF(t)
áit a bhfuil
EB |
= |
iomlán na n-astaíochtaí ón mbithbhreosla; agus |
EF(t) |
= |
iomlán na n-astaíochtaí ó tháirgí comparáide breoslaí iontaise don iompar |
laghdú ar astaíochtaí gás ceaptha teasa ó théamh agus fuarú, agus leictreachas á ghiniúint ó bhithbhreoslaí:
LAGHDÚ = (ECF(h&c,el,) – ECB(h&c,el)/ECF (h&c,el),
áit a bhfuil
ECB(h&c,el) |
= |
iomlán na n-astaíochtaí ón teas nó ón leictreachas; agus |
ECF(h&c,el) |
= |
iomlán na n-astaíochtaí ó tháirgí comparáide breoslaí iontaise don teas nó leictreachas úsáideach. |
4. Is iad CO2, N2O agus CH4 na gáis ceaptha teasa a chuirfear san áireamh chun críocha phointe 1. Chun críocha coibhéis CO2 a ríomh, tabharfar an luach seo a leanas do na gáis sin:
CO2 |
: |
1 |
N2O |
: |
298 |
CH4 |
: |
25 |
5. Áiritheofar le hastaíochtaí ó eastóscadh nó ó shaothrú amhábhar eec, astaíochtaí ón bpróiseas eastósctha nó saothraithe é féin; ó bhailiú, triomú agus stóráil na n-amhábhar; ó dhramhaíl agus sceitheadh; agus ó tháirgeadh ceimiceán nó táirgí a úsáidtear san eastóscadh nó sa saothrú. Cuirfear gabháil CO2 i saothrú na n-amhábhar as an áireamh. Féadfar meastacháin ar astaíochtaí ó shaothrú bithmhaise talmhaíochta a dhíorthú as meáin réigiúnacha le haghaidh astaíochtaí ó shaothrú atá san áireamh sna tuarascálacha dá dtagraítear in Airteagal 31(4) nó as an bhfaisnéis faoi na luachanna réamhshocraithe dí-chomhiomlánaithe le haghaidh astaíochtaí ó shaothrú atá san áireamh san Iarscríbhinn seo, mar mhalairt ar luachanna iarbhíre a úsáid. Murab ann d'fhaisnéis ábhartha sna tuarascálacha sin is ceadmhach meáin a ríomh bunaithe ar chleachtais feirmeoireachta áitiúla atá bunaithe mar shampla ar shonraí grúpa feirmeacha mar mhalairt ar luachanna iarbhíre a úsáid.
6. Chun críocha an ríomha dá dtagraítear i bpointe 1(a), ní chuirfear san áireamh laghduithe ar astaíochtaí gás ceaptha teasa ó bhainistiú feabhsaithe talmhaíochta, esca„ amhail aistriú chuig síolú díreach nó curaíocht laghdaithe, bhairr fheabhsaithe agus uainíocht na mbarr, úsáid barr cumhdaigh, lena n-áirítear bainistiú iarmhar barr, agus úsáid feabhsaitheora orgánaigh ithreach, amhail múirín agus díleáiteán coipthe aoiligh, mura bhfuil an baol ann go ndéanfaidh siad dochar don bhithéagsúlacht. Ina theannta sin, cuirfear fianaise dhaingean infhíoraithe ar fáil go bhfuil méadú tagtha ar chion carbóin na hithreach nó gur réasúnach a bheith ag súil go dtiocfadh méadú air thar an tréimhse inar saothraíodh na hamhábhair lena mbaineann agus aird á tabhairt ar na hastaíochtaí i gcás ina dtagann méadú ar úsáid leasacháin agus luibhicídí mar thoradh ar chleachtais den sórt sin ( 34 ).
7. Déanfar astaíochtaí bliantúlaithe ó athruithe sa stoc carbóin arb é athrú sa talamhúsáid is cúis leo, el, a ríomh trí astaíochtaí iomlána a roinnt go cothrom thar 20 bliain. Chun na hastaíochtaí sin a ríomh, cuirfear an riail seo a leanas i bhfeidhm:
el = (CSR – CSA) × 3,664 × 1/20 × 1/P – eB, ( 35 )
áit a bhfuil
el |
= |
astaíochtaí bliantúlaithe gás ceaptha teasa ó athruithe sa stoc carbóin arb é athrú sa talamhúsáid is cúis leo (arna thomhas mar mhais (graim) de choibhéis CO2 in aghaidh an aonaid d'fhuinneamh bithbhreosla nó bithleachta (meigigiúil)). Measfar “talamh curaíochta” (1) agus “talamh curaíochta ilbhliantúil” (2) mar aon talamhúsáid amháin; |
CSR |
= |
an stoc carbóin in aghaidh an aonaid achair a bhaineann leis an talamhúsáid tagartha (arna thomhas mar mhais (tonaí) carbóin in aghaidh an aonaid achair, lena n-áirítear ithir agus fásra araon). Is é an talamhúsáid in Eanáir 2008 nó 20 bliain sula bhfuarthas an t-amhábhar, cibé acu is déanaí, a bheidh sa talamhúsáid tagartha; |
CSA |
= |
an stoc carbóin in aghaidh an aonaid achair a bhaineann leis an talamhúsáid iarbhír (arna thomhas mar mhais (tonaí) carbóin in aghaidh an aonaid achair, lena n-áirítear ithir agus fásra araon). I gcásanna ina gcarnann an stoc carbóin thar níos mó na bliain amháin, is é an stoc measta in aghaidh an aonaid achair tar éis 20 bliain nó nuair a bhaineann an barr aibíocht amach, cibé acu is túisce, an luach a shannfar do CSA; |
P |
= |
táirgiúlacht an bhairr (arna thomhas mar fhuinneamh bithbhreosla nó bithleachta in aghaidh an aonaid achair in aghaidh na bliana) agus |
eB |
= |
bónas 29 gCO2eq/MJ bithbhreosla nó bithleachta má fhaightear an bhithmhais ó thalamh dhíghrádaithe athchóirithe faoi na coinníollacha a leagtar síos i mír 8. |
(1)
Talamh curaíochta de réir mar a shainmhínítear ag IPCC í.
(2)
I measc na mbarr ilbhliantúil, nach ndéantar gas an phlanda a bhuaint go bliantúil, tá an roschoill ghearruainíochta agus an phailm ola. |
8. Bronnfar an bónas 29 g CO2eq/MJ má tá fianaise ann i dtaca leis an talamh:
nach raibh sí in úsáid don talmhaíocht ná d'aon ghníomhaíocht eile in Eanáir 2008; agus
más talamh an-díghrádaithe é, lena n-áirítear talamh a bhíodh á húsáid don talmhaíocht.
Beidh feidhm ag an mbónas 29 gCO2eq/MJ ar feadh tréimhse suas le 20 bliain ó dháta tiontaithe na talún go húsáid talmhaíochta, ar choinníoll go ndéantar a áirithiú go mbíonn méadú seasta ar stoic charbóin ann chomh maith le laghdú ar chreimeadh don talamh a thagann faoi phointe (b).
9. ciallaíonn “talamh an-díghrádaithe” talamh ina raibh, ar feadh tréimhse shuntasach ama, méid suntasach salainn, é sin nó talamh ina raibh méid íseal ábhair orgánaigh agus ina ndearnadh dian-chreimeadh;
10. Déanfaidh an Coimisiún athbhreithniú, faoin 31 Nollaig 2020, ar na treoirlínte chun stoic charbóin talún a ríomh ( 36 ) ag tarraingt ar Threoirlínte 2006 ón bPainéal Idir-Rialtasach ar an Athrú Aeráide (“IPCC”) d'Fhardail Náisiúnta Gás Ceaptha Teasa — imleabhar 4 agus i gcomhréir le Rialachán (AE) Uimh. 525/2013 agus Rialachán (AE) 2018/841 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle ( 37 ). Feidhmeoidh treoirlínte an Choimisiúin mar bhonn chun stoic charbóin talún a ríomh chun críocha na Treorach seo.
11. Áiritheofar in astaíochtaí ón bpróiseáil; ep, astaíochtaí ón bpróiseáil féin; ó dhramhaíl agus sceitheadh; agus ó tháirgeadh na gceimiceán agus na dtáirgí a úsáidtear sa phróiseáil, lena n-áirítear astaíochtaí CO2 a fhreagraíonn do chion carbóin an ábhair ionchuir iontaise, cibé acu an ndéantar iad a dhó nó nach ndéantar sa phróiseas.
Agus cuntas á thabhairt ar an tomhaltas fuinnimh nár táirgeadh laistigh den ghléasra táirgthe breosla, déanfar toimhde de go bhfuil déine astaíochtaí gás ceaptha teasa tháirgeadh agus dáileachán an leictreachas sin cothrom le méandéine astaíochtaí tháirgeadh agus dáileachán leictreachais i réigiún sainithe. De mhaolú ón riail sin, féadfaidh táirgeoirí meánluach a úsáid le haghaidh gléasra aonair giniúna leictreachais don leictreachas arna ghiniúint sa ghléasra sin, mura bhfuil an gléasra sin nasctha leis an eangach leictreachais.
Beidh astaíochtaí ó tháirgí eatramhacha agus ábhair a thriomú san áireamh sna hastaíochtaí ón bpróiseáil, nuair is ábhartha.
12. Beidh san áireamh sna hastaíochtaí ón iompar agus dáileachán, etd, astaíochtaí ó bhunábhair agus ábhair leathchríochnaithe a iompar agus ó ábhair chríochnaithe a stóráil agus a dháileadh. Ní chumhdófar astaíochtaí ón iompar agus ón dáileadh atá le cur san áireamh faoi phointe 5, faoin bpointe seo.
13. Measfar astaíochtaí an bhreosla i mbun úsáide, eu, a bheith nialasach i gcás bithbhreoslaí agus bithleachtanna.
Beidh astaíochtaí gás ceaptha teasa nach CO2 iad (N2O agus CH4) den bhreosla i mbun úsáide san áireamh san fhachtóir eu le haghaidh bithleachtanna.
14. Beidh laghduithe ar astaíochtaí ó ghabháil agus stóráil CO2 eccs, nár tugadh cuntas orthu cheana faoi ep, beidh siad teoranta d'astaíochtaí a seachnaíodh trí CO2 astaithe a bhfuil baint dhíreach aige le heastóscadh, iompar, próiseáil agus dáileadh breosla a ghabháil agus a stóráil má dhéantar an stóráil i gcomhréir le Treoir 2009/31/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle ( 38 ).
15. Beidh laghduithe ar astaíochtaí ó ghabháil CO2 agus ionadú CO2, eccr, bainteach go díreach le táirgeadh na mbithbhreoslaí nó na mbithleachtanna lena bhfuil siad luaite, agus beidh siad teoranta d’astaíochtaí a seachnaíodh trí ghabháil CO2 ar carbón de thionscnamh bithmhaise an carbón atá ann agus a úsáidtear in ionad CO2 iontaise-dhíorthaithe i dtáirgeadh táirgí agus seirbhísí tráchtála roimh an 1 Eanáir 2036.
16. Nuair a tháirgeann aonad comhghiniúna — a sholáthraíonn teas agus/nó leictreachas do phróiseas táirgeachta breosla a bhfuil astaíochtaí á ríomh ina leith — farasbarr leictreachais agus/nó farasbarr teasa úsáidigh, roinnfear na hastaíochtaí gás ceaptha teasa idir an leictreachas agus an teas úsáideach i gcomhréir le teocht an teasa (rud a léiríonn a úsáidí (áirgiúlacht) atá an teas). Is trí luach fuinnimh an teasa a iolrú faoin éifeachtúlacht Carnot Ch, a ríomhtar an chuid úsáideach den teas, agus ríomhtar mar seo a leanas é:
áit a bhfuil
Th |
= |
Teocht, arna thomhas mar dearbhtheocht (ceilvin) den teas úsáideach ag an bpointe seachadta. |
T0 |
= |
Teocht na timpeallachta, socraithe ag 273,15 ceilvin (cothrom le 0 °C) |
I gcás ina ndéantar an teas iomarcach a onnmhairiú do théamh foirgneamh, ag teocht faoi bhun 150 °C (423.15 K), is féidir, mar mhalairt air sin, Ch a shainmhíniú mar a leanas:
Ch |
= |
Éifeachtúlacht Carnot sa teas ag 150 °C (423.15 ceilvin), is é sin: 0.3546 |
Chun críocha an ríofa sin, bainfear úsáid as na héifeachtúlachtaí iarbhíre, a shainmhínítear mar an fuinneamh meicniúil, leictreachas agus teas bliantúil a tháirgtear faoi seach roinnte ar an ionchur fuinnimh bliantúil.
Chun críocha an ríofa sin, tá feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:
ciallóidh “comhghiniúint” giniúint chomhuaineach, in aon phróiseas amháin, d'fhuinneamh teirmeach agus d'fhuinneamh leictreach agus/nó meicniúil;
ciallóidh “teas úsáideach” teas arna ghiniúint chun éileamh ar theas atá inchosanta ar bhonn eacnamaíoch a shásamh, chun críocha téimh nó fuaraithe;
ciallóidh “éileamh inchosanta ar bhonn eacnamaíoch” éileamh nach sáraíonn na riachtanais ar theas nó ar fhuarú atá ann agus a shásófaí ar bhealach eile ag dálaí an mhargaidh.
17. I gcás ina dtáirgeann próiseas táirgeachta breosla, sa dóchán, an breosla lena bhfuil astaíochtaí á ríomh agus táirge amháin nó níos mó (comhtháirgí), roinnfear na hastaíochtaí ghás ceaptha teasa idir an breosla nó a tháirge eatramhach agus na comhtháirgí i gcomhréir lena luach fuinnimh (arna chinneadh ag an nglanluach calrach i gcás comhtháirgí nach leictreachas agus teas iad). Is ionann déine astaíochtaí gás ceaptha teasa an fharasbairr teasa úsáidigh nó an fharasbairr leictreachais agus déine astaíochtaí gás ceaptha teasa an teasa nó an leictreachais arna sheachadadh chuig an bpróiseas táirgeachta breosla agus déantar é a chinneadh ón ríomh ar dhéine astaíochtaí gás ceaptha teasa ó gach ionchur agus gach astaíocht, lena n-áirítear an bunábhar agus astaíochtaí CH4 agus N2O, chuig agus ón aonad comhghiniúna, coire nó fearas eile a sheachadann teas nó leictreachas chuig an bpróiseas táirgeachta breosla. I gcás comhghiniúint cumhachta agus teasa déantar an ríomh i gcomhréir le pointe 16.
18. Chun críocha na ríomhanna dá dtagraítear i bpointe 17, is iad na hastaíochtaí atá le roinnt eec + el + esca + na codáin sin ep, etd, eccs agus eccr, a tharlaíonn suas go dtí an chéim den phróiseas ina dtáirgtear comhtháirge, an chéim sin san áireamh. Más rud é go ndearnadh aon chionroinnt ar chomhtháirgí ag céim níos luaithe den phróiseas sa tsaolré, úsáidfear an codán de na hastaíochtaí sin a sannadh don táirge breosla eatramhach sa chéim dheireanach sin den phróiseas chun na gcríoch sin seachas iomlán na n-astaíochtaí sin. I gcás bithbhreoslaí agus bithleachtanna, cuirfear gach comhtháirge nach dtagann faoi raon feidhme phointe 17 san áireamh chun críocha an ríomha sin.
Measfar luach fuinnimh nialasach a bheith ag comhtháirgí a bhfuil luach fuinnimh diúltach acu chun críocha an ríomha.
Mar riail ghinearálta, measfar astaíochtaí gás ceaptha teasa nialasacha ar feadh na saolré a bheith ag dramhaíl agus iarmhair, lena n-áirítear an dramhaíl agus iarmhair uile a áirítear in Iarscríbhinn IX, suas go dtí próiseas bailithe na n-ábhar sin beag beann orthu a bheith próiseáilte ina dtáirgí eatramhacha sula ndéantar iad a chlaochlú go dtí an táirge deiridh.
I gcás breoslaí bithmhaise a tháirgtear i scaglanna, seachas an teaglaim de ghléasraí próiseála ina bhfuil coirí nó aonaid chomhghiniúna a sholáthraíonn teas agus/nó leictreachas don ghléasra próiseála, is é an scaglann a úsáidfear mar aonad anailíse chun críocha an ríomha dá dtagraítear i bpointe 17.
19. I gcás bithbhreoslaí, chun críocha an ríofa dá dtagraítear i bpointe 3, is é 94 gCO2eq/MJ an luach a úsáidfear don táirge comparáide breoslaí iontaise EF(t).
I gcás bithleachtanna a úsáidtear don táirgeadh leictreachais, chun críocha an ríofa dá dtagraítear i bpointe 3, is é 183 gCO2eq/MJ an luach a úsáidfear don táirge comparáide breoslaí iontaise ECF(e).
I gcás bithleachtanna a úsáidtear chun teas úsáidteach a tháirgeadh, chomh maith le téamh agus/nó fuarú a tháirgeadh, chun críocha an ríofa dá dtagraítear i bpointe 3, is é 80 gCO2eq/MJ an luach a úsáidfear don táirgí comparáide breoslaí iontaise ECF(h&c).
D. LUACHANNA RÉAMHSHOCRAITHE DÍ-CHOMHIOMLÁNAITHE LE HAGHAIDH BITHBHREOSLAÍ AGUS BITHLEACHTANNA
Luachanna réamhshocraithe dí-chomhiomlánaithe don saothrú: “eec ” mar a shainmhínítear i gCuid C den Iarscríbhinn seo é lena n-áirítear astaíochtaí N2O ithreach
An conair táirgeachta bithbhreoslaí agus bithleachtanna |
Astaíochtaí gás ceaptha teasa —luach tipiciúil (gCO2eq/MJ) |
Astaíochtaí gás ceaptha teasa —luach réamhshocraithe (gCO2eq/MJ) |
eatanól biatais siúcra |
9,6 |
9,6 |
eatanól déanta as arbhar (Indiach) |
25,5 |
25,5 |
gránaigh eile seachas eatanól déanta as arbhar (Indiach) |
27,0 |
27,0 |
eatanól cána siúcra |
17,1 |
17,1 |
an chuid de ETBE ó fhoinsí inathnuaite |
Luachanna céanna leo sin don chonair táirgeachta eatánóil a úsáideadh |
|
an chuid de TAEE ó fhoinsí inathnuaite |
Luachanna céanna leo sin don chonair táirgeachta eatánóil a úsáideadh |
|
bithdhíosal síl ráibe |
32,0 |
32,0 |
bithdhíosal lus na gréine |
26,1 |
26,1 |
bithdhíosal pónairí soighe |
21,2 |
21,2 |
bithdhíosal ola pailme |
26,0 |
26,0 |
bithdhíosal ola dramhaíola cócaireachta |
0 |
0 |
bithdhíosal as saill ainmhíoch a leá (*1) |
0 |
0 |
ola glasraí arna chóireáil le hidrigin ó shíol ráibe |
33,4 |
33,4 |
ola glasraí arna chóireáil le hidrigin ó lus na gréine |
26,9 |
26,9 |
ola glasraí arna chóireáil le hidrigin ó phónairí soighe |
22,1 |
22,1 |
ola glasraí arna chóireáil le hidrigin ó ola phailme |
27,3 |
27,3 |
ola arna chóireáil le hidrigin ó dhramh-ola cócaireachta |
0 |
0 |
ola arna chóireáil le hidrigin as saill ainmhíoch a leá (*1) |
0 |
0 |
ola glasraí íon ó shíol ráibe |
33,4 |
33,4 |
ola glasraí íon ó lus na gréine |
27,2 |
27,2 |
ola glasraí íon ó phónairí soighe |
22,2 |
22,2 |
ola glasraí íon ó ola phailme |
27,1 |
27,1 |
ola arna chóireáil le hidrigin ó dhramh-ola cócaireachta |
0 |
0 |
(*1)
Níl feidhm aige ach amháin maidir le bithbhreoslaí arna dtáirgeadh ó sheachtháirgí ainmhithe a aicmítear mar ábhar i gcatagóir 1 agus i gcatagóir 2 i gcomhréir le Rialachán (CE) Uimh. 1069/2009 nach gcuirtear astaíochtaí a bhaineann le sláintíocht atá mar chuid den phróiseas san áireamh ina leith. |
Luachanna réamhshocraithe dí-chomhiomlánaithe don saothrú: “eec ” le haghaidh astaíochtaí N20 ithreach amháin (tá siad seo san áireamh cheana féin sna luachanna dí-chomhiomlánaithe sa tábla “eec ” d'astaíochtaí ón saothrú)
An conair táirgeachta bithbhreoslaí agus bithleachtanna |
Astaíochtaí gás ceaptha teasa — luach tpiciúil (gCO2eq/MJ) |
Astaíochtaí gás ceaptha teasa — luach réamhshocraithe (gCO2eq/MJ) |
eatanól biatais siúcra |
4,9 |
4,9 |
eatanól déanta as arbhar (Indiach) |
13,7 |
13,7 |
gránaigh eile seachas eatanól déanta as arbhar (Indiach) |
14,1 |
14,1 |
eatanól cána siúcra |
2,1 |
2,1 |
an chuid de ETBE ó fhoinsí inathnuaite |
Luachanna céanna leo sin don chonair táirgeachta eatánóil a úsáideadh |
|
an chuid de TAEE ó fhoinsí inathnuaite |
Luachanna céanna leo sin don chonair táirgeachta eatánóil a úsáideadh |
|
bithdhíosal síl ráibe |
17,6 |
17,6 |
bithdhíosal lus na gréine |
12,2 |
12,2 |
bithdhíosal pónairí soighe |
13,4 |
13,4 |
bithdhíosal ola pailme |
16,5 |
16,5 |
bithdhíosal ola dramhaíola cócaireachta |
0 |
0 |
bithdhíosal as saill ainmhíoch a leá (*1) |
0 |
0 |
ola glasraí arna chóireáil le hidrigin ó shíol ráibe |
18,0 |
18,0 |
ola glasraí arna chóireáil le hidrigin ó lus na gréine |
12,5 |
12,5 |
ola glasraí arna chóireáil le hidrigin ó phónairí soighe |
13,7 |
13,7 |
ola glasraí arna chóireáil le hidrigin ó ola phailme |
16,9 |
16,9 |
ola arna chóireáil le hidrigin ó dhramh-ola cócaireachta |
0 |
0 |
ola arna chóireáil le hidrigin as saill ainmhíoch a leá (*1) |
0 |
0 |
ola glasraí íon ó shíol ráibe |
17,6 |
17,6 |
ola glasraí íon ó lus na gréine |
12,2 |
12,2 |
ola glasraí íon ó phónairí soighe |
13,4 |
13,4 |
ola glasraí íon ó ola phailme |
16,5 |
16,5 |
ola arna chóireáil le hidrigin ó dhramh-ola cócaireachta |
0 |
0 |
(*1)
Nóta: níl feidhm aige ach amháin maidir le bithbhreoslaí arna dtáirgeadh ó sheachtháirgí ainmhithe a aicmítear mar ábhar i gcatagóir 1 agus i gcatagóir 2 i gcomhréir le Rialachán (CE) Uimh. 1069/2009 nach gcuirtear astaíochtaí a bhaineann le sláintíocht atá mar chuid den phróiseas san áireamh ina leith. |
Luachanna réamhshocraithe dí-chomhiomlánaithe don phróiseáil: “ep ” mar a shainmhínítear é i gCuid C den Iarscríbhinn seo
An conair táirgeachta bithbhreoslaí agus bithleachtanna |
Astaíochtaí gás ceaptha teasa -luach tipiciúil (gCO2eq/MJ) |
Astaíochtaí gás ceaptha teasa -luach réamhshocraithe (gCO2eq/MJ) |
eatánól biatais siúcra (gan bhithghás ó ligean, gás nádúrtha mar bhreosla próisis sna coirí traidisiúnta) |
18,8 |
26,3 |
eatánól biatais siúcra (le bithghás ó ligean, gás nádúrtha mar bhreosla próisis sna coirí traidisiúnta) |
9,7 |
13,6 |
eatánól biatais siúcra (gan bhithghás ó ligean, gás nádúrtha mar bhreosla próisis sna gléasraí CTÉ (*1)) |
13,2 |
18,5 |
eatánól biatais siúcra (le bithghás ó ligean, gás nádúrtha mar bhreosla próisis sna gléasraí CTÉ (*1)) |
7,6 |
10,6 |
eatánól biatais siúcra (gan bhithghás ó ligean, gual donn mar bhreosla próisis sna gléasraí CTÉ (*1)) |
27,4 |
38,3 |
eatánól biatais siúcra (le bithghás ó ligean, gual donn mar bhreosla próisis sna coirí CTÉ (*1)) |
15,7 |
22,0 |
eatanól déanta as arbhar (Indiach) (gás nádúrtha mar bhreosla próisis sna coirí traidisiúnta) |
20,8 |
29,1 |
eatánól déanta as arbhar (Indiach), (gás nádúrtha mar bhreosla próisis sna gléasraí CTÉ (*1)) |
14,8 |
20,8 |
eatánól déanta as arbhar (Indiach) (gual donn mar bhreosla próisis sna coirí traidisiúnta (*1)) |
28.6 |
40,1 |
eatanól déanta as arbhar (Indiach) (fuíll foraoise mar bhreosla próisis sna gléasraí CTÉ (*1)) |
1,8 |
2,6 |
gránaigh eile seachas eatanól déanta as arbhar Indiach (gás nádúrtha mar bhreosla próisis sna coirí traidisiúnta) |
21,0 |
29,3 |
gránaigh eile seachas eatánól déanta as arbhar Indiach (gás nádúrtha mar bhreosla próisis sna gléasraí CTÉ (*1)) |
15,1 |
21,1 |
gránaigh eile seachas eatanól déanta as arbhar Indiach (gual donn mar bhreosla próisis sna gléasraí CTÉ (*1)) |
30,3 |
42,5 |
gránaigh eile seachas eatanól déanta as arbhar Indiach (iarmhair foraoise mar bhreosla próisis sna gléasraí CTÉ (*1)) |
1,5 |
2,2 |
eatanól cána siúcra |
1,3 |
1,8 |
an chuid de ETBE ó fhoinsí inathnuaite |
Luachanna céanna leo sin don chonair táirgeachta eatánóil a úsáideadh |
|
an chuid de TAEE ó fhoinsí inathnuaite |
Luachanna céanna leo sin don chonair táirgeachta eatánóil a úsáideadh |
|
bithdhíosal síl ráibe |
11,7 |
16,3 |
bithdhíosal lus na gréine |
11,8 |
16,5 |
bithdhíosal pónairí soighe |
12,1 |
16,9 |
bithdhíosal ola pailme (linn oscailte d'eisilteach) |
30,4 |
42,6 |
bithdhíosal ola pailme (próiseas lena ngabhtar meatán ag an muileann ola) |
13,2 |
18,5 |
bithdhíosal ola dramhaíola cócaireachta |
9,3 |
13,0 |
bithdhíosal as saill ainmhíoch a leá (*2) |
13,6 |
19,1 |
ola glasraí arna chóireáil le hidrigin ó shíol ráibe |
10,7 |
15,0 |
ola glasraí arna chóireáil le hidrigin ó lus na gréine |
10,5 |
14,7 |
ola glasraí arna chóireáil le hidrigin ó phónairí soighe |
10,9 |
15,2 |
bithdhíosal arna chóireáil le hidrigin ó ola phailme (linn oscailte d'eisilteach) |
27,8 |
38,9 |
ola glasraí arna chóireáil le hidrigin ó ola phailme(próiseas lena ngabhtar meatán ag an muileann ola) |
9,7 |
13,6 |
ola arna chóireáil le hidrigin ó dhramh-ola cócaireachta |
10,2 |
14,3 |
ola arna chóireáil le hidrigin as saill ainmhíoch a leá (*2) |
14,5 |
20,3 |
ola glasraí íon ó shíol ráibe |
3,7 |
5,2 |
ola glasraí íon ó lus na gréine |
3,8 |
5,4 |
ola glasraí íon ó phónairí soighe |
4,2 |
5,9 |
ola glasraí íon ó ola phailme (linn oscailte d'eisilteach) |
22,6 |
31,7 |
ola glasraí íon ó ola phailme (próiseas lena ngabhtar meatán ag an muileann ola) |
4,7 |
6,5 |
ola arna chóireáil le hidrigin ó dhramh-ola cócaireachta |
0,6 |
0,8 |
(*1)
Níl na luachanna réamhshocraithe do phróisis ag baint úsáide as CHP bailí ach amháin má sholáthraíonn CTÉ an teas próisis ar fad.
(*2)
Nóta: níl feidhm aige ach amháin maidir le bithbhreoslaí arna dtáirgeadh ó sheachtháirgí ainmhithe a aicmítear mar ábhar i gcatagóir 1 agus i gcatagóir 2 i gcomhréir le Rialachán (CE) Uimh. 1069/2009 nach gcuirtear astaíochtaí a bhaineann le sláintíocht atá mar chuid den phróiseas san áireamh ina leith. |
Luachanna réamhshocraithe dí-chomhiomlánaithe don eastóscadh ola amháin (tá siad seo san áireamh sna luachanna dí-chomhiomlánaithe d'astaíochtaí próiseála sa tábla “ep ” cheana féin)
An conair táirgeachta bithbhreoslaí agus bithleachtanna |
Astaíochtaí gás ceaptha teasa - luach tipiciúil (gCO2eq/MJ) |
Astaíochtaí gás ceaptha teasa - luach réamhshocraithe (gCO2eq/MJ) |
bithdhíosal síl ráibe |
3,0 |
4,2 |
bithdhíosal lus na gréine |
2,9 |
4,0 |
bithdhíosal pónairí soighe |
3,2 |
4,4 |
bithdhíosal ola pailme (linn oscailte d'eisilteach) |
20,9 |
29,2 |
bithdhíosal ola pailme (próiseas lena ngabhtar meatán ag an muileann ola) |
3,7 |
5,1 |
bithdhíosal ola dramhaíola cócaireachta |
0 |
0 |
bithdhíosal as saill ainmhíoch a leá (*1) |
4,3 |
6,0 |
ola glasraí arna chóireáil le hidrigin ó shíol ráibe |
3,1 |
4,4 |
ola glasraí arna chóireáil le hidrigin ó lus na gréine |
3,0 |
4,1 |
ola glasraí arna chóireáil le hidrigin ó phónairí soighe |
3,3 |
4,6 |
ola glasraí arna chóireáil le hidrigin ó ola phailme (linn oscailte d'eisilteach) |
21,9 |
30,7 |
ola glasraí arna chóireáil le hidrigin ó ola phailme (próiseas lena ngabhtar meatán ag an muileann ola) |
3,8 |
5,4 |
ola arna chóireáil le hidrigin ó dhramh-ola cócaireachta |
0 |
0 |
ola arna chóireáil le hidrigin as saill ainmhíoch a leá (*1) |
4,3 |
6,0 |
ola glasraí íon ó shíol ráibe |
3,1 |
4,4 |
ola glasraí íon ó lus na gréine |
3,0 |
4,2 |
ola glasraí íon ó phónairí soighe |
3,4 |
4,7 |
ola glasraí íon ó ola phailme (linn oscailte d'eisilteach) |
21,8 |
30,5 |
ola glasraí íon ó ola phailme (próiseas lena ngabhtar meatán ag an muileann ola) |
3,8 |
5,3 |
ola arna chóireáil le hidrigin ó dhramh-ola cócaireachta |
0 |
0 |
(*1)
Nóta: níl feidhm aige ach amháin maidir le bithbhreoslaí arna dtáirgeadh ó sheachtháirgí ainmhithe a aicmítear mar ábhar i gcatagóir 1 agus i gcatagóir 2 i gcomhréir le Rialachán (CE) Uimh. 1069/2009 nach gcuirtear astaíochtaí a bhaineann le sláintíocht atá mar chuid den phróiseas san áireamh ina leith. |
Luachanna réamhshocraithe dí-chomhiomlánaithe le haghaidh iompair agus dáilte: “etd ” mar a shainmhínítear é i gCuid C den Iarscríbhinn seo
An conair táirgeachta bithbhreoslaí agus bithleachtanna |
Astaíochtaí gás ceaptha teasa -luach tipiciúil (gCO2eq/MJ) |
Astaíochtaí gás ceaptha teasa -luach réamhshocraithe (gCO2eq/MJ) |
eatánól biatais siúcra (gan bhithghás ó ligean, gás nádúrtha mar bhreosla próisis sna coirí traidisiúnta) |
2,3 |
2,3 |
eatánól biatais siúcra (le bithghás ó ligean, gás nádúrtha mar bhreosla próisis sna coirí traidisiúnta) |
2,3 |
2,3 |
eatánól biatais siúcra (gan bhithghás ó ligean, gás nádúrtha mar bhreosla próisis sna gléasraí CTÉ (*1)) |
2,3 |
2,3 |
eatánól biatais siúcra (le bithghás ó ligean, gás nádúrtha mar bhreosla próisis sna gléasraí CTÉ (*1)) |
2,3 |
2,3 |
eatánól biatais siúcra (gan bhithghás ó ligean, gual donn mar bhreosla próisis sna gléasraí CTÉ (*1)) |
2,3 |
2,3 |
eatánól biatais siúcra (le bithghás ó ligean, gual donn mar bhreosla próisis sna coirí CTÉ (*1)) |
2,3 |
2,3 |
eatanól déanta as arbhar (Indiach) (gás nádúrtha mar bhreosla próisis sna gléasraí CTÉ (*1)) |
2,2 |
2,2 |
eatanól déanta as arbhar (Indiach) (gás nádúrtha mar bhreosla próisis sna coirí traidisiúnta) |
2,2 |
2,2 |
eatánól déanta as arbhar (Indiach) (gual donn mar bhreosla próisis sna coirí traidisiúnta (*1)) |
2,2 |
2,2 |
eatanól déanta as arbhar (Indiach) (fuíll foraoise mar bhreosla próisis sna gléasraí CTÉ (*1)) |
2,2 |
2,2 |
gránaigh eile seachas eatanól déanta as arbhar Indiach (gás nádúrtha mar bhreosla próisis sna coirí traidisiúnta) |
2.2 |
2,2 |
gránaigh eile seachas eatanól déanta as arbhar Indiach (gás nádúrtha mar bhreosla próisis sna gléasraí CTÉ (*1)) |
2,2 |
2,2 |
gránaigh eile seachas eatanól déanta as arbhar Indiach (gual donn mar bhreosla próisis sna gléasraí CTÉ (*1)) |
2,2 |
2,2 |
gránaigh eile seachas eatanól déanta as arbhar Indiach (fuíll foraoise mar bhreosla próisis sna gléasraí CTÉ (*1)) |
2,2 |
2,2 |
eatanól cána siúcra |
9,7 |
9,7 |
an chuid de ETBE ó fhoinsí inathnuaite |
Luachanna céanna leo sin don chonair táirgeachta eatánóil a úsáideadh |
|
an chuid de TAEE ó fhoinsí inathnuaite |
Luachanna céanna leo sin don chonair táirgeachta eatánóil a úsáideadh |
|
bithdhíosal síl ráibe |
1,8 |
1,8 |
bithdhíosal lus na gréine |
2,1 |
2,1 |
bithdhíosal pónairí soighe |
8,9 |
8,9 |
bithdhíosal ola pailme (linn oscailte d'eisilteach) |
6,9 |
6,9 |
bithdhíosal ola pailme (próiseas lena ngabhtar meatán ag an muileann ola) |
6,9 |
6,9 |
bithdhíosal ola dramhaíola cócaireachta |
1,9 |
1,9 |
bithdhíosal as saill ainmhíoch a leá (*1) |
1,6 |
1,6 |
ola glasraí arna chóireáil le hidrigin ó shíol ráibe |
1,7 |
1,7 |
ola glasraí arna chóireáil le hidrigin ó lus na gréine |
2,0 |
2,0 |
ola glasraí arna chóireáil le hidrigin ó phónairí soighe |
9,2 |
9,2 |
ola glasraí arna chóireáil le hidrigin ó ola phailme (linn oscailte d'eisilteach) |
7,0 |
7,0 |
ola glasraí arna chóireáil le hidrigin ó ola phailme (próiseas lena ngabhtar meatán ag an muileann ola) |
7,0 |
7,0 |
ola arna chóireáil le hidrigin ó dhramh-ola cócaireachta |
1,7 |
1,7 |
ola arna chóireáil le hidrigin as saill ainmhíoch a leá (*2) |
1,5 |
1,5 |
ola glasraí íon ó shíol ráibe |
1,4 |
1,4 |
ola glasraí íon ó lus na gréine |
1,7 |
1,7 |
ola glasraí íon ó phónairí soighe |
8,8 |
8,8 |
ola glasraí íon ó ola phailme (linn oscailte d'eisilteach) |
6,7 |
6,7 |
ola glasraí íon ó ola phailme (próiseas lena ngabhtar meatán ag an muileann ola) |
6,7 |
6,7 |
ola arna chóireáil le hidrigin ó dhramh-ola cócaireachta |
1,4 |
1,4 |
(*1)
Níl na luachanna réamhshocraithe do phróisis ag baint úsáide as CTÉ bailí ach amháin má sholáthraíonn CTÉ an teas próisis ar fad.
(*2)
Nóta: níl feidhm aige ach amháin maidir le bithbhreoslaí arna dtáirgeadh ó sheachtháirgí ainmhithe a aicmítear mar ábhar i gcatagóir 1 agus i gcatagóir 2 i gcomhréir le Rialachán (CE) Uimh. 1069/2009 nach gcuirtear astaíochtaí a bhaineann le sláintíocht atá mar chuid den phróiseas san áireamh ina leith. |
Luachanna réamhshocraithe dí-chomhiomlánaithe le haghaidh iompar agus dáileadh an bhreosla deiridh amháin. Tá siad seo san áireamh cheana féin sa tábla “astaíochtaí iompair agus dáilte etd ” arna shainmhíniú i gCuid C den Iarscríbhinn seo, ach bíonn na luachanna seo a leanas úsáideach más mian le hoibreoir eacnamaíoch astaíochtaí iarbhíre iompair a dhearbhú le haghaidh barr nó iompar ola amháin).
An conair táirgeachta bithbhreoslaí agus bithleachtanna |
Astaíochtaí gás ceaptha teasa — luach tipiciúil (gCO2eq/MJ) |
Astaíochtaí gás ceaptha teasa — luach réamhshocraithe (gCO2eq/MJ) |
eatánól biatais siúcra (gan bhithghás ó ligean, gás nádúrtha mar bhreosla próisis sna coirí traidisiúnta) |
1,6 |
1,6 |
eatánól biatais siúcra (le bithghás ó ligean, gás nádúrtha mar bhreosla próisis sna coirí traidisiúnta) |
1,6 |
1,6 |
eatánól biatais siúcra (gan bhithghás ó ligean, gás nádúrtha mar bhreosla próisis sna gléasraí CTÉ (*1)) |
1,6 |
1,6 |
eatánól biatais siúcra (le bithghás ó ligean, gás nádúrtha mar bhreosla próisis sna gléasraí CTÉ (*1)) |
1,6 |
1,6 |
eatánól biatais siúcra (gan bhithghás ó ligean, gual donn mar bhreosla próisis sna gléasraí CTÉ (*1)) |
1,6 |
1,6 |
eatánól biatais siúcra (le bithghás ó ligean, gual donn mar bhreosla próisis sna coirí CTÉ (*1)) |
1,6 |
1,6 |
eatanól déanta as arbhar (Indiach) (gás nádúrtha mar bhreosla próisis sna coirí traidisiúnta) |
1,6 |
1,6 |
eatánól déanta as arbhar (Indiach), (gás nádúrtha mar bhreosla próisis sna gléasraí CTÉ (*1)) |
1,6 |
1,6 |
eatánól déanta as arbhar (Indiach) (gual donn mar bhreosla próisis sna coirí traidisiúnta (*1)) |
1,6 |
1,6 |
eatánól déanta as arbhar (Indiach) (iarmhair foraoise mar bhreosla próisis sna gléasraí CTÉ (*1)) |
1,6 |
1,6 |
gránaigh eile seachas eatanól déanta as arbhar Indiach (gás nádúrtha mar bhreosla próisis sna coirí traidisiúnta) |
1,6 |
1,6 |
gránaigh eile seachas eatánól déanta as arbhar Indiach (gás nádúrtha mar bhreosla próisis sna gléasraí CTÉ (*1)) |
1,6 |
1,6 |
gránaigh eile seachas eatanól déanta as arbhar Indiach (gual donn mar bhreosla próisis sna gléasraí CTÉ (*1)) |
1,6 |
1,6 |
gránaigh eile seachas eatanól déanta as arbhar Indiach (fuíll foraoise mar bhreosla próisis sna gléasraí CTÉ (*1)) |
1,6 |
1,6 |
eatanól cána siúcra |
6,0 |
6,0 |
an chuid d'éitear búitileach treasach eitileach (ETBE) ó fhoinsí inathnuaite |
Measfar é a bheith mar an gcéanna leo sin don chonair táirgeachta eatánóil a úsáideadh |
|
an chuid d'éitear eitileach treasach aimileach (TAEE) ó fhoinsí inathnuaite |
Measfar é a bheith mar an gcéanna leo sin don chonair táirgeachta eatánóil a úsáideadh |
|
bithdhíosal síl ráibe |
1,3 |
1,3 |
bithdhíosal lus na gréine |
1,3 |
1,3 |
bithdhíosal pónairí soighe |
1,3 |
1,3 |
bithdhíosal ola pailme (linn oscailte d'eisilteach) |
1,3 |
1,3 |
bithdhíosal ola pailme (próiseas lena ngabhtar meatán ag an muileann ola) |
1,3 |
1,3 |
bithdhíosal ola dramhaíola cócaireachta |
1,3 |
1,3 |
bithdhíosal as saill ainmhíoch a leá (*2) |
1,3 |
1,3 |
ola glasraí arna chóireáil le hidrigin ó shíol ráibe |
1,2 |
1,2 |
ola glasraí arna chóireáil le hidrigin ó lus na gréine |
1,2 |
1,2 |
ola glasraí arna chóireáil le hidrigin ó phónairí soighe |
1,2 |
1,2 |
ola glasraí arna chóireáil le hidrigin ó ola phailme (linn oscailte d'eisilteach) |
1,2 |
1,2 |
ola glasraí arna chóireáil le hidrigin ó ola phailme (próiseas lena ngabhtar meatán ag an muileann ola) |
1,2 |
1,2 |
ola arna chóireáil le hidrigin ó dhramh-ola cócaireachta |
1,2 |
1,2 |
ola arna chóireáil le hidrigin as saill ainmhíoch a leá (*2) |
1,2 |
1,2 |
ola glasraí íon ó shíol ráibe |
0,8 |
0,8 |
ola glasraí íon ó lus na gréine |
0,8 |
0,8 |
ola glasraí íon ó phónairí soighe |
0,8 |
0,8 |
ola glasraí íon ó ola phailme (linn oscailte d'eisilteach) |
0,8 |
0,8 |
ola glasraí íon ó ola phailme (próiseas lena ngabhtar meatán ag an muileann ola) |
0,8 |
0,8 |
ola arna chóireáil le hidrigin ó dhramh-ola cócaireachta |
0,8 |
0,8 |
(*1)
Níl na luachanna réamhshocraithe do phróisis ag baint úsáide as CTÉ bailí ach amháin má sholáthraíonn CTÉ an teas próisis ar fad.
(*2)
Nóta: níl feidhm aige ach amháin maidir le bithbhreoslaí arna dtáirgeadh ó sheachtháirgí ainmhithe a aicmítear mar ábhar i gcatagóir 1 agus i gcatagóir 2 i gcomhréir le Rialachán (CE) Uimh. 1069/2009 nach gcuirtear astaíochtaí a bhaineann le sláintíocht atá mar chuid den phróiseas san áireamh ina leith. |
Iomlán don saothrú, próiseáil, iompar agus dáileachán
An conair táirgeachta bithbhreoslaí agus bithleachtanna |
Astaíochtaí gás ceaptha teasa —luach tipiciúil (gCO2eq/MJ) |
Astaíochtaí gás ceaptha teasa — luach réamhshocraithe (gCO2eq/MJ) |
eatánól biatais siúcra (gan bhithghás ó ligean, gás nádúrtha mar bhreosla próisis sna coirí traidisiúnta) |
30,7 |
38,2 |
eatánól biatais siúcra (le bithghás ó ligean, gás nádúrtha mar bhreosla próisis sna coirí traidisiúnta) |
21,6 |
25,5 |
eatánól biatais siúcra (gan bhithghás ó ligean, gás nádúrtha mar bhreosla próisis sna gléasraí CTÉ (*1)) |
25,1 |
30,4 |
eatánól biatais siúcra (le bithghás ó ligean, gás nádúrtha mar bhreosla próisis sna gléasraí CTÉ (*1)) |
19,5 |
22,5 |
eatánól biatais siúcra (gan bhithghás ó ligean, gual donn mar bhreosla próisis sna gléasraí CTÉ (*1)) |
39,3 |
50,2 |
eatánól biatais siúcra (le bithghás ó ligean, gual donn mar bhreosla próisis sna coirí CTÉ (*1)) |
27,6 |
33,9 |
eatanól déanta as arbhar (Indiach) (gás nádúrtha mar bhreosla próisis sna coirí traidisiúnta) |
48,5 |
56,8 |
eatánól déanta as arbhar (Indiach), (gás nádúrtha mar bhreosla próisis sna gléasraí CTÉ (*1)) |
42,5 |
48,5 |
eatánól déanta as arbhar (Indiach) (gual donn mar bhreosla próisis sna coirí traidisiúnta (*1)) |
56,3 |
67,8 |
eatanól déanta as arbhar (Indiach) (fuíll foraoise mar bhreosla próisis sna gléasraí CTÉ (*1)) |
29,5 |
30,3 |
gránaigh eile seachas eatanól déanta as arbhar Indiach (gás nádúrtha mar bhreosla próisis sna coirí traidisiúnta) |
50,2 |
58,5 |
gránaigh eile seachas eatánól déanta as arbhar Indiach (gás nádúrtha mar bhreosla próisis sna gléasraí CTÉ (*1)) |
44,3 |
50,3 |
gránaigh eile seachas eatanól déanta as arbhar Indiach (gual donn mar bhreosla próisis sna gléasraí CTÉ (*1)) |
59,5 |
71,7 |
gránaigh eile seachas eatanól déanta as arbhar Indiach (fuíll foraoise mar bhreosla próisis sna gléasraí CTÉ (*1)) |
30,7 |
31,4 |
eatanól cána siúcra |
28,1 |
28,6 |
an chuid de ETBE ó fhoinsí inathnuaite |
Luachanna céanna leo sin don chonair táirgeachta eatánóil a úsáideadh |
|
an chuid de TAEE ó fhoinsí inathnuaite |
Luachanna céanna leo sin don chonair táirgeachta eatánóil a úsáideadh |
|
bithdhíosal síl ráibe |
45,5 |
50,1 |
bithdhíosal lus na gréine |
40,0 |
4,7 |
bithdhíosal pónairí soighe |
42,2 |
47,0 |
bithdhíosal ola pailme (linn oscailte d’eisilteach) |
63,3 |
75,5 |
bithdhíosal ola pailme (próiseas lena ngabhtar meatán ag an muileann ola) |
46,1 |
51,4 |
bithdhíosal ola dramhaíola cócaireachta |
11,2 |
14,9 |
bithdhíosal as saill ainmhíoch a leá (*2) |
15,2 |
20,7 |
ola glasraí arna chóireáil le hidrigin ó shíol ráibe |
45,8 |
50,1 |
ola glasraí arna chóireáil le hidrigin ó lus na gréine |
39,4 |
43,6 |
ola glasraí arna chóireáil le hidrigin ó phónairí soighe |
42,2 |
46,5 |
ola glasraí arna chóireáil le hidrigin ó ola phailme (linn oscailte d’eisilteach) |
62,1 |
73,2 |
ola glasraí arna chóireáil le hidrigin ó ola phailme (próiseas lena ngabhtar meatán ag an muileann ola) |
44,0 |
47,9 |
ola arna chóireáil le hidrigin ó dhramh-ola cócaireachta |
11,9 |
16,0 |
ola arna chóireáil le hidrigin as saill ainmhíoch a leá (*2) |
16,0 |
21,8 |
ola glasraí íon ó shíol ráibe |
38,5 |
40,0 |
ola glasraí íon ó lus na gréine |
32,7 |
34,3 |
ola glasraí íon ó phónairí soighe |
35,2 |
36,9 |
ola glasraí íon ó ola phailme (linn oscailte d’eisilteach) |
56,4 |
65,5 |
ola glasraí íon ó ola phailme (próiseas lena ngabhtar meatán ag an muileann ola) |
38,5 |
40,3 |
ola arna chóireáil le hidrigin ó dhramh-ola cócaireachta |
2,0 |
22 |
(*1)
Níl na luachanna réamhshocraithe do phróisis ag baint úsáide as CTÉ bailí ach amháin má sholáthraíonn CTÉ an teas iomlán an phróisis.
(*2)
Nóta: níl feidhm aige ach amháin maidir le bithbhreoslaí arna dtáirgeadh ó sheachtháirgí ainmhithe a aicmítear mar ábhar i gcatagóir 1 agus i gcatagóir 2 i gcomhréir le Rialachán (CE) Uimh. 1069/2009 nach gcuirtear astaíochtaí a bhaineann le sláintíocht atá mar chuid den phróiseas san áireamh ina leith. |
E. LUACHANNA RÉAMHSHOCRAITHE DÍ-CHOMHIOMLÁNAITHE MEASTA LE hAGHAIDH BITHBHREOSLAÍ AGUS BITHLEACHTANNA AMACH ANSEO NACH RAIBH AR AN MARGADH NÓ NACH RAIBH ACH CAINNÍOCHT DHIOMAIBHSEACH AR AN MARGADH IN 2016
Luachanna réamhshocraithe dí-chomhiomlánaithe don saothrú: “eec ” mar a shainmhínítear i gCuid C den Iarscríbhinn seo é lena n-áirítear astaíochtaí N2O (lena n-áirítear sliseanna de dhramhadhmad nó adhmad saothraithe)
An conair táirgeachta bithbhreoslaí agus bithleachtanna |
Astaíochtaí gás ceaptha teasa — luach tipiciúil (gCO2eq/MJ) |
Astaíochtaí gás ceaptha teasa — luach réamhshocraithe (gCO2eq/MJ) |
eatánól tuí cruinneachta |
1,8 |
1,8 |
díosal Fischer-Tropsch déanta as bruscarnach adhmaid i ngléasra scoite |
3,3 |
3,3 |
díosal Fischer-Tropsch déanta as adhmad saothraithe i ngléasra scoite |
8,2 |
8,2 |
peitreal Fischer-Tropsch déanta as bruscarnach adhmaid i ngléasra scoite |
3,3 |
3,3 |
peitreal Fischer-Tropsch déanta as adhmad saothraithe i ngléasra scoite |
8,2 |
8,2 |
éitear démheitile (DME) déanta as bruscarnach adhmaid i ngléasra scoite |
3,1 |
3,1 |
éitear démheitile (DME) déanta as adhmad saothraithe i ngléasra scoite |
7,6 |
7,6 |
meatánól déanta as bruscarnach adhmaid i ngléasra scoite |
3,1 |
3,1 |
meatánól déanta as adhmad saothraithe i ngléasra scoite |
7,6 |
7,6 |
díosal Fischer-Tropsch déanta as gású liocáire duibhe comhtháite le laíon ag an muileann |
2,5 |
2,5 |
peitreal Fischer-Tropsch déanta as gású liocáire duibhe comhtháite le laíon ag an muileann |
2,5 |
2,5 |
éitear démheitile (DME) Fischer – Tropsch déanta as gású liocáire duibhe comhtháite le laíon ag an muileann |
2,5 |
2,5 |
meatánól déanta as gású liocáire duibhe comhtháite le laíon ag an muileann |
2,5 |
2,5 |
an chuid de MTBE ó fhoinsí inathnuaite |
Luachanna céanna leo sin don chonair táirgeachta meatánóil a úsáideadh |
Luachanna réamhshocraithe dí-chomhiomlánaithe d'astaíochtaí N2O ithreach (san áireamh sna luachanna dí-chomhiomlánaithe d'astaíochtaí ón saothrú sa tábla “eec ”)
An conair táirgeachta bithbhreoslaí agus bithleachtanna |
Astaíochtaí gás ceaptha teasa -luach tipiciúil (gCO2eq/MJ) |
Astaíochtaí gás ceaptha teasa -luach réamhshocraithe (gCO2eq/MJ) |
eatánól tuí cruinneachta |
0 |
0 |
díosal Fischer-Tropsch déanta as bruscarnach adhmaid i ngléasra scoite |
0 |
0 |
díosal Fischer-Tropsch déanta as adhmad saothraithe i ngléasra scoite |
4,4 |
4,4 |
peitreal Fischer-Tropsch déanta as bruscarnach adhmaid i ngléasra scoite |
0 |
0 |
peitreal Fischer-Tropsch déanta as adhmad saothraithe i ngléasra scoite |
4,4 |
4,4 |
éitear démheitile (DME) déanta as bruscarnach adhmaid i ngléasra scoite |
0 |
0 |
éitear démheitile (DME) déanta as adhmad saothraithe i ngléasra scoite |
4,1 |
4,1 |
meatánól déanta as bruscarnach adhmaid i ngléasra scoite |
0 |
0 |
meatánól déanta as adhmad saothraithe i ngléasra scoite |
4,1 |
4,1 |
díosal Fischer-Tropsch déanta as gású liocáire duibhe comhtháite le laíon ag an muileann |
0 |
0 |
peitreal Fischer-Tropsch déanta as gású liocáire duibhe comhtháite le laíon ag an muileann |
0 |
0 |
éitear démheitile (DME) Fischer – Tropsch déanta as gású liocáire duibhe comhtháite le laíon ag an muileann |
0 |
0 |
meatánól déanta as gású liocáire duibhe comhtháite le laíon ag an muileann |
0 |
0 |
an chuid de MTBE ó fhoinsí inathnuaite |
Luachanna céanna leo sin don chonair táirgeachta meatánóil a úsáideadh |
Luachanna réamhshocraithe dí-chomhiomlánaithe don phróiseáil: “ep ” mar a shainmhínítear é i gCuid C den Iarscríbhinn seo
An conair táirgeachta bithbhreoslaí agus bithleachtanna |
Astaíochtaí gás ceaptha teasa—luach tipiciúil (gCO2eq/MJ) |
Astaíochtaí gás ceaptha teasa — luach réamhshocraithe (gCO2eq/MJ) |
eatánól tuí cruinneachta |
4,8 |
6,8 |
díosal Fischer-Tropsch déanta as bruscarnach adhmaid i ngléasra scoite |
0,1 |
0,1 |
díosal Fischer-Tropsch déanta as adhmad saothraithe i ngléasra scoite |
0,1 |
0,1 |
peitreal Fischer-Tropsch déanta as bruscarnach adhmaid i ngléasra scoite |
0,1 |
0,1 |
peitreal Fischer-Tropsch déanta as adhmad saothraithe i ngléasra scoite |
0,1 |
0,1 |
éitear démheitile (DME) déanta as bruscarnach adhmaid i ngléasra scoite |
0 |
0 |
éitear démheitile (DME) déanta as adhmad saothraithe i ngléasra scoite |
0 |
0 |
meatánól déanta as bruscarnach adhmaid i ngléasra scoite |
0 |
0 |
meatánól déanta as adhmad saothraithe i ngléasra scoite |
0 |
0 |
díosal Fischer-Tropsch déanta as gású liocáire duibhe comhtháite le laíon ag an muileann |
0 |
0 |
peitreal Fischer – Tropsch déanta as gású liocáire duibhe comhtháite le laíon ag an muileann |
0 |
0 |
éitear démheitile (DME) Fischer – Tropsch déanta as gású liocáire duibhe comhtháite le laíon ag an muileann |
0 |
0 |
meatánól déanta as gású liocáire duibhe comhtháite le laíon ag an muileann |
0 |
0 |
an chuid de MTBE ó fhoinsí inathnuaite |
Luachanna céanna leo sin don chonair táirgeachta meatánóil a úsáideadh |
Luachanna réamhshocraithe dí-chomhiomlánaithe le haghaidh iompair agus dáilte: “etd ” mar a shainmhínítear é i gCuid C den Iarscríbhinn seo
An conair táirgeachta bithbhreoslaí agus bithleachtanna |
Astaíochtaí gás ceaptha teasa- luach tipiciúil (gCO2eq/MJ) |
Astaíochtaí gás ceaptha teasa - luach réamhshocraithe (gCO2eq/MJ) |
eatánól tuí cruinneachta |
7,1 |
7,1 |
díosal Fischer-Tropsch déanta as bruscarnach adhmaid i ngléasra scoite |
12,2 |
12,2 |
díosal Fischer-Tropsch déanta as adhmad saothraithe i ngléasra scoite |
8,4 |
8,4 |
peitreal Fischer-Tropsch déanta as bruscarnach adhmaid i ngléasra scoite |
12,2 |
12,2 |
peitreal Fischer-Tropsch déanta as adhmad saothraithe i ngléasra scoite |
8,4 |
8,4 |
éitear démheitile (DME) déanta as bruscarnach adhmaid i ngléasra scoite |
12,1 |
12,1 |
éitear démheitile (DME) déanta as adhmad saothraithe i ngléasra scoite |
8,6 |
8,6 |
meatánól déanta as bruscarnach adhmaid i ngléasra scoite |
12,1 |
12,1 |
meatánól déanta as adhmad saothraithe i ngléasra scoite |
8,6 |
8,6 |
díosal Fischer-Tropsch déanta as gású liocáire duibhe comhtháite le laíon ag an muileann |
7,7 |
7,7 |
peitreal Fischer – Tropsch déanta as gású liocáire duibhe comhtháite le laíon ag an muileann |
7,9 |
7,9 |
éitear démheitile (DME) déanta as gású liocáire duibhe comhtháite le laíon ag an muileann |
7,7 |
7,7 |
meatánól déanta as gású liocáire duibhe comhtháite le laíon ag an muileann |
7,9 |
7,9 |
an chuid de MTBE ó fhoinsí inathnuaite |
Luachanna céanna leo sin don chonair táirgeachta meatánóil a úsáideadh |
Luachanna réamhshocraithe dí-chomhiomlánaithe le haghaidh iompair agus dáilte an bhreosla deiridh amháin. Tá siad seo san áireamh cheana féin sa tábla “astaíochtaí iompair agus dáilte etd ”arna shainmhíniú i gCuid C den Iarscríbhinn seo, ach bíonn na luachanna seo a leanas úsáideach más mian le hoibreoir eacnamaíoch astaíochtaí iarbhíre iompair a dhearbhú le haghaidh iompar bunábhar amháin).
An conair táirgeachta bithbhreoslaí agus bithleachtanna |
Astaíochtaí gás ceaptha teasa — luach tipiciúil (gCO2eq/MJ) |
Astaíochtaí gás ceaptha teasa — luach réamhshocraithe (gCO2eq/MJ) |
eatánól tuí cruinneachta |
1,6 |
1,6 |
díosal Fischer-Tropsch déanta as bruscarnach adhmaid i ngléasra scoite |
1,2 |
1,2 |
díosal Fischer-Tropsch déanta as adhmad saothraithe i ngléasra scoite |
1,2 |
1,2 |
peitreal Fischer-Tropsch déanta as bruscarnach adhmaid i ngléasra scoite |
1,2 |
1,2 |
peitreal Fischer-Tropsch déanta as adhmad saothraithe i ngléasra scoite |
1,2 |
1,2 |
éitear démheitile (DME) déanta as bruscarnach adhmaid i ngléasra scoite |
2,0 |
2,0 |
éitear démheitile (DME) déanta as adhmad saothraithe i ngléasra scoite |
2,0 |
2,0 |
meatánól déanta as bruscarnach adhmaid i ngléasra scoite |
2,0 |
2,0 |
meatánól déanta as adhmad saothraithe i ngléasra scoite |
2,0 |
2,0 |
díosal Fischer-Tropsch déanta as gású liocáire duibhe comhtháite le laíon ag an muileann |
2,0 |
2,0 |
peitreal Fischer-Tropsch déanta as gású liocáire duibhe comhtháite le laíon ag an muileann |
2,0 |
2,0 |
éitear démheitile (DME) déanta as gású liocáire duibhe comhtháite le laíon ag an muileann |
2,0 |
2,0 |
meatánól déanta as gású liocáire duibhe comhtháite le laíon ag an muileann |
2,0 |
2,0 |
an chuid de MTBE ó fhoinsí inathnuaite |
Luachanna céanna leo sin don chonair táirgeachta meatánóil a úsáideadh |
Iomlán don saothrú, próiseáil, iompar agus dáileachán
An conair táirgeachta bithbhreoslaí agus bithleachtanna |
Astaíochtaí gás ceaptha teasa — luach tipiciúil (gCO2eq/MJ) |
Astaíochtaí gás ceaptha teasa — luach réamhshocraithe (gCO2eq/MJ) |
eatánól tuí cruinneachta |
13,7 |
15,7 |
díosal Fischer-Tropsch déanta as bruscarnach adhmaid i ngléasra scoite |
15,6 |
15,6 |
díosal Fischer-Tropsch déanta as adhmad saothraithe i ngléasra scoite |
16,7 |
16,7 |
peitreal Fischer-Tropsch déanta as bruscarnach adhmaid i ngléasra scoite |
15,6 |
15,6 |
peitreal Fischer-Tropsch déanta as adhmad saothraithe i ngléasra scoite |
16,7 |
16,7 |
éitear démheitile (DME) déanta as bruscarnach adhmaid i ngléasra scoite |
15,2 |
15,2 |
éitear démheitile (DME) déanta as adhmad saothraithe i ngléasra scoite |
16,2 |
16,2 |
meatánól déanta as bruscarnach adhmaid i ngléasra scoite |
15,2 |
15,2 |
meatánól déanta as adhmad saothraithe i ngléasra scoite |
16,2 |
16,2 |
díosal Fischer-Tropsch déanta as gású liocáire duibhe comhtháite le laíon ag an muileann |
10,2 |
10,2 |
peitreal Fischer – Tropsch déanta as gású liocáire duibhe comhtháite le laíon ag an muileann |
10,4 |
10,4 |
éitear démheitile (DME) Fischer – Tropsch déanta as gású liocáire duibhe comhtháite le laíon ag an muileann |
10,2 |
10,2 |
meatánól déanta as gású liocáire duibhe comhtháite le laíon ag an muileann |
10,4 |
10,4 |
an chuid de MTBE ó fhoinsí inathnuaite |
Luachanna céanna leo sin don chonair táirgeachta meatánóil a úsáideadh |
IARSCRÍBHINN VI
RIALACHA CHUN TIONCHAR GÁIS CEAPTHA TEASA BREOSLAÍ BITHMHAISE AGUS A DTÁIRGÍ COMPARÁIDE BREOSLA IONTAISE A RÍOMH
A. Luachanna tipiciúla agus luachanna réamhshocraithe don laghdú ar astaíochtaí gás ceaptha teasa le haghaidh breoslaí bithmhaise a tháirgtear gan glanastaíochtaí carbóin ó athrú sa talamhúsáid
SLISEANNA ADHMAID |
|||||
Córas táirgeachta breosla bithmhaise |
Fad iompair |
Laghduithe ar astaíochtaí gás ceaptha teasa — luach tipiciúil |
Laghduithe ar astaíochtaí gás ceaptha teasa — luach réamhshocraithe |
||
Teas |
Leictreachas |
Teas |
Leictreachas |
||
Sliseanna adhmaid a thagann ó iarmhair foraoise |
1 go 500 km |
93 % |
89 % |
91 % |
87 % |
500 go 2 500 km |
89 % |
84 % |
87 % |
81 % |
|
2 500 go 10 000 km |
82 % |
73 % |
78 % |
67 % |
|
Os cionn 10 000 km |
67 % |
51 % |
60 % |
41 % |
|
Sliseanna adhmaid a thagann ó roschoill ghearruainíochta (eoclaip) |
2 500 go 10 000 km |
77 % |
65 % |
73 % |
60 % |
Sliseanna adhmaid a thagann ó roschoill ghearruainíochta (poibleog — leasachán curtha air) |
1 go 500 km |
89 % |
83 % |
87 % |
81 % |
500 go 2 500 km |
85 % |
78 % |
84 % |
76 % |
|
2 500 go 10 000 km |
78 % |
67 % |
74 % |
62 % |
|
Os cionn 10 000 km |
63 % |
45 % |
57 % |
35 % |
|
Sliseanna adhmaid a thagann ó roschoill ghearruainíochta (poibleog — gan leasachán) |
1 go 500 km |
91 % |
87 % |
90 % |
85 % |
500 go 2 500 km |
88 % |
82 % |
86 % |
79 % |
|
2 500 go 10 000 km |
80 % |
70 % |
77 % |
65 % |
|
Os cionn 10 000 km |
65 % |
48 % |
59 % |
39 % |
|
Sliseanna adhmaid a thagann ó ghas-adhmad |
1 go 500 km |
93 % |
89 % |
92 % |
88 % |
500 go 2 500 km |
90 % |
85 % |
88 % |
82 % |
|
2 500 go 10 000 km |
82 % |
73 % |
79 % |
68 % |
|
Os cionn 10 000 km |
67 % |
51 % |
61 % |
42 % |
|
Sliseanna adhmaid a thagann ó iarmhair thionsclaíocha |
1 go 500 km |
94 % |
92 % |
93 % |
90 % |
500 go 2 500 km |
91 % |
87 % |
90 % |
85 % |
|
2 500 go 10 000 km |
83 % |
75 % |
80 % |
71 % |
|
Os cionn 10 000 km |
69 % |
54 % |
63 % |
44 % |
MILLÍNÍ ADHMAID (*1) |
||||||
Córas táirgeachta breosla bithmhaise |
Fad iompair |
Laghduithe ar astaíochtaí gás ceaptha teasa — luach tipiciúil |
Laghduithe ar astaíochtaí gás ceaptha teasa — luach réamhshocraithe |
|||
Teas |
Leictreachas |
Teas |
Leictreachas |
|||
Brícíní nó millíní adhmaid a thagann ó iarmhair foraoise |
Cás 1 |
1 go 500 km |
58 % |
37 % |
49 % |
24 % |
500 go 2 500 km |
58 % |
37 % |
49 % |
25 % |
||
2 500 go 10 000 km |
55 % |
34 % |
47 % |
21 % |
||
Os cionn 10 000 km |
50 % |
26 % |
40 % |
11 % |
||
Cás 2a |
1 go 500 km |
77 % |
66 % |
72 % |
59 % |
|
500 go 2 500 km |
77 % |
66 % |
72 % |
59 % |
||
2 500 go 10 000 km |
75 % |
62 % |
70 % |
55 % |
||
Os cionn 10 000 km |
69 % |
54 % |
63 % |
45 % |
||
Cás 3a |
1 go 500 km |
92 % |
88 % |
90 % |
85 % |
|
500 go 2 500 km |
92 % |
88 % |
90 % |
86 % |
||
2 500 go 10 000 km |
90 % |
85 % |
88 % |
81 % |
||
Os cionn 10 000 km |
84 % |
76 % |
81 % |
72 % |
||
Brícíní nó millíní adhmaid a thagann ó roschoill ghearruainíochta (eoclaip) |
Cás 1 |
2 500 go 10 000 km |
52 % |
28 % |
43 % |
15 % |
Cás 2a |
2 500 go 10 000 km |
70 % |
56 % |
66 % |
49 % |
|
Cás 3a |
2 500 go 10 000 km |
85 % |
78 % |
83 % |
75 % |
|
Brícíní nó millíní adhmaid a thagann ó roschoill ghearruainíochta (poibleog — leasachán curtha air) |
Cás 1 |
1 go 500 km |
54 % |
32 % |
46 % |
20 % |
500 go 10 000 km |
52 % |
29 % |
44 % |
16 % |
||
Os cionn 10 000 km |
47 % |
21 % |
37 % |
7 % |
||
Cás 2a |
1 go 500 km |
73 % |
60 % |
69 % |
54 % |
|
500 go 10 000 km |
71 % |
57 % |
67 % |
50 % |
||
Os cionn 10 000 km |
66 % |
49 % |
60 % |
41 % |
||
Cás 3a |
1 go 500 km |
88 % |
82 % |
87 % |
81 % |
|
500 go 10 000 km |
86 % |
79 % |
84 % |
77 % |
||
Os cionn 10 000 km |
80 % |
71 % |
78 % |
67 % |
||
Brícíní nó millíní adhmaid a thagann ó roschoill ghearruainíochta (poibleog — gan leasachán) |
Cás 1 |
1 go 500 km |
56 % |
35 % |
48 % |
23 % |
500 go 10 000 km |
54 % |
32 % |
46 % |
20 % |
||
Os cionn 10 000 km |
49 % |
24 % |
40 % |
10 % |
||
Cás 2a |
1 go 500 km |
76 % |
64 % |
72 % |
58 % |
|
500 go 10 000 km |
74 % |
61 % |
69 % |
54 % |
||
Os cionn 10 000 km |
68 % |
53 % |
63 % |
45 % |
||
Cás 3a |
1 go 500 km |
91 % |
86 % |
90 % |
85 % |
|
500 go 10 000 km |
89 % |
83 % |
87 % |
81 % |
||
Os cionn 10 000 km |
83 % |
75 % |
81 % |
71 % |
||
Gas-adhmad |
Cás 1 |
1 go 500 km |
57 % |
37 % |
49 % |
24 % |
500 go 2 500 km |
58 % |
37 % |
49 % |
25 % |
||
2 500 go 10 000 km |
55 % |
34 % |
47 % |
21 % |
||
Os cionn 10 000 km |
50 % |
26 % |
40 % |
11 % |
||
Cás 2a |
1 go 500 km |
77 % |
66 % |
73 % |
60 % |
|
500 go 2 500 km |
77 % |
66 % |
73 % |
60 % |
||
2 500 go 10 000 km |
75 % |
63 % |
70 % |
56 % |
||
Os cionn 10 000 km |
70 % |
55 % |
64 % |
46 % |
||
Cás 3a |
1 go 500 km |
92 % |
88 % |
91 % |
86 % |
|
500 go 2 500 km |
92 % |
88 % |
91 % |
87 % |
||
2 500 go 10 000 km |
90 % |
85 % |
88 % |
83 % |
||
Os cionn 10 000 km |
84 % |
77 % |
82 % |
73 % |
||
Brícíní nó millíní adhmaid a thagann ó iarmhair thionscal an adhmaid |
Cás 1 |
1 go 500 km |
75 % |
62 % |
69 % |
55 % |
500 go 2 500 km |
75 % |
62 % |
70 % |
55 % |
||
2 500 go 10 000 km |
72 % |
59 % |
67 % |
51 % |
||
Os cionn 10 000 km |
67 % |
51 % |
61 % |
42 % |
||
Cás 2a |
1 go 500 km |
87 % |
80 % |
84 % |
76 % |
|
500 go 2 500 km |
87 % |
80 % |
84 % |
77 % |
||
2 500 go 10 000 km |
85 % |
77 % |
82 % |
73 % |
||
Os cionn 10 000 km |
79 % |
69 % |
75 % |
63 % |
||
Cás 3a |
1 go 500 km |
95 % |
93 % |
94 % |
91 % |
|
500 go 2 500 km |
95 % |
93 % |
94 % |
92 % |
||
2 500 go 10 000 km |
93 % |
90 % |
92 % |
88 % |
||
Os cionn 10 000 km |
88 % |
82 % |
85 % |
78 % |
||
(*1)
Tagraíonn cás 1 do phróisis ina n-úsáidtear coire gáis nádúrtha chun teas an phróisis a sholáthar don mhuileann millíní. Déantar leictreachas don mhuileann millíní a sholáthar ón eangach; Tagraíonn cás 2a do phróisis ina n-úsáidtear coire sliseanna adhmaid, a líontar le sliseanna réamh-thriomaithe, chun teas an phróisis a sholáthar. Déantar leictreachas don mhuileann millíní a sholáthar ón eangach; Tagraíonn cás 3a do phróisis ina n-úsáidtear CTÉ, a líontar le sliseanna adhmaid réamh-thriomaithe, chun leictreachas agus teas a sholáthar don mhuileann millíní. |
CONAIRÍ TALMHAÍOCHTA |
|||||
Córas táirgeachta breosla bithmhaise |
Fad iompair |
Laghduithe ar astaíochtaí gás ceaptha teasa — luach tipiciúil |
Laghduithe ar astaíochtaí gás ceaptha teasa — luach réamhshocraithe |
||
Teas |
Leictreachas |
Teas |
Leictreachas |
||
Iarmhair talmhaíochta a bhfuil dlús < 0,2 t/m3 acu (*1) |
1 go 500 km |
95 % |
92 % |
93 % |
90 % |
500 go 2 500 km |
89 % |
83 % |
86 % |
80 % |
|
2 500 go 10 000 km |
77 % |
66 % |
73 % |
60 % |
|
Os cionn 10 000 km |
57 % |
36 % |
48 % |
23 % |
|
Iarmhair talmhaíochta a bhfuil dlús > 0,2 t/m3 acu (*2) |
1 go 500 km |
95 % |
92 % |
93 % |
90 % |
500 go 2 500 km |
93 % |
89 % |
92 % |
87 % |
|
2 500 go 10 000 km |
88 % |
82 % |
85 % |
78 % |
|
Os cionn 10 000 km |
78 % |
68 % |
74 % |
61 % |
|
Millíní tuí |
1 go 500 km |
88 % |
82 % |
85 % |
78 % |
500 go 10 000 km |
86 % |
79 % |
83 % |
74 % |
|
Os cionn 10 000 km |
80 % |
70 % |
76 % |
64 % |
|
Bricíní bagáis |
500 go 10 000 km |
93 % |
89 % |
91 % |
87 % |
Os cionn 10 000 km |
87 % |
81 % |
85 % |
77 % |
|
Mine eithne pailme |
Os cionn 10 000 km |
20 % |
-18 % |
11 % |
-33 % |
Mine eithne pailme (gan astaíochtaí CH4 ón muileann ola) |
Os cionn 10 000 km |
46 % |
20 % |
42 % |
14 % |
(*1)
Tá iarmhair talmhaíochta a bhfuil dlús toirte íseal acu san áireamh san aicme ábhair seo agus cuimsíonn sé ábhair amhail burlaí tuí, crotail choirce, crotail ríse agus burlaí de bhagás cána siúcra (ní liosta cuimsitheach é seo)
(*2)
San aicme d'iarmhair talmhaíochta a bhfuil dlús toirte níos airde acu tá ábhair amhail diasa arbhair, blaoscaí cnónna, faighneoga pónairí soighe agus crotail eithní pailme (ní liosta cuimsitheach é seo). |
BITHGHÁS DON LEICTREACHAS (*1) |
||||
Córas táirgeachta bithgháis |
An rogha ó thaobh na teicneolaíochta de |
Laghduithe ar astaíochtaí gás ceaptha teasa -luach tipiciúil |
Laghduithe ar astaíochtaí gás ceaptha teasa -luach réamhshocraithe |
|
Aoileach fliuch (1) |
Cás 1 |
Díleáiteán oscailte (2) |
146 % |
94 % |
Díleáiteán dúnta (3) |
246 % |
240 % |
||
Cás 2 |
Díleáiteán oscailte |
136 % |
85 % |
|
Díleáiteán dúnta |
227 % |
219 % |
||
Cás 3 |
Díleáiteán oscailte |
142 % |
86 % |
|
Díleáiteán dúnta |
243 % |
235 % |
||
Planda iomlán arbhair Indiaigh (4) |
Cás 1 |
Díleáiteán oscailte |
36 % |
21 % |
Díleáiteán dúnta |
59 % |
53 % |
||
Cás 2 |
Díleáiteán oscailte |
34 % |
18 % |
|
Díleáiteán dúnta |
55 % |
47 % |
||
Cás 3 |
Díleáiteán oscailte |
28 % |
10 % |
|
Díleáiteán dúnta |
52 % |
43 % |
||
Bithdhramhaíl |
Cás 1 |
Díleáiteán oscailte |
47 % |
26 % |
Díleáiteán dúnta |
84 % |
78 % |
||
Cás 2 |
Díleáiteán oscailte |
43 % |
21 % |
|
Díleáiteán dúnta |
77 % |
68 % |
||
Cás 3 |
Díleáiteán oscailte |
38 % |
14 % |
|
Díleáiteán dúnta |
76 % |
66 % |
||
(*1)
Tagraíonn Cás 1 do chonairí ina ndéantar an leictreachas agus an teas atá de dhíth sa phróiseas a sholáthar ón inneall CTÉ féin. Tagraíonn cás 2 do chonairí ina dtógtar an leictreachas atá de dhíth sa phróiseas ón eangach agus ina ndéantar teas an phróisis a sholáthar ón inneall CTÉ féin. I mBallstát áirithe, níl cead ag oibreoirí an t-olltáirgeadh a éileamh sna fóirdheontais agus is é cás 1 an chumraíocht is dóchúla a bheadh i gceist. Tagraíonn cás 3 do chonairí ina dtógtar an leictreachas atá de dhíth sa phróiseas ón eangach agus ina ndéantar teas an phróisis a sholáthar ó choire bithgháis. Baineann an cás seo le monarchana áirithe áit nach bhfuil an t-inneall CTÉ ar an láthair agus ina ndíoltar an bithghás (ach nach ndéantar é a uasghrádú go bithmheatán).
(1)
Áirítear sna luachanna do shaothrú bithgháis ó aoileach astaíochtaí diúltacha le haghaidh astaíochtaí arna sábháil ó bhainistiú aoileach amh. Meastar luach esca a bheith cothrom le haoileach – 45 g CO2eq./MJ arna úsáid sa dhíghrádú anaeróbach
(2)
Bíonn astaíochtaí breise de CH4 agus N2O ann mar thoradh ar stóráil oscailte díleáiteáin. Athraíonn méid na n-astaíochtaí sin le caighdeánacha timpeallachta, cineálacha substráití agus éifeachtúlacht díleá.
(3)
Ciallaíonn stóráil dúnta go ndéantar an díleáiteán a thagann as an bpróiseas díghrádaithe a stóráil in umar gásobach agus meastar an bithghás a scaoiltear le linn an stórála a ghnóthú le haghaidh tuilleadh leictreachais nó bithmheatáin a tháirgeadh. Ní áirítear astaíochtaí gáis cheaptha teasa sa phróiseas sin.
(4)
Ciallaíonn planda iomlán arbhar Indiaigh arbhar Indiach arna bhuaint mar fharae agus arna shadhlasú le caomhnú. |
BITHGHÁS DON LEICTREACHAS — MEASCÁIN D'AOILEACH AGUS D'ARBHAR INDIACH |
||||
Córas táirgeachta bithgháis |
An rogha ó thaobh na teicneolaíochta de |
Laghduithe ar astaíochtaí gás ceaptha teasa — luach tipiciúil |
Laghduithe ar astaíochtaí gás ceaptha teasa — luach réamhshocraithe |
|
Aoileach — Arbhar Indiach 80 % - 20 % |
Cás 1 |
Díleáiteán oscailte |
72 % |
45 % |
Díleáiteán dúnta |
120 % |
114 % |
||
Cás 2 |
Díleáiteán oscailte |
67 % |
40 % |
|
Díleáiteán dúnta |
111 % |
103 % |
||
Cás 3 |
Díleáiteán oscailte |
65 % |
35 % |
|
Díleáiteán dúnta |
114 % |
106 % |
||
Aoileach — Arbhar Indiach 70 % - 30 % |
Cás 1 |
Díleáiteán oscailte |
60 % |
37 % |
Díleáiteán dúnta |
100 % |
94 % |
||
Cás 2 |
Díleáiteán oscailte |
57 % |
32 % |
|
Díleáiteán dúnta |
93 % |
85 % |
||
Cás 3 |
Díleáiteán oscailte |
53 % |
27 % |
|
Díleáiteán dúnta |
94 % |
85 % |
||
Aoileach — Arbhar Indiach 60 % - 40 % |
Cás 1 |
Díleáiteán oscailte |
53 % |
32 % |
Díleáiteán dúnta |
88 % |
82 % |
||
Cás 2 |
Díleáiteán oscailte |
50 % |
28 % |
|
Díleáiteán dúnta |
82 % |
73 % |
||
Cás 3 |
Díleáiteán oscailte |
46 % |
22 % |
|
Díleáiteán dúnta |
81 % |
72 % |
BITHMHEATÁN DON IOMPAR (*1) |
|||
Córas táirgeachta bithmheatáin |
Na roghanna ó thaobh na teicneolaíochta de |
Laghduithe ar astaíochtaí gás ceaptha teasa — luach tipiciúil |
Laghduithe ar astaíochtaí gás ceaptha teasa —luach réamhshocraithe |
Aoileach fliuch |
Díleáiteán oscailte, gan dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
117 % |
72 % |
Díleáiteán oscailte, le dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
133 % |
94 % |
|
Díleáiteán dúnta, gan dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
190 % |
179 % |
|
Díleáiteán dúnta, le dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
206 % |
202 % |
|
Planda iomlán arbhair Indiaigh |
Díleáiteán oscailte, gan dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
35 % |
17 % |
Díleáiteán oscailte, le dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
51 % |
39 % |
|
Díleáiteán dúnta, gan dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
52 % |
41 % |
|
Díleáiteán dúnta, le dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
68 % |
63 % |
|
Bithdhramhaíl |
Díleáiteán oscailte, gan dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
43 % |
20 % |
Díleáiteán oscailte, le dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
59 % |
42 % |
|
Díleáiteán dúnta, gan dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
70 % |
58 % |
|
Díleáiteán dúnta, le dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
86 % |
80 % |
|
(*1)
Ní thagraíonn na laghduithe astaíochtaí gás ceaptha teasa le haghaidh bithmheatáin ach don bhithmheatán comhdhlúite i gcomparáid leis an táirgí comparáide breoslaí iontaise don iompar de 94 gCO2eq/MJ. |
BITHMHEATÁN — MEASCÁIN D'AOILEACH AGUS D'ARBHAR INDIACH (*1) |
|||
Córas táirgeachta bithmheatáin |
Na roghanna ó thaobh na teicneolaíochta de |
Laghduithe ar astaíochtaí gás ceaptha teasa —luach tipiciúil |
Laghduithe ar astaíochtaí gás ceaptha teasa — luach réamhshocraithe |
Aoileach — Arbhar Indiach 80 % - 20 % |
Díleáiteán oscailte, gan dóchán na ngás a dtugtar uaidh (1) |
62 % |
35 % |
Díleáiteán oscailte, le dóchán na ngás a dtugtar uaidh (2) |
78 % |
57 % |
|
Díleáiteán dúnta, gan dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
97 % |
86 % |
|
Díleáiteán dúnta, le dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
113 % |
108 % |
|
Aoileach — Arbhar Indiach 70 % - 30 % |
Díleáiteán oscailte, gan dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
53 % |
29 % |
Díleáiteán oscailte, le dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
69 % |
51 % |
|
Díleáiteán dúnta, gan dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
83 % |
71 % |
|
Díleáiteán dúnta, le dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
99 % |
94 % |
|
Aoileach —Arbhar Indiach 60 % - 40 % |
Díleáiteán oscailte, gan dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
48 % |
25 % |
Díleáiteán oscailte, le dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
64 % |
48 % |
|
Díleáiteán dúnta, gan dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
74 % |
62 % |
|
Díleáiteán dúnta, le dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
90 % |
84 % |
|
(*1)
Ní thagraíonn na laghduithe ar gháis ceaptha teasa le haghaidh bithmheatáin ach don bhithmheatán comhdhlúite i gcomparáid leis an táirgí comparáide breoslaí iontaise don iompar de 94 gCO2eq/MJ.
(1)
Áirítear sa chatagóir seo na catagóirí teicneolaíochta seo a leanas chun bithghás a uasghrádú ina bhithmheatán: Asúchán trí aistriú brú (Pressure Swing Adsorption PSA), Íonú le huisce faoi bhrú (Pressure Water Scrubbing PWS), Deighilt scannán (Membranes), Deighilt crióigineach, Íonú fisiceach orgánach (Organic Physical Scrubbing OPS). Áirítear sa chatagóir sin astaíocht 0,03 MJ CH4/MJ bithmheatáin le haghaidh astaíocht meatáin sna easgháis.
(2)
Áirítear sa chatagóir seo na catagóirí teicneolaíochta seo a leanas chun bithghás a uasghrádú ina bhithmheatán: Íonú le huisce faoi bhrú (Pressure Water Scrubbing PWS) ina dhéantar uisce a athchúrsáil, Asúchán trí aistriú brú (Pressure Swing Adsorption PSA), Íonú Ceimiceach, Íonú fisiceach orgánach (Organic Physical Scrubbing OPS), Deighilt scannán agus Deighilt Crióigineach (Cryogenic upgrading). Ní dhéantar astaíochtaí meatáin a chur san áireamh don chatagóir seo (déantar an meatán san easghás a dhó, más ann). |
B. MODHEOLAÍOCHT
1. Déanfar astaíochtaí gás ceaptha teasa ó tháirgeadh agus úsáid breoslaí bithmhaise a ríomh mar seo a leanas:
Déanfar astaíochtaí gás ceaptha teasa ó tháirgeadh agus úsáid breoslaí bithmhaise sula ndéanfar an tiontú go leictreachas, téamh agus fuarú a ríomh mar seo a leanas:
E = eec + el + ep + etd + eu – esca – eccs – eccr,
áit a bhfuil
E |
= |
iomlán na n-astaíochtaí ó tháirgeadh an bhreosla sula ndéanfar an tiontú fuinnimh; |
eec |
= |
na hastaíochtaí ó eastóscadh nó saothrú na n-amhábhar; |
el |
= |
astaíochtaí bliantúlaithe ó athruithe ar an stoc carbóin arb é athrú sa talamhúsáid is cúis leo; |
ep |
= |
astaíochtaí ón bpróiseáil; |
etd |
= |
astaíochtaí ón iompar agus ón dáileadh; |
eu |
= |
astaíochtaí ón mbreosla i mbun úsáide; |
esca |
= |
laghdú ar astaíochtaí ó charnadh carbóin san ithir a bhuí le bainistiú feabhsaithe talmhaíochta; |
eccs |
= |
laghdú ar astaíochtaí ó ghabháil agus stóráil CO2; agus |
eccr |
= |
laghdú ar astaíochtaí ó ghabháil agus athsholáthar CO2. |
Ní chuirfear astaíochtaí ó mhonarú innealra agus trealaimh san áireamh.
I gcás ina ndéantar substráití éagsúla a chomh-dhíleá i monarcha bithgháis chun bithghás nó bithmheatán a tháirgeadh, déanfar luachanna tipiciúla agus luachanna réamhshocraithe na n-astaíochtaí gás ceaptha teasa a ríomh mar seo a leanas:
áit a bhfuil
E |
= |
Astaíochtaí gás ceaptha teasa in aghaidh an MJ bithgháis nó bithmheatáin arna tháirgeadh ó chomh-dhíleá an mheascáin shainithe substráití |
Sn |
= |
An sciar den bhunábhar n sa luach fuinnimh |
En |
= |
Astaíochtaí i g CO2/MJ don chonair n dá bhforáiltear i gcuid D den Iarscríbhinn seo (*) |
áit a bhfuil
Pn |
= |
an táirgeacht fuinnimh [MJ] in aghaidh an chileagraim d'ionchur fliuch an bhunábhair n (**) |
Wn |
= |
fachtóir ualúcháin na substráite n a shainmhínítear mar: |
áit a bhfuil:
In |
= |
An t-ionchur bliantúil sa dhíleáiteoir den tsubstráit n [tonaí d'ábhar úr] |
AMn |
= |
Meán-taisleach bliantúil na suibstráite n [kg d'uisce/kg d'ábhar úr] |
SMn |
= |
Taisleach caighdeánach don tsubstráit n (***). |
(*) I gcás aoileach ainmhithe a úsáidtear mar shubstráit, cuirtear bónas 45 gCO2eq/MJ aoileach (– 54 kg CO2eq/t ábhar úr) leis don bhainistíocht feabhsaithe talmhaíochta agus aoiligh.
(**) Úsáidfear na luachanna Pn seo a leanas chun na luachanna tipiciúla agus luachanna réamhshocraithe a ríomh:
(***) Úsáidfear na luachanna seo a leanas don taisleach caighdeánach don tsubstráit SMn:
I gcás comh-dhíleá ar substráit n i monarcha bithgháis chun leictreachas nó bithmheatán a tháirgeadh, déantar astaíochtaí gás ceaptha teasa iarbhíre bithgháis agus bithmheatáin a ríomh mar seo a leanas:
áit a bhfuil
E |
= |
iomlán na n-astaíochtaí ó tháirgeadh an bhithgháis nó an bhithmheatáin sula ndéanfar an tiontú fuinnimh; |
Sn |
= |
An sciar den amhábhar n, mar chodán den ionchur sa dhíleáiteoir |
eec,n |
= |
na hastaíochtaí ó eastóscadh nó saothrú an amhábhair n; |
etd,amhábhar,n |
= |
astaíochtaí ón amhábhar n a iompar chuig an díleáiteoir; |
el,n |
= |
astaíochtaí bliantúlaithe ó athruithe ar an stoc carbóin arb é athrú sa talamhúsáid is cúis leo, don amhábhar n; |
esca |
= |
laghduithe ar astaíochtaí ó bhainistíocht fheabhsaithe talmhaíocht ar an amhábhar n (*); |
ep |
= |
astaíochtaí ón bpróiseáil; |
etd,táirge |
= |
astaíochtaí ó iompar agus dáileadh bithgháis agus/nó bithmheatáin; |
eu |
= |
astaíochtaí ón mbreosla i mbun úsáide, is é sin gáis ceaptha teasa arna n-astú le linn dócháin; |
eccs |
= |
laghdú ar astaíochtaí ó ghabháil agus stóráil CO2; agus |
eccr |
= |
laghdú ar astaíochtaí ó ghabháil agus athsholáthar CO2. |
(*) I gcás esca bónas 45 gCO2eq./Luafar aoileach MJ le haghaidh esca as bainistíocht fheabhsaithe talmhaíochta agus aoiligh sa chás go n-úsáidtear aoileach ainmhithe mar shubstráit chun bithghás agus bithmheatán a tháirgeadh.
Déanfar astaíochtaí gás ceaptha teasa as úsáid breoslaí bithmhaise chun leictreachas, téamh agus fuarú a tháirgeadh, lena n-áirítear an tiontú fuinnimh go leictreachas agus/nó go teas nó fuarú, a ríomh mar seo a leanas:
I gcás monarchana fuinnimh nach dtugann uathu ach teas:
I gcás monarchana fuinnimh nach dtugann uathu ach leictreachas:
áit a bhfuil
ECh,el |
= |
Iomlán na n-astaíochtaí gás ceaptha teasa ón tráchtearra fuinnimh deiridh. |
E |
= |
Iomlán astaíochtaí gás ceaptha teasa an bhreosla roimh a thiontú deiridh. |
ηel |
= |
An éifeachtúlacht leictreach, arna sainmhíniú mar an giniúint bhliantúil leictreachais roinnte ar an t-ionchur bliantúil breosla bunaithe ar a luach fuinnimh. |
ηh |
= |
An éifeachtúlacht teasa, arna sainmhíniú mar an t-aschur bliantúil teasa úsáidigh roinnte ar an t-ionchur bliantúil bithleachta bunaithe ar a luach fuinnimh. |
I gcás an leictreachais nó an fhuinnimh mheicniúil a thagann as monarchana fuinneamh a thugann teas úsáideach uathu in éineacht le leictreachas agus/nó fuinneamh meicniúil:
I gcás an teasa úsáidigh a thagann as monarchana fuinneamh a thugann teas uathu in éineacht le leictreachas agus/nó fuinneamh meicniúil:
áit a bhfuil:
EC h,el |
= |
Iomlán na n-astaíochtaí gás ceaptha teasa ón tráchtearra fuinnimh deiridh. |
E |
= |
Iomlán astaíochtaí gás ceaptha teasa an bhreosla roimh a thiontú deiridh. |
ηel |
= |
An éifeachtúlacht leictreach, arna sainmhíniú mar an giniúint bhliantúil leictreachais roinnte ar an t-ionchur bliantúil fuinnimh bunaithe ar a luach fuinnimh. |
ηh |
= |
An éifeachtúlacht teasa, arna sainmhíniú mar an t-aschur bliantúil teasa úsáidigh roinnte ar an t-ionchur bliantúil fuinnimh bunaithe ar a luach fuinnimh. |
Cel |
= |
An codán d'eiseirge sa leictreachas, socraithe ag 100 % (Cel = 1). |
Ch |
= |
Éifeachtúlacht Carnot (an codán d'eiseirge sa teas úsáideach). |
Sainmhínítear éifeachtúlacht Carnot, Ch, don teas úsáideach ag teochtaí éagsúla mar:
áit a bhfuil:
Th |
= |
Teocht, arna thomhas mar dearbhtheocht (ceilvin) den teas úsáideach ag an bpointe seachadta. |
T0 |
= |
Teocht na timpeallachta, socraithe ag 273,15 ceilvin (cothrom le 0 °C) |
I gcás ina ndéantar an teas iomarcach a onnmhairiú do théamh foirgneamh, ag teocht faoi bhun 150 C (423,15 K), is féidir, mar mhalairt air sin, Ch a shainmhíniú mar a leanas:
Ch |
= |
Éifeachtúlacht Carnot sa teas ag 150 °C (423,15 ceilvin), is é sin: 0,3546 |
Chun críocha an ríofa sin, tá feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:
ciallóidh “comhghiniúint” giniúint chomhuaineach, in aon phróiseas amháin, d'fhuinneamh teirmeach agus de leictreachas agus/nó fuinneamh meicniúil;
ciallóidh “teas úsáideach” teas arna ghiniúint chun éileamh ar theas atá inchosanta ar bhonn eacnamaíoch a shásamh, chun críocha téimh nó fuaraithe;
ciallóidh “éileamh inchosanta ar bhonn eacnamaíoch” éileamh nach sáraíonn na riachtanais ar theas nó ar fhuarú atá ann agus a shásófaí ar bhealach eile ag dálaí an mhargaidh.
2. Sloinnfear astaíochtaí gás ceaptha teasa ó bhreoslaí bithmhaise mar seo a leanas:
sloinnfear astaíochtaí gás ceaptha teasa ó bhreoslaí bithmhaise, E, i dtéarmaí graim de choibhéis CO2 in aghaidh an MJ de bhreosla bithmhaise, gCO2eq/MJ.
sloinnfear astaíochtaí gás ceaptha teasa ó théamh nó leictreachas, arna tháirgeadh ó bhreoslaí bithmhaise, CE, i dtéarmaí graim de choibhéis CO2 in aghaidh an MJ den tráchtearra deiridh fuinnimh (teas nó leictreachas), gCO2eq/MJ.
Nuair a dhéantar téamh agus fuarú a chomhghiniúint le leictreachas déanfar astaíochtaí a leithdháileadh idir teas agus leictreachas (amhail faoi phointe 1(d)) beag beann ar an teas a úsáid chun críocha iarbhíre téimh nó don fhuarú ( 39 ).
I gcás ina sloinntear astaíochtaí gás ceaptha teasa ó eastóscadh nó saothrú na n-amhábhar eec san aonad gCO2eq/tona tirim bunábhair déanfar an tiontú go graim de choibhéis CO2 in aghaidh an MJ breosla, g CO2eq/MJ a ríomh mar seo a leanas ( 40 );
áit a bhfuil
Déanfar astaíochtaí in aghaidh an tona tirim bunábhair a ríomh mar seo a leanas:
3. Déanfar laghduithe ar astaíochtaí gás ceaptha teasa ó bhreoslaí bithmhaise a ríomh mar seo a leanas:
laghduithe ar astaíochtaí ghás ceaptha teasa ó bhreoslaí bithmhaise a úsáidtear mar bhreoslaí iompair:
LAGHDÚ = (EF(t) – EB)/EF(t)
áit a bhfuil
EB |
= |
iomlán na n-astaíochtaí ó bhreoslaí bithmhaise a úsáidtear mar bhreoslaí iompair; agus |
EF(t) |
= |
iomlán na n-astaíochtaí ó tháirgí comparáide breoslaí iontaise don iompar |
laghdú ar astaíochtaí gás ceaptha teasa ó théamh agus fuarú, agus leictreachas á ghiniúint ó bhreoslaí bithmhaise mar seo a leanas:
LAGHDÚ= (ECF(h&c,el,) – ECB(h&c,el)/ECF (h&c,el),
áit a bhfuil
ECB(h&c,el) |
= |
iomlán na n-astaíochtaí ón teas nó ón leictreachas, |
ECF(h&c,el) |
= |
iomlán na n-astaíochtaí ó tháirgí comparáide breoslaí iontaise don teas nó leictreachas úsáideach. |
4. Is iad CO2, N2O agus CH4 na gáis ceaptha teasa a chuirfear san áireamh chun críocha phointe 1. Chun críocha coibhéis CO2 a ríomh, tabharfar an luach seo a leanas do na gáis sin:
5. Áiritheofar le hastaíochtaí ó eastóscadh nó ó bhuaint nó ó shaothrú amhábhar eec, astaíochtaí ón bpróiseas eastósctha, buainte nó saothraithe é féin; ó bhailiú, triomú agus stóráil na n-amhábhar; ó dhramhaíl agus sceitheadh; agus ó tháirgeadh ceimiceán nó táirgí a úsáidtear san eastóscadh nó sa saothrú. Cuirfear gabháil CO2 i saothrú na n-amhábhar as an áireamh. Féadfar meastacháin ar astaíochtaí ó shaothrú bithmhaise talmhaíochta a dhíorthú as meáin réigiúnacha le haghaidh astaíochtaí ó shaothrú atá san áireamh sna tuarascálacha dá dtagraítear in Airteagal 31(4) den Treoir seo nó as an bhfaisnéis faoi na luachanna réamhshocraithe dí-chomhiomlánaithe le haghaidh astaíochtaí ó shaothrú atá san áireamh san Iarscríbhinn seo, mar mhalairt ar luachanna iarbhíre a úsáid. Murab ann d'fhaisnéis ábhartha sna tuarascálacha sin is ceadmhach meáin a ríomh bunaithe ar chleachtais feirmeoireachta áitiúla atá bunaithe mar shampla ar shonraí grúpa feirmeacha mar mhalairt ar luachanna iarbhíre a úsáid.
Féadfar meastacháin ar astaíochtaí ó shaothrú agus buaint bithmhaise foraoiseachta a dhíorthú as úsáid meánluachanna do na hastaíochtaí ó shaothrú agus buaint arna ríomh le haghaidh limistéir gheografacha ar an leibhéil náisiúnta, mar mhalairt ar luachanna iarbhíre a úsáid.
6. Chun críocha an ríomha dá dtagraítear i bpointe 1(a), ní chuirfear san áireamh laghduithe ar astaíochtaí gás ceaptha teasa ó bhainistiú feabhsaithe talmhaíochta, esca„ amhail aistriú chuig síolú díreach nó curaíocht laghdaithe, bairr fheabhsaithe agus uainíocht na mbarr, úsáid barr cumhdaigh, lena n-áirítear bainistiú iarmhar barr, agus úsáid feabhsaitheora orgánaigh ithreach, amhail múirín agus díleáiteán coipthe aoiligh, mura bhfuil an baol ann go ndéanfaidh siad dochar don bhithéagsúlacht. Ina theannta sin, cuirfear fianaise dhaingean infhíoraithe ar fáil go bhfuil méadú tagtha ar chion carbóin na hithreach nó gur réasúnach a bheith ag súil go dtiocfadh méadú air thar an tréimhse inar saothraíodh na hamhábhair lena mbaineann agus aird á tabhairt ar na hastaíochtaí i gcás ina dtagann méadú ar úsáid leasacháin agus luibhicídí mar thoradh ar chleachtais den sórt sin ( 41 ).
7. Déanfar astaíochtaí bliantúlaithe ó athruithe sa stoc carbóin arb é athrú sa talamhúsáid is cúis leo, el, a ríomh trí astaíochtaí iomlána a roinnt go cothrom thar 20 bliain. Chun na hastaíochtaí sin a ríomh, cuirfear an riail seo a leanas i bhfeidhm:
el = (CSR – CSA) × 3,664 × 1/20 × 1/P – eB, ( 42 )
áit a bhfuil
el |
= |
astaíochtaí bliantúlaithe gás ceaptha teasa ó athruithe sa stoc carbóin arb é athrú sa talamhúsáid is cúis leo (arna thomhas mar mhais de choibhéis CO2 in aghaidh an aonaid d'fhuinneamh bhreosla bithmhaise). Measfar “talamh curaíochta” ( 43 ) agus “talamh curaíochta ilbhliantúil” ( 44 ) mar aon talamhúsáid amháin; |
CSR |
= |
an stoc carbóin in aghaidh an aonaid achair a bhaineann leis an talamhúsáid tagartha (arna thomhas mar mhais (tonaí) carbóin in aghaidh an aonaid achair, lena n-áirítear ithir agus fásra araon). Is é an talamhúsáid in Eanáir 2008 nó 20 bliain sula bhfuarthas an t-amhábhar, cibé acu is déanaí, a bheidh sa talamhúsáid tagartha; |
CSA |
= |
an stoc carbóin in aghaidh an aonaid achair a bhaineann leis an talamhúsáid iarbhír (arna thomhas mar mhais (tonaí) carbóin in aghaidh an aonaid achair, lena n-áirítear ithir agus fásra araon). I gcásanna ina gcarnann an stoc carbóin thar níos mó na bliain amháin, is é an stoc measta in aghaidh an aonaid achair tar éis 20 bliain nó nuair a bhaineann an barr aibíocht amach, cibé acu is túisce, an luach a shannfar do CSA; agus |
P |
= |
táirgiúlacht an bhairr (arna thomhas mar fhuinneamh breosla bithmhaise in aghaidh an aonaid achair in aghaidh na bliana). |
eB |
= |
bónas 29 gCO2eq/MJ de bhreosla bithmhaise má fhaightear an bhithmhais ó thalamh díghrádaithe athchóirithe faoi na coinníollacha a leagtar síos i mír 8. |
8. Bronnfar an bónas 29 gCO2eq/MJ má tá fianaise ann i dtaca leis an talamh:
nach raibh sí in úsáid don talmhaíocht in Eanáir 2008 nó aon ghníomhaíocht eile; agus
más talamh an-díghrádaithe é, lena n-áirítear talamh a bhíodh á húsáid don talmhaíocht.
Beidh feidhm ag an mbónas 29 gCO2eq/MJ ar feadh tréimhse suas le 20 bliain ó dháta tiontaithe na talún go húsáid talmhaíochta, ar choinníoll go ndéantar a áirithiú go mbíonn méadú seasta ar stoic charbóin ann chomh maith le laghdú ar chreimeadh don talamh a thagann faoi phointe (b).
9. ciallaíonn “talamh an-díghrádaithe” talamh ina raibh, ar feadh tréimhse shuntasach ama, méid suntasach salainn, é sin nó talamh ina raibh méid íseal ábhair orgánaigh agus ina ndearnadh dian-chreimeadh.
10. I gcomhréir le pointe 10 de gCuid C d'Iarscríbhinn V den Treoir seo, beidh Cinneadh 2010/335/AE ón gCoimisiún ( 45 ) a sholáthraíonn treoirlínte chun stoic charbóin talún a ríomh i ndáil leis an Treoir seo, ag tarraing ar Threoirlínte 2006 ón bPainéal Idir-Rialtasach ar an Athrú Aeráide (“IPCC”) d'Fhardail Náisiúnta Gás Ceaptha Teasa — imleabhar 4 agus i gcomhréir le Rialachán (AE) Uimh. 525/2013 agus Rialachán (AE) 2018/841 mar bhonn le stoic charbóin talún a ríomh.
11. Áiritheofar in astaíochtaí ón bpróiseáil; ep, astaíochtaí ón bpróiseáil féin; ó dhramhaíl agus sceitheadh; agus ó tháirgeadh na gceimiceán agus na dtáirgí a úsáidtear sa phróiseáil, lena n-áirítear astaíochtaí CO2 a fhreagraíonn do chion carbóin an ábhair ionchuir iontaise, cibé acu an ndéantar iad a dhó nó nach ndéantar sa phróiseas.
Agus cuntas á thabhairt ar an tomhaltas fuinnimh nár táirgeadh laistigh den ghléasra táirgthe breosla bithmhaise sholadaigh nó ghásaigh, déanfar toimhde de go bhfuil déine astaíochtaí gás ceaptha teasa tháirgeadh agus dáileachán an leictreachas sin cothrom le méandéine astaíochtaí tháirgeadh agus dáileachán leictreachais i réigiún sainithe. De mhaolú ón riail sin, féadfaidh táirgeoirí meánluach a úsáid le haghaidh gléasra aonair giniúna leictreachais don leictreachas arna ghiniúint sa ghléasra sin, mura bhfuil an gléasra sin nasctha leis an eangach leictreachais.
Beidh astaíochtaí ó tháirgí eatramhacha agus ábhair a thriomú san áireamh sna hastaíochtaí ón bpróiseáil, nuair is ábhartha.
12. Áiritheofar in astaíochtaí ón iompar agus dáileachán, etd, astaíochtaí ó bhunábhair agus ábhair leathchríochnaithe a iompar agus ó ábhair chríochnaithe a stóráil agus a dháileadh. Ní chumhdófar astaíochtaí ón iompar agus ón dáileadh atá le cur san áireamh faoi phointe 5, faoin bpointe seo.
13. Measfar na hastaíochtaí CO2 ón mbreosla i mbun úsáide, eu, a bheith nialasach i gcás breoslaí bithmhaise. Beidh astaíochtaí gás ceaptha teasa nach CO2 iad (CH4 agus N2O) den bhreosla i mbun úsáide san áireamh san fhachtóir eu.
14. Beidh laghduithe ar astaíochtaí ó ghabháil agus stóráil CO2 eccs, nár tugadh cuntas orthu cheana faoi ep, beidh siad teoranta d'astaíochtaí a seachnaíodh trí CO2 astaithe a bhfuil baint dhíreach aige le heastóscadh, iompar, próiseáil agus dáileadh breosla bithmhaise a ghabháil agus a stóráil má dhéantar an stóráil i gcomhréir le Treoir 2009/31/AE.
15. Beidh laghduithe ar astaíochtaí ó ghabháil CO2 agus ionadú CO2, eccr, bainteach go díreach le táirgeadh na mbreoslaí bithmhaise lena bhfuil siad luaite, agus teoranta d’astaíochtaí a seachnaíodh trí ghabháil CO2 ar carbón de thionscnamh bithmhaise an carbón atá ann agus a úsáidtear in ionad CO2 iontaise-dhíorthaithe i dtáirgeadh táirgí agus seirbhísí tráchtála roimh an 1 Eanáir 2036.
16. Nuair a tháirgeann aonad comhghiniúna — a sholáthraíonn teas agus/nó leictreachas do phróiseas táirgeachta breosla bithmhaise a bhfuil astaíochtaí á ríomh ina leith — farasbarr leictreachais agus/nó farasbarr teasa úsáidigh, roinnfear na hastaíochtaí gás ceaptha teasa idir an leictreachas agus an teas úsáideach i gcomhréir le teocht an teasa (rud a léiríonn a úsáidí (áirgiúlacht) atá an teas). Is trí luach fuinnimh an teasa a iolrú faoin éifeachtúlacht Carnot Ch, a ríomhtar an cuid úsáideach den teas, agus ríomhtar mar seo a leanas é:
áit a bhfuil
Th |
= |
Teocht, arna thomhas mar dearbhtheocht (ceilvin) den teas úsáideach ag an bpointe seachadta. |
T0 |
= |
Teocht na timpeallachta, socraithe ag 273,15 ceilvin (cothrom le 0 °C) |
I gcás ina ndéantar an teas iomarcach a onnmhairiú do théamh foirgneamh, ag teocht faoi bhun 150 °C (423,15 K), is féidir, mar mhalairt air sin, Ch a shainmhíniú mar a leanas:
Ch |
= |
Éifeachtúlacht Carnot sa teas ag 150 °C (423,15 ceilvin), is é sin: 0,3546 |
Chun críocha an ríofa sin, bainfear úsáid as na héifeachtúlachtaí iarbhíre, a shainmhínítear mar an fuinneamh meicniúil, leictreachas agus teas bliantúil a tháirgtear faoi seach roinnte ar an ionchur fuinnimh bliantúil.
Chun críocha an ríofa sin, tá feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:
ciallóidh “comhghiniúint” giniúint chomhuaineach, in aon phróiseas amháin, d'fhuinneamh teirmeach agus d'fhuinneamh leictreach agus/nó meicniúil;
ciallóidh “teas úsáideach” teas arna ghiniúint chun éileamh ar theas atá inchosanta ar bhonn eacnamaíoch a shásamh, chun críocha téimh nó fuaraithe;
ciallóidh “éileamh inchosanta ar bhonn eacnamaíoch” éileamh nach sáraíonn na riachtanais ar theas nó ar fhuarú atá ann agus a shásófaí ar bhealach eile ag dálaí an mhargaidh
17. I gcás ina dtáirgeann próiseas táirgeachta breosla, sa dóchán, an breosla lena bhfuil astaíochtaí á ríomh agus táirge amháin nó níos mó (comhtháirgí), roinnfear na hastaíochtaí ghás ceaptha teasa idir an breosla nó a tháirge eatramhach agus na comhtháirgí i gcomhréir lena luach fuinnimh (arna chinneadh ag an nglanluach calrach i gcás comhtháirgí nach leictreachas agus teas iad). Is ionann déine astaíochtaí gás ceaptha teasa an fharasbairr teasa úsáidigh nó an fharasbairr leictreachais agus déine astaíochtaí gás ceaptha teasa an teasa nó an leictreachais arna sheachadadh chuig an bpróiseas táirgeachta breosla bithmhaise agus déantar é a chinneadh ón ríomh ar dhéine astaíochtaí gás ceaptha teasa ó gach ionchur agus gach astaíocht, lena n-áirítear an bunábhar agus astaíochtaí CH4 agus N2O, chuig agus ón aonad comhghiniúna, coire nó fearas eile a sheachadann teas nó leictreachas chuig an bpróiseas táirgeachta breosla. I gcás comhghiniúint cumhachta agus teasa déantar an ríomh i gcomhréir le pointe 16.
18. Chun críocha na ríomhanna dá dtagraítear i bpointe 17, is iad na hastaíochtaí atá le roinnt eec + el + esca + na codáin sin de ep, etd, eccs agus eccr a tharlaíonn suas go dtí an chéim den phróiseas ina dtáirgtear comhtháirge, an chéim sin san áireamh. Más rud é go ndearnadh aon chionroinnt ar chomhtháirgí ag céim níos luaithe den phróiseas sa tsaolré, úsáidfear an codán de na hastaíochtaí sin a sannadh don táirge breosla eatramhach sa chéim dheireanach sin den phróiseas chun na gcríoch sin seachas iomlán na n-astaíochtaí sin.
I gcás bithgháis agus bithmheatáin, cuirfear gach comhtháirge nach dtagann faoi raon feidhme phointe 17 san áireamh chun críocha an ríomha sin. Measfar luach fuinnimh nialasach a bheith ag comhtháirgí a bhfuil luach fuinnimh diúltach acu chun críocha an ríomha.
Mar riail ghinearálta, measfar astaíochtaí gás ceaptha teasa nialasacha ar feadh na saolré a bheith ag dramhaíl agus iarmhair, lena n-áirítear an dramhaíl agus iarmhair uile atá in Iarscríbhinn IX, suas go dtí próiseas bailithe na n-ábhar sin beag beann orthu a bheith próiseáilte ina dtáirgí eatramhacha sula ndéantar iad a chlaochlú go dtí an táirge deiridh.
I gcás breoslaí bithmhaise a tháirgtear i scaglanna, seachas an teaglaim de ghléasra próiseála ina bhfuil coirí nó aonaid chomhghiniúna a thugann teas agus/nó leictreachas don ghléasra próiseála, is é an scaglann a bheidh san aonad anailíse chun críocha an ríomha dá dtagraítear i bpointe 17.
19. I gcás breoslaí bithmhaise a úsáidtear don táirgeadh leictreachais, chun críocha an ríofa dá dtagraítear i bpointe 3, is é 183 g CO2eq/MJ leictreachais an luach a úsáidfear don táirge comparáide breoslaí iontaise ECF(el) nó 212 g CO2eq/MJ leictreachas i gcás na réigiún is forimeallaí.
I gcás breoslaí bithmhaise a úsáidtear chun teas úsáideach a thairgeadh, chomh maith le chun teas agus/nó fuarú a tháirgeadh, chun críocha an ríofa dá dtagraítear i bpointe 3, is é 80 gCO2eq/MJ an luach a úsáidfear don táirge comparáide breoslaí iontaise ECF(h).
I gcás breoslaí bithmhaise a úsáidtear chun teas úsáideach a tháirgeadh,lenar féidir ionadú díreach fisiceach guail a léiriú, chun críocha an ríofa dá dtagraítear i bpointe 3, is é 124 g CO2eq/MJ an luach a úsáidfear don táirge comparáide breoslaí iontaise ECF(h).
I gcás breoslaí bithmhaise a úsáidtear mar bhreoslaí iompair, chun críocha an ríofa dá dtagraítear i bpointe 3, is é 94 g CO2eq/MJ an luach a úsáidfear don táirge comparáide breoslaí iontaise ECF(t).
C. LUACHANNA RÉAMHSHOCRAITHE DÍ-CHOMHIOMLÁNAITHE DO BHREOSLAÍ BITHMHAISE
Brícíní nó millíní adhmaid
Córas táirgeachta breosla bithmhaise |
Fad iompair |
Astaíochtaí gás ceaptha teasa — luach tipiciúil (gCO2eq./MJ) |
Astaíochtaí gás ceaptha teasa — luach réamhshocraithe (gCO2eq./MJ) |
||||||
Saothrú |
Próiseáil |
Iompar |
Astaíochtaí nach CO2 iad ón mbreosla i mbun úsáide |
Saothrú |
Próiseáil |
Iompar |
Astaíochtaí nach CO2 iad ón mbreosla i mbun úsáide |
||
Sliseanna adhmaid a thagann ó iarmhair foraoise |
1 go 500 km |
0,0 |
1,6 |
3,0 |
0,4 |
0,0 |
1,9 |
3,6 |
0,5 |
500 go 2 500 km |
0,0 |
1,6 |
5,2 |
0,4 |
0,0 |
1,9 |
6,2 |
0,5 |
|
2 500 go 10 000 km |
0,0 |
1,6 |
10,5 |
0,4 |
0,0 |
1,9 |
12,6 |
0,5 |
|
Os cionn 10 000 km |
0,0 |
1,6 |
20,5 |
0,4 |
0,0 |
1,9 |
24,6 |
0,5 |
|
Slisíní adhmaid a thagann ó roschoill ghearruainíochta (eoclaip) |
2 500 go 10 000 km |
4,4 |
0,0 |
11,0 |
0,4 |
4,4 |
0,0 |
13,2 |
0,5 |
Slisíní adhmaid a thagann ó roschoill ghearruainíochta (poibleog - leasachán curtha air) |
1 go 500 km |
3,9 |
0,0 |
3,5 |
0,4 |
3,9 |
0,0 |
4,2 |
0,5 |
500 go 2 500 km |
3,9 |
0,0 |
5,6 |
0,4 |
3,9 |
0,0 |
6,8 |
0,5 |
|
2 500 go 10 000 km |
3,9 |
0,0 |
11,0 |
0,4 |
3,9 |
0,0 |
13,2 |
0,5 |
|
Os cionn 10 000 km |
3,9 |
0,0 |
21,0 |
0,4 |
3,9 |
0,0 |
25,2 |
0,5 |
|
Slisíní adhmaid a thagann ó roschoill ghearruainíochta (poibleog — gan leasachán curtha air) |
1 go 500 km |
2,2 |
0,0 |
3,5 |
0,4 |
2,2 |
0,0 |
4,2 |
0,5 |
500 go 2 500 km |
2,2 |
0,0 |
5,6 |
0,4 |
2,2 |
0,0 |
6,8 |
0,5 |
|
2 500 go 10 000 km |
2,2 |
0,0 |
11,0 |
0,4 |
2,2 |
0,0 |
13,2 |
0,5 |
|
Os cionn 10 000 km |
2,2 |
0,0 |
21,0 |
0,4 |
2,2 |
0,0 |
25,2 |
0,5 |
|
Sliseanna adhmaid a thagann ó ghas-adhmad |
1 go 500 km |
1,1 |
0,3 |
3,0 |
0,4 |
1,1 |
0,4 |
3,6 |
0,5 |
500 go 2 500 km |
1,1 |
0,3 |
5,2 |
0,4 |
1,1 |
0,4 |
6,2 |
0,5 |
|
2 500 go 10 000 km |
1,1 |
0,3 |
10,5 |
0,4 |
1,1 |
0,4 |
12,6 |
0,5 |
|
Os cionn 10 000 km |
1,1 |
0,3 |
20,5 |
0,4 |
1,1 |
0,4 |
24,6 |
0,5 |
|
Slisíní adhmaid ó iarmhair thionscal an adhmaid |
1 go 500 km |
0,0 |
0,3 |
3,0 |
0,4 |
0,0 |
0,4 |
3,6 |
0,5 |
500 go 2 500 km |
0,0 |
0,3 |
5,2 |
0,4 |
0,0 |
0,4 |
6,2 |
0,5 |
|
2 500 go 10 000 km |
0,0 |
0,3 |
10,5 |
0,4 |
0,0 |
0,4 |
12,6 |
0,5 |
|
Os cionn 10 000 km |
0,0 |
0,3 |
20,5 |
0,4 |
0,0 |
0,4 |
24,6 |
0,5 |
Brícíní nó millíní adhmaid
Córas táirgeachta breosla bithmhaise |
Fad iompair |
Astaíochtaí gás ceaptha teasa — luach tipiciúil (gCO2eq./MJ) |
Astaíochtaí gás ceaptha teasa — luach réamhshocraithe (gCO2eq./MJ) |
||||||
|
|
Saothrú |
Próiseáil |
Iompar & dáileachán |
Astaíochtaí nach CO2 iad ón mbreosla i mbun úsáide |
Saothrú |
Próiseáil |
Iompar & dáileachán |
Astaíochtaí nach CO2 iad ón mbreosla i mbun úsáide |
Brícíní nó millíní adhmaid a thagann ó iarmhair foraoise (cás 1) |
1 go 500 km |
0,0 |
25,8 |
2,9 |
0,3 |
0,0 |
30,9 |
3,5 |
0,3 |
500 go 2 500 km |
0,0 |
25,8 |
2,8 |
0,3 |
0,0 |
30,9 |
3,3 |
0,3 |
|
2 500 go 10 000 km |
0,0 |
25,8 |
4,3 |
0,3 |
0,0 |
30,9 |
5,2 |
0,3 |
|
Os cionn 10 000 km |
0,0 |
25,8 |
7,9 |
0,3 |
0,0 |
30,9 |
9,5 |
0,3 |
|
Brícíní nó millíní adhmaid a thagann ó iarmhair foraoise (cás 2a) |
1 go 500 km |
0,0 |
12,5 |
3,0 |
0,3 |
0,0 |
15,0 |
3,6 |
0,3 |
500 go 2 500 km |
0,0 |
12,5 |
2,9 |
0,3 |
0,0 |
15,0 |
3,5 |
0,3 |
|
2 500 go 10 000 km |
0,0 |
12,5 |
4,4 |
0,3 |
0,0 |
15,0 |
5,3 |
0,3 |
|
Os cionn 10 000 km |
0,0 |
12,5 |
8,1 |
0,3 |
0,0 |
15,0 |
9,8 |
0,3 |
|
Brícíní nó millíní adhmaid a thagann ó iarmhair foraoise (cás 3a) |
1 go 500 km |
0,0 |
2,4 |
3,0 |
0,3 |
0,0 |
2,8 |
3,6 |
0,3 |
500 go 2 500 km |
0,0 |
2,4 |
2,9 |
0,3 |
0,0 |
2,8 |
3,5 |
0,3 |
|
2 500 go 10 000 km |
0,0 |
2,4 |
4,4 |
0,3 |
0,0 |
2,8 |
5,3 |
0,3 |
|
Os cionn 10 000 km |
0,0 |
2,4 |
8,2 |
0,3 |
0,0 |
2,8 |
9,8 |
0,3 |
|
Brícíní adhmaid a thagann ó roschoill ghearruainíochta (eoclaip — cás 1) |
2500 go 10 000 km |
3,9 |
24,5 |
4,3 |
0,3 |
3,9 |
29,4 |
5,2 |
0,3 |
Brícíní adhmaid a thagann ó roschoill ghearruainíochta (eoclaip — cás 2a) |
2500 go 10 000 km |
5,0 |
10,6 |
4,4 |
0,3 |
5,0 |
12,7 |
5,3 |
0,3 |
Brícíní adhmaid a thagann ó roschoill ghearruainíochta (eoclaip — cás 3 a) |
2500 go 10 000 km |
5,3 |
0,3 |
4,4 |
0,3 |
5,3 |
0,4 |
5,3 |
0,3 |
Brícíní adhmaid a thagann ó roschoill ghearruainíochta (poibleog — leasachán curtha air — cás 1) |
1 go 500 km |
3,4 |
24,5 |
2,9 |
0,3 |
3,4 |
29,4 |
3,5 |
0,3 |
500 go 10 000 km |
3,4 |
24,5 |
4,3 |
0,3 |
3,4 |
29,4 |
5,2 |
0,3 |
|
Os cionn 10 000 km |
3,4 |
24,5 |
7,9 |
0,3 |
3,4 |
29,4 |
9,5 |
0,3 |
|
Brícíní adhmaid a thagann ó roschoill ghearruainíochta (poibleog — leasachán curtha air — cás 2a) |
1 go 500 km |
4,4 |
10,6 |
3,0 |
0,3 |
4,4 |
12,7 |
3,6 |
0,3 |
500 go 10 000 km |
4,4 |
10,6 |
4,4 |
0,3 |
4,4 |
12,7 |
5,3 |
0,3 |
|
Os cionn 10 000 km |
4,4 |
10,6 |
8,1 |
0,3 |
4,4 |
12,7 |
9,8 |
0,3 |
|
Brícíní adhmaid a thagann ó roschoill ghearruainíochta (poibleog — leasachán curtha air — cás 3 a) |
1 go 500 km |
4,6 |
0,3 |
3,0 |
0,3 |
4,6 |
0,4 |
3,6 |
0,3 |
500 go 10 000 km |
4,6 |
0,3 |
4,4 |
0,3 |
4,6 |
0,4 |
5,3 |
0,3 |
|
Os cionn 10 000 km |
4,6 |
0,3 |
8,2 |
0,3 |
4,6 |
0,4 |
9,8 |
0,3 |
|
Brícíní adhmaid a thagann ó roschoill ghearruainíochta (poibleog — gan leasachán curtha air — cás 1) |
1 go 500 km |
2,0 |
24,5 |
2,9 |
0,3 |
2,0 |
29,4 |
3,5 |
0,3 |
500 go 2 500 km |
2,0 |
24,5 |
4,3 |
0,3 |
2,0 |
29,4 |
5,2 |
0,3 |
|
2 500 go 10 000 km |
2,0 |
24,5 |
7,9 |
0,3 |
2,0 |
29,4 |
9,5 |
0,3 |
|
Brícíní adhmaid a thagann ó roschoill ghearruainíochta (poibleog — gan leasachán curtha air — cás 2a) |
1 go 500 km |
2,5 |
10,6 |
3,0 |
0,3 |
2,5 |
12,7 |
3,6 |
0,3 |
500 go 10 000 km |
2,5 |
10,6 |
4,4 |
0,3 |
2,5 |
12,7 |
5,3 |
0,3 |
|
Os cionn 10 000 km |
2,5 |
10,6 |
8,1 |
0,3 |
2,5 |
12,7 |
9,8 |
0,3 |
|
Brícíní adhmaid a thagann ó roschoill ghearruainíochta (poibleog — gan leasachán curtha air —cás 3a) |
1 go 500 km |
2,6 |
0,3 |
3,0 |
0,3 |
2,6 |
0,4 |
3,6 |
0,3 |
500 go 10 000 km |
2,6 |
0,3 |
4,4 |
0,3 |
2,6 |
0,4 |
5,3 |
0,3 |
|
Os cionn 10 000 km |
2,6 |
0,3 |
8,2 |
0,3 |
2,6 |
0,4 |
9,8 |
0,3 |
|
Brícíní nó millíní adhmaid a thagann ó ghas-adhmaid (cás 1) |
1 go 500 km |
1,1 |
24,8 |
2,9 |
0,3 |
1,1 |
29,8 |
3,5 |
0,3 |
500 go 2 500 km |
1,1 |
24,8 |
2,8 |
0,3 |
1,1 |
29,8 |
3,3 |
0,3 |
|
2 500 go 10 000 km |
1,1 |
24,8 |
4,3 |
0,3 |
1,1 |
29,8 |
5,2 |
0,3 |
|
Os cionn 10 000 km |
1,1 |
24,8 |
7,9 |
0,3 |
1,1 |
29,8 |
9,5 |
0,3 |
|
Brícíní nó millíní adhmaid a thagann ó ghas-adhmaid (cás 2a) |
1 go 500 km |
1,4 |
11,0 |
3,0 |
0,3 |
1,4 |
13,2 |
3,6 |
0,3 |
500 go 2 500 km |
1,4 |
11,0 |
2,9 |
0,3 |
1,4 |
13,2 |
3,5 |
0,3 |
|
2 500 go 10 000 km |
1,4 |
11,0 |
4,4 |
0,3 |
1,4 |
13,2 |
5,3 |
0,3 |
|
Os cionn 10 000 km |
1,4 |
11,0 |
8,1 |
0,3 |
1,4 |
13,2 |
9,8 |
0,3 |
|
Brícíní nó millíní adhmaid a thagann ó ghas-adhmaid (cás 3a) |
1 go 500 km |
1,4 |
0,8 |
3,0 |
0,3 |
1,4 |
0,9 |
3,6 |
0,3 |
500 go 2 500 km |
1,4 |
0,8 |
2,9 |
0,3 |
1,4 |
0,9 |
3,5 |
0,3 |
|
2500 go 10 000 km |
1,4 |
0,8 |
4,4 |
0,3 |
1,4 |
0,9 |
5,3 |
0,3 |
|
Os cionn 10 000 km |
1,4 |
0,8 |
8,2 |
0,3 |
1,4 |
0,9 |
9,8 |
0,3 |
|
Brícíní nó millíní adhmaid a thagann ó iarmhair thionscal an adhmaid (cás 1) |
1 go 500 km |
0,0 |
14,3 |
2,8 |
0,3 |
0,0 |
17,2 |
3,3 |
0,3 |
500 go 2 500 km |
0,0 |
14,3 |
2,7 |
0,3 |
0,0 |
17,2 |
3,2 |
0,3 |
|
2 500 go 10 000 km |
0,0 |
14,3 |
4,2 |
0,3 |
0,0 |
17,2 |
5,0 |
0,3 |
|
Os cionn 10 000 km |
0,0 |
14,3 |
7,7 |
0,3 |
0,0 |
17,2 |
9,2 |
0,3 |
|
Brícíní nó millíní adhmaid a thagann ó iarmhair thionscal an adhmaid (cás 2a) |
1 go 500 km |
0,0 |
6,0 |
2,8 |
0,3 |
0,0 |
7,2 |
3,4 |
0,3 |
500 go 2 500 km |
0,0 |
6,0 |
2,7 |
0,3 |
0,0 |
7,2 |
3,3 |
0,3 |
|
2 500 go 10 000 km |
0,0 |
6,0 |
4,2 |
0,3 |
0,0 |
7,2 |
5,1 |
0,3 |
|
Os cionn 10 000 km |
0,0 |
6,0 |
7,8 |
0,3 |
0,0 |
7,2 |
9,3 |
0,3 |
|
Brícíní nó millíní adhmaid a thagann ó iarmhair thionscal an adhmaid (cás 3a) |
1 go 500 km |
0,0 |
0,2 |
2,8 |
0,3 |
0,0 |
0,3 |
3,4 |
0,3 |
500 go 2 500 km |
0,0 |
0,2 |
2,7 |
0,3 |
0,0 |
0,3 |
3,3 |
0,3 |
|
2 500 go 10 000 km |
0,0 |
0,2 |
4,2 |
0,3 |
0,0 |
0,3 |
5,1 |
0,3 |
|
Os cionn 10 000 km |
0,0 |
0,2 |
7,8 |
0,3 |
0,0 |
0,3 |
9,3 |
0,3 |
Conairí talmhaíochta
Coras táirgeachta breosla bithmhaise |
Fad iompair |
Astaíochtaí gás ceaptha teasa — luach tipiciúil (gCO2eq./MJ) |
Astaíochtaí gás ceaptha teasa — luach réamhshocraithe (gCO2eq./MJ) |
||||||
|
|
Saothrú |
Próiseáil |
Iompar agus dáileadh |
Astaíochtaí nach CO2 iad ón mbreosla i mbun úsáide |
Saothrú |
Próiseáil |
Iompar agus dáileadh |
Astaíochtaí nach CO2 iad ón mbreosla i mbun úsáide |
Iarmhair talmhaíochta a bhfuil dlús < 0,2 t/m3 acu |
1 go 500 km |
0,0 |
0,9 |
2,6 |
0,2 |
0,0 |
1,1 |
3,1 |
0,3 |
500 go 2 500 km |
0,0 |
0,9 |
6,5 |
0,2 |
0,0 |
1,1 |
7,8 |
0,3 |
|
2 500 go 10 000 km |
0,0 |
0,9 |
14,2 |
0,2 |
0,0 |
1,1 |
17,0 |
0,3 |
|
Os cionn 10 000 km |
0,0 |
0,9 |
28,3 |
0,2 |
0,0 |
1,1 |
34,0 |
0,3 |
|
Iarmhair talmhaíochta a bhfuil dlús > 0,2 t/m3 acu |
1 go 500 km |
0,0 |
0,9 |
2,6 |
0,2 |
0,0 |
1,1 |
3,1 |
0,3 |
500 go 2 500 km |
0,0 |
0,9 |
3,6 |
0,2 |
0,0 |
1,1 |
4,4 |
0,3 |
|
2 500 go 10 000 km |
0,0 |
0,9 |
7,1 |
0,2 |
0,0 |
1,1 |
8,5 |
0,3 |
|
Os cionn 10 000 km |
0,0 |
0,9 |
13,6 |
0,2 |
0,0 |
1,1 |
16,3 |
0,3 |
|
Millíní tuí |
1 go 500 km |
0,0 |
5,0 |
3,0 |
0,2 |
0,0 |
6,0 |
3,6 |
0,3 |
500 go 10 000 km |
0,0 |
5,0 |
4,6 |
0,2 |
0,0 |
6,0 |
5,5 |
0,3 |
|
Os cionn 10 000 km |
0,0 |
5,0 |
8,3 |
0,2 |
0,0 |
6,0 |
10,0 |
0,3 |
|
Bricíní bagáis |
500 go 10 000 km |
0,0 |
0,3 |
4,3 |
0,4 |
0,0 |
0,4 |
5,2 |
0,5 |
Os cionn 10 000 km |
0,0 |
0,3 |
8,0 |
0,4 |
0,0 |
0,4 |
9,5 |
0,5 |
|
Mine eithne pailme |
Os cionn 10 000 km |
21,6 |
21,1 |
11,2 |
0,2 |
21,6 |
25,4 |
13,5 |
0,3 |
Mine eithne pailme (gan astaíochtaí CH4 ón muileann ola) |
Os cionn 10 000 km |
21,6 |
3,5 |
11,2 |
0,2 |
21,6 |
4,2 |
13,5 |
0,3 |
Luachanna réamhshocraithe dí-chomhiomlánaithe don bhithghás chun leictreachais a tháirgeadh
Córas táirgeachta breosla bithmhaise |
An teicneolaíocht |
LUACH TIPICIÚIL (gCO2eq/MJ) |
LUACH RÉAMHSHOCRAITHE (gCO2eq/MJ) |
|||||||||
Saothrú |
Próiseáil |
Astaíochtaí nach CO2 iad ón mbreosla i mbun úsáide |
Iompar |
Creidiúintí aoiligh |
Saothrú |
Próiseáil |
Astaíochtaí nach CO2 iad ón mbreosla i mbun úsáide |
Iompar |
Creidiúintí aoiligh |
|||
Aoileach fliuch (1) |
cás 1 |
Díleáiteán oscailte |
0,0 |
69,6 |
8,9 |
0,8 |
– 107,3 |
0,0 |
97,4 |
12,5 |
0,8 |
– 107,3 |
Díleáiteán dúnta |
0,0 |
0,0 |
8,9 |
0,8 |
– 97,6 |
0,0 |
0,0 |
12,5 |
0,8 |
– 97,6 |
||
cás 2 |
Díleáiteán oscailte |
0,0 |
74,1 |
8,9 |
0,8 |
– 107,3 |
0,0 |
103,7 |
12,5 |
0,8 |
– 107,3 |
|
Díleáiteán dúnta |
0,0 |
4,2 |
8,9 |
0,8 |
– 97,6 |
0,0 |
5,9 |
12,5 |
0,8 |
– 97,6 |
||
cás 3 |
Díleáiteán oscailte |
0,0 |
83,2 |
8,9 |
0,9 |
– 120,7 |
0,0 |
116,4 |
12,5 |
0,9 |
– 120,7 |
|
Díleáiteán dúnta |
0,0 |
4,6 |
8,9 |
0,8 |
– 108,5 |
0,0 |
6,4 |
12,5 |
0,8 |
– 108,5 |
||
Planda iomlán arbhair Indiaigh (2) |
Cás 1 |
Díleáiteán oscailte |
15,6 |
13,5 |
8,9 |
0,0 (3) |
— |
15,6 |
18,9 |
12,5 |
0,0 |
— |
Díleáiteán dúnta |
15,2 |
0,0 |
8,9 |
0,0 |
— |
15,2 |
0,0 |
12,5 |
0,0 |
— |
||
Cás 2 |
Díleáiteán oscailte |
15,6 |
18,8 |
8,9 |
0,0 |
— |
15,6 |
26,3 |
12,5 |
0,0 |
— |
|
Díleáiteán dúnta |
15,2 |
5,2 |
8,9 |
0,0 |
— |
15,2 |
7,2 |
12,5 |
0,0 |
— |
||
Cás 3 |
Díleáiteán oscailte |
17,5 |
21,0 |
8,9 |
0,0 |
— |
17,5 |
29,3 |
12,5 |
0,0 |
— |
|
Díleáiteán dúnta |
17,1 |
5,7 |
8,9 |
0,0 |
— |
17,1 |
7,9 |
12,5 |
0,0 |
— |
||
Bithdhramhaíl |
cás 1 |
Díleáiteán oscailte |
0,0 |
21,8 |
8,9 |
0,5 |
— |
0,0 |
30,6 |
12,5 |
0,5 |
— |
Díleáiteán dúnta |
0,0 |
0,0 |
8,9 |
0,5 |
— |
0,0 |
0,0 |
12,5 |
0,5 |
— |
||
cás 2 |
Díleáiteán oscailte |
0,0 |
27,9 |
8,9 |
0,5 |
— |
0,0 |
39,0 |
12,5 |
0,5 |
— |
|
Díleáiteán dúnta |
0,0 |
5,9 |
8,9 |
0,5 |
— |
0,0 |
8,3 |
12,5 |
0,5 |
— |
||
cás 3 |
Díleáiteán oscailte |
0,0 |
31,2 |
8,9 |
0,5 |
— |
0,0 |
43,7 |
12,5 |
0,5 |
— |
|
Díleáiteán dúnta |
0,0 |
6,5 |
8,9 |
0,5 |
— |
0,0 |
9,1 |
12,5 |
0,5 |
— |
||
(1)
Áirítear sna luachanna do shaothrú bithgháis ó aoileach astaíochtaí diúltacha le haghaidh astaíochtaí arna sábháil ó bhainistiú aoileach amh. Meastar luach esca a bheith cothrom le haoileach – 45 gCO2eq/MJ arna úsáid sa dhíghrádú anaeróbach.
(2)
Ciallaíonn planda iomlán arbhar Indiaigh arbhar Indiach arna bhuaint mar fharae agus arna shadhlasú le caomhnú.
(3)
De réir an mhodheolaíocht a chuirtear ar fáil i dtuarascáil an Choimisiúin an 25 Feabhra 2010 maidir le ceanglais inbhuanaitheachta d'úsáid foinsí bithmhaise soladach agus gáis i leictreachas, téamh agus fuarú, áirítear sa luach “saothraithe” iompar na n-amhábhar talmhaíochta chuig an ngléasra claochlaithe. Is ionann an luach le haghaidh iompar sadhlais arbhar Indiach agus 0,4 g CO2eq/MJ bithghás. |
Luachanna réamhshocraithe dí-chomhiomlánaithe don bhithmheatán
Córas táirgeachta bithmheatáin |
An rogha ó thaobh na teicneolaíochta de |
LUACH TIPICIÚIL (gCO2eq/MJ) |
LUACH RÉAMHSHOCRAITHE (gCO2eq/MJ) |
|||||||||||
Saothrú |
Próiseáil |
Uasghrádú |
Iompar |
Comhbhrú ag an stáisiún seirbhíse |
Creidiúintí aoiligh |
Saothrú |
Próiseáil |
Uasghrádú |
Iompar |
Comhbhrú ag an stáisiún seirbhíse |
Creidiúintí aoiligh |
|||
Aoileach fliuch |
Díleáiteán oscailte |
gan dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
0,0 |
84,2 |
19,5 |
1,0 |
3,3 |
– 124,4 |
0,0 |
117,9 |
27,3 |
1,0 |
4,6 |
– 124,4 |
le dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
0,0 |
84,2 |
4,5 |
1,0 |
3,3 |
-124,4 |
0,0 |
117,9 |
6,3 |
1,0 |
4,6 |
– 124,4 |
||
Díleáiteán dúnta |
gan dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
0,0 |
3,2 |
19,5 |
0,9 |
3,3 |
– 111,9 |
0,0 |
4,4 |
27,3 |
0,9 |
4,6 |
– 111,9 |
|
le dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
0,0 |
3,2 |
4,5 |
0,9 |
3,3 |
– 111,9 |
0,0 |
4,4 |
6,3 |
0,9 |
4,6 |
– 111,9 |
||
Planda iomlán arbhair Indiaigh |
Díleáiteán oscailte |
gan dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
18,1 |
20,1 |
19,5 |
0,0 |
3,3 |
— |
18,1 |
28,1 |
27,3 |
0,0 |
4,6 |
— |
le dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
18,1 |
20,1 |
4,5 |
0,0 |
3,3 |
— |
18,1 |
28,1 |
6,3 |
0,0 |
4,6 |
— |
||
Díleáiteán dúnta |
gan dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
17,6 |
4,3 |
19,5 |
0,0 |
3,3 |
— |
17,6 |
6,0 |
27,3 |
0,0 |
4,6 |
— |
|
le dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
17,6 |
4,3 |
4,5 |
0,0 |
3,3 |
— |
17,6 |
6,0 |
6,3 |
0,0 |
4,6 |
— |
||
Bithdhramhaíl |
Díleáiteán oscailte |
gan dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
0,0 |
30,6 |
19,5 |
0,6 |
3,3 |
— |
0,0 |
42,8 |
27,3 |
0,6 |
4,6 |
— |
le dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
0,0 |
30,6 |
4,5 |
0,6 |
3,3 |
— |
0,0 |
42,8 |
6,3 |
0,6 |
4,6 |
— |
||
Díleáiteán dúnta |
gan dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
0,0 |
5,1 |
19,5 |
0,5 |
3,3 |
— |
0,0 |
7,2 |
27,3 |
0,5 |
4,6 |
— |
|
le dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
0,0 |
5,1 |
4,5 |
0,5 |
3,3 |
— |
0,0 |
7,2 |
6,3 |
0,5 |
4,6 |
— |
D. LUACHANNA TIPICIÚLA IOMLÁNA AGUS LUACHANNA RÉAMHSHOCRAITHE IOMLÁNA DO CHONAIRÍ BREOSLAÍ BITHMHAISE
Córas táirgeachta breosla bithmhaise |
Fad iompair |
Astaíochtaí gás ceaptha teasa — luach tipiciúil (gCO2eq./MJ) |
Astaíochtaí gás ceaptha teasa — luach réamhshocraithe (gCO2eq./MJ) |
Sliseanna adhmaid a thagann ó iarmhair foraoise |
1 go 500 km |
5 |
6 |
500 go 2 500 km |
7 |
9 |
|
2 500 go 10 000 km |
12 |
15 |
|
Os cionn 10 000 km |
22 |
27 |
|
Sliseanna adhmaid a thagann ó roschoill ghearruainíochta (eoclaip) |
2 500 go 10 000 km |
16 |
18 |
Sliseanna adhmaid a thagann ó roschoill ghearruainíochta (poibleog - leasachán curtha air) |
1 go 500 km |
8 |
9 |
500 go 2 500 km |
10 |
11 |
|
2 500 go 10 000 km |
15 |
18 |
|
Os cionn 10 000 km |
25 |
30 |
|
Sliseanna adhmaid a thagann ó roschoill ghearruainíochta (poibleog - gan leasachán) |
1 go 500 km |
6 |
7 |
500 go 2 500 km |
8 |
10 |
|
2 500 go 10 000 km |
14 |
16 |
|
Os cionn 10 000 km |
24 |
28 |
|
Sliseanna adhmaid a thagann ó ghas-adhmad |
1 go 500 km |
5 |
6 |
500 go 2 500 km |
7 |
8 |
|
2 500 go 10 000 km |
12 |
15 |
|
Os cionn 10 000 km |
22 |
27 |
|
Sliseanna adhmaid a thagann ó iarmhair thionsclaíocha |
1 go 500 km |
4 |
5 |
500 go 2 500 km |
6 |
7 |
|
2 500 go 10 000 km |
11 |
13 |
|
Os cionn 10 000 km |
21 |
25 |
|
Brícíní nó millíní adhmaid a thagann ó iarmhair foraoise (cás 1) |
1 go 500 km |
29 |
35 |
500 go 2 500 km |
29 |
35 |
|
2 500 go 10 000 km |
30 |
36 |
|
Os cionn 10 000 km |
34 |
41 |
|
Brícíní nó millíní adhmaid a thagann ó iarmhair foraoise (cás 2a) |
1 go 500 km |
16 |
19 |
500 go 2 500 km |
16 |
19 |
|
2 500 go 10 000 km |
17 |
21 |
|
Os cionn 10 000 km |
21 |
25 |
|
Brícíní nó millíní adhmaid a thagann ó iarmhair foraoise (cás 3a) |
1 go 500 km |
6 |
7 |
500 go 2 500 km |
6 |
7 |
|
2 500 go 10 000 km |
7 |
8 |
|
Os cionn 10 000 km |
11 |
13 |
|
Brícíní nó millíní adhmaid a thagann ó roschoill ghearruainíochta (eoclaip — cás 1) |
2 500 go 10 000 km |
33 |
39 |
Brícíní nó millíní adhmaid a thagann ó roschoill ghearruainíochta (eoclaip — cás 2a) |
2 500 go 10 000 km |
20 |
23 |
Brícíní nó millíní adhmaid a thagann ó roschoill ghearruainíochta (eoclaip — cás 3 a) |
2 500 go 10 000 km |
10 |
11 |
Brícíní nó millíní adhmaid a thagann ó roschoill ghearruainíochta (poibleog — leasachán curtha air — cás 1) |
1 go 500 km |
31 |
37 |
500 go 10 000 km |
32 |
38 |
|
Os cionn 10 000 km |
36 |
43 |
|
Brícíní nó millíní adhmaid a thagann ó roschoill ghearruainíochta (poibleog — leasachán curtha air — cás 2a) |
1 go 500 km |
18 |
21 |
500 go 10 000 km |
20 |
23 |
|
Os cionn 10 000 km |
23 |
27 |
|
Brícíní nó millíní adhmaid a thagann ó roschoill ghearruainíochta (poibleog — leasachán curtha air — cás 3a) |
1 go 500 km |
8 |
9 |
500 go 10 000 km |
10 |
11 |
|
Os cionn 10 000 km |
13 |
15 |
|
Brícíní nó millíní adhmaid a thagann ó roschoill ghearruainíochta (poibleog — gan leasachán curtha air — cás 1) |
1 go 500 km |
30 |
35 |
500 go 10 000 km |
31 |
37 |
|
Os cionn 10 000 km |
35 |
41 |
|
Brícíní nó millíní adhmaid a thagann ó roschoill ghearruainíochta (poibleog — gan leasachán curtha air — cás 2a) |
1 go 500 km |
16 |
19 |
500 go 10 000 km |
18 |
21 |
|
Os cionn 10 000 km |
21 |
25 |
|
Brícíní nó millíní adhmaid a thagann ó roschoill ghearruainíochta (poibleog — gan leasachán curtha air — cás 3a) |
1 go 500 km |
6 |
7 |
500 go 10 000 km |
8 |
9 |
|
Os cionn 10 000 km |
11 |
13 |
|
Brícíní nó millíní adhmaid a thagann ó ghas-adhmaid (cás 1) |
1 go 500 km |
29 |
35 |
500 go 2 500 km |
29 |
34 |
|
2 500 go 10 000 km |
30 |
36 |
|
Os cionn 10 000 km |
34 |
41 |
|
Brícíní nó millíní adhmaid a thagann ó ghas-adhmaid (cás 2a) |
1 go 500 km |
16 |
18 |
500 go 2 500 km |
15 |
18 |
|
2 500 go 10 000 km |
17 |
20 |
|
Os cionn 10 000 km |
21 |
25 |
|
Brícíní nó millíní adhmaid a thagann ó ghas-adhmaid (cás 3 a) |
1 go 500 km |
5 |
6 |
500 go 2 500 km |
5 |
6 |
|
2 500 go 10 000 km |
7 |
8 |
|
Os cionn 10 000 km |
11 |
12 |
|
Brícíní nó millíní adhmaid a thagann ó iarmhair thionscal an adhmaid (cás 1) |
1 go 500 km |
17 |
21 |
500 go 2 500 km |
17 |
21 |
|
2 500 go 10 000 km |
19 |
23 |
|
Os cionn 10 000 km |
22 |
27 |
|
Brícíní nó millíní adhmaid a thagann ó iarmhair thionscal an adhmaid (cás 2a) |
1 go 500 km |
9 |
11 |
500 go 2 500 km |
9 |
11 |
|
2 500 go 10 000 km |
10 |
13 |
|
Os cionn 10 000 km |
14 |
17 |
|
Brícíní nó millíní adhmaid a thagann ó iarmhair thionscal an adhmaid (cás 3a) |
1 go 500 km |
3 |
4 |
500 go 2 500 km |
3 |
4 |
|
2 500 go 10 000 |
5 |
6 |
|
Os cionn 10 000 km |
8 |
10 |
Tagraíonn Cás 1 do phróisis ina n-úsáidtear coire Gáis Nádúrtha chun teas an phróisis a sholáthar don mhuileann millíní. Déantar leictreachas an phróisis a cheannach ón eangach.
Tagraíonn Cás 2 do phróisis ina n-úsáidtear coire a bhfuil slisíní adhmaid mar bhreosla aige chun teas an phróisis a sholáthar don mhuileann millíní. Déantar leictreachas an phróisis a cheannach ón eangach.
Tagraíonn Cás 3 do phróisis ina n-úsáidtear CTÉ, a bhfuil sliseanna adhmaid mar bhreosla aige,chun teas agus leictreachas a sholáthar don mhuileann millíní.
Córas táirgeachta breosla bithmhaise |
Fad iompair |
Astaíochtaí gás ceaptha teasa — luach tipiciúil (gCO2eq./MJ) |
Astaíochtaí gás ceaptha teasa —luach réamhshocraithe (gCO2eq./MJ) |
Iarmhair talmhaíochta a bhfuil dlús < 0,2 t/m3 (1) acu |
1 go 500 km |
4 |
4 |
500 go 2 500 km |
8 |
9 |
|
2 500 go 10 000 km |
15 |
18 |
|
Os cionn 10 000 km |
29 |
35 |
|
Iarmhair talmhaíochta a bhfuil dlús > 0,2 t/m3 (2) acu |
1 go 500 km |
4 |
4 |
500 go 2 500 km |
5 |
6 |
|
2 500 go 10 000 km |
8 |
10 |
|
Os cionn 10 000 km |
15 |
18 |
|
Millíní tuí |
1 go 500 km |
8 |
10 |
500 go 10 000 km |
10 |
12 |
|
Os cionn 10 000 km |
14 |
16 |
|
Bricíní bagáis |
500 go 10 000 km |
5 |
6 |
Os cionn 10 000 km |
9 |
10 |
|
Mine eithne pailme |
Os cionn 10 000 km |
54 |
61 |
Mine eithne pailme (gan astaíochtaí CH4 ón muileann ola) |
Os cionn 10 000 km |
37 |
40 |
(1)
Tá iarmhair talmhaíochta a bhfuil dlús toirte íseal acu san áireamh san aicme ábhair seo agus cuimsíonn sé ábhair amhail burlaí tuí, crotail choirce, crotail ríse agus burlaí de bhagás cána siúcra (ní liosta cuimsitheach é seo).
(2)
San aicme d'iarmhair talmhaíochta a bhfuil dlús toirte níos airde acu tá ábhair amhail diasa arbhair, blaoscaí cnónna, faighneoga pónairí soighe agus crotail eithní pailme (ní liosta cuimsitheach é seo). |
Luachanna tipiciúla agus luachanna réamhshocraithe — bithghás don leictreachas
Córas táirgeachta bithgháis |
An rogha ó thaobh na teicneolaíochta de |
Luach tipiciúil |
Luach réamhshocraithe |
|
Astaíochtaí gás ceaptha teasa (g CO2eq/MJ) |
Astaíochtaí gás ceaptha teasa (g CO2eq/MJ) |
|||
Bithghás don leictreachas ó aoileach fliuch |
Cás 1 |
Díleáiteán oscailte (1) |
– 28 |
3 |
Díleáiteán dúnta (2) |
– 88 |
– 84 |
||
Cás 2 |
Díleáiteán oscailte |
– 23 |
10 |
|
Díleáiteán dúnta |
– 84 |
– 78 |
||
Cás 3 |
Díleáiteán oscailte |
– 28 |
9 |
|
Díleáiteán dúnta |
– 94 |
– 89 |
||
Bithghás don leictreachas ó phlanda iomlán an arbhair Indiaigh |
Cás 1 |
Díleáiteán oscailte |
38 |
47 |
Díleáiteán dúnta |
24 |
28 |
||
Cás 2 |
Díleáiteán oscailte |
43 |
54 |
|
Díleáiteán dúnta |
29 |
35 |
||
Cás 3 |
Díleáiteán oscailte |
47 |
59 |
|
Díleáiteán dúnta |
32 |
38 |
||
Bithghás don leictreachas ó bhithdhramhaíl |
Cás 1 |
Díleáiteán oscailte |
31 |
44 |
Díleáiteán dúnta |
9 |
13 |
||
Cás 2 |
Díleáiteán oscailte |
37 |
52 |
|
Díleáiteán dúnta |
15 |
21 |
||
Cás 3 |
Díleáiteán oscailte |
41 |
57 |
|
Díleáiteán dúnta |
16 |
22 |
||
(1)
Bíonn astaíochtaí breise meatáin mar thoradh ar stóráil oscailte díleáiteáin agus athraíonn na hastaíochtaí sin leis an aimsir, an tsubstráit agus éifeachtúlacht an díleá. Sna ríomhanna sin glactar leis gurb ionann na luachanna agus 0,05 MJ CH4/MJ bithghás i gcás aoiligh, 0,035 MJ CH4/MJ bithghás i gcás arbhair indiaigh agus 0,01 MJ CH4/MJ bithghás i gcás bithdhramhaíola.
(2)
Ciallaíonn stóráil dúnta go ndéantar an díleáiteán a thagann as an bpróiseas díghrádaithe a stóráil in umar gásobach agus meastar an bithghás a scaoiltear le linn an stórála a ghnóthú le haghaidh tuilleadh leictreachais nó bithmheatáin a tháirgeadh. |
Luachanna tipiciúla agus luachanna réamhshocraithe don bhithmheatán
Córas táirgeachta bithmheatáin |
An rogha ó thaobh na teicneolaíochta de |
Astaíochtaí gás ceaptha teasa — luach tipiciúil (g CO2eq/MJ) |
Astaíochtaí gás ceaptha teasa — luach réamhshocraithe (gCO2eq./MJ) |
Bithmheatán ó aoileach fliuch |
Díleáiteán oscailte, gan dóchán na ngás a dtugtar uaidh (1) |
– 20 |
22 |
Díleáiteán oscailte, le dóchán na ngás a dtugtar uaidh (2) |
– 35 |
1 |
|
Díleáiteán dúnta, gan dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
– 88 |
– 79 |
|
Díleáiteán dúnta, le dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
– 103 |
– 100 |
|
Bithmheatán ó phlanda iomlán an arbhair Indiaigh |
Díleáiteán oscailte, gan dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
58 |
73 |
Díleáiteán oscailte, le dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
43 |
52 |
|
Díleáiteán dúnta, gan dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
41 |
51 |
|
Díleáiteán dúnta, le dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
26 |
30 |
|
Bithmheatán ó bhithdhramhaíl |
Díleáiteán oscailte, gan dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
51 |
71 |
Díleáiteán oscailte, le dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
36 |
50 |
|
Díleáiteán dúnta, gan dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
25 |
35 |
|
Díleáiteán dúnta, le dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
10 |
14 |
|
(1)
Áirítear sa chatagóir seo na catagóirí teicneolaíochta seo a leanas chun bithghás a uasghrádú ina bhithmheatán: Asúchán trí aistriú brú (Pressure Swing Adsorption PSA), Íonú le huisce faoi bhrú (Pressure Water Scrubbing PWS), Deighilt scannán (Membranes), Deighilt crióigineach, Íonú fisiceach orgánach (Organic Physical Scrubbing OPS). Áirítear sa chatagóir sin astaíocht 0,03 MJ CH4/MJ bithmheatáin le haghaidh astaíocht meatáin sna easgháis.
(2)
Áirítear sa chatagóir seo na catagóirí teicneolaíochta seo a leanas chun bithghás a uasghrádú ina bhithmheatán: Íonú le huisce faoi bhrú (Pressure Water Scrubbing PWS) ina dhéantar uisce a athchúrsáil, Asúchán trí aistriú brú (Pressure Swing Adsorption PSA), Íonú Ceimiceach, Íonú fisiceach orgánach (Organic Physical Scrubbing OPS), Deighilt scannán agus Deighilt Crióigineach (Cryogenic upgrading). Ní dhéantar astaíochtaí meatáin a chur san áireamh don chatagóir seo (déantar an meatán san easghás a dhó, más ann). |
Luachanna tipiciúla agus luachanna réamhshocraithe — bithghás don leictreachas — meascáin d'aoileach agus d'arbhar Indiach: Astaíochtaí gás ceaptha teasa agus sciartha tugtha ar bhonn maise úire
Córas táirgeachta bithgháis |
Na roghanna ó thaobh na teicneolaíochta de |
Astaíochtaí gás ceaptha teasa — luach tipiciúil (g CO2eq/MJ) |
Astaíochtaí gás ceaptha teasa — luach réamhshocraithe (gCO2eq/MJ) |
|
Aoileach — Arbhar Indiach 80 % - 20 % |
Cás 1 |
Díleáiteán oscailte |
17 |
33 |
Díleáiteán dúnta |
– 12 |
– 9 |
||
Cás 2 |
Díleáiteán oscailte |
22 |
40 |
|
Díleáiteán dúnta |
– 7 |
– 2 |
||
Cás 3 |
Díleáiteán oscailte |
23 |
43 |
|
Díleáiteán dúnta |
– 9 |
– 4 |
||
Aoileach — Arbhar Indiach 70 % - 30 % |
Cás 1 |
Díleáiteán oscailte |
24 |
37 |
Díleáiteán dúnta |
0 |
3 |
||
Cás 2 |
Díleáiteán oscailte |
29 |
45 |
|
Díleáiteán dúnta |
4 |
10 |
||
Cás 3 |
Díleáiteán oscailte |
31 |
48 |
|
Díleáiteán dúnta |
4 |
10 |
||
Aoileach — Arbhar Indiach 60 % - 40 % |
Cás 1 |
Díleáiteán oscailte |
28 |
40 |
Díleáiteán dúnta |
7 |
11 |
||
Cás 2 |
Díleáiteán oscailte |
33 |
47 |
|
Díleáiteán dúnta |
12 |
18 |
||
Cás 3 |
Díleáiteán oscailte |
36 |
52 |
|
Díleáiteán dúnta |
12 |
18 |
Nótaí
Tagraíonn Cás 1 do chonairí ina ndéantar an leictreachas agus an teas atá de dhíth sa phróiseas a sholáthar ón inneall CTÉ féin.
Tagraíonn cás 2 do chonairí ina dtógtar an leictreachas atá de dhíth sa phróiseas ón eangach agus ina ndéantar teas an phróisis a sholáthar ón inneall CTÉ féin. I mBallstát áirithe, níl cead ag oibreoirí an t-olltáirgeadh a éileamh sna fóirdheontais agus is é cás 1 an chumraíocht is dóchúla a bheadh i gceist.
Tagraíonn cás 3 do chonairí ina dtógtar an leictreachas atá de dhíth sa phróiseas ón eangach agus ina ndéantar teas an phróisis a sholáthar ó choire bithgháis. Baineann an cás seo le monarchana áirithe áit nach bhfuil an t-inneall CTÉ ar an láthair agus ina ndíoltar an bithghás (ach nach ndéantar é a uasghrádú go bithmheatán).
Luachanna tipiciúla agus luachanna réamhshocraithe — bithmheatán — meascáin d'aoileach agus d'arbhar Indiach: Astaíochtaí gás ceaptha teasa agus sciartha tugtha ar bhonn maise úire
Córas táirgeachta bithmheatáin |
Na roghanna ó thaobh na teicneolaíochta de |
Luach tipiciúil |
Luach réamhshocraithe |
(gCO2eq/MJ) |
(gCO2eq/MJ) |
||
Aoileach — Arbhar Indiach 80 % - 20 % |
Díleáiteán oscailte, gan dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
32 |
57 |
Díleáiteán oscailte, le dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
17 |
36 |
|
Díleáiteán dúnta, gan dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
– 1 |
9 |
|
Díleáiteán dúnta, le dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
– 16 |
– 12 |
|
Aoileach — Arbhar Indiach 70 % - 30 % |
Díleáiteán oscailte, gan dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
41 |
62 |
Díleáiteán oscailte, le dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
26 |
41 |
|
Díleáiteán dúnta, gan dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
13 |
22 |
|
Díleáiteán dúnta, le dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
– 2 |
1 |
|
Aoileach — Arbhar Indiach 60 % - 40 % |
Díleáiteán oscailte, gan dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
46 |
66 |
Díleáiteán oscailte, le dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
31 |
45 |
|
Díleáiteán dúnta, gan dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
22 |
31 |
|
Díleáiteán dúnta, le dóchán na ngás a dtugtar uaidh |
7 |
10 |
I gcás bithmheatáin a úsáidtear mar Bhithmheatán Comhdhlúite mar bhreosla iompair, is gá luach 3,3 gCO2eq/MJ de bhithmheatán a chur leis na luachanna tipiciúla agus luach 4,6 g CO2eq/MJ de bhithmheatán leis na luachanna réamhshocraithe.
IARSCRÍBHINN VII
CUNTASAÍOCHT AR FHUINNEAMH ►C3 INATHNUAITE ◄ A ÚSÁIDTEAR LE hAGHAIDH AN TÉIMH AGUS AN FHUARAITHE
CUID A: CUNTASAÍOCHT AR FHUINNEAMH ►C3 INATHNUAITE ◄ Ó THEASCHAIDÉIL A ÚSÁIDTEAR LE hAGHAIDH AN TÉIMH
Déanfar méid an fhuinnimh aeraiteirmigh, gheoiteirmigh nó hidriteirmigh arna ghabháil ag teaschaidéil atá le meas mar fhuinnimh ó fhoinsí ►C3 inathnuaite ◄ fuinnimh chun críocha na Treorach seo, ERES, a ríomh i gcomhréir leis an bhfoirmle seo a leanas:
ERES = Qinúsáidte * (1 – 1/SPF)
i gcás inarb é
— |
Qinúsáidte |
= |
an teas inúsáidte iomlán measta arna sholáthar ag teaschaidéil lena gcomhlíontar na critéir dá dtagraítear in ►M2 d’Airteagal 7(3) ◄ , le cur chun feidhme mar a leanas: Ní chuirfear san áireamh ach teaschaidéil ag a bhfuil SPF > 1,15 * 1/η, |
— |
SPF |
= |
meán-chomhéifeacht feidhmiúcháin shéasúraigh mheasta na dteaschaidéal sin, |
— |
η |
= |
an cóimheas idir an t-olltáirgeadh iomlán leictreachais agus an tomhaltas fuinnimh phríomhúil chun leictreachais a tháirgeadh agus déanfar í a ríomh mar mheán de chuid an Aontais Eorpaigh bunaithe ar shonraí Eurostat. |
CUID B: CUNTASAÍOCHT AR FHUINNEAMH ►C3 INATHNUAITE ◄ A ÚSÁIDTEAR LE hAGHAIDH AN FHUARAITHE
1. SAINMHÍNITHE
Agus an fuinneamh ►C3 inathnuaite ◄ a úsáidtear le haghaidh an fhuaraithe á ríomh, beidh feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:
ciallaíonn “fuarú” teas a bhaint as spás faoi iamh nó as spás istigh (feidhm chompoird) nó as próiseas chun teocht an spáis nó an phróisis a laghdú go teocht shonraithe (pointe socraithe), nó í a choimeád ar an teocht sin (pointe socraithe); an teas a bhaintear i gcás córais fuaraithe, díchuirtear amach san aer comhthimpeallach, san uisce comhthimpeallach nó sa talamh é áit a n-ionsúitear é, agus áit a mbíonn an comhshaol (aer, talamh agus uisce) mar a bheadh slogaide teasa ann le haghaidh an teas a bhaintear agus dá bhrí sin feidhmíonn sé mar fhoinse fuachta;
ciallaíonn “córas fuaraithe” cóimeáil de chomhpháirteanna arb é atá inti córas bainte teasa, feistí fuaraithe amháin nó níos mó ná sin agus córas díchurtha teasa, a chomhlánaítear i gcás fuarú gníomhach le meán fuaraithe i bhfoirm sreabháin, a oibríonn le chéile chun aistriú sonraithe teasa a ghiniúint agus, dá bhrí sin, teocht riachtanach a áirithiú;
i gcás fuarú spáis, is féidir gur córas fuaraithe shaoir nó córas fuaraithe ina bhfuil gineadóir fuaraithe ann an córas fuaraithe, agus an fuarú ar cheann de na príomhfheidhmeanna aige;
i gcás fuarú próisis, cuimsíonn an córas fuaraithe gineadóir fuaraithe, agus an fuarú ar cheann de na príomhfheidhmeanna aige;
ciallaíonn “fuarú saor” córas fuaraithe ina n-úsáidtear foinse fuachta nádúrtha chun teas a bhaint as an spás nó as an bpróiseas atá le fuarú trí chaidéal/chaidéil agus/nó gaothrán/gaothráin a bheith ag iompar sreabháin/sreabhán, fuarú nach gá gineadóir fuaraithe a úsáid lena aghaidh;
ciallaíonn “gineadóir fuaraithe” an chuid de chóras fuaraithe a ghineann difríocht teochta ar féidir teas a bhaint as an spás nó as an bpróiseas atá le fuarú dá tairbhe, trí thimthriall comhbhrúite gaile, timthriall súite nó arna thiomáint le timthriall teirmidinimice eile, a úsáidtear nuair nach bhfuil foinse an fhuachta ar fáil nó nuair nach leor é;
ciallaíonn “fuarú gníomhach” teas a bhaint as spás nó próiseas, a bhfuil gá le hionchur fuinnimh lena aghaidh chun freastal ar an éileamh fuaraithe, fuarú a úsáidtear nuair nach bhfuil sreabhadh nádúrtha an fhuinnimh ar fáil nó nuair nach leor é agus is féidir fuarú gníomhach a bheith ann le gineadóir fuaraithe nó gan gineadóir fuaraithe;
ciallaíonn “fuarú éighníomhach” teas a bhaint trí shreabhadh nádúrtha an fhuinnimh trí sheoladh, comhiompar, radaíocht nó traschur maise gan gá le sreabhán fuaraithe a bhogadh chun teas a bhaint agus a dhíchur nó chun teocht is ísle a ghiniúint le gineadóir fuaraithe, lena n-áirítear laghdú ar an ngá atá le fuarú trí ghnéithe dearaidh tógála amhail insliú foirgnimh, díon glas, balla faoi ghlasra, scáthú nó mais tógála méadaithe, trí aeráil nó trí ghaothráin chompoird a úsáid;
ciallaíonn “aeráil” gluaiseacht nádúrtha nó brúite aeir chun aer comhthimpeallach a thabhairt isteach i spás agus chun cáilíocht iomchuí aeir istigh a áirithiú, lena n-áirítear an teocht;
ciallaíonn “gaothrán compoird” táirge a chuimsíonn gaothrán agus cóimeáil mótair leictrigh chun aer a bhogadh le bheith ina fhoinse chompoird sa samhradh trí tuilleadh siúil a chur faoin aer timpeall chorp an duine go mothaítear fionnuaire teirmí;
ciallaíonn “cainníocht fuinnimh ►C3 inathnuaite ◄ le haghaidh an fhuaraithe” an soláthar fuaraithe a gineadh le héifeachtúlacht fuinnimh shonraithe arna shloinneadh ina Chomhéifeacht Feidhmiúcháin Shéasúraigh arna ríomh ina fuinneamh príomhúil;
ciallaíonn “slogaide theasa” nó “foinse fuachta” linn nádúrtha sheachtrach ina n-aistrítear an teas a bhaintear as an spás nó as an bpróiseas; is féidir gur aer comhthimpeallach, uisce comhthimpeallach i bhfoirm dobharlaigh nádúrtha nó shaorga agus foirmíochtaí geoiteirmeacha faoi dhromchla an domhain sholadaigh í;
ciallaíonn “córas bainte teasa” feiste a bhaineann teas as an spás nó as an bpróiseas atá le fuarú, amhail galaitheoir i dtimthriall comhbhrúite gaile;
ciallaíonn “feiste fuaraithe” gaireas atá ceaptha chun fuarú gníomhach a dhéanamh;
ciallaíonn “córas díchurtha teasa” an fheiste ina dtarlaíonn an t-aistriú teasa deiridh ón meán fuaraithe go dtí an tslogaide theasa, amhail an comhdhlúthadán aer go cuisneán i dtimthriall comhbhrúite gaile aer-fhuaraithe;
ciallaíonn “ionchur fuinnimh” an fuinneamh is gá chun an sreabhán a iompar (fuarú saor), nó an fuinneamh is gá chun an sreabhán a iompar agus chun an gineadóir fuaraithe a oibriú (fuarú gníomhach le gineadóir fuaraithe);
ciallaíonn “fuarú ceantair” dáileadh fuinnimh theirmigh i bhfoirm leachtanna fuaraithe, as foinsí láraithe nó díláraithe táirgthe trí líonra chuig foirgnimh nó suíomhanna éagsúla le haghaidh fuarú spáis nó próisis;
ciallaíonn “príomh-chomhéifeacht feidhmiúcháin shéasúraigh” méadracht éifeachtúlacht phríomhúil tiontaithe fuinnimh an chórais fuaraithe;
ciallaíonn “uaireanta lánlóid coibhéiseacha” líon na n-uaireanta an chloig a bhíonn córas fuaraithe á oibriú faoi lánlód chun an méid fuaraithe a tháirgeann sé iarbhír i rith bliana a tháirgeadh ach le lóid éagsúla;
Ciallaíonn “Laethanta Céime Fuaraithe” na luachanna aeráide a ríomhtar ag glacadh mar bhonn 18 °C a úsáidtear mar ionchur chun uaireanta lánlóid coibhéiseacha a chinneadh.
2. RAON FEIDHME
Agus méid an fhuinnimh ►C3 inathnuaite ◄ a úsáidtear le haghaidh an fhuaraithe á ríomh acu, áireoidh na Ballstáit fuarú gníomhach, lena n-áirítear fuarú ceantair, gan beann ar cé acu fuarú saor nó gineadóir fuaraithe a úsáidtear.
Ní áireoidh na Ballstáit:
fuarú éighníomhach, ach i gcás ina n-úsáidtear aer aerála mar mheán iompartha teasa le haghaidh an fhuaraithe, is cuid den ríomh fuaraithe ►C3 inathnuaite ◄ é an soláthar fuaraithe comhfhreagrach, rud is féidir é a sholáthar le gineadóir fuaraithe nó trí fhuarú saor.
na teicneolaíochtaí nó na próisis fuaraithe seo a leanas:
an fuarú i modhanna iompair ( 46 );
córais fuaraithe arb é a bpríomhfheidhm ábhair mheatacha a tháirgeadh nó a stóráil ar teochtaí sonraithe (cuisniúchán agus reo);
córais fuaraithe a bhfuil pointí socraithe teochta is ísle ná 2 °C acu le haghaidh fuarú spáis nó próisis;
córais fuaraithe a bhfuil pointí socraithe teochta is airde ná 30 °C acu le haghaidh fuarú spáis nó próisis;
dramhtheas mar thoradh ar ghiniúint fuinnimh, próisis thionsclaíocha agus an earnáil threasach (dramhtheas) a fhuarú ( 47 ).
fuinneamh a úsáidtear le haghaidh an fhuaraithe i ngléasraí ginte cumhachta; monaraíocht stroighne, iarainn agus cruach; ionaid cóireáilte fuíolluisce; saoráidí teicneolaíochta faisnéise (amhail ionaid sonraí); saoráidí tarchurtha agus dáilte cumhachta; agus bonneagair iompair.
Féadfaidh na Ballstáit tuilleadh catagóirí córas fuaraithe a eisiamh ó ríomh an fhuinnimh ►C3 inathnuaite ◄ a úsáidtear le haghaidh fuaraithe chun foinsí fuachta nádúrtha a chaomhnú i limistéir gheografacha shonracha ar chúiseanna cosanta comhshaoil. Is sampla de sin, aibhneacha nó lochanna a chosaint ar bhaol a róthéite.
3. MODHEOLAÍOCHT MAIDIR LE CUNTASAÍOCHT A DHÉANAMH AR FHUINNEAMH ►C3 INATHNUAITE ◄ LE hAGHAIDH FUARÚ AONAIR AGUS FUARÚ CEANTAIR
Ní mheasfar fuinneamh ►C3 inathnuaite ◄ a bheith á tháirgeadh ach ag córais fuaraithe a fheidhmíonn os cionn an íoscheanglais éifeachtúlachta arna shloinneadh ina phríomh-Chomhéifeacht Feidhmiúcháin Shéasúraigh (SPFp) i roinn 3.2, an dara mír.
3.1. Cainníocht fuinnimh ►C3 inathnuaite ◄ le haghaidh an fhuaraithe
Déanfar an chainníocht fuinnimh ►C3 inathnuaite ◄ le haghaidh an fhuaraithe (ERES-C) a ríomh leis an bhfoirmle seo a leanas:
i gcás inarb é:
Is é an méid teasa a scaoiltear amach san aer comhthimpeallach, san uisce comhthimpeallach nó sa talamh ag an gcóras fuaraithe (
48
);
Is é EINPUT tomhaltas fuinnimh an chórais fuaraithe, lena n-áirítear tomhaltas fuinnimh na gcóras cúnta i gcás córais thomhaiste, amhail fuarú ceantair;
Is é an fuinneamh fuaraithe a sholáthraíonn an córas fuaraithe (
49
);
Sainmhínítear ar leibhéal an chórais fuaraithe mar sciar an tsoláthair fuaraithe is féidir a mheas mar fhoinsí
►C3
inathnuaite ◄ de réir cheanglais SPF, arna shloinneadh ina chéatadán. Bunaítear SPF gan cuntas a thabhairt i gcaillteanais dáileacháin. Maidir le fuarú ceantair, ciallaíonn sin gur in aghaidh an ghineadóra fuaraithe a bhunaítear SPF, nó ag leibhéal an chórais fuaraithe shaoir. Maidir le córais fuaraithe inar féidir feidhm a bheith ag SPF caighdeánach, ní úsáidtear comhéifeachtaí F(1) agus F(2) de réir Rialachán (AE) 2016/2281 ón gCoimisiún (
50
) agus an Teachtaireacht ón gCoimisiún (
51
) atá ceangailte mar fhachtóirí ceartúcháin.
Maidir le fuarú 100 % ►C3 inathnuaite ◄ arna thiomáint le teas (ionsú agus asúchán), ba cheart an fuarú a fhaightear a mheas mar fhuarú atá ►C3 inathnuaite ◄ go hiomlán.
Na céimeanna ríomha is gá le haghaidh agus
, mínítear iad i Ranna 3.2 go 3.4.
3.2.
Sciar na Comhéifeachta Feidhmiúcháin Shéasúraigh atá incháilithe mar fhuinneamh
►C3
inathnuaite ◄ a ríomh –
is é SSPF
sciar an tsoláthair fuaraithe is féidir a áireamh mar fhoinsí
►C3
inathnuaite ◄ . Méadaíonn ar de réir mar a mhéadaíonn ar luachanna SPFp. Sainmhínítear SPFp
(
52
) mar a thuairiscítear i Rialachán (AE) 2016/2281 ón gCoimisiún agus i Rialachán (AE) Uimh. 206/2012 ón gCoimisiún (
53
), ach amháin gur nuashonraíodh an fachtóir fuinnimh phríomhúil réamhshocraithe le haghaidh an leictreachais go 2.1 i dTreoir 2012/27/AE (arna leasú le Treoir (AE) 2018/2002 (
54
)) ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle. Úsáidfear coinníollacha teorann ó chaighdeán EN14511.
Is é 1.4 (SPFpLOW
) ar a laghad a bheidh in íoscheanglas éifeachtúlachta an chórais fuaraithe arna shloinneadh ina phríomh-chomhéifeacht feidhmiúcháin shéasúraigh. Is é 6 (SPFHIGH
) ar a laghad a bheidh in íoscheanglas éifeachtúlachta an chórais fuaraithe le gurb ionann agus 100 %. I gcás na gcóras fuaraithe go léir eile, cuirfear an ríomh seo a leanas i bhfeidhm:
is é SPFP éifeachtúlacht an chórais fuaraithe arna sloinneadh ina príomh-chomhéifeacht feidhmiúcháin shéasúraigh;
is é an chomhéifeacht feidhmiúcháin shéasúraigh íosta arna sloinneadh ina fuinneamh príomhúil agus bunaithe ar éifeachtúlacht na gcóras fuaraithe caighdeánach (íoscheanglais éicidhearthóireachta);
is é an tairseach uachtair le comhéifeacht feidhmiúcháin shéasúraigh arna sloinneadh ina fuinneamh príomhúil agus bunaithe ar dhea-chleachtais maidir le fuarú saor a úsáidtear i bhfuarú ceantair (
55
).
3.3. SPFp caighdeánach agus tomhaiste a úsáid chun cainníocht fuinnimh ►C3 inathnuaite ◄ le haghaidh an fhuaraithe a ríomh
SPF caighdeánach agus tomhaiste
Tá luachanna caighdeánaithe SPF ar fáil maidir le gineadóirí fuaraithe comhbhrúite gaile leictreacha agus maidir le gineadóirí fuaraithe comhbhrúite gaile innill dócháin toisc na gceanglas éicidhearthóireachta i Rialacháin (AE) Uimh. 206/2012 agus (AE) 2016/2281. Tá luachanna ar fáil maidir leis na gineadóirí fuaraithe sin suas le 2 MW le haghaidh fuarú compoird agus suas le 1,5 MW le haghaidh fuarú próisis. Níl luachanna caighdeánacha ar fáil maidir le teicneolaíochtaí eile agus scálaí acmhainne. Maidir le fuarú ceantair, níl luachanna caighdeánacha ar fáil ach tá fáil ar thomhais agus úsáidtear iad; is féidir luachanna SPF a ríomh ar bhonn bliantúil ar a laghad dá mbarr.
Chun cainníocht an fhuaraithe ►C3 inathnuaite ◄ a ríomh, is féidir luachanna caighdeánacha SPF a úsáid ach iad a bheith ar fáil. I gcás nach bhfuil luachanna caighdeánacha ar fáil nó i gcás inar gnáthchleachtas é an tomhas, úsáidfear luachanna tomhaiste SPF atá á ndeighilt ag tairseacha acmhainne fuaraithe. Maidir le gineadóirí fuaraithe a bhfuil acmhainn fuaraithe faoi bhun 1,5 MW acu, is féidir SPF caighdeánach a úsáid, agus úsáidfear SPF tomhaiste le haghaidh fuarú ceantair, i gcás gineadóirí fuaraithe a bhfuil acmhainn fuaraithe is airde ná 1,5 MW acu nó cothrom leis sin agus i gcás gineadóirí fuaraithe nach bhfuil luachanna caighdeánacha ar fáil ina leith.
Ina theannta sin, i gcás gach córais fuaraithe gan SPF caighdeánach, lena n-áirítear gach réiteach fuaraithe shaoir agus gach gineadóir fuaraithe teasghníomhachtaithe, leagfar síos SPF tomhaiste chun leas a bhaint as an modheolaíocht ríomha le haghaidh an fhuaraithe ►C3 inathnuaite ◄ .
Sainmhíniú ar luachanna caighdeánacha SPF
Sloinntear luachanna SPF i dtéarmaí éifeachtúlachta fuinnimh phríomhúil arna ríomh trí úsáid a bhaint as fachtóirí fuinnimh phríomhúil de réir Rialachán (AE) 2016/2281 chun éifeachtúlacht fuaraithe spáis na gcineálacha éagsúla gineadóirí fuaraithe a chinneadh ( 56 ). Déanfar an fachtóir fuinnimh phríomhúil i Rialachán (AE) 2016/2281 a ríomh mar 1/η, i gcás inarb é η an meánchóimheas idir olltáirgeadh iomlán an leictreachais in aghaidh an tomhaltais fuinnimh phríomhúil le haghaidh táirgeadh leictreachais san Aontas ina iomláine. Leis an leasú ar an bhfachtóir fuinnimh phríomhúil réamhshocraithe le haghaidh an leictreachais, dá ngairtear comhéifeacht i bpointe (1) den Iarscríbhinn a ghabhann le Treoir (AE) 2018/2002 lena leasaítear fonóta (3) in Iarscríbhinn IV a ghabhann le Treoir 2012/27/AE, déanfar fachtóir fuinnimh phríomhúil 2.5 i Rialachán (AE) 2016/2281 a ionadú le 2.1 agus luachanna SPF á ríomh.
Nuair a úsáidtear iompróirí fuinnimh phríomhúil, amhail an teas nó gás mar ionchur fuinnimh chun an gineadóir fuaraithe a oibriú, is é 1 an fachtóir réamhshocraithe fuinnimh phríomhúil (1/η), lena léirítear an easpa claochlaithe fuinnimh η = 1.
Sainítear na coinníollacha oibriúcháin caighdeánacha agus na paraiméadair eile is gá chun SPF a chinneadh i Rialacháin (AE) 2016/2281 agus (AE) Uimh. 206/2012, de réir chatagóir an ghineadóra fuaraithe. Na coinníollacha teorann atá ann, is iad na coinníollacha teorann a shainítear i gcaighdeán EN14511 iad.
I gcás gineadóirí fuaraithe in-aisiompaithe (teaschaidéil in-aisiompaithe), a eisiatar ó raon feidhme Rialachán (AE) 2016/2281 toisc go gcumhdaítear a bhfeidhm téimh le Rialachán (AE) Uimh. 813/2013 ón gCoimisiún ( 57 ) i ndáil le ceanglais éicidhearthóireachta le haghaidh téitheoirí spáis agus comhthéitheoirí, úsáidfear an ríomh céanna SPF a shainmhínítear le haghaidh gineadóirí fuaraithe neamh-aisiompaithe comhchosúla i Rialachán (AE) 2016/2281.
Mar shampla, i gcás gineadóirí fuaraithe comhbhrúite gaile leictreacha, saineofar SPFp mar a leanas (úsáidtear an t-innéacs p chun a shoiléiriú go sainítear SPF i dtéarmaí fuinnimh phríomhúil):
I gcás inar:
Is fachtóirí ceartúcháin iad F(1) agus F(2) de réir Rialachán (AE) 2016/2281 agus an Teachtaireacht ón gCoimisiún atá ceangailte. Níl feidhm ag na comhéifeachtaí sin maidir le fuarú próisis i Rialachán (AE) 2016/2281 toisc go mbaintear feidhm dhíreach as méadracht fuinnimh deiridh SEPR. In éagmais luachanna oiriúnaithe, na luachanna céanna a úsáidtear le haghaidh thiontú SEER, úsáidfear le haghaidh thiontú SEPR iad.
Coinníollacha teorann SPF
Chun SPF an ghineadóra fuaraithe a shainiú, úsáidfear coinníollacha teorann SPF a shainítear i Rialachán (AE) Uimh. 2281/2016 agus i Rialachán (AE) Uimh. 206/2012. I gcás gineadóirí fuaraithe uisce go haer agus uisce go huisce, is trí fhachtóir ceartúcháin F(2) a áirítear an t-ionchur fuinnimh atá ag teastáil chun an fhoinse fuachta a chur ar fáil. Taispeántar coinníollacha teorann SPF i bhFíor 1. Beidh feidhm ag na coinníollacha teorann sin maidir le gach córas fuaraithe, bíodh córais fuaraithe shaoir ann nó córais ina bhfuil gineadóirí fuaraithe.
Na coinníollacha teorann sin, tá siad comhchosúil leis na coinníollacha le haghaidh teaschaidéal (a úsáidtear sa mhodh téimh) i gCinneadh 2013/114/AE ón gCoimisiún ( 59 ). Is é an difríocht nach ndéantar an tomhaltas leictreachais a fhreagraíonn do thomhaltas cumhachta cúnta (mód teirmeastait as, mód fuireachais, mód as, téitheoir cáis cromáin) a chur san áireamh chun SPF a mheas. Mar sin féin, dála mar atá i gcás an fhuaraithe, úsáidfear luachanna caighdeánacha SPF agus SPF tomhaiste araon, agus ós rud é go gcuirtear tomhaltas cúnta SPF thomhaiste san áireamh, is gá tomhaltas cumhachta cúnta a áireamh sa dá chás.
Maidir le fuarú ceantair, ní áireofar caillteanais fuachta mar gheall ar dháileachán agus tomhaltas leictreach caidéal dáileacháin idir an gléasra fuaraithe agus fostáisiún an chustaiméara agus meastachán ar SPF á dhéanamh.
I gcás córais fuaraithe aerbhunaithe lena n-áirithítear an fheidhm aerála freisin, ní chuirfear an soláthar fuaraithe mar gheall ar shreabhadh aeir aerála sa chuntas. Déanfar an chumhacht ghaothráin atá ag teastáil maidir leis an aeráil a fhágáil as an gcuntas freisin i gcomhréir le cóimheas an tsreafa aeir aerála leis an sreabhadh aeir fuaraithe.
Fíor 1 Léiriú ar choinníollacha teorann SPF le haghaidh gineadóir fuaraithe a úsáideann fuarú caighdeánach SPF agus fuarú ceantair (agus córais fuaraithe mhóra eile a úsáideann SPF tomhaiste), i gcás inarb é EINPUT_AUX an t-ionchur fuinnimh chuig an ngaothrán agus/nó caidéal agus i gcás inarb é EINPUT_CG an t-ionchur fuinnimh chuig an ngineadóir fuaraithe
I gcás córais fuaraithe aerbhunaithe a ngabhann aisghabháil inmheánach fuachta leo, ní chuirfear an soláthar fuaraithe mar gheall ar aisghabháil na fuachta sa chuntas. Déanfar an chumhacht ghaothráin atá ag teastáil maidir leis an aisghabháil fuachta arna déanamh ag an teasmhalartóir a fhágáil as an gcuntas i gcomhréir le cóimheas na gcaillteanas brú mar gheall ar an teasmhalartóir aisghabhála fuachta le caillteanais bhrú iomlána an chórais fuaraithe aerbhunaithe.
3.4. Ríomh trí bhíthin luachanna caighdeánacha
Féadfar modh simplithe a úsáid le haghaidh córais fuaraithe aonair a bhfuil acmhainn is lú ná 1,5 MW acu, agus a bhfuil luach caighdeánach SPF ar fáil ina leith, chun meastachán a dhéanamh ar an bhfuinneamh fuaraithe iomlán a sholáthraítear.
Faoin modh simplithe, is é an fuinneamh fuaraithe a sholáthraíonn an córas fuaraithe (QCsupply) an acmhainn fuaraithe ainmniúil (PC) arna iolrú faoi líon na n-uaireanta lánlóid coibhéiseacha (EFLH). Féadfar luach amháin Laethanta Céime Fuaraithe (CDD) a úsáid le haghaidh tír iomlán, nó luachanna ar leith le haghaidh criosanna aeráide éagsúla ar choinníoll go bhfuil acmhainní ainmniúla agus SPFanna ar fáil maidir leis na criosanna aeráide sin.
Féadfar na modhanna réamhshocraithe seo a leanas a úsáid chun EFLH a ríomh:
I gcás inar:
fachtóir gníomhaíochta é τs chun cuntas a thabhairt in am oibriúcháin na bpróiseas sonrach (e.g. an bhliain ar fad τs = 1, gan baint don deireadh seachtaine τs = 5/7). Níl aon luach réamhshocraithe ann.
3.4.1. Ríomh trí bhíthin luachanna tomhaiste
Maidir le córais nach bhfuil aon luach caighdeánach ar fáil ina leith, chomh maith le córais fuaraithe a bhfuil acmhainn is mó ná 1,5 MW acu agus córais fuaraithe ceantair, déanfar a bhfuarú ►C3 inathnuaite ◄ a ríomh bunaithe ar na tomhais seo a leanas:
Ionchur fuinnimh tomhaiste: Áirítear san ionchur fuinnimh tomhaiste gach foinse fuinnimh le haghaidh an chórais fuaraithe, lena n-áirítear aon ghineadóir fuaraithe, i.e leictreachas, gás, teas etc. Áirítear ann freisin caidéil chúnta agus gaothráin a úsáidtear sa chóras fuaraithe ach ní chun fuarú a dháileadh ar fhoirgneamh nó ar phróiseas. I gcás an fhuaraithe aerbhunaithe a bhfuil feidhm aerála aige, ní chuimseofar in ionchur fuinnimh an chórais fuaraithe ach an t-ionchur breise fuinnimh mar gheall ar an bhfuarú.
Soláthar fuinnimh fuaraithe tomhaiste: Déanfar an soláthar fuinnimh fuaraithe a thomhas mar an t-aschur ón gcóras fuaraithe agus dealófar aon chaillteanas fuachta uaidh chun meastachán a dhéanamh ar an nglansoláthar fuinnimh fuaraithe don fhoirgneamh nó don phróiseas arb é úsáideoir deiridh an fhuaraithe é. I measc na gcaillteanas fuachta tá caillteanais i gcóras fuaraithe ceantair agus sa chóras dáilte fuaraithe i bhfoirgneamh nó i suíomh tionsclaíoch. Beidh an soláthar fuinnimh fuaraithe glan ar an éifeacht a bhaineann le haer úr a thabhairt isteach chun críoch aerála i gcás an fhuaraithe aerbhunaithe a bhfuil feidhm aerála aige.
Ní mór na tomhais a dhéanamh maidir leis an mbliain shonrach atá le tuairisciú i.e. an t-ionchur fuinnimh uile agus an soláthar fuinnimh fuaraithe uile maidir leis an mbliain ar fad.
3.4.2. Fuarú ceantair: Ceanglais bhreise
I gcás córais fuaraithe ceantair, déanfar an glansoláthar fuaraithe ar leibhéal an chustaiméara a chuntas agus an glansoláthar fuaraithe á shainiú, arna chur in iúl mar QC_Supply_net. Déanfar caillteanais theirmeacha a tharlaíonn sa líonra dáileacháin (QC_LOSS) a bhaint as an ollsoláthar fuaraithe (QC_Supply_gross) mar a leanas:
QC_Supply_net = QC_Supply_gross – QC_LOSS
3.4.2.1.
Is féidir córais fuaraithe ceantair a roinnt ina bhfochórais, ina bhfuil ar a laghad gineadóir fuaraithe amháin nó córas fuaraithe shaoir. Chuige sin, ní mór an soláthar fuinnimh fuaraithe agus an t-ionchur fuinnimh le haghaidh gach fochórais a thomhas chomh maith le leithdháileadh caillteanas fuachta in aghaidh an fhochórais mar a leanas:
3.4.2.2.
Agus córas fuaraithe á roinnt ina fhochórais, cuirfear nithe cúnta (e.g. rialuithe, caidéil agus gaothráin) an ghineadóra fuaraithe/na ngineadóirí fuaraithe agus/nó cúntóirí an chórais fuaraithe shaoir/na gcóras fuaraithe shaoir san áireamh san fhochóras céanna/sna fochórais chéanna. Ní thugtar cuntas i bhfuinneamh cúnta a chomhfhreagraíonn do dháileadh fuaraithe laistigh den fhoirgneamh, e.g. caidéil thánaisteacha agus aonaid losa (e.g. aonaid ghaothráin agus chorna, gaothráin in aonaid láimhseála aeir).
I gcás nithe cúnta nach féidir a leithdháileadh ar fhochóras sonrach, mar shampla caidéil líonra fuaraithe ceantair lena soláthraítear an fuinneamh fuaraithe a sholáthraíonn na gineadóirí fuaraithe uile, leithdháilfear a dtomhaltas fuinnimh phríomhúil ar gach fochóras fuaraithe i gcion an fhuinnimh fuaraithe a sholáthraíonn na gineadóirí fuaraithe agus/nó córais fuaraithe shaoir gach fochórais, ar an mbealach céanna a dhéantar le caillteanais fuachta sa líonra, mar a leanas
i gcás inarb é:
EINPUT_AUX1_i an tomhaltas cúnta fuinnimh atá ag fochóras “i”;
EINPUT_AUX2 an tomhaltas cúnta fuinnimh atá ag an gcóras fuaraithe ina iomláine, tomhaltas nach féidir a leithdháileadh ar fhochóras fuaraithe sonrach.
3.5. Cainníocht fuinnimh ►C3 inathnuaite ◄ le haghaidh an fhuaraithe a ríomh maidir leis na scaireanna ►C3 inathnuaite ◄ foriomlána agus maidir leis na scaireanna fuinnimh ►C3 inathnuaite ◄ le haghaidh an téimh agus an fhuaraithe
Chun scaireanna foriomlána an fhuinnimh ►C3 inathnuaite ◄ a ríomh, cuirfear cainníocht an fhuinnimh ►C3 inathnuaite ◄ le haghaidh an fhuaraithe leis an uimhreoir “olltomhaltas deiridh fuinnimh ó fhoinsí ►C3 inathnuaite ◄ ” agus leis an ainmneoir “olltomhaltas deiridh fuinnimh” araon.
Chun scaireanna an fhuinnimh ►C3 inathnuaite ◄ le haghaidh an téimh agus an fhuaraithe a ríomh, cuirfear cainníocht an fhuinnimh ►C3 inathnuaite ◄ le haghaidh an fhuaraithe leis an uimhreoir “olltomhaltas deiridh fuinnimh ó fhoinsí in-athnuaite le haghaidh an téimh agus an fhuaraithe” agus leis an ainmneoir “olltomhaltas deiridh fuinnimh le haghaidh an téimh agus an fhuaraithe” araon.
3.6. Treoir maidir le modheolaíochtaí agus ríomhanna níos cruinne a fhorbairt
Beartaítear agus spreagtar go ndéanfaidh na Ballstáit a meastacháin féin le haghaidh SPF agus EFLH araon. Ba cheart chuir chuige náisiúnta/réigiúnacha ar bith den sórt a bhunú ar thoimhdí cruinne, samplaí ionadaíocha de mhéid leordhóthanach, arbh é a bheadh mar thoradh orthu meastachán maidir le fuinneamh ►C3 inathnuaite ◄ atá feabhsaithe go suntasach i gcomparáid le meastachán a gheofaí tríd an modheolaíocht a leagtar amach sa Ghníomh Tarmligthe seo a úsáid. Féadfar na modheolaíochtaí feabhsaithe sin a bhunú ar ríomh mionsonraithe bunaithe ar shonraí teicniúla lena gcuirfear san áireamh, i measc nithe eile, bliain na suiteála, caighdeán na suiteála, cineál an chomhbhrúiteora agus méid an innill, an modh oibríochta, an líonra dáileacháin, carnadh gineadóirí agus an aeráid réigiúnach. Déanfaidh na Ballstáit a úsáidfidh modheolaíochtaí malartacha agus/nó luachanna na modheolaíochtaí agus na luachanna sin a chur faoi bhráid an Choimisiúin mar aon le tuarascáil lena mínítear an modh agus na sonraí a úsáidtear. Déanfaidh an Coimisiún, más gá, na doiciméid a aistriú agus iad a fhoilsiú ar a chlár oibre trédhearcachta.
IARSCRÍBHINN VIII
CUID A. ASTAÍOCHTAÍ SEALADACHA MEASTA ÓN ATHRÚ INDÍREACH SA TALAMHÚSÁID Ó BHUNÁBHAR BITHBHREOSLAÍ, BITHLEACHTANNA AGUS BREOSLAÍ BITHMHAISE (gCO2EQ/MJ) ( 60 )
Grúpa bunábhar |
Meán (1) |
Raon idirpheircintíl a eascraíonn ón anailís íogaireachta (2) |
Gránaigh agus barra eile atá stáirse-shaibhir |
12 |
8 go 16 |
Siúcraí |
13 |
4 go 17 |
Barra ola |
55 |
33 go 66 |
(1)
Is ionann na meánluachanna a áirítear anseo agus meán ualaithe de na luachanna bunábhair múnlaithe ar bhonn aonair.
(2)
Is ionann an raon a áirítear anseo agus 90 % de na torthaí a úsáideann na luachanna don chúigiú pheircintíl agus don chúigiú pheircintíl is nócha a thagann ón anailís. Leis an gcúigiú pheircintíl tá luach ar fuarthas 5 % de na breathnóireachtaí faoi (is é sin léirigh 5 % de líon iomlán na sonraí torthaí faoi bhun 8, 4 agus 33 g CO2eq/MJ). Leis an gcúigiú pheircintíl is nócha tá luach ar fuarthas 95 % de na breathnóireachtaí faoi (is é sin léiríonn 5 % de líon iomlán na sonraí torthaí os cionn 16, 17 agus 66 g CO2eq/MJ). |
CUID B. BITHBHREOSLAÍ, BITHLEACHTANNA AGUS BREOSLAÍ BITHMHAISE LENA MEASTAR NA hASTAÍOCHTAÍ ÓN ATHRÚ INDÍREACH SA TALAMHÚSÁID A BHEITH NIALASACH
Measfar na hastaíochtaí measta ón athrú indíreach sa talamhúsáid ag nialas i gcás bithbhreoslaí, bithleachtanna agus breoslaí bithmhaise a tháirgtear ó na catagóirí bunábhar seo a leanas:
bunábhair nach liostaítear faoi chuid A den Iarscríbhinn seo.
bunábhair, a raibh athrú indíreach sa talamhúsáid mar thoradh lena dtáirgeadh is é sin athrú ó cheann amháin de chatagóirí cumhdaigh talún IPCC seo a leanas: talamh foraoise, féarthailte, bogach, lonnaíochtaí, nó talamh eile, go talamh curaíochta nó talamh curaíochta ilbhliantúil ( 61 ). I gcás den sórt sin ba cheart luach d'astaíochtaí ón athrú díreach sa talamhúsáid (el) a bheith ríofa i gcomhréir le pointe 7 de chuid C d'Iarscríbhinn V.
IARSCRÍBHINN IX
Cuid A. ►M2 Bunábhair chun bithghás don iompar agus bithbhreoslaí ardfhorbartha a tháirgeadh: ◄
Algaí má saothraítear iad ar an talamh i linnte nó i bhfóta-bith-imoibreoirí.
An codán bithmhaise den dramhaíl mheasctha chathrach, agus ní dramhaíl tí dheighilte atá faoi réir spriocanna athchúrsála faoi phointe (a) d'Airteagal 11(2) de Threoir 2008/98/CE.
Bithdhramhaíl arna sainmhíniú i bpointe (4) d'Airteagal 3 de Threoir 2008/98/CE ó líonta tí príobháideacha atá faoi réir bailiúchán deighilte arna shainmhíniú i bpointe (11) d'Airteagal 3 den Treoir sin.
An codán bithmhaise den dramhaíl thionsclaíoch nach bhfuil oiriúnach lena úsáid sa slabhra bia ná beatha, lena n-áirítear ábhar ón miondíol agus ón mórdhíol agus ón tionscal agrai-bhia agus ó thionscal an éisc agus an dobharshaothraithe, agus seachas bunábhair a liostaítear i gcuid B den Iarscríbhinn seo.
Tuí.
Aoileach ainmhithe agus sloda múnlaigh.
Eisilteach muilte ola phailme agus triopaill fholmha torthaí pailme.
Bí roisín leachtach.
Amhghlicrín.
Bagás.
Biotáille marc fíonchaor agus moirt.
Blaoscaí cnónna.
Cáithní.
Diasa a bhfuil eithní arbhair glanta amach astu.
An codán bithmhaise den dramhaíl agus de na hiarmhair ón bhforaoiseacht agus ó thionscail fhoraoisbhunaithe, i.e. coirt, brainsí, tanúcháin réamhthráchtála, duilleoga, buaircíní, barr na gcrann, min sáibh, scamh adhmaid, licéar dubh, licéar donn, sloda snáithíní, lignin agus roisín leachtach.
Ábhar ceallalósach neamhbhia eile.
Ábhar ligniceallalósach eile ach amháin lomáin sábhadóireachta agus lomáin veinír.
Olaí fiúsail ó dhriogadh alcólach.
Meatánól amh ó chraftlaíon de thoradh laíon adhmaid a tháirgeadh.
Barra breise, amhail barra eatraimh agus barra cumhdaigh a fhástar i gceantar ina bhfuil táirgeadh na mbarr bia agus beatha teoranta do bhuain amháin mar thoradh ar thréimhse fáis ghearr, agus ar choinníoll nach ngníomhachtaítear lena n-úsáid éileamh ar thalamh breise, agus ar choinníoll go gcoinnítear an t-ábhar orgánach san ithir ar bun, i gcás ina n-úsáidtear iad chun bithbhreosla a tháirgeadh le haghaidh earnáil na heitlíochta.
Barra a fhástar ar thalamh atá díghrádaithe go mór, seachas barra bia agus beatha, i gcás ina n-úsáidtear iad chun bithbhreosla a tháirgeadh le haghaidh earnáil na heitlíochta.
Cianabaictéir.
Cuid B. ►M2 Bunábhair chun bithbhreoslaí agus bithghás don iompar a tháirgeadh, a mbeidh a rannchuidiú i dtreo na spriocanna dá dtagraítear in Airteagal 25(1), an chéad fhomhír, pointe (a), teoranta don mhéid seo a leanas: ◄
Ola cócaireachta úsáidte;
Saill ainmhíoch atá aicmithe i gcatagóir 1 agus catagóir 2 i gcomhréir le Rialachán (CE) Uimh. 1069/2009;
Barra damáistithe nach bhfuil oiriúnach lena n-úsáid sa slabhra bia agus beatha, seachas substaintí atá modhnaithe nó éillithe d’aon ghnó chun an sainmhíniú seo a chomhlíonadh;
Fuíolluisce cathrach agus díorthaigh seachas sloda séarachais;
Na barra a fhástar ar thalamh atá díghrádaithe go mór, seachas barra bia agus beatha, agus bunábhair a liostaítear i gCuid A den Iarscríbhinn seo, i gcás nach n-úsáidtear iad chun bithbhreosla a tháirgeadh le haghaidh earnáil na heitlíochta;
Barra breise, amhail barra eatraimh agus barra cumhdaigh, seachas bunábhair a liostaítear i gCuid A den Iarscríbhinn seo, a fhástar i gceantar ina bhfuil táirgeadh na mbarr bia agus beatha teoranta do bhuain amháin mar thoradh ar thréimhse fáis ghearr, agus ar choinníoll nach ngníomhachtaítear lena n-úsáid éileamh ar thalamh breise, agus ar choinníoll go gcoinnítear an t-ábhar orgánach san ithir ar bun, i gcás nach n-úsáidtear iad chun bithbhreosla a tháirgeadh le haghaidh earnáil na heitlíochta.
IARSCRÍBHINN X
CUID A
An Treoir aisghairthe agus liosta de na leasuithe a rinneadh uirthi (dá dtagraítear in Airteagal 37)
Treoir 2009/28/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (IO L 140, 5.6.2009, lch. 16) |
|
Treoir 2013/18/AE ón gComhairle (IO L 158, 10.6.2013, lch. 230) |
|
Treoir (AE) 2015/1513 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (IO L 239, 15.9.2015, lch. 1) |
Airteagal 2 amháin |
CUID B
Teorainneacha ama don trasuí sa dlí náisiúnta
(dá dtagraítear in Airteagal 36)
Treoir |
Teorainn ama don trasuí |
2009/28/CE |
25 Meitheamh 2009 |
2013/18/AE |
1 Iúil 2013 |
(AE) 2015/1513 |
10 Meán Fómhair 2017 |
IARSCRÍBHINN XI
Tábla comhghaoil
Treoir 2009/28/CE |
An Treoir seo |
Airteagal 1 |
Airteagal 1 |
Airteagal 2, an chéad fhomhír |
Airteagal 2, an chéad fhomhír |
Airteagal 2, an dara fomhír, an fhoclaíocht tosaigh |
Airteagal 2, an dara fomhír, an fhoclaíocht tosaigh |
Airteagal 2, an dara fomhír, pointe (a) |
Airteagal 2, an dara fomhír, pointe (1) |
Airteagal 2, an dara fomhír, pointí (b) |
— |
— |
Airteagal 2, an dara fomhír, pointe (3) |
Airteagal 2, an dara fomhír, pointe(c) |
Airteagal 2, an dara fomhír, pointe (2) |
Airteagal 2, an dara fomhír, pointe(d) |
— |
Airteagal 2, an dara fomhír, pointí (e), (f), (g), (h), (i), (j), (k), (l), (m), (n), (o), (p), (q), (r), (s), (t), (u), (v) agus (w) |
Airteagal 2, an dara fomhír, pointí (24), (4), (19), (32), (33), (12), (5), (6), (45), (46), (47), (23), (39), (41), (42), (43), (36), (44) agus (37) |
— |
Airteagal 2, an dara fomhír, pointí (7), (8), (9), (10), (11), (13), (14), (15), (16), (17), (18), (20), (21), (22), (25), (26), (27), (28), (29), (30), (31), (34), (35), (38) agus (40) |
Airteagal 3 |
— |
— |
Airteagal 3 |
Airteagal 4 |
— |
— |
Airteagal 4 |
— |
Airteagal 5 |
— |
Airteagal 6 |
Airteagal 5(1) |
Airteagal 7(1) |
Airteagal 5(2) |
— |
Airteagal 5(3) |
Airteagal 7(2) |
Airteagal 5(4), an chéad fhomhír, an dara fomhír, an tríú fomhír agus an ceathrú fomhír |
Airteagal 7(3), an chéad fhomhír, an dara fomhír, an tríú fomhír agus an ceathrú fomhír |
— |
Airteagal 7(3), an cúigiú agus an séú fomhír |
— |
Airteagal 7(4) |
Airteagal 5(5), |
Airteagal 27(1), an chéad fhomhír, pointe (c) |
Airteagal 5(6) agus (7) |
Airteagal 7(5) agus (6) |
Airteagal 6(1) |
Airteagal 8(1) |
— |
Airteagal 8(2) agus (3) |
Airteagal 6(2) agus (3) |
Airteagal 8(4) agus (5) |
Airteagal 7(1), (2), (3), (4) agus (5) |
Airteagal 9(1), (2), (3), (4) agus (5) |
— |
Airteagal 9(6) |
Airteagal 8 |
Airteagal 10 |
Airteagal 9(1) |
Airteagal 11(1) |
Airteagal 9(2), an chéad fhomhír, pointí (a), (b) agus(c) |
Airteagal 11(2), an chéad fhomhír, pointí (a), (b), (c) |
— |
Airteagal 11(2), an chéad fhomhír, pointe (d) |
Airteagal 10 |
Airteagal 12 |
Airteagal 11(1), (2) agus (3) |
Airteagal 13(1), (2) agus (3) |
— |
Airteagal 13(4) |
Airteagal 12 |
Airteagal 14 |
Airteagal 13(1), an chéad fhomhír |
Airteagal 15(1), an chéad fhomhír |
Airteagal 13(1), an dara fomhír |
Airteagal 15(1), an dara fomhír |
Airteagal 13(1), an dara fomhír, pointí (a) agus (b) |
— |
Airteagal 13(1), an dara fomhír, pointí (c), (d), (e) agus (f) |
Airteagal 15(1), an dara fomhír, pointí (a), (b), (c) agus (d) |
Airteagal 13(2), (3), (4) agus (5) |
Airteagal 15(2), (3), (4) agus (5) |
Airteagal 13(6), an chéad fhomhír |
Airteagal 15(6), an chéad fhomhír |
Airteagal 13(6), an dara fomhír, an tríú fomhír agus an cúigiú fomhír |
— |
— |
Airteagal 15, (7) agus (8) |
— |
Airteagal 16 |
— |
Airteagal 17 |
Airteagal 14 |
Airteagal 18 |
Airteagal 15(1) |
Airteagal 19(1) |
Airteagal 15(2), an chéad fhomhír, and dara fomhír agus an tríú fomhír |
Airteagal 19 (2) an chéad fhomhír, and dara fomhír agus an tríú fomhír |
— |
Airteagal 19(2), an ceathrú fomhír agus an cúigiú fomhír |
Airteagal 15(2), an ceathrú fomhír |
Airteagal 19(2), an séú fomhír |
Airteagal 15(3) |
— |
— |
Airteagal 19(3) agus (4) |
Airteagal 15(4) agus (5) |
Airteagal 19(5) agus (6) |
Airteagal 15(6), an chéad fhomhír, pointe(a) |
Airteagal 19(7), an chéad fhomhír, pointe(a) |
Airteagal 15(6), an chéad fhomhír, pointe(b) (i) |
Airteagal 19(7), an chéad fhomhír, pointe(b) (i) |
— |
Airteagal 19(7), an chéad fhomhír, pointe(b) (ii) |
Airteagal 15(6), an chéad fhomhír, pointe(b) (ii) |
Airteagal 19(7), an chéad fhomhír, pointe(b) (iii) |
Airteagal 15(6), an chéad fhomhír, pointí (c), (d), (e) agus (f) |
Airteagal 19(7), an chéad fhomhír, pointí (c), (d), (e) agus (f) |
— |
Airteagal 19(7), an dara fomhír |
Airteagal 15(7) |
Airteagal 19(8) |
Airteagal 15(8) |
— |
Airteagal 15(9) agus (10) |
Airteagal 19(9) agus (10) |
— |
Airteagal 19(11) |
Airteagal 15(11) |
Airteagal 19(12) |
Airteagal 15(12) |
— |
— |
Airteagal 19(13) |
Airteagal 16(1), (2), (3), (4), (5), (6), (7) agus (8) |
— |
Airteagal 16(9), (10) agus (11) |
Airteagal 20(1), (2) agus (3) |
— |
Airteagal 21 |
— |
Airteagal 22 |
— |
Airteagal 23 |
— |
Airteagal 24 |
— |
Airteagal 25 |
— |
Airteagal 26 |
— |
Airteagal 27 |
— |
Airteagal 28 |
Airteagal 17(1), an chéad fhomhmhír agus an dara fomhír |
Airteagal 29(1), an chéad fhomhír agus an dara fomhír |
— |
Airteagal 29(1), an tríú fomhír, an ceathrú fomhír agus an cúigiú fomhír |
— |
Airteagal 29(2) |
Airteagal 17(2), an chéad fhomhír agus an dara fomhír |
— |
Airteagal 17(2), an triú fomhír |
Airteagal 29(10), an tríú fomhír |
Airteagal 17(3), an chéad fhomhír, pointe(a) |
Airteagal 29(3), an chéad fhomhír, pointe(a) |
— |
Airteagal 29(3), an chéad fhomhír, pointe(b) |
Airteagal 17(3), an chéad fhomhír, pointí (b) agus (c) |
Airteagal 29(3), an chéad fhomhír, pointí (c) agus (d) |
— |
Airteagal 29(3), an dara fomhír |
Airteagal 17(4) |
Airteagal 29(4) |
Airteagal 17(5) |
Airteagal 29(5) |
Airteagal 17(6) agus (7) |
— |
— |
Airteagal 29(6), (7), (8), (9), (10) agus (11) |
Airteagal 17(8) |
Airteagal 29(12) |
Airteagal 17(9) |
— |
— |
Airteagal 29(13) agus (14) |
Airteagal 18(1), an chéad fhomhír |
Airteagal 30(1), an chéad fhomhír |
Airteagal 18(1), an chéad fhomhír, pointí (a), (b) agus (c) |
Airteagal 30(1), an chéad fhomhír, pointí (a), (c) agus (d) |
— |
Airteagal 30(1), an chéad fhomhír, pointe(b) |
— |
Airteagal 30(1), an dara fomhír |
Airteagal 18(2) |
— |
— |
Airteagal 30(2) |
Airteagal 18(3), an chéad fhomhír |
Airteagal 30(3), an chéad fhomhír |
Airteagal 18(3), and dara fomhír agus an tríú fomhír |
— |
Airteagal 18(3), an ceathrú fomhír agus an cúigiú fomhír |
Airteagal 30(3), and dara fomhír agus an tríú fomhír |
Airteagal 18(4), an chéad fhomhír |
— |
Airteagal 18(4), second agus third subparagraphs |
Airteagal 30(4), an chéad fhomhír agus an dara fomhírs |
Airteagal 18(4), an ceathrú fomhír |
— |
Airteagal 18(5), an chéad fhomhír agus an dara fomhírs |
Airteagal 30(7), an chéad fhomhír agus an dara fomhírs |
Airteagal 18(5), an tríú fomhír |
Airteagal 30(8), an chéad fhomhír agus an dara fomhírs |
Airteagal 18(5), an ceathrú fomhír |
Airteagal 30(5), an tríú fomhír |
— |
Airteagal 30(6), an chéad fhomhír |
Airteagal 18(5), an cúigiú fomhír |
Airteagal 30(6), an dara fomhír |
Airteagal 18(6), an chéad fhomhír agus an dara fomhírs |
Airteagal 30(5), first agus an dara fomhírs |
Airteagal 18(6), an tríú fomhír |
— |
Airteagal 18(6), an ceathrú fomhír |
Airteagal 30(6), an tríú fomhír |
— |
Airteagal 30(6), an ceathrú fomhír |
Airteagal 18(6), an cúigiú fomhír |
Airteagal 30(6), an cúigiú fomhír |
Airteagal 18(7) |
Airteagal 30(9), an chéad fhomhír |
— |
Airteagal 30(9), an dara fomhír |
Airteagal 18(8) agus (9) |
— |
— |
Airteagal 30(10) |
Airteagal 19(1), an chéad fhomhír |
Airteagal 31(1), an chéad fhomhír |
Airteagal 19(1), an chéad fhomhír, pointí (a), (b) agus (c) |
Airteagal 31(1), an chéad fhomhír, pointí (a), (b) agus (c) |
— |
Airteagal 31(1), an chéad fhomhír, pointe(d) |
Airteagal 19(2), (3) agus (4) |
Airteagal 31(2), (3) agus (4) |
Airteagal 19(5) |
— |
Airteagal 19(7), an chéad fhomhír |
Airteagal 31(5), an chéad fhomhír |
Airteagal 19(7), an chéad fhomhír, an chéad, an dara, an tríú agus an ceathrú fleasc |
— |
Airteagal 19(7), an dara fomhír agus an tríú fomhír |
Airteagal 31(5), an dara fomhír agus an tríú fomhír |
Airteagal 19(8) |
Airteagal 31(6) |
Airteagal 20 |
Airteagal 32 |
Airteagal 22 |
— |
Airteagal 23(1) agus (2) |
Airteagal 33(1) agus (2) |
Airteagal 23(3), (4), (5), (6), (7) agus (8) |
— |
Airteagal 23(9) |
Airteagal 33(3) |
Airteagal 23(10) |
Airteagal 33(4) |
Airteagal 24 |
— |
Airteagal 25(1) |
Airteagal 34(1) |
Airteagal 25(2) |
Airteagal 34(2) |
Airteagal 25(3) |
Airteagal 34(3) |
Airteagal 25a(1) |
Airteagal 35(1) |
Airteagal 25a(2) |
Airteagal 35(2) agus (3) |
Airteagal 25a(3) |
Airteagal 35(4) |
— |
Airteagal 35(5) |
Airteagal 25a(4) agus (5) |
Airteagal 35(6) agus (7) |
Airteagal 26 |
— |
Airteagal 27 |
Airteagal 36 |
— |
Airteagal 37 |
Airteagal 28 |
Airteagal 38 |
Airteagal 29 |
Airteagal 39 |
Iarscríbhinn I |
Iarscríbhinn I |
Iarscríbhinn II |
Iarscríbhinn II |
Iarscríbhinn III |
Iarscríbhinn III |
Iarscríbhinn IV |
Iarscríbhinn IV |
Iarscríbhinn V |
Iarscríbhinn V |
Iarscríbhinn VI |
— |
— |
Iarscríbhinn VI |
Iarscríbhinn VII |
Iarscríbhinn VII |
Iarscríbhinn VIII |
Iarscríbhinn VIII |
Iarscríbhinn IX |
Iarscríbhinn IX |
— |
Iarscríbhinn X |
— |
Iarscríbhinn XI |
( 1 ) Treoir 2009/72/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 13 Iúil 2009 maidir le rialacha comhchoiteanna don mhargadh inmheánach sa leictreachas agus lena n-aisghairtear Treoir 95/46/CE (IO L 211, 14.8.2009, lch. 55).
( 2 ) Rialachán (AE, Euratom) 2018/1046 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 18 Iúil 2018 maidir leis na rialacha airgeadais is infheidhme maidir le buiséad ginearálta an Aontais, lena leasaítear Rialacháin (AE) Uimh. 1296/2013, (AE) Uimh. 1301/2013, (AE) Uimh. 1303/2013, (AE) Uimh. 1304/2013, (AE) Uimh. 1309/2013, (AE) Uimh. 1316/2013, (AE) Uimh. 223/2014, (AE) Uimh. 283/2014, agus Cinneadh Uimh. 541/2014/AE agus lena n-aisghairtear Rialachán (AE, Euratom) Uimh. 966/2012 (IO L 193, 30.7.2018, lch. 1).
( 3 ) Moladh ón gCoimisiún an 6 Bealtaine 2003 maidir le micrifhiontair, fiontair bheaga agus fiontair mheánmhéide a shainmhíniú (IO L 124, 20.5.2003, lch. 36).
( 4 ) Treoir 2009/73/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 13 Iúil 2009 maidir le comhrialacha don mhargadh inmheánach sa ghás nádúrtha agus lena n-aisghairtear Treoir 2003/55/CE (IO L 211, 14.8.2009, lch. 94).
( 5 ) Rialachán (AE) 2019/943 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 5 Meitheamh 2019 maidir leis an margadh inmheánach don leictreachas (IO L 158, 14.6.2019, lch. 54).
( 6 ) Treoir (AE) 2019/944 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 5 Meitheamh 2019 maidir le rialacha comhchoiteanna don mhargadh inmheánach don leictreachas agus lena leasaítear Treoir 2012/27/AE (IO L 158, 14.6.2019, lch. 125).
( 7 ) Rialachán (AE) 2023/1804 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 13 Meán Fómhair 2023 maidir le himscaradh bonneagair breoslaí malartacha agus lena n-aisghairtear Treoir 2014/94/AE (IO L 234, 22.9.2023, lch. 1).
( 8 ) Rialachán (AE) 2023/1542 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 12 Iúil 2023 maidir le ceallraí agus ceallraí dramhaíola, lena leasaítear Treoir 2008/98/CE agus Rialachán (AE) 2019/1020 agus lena n-aisghairtear Treoir 2006/66/CE (IO L 191, 28.7.2023, lch. 1).
( 9 ) Rialachán (CE) Uimh. 1893/2006 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 20 Nollaig 2006 lena mbunaítear aicmiú staidrimh gníomhaíochtaí eacnamaíocha NACE Athbhreithniú 2 agus lena leasaítear Rialachán (CEE) Uimh. 3037/90 ón gComhairle chomh maith le Rialacháin CE áirithe maidir le fearainn shonracha staidrimh (IO L 393, 30.12.2006, lch. 1).’;
( 10 ) Rialachán (AE) 2023/1115 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 31 Bealtaine 2023 maidir le tráchtearraí agus táirgí áirithe atá bainteach leis an dífhoraoisiú agus leis an díghrádú foraoisí a chur ar fáil ar mhargadh an Aontais agus a onnmhairiú ón Aontas agus lena n-aisghairtear Rialachán (AE) Uimh. 995/2010 (IO L 150, 9.6.2023, lch. 206).
( 11 ) Rialachán (AE) 2021/1056 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 24 Meitheamh 2021 lena mbunaítear an Ciste um Aistriú Cóir (IO L 231, 30.6.2021, lch. 1).
( 12 ) Rialachán (AE) 2022/869 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 30 Bealtaine 2022 maidir le treoirlínte le haghaidh bonneagar tras-Eorpach fuinnimh, lena leasaítear Rialacháin (CE) Uimh. 715/2009, (AE) 2019/942 agus (AE) 2019/943 agus Treoracha 2009/73/CE agus (AE) 2019/944, agus lena n-aisghairtear Rialachán (AE) Uimh. 347/2013 (IO L 152, 3.6.2022, lch. 45).
( 13 ) Rialachán Cur Chun Feidhme (AE) 2020/1294 ón gCoimisiún an 15 Meán Fómhair 2020 maidir le sásra maoiniúcháin an Aontais don fhuinneamh in-athnuaite (IO L 303, 17.9.2020, lch. 1).
( 14 ) Rialachán (AE) 2017/1369 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 4 Iúil 2017 lena leagtar amach creat i gcomhair lipéadú fuinnimh agus lena n-aisghairtear Treoir 2010/30/AE (IO L 198, 28.7.2017, lch. 1).
( 15 ) Treoir 2009/125/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 21 Deireadh Fómhair 2009 lena mbunaítear creat chun na ceanglais éicidhearthóireachta do tháirgí a bhaineann le fuinneamh a shocrú (IO L 285, 31.10.2009, lch. 10).
( 16 ) Treoir 2014/89/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 23 Iúil 2014 lena mbunaítear creat do phleanáil spásúil mhuirí (IO L 257, 28.8.2014, lch. 135).
( 17 ) Treoir 92/43/CEE ón gComhairle an 21 Bealtaine 1992 maidir le gnáthóga nádúrtha agus fauna agus flóra fiáine a chaomhnú (IO L 206, 22.7.1992, lch. 7).
( 18 ) Treoir 2009/147/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 30 Samhain 2009 maidir le héin fhiáine a chaomhnú (IO L 20, 26.1.2010, lch. 7).
( 19 ) Treoir 2000/60/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 23 Deireadh Fómhair 2000 lena mbunaítear creat do ghníomhaíocht Chomhphobail i réimse an bheartais uisce (IO L 327, 22.12.2000, lch. 1).
( 20 ) Treoir 2001/42/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 27 Meitheamh 2001 maidir le héifeachtaí pleananna agus clár áirithe ar an gcomhshaol a mheasúnú (IO L 197, 21.7.2001, lch. 30).
( 21 ) Treoir 2011/92/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 13 Nollaig 2011 maidir le measúnú a dhéanamh ar éifeachtaí tionscadal poiblí agus príobháideach áirithe ar an gcomhshaol (IO L 26, 28.1.2012, lch. 1).
( 22 ) Rialachán (AE) 2018/858 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 30 Bealtaine 2018 maidir le ceadú mótarfheithiclí agus a leantóirí, agus córas, comhpháirteanna agus aonad teicniúil ar leithligh atá ceaptha le haghaidh feithiclí den sórt sin, agus faireachas margaidh orthu, lena leasaítear Rialacháin (CE) Uimh. 715/2007 agus (CE) Uimh. 595/2009 agus lena n-aisghairtear Treoir 2007/46/CE (IO L 151, 14.6.2018, lch. 1).
( 23 ) Moladh ón gCoimisiún (AE) 2021/2279 an 15 Nollaig 2021 maidir le modhanna an Loirg Comhshaoil a úsáid chun feidhmíocht chomhshaoil táirgí agus eagraíochtaí ar feadh a saolré a thomhas agus a chur in iúl (IO L 471, 30.12.2021, lch. 1).
( 24 ) Rialachán (AE) 2018/841 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 30 Bealtaine 2018 maidir le hastaíochtaí agus aistrithe gás ceaptha teasa ó úsáid talún, athrú ar úsáid talún agus foraoiseacht a chur san áireamh i gcreat 2030 don aeráid agus don fhuinneamh, agus lena leasaítear Rialachán (AE) Uimh. 525/2013 agus Cinneadh Uimh. 529/2013/AE (IO L 156, 19.6.2018, lch. 1).
( 25 ) Cinneadh Cur Chun Feidhme (AE) 2017/1442 ón gCoimisiún an 31 Iúil 2017 lena mbunaítear conclúidí maidir leis na teicnící is fearr atá ar fáil (BAT), faoi Threoir 2010/75/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle, do mhórghléasraí dócháin (IO L 212, 17.8.2017, lch. 1).
( 26 ) Rialachán (CE) Uimh. 1059/2003 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 26 Bealtaine 2003 maidir le haicmiú coiteann ar aonaid chríochacha le haghaidh staitisticí (NUTS) a bhunú (IO L 154, 21.6.2003, lch. 1).
( 27 ) Rialachán Cur Chun Feidhme (AE) 2022/996 ón gCoimisiún an 14 Meitheamh 2022 i ndáil le rialacha chun critéir maidir le hinbhuanaitheacht agus laghdú ar astaíochtaí gás ceaptha teasa agus critéir maidir le riosca íseal i ndáil le hathrú indíreach ar thalamhúsáid a fhíorú (IO L 168, 27.6.2022, lch. 1).
( 28 ) Treoir 98/70/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 13 Deireadh Fómhair 1998 maidir le cáilíocht breoslaí peitril agus díosail agus lena leasaítear Treoir 93/12/CEE ón gComhairle (IO L 350, 28.12.1998, lch. 58).
( 29 ) Rialachán (CE) Uimh. 401/2009 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 23 Aibreán 2009 maidir leis an nGníomhaireacht Eorpach Chomhshaoil agus maidir leis an nGréasán Eorpach um Fhaisnéis agus um Fhaire ar an gComhshaol (IO L 126, 21.5.2009, lch. 13).
( 30 ) Rialachán (AE) 2021/1119 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 30 Meitheamh 2021 lena mbunaítear an creat chun aeráidneodracht a bhaint amach agus lena leasaítear Rialacháin (CE) Uimh. 401/2009 agus (AE) 2018/1999 (“An Dlí Aeráide Eorpach”) (IO L 243, 9.7.2021, lch. 1)
( 31 ) Chun gur féidir na cuspóirí náisiúnta atá leagtha síos san Iarscríbhinn seo a bhaint amach, cuirtear i bhfáth go n-aithníonn na treoracha Státchabhrach don chosaint comhshaoil an gá leanúnach le sásraí tacaíochta náisiúnta maidir le húsáid fuinnimh ó fhoinsí inathnuaite a chur chun cinn.
( 32 ) Úsáidtear teas nó dramhtheas chun fuarú (aer nó uisce fuaraithe) a spreagadh trí fhuarthóirí ionsúcháin. Is iomchuí, dá bhrí sin, na hastaíochtaí amháin a bhaineann leis an teas arna tháirgeadh in aghaidh an MJ a ríomh, beag beann ar a bhfuil úsáid deiridh an teasa ag téamh nó ag fuarú trí na fuarthóirí ionsúcháin.
( 33 ) Baineann an fhoirmle le hastaíochtaí gás ceaptha teasa ó úscadh nó saothrú amhábhair eec a ríomh le cásanna ina ndéantar an bunábhar a chomhshó ina bhithbhreoslaí in aon chéim amháin. Maidir le slabhraí soláthair atá níos casta, tá gá le coigeartuithe chun astaíochtaí gás ceaptha teasa ó úscadh nó saothrú amhábhair eec le haghaidh táirgí idirmheánacha a ríomh.
( 34 ) Is féidir le tomhais ar chion carbóin na hithreach a bheith i bhfianaise den sórt sin, e.g. tríd an gcéad tomhas roimh an saothrú agus tomhais go tráthrialta ina dhiaidh sin cúpla bliain óna chéile. I gcás den sórt sin, sula mbeadh teacht ar an dara tomhas, dhéanfaí méadú i gcion carbóin na hithreach a mheas ar bhonn turgnaimh ionadaíocha nó samhlacha ithreach. Ón dara tomhas ar aghaidh, bheadh na tomhais ina mbunús lena chinneadh an ann do mhéadú ar chion carbóin na hithreach agus ar a mhéid
( 35 ) Is ionann an líon a fhaightear nuair a roinntear meáchan móilíneach CO2 (44,010 g/mol) ar mheáchan móilíneach carbón (12,011 g/mol) agus 3,664.
( 36 ) Cinneadh ón gCoimisiún 2010/335/AE an 10 Meitheamh 2010 maidir le treoirlínte le haghaidh ríomh stoc carbóin talún chun críche Iarscríbhinn V a ghabhann le Treoir 2009/28/CE (IO L 151, 17.6.2010, lch. 19).
( 37 ) Rialachán (AE) 2018/841 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 30 Bealtaine 2018 maidir le hastaíochtaí agus aistrithe gás ceaptha teasa ó úsáid talún, athrú ar úsáid talún agus foraoiseacht a chur san áireamh i gcreat 2030 don aeráid agus don fhuinneamh, agus lena leasaítear Rialachán (AE) Uimh. 525/2013 agus Cinneadh Uimh. 529/2013/AE (IO L 156 an 19.6.2018, Ich 1).
( 38 ) Treoir 2009/31/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 23 Aibreán 2009 maidir le stóráil gheolaíoch dé-ocsaíde carbóin agus lena leasaítear Treoir 85/337/CEE ón gComhairle, Treoracha 2000/60/CE, 2001/80/CE, 2004/35/CE, 2006/12/CE, 2008/1/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle agus Rialachán (CE) Uimh. 1013/2006 (IO L 140, 5.6.2009, lch. 114).
( 39 ) Úsáidtear teas nó dramhtheas chun fuarú (aer nó uisce fuaraithe) a spreagadh trí fhuarthóirí ionsúcháin. Is iomchuí, dá bhrí sin, na hastaíochtaí amháin a bhaineann leis an teas arna tháirgeadh in aghaidh an MJ a ríomh, beag beann ar a bhfuil úsáid deiridh an teasa ag téamh nó ag fuarú trí na fuarthóirí ionsúcháin.
( 40 ) Baineann an fhoirmle le hastaíochtaí gás ceaptha teasa ó úscadh nó saothrú amhábhair eec a ríomh le cásanna ina ndéantar an bunábhar a chomhshó ina bhithbhreoslaí in aon chéim amháin. Maidir le slabhraí soláthair atá níos casta, tá gá le coigeartuithe chun astaíochtaí gás ceaptha teasa ó úscadh nó saothrú amhábhair eec le haghaidh táirgí idirmheánacha a ríomh.
( 41 ) Is féidir le tomhais ar chion carbóin na hithreach a bheith i bhfianaise den sórt sin, e.g. tríd an gcéad tomhas roimh an saothrú agus tomhais go tráthrialta ina dhiaidh sin cúpla bliain óna chéile. I gcás den sórt sin, sula mbeadh teacht ar an dara tomhas, dhéanfaí méadú i gcion carbóin na hithreach a mheasúnú ar bhonn turgnaimh ionadaíocha nó samhlacha ithreach. Ón dara tomhas ar aghaidh, bheadh na tomhais ina mbunús lena chinneadh an ann do mhéadú ar chion carbóin na hithreach agus ar a mhéid
( 42 ) Is ionann an líon a fhaightear nuair a roinntear meáchan móilíneach CO2 (44,010 g/mol) ar mheáchan móilíneach carbón (12,011 g/mol) agus 3,664.
( 43 ) Talamh curaíochta de réir mar a shainmhínítear ag IPCC í.
( 44 ) I measc na mbarr ilbhliantúil, nach ndéantar gas an phlanda a bhuaint go bliantúil, tá an roschoill ghearruainíochta agus an phailm ola.
( 45 ) Cinneadh ón gCoimisiún 2010/335/AE an 10 Meitheamh 2010 maidir le treoirlínte le haghaidh ríomh stoc carbóin talún chun críche Iarscríbhinn V a ghabhann le Treoir 2009/28/CE (IO L 151, 17.6.2010, lch. 19).
( 46 ) Is le fuarú cónaitheach amháin a bhaineann an sainmhíniú ar an bhfuarú ►C3 inathnuaite ◄ .
( 47 ) Sainmhínítear an dramhtheas in Airteagal 2(9) den Treoir seo. Is féidir dramhtheas a chur san áireamh chun críocha Airteagail 23 agus 24 den Treoir seo.
( 48 ) Freagraíonn méid na foinse fuachta don chainníocht teasa a ionsúnn aer comhthimpeallach, uisce comhthimpeallach agus an talamh mar shlogaide theasa. Freagraíonn aer comhthimpeallach agus uisce comhthimpeallach d’fhuinneamh comhthimpeallach mar a shainmhínítear in Airteagal 2(2) den Treoir seo. Freagraíonn an talamh d’fhuinneamh geoiteirmeach mar a shainmhínítear in Airteagal 2(3) den Treoir seo.
( 49 ) Ó thaobh na teirmidinimice de, freagraíonn an soláthar fuaraithe do chuid den teas a scaoileann córas fuaraithe amach san aer comhthimpeallach, san uisce comhthimpeallach nó sa talamh, a fheidhmíonn mar shlogaide theasa nó mar fhoinse fuachta. Freagraíonn aer comhthimpeallach agus uisce comhthimpeallach d’fhuinneamh comhthimpeallach mar a shainmhínítear in Airteagal 2(2) den Treoir seo. Freagraíonn feidhm slogaide teasa nó foinse fuachta na talún d’fhuinneamh geoiteirmeach mar a shainmhínítear in Airteagal 2(3) den Treoir seo.
( 50 ) Rialachán (AE) 2016/2281 ón gCoimisiún an 30 Samhain 2016 lena gcuirtear chun feidhme Treoir 2009/125/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena mbunaítear creat chun ceanglais éicidhearthóireachta a leagan amach do tháirgí a bhaineann le fuinneamh, i ndáil le ceanglais éicidhearthóireachta maidir le táirgí téamh aeir, táirgí fuaraithe, fuarthóirí próisis ardteochta agus aonaid ghaothráin agus chorna (IO L 346, 20.12.2016, lch. 1).
( 51 ) https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=uriserv:OJ.C_.2017.229.01.0001.01.ENG&toc=OJ:C:2017:229:TOC
( 52 ) I gcás ina mbeidh fíordhálaí oibriúcháin na ngineadóirí fuaraithe ina siocair le luachanna SPF i bhfad níos ísle ná mar a bhí beartaithe faoi choinníollacha caighdeánacha mar gheall ar fhorálacha suiteála éagsúla, féadfaidh na Ballstáit na córais sin a eisiamh ó raon feidhme an tsainmhínithe ar an bhfuarú ►C3 inathnuaite ◄ (e.g. gineadóir fuaraithe uiscefhuaraithe ina n-úsáidtear fuaraitheoir tirim in ionad túr fuaraithe chun teas a scaoileadh amach san aer comhthimpeallach).
( 53 ) Rialachán (AE) Uimh. 206/2012 ón gCoimisiún an 6 Márta 2012 lena gcuirtear chun feidhme Treoir 2009/125/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle i ndáil le ceanglais éicidhearthóireachta le haghaidh aerchóiritheoirí agus gaothrán compoird (IO L 72, 10.3.2012, lch. 7).
( 54 ) Treoir (AE) 2018/2002 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 11 Nollaig 2018 lena leasaítear Treoir 2012/27/AE maidir le héifeachtúlacht fuinnimh (IO L 328, 21.12.2018, lch. 210).
( 55 ) ENER/C1/2018-493, Renewable cooling under the revised Renewable Energy Directive [An fuarú ►C3 inathnuaite ◄ faoin Treoir athbhreithnithe maidir le Fuinneamh ►C3 Inathnuaite ◄ ], TU-Wien, 2021.
( 56 ) Is ionann SPFp agus ηs,c a shainmhínítear i Rialachán (AE) Uimh. 2281/2016.
( 57 ) Rialachán (AE) Uimh. 813/2013 ón gCoimisiún an 2 Lúnasa 2013 lena gcuirtear chun feidhme Treoir 2009/125/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle i ndáil le ceanglais éicidhearthóireachta le haghaidh téitheoirí spáis agus comhthéitheoirí (IO L 239, 6.9.2013, lch. 136)
( 58 ) I gCuid 1 de staidéar ENER/C1/2018-493 Cooling Technologies Overview and Market Share [Forbhreathnú ar Theicneolaíochtaí Fuaraithe agus Sciar den Mhargadh] tugtar sainmhínithe is mionsonraithe agus cothromóidí na méadrachtaí sin i gcaibidil 1.5 Energy efficiency metrics of state-of-the-art cooling systems [Méadrachtaí éifeachtúlachta fuinnimh na gcóras fuaraithe úrscothach].
( 59 ) Cinneadh ón gCoimisiún an 1 Márta 2013 lena mbunaítear na treoirlínte do na Ballstáit maidir le fuinneamh ►C3 inathnuaite ◄ ó theaschaidéil a ríomh ó theicneolaíochtaí éagsúla teaschaidéil de bhun Airteagal 5 de Threoir 2009/28/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (IO L 62, 6.3.2013, lch. 27).
( 60 ) Is ionann na meánluachanna a thuairiscítear anseo agus meán ualaithe de na luachanna bunábhair múnlaithe ar bhonn aonair. Tá méid na luachanna san Iarscríbhinn ag brath ar an réimse toimhde (amhail láimhseáil comhtháirgí, forbairtí táirgeachta, stoic charbóin agus díláithriú tráchtearraí eile) arna n-úsáid sna samhlacha eacnamaíochta a forbraíodh dá meastachán. Cé nach féidir an raon neamhchinnteachta a bhaineann le meastacháin den sórt sin a léiriú, rinneadh anailís íogaireachta ar na torthaí bunaithe ar athrú randamach na bpríomhpharaiméadar; anailís Monte Carlo mar a thugtar air.
( 61 ) I measc na mbarr ilbhliantúil, nach ndéantar gas an phlanda a bhuaint go bliantúil, tá an roschoill ghearruainíochta agus an phailm ola.