Κανονισμός για τις υποδομές gigabit (GIA)

ΒΑΣΙΚΑ ΣΗΜΕΙΑ

Πρόσβαση σε υφιστάμενες υλικές υποδομές και συντονισμός τεχνικών έργων

• Δημιουργούνται ενιαία σημεία πληροφόρησης για τους φορείς εκμετάλλευσης δικτύου και τους φορείς δημοσίου τομέα, ώστε να καταστήσουν διαθέσιμες ελάχιστες πληροφορίες σχετικά με:
  • την υφιστάμενη υλική υποδομή, συμπεριλαμβανομένης της τοποθεσίας με γεωαναφορά, το είδος και τη χρήση της υποδομής·
  • τα προγραμματισμένα τεχνικά έργα·
• Οι φορείς δημοσίου τομέα και οι φορείς εκμετάλλευσης δικτύου πρέπει να ικανοποιούν εύλογες αιτήσεις των φορέων εκμετάλλευσης για την ανάπτυξη ΔΠΥΧ ή συναφών ευκολιών, όπως είναι:
  • οι επιτόπιες επιθεωρήσεις συγκεκριμένων στοιχείων της υλικής υποδομής·
  • η πρόσβαση στις υποδομές τους υπό δίκαιους και εύλογους όρους και προϋποθέσεις, συμπεριλαμβανομένης της τιμής, ενώ οι φορείς του δημόσιου τομέα που έχουν την κυριότητα ή τον έλεγχο υλικής υποδομής θα εφαρμόζουν όρους και προϋποθέσεις που δεν εισάγουν διακρίσεις·
  • ο συντονισμός τεχνικών έργων για την ανάπτυξη ΔΠΥΧ, υπό την προϋπόθεση ότι δεν συνεπάγονται μη ανακτήσιμα πρόσθετες δαπάνες ή καθυστερήσεις.
• Η πρόσβαση σε αυτές τις πληροφορίες μπορεί να απορριφθεί, για παράδειγμα, λόγω τεχνικής ακαταλληλότητας, ασφάλειας, εθνικής ασφάλειας ή έλλειψης χώρου.
• Τα νομικά πρόσωπα που εμπλέκονται στη διαχείριση γης και οι μισθωτές ή οι κάτοχοι δικαιωμάτων, εκτός των δικαιωμάτων ιδιοκτησίας, πρέπει να διαπραγματεύονται την πρόσβαση στη γη καλή τη πίστει, αντικατοπτρίζοντας τις συνθήκες της αγοράς.

Άδειες και δικαιώματα διέλευσης

• Τα κράτη μέλη της ΕΕ πρέπει να καταβάλλουν κάθε δυνατή προσπάθεια για να διευκολύνουν την ανάπτυξη ΔΠΥΧ διασφαλίζοντας συνεκτικούς κανόνες και διαδικασίες για τη χορήγηση αδειών και δικαιωμάτων διέλευσης πέρα από την εθνική επικράτεια.
• Οι φορείς εκμετάλλευσης έχουν το δικαίωμα να υποβάλλουν ηλεκτρονικά αιτήσεις για άδειες ή δικαιώματα διέλευσης και να ανακτούν πληροφορίες σχετικά με την κατάσταση μιας αίτησης μέσω των ενιαίων σημείων πληροφόρησης.
• Οι άδειες πρέπει να χορηγούνται ή να απορρίπτονται εντός 4 μηνών· οι παρατάσεις αυτού του χρονικού πλαισίου είναι περιορισμένες.
• Σε περιπτώσεις εργασιών επισκευής και συντήρησης περιορισμένης εμβέλειας και εγκατάστασης τεχνικών έργων μικρής κλίμακας, οι φορείς εκμετάλλευσης θα επωφελούνται από ένα καθεστώς απαλλαγής από άδειες.
• Ως εξορισμού επιλογή, εάν δεν ληφθεί απόφαση από την αρμόδια αρχή εντός της ισχύουσας προθεσμίας, η άδεια θα θεωρείται ότι έχει χορηγηθεί. Τα κράτη μέλη μπορεί να παρεκκλίνουν από την εν λόγω ρύθμιση όταν οι φορείς εκμετάλλευσης έχουν το δικαίωμα να ζητήσουν αποζημίωση ή να αμφισβητήσουν τις καθυστερήσεις ενώπιον δικαστηρίων ή/και εποπτικών οργάνων εάν δεν τηρηθούν οι προβλεπόμενες προθεσμίες. Επιπλέον, θα πρέπει να καθιερωθεί υποχρεωτικός μηχανισμός συμβιβασμού ως ενδιάμεσο βήμα ώστε να διασφαλιστεί η έγκαιρη παρακολούθηση.

Εσωτερικές υποδομές και οπτικές ίνες

• Από τον Φεβρουάριο του 2026, όλα τα νέα κτίρια και εκείνα που υποβάλλονται σε ανακαινίσεις μεγάλης κλίμακας θα πρέπει να εξοπλίζονται με ενδοκτιριακές υλικές υποδομές έτοιμες για οπτικές ίνες, με ενδοκτιριακή καλωδίωση οπτικών ινών και, στην περίπτωση πολυκατοικιών, με σημεία πρόσβασης.
• Τα κράτη μέλη πρέπει να θεσπίσουν τα σχετικά πρότυπα για τις ενδοκτιριακές υποδομές έτοιμες για οπτικές ίνες έως τον Νοέμβριο του 2025.
• Οι πάροχοι δημόσιων δικτύων ηλεκτρονικών επικοινωνιών έχουν το δικαίωμα πρόσβασης σε υφιστάμενη σε ενδοκτιριακή υλική υποδομή, εάν η κατασκευή δεύτερης υποδομής είναι τεχνικά ανέφικτη ή οικονομικά μη αποδοτική.
• Οι αιτήσεις πρόσβασης πρέπει να ικανοποιούνται υπό δίκαιους, εύλογους και χωρίς διακρίσεις όρους και προϋποθέσεις.
• Κτίρια που είναι εξοπλισμένα με υποδομή έτοιμη για οπτικές ίνες μπορούν να λάβουν σήμα «έτοιμο για οπτική ίνα».

Ψηφιοποίηση και διαφάνεια

• Τα ενιαία σημεία πληροφόρησης πρέπει να διαθέτουν τα κατάλληλα ψηφιακά εργαλεία ώστε να καταστεί δυνατή η επιγραμμική άσκηση όλων των δικαιωμάτων και η συμμόρφωση με όλες τις υποχρεώσεις που ορίζονται στον κανονισμό.
• Τα κράτη μέλη πρέπει να ορίσουν ένα ενιαίο εθνικό ψηφιακό σημείο εισόδου για απρόσκοπτη πρόσβαση σε ψηφιοποιημένα σημεία πληροφόρησης.

Διευθέτηση διαφορών

• Πρέπει να συσταθούν εθνικά όργανα επίλυσης διαφορών για την επίλυση διαφορών που σχετίζονται με την πρόσβαση σε υποδομές, τον συντονισμό τεχνικών έργων και την πρόσβαση σε ενδοκτιριακή υλική υποδομή.
• Οι διαφορές πρέπει να επιλύονται εντός καθορισμένων προθεσμιών με αποφάσεις που δημοσιεύονται σεβόμενες την εμπιστευτικότητα.

Παρακολούθηση, κυρώσεις και επανεξέταση

• Τα κράτη μέλη πρέπει να ορίζουν αρμόδια όργανα για τη διεξαγωγή των καθηκόντων όπως παρατίθενται στον κανονισμό, διασφαλίζοντας ότι τα εν λόγω όργανα είναι ανεξάρτητα και διαθέτουν επαρκείς πόρους.
• Τα καθήκοντα και οι αρμοδιότητες αυτών των οργάνων πρέπει να δημοσιοποιούνται μέσω ενός ενιαίου σημείου πληροφόρησης.
• Τα κράτη μέλη πρέπει να καθορίσουν κανόνες για τις κυρώσεις που αφορούν παράβαση του κανονισμού, διασφαλίζοντας ότι είναι αποτελεσματικές, αναλογικές και αποτρεπτικές.
• Έως τη 12η Νοεμβρίου 2025, τα κράτη μέλη πρέπει να καθορίσουν δείκτες βάσει των οποίων θα υποβάλλουν τακτικά εκθέσεις στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
• Η Επιτροπή πρέπει να υποβάλει έκθεση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, σχετικά με την εφαρμογή του κανονισμού έως τον Μάιο του 2028, συμπεριλαμβανομένης μιας αξιολόγησης της προόδου προς την επίτευξη των στόχων του.

Ενδοενωσιακές επικοινωνίες

Ο κανονισμός για τις υποδομές gigabit τροποποιεί τον κανονισμό (ΕΕ) 2015/2120 (βλ. Σύνοψη)) σε σχέση με τις ενδοενωσιακές επικοινωνίες (κλήσεις και μηνύματα κειμένου που πραγματοποιούνται από το κράτος μέλος καταγωγής σε άλλο κράτος μέλος). Οι νέοι κανόνες που περιέχονται στο άρθρο 17 του κανονισμού για τις υποδομές gigabit διασφαλίζουν τη συνεχή προστασία των ευάλωτων καταναλωτών από τον κίνδυνο ενδεχομένως υπερβολικών χρεώσεων για ανάλογες υπηρεσίες έως το 2032 και προβλέπουν την πλήρη σταδιακή κατάργηση των προσαυξήσεων για τις ενδοενωσιακές επικοινωνίες έως το 2029, καθώς και έναν μηχανισμό καθοδηγούμενου από την αγορά για την εθελούσια σταδιακή κατάργηση από το 2025.

Κατάργηση

Ο κανονισμός τροποποιεί τον κανονισμό (ΕΕ) 2015/2120 (βλέπε σύνοψη). Ο κανονισμός για τις υποδομές gigabit καταργεί την οδηγία 2014/61/ΕΕ (βλέπε σύνοψη). Οι διατάξεις της παρούσας οδηγίας θα παραμείνουν σε ισχύ έως ότου εφαρμοστούν οι αντίστοιχες διατάξεις για τον κανονισμό για τις υποδομές gigabit.