ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ
Βρυξέλλες, 5.12.2022
COM(2022) 714 final
2022/0415(NLE)
Πρόταση
ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
σχετικά με τη θέση που πρέπει να ληφθεί, εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, στο Συμβούλιο Υπουργών της Ενεργειακής Κοινότητας και στη Μόνιμη Ομάδα Υψηλού Επιπέδου της Ενεργειακής Κοινότητας (14-15 Δεκεμβρίου 2022, Βιέννη, Αυστρία)
ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ
1.Αντικείμενο της πρότασης
Η παρούσα πρόταση αφορά την απόφαση για τον καθορισμό της θέσης που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ένωσης στο Συμβούλιο Υπουργών της Ενεργειακής Κοινότητας (στο εξής: Συμβούλιο Υπουργών) και στη Μόνιμη Ομάδα Υψηλού Επιπέδου (PHLG) της Ενεργειακής Κοινότητας σε σχέση με μια σειρά πράξεων που σκοπεύουν να εκδώσουν τα δύο αυτά όργανα στις 14 και 15 Δεκεμβρίου 2022.
2.Πλαίσιο της πρότασης
2.1.Η συνθήκη για την ίδρυση της Ενεργειακής Κοινότητας
Σκοπός της συνθήκης για την ίδρυση της Ενεργειακής Κοινότητας (στο εξής: ΣΙΕΚ) είναι να δημιουργηθεί σταθερό ρυθμιστικό πλαίσιο και πλαίσιο αγοράς, καθώς και ενιαίος χώρος κανονιστικής ρύθμισης για το εμπόριο δικτυακής ενέργειας, με την εφαρμογή των συμφωνηθέντων τμημάτων του κεκτημένου της ΕΕ στον τομέα της ενέργειας στα εκτός ΕΕ συμβαλλόμενα μέρη. Η συμφωνία άρχισε να ισχύει την 1η Ιουλίου 2006. Η Ευρωπαϊκή Ένωση είναι συμβαλλόμενο μέρος της ΣΙΕΚ. Τα εννέα εκτός ΕΕ συμβαλλόμενα μέρη αναφέρονται στη ΣΙΕΚ ως «συμβαλλόμενα μέρη».
2.2.Το Συμβούλιο Υπουργών και η Μόνιμη Ομάδα Υψηλού Επιπέδου της Ενεργειακής Κοινότητας
Το Συμβούλιο Υπουργών εξασφαλίζει την επίτευξη των στόχων της ΣΙΕΚ. Εκδίδει γενικές κατευθύνσεις πολιτικής, λαμβάνει μέτρα και θεσπίζει διαδικαστικές πράξεις. Κάθε συμβαλλόμενο μέρος έχει μία ψήφο, το δε Συμβούλιο Υπουργών αποφασίζει βάσει διαφορετικών κανόνων ψηφοφορίας ανάλογα με το θέμα. Η ΕΕ είναι ένα από τα δέκα συμβαλλόμενα μέρη και έχει μία ψήφο, επίσης ανάλογα με το σχετικό θέμα.
Για τις προς έκδοση πράξεις που παρατίθενται κατωτέρω στο τμήμα 2.3 σημείο 9 (άρθρο 92 παράγραφος 1 της ΣΙΕΚ) απαιτείται ομοφωνία.
Για τις προς έκδοση πράξεις που παρατίθενται κατωτέρω στο τμήμα 2.3 σημεία 2, 3 και 4 (άρθρα 79 και 81 της ΣΙΕΚ) και σημείο 8 [άρθρο 91 παράγραφος 1 στοιχείο α) της ΣΙΕΚ] απαιτείται απλή πλειοψηφία.
Για τις προς έκδοση πράξεις που παρατίθενται στο τμήμα 2.3 σημεία 1, 5, 6 και 7 (άρθρα 83, 86 και 87 της ΣΙΕΚ) απαιτείται πλειοψηφία δύο τρίτων των ψηφισάντων, καθώς και θετική ψήφος της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Η Μόνιμη Ομάδα Υψηλού Επιπέδου αποτελεί σημαντικό επικουρικό όργανο του Συμβουλίου Υπουργών. Μπορεί, μεταξύ άλλων καθηκόντων, να λαμβάνει μέτρα, εφόσον εξουσιοδοτηθεί σχετικά από το Συμβούλιο Υπουργών. Η ΕΕ εκπροσωπείται στη Μόνιμη Ομάδα Υψηλού Επιπέδου και έχει μία ψήφο.
Το άρθρο 47 της ΣΙΕΚ ορίζει τα εξής: «Το Συμβούλιο Υπουργών εξασφαλίζει την επίτευξη των στόχων της παρούσας συνθήκης. Το Συμβούλιο Υπουργών: [...] β) λαμβάνει μέτρα […]».
Για την προς έκδοση πράξη που πρόκειται να ψηφιστεί από τη Μόνιμη Ομάδα Υψηλού Επιπέδου απαιτείται απλή πλειοψηφία.
2.3.Οι προς έκδοση πράξεις του Συμβουλίου Υπουργών και της Μόνιμης Ομάδας Υψηλού Επιπέδου
Η παρούσα πρόταση απόφασης βάσει του άρθρου 218 παράγραφος 9 της ΣΛΕΕ αφορά τη θέση που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ένωσης σε σχέση με τις ακόλουθες προς έκδοση πράξεις του Συμβουλίου Υπουργών:
1)απόφαση 2022/.../MC-EnC σχετικά με την ενσωμάτωση του κανονισμού (ΕΕ) 2019/942, του κανονισμού (ΕΕ) 2019/943, του κανονισμού (ΕΕ) 2015/1222, του κανονισμού (ΕΕ) 2016/1719, του κανονισμού (ΕΕ) 2017/2195, του κανονισμού (ΕΕ) 2017/2196, του κανονισμού (ΕΕ) 2017/1485 στο κεκτημένο της Ενεργειακής Κοινότητας, την τροποποίηση του παραρτήματος I της συνθήκης για την Ενεργειακή Κοινότητα, και σχετικά με τις τροποποιήσεις των αποφάσεων 2021/13/MC-EnC και 2011/02/MC-EnC του Συμβουλίου Υπουργών, και την έκδοση, από το Συμβούλιο Υπουργών, διαδικαστικής πράξης για την ενοποίηση των περιφερειακών αγορών ενέργειας·
2)απόφαση 2022/…/MC-EnC σχετικά με την τροποποίηση της απόφασης 2021/14/MC-EnC του Συμβουλίου Υπουργών για την τροποποίηση του παραρτήματος I της συνθήκης για την ίδρυση της Ενεργειακής Κοινότητας και την ενσωμάτωση της οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001, της οδηγίας (ΕΕ) 2018/2002, του κανονισμού (ΕΕ) 2018/1999, του κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμού (ΕΕ) 2020/1044 και του εκτελεστικού κανονισμού (ΕΕ) 2020/1208 στο κοινοτικό κεκτημένο της Ενεργειακής Κοινότητας·
3)απόφαση 2022/.../MC-EnC για την προσαρμογή και την ενσωμάτωση ορισμένων κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμών για τα συνδεόμενα με την ενέργεια προϊόντα, οι οποίοι εισάγουν αναπροσαρμοσμένες ετικέτες στο κοινοτικό κεκτημένο της Ενεργειακής Κοινότητας και καταργούν τους κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμούς (ΕΕ) 1059/2010, (ΕΕ) 1060/2010, (ΕΕ) 1061/2010, (ΕΕ) 1062/2010, (ΕΕ) 874/2012 και την οδηγία 96/60/ΕΚ·
4)απόφαση 2022/xx/MC-EnC για την τροποποίηση του παραρτήματος I της συνθήκης για την ίδρυση της Ενεργειακής Κοινότητας και για την ενσωμάτωση του εκτελεστικού κανονισμού (ΕΕ) 2018/2066, του εκτελεστικού κανονισμού (ΕΕ) 2018/2067 και της οδηγίας 2003/87/ΕΚ στο κοινοτικό κεκτημένο της Ενεργειακής Κοινότητας·
5)διαδικαστική πράξη 2022/.../MC-EnC για την τροποποίηση της εκτέλεσης του προϋπολογισμού, του κανονισμού υπηρεσιακής κατάστασης και των κανόνων πρόσληψης·
6)διαδικαστική πράξη 2022/.../MC-EnC για την τροποποίηση της διαδικαστικής πράξης 2008/01/MC-EnC του Συμβουλίου Υπουργών, της 27ης Ιουνίου 2008, σχετικά με τον εσωτερικό κανονισμό για την επίλυση διαφορών βάσει της συνθήκης, όπως τροποποιήθηκε·
7)διαδικαστική πράξη 2022/.../MC-EnC για την έγκριση του οργανογράμματος της Γραμματείας·
8)αποφάσεις βάσει του άρθρου 91 παράγραφος 1 της ΣΙΕΚ για τη διαπίστωση της ύπαρξης παραβίασης της ΣΙΕΚ στις ακόλουθες υποθέσεις:
α)απόφαση 2022/.../MC-EnC σχετικά με τη μη συμμόρφωση της Δημοκρατίας της Βόρειας Μακεδονίας με τη συνθήκη για την ίδρυση της Ενεργειακής Κοινότητας στην υπόθεση ECS-4/22·
β)απόφαση 2022/.../MC-EnC σχετικά με τη μη συμμόρφωση του Κοσόβου* με τη συνθήκη για την ίδρυση της Ενεργειακής Κοινότητας στην υπόθεση ECS-5/22·
γ)απόφαση 2022/.../MC-EnC σχετικά με τη μη συμμόρφωση της Βοσνίας και Ερζεγοβίνης με τη συνθήκη για την ίδρυση της Ενεργειακής Κοινότητας στην υπόθεση ECS-5/17.
9)αποφάσεις βάσει του άρθρου 92 παράγραφος 1 της ΣΙΕΚ:
α)απόφαση 2022/…/MC-EnC σχετικά με τη λήψη μέτρων για την αντιμετώπιση σοβαρών και συνεχών παραβιάσεων από τη Βοσνία και Ερζεγοβίνη βάσει του άρθρου 92 παράγραφος 1 της συνθήκης για την ίδρυση της Ενεργειακής Κοινότητας στις υποθέσεις ECS-8/11S, ECS-2/13S και ECS-6/16S·
β)απόφαση 2021/12/C-EnC για τη διαπίστωση σοβαρής και διαρκούς παραβίασης εκ μέρους της Σερβίας βάσει του άρθρου 92 παράγραφος 1 της συνθήκης στην υπόθεση ECS-10/17S και στην υπόθεση ECS-13/17S.
Η παρούσα πρόταση απόφασης βάσει του άρθρου 218 παράγραφος 9 της ΣΛΕΕ αφορά τη θέση που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ένωσης σε σχέση με την ακόλουθη προς έκδοση πράξη της Μόνιμης Ομάδας Υψηλού Επιπέδου:
Απόφαση 2022/…/PHLG-EnC για την προσαρμογή και την εφαρμογή του κανονισμού (ΕΕ) 2022/132 της Επιτροπής, της 28ης Ιανουαρίου 2022, για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1099/2008 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου όσον αφορά την εφαρμογή των επικαιροποιήσεων των ετήσιων, μηνιαίων και βραχυπρόθεσμων μηνιαίων στατιστικών ενέργειας.
Σκοπός των προς έκδοση πράξεων του Συμβουλίου Υπουργών και της Μόνιμης Ομάδας Υψηλού Επιπέδου (στο εξής από κοινού: προς έκδοση πράξεις) είναι να διευκολύνουν την επίτευξη των στόχων της ΣΙΕΚ και τη λειτουργία της Γραμματείας της Ενεργειακής Κοινότητας (στο εξής: ΓΕΚ) στη Βιέννη, η οποία μεταξύ άλλων παρέχει διοικητική υποστήριξη στο Συμβούλιο Υπουργών.
2.4.Άλλα θέματα της ημερήσιας διάταξης
Για λόγους πληρότητας επισημαίνεται ότι, πέραν των προς έκδοση πράξεων, στην ημερήσια διάταξη των συνεδριάσεων του Συμβουλίου Υπουργών και της Μόνιμης Ομάδας Υψηλού Επιπέδου θα συμπεριληφθούν και άλλα θέματα για ψηφοφορία:
·ετήσια έκθεση σχετικά με τις δραστηριότητες της Ενεργειακής Κοινότητας·
·απόφαση 2022/.../MC-EnC σχετικά με την οικονομική απαλλαγή του διευθυντή της Γραμματείας της Ενεργειακής Κοινότητας.
Εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η Επιτροπή σκοπεύει να υποστηρίξει την έγκριση των θεμάτων αυτών, με την επιφύλαξη προηγούμενης έγκρισης από το Συμβούλιο.
3.Θέση που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ένωσης
3.1.Προς έκδοση πράξεις του Συμβουλίου Υπουργών
3.1.1.Απόφαση 2022/.../MC-EnC σχετικά με την ενσωμάτωση του κανονισμού (ΕΕ) 2019/942, του κανονισμού (ΕΕ) 2019/943, του κανονισμού (ΕΕ) 2015/1222, του κανονισμού (ΕΕ) 2016/1719, του κανονισμού (ΕΕ) 2017/2195, του κανονισμού (ΕΕ) 2017/2196, του κανονισμού (ΕΕ) 2017/1485 στο κεκτημένο της Ενεργειακής Κοινότητας, την τροποποίηση του παραρτήματος I της συνθήκης για την ίδρυση της Ενεργειακής Κοινότητας, και σχετικά με τις τροποποιήσεις των αποφάσεων 2021/13/MC-EnC και 2011/02/MC-EnC του Συμβουλίου Υπουργών και της διαδικαστικής πράξης 2022/.../MC-EnC για την ενοποίηση των περιφερειακών αγορών ενέργειας
Μετά το Συμβούλιο Υπουργών του Νοεμβρίου 2021 και ενόσω εκκρεμούν οι τροποποιήσεις της ΣΙΕΚ, η Επιτροπή ανέπτυξε, σε στενή συνεργασία με τα συμβαλλόμενα μέρη, τη ΓΕΚ και τα κράτη μέλη της ΕΕ, εναλλακτικές λύσεις στο πλαίσιο της τρέχουσας ΣΙΕΚ προκειμένου να επιτευχθεί πρόοδος όσον αφορά την ενοποίηση των αγορών ηλεκτρικής ενέργειας, μεταξύ άλλων μέσω μέτρων στον τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας βάσει του σχετικού τίτλου της ΣΙΕΚ.
Σε αυτή τη βάση, η Επιτροπή υπέβαλε στην Ενεργειακή Κοινότητα πρόταση απόφασης του Συμβουλίου Υπουργών για την ενσωμάτωση των ακόλουθων νομικών πράξεων της ΕΕ στο κεκτημένο της Ενεργειακής Κοινότητας:
–κανονισμός (ΕΕ) 2019/943 σχετικά με την εσωτερική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας,
–κανονισμός (ΕΕ) 2015/1222 της Επιτροπής σχετικά με την κατανομή της δυναμικότητας και τη διαχείριση της συμφόρησης,
–κανονισμός (ΕΕ) 2016/1719 της Επιτροπής σχετικά με τη μελλοντική κατανομή δυναμικότητας,
–κανονισμός (ΕΕ) 2017/2195 της Επιτροπής για την εξισορρόπηση ηλεκτρικής ενέργειας,
–κανονισμός (ΕΕ) 2017/2196 της Επιτροπής όσον αφορά τις διαδικασίες έκτακτης ανάγκης και αποκατάστασης σχετικά με το σύστημα ηλεκτρικής ενέργειας,
–κανονισμός (ΕΕ) 2017/1485 της Επιτροπής για τη λειτουργία του συστήματος μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας,
–κανονισμός (ΕΕ) 2019/942 για την ίδρυση Οργανισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη Συνεργασία των Ρυθμιστικών Αρχών Ενέργειας.
Η παρούσα πρόταση περιλαμβάνει επίσης τροποποίηση των ακόλουθων αποφάσεων του Συμβουλίου Υπουργών, ώστε να καταστεί δυνατή μια ενοποιημένη αγορά ηλεκτρικής ενέργειας μεταξύ των συμβαλλόμενων μερών και των γειτονικών κρατών μελών της ΕΕ: αποφάσεις 2021/13/MC-EnC και 2011/02/MC-EnC σχετικά με την ενσωμάτωση της οδηγίας (ΕΕ) 2019/944 για την εσωτερική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας και του κανονισμού (ΕΕ) 2019/941 σχετικά με την ετοιμότητα αντιμετώπισης κινδύνων, αντίστοιχα, στο κεκτημένο της Ενεργειακής Κοινότητας.
Στο πλαίσιο αυτό, η Επιτροπή υπέβαλε επίσης στην Ενεργειακή Κοινότητα πρόταση για διαδικαστική πράξη του Συμβουλίου Υπουργών σχετικά με την ενοποίηση των περιφερειακών αγορών ενέργειας.
Η εν λόγω διαδικαστική πράξη, μόλις εκδοθεί, θα είναι δεσμευτική τόσο για τα συμβαλλόμενα μέρη όσο και για την ΕΕ και θα επιτρέπει την ανάθεση καθηκόντων σε οργανισμούς της ΕΕ (ACER) και σε όργανα (ΕΔΔΣΜ ηλεκτρικής ενέργειας) όσον αφορά διασυνοριακά ζητήματα μεταξύ των συμβαλλόμενων μερών και των κρατών μελών της ΕΕ.
Εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η Επιτροπή προτίθεται να υποστηρίξει την έγκριση της απόφασης και της διαδικαστικής πράξης από το Συμβούλιο Υπουργών της Ενεργειακής Κοινότητας.
3.1.2.Απόφαση 2022/…/MC-EnC σχετικά με την τροποποίηση της απόφασης 2021/14/MC-EnC του Συμβουλίου Υπουργών για την τροποποίηση του παραρτήματος Ι της συνθήκης για την ίδρυση της Ενεργειακής Κοινότητας και για την ενσωμάτωση της οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001, της οδηγίας (ΕΕ) 2018/2002, του κανονισμού (ΕΕ) 2018/1999, του κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμού (ΕΕ) 2020/1044 και του εκτελεστικού κανονισμού (ΕΕ) 2020/1208 στο κοινοτικό κεκτημένο της Ενεργειακής Κοινότητας·
Τον Νοέμβριο του 2021 το Συμβούλιο Υπουργών της Ενεργειακής Κοινότητας θέσπισε το νομικό πλαίσιο της Ενεργειακής Κοινότητας για τους στόχους ενεργειακής απόδοσης, ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου για το 2030 για τα εννέα εκτός ΕΕ συμβαλλόμενα μέρη, εγκρίνοντας τις βασικές νομοθετικές πράξεις που απορρέουν από τη δέσμη μέτρων της ΕΕ «Καθαρή ενέργεια για όλους τους Ευρωπαίους» (οδηγία του 2018 για την ενεργειακή απόδοση, οδηγία του 2018 για τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και κανονισμός του 2018 για τη διακυβέρνηση). Στις εν λόγω πράξεις, το Συμβούλιο Υπουργών δεν προσδιόρισε τα αριθμητικά στοιχεία των στόχων για το 2030.
Η Επιτροπή υπέβαλε πρόταση στην Ενεργειακή Κοινότητα για τον καθορισμό των αριθμητικών στοιχείων για καθένα από τα εννέα εκτός ΕΕ συμβαλλόμενα μέρη. Τα εν λόγω αριθμητικά στοιχεία αποτέλεσαν αντικείμενο διαπραγμάτευσης με τα συμβαλλόμενα μέρη στο πλαίσιο πολυάριθμων διμερών και πολυμερών συνεδριάσεων πριν, κατά και μετά την άτυπη σύνοδο του Συμβουλίου Υπουργών τον Ιούλιο. Λαμβάνουν υπόψη τα αποτελέσματα μελέτης μοντελοποίησης που ολοκληρώθηκε από την Επιτροπή νωρίτερα εντός του τρέχοντος έτους, καθώς και τους εθνικούς στόχους και τα εθνικά σχέδια των συμβαλλόμενων μερών. Τηρούν επίσης τις κατευθυντήριες γραμμές πολιτικής του 2018 του Συμβουλίου Υπουργών, οι οποίες προβλέπουν ότι οι στόχοι για το 2030 θα πρέπει «να είναι εξίσου φιλόδοξοι από την πλευρά των συμβαλλόμενων μερών και να λαμβάνουν υπόψη τις σχετικές κοινωνικοοικονομικές διαφορές, τις τεχνολογικές εξελίξεις και τη συμφωνία του Παρισιού για την κλιματική αλλαγή.»
Εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η Επιτροπή σκοπεύει να υποστηρίξει την έκδοση της απόφασης.
3.1.3.Απόφαση 2022/…/MC-EnC για την προσαρμογή και την ενσωμάτωση ορισμένων κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμών για τα συνδεόμενα με την ενέργεια προϊόντα, οι οποίοι εισάγουν αναπροσαρμοσμένες ετικέτες στο κοινοτικό κεκτημένο της Ενεργειακής Κοινότητας και καταργούν τους κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμούς (ΕΕ) 1059/2010, (ΕΕ) 1060/2010, (ΕΕ) 1061/2010, (ΕΕ) 1062/2010, (ΕΕ) 874/2012 και την οδηγία 96/60/ΕΚ
Η Επιτροπή υπέβαλε στην Ενεργειακή Κοινότητα πρόταση για την ενσωμάτωση των ακόλουθων νομικών πράξεων της ΕΕ στο κεκτημένο της Ενεργειακής Κοινότητας:
:
-κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμός (ΕΕ) 2019/2013 για την ενεργειακή επισήμανση των ηλεκτρονικών διατάξεων απεικόνισης·
-κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμός (ΕΕ) 2019/2014 για την ενεργειακή επισήμανση των οικιακών πλυντηρίων ρούχων και των οικιακών πλυντηρίων-στεγνωτηρίων ρούχων·
-κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμός (ΕΕ) 2019/2015 για την ενεργειακή επισήμανση των φωτεινών πηγών·
-κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμός (ΕΕ) 2019/2016 για την ενεργειακή επισήμανση των οικιακών ψυκτικών συσκευών·
-κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμός (ΕΕ) 2019/2017 για την ενεργειακή επισήμανση των οικιακών πλυντηρίων πιάτων·
-κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμός (ΕΕ) 2021/340 για την τροποποίηση των κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμών (ΕΕ) 2019/2013, (ΕΕ) 2019/2014, (ΕΕ) 2019/2015, (ΕΕ) 2019/2016, (ΕΕ) 2019/2017 και (ΕΕ) 2019/2018 όσον αφορά τις απαιτήσεις ενεργειακής επισήμανσης των ηλεκτρονικών διατάξεων απεικόνισης, των οικιακών πλυντηρίων ρούχων και των οικιακών πλυντηρίων-στεγνωτηρίων, των φωτεινών πηγών, των ψυκτικών συσκευών, των οικιακών πλυντηρίων πιάτων και των ψυκτικών συσκευών με λειτουργία άμεσης πώλησης·
την εισαγωγή αναπροσαρμοσμένων ετικετών στο κοινοτικό κεκτημένο της Ενεργειακής Κοινότητας και την κατάργηση των κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμών (ΕΕ) 1059/2010, (ΕΕ) 1060/2010, (ΕΕ) 1061/2010, (ΕΕ) 1062/2010, (ΕΕ) 874/2012 και της οδηγίας 96/60/ΕΚ.
Οι νέοι κανόνες θα διασφαλίσουν ένα εναρμονισμένο και σταθερό κανονιστικό πλαίσιο για τους κατασκευαστές και, το σημαντικότερο, θα αυξήσουν τη διαφάνεια για όλους τους καταναλωτές, καθώς η κλίμακα της ενεργειακής επισήμανσης θα είναι η ίδια στα κράτη μέλη της ΕΕ και στα συμβαλλόμενα μέρη.
Εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η Επιτροπή σκοπεύει να υποστηρίξει την έκδοση της απόφασης.
3.1.4.Απόφαση 2022/xx/MC-EnC για την τροποποίηση του παραρτήματος I της συνθήκης για την ίδρυση της Ενεργειακής Κοινότητας και για την ενσωμάτωση του εκτελεστικού κανονισμού (ΕΕ) 2018/2066, του εκτελεστικού κανονισμού (ΕΕ) 2018/2067 και της οδηγίας 2003/87/ΕΚ στο κοινοτικό κεκτημένο της Ενεργειακής Κοινότητας
Το Συμβούλιο Υπουργών του Νοεμβρίου 2021 ενέκρινε τον χάρτη πορείας για την απανθρακοποίηση για τα συμβαλλόμενα μέρη, ένα πολιτικό έγγραφο στο οποίο περιγράφεται η ακολουθία έκδοσης, μεταφοράς στο εθνικό δίκαιο και εφαρμογής της νομοθεσίας για την απανθρακοποίηση προκειμένου να τεθούν τα συμβαλλόμενα μέρη σε πορεία προς την επίτευξη των στόχων απανθρακοποίησης για το 2030 και για τα μέσα του αιώνα.
Ο χάρτης πορείας για την απανθρακοποίηση επικεντρώθηκε άμεσα στον κανονισμό για τη διακυβέρνηση, στην οδηγία για τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και στην οδηγία για την ενεργειακή απόδοση. Οι εν λόγω τρεις νομοθετικές πράξεις εγκρίθηκαν από το Συμβούλιο Υπουργών της Ενεργειακής Κοινότητας τον Νοέμβριο του 2021 και η Επιτροπή υπέβαλε πρόταση στην Ενεργειακή Κοινότητα για τον καθορισμό των αριθμητικών στοιχείων για κάθε συμβαλλόμενο μέρος (βλ. σημείο 3.1.3 ανωτέρω).
Το επόμενο βήμα είναι η ενσωμάτωση στο κεκτημένο της Ενεργειακής Κοινότητας περισσότερο τεχνικών πράξεων, οι οποίες αποτελούν την αναγκαία βάση για την εφαρμογή οποιασδήποτε πολιτικής τιμολόγησης των ανθρακούχων εκπομπών κατάλληλης, παράλληλα, για ένα σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπής (ΣΕΔΕ).
Ως εκ τούτου, σύμφωνα με τον χάρτη πορείας για την απανθρακοποίηση, η Επιτροπή υπέβαλε πρόταση στο Συμβούλιο Υπουργών για την έγκριση μέτρων σχετικά με την παρακολούθηση, την υποβολή εκθέσεων και την επαλήθευση των εκπομπών (MRV), καθώς και επιλεγμένων διατάξεων του ΣΕΔΕ της ΕΕ, που είναι αναγκαίες ώστε η νομοθεσία MRV να μπορεί να εφαρμοστεί στα συμβαλλόμενα μέρη της Ενεργειακής Κοινότητας. H τιμολόγηση των ανθρακούχων εκπομπών δεν περιλαμβάνεται.
Εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η Επιτροπή σκοπεύει να υποστηρίξει την έκδοση της απόφασης.
3.1.5.Διαδικαστική πράξη 2022/.../MC-EnC για την τροποποίηση της εκτέλεσης του προϋπολογισμού, του κανονισμού υπηρεσιακής κατάστασης και των κανόνων πρόσληψης·
Η ΓΕΚ υπέβαλε στην Ενεργειακή Κοινότητα, σε στενή συνεργασία με την Επιτροπή, πρόταση διαδικαστικής πράξης του Συμβουλίου Υπουργών για την τροποποίηση:
–της διαδικαστικής πράξης 2006/03/MC-EnC σχετικά με τη θέσπιση διαδικασιών της Ενεργειακής Κοινότητας για την κατάρτιση και εκτέλεση του προϋπολογισμού, τον έλεγχο και την επιθεώρηση·
–της διαδικαστικής πράξης 2009/04/MC-EnC, του κανονισμού υπηρεσιακής κατάστασης της Ενεργειακής Κοινότητας, της 18ης Δεκεμβρίου 2007, όπως τροποποιήθηκε με τη διαδικαστική πράξη 2009/04/MC-EnC· και
–της διαδικαστικής πράξης 2006/02/MC-EnC σχετικά με την έγκριση των κανόνων για τις προσλήψεις, τις συνθήκες εργασίας και τη γεωγραφική ισορροπία του προσωπικού της Γραμματείας της Ενεργειακής Κοινότητας, όπως τροποποιήθηκε με τη διαδικαστική πράξη 2016/01/MC-EnC.
Οι τροποποιήσεις αυτές αποσκοπούν στη βελτίωση των μεθόδων εργασίας της ΓΕΚ όσον αφορά τη διαφάνεια, την αποτελεσματικότητα και τη λογοδοσία. Θα διασφαλίσουν κυρίως τη μεγαλύτερη σαφήνεια των δημοσιονομικών κανόνων της Ενεργειακής Κοινότητας όσον αφορά ορισμένες πτυχές, όπως η αντιμετώπιση της εξωτερικής χρηματοδότησης της Ενεργειακής Κοινότητας μέσω επιχορηγήσεων και συμβάσεων, το ετήσιο πρόγραμμα εργασίας, ο πίνακας προσωπικού και το οργανόγραμμα της ΓΕΚ, η μεταφορά πιστώσεων, η λογιστική λειτουργία και ο εσωτερικός έλεγχος της εκτέλεσης του προϋπολογισμού εντός της ΓΕΚ, καθώς και τα καθήκοντα της επιτροπής προϋπολογισμού και των εξωτερικών ελεγκτών. Ο κανονισμός και οι κανόνες υπηρεσιακής κατάστασης της Ενεργειακής Κοινότητας θα τροποποιηθούν όσον αφορά τη θητεία του διευθυντή, καθώς θα προσδιορίζεται ανώτατο όριο δύο θητειών, διάρκειας πέντε ετών έκαστη, και θα ορίζεται η θέση του αναπληρωτή διευθυντή.
Εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η Επιτροπή σκοπεύει να υποστηρίξει την έκδοση της απόφασης.
3.1.6.Διαδικαστική πράξη 2022/.../MC-EnC για την τροποποίηση της διαδικαστικής πράξης 2008/01/MC-EnC του Συμβουλίου Υπουργών, της 27ης Ιουνίου 2008, σχετικά με τον εσωτερικό κανονισμό για την επίλυση διαφορών βάσει της συνθήκης, όπως τροποποιήθηκε·
Η ΓΕΚ υπέβαλε, σε στενή συνεργασία με την Επιτροπή, πρόταση στην Ενεργειακή Κοινότητα για την τροποποίηση των κανόνων επίλυσης διαφορών όσον αφορά τη συμβουλευτική επιτροπή, η οποία αποτελείται από πέντε μέλη υψηλού επιπέδου και γνωμοδοτεί επί των αιτιολογημένων αιτημάτων που υποβάλλει η ΓΕΚ δυνάμει του άρθρου 90 της ΣΙΕΚ. Οι προτεινόμενες τροποποιήσεις θα εισαγάγουν διάταξη σχετικά με την επιστροφή των εξόδων τους και την αμοιβή τους από τον προϋπολογισμό της Ενεργειακής Κοινότητας.
Μια άλλη τροποποίηση αφορά τις προθεσμίες για την υποβολή εγγράφων προς έγκριση από το Συμβούλιο Υπουργών. Οι τροποποιήσεις αυτές θα δώσουν περισσότερο χρόνο στην ΕΕ και στα συμβαλλόμενα μέρη για να διεκπεραιώσουν τις εσωτερικές τους διαδικασίες έγκρισης πριν από τις θεσμικές συνεδριάσεις.
Εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η Επιτροπή σκοπεύει να υποστηρίξει την έκδοση της απόφασης.
3.1.7.Διαδικαστική πράξη 2022/.../MC-EnC για την έγκριση του οργανογράμματος της Γραμματείας
Η ΓΕΚ υπέβαλε πρόταση στο Συμβούλιο Υπουργών για την έγκριση νέου οργανογράμματος της ΓΕΚ, δεδομένου ότι το οργανόγραμμα που ισχύει επί του παρόντος χρονολογείται από το 2007 και θα πρέπει να επικαιροποιηθεί.
Στόχος του προτεινόμενου νέου οργανογράμματος είναι να ανταποκρίνεται στις ανάγκες των συμβαλλόμενων μερών και της ΕΕ.
Εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η Επιτροπή σκοπεύει, επομένως, να υποστηρίξει την έκδοση της διαδικαστικής πράξης.
3.1.8.Αποφάσεις βάσει του άρθρου 91 παράγραφος 1 της ΣΙΕΚ για τη διαπίστωση της ύπαρξης παραβίασης της ΣΙΕΚ στις ακόλουθες υποθέσεις:
Οι διαδικασίες επίλυσης διαφορών καθορίζονται στον τίτλο III κεφάλαιο 1 και στον τίτλο IV κεφάλαιο 1 του εσωτερικού κανονισμού για την επίλυση διαφορών βάσει της συνθήκης.
α)Απόφαση 2022/.../MC-EnC σχετικά με τη μη συμμόρφωση της Δημοκρατίας της Βόρειας Μακεδονίας με τη ΣΙΕΚ στην υπόθεση ECS-4/22·
Το άρθρο 1 της απόφασης 2018/10/MC-EnC του Συμβουλίου Υπουργών απαιτεί από τα συμβαλλόμενα μέρη να μεταφέρουν στο εθνικό τους δίκαιο τον κανονισμό REMIT έως τις 29 Νοεμβρίου 2019 και να τον εφαρμόσουν έως τις 29 Μαΐου 2020. Το άρθρο 1 παράγραφος 3 απαιτεί από τα συμβαλλόμενα μέρη να κοινοποιούν στη ΓΕΚ τα μέτρα μεταφοράς της απόφασης στο εθνικό δίκαιο, καθώς και κάθε μεταγενέστερη τροποποίηση των μέτρων αυτών, εντός δύο εβδομάδων από τη θέσπιση των εν λόγω μέτρων. Το άρθρο 6 της ΣΙΕΚ επιβάλλει στα συμβαλλόμενα μέρη τη γενική υποχρέωση να λαμβάνουν κάθε ενδεδειγμένο μέτρο, ώστε να εξασφαλίζεται η εκπλήρωση των υποχρεώσεων που απορρέουν από τη ΣΙΕΚ. Το άρθρο 89 της ΣΙΕΚ απαιτεί από αυτά να εφαρμόζουν στην εσωτερική τους έννομη τάξη τις αποφάσεις που απευθύνονται σε αυτά, εντός της χρονικής περιόδου που καθορίζεται στην απόφαση.
Η προθεσμία για τη λήψη μέτρων από τη Βόρεια Μακεδονία προκειμένου να συμμορφωθεί με τις προαναφερθείσες υποχρεώσεις έληγε στις 29 Νοεμβρίου 2019· ωστόσο, μέχρι στιγμής δεν έχουν θεσπιστεί τέτοια μέτρα και, ως εκ τούτου, στις 14 Ιουλίου 2022 η ΓΕΚ υπέβαλε αιτιολογημένο αίτημα στο Συμβούλιο Υπουργών κατά της Δημοκρατίας της Βόρειας Μακεδονίας για μη μεταφορά του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1227/2011 (κανονισμός REMIT) έως τις 29 Νοεμβρίου 2019 και μη κοινοποίηση των εν λόγω μέτρων στη ΓΕΚ.
Το Συμβούλιο Υπουργών καλείται να εκδώσει απόφαση στην οποία να διαπιστώνεται ότι η Δημοκρατία της Βόρειας Μακεδονίας, μη θεσπίζοντας και μην εφαρμόζοντας, έως τις 29 Νοεμβρίου 2019, τις νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις που είναι αναγκαίες προκειμένου να συμμορφωθεί με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1227/2011 για την ακεραιότητα και τη διαφάνεια στη χονδρική αγορά ενέργειας, όπως προσαρμόστηκε και εγκρίθηκε με την υπουργική απόφαση 2018/10/MC-EnC, και μην κοινοποιώντας αμέσως τα εν λόγω μέτρα στη ΓΕΚ, δεν συμμορφώθηκε με τα άρθρα 6 και 89 της συνθήκης για την Ενεργειακή Κοινότητα, καθώς και με το άρθρο 1 παράγραφοι 1 και 3 της απόφασης 2018/10/MC-EnC του Συμβουλίου Υπουργών.
Η συμβουλευτική επιτροπή της Ενεργειακής Κοινότητας δεν έχει ακόμη γνωμοδοτήσει.
Λαμβανομένων υπόψη των περιστατικών και των επιχειρημάτων που εκτίθενται στο αιτιολογημένο αίτημα, η θέση που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ένωσης στο Συμβούλιο Υπουργών θα πρέπει να είναι να εγκριθεί η απόφαση για τη διαπίστωση της ύπαρξης παραβίασης στην υπόθεση ECS-4/22, υπό την προϋπόθεση ότι η συμβουλευτική επιτροπή της Ενεργειακής Κοινότητας θα διατυπώσει εγκαίρως γνώμη που να υποστηρίζει τις διαπιστώσεις της ΓΕΚ, δηλ. πριν από τη συνεδρίαση του Συμβουλίου Υπουργών.
β)Απόφαση 2022/.../MC-EnC σχετικά με τη μη συμμόρφωση του Κοσόβου* με τη ΣΙΕΚ στην υπόθεση ECS-5/22·
Η οδηγία 2014/52/ΕΕ για την τροποποίηση της οδηγίας 2011/92/ΕΕ σχετικά με την εκτίμηση των επιπτώσεων ορισμένων σχεδίων δημοσίων και ιδιωτικών έργων στο περιβάλλον ενσωματώθηκε στην Ενεργειακή Κοινότητα με την απόφαση 2016/12/MC-EnC του Συμβουλίου Υπουργών. Το άρθρο 2 της παρούσας απόφασης προβλέπει ότι τα συμβαλλόμενα μέρη μεταφέρουν την οδηγία 2014/52/ΕΕ στο εθνικό τους δίκαιο έως την 1η Ιανουαρίου 2019, εξαιρουμένων των διατάξεων που αναφέρονται σε οδηγίες οι οποίες δεν καλύπτονται από το άρθρο 16 της ΣΙΕΚ και κοινοποιούν στη ΓΕΚ το κείμενο των ουσιωδών διατάξεων εθνικού δικαίου τις οποίες θεσπίζουν στον τομέα που καλύπτεται από την παρούσα απόφαση του Συμβουλίου Υπουργών.
Δεδομένου ότι η προθεσμία για τη λήψη μέτρων από το Κόσοβο* προκειμένου να συμμορφωθεί με τις προαναφερθείσες υποχρεώσεις έληγε την 1η Ιανουαρίου 2019 και ότι έως τις 14 Ιουλίου 2022 δεν είχαν θεσπιστεί μέτρα, η ΓΕΚ υπέβαλε αιτιολογημένο αίτημα στο Συμβούλιο Υπουργών κατά του Κοσόβου* για μη μεταφορά της οδηγίας 2014/52/ΕΕ έως την 1η Ιανουαρίου 2019 και, κατά συνέπεια, μη συμμόρφωση με τα άρθρα 6 και 89 της ΣΙΕΚ, καθώς και με το άρθρο 2 της απόφασης 2016/12/MC-EnC του Υπουργικού Συμβουλίου.
Το Συμβούλιο Υπουργών καλείται να εκδώσει απόφαση με την οποία να διαπιστώνεται ότι το Κόσοβο*, μη θεσπίζοντας και μην εφαρμόζοντας, έως την 1η Ιανουαρίου 2019, τις αναγκαίες νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις προκειμένου να συμμορφωθεί με την οδηγία 2014/52/ΕΕ για την τροποποίηση της οδηγίας 2011/92/ΕΕ σχετικά με την εκτίμηση των επιπτώσεων ορισμένων σχεδίων δημοσίων και ιδιωτικών έργων στο περιβάλλον, όπως προσαρμόστηκε και εγκρίθηκε με την υπουργική απόφαση 2016/12/MC-EnC, και μην κοινοποιώντας αμέσως τα εν λόγω μέτρα στη ΓΕΚ, δεν συμμορφώθηκε με τα άρθρα 6 και 89 της συνθήκης για την Ενεργειακή Κοινότητα, καθώς και με το άρθρο 2 της απόφασης 2016/12/MC-EnC του Συμβουλίου Υπουργών.
Η συμβουλευτική επιτροπή της Ενεργειακής Κοινότητας δεν έχει ακόμη γνωμοδοτήσει.
Λαμβανομένων υπόψη των περιστατικών και των επιχειρημάτων που εκτίθενται στο αιτιολογημένο αίτημα, η θέση που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ένωσης στο Συμβούλιο Υπουργών θα πρέπει να είναι να εγκριθεί η απόφαση για τη διαπίστωση της ύπαρξης παραβίασης στην υπόθεση ECS-5/22, υπό την προϋπόθεση ότι η συμβουλευτική επιτροπή της Ενεργειακής Κοινότητας θα διατυπώσει εγκαίρως γνώμη που να υποστηρίζει τις διαπιστώσεις της ΓΕΚ, δηλ. πριν από τη συνεδρίαση του Συμβουλίου Υπουργών.
γ)Απόφαση 2021/02/MC-EnC σχετικά με τη μη συμμόρφωση της Βοσνίας και Ερζεγοβίνης με τη ΣΙΕΚ στην υπόθεση ECS-5/17·
Στις 16 Ιανουαρίου 2018 η ΓΕΚ απέστειλε επιστολή κίνησης διαδικασίας στη Βοσνία και Ερζεγοβίνη, σύμφωνα με το άρθρο 12 του εσωτερικού κανονισμού για την επίλυση διαφορών. Στην εν λόγω επιστολή κίνησης διαδικασίας, η ΓΕΚ εξέφρασε την προκαταρκτική άποψη ότι η Βοσνία και Ερζεγοβίνη δεν εκπλήρωσε τις υποχρεώσεις που υπέχει δυνάμει της ΣΙΕΚ:
–επειδή δεν μετέφερε στο εθνικό της δίκαιο τις απαιτήσεις του άρθρου 26 παράγραφος 2 στοιχείο δ) της οδηγίας 2009/72/ΕΚ για την ηλεκτρική ενέργεια, που απαιτεί τον καθορισμό υπευθύνου συμμόρφωσης και την κατάρτιση προγράμματος συμμόρφωσης στην Ομοσπονδία Βοσνίας και Ερζεγοβίνης σύμφωνα με την προθεσμία της 1ης Ιανουαρίου 2015 που προβλέπεται από το κεκτημένο·
–επειδή δεν μετέφερε στο εθνικό της δίκαιο το άρθρο 26 της οδηγίας 2009/72/ΕΚ για τον νομικό και λειτουργικό διαχωρισμό των διαχειριστών συστημάτων διανομής ηλεκτρικής ενέργειας στη Σερβική Δημοκρατία σύμφωνα με την ίδια προθεσμία· και
–επειδή δεν έλαβε, εντός της ταχθείσας προθεσμίας, τα εθνικά μέτρα για τη διασφάλιση του νομικού και λειτουργικού διαχωρισμού των Elektropriveda BiH d.d. Sarajevo, Elektropriveda HZHB d.d Mostar και Elektropriveda BiH d.d. Sarajevo στην πράξη.
Σε δεύτερο στάδιο, στις 11 Νοεμβρίου 2020, η ΓΕΚ απέστειλε αιτιολογημένη γνώμη στη Βοσνία και Ερζεγοβίνη βάσει του άρθρου 90 της ΣΙΕΚ, επειδή δεν μετέφερε στο εθνικό της δίκαιο και δεν εφάρμοσε τις απαιτήσεις για τον νομικό και λειτουργικό διαχωρισμό σύμφωνα με τις απαιτήσεις του άρθρου 26 της οδηγίας 2009/72/ΕΚ. Ζητήθηκε από τη Βοσνία και Ερζεγοβίνη να αντιμετωπίσει, εντός προθεσμίας δύο μηνών, τα ζητήματα μη συμμόρφωσης με τη ΣΙΕΚ που προσδιορίστηκαν στην αιτιολογημένη γνώμη.
Δεδομένου ότι η Βοσνία και Ερζεγοβίνη δεν αποκατέστησε τις παραβιάσεις που εντοπίστηκαν από τη ΓΕΚ σχετικά με τον διαχωρισμό των διαχειριστών συστημάτων διανομής, σύμφωνα με τις απαιτήσεις του άρθρου 26 της οδηγίας 2009/72/ΕΚ, η ΓΕΚ υπέβαλε, στις 27 Μαΐου 2021, αιτιολογημένο αίτημα στο Συμβούλιο Υπουργών στην υπόθεση ECS-5/17.
Το εν λόγω σχέδιο απόφασης συμπεριλαμβανόταν ήδη στην ημερήσια διάταξη του Συμβουλίου Υπουργών το 2021, αλλά δεν εγκρίθηκε λόγω της απουσίας γνωμοδότησης της συμβουλευτικής επιτροπής της Ενεργειακής Κοινότητας. Στις 7 Ιουνίου 2021 ζητήθηκε από τη συμβουλευτική επιτροπή της Ενεργειακής Κοινότητας να γνωμοδοτήσει, πράγμα το οποίο δεν έχει ακόμη πράξει. Ως εκ τούτου, το εν λόγω σχέδιο απόφασης περιλαμβάνεται εκ νέου στην ημερήσια διάταξη του Συμβουλίου Υπουργών του 2022.
Λαμβανομένων υπόψη των περιστατικών και των επιχειρημάτων που εκτίθενται στο αιτιολογημένο αίτημα, η θέση που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ένωσης στο Συμβούλιο Υπουργών θα πρέπει να είναι να εγκριθεί η απόφαση για τη διαπίστωση της ύπαρξης παραβίασης στην υπόθεση ECS-5/17, υπό την προϋπόθεση ότι η συμβουλευτική επιτροπή της Ενεργειακής Κοινότητας θα διατυπώσει εγκαίρως γνώμη που να υποστηρίζει τις διαπιστώσεις της ΓΕΚ, δηλ. πριν από τη συνεδρίαση του Συμβουλίου Υπουργών.
3.1.10 Αποφάσεις βάσει του άρθρου 92 παράγραφος 1 της ΣΙΕΚ:
α)Απόφαση 2022/…/MC-EnC σχετικά με τη λήψη μέτρων για την αντιμετώπιση σοβαρών και συνεχών παραβιάσεων από τη Βοσνία και Ερζεγοβίνη βάσει του άρθρου 92 παράγραφος 1 της ΣΙΕΚ στις υποθέσεις ECS-8/11S, ECS-2/13S και ECS-6/16S·
Η ΓΕΚ ζητεί από το Συμβούλιο Υπουργών να παρατείνει τα μέτρα που επιβλήθηκαν στη Βοσνία και Ερζεγοβίνη με το άρθρο 2 της απόφασης 2015/10/MC-EnC στις υποθέσεις ECS-8/11S, ECS-2/13S και ECS-6/16S κατά δύο έτη μετά την έκδοση της απόφασης από το Συμβούλιο Υπουργών τον Δεκέμβριο.
Το αίτημα αυτό αποτελεί συνέχεια της απόφασης που εξέδωσε το Συμβούλιο Υπουργών το 2020 (2020/02/MC-EnC της 29ης Δεκεμβρίου 2020), με την οποία παρατάθηκαν τα μέτρα έως τη σύνοδο του Συμβουλίου Υπουργών στα τέλη του 2022.
Πρόκειται για τα εξής μέτρα: αναστολή του δικαιώματος ψήφου της Βοσνίας και Ερζεγοβίνης για τα μέτρα και τις διαδικαστικές πράξεις που εγκρίνονται δυνάμει του κεφαλαίου VI του τίτλου V (Δημοσιονομικά θέματα) και αναστολή της εφαρμογής των κανόνων της για την επιστροφή εξόδων στους αντιπροσώπους της Βοσνίας και Ερζεγοβίνης για όλες τις συνεδριάσεις που διοργανώνει η Ενεργειακή Κοινότητα για δύο έτη. Κατά την επόμενη συνεδρίασή του το 2023, το Συμβούλιο Υπουργών θα επανεξετάσει την αποτελεσματικότητα και την ανάγκη διατήρησης αυτών των μέτρων, βάσει έκθεσης της ΓΕΚ.
Λαμβανομένων υπόψη των περιστατικών και των επιχειρημάτων που εκτίθενται στο αίτημα, η θέση που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ένωσης στο Συμβούλιο Υπουργών θα πρέπει να είναι να εγκριθεί η προτεινόμενη παράταση των μέτρων που λήφθηκαν για την αντιμετώπιση σοβαρών και συνεχών παραβιάσεων στις υποθέσεις ECS-8/11S, ECS-2/13S και ECS-6/16S.
β)Απόφαση 2021/12/C-EnC για τη διαπίστωση σοβαρής και διαρκούς παραβίασης εκ μέρους της Σερβίας βάσει του άρθρου 92 παράγραφος 1 της ΣΙΕΚ στην υπόθεση ECS-10/17S και στην υπόθεση ECS-13/17S.
Η απόφαση αυτή υποβάλλεται εκ νέου, επειδή δεν εκδόθηκε πέρυσι λόγω έλλειψης ομοφωνίας στο Συμβούλιο Υπουργών.
Η υπόθεση ECS-10/17S αφορά παραβίαση των κανόνων διαχωρισμού και πιστοποίησης που περιλαμβάνονται στην τρίτη δέσμη μέτρων για την ενέργεια. Ο διαχωρισμός των διαχειριστών συστήματος μεταφοράς αποτελεί μία από τις βασικές έννοιες που περιλαμβάνει η τρίτη δέσμη μέτρων για την ενέργεια. Προϋποθέτει τον αποτελεσματικό διαχωρισμό των δραστηριοτήτων μεταφοράς ενέργειας από τα συμφέροντα παραγωγής και προμήθειας. Σε περίπτωση πιστοποίησης διαχειριστή συστήματος μεταφοράς που τελεί υπό τον έλεγχο προσώπου ή προσώπων από τρίτη χώρα ή τρίτες χώρες, εφαρμόζεται το άρθρο 11 της οδηγίας 2009/73/EK. Το άρθρο 10 της οδηγίας 2009/73/EK προβλέπει ότι προτού μια επιχείρηση εγκριθεί και διοριστεί ως διαχειριστής συστήματος μεταφοράς, πρέπει να πιστοποιηθεί. Προκειμένου να πιστοποιηθεί, η επιχείρηση πρέπει να συμμορφώνεται με τις απαιτήσεις διαχωρισμού της τρίτης δέσμης μέτρων για την ενέργεια, δηλ. με το άρθρο 9 της οδηγίας 2009/73/ΕΚ.
Η οδηγία 2009/73/ΕΚ, καθώς και ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 715/2009 ενσωματώθηκαν στο κεκτημένο της Ενεργειακής Κοινότητας με την απόφαση 2011/02/MC-EnC του Συμβουλίου Υπουργών της 6ης Οκτωβρίου 2011.
Η ΓΕΚ διαπίστωσε ότι, με την πιστοποίηση της Yugorosgaz-Transport βάσει του προτύπου ISO, η Δημοκρατία της Σερβίας δεν συμμορφώνεται με τις υποχρεώσεις της που απορρέουν από το άρθρο 10, το άρθρο 14 παράγραφος 2 στοιχεία α), β) και δ), το άρθρο 15 και το άρθρο 11 της οδηγίας 2009/73/ΕΚ, καθώς και από το άρθρο 24 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 715/2009, όπως ενσωματώθηκαν στην Ενεργειακή Κοινότητα.
Το 2019 το Συμβούλιο Υπουργών δήλωσε στην απόφαση 2019/02/MC-EnC ότι η Δημοκρατία της Σερβίας παραβίασε τις υποχρεώσεις της που απορρέουν από την οδηγία 2009/73/ΕΚ και από τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 715/2009.
Η υπόθεση ECS-13/17S αφορά τον αδικαιολόγητο αποκλεισμό, εκ μέρους της Srbijagas, του σημείου εισόδου Horgoš από την απεριόριστη και χωρίς διακρίσεις πρόσβαση τρίτων και από ανοικτές διαδικασίες κατανομής της δυναμικότητας, όπως απαιτείται από την οδηγία 2009/73/ΕΚ και τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 715/2009.
Στις 25 Ιανουαρίου 2021 η συμβουλευτική επιτροπή της Ενεργειακής Κοινότητας επιβεβαίωσε τη θέση που διατυπώνεται από τη ΓΕΚ στο αιτιολογημένο αίτημα, σύμφωνα με την οποία δεν υφίσταται βάσιμος λόγος που να δικαιολογεί τον εν λόγω αποκλεισμό και, ως εκ τούτου, η Σερβία παραβιάζει το δίκαιο της Ενεργειακής Κοινότητας.
Στις 30 Απριλίου 2021 το Συμβούλιο Υπουργών επιβεβαίωσε το αιτιολογημένο αίτημα που υπέβαλε η ΓΕΚ και συντάχθηκε με τη γνώμη της συμβουλευτικής επιτροπής λαμβάνοντας απόφαση με γραπτή διαδικασία σχετικά με τη μη συμμόρφωση της Σερβίας με τις υποχρεώσεις της στο πλαίσιο της ΣΙΕΚ.
Το Συμβούλιο Υπουργών διαπίστωσε την ύπαρξη παραβίασης, εκ μέρους της Σερβίας, του άρθρου 32 της οδηγίας 2009/73/ΕΚ και του άρθρου 16 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 715/2009 και, ως εκ τούτου, των άρθρων 6, 10 και 11 της ΣΙΕΚ.
Η απόφαση ορίζει ότι η Σερβία πρέπει να λάβει όλα τα κατάλληλα μέτρα για την αποκατάσταση της παραβίασης που διαπιστώθηκε και να διασφαλίσει την άμεση συμμόρφωση με το δίκαιο της Ενεργειακής Κοινότητας.
Στις 24 Σεπτεμβρίου 2021 η ΓΕΚ υπέβαλε αίτημα στο Συμβούλιο Υπουργών, τόσο στην υπόθεση ECS-10/17S όσο και στην υπόθεση ECS-13/17S, σύμφωνα με το άρθρο 92 παράγραφος 1 της ΣΙΕΚ, ζητώντας την έκδοση απόφασης από το Συμβούλιο Υπουργών που να διαπιστώνει ότι η μη εφαρμογή από τη Δημοκρατία της Σερβίας των αποφάσεων 2019/02/MC-EnC και 2021/1/MC-EnC του Συμβουλίου Υπουργών και, ως εκ τούτου, η μη αποκατάσταση των παραβιάσεων που διαπιστώνονται σε αυτές συνιστούν σοβαρή και συνεχή παραβίαση κατά την έννοια του άρθρου 92 παράγραφος 1 της ΣΙΕΚ.
Το Συμβούλιο Υπουργών καλείται να διαπιστώσει ότι:
1. Η μη εφαρμογή, εκ μέρους της Δημοκρατίας της Σερβίας, των αποφάσεων 2019/02/MC-EnC και 2021/01/MC-EnC του Συμβουλίου Υπουργών και, ως εκ τούτου, η μη αποκατάσταση των παραβιάσεων που διαπιστώνονται σε αυτές συνιστούν σοβαρή και συνεχή παραβίαση κατά την έννοια του άρθρου 92 παράγραφος 1 της ΣΙΕΚ.
2. Η Δημοκρατία της Σερβίας πρέπει να λάβει όλα τα κατάλληλα μέτρα για την αποκατάσταση των παραβιάσεων που διαπιστώθηκαν στις αποφάσεις 2019/02/MC-EnC και 2021/01/MC-EnC του Συμβουλίου Υπουργών σε συνεργασία με τη Γραμματεία και να υποβάλει έκθεση στο Συμβούλιο Υπουργών το 2023 σχετικά με τα ληφθέντα μέτρα εφαρμογής.
3. Η Γραμματεία καλείται να παρακολουθεί τη συμμόρφωση των μέτρων που λαμβάνει η Δημοκρατία της Σερβίας με το κοινοτικό κεκτημένο. Εάν οι παραβιάσεις δεν έχουν αποκατασταθεί έως την 1η Ιουλίου 2023, η Γραμματεία καλείται να κινήσει διαδικασία για την επιβολή μέτρων δυνάμει του άρθρου 92 της συνθήκης.
Λαμβανομένων υπόψη των περιστατικών και των επιχειρημάτων που εκτίθενται στο αίτημα της ΓΕΚ, η θέση που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ένωσης στο Συμβούλιο Υπουργών θα πρέπει να είναι να εγκριθεί η απόφαση για τη διαπίστωση της ύπαρξης σοβαρών και συνεχών παραβιάσεων στην υπόθεση ECS-10/17S και στην υπόθεση ECS-13/17S.
3.2.Η προς έκδοση πράξη της Μόνιμης Ομάδας Υψηλού Επιπέδου
Απόφαση 2022/…/PHLG-EnC για την προσαρμογή και την εφαρμογή του κανονισμού (ΕΕ) 2022/132 της Επιτροπής, της 28ης Ιανουαρίου 2022, για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1099/2008 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου όσον αφορά την εφαρμογή των επικαιροποιήσεων των ετήσιων, μηνιαίων και βραχυπρόθεσμων μηνιαίων στατιστικών ενέργειας
Στον τομέα των στατιστικών ενέργειας, η Επιτροπή εξέδωσε τον κανονισμό (ΕΕ) 2022/132 για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1099/2008 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, όσον αφορά την εφαρμογή των επικαιροποιήσεων των ετήσιων, μηνιαίων και βραχυπρόθεσμων μηνιαίων στατιστικών ενέργειας. Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1099/2008, ο οποίος αποτελεί ήδη μέρος του κοινοτικού κεκτημένου της Ενεργειακής Κοινότητας, θα πρέπει να τροποποιηθεί αναλόγως.
Ως εκ τούτου, η Επιτροπή υπέβαλε πρόταση απόφασης της Μόνιμης Ομάδας Υψηλού Επιπέδου για την ενσωμάτωση του κανονισμού (ΕΕ) 2022/132. Οι αλλαγές που εισήχθησαν με τον κανονισμό (ΕΕ) 2022/132 συμβάλλουν στη στήριξη της Ενεργειακής Ένωσης και της Πράσινης Συμφωνίας με τη θέσπιση νέων απαιτήσεων για την κάλυψη κενών στα δεδομένα, όπως η αποκεντρωμένη παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας ανά τομέα, η ανάλυση της τελικής κατανάλωσης ενέργειας στον τομέα των υπηρεσιών και στις μεταφορές, η μη ενεργειακή χρήση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, το υδρογόνο, η αποθήκευση ενέργειας (συσσωρευτές), νέα δεδομένα σχετικά με την παραγωγή και τις δυναμικότητες παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, η λεπτομερής ανάλυση των δεδομένων για τα ηλιακά φωτοβολταϊκά, λεπτομέρειες σχετικά με τις αντλίες θερμότητας, η κατανάλωση ενέργειας των κέντρων δεδομένων, η βελτιωμένη επικαιρότητα των ετήσιων δεδομένων και των δεδομένων σχετικά με την προμήθεια για την εκτίμηση των ενεργειακών ισοζυγίων και των δεικτών έξι μήνες μετά το τέλος του έτους.
Εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η Επιτροπή σκοπεύει να υποστηρίξει την έκδοση της απόφασης.
4.Νομική βάση
4.1.Διαδικαστική νομική βάση
4.1.1.Αρχές
Το άρθρο 218 παράγραφος 9 της ΣΛΕΕ προβλέπει την έκδοση αποφάσεων για τον καθορισμό «των θέσεων που θα πρέπει να ληφθούν, εξ ονόματος της Ένωσης, σε όργανο που συνιστάται από δεδομένη συμφωνία, όταν το εν λόγω όργανο καλείται να θεσπίσει πράξεις που παράγουν έννομα αποτελέσματα, με εξαίρεση τις πράξεις που συμπληρώνουν ή τροποποιούν το θεσμικό πλαίσιο της συμφωνίας».
Η έννοια των «πράξεων που παράγουν έννομα αποτελέσματα» περιλαμβάνει πράξεις που παράγουν έννομα αποτελέσματα δυνάμει των κανόνων του διεθνούς δικαίου που διέπουν το εκάστοτε όργανο. Περιλαμβάνει επίσης κείμενα που δεν έχουν μεν δεσμευτική ισχύ βάσει του διεθνούς δικαίου, αλλά «επηρεάζουν με καθοριστικό τρόπο το περιεχόμενο των ρυθμίσεων που θεσπίζει ο νομοθέτης της Ένωσης».
4.1.2.Εφαρμογή στην προκειμένη περίπτωση
Το Συμβούλιο Υπουργών και η Μόνιμη Ομάδα Υψηλού Επιπέδου είναι όργανα τα οποία έχουν συσταθεί με βάση συμφωνία, και συγκεκριμένα τη συνθήκη για την ίδρυση της Ενεργειακής Κοινότητας.
Οι πράξεις τις οποίες καλούνται να θεσπίσουν το Συμβούλιο Υπουργών και η Μόνιμη Ομάδα Υψηλού Επιπέδου συνιστούν πράξεις που παράγουν έννομα αποτελέσματα. Η προς έκδοση πράξη θα είναι δεσμευτική βάσει του διεθνούς δικαίου σύμφωνα με το άρθρο 76 της ΣΙΕΚ, το οποίο ορίζει ότι μια απόφαση είναι νομικά δεσμευτική για τους αποδέκτες της.
Οι προς έκδοση πράξεις δεν συμπληρώνουν ούτε τροποποιούν το θεσμικό πλαίσιο της συμφωνίας.
Συνεπώς, η διαδικαστική νομική βάση για την προτεινόμενη απόφαση είναι το άρθρο 218 παράγραφος 9 της ΣΛΕΕ.
4.2.Ουσιαστική νομική βάση
4.2.1.Αρχές
Η ουσιαστική νομική βάση για την έκδοση απόφασης δυνάμει του άρθρου 218 παράγραφος 9 της ΣΛΕΕ εξαρτάται πρωτίστως από τον στόχο και το περιεχόμενο της προς έκδοση πράξης για την οποία λαμβάνεται θέση εξ ονόματος της Ένωσης. Εάν η προς έκδοση πράξη επιδιώκει διττό σκοπό ή έχει δύο συνιστώσες και εάν ένας από τους σκοπούς ή μία από τις συνιστώσες μπορεί να χαρακτηριστεί κύριος/-α, ενώ ο/η άλλος/-η έχει απλώς παρεπόμενο χαρακτήρα, η απόφαση δυνάμει του άρθρου 218 παράγραφος 9 της ΣΛΕΕ πρέπει να στηρίζεται σε μία και μόνο ουσιαστική νομική βάση, ήτοι εκείνη που επιβάλλει ο κύριος ή πρωτεύων σκοπός ή συνιστώσα.
4.2.2.Εφαρμογή στην προκειμένη περίπτωση
Ο κύριος στόχος και το περιεχόμενο των προς έκδοση πράξεων αφορούν την ενέργεια.
Ως εκ τούτου, η ουσιαστική νομική βάση της προτεινόμενης απόφασης είναι το άρθρο 194 της ΣΛΕΕ.
4.3.Συμπέρασμα
Η νομική βάση της προτεινόμενης απόφασης θα πρέπει να είναι το άρθρο 194, σε συνδυασμό με το άρθρο 218 παράγραφος 9 της ΣΛΕΕ.
2022/0415 (NLE)
Πρόταση
ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
σχετικά με τη θέση που πρέπει να ληφθεί, εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, στο Συμβούλιο Υπουργών της Ενεργειακής Κοινότητας και στη Μόνιμη Ομάδα Υψηλού Επιπέδου της Ενεργειακής Κοινότητας (14-15 Δεκεμβρίου 2022, Βιέννη, Αυστρία)
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη Λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 194, σε συνδυασμό με το άρθρο 218 παράγραφος 9,
Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,
(1)Η συνθήκη για την Ενεργειακή Κοινότητα (στο εξής: συνθήκη) συνήφθη από την Ένωση με την απόφαση 2006/500/ΕΚ του Συμβουλίου, της 29ης Μαΐου 2006, και άρχισε να ισχύει την 1η Ιουλίου 2006.
(2)Σύμφωνα με τα άρθρα 47 και 76 της συνθήκης, το Συμβούλιο Υπουργών μπορεί να λαμβάνει μέτρα υπό τη μορφή απόφασης ή σύστασης.
(3)Το Συμβούλιο Υπουργών, κατά την 20ή συνεδρίασή του στις 15 Δεκεμβρίου 2022, πρόκειται να εκδώσει σειρά πράξεων που παρατίθενται στο παράρτημα I της παρούσας απόφασης.
(4)Η Μόνιμη Ομάδα Υψηλού Επιπέδου, κατά την 66η συνεδρίασή της στις 14 Δεκεμβρίου 2022, πρόκειται να εκδώσει την πράξη που παρατίθεται στο παράρτημα II της παρούσας απόφασης.
(5)Σκοπός των προς έκδοση πράξεων είναι να διευκολύνουν την επίτευξη των στόχων της συνθήκης και τη λειτουργία της Γραμματείας της Ενεργειακής Κοινότητας στη Βιέννη, η οποία, μεταξύ άλλων, παρέχει διοικητική υποστήριξη στο Συμβούλιο Υπουργών,
(6)Κρίνεται σκόπιμο να καθοριστεί η θέση που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ένωσης στο Συμβούλιο Υπουργών και στη Μόνιμη Ομάδα Υψηλού Επιπέδου, καθώς οι προς έκδοση πράξεις θα παράγουν έννομα αποτελέσματα για την Ένωση.
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:
Άρθρο 1
Η θέση που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ένωσης στην 20ή συνεδρίαση του Συμβουλίου Υπουργών που θα πραγματοποιηθεί στη Βιέννη της Αυστρίας στις 15 Δεκεμβρίου 2022 καθορίζεται στο παράρτημα I της παρούσας απόφασης.
Άρθρο 2
Η θέση που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ένωσης στην 66η συνεδρίαση της Μόνιμης Ομάδας Υψηλού Επιπέδου που θα πραγματοποιηθεί στη Βιέννη της Αυστρίας στις 14 Δεκεμβρίου 2022 καθορίζεται στο παράρτημα II της παρούσας απόφασης.
Άρθρο 3
Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στην Επιτροπή.
Βρυξέλλες,
Για το Συμβούλιο
Ο Πρόεδρος