This document is an excerpt from the EUR-Lex website
Document 52012DC0605
REPORT FROM THE COMMISSION TO THE COUNCIL on the place of taxation of the supply of goods and the supply of services, including restaurant services, for passengers on board ships, aircraft, trains or buses drawn up in accordance with Article 37(3) of Council Directive 2006/112/EC of 28 November 2006 on the common system of value added tax
VERSLAG VAN DE COMMISSIE AAN DE RAAD over de plaats van heffing van de btw op leveringen van goederen en diensten, met inbegrip van restaurantdiensten, aan passagiers aan boord van schepen, vliegtuigen, treinen of bussen overeenkomstig artikel 37, lid 3, van Richtlijn 2006/112/EG van de Raad van 28 november 2006 betreffende het gemeenschappelijke stelsel van belasting over de toegevoegde waarde
VERSLAG VAN DE COMMISSIE AAN DE RAAD over de plaats van heffing van de btw op leveringen van goederen en diensten, met inbegrip van restaurantdiensten, aan passagiers aan boord van schepen, vliegtuigen, treinen of bussen overeenkomstig artikel 37, lid 3, van Richtlijn 2006/112/EG van de Raad van 28 november 2006 betreffende het gemeenschappelijke stelsel van belasting over de toegevoegde waarde
/* COM/2012/0605 final */
VERSLAG VAN DE COMMISSIE AAN DE RAAD over de plaats van heffing van de btw op leveringen van goederen en diensten, met inbegrip van restaurantdiensten, aan passagiers aan boord van schepen, vliegtuigen, treinen of bussen overeenkomstig artikel 37, lid 3, van Richtlijn 2006/112/EG van de Raad van 28 november 2006 betreffende het gemeenschappelijke stelsel van belasting over de toegevoegde waarde /* COM/2012/0605 final */
VERSLAG VAN
DE COMMISSIE AAN DE RAAD over de plaats van
heffing van de btw op leveringen van goederen en diensten, met inbegrip van
restaurantdiensten, aan passagiers aan boord van schepen, vliegtuigen, treinen
of bussen overeenkomstig artikel 37, lid 3, van Richtlijn 2006/112/EG van de
Raad van 28 november 2006 betreffende het gemeenschappelijke stelsel van
belasting over de toegevoegde waarde INHOUDSOPGAVE 1........... Achtergrond en reikwijdte van het
verslag....................................................................... 3 2........... Beschrijving van de huidige regels
betreffende de levering van goederen en diensten aan boord van vervoermiddelen............................................................................................................. 3 2.1........ Noodzaak van specifieke regels voor
de levering van goederen en diensten aan boord van vervoermiddelen 3 2.2........ Plaats van levering/dienst................................................................................................. 4 2.3........ Vrijstelling voor de levering van
goederen en diensten aan boord...................................... 5 3........... Belangrijkste problemen.................................................................................................. 5 3.1........ Implementatie en interpretatie van
bepaalde concepten.................................................... 5 3.1.1..... Concept van "het in de
Gemeenschap verrichte gedeelte" van een passagiersvervoer........ 6 3.1.2..... Behandeling van
"tussenstops"......................................................................................... 6 3.1.3..... De concepten "verbruik aan
boord" en "restaurant- en cateringdiensten"........................... 6 3.2........ Andere diensten dan catering- en
restaurantdiensten........................................................ 7 3.3........ Reikwijdte van de toegepaste
vrijstelling.......................................................................... 7 3.4........ Specifieke problemen naar voren
gebracht door de belanghebbenden.............................. 8 3.5........ De specifieke situatie van
goederenleveringen/diensten die worden verricht aan boord van cruiseschepen 8 4........... Volgende stappen........................................................................................................... 9 1. Achtergrond en
reikwijdte van het verslag Overeenkomstig artikel 37, lid 3, van
Richtlijn 2006/112/EG van de Raad van 28 november 2006 betreffende het
gemeenschappelijke stelsel van belasting over de toegevoegde waarde[1] (hierna "de
btw-richtlijn" genoemd) legt "de Commissie […] de Raad zo spoedig
mogelijk een verslag voor, dat in voorkomend geval vergezeld gaat van passende
voorstellen, over de plaats van belastingheffing op leveringen van voor
verbruik aan boord bestemde goederen en op diensten, met inbegrip van
restauratie, die worden verleend aan passagiers aan boord van een schip,
vliegtuig of trein." Bij Richtlijn 2008/8/EG van de Raad van 12
februari 2008[2]
(tot wijziging van de btw-richtlijn, met name wat de regels betreffende de
plaats van dienstverlening betreft) ging de volgende verklaring voor de
notulen: "De Raad en de Commissie zijn het erover eens dat met dit
voorstel niet vooruitgelopen wordt op de toetsing van de plaats van
belastingheffing op voor verbruik aan boord bestemde goederenleveringen en op
diensten, met inbegrip van restaurantdiensten, verricht voor passagiers aan
boord van schepen, vliegtuigen of treinen, als bedoeld in artikel 37 van
Richtlijn 2006/112/EG. Deze toetsing omvat uitdrukkelijk ook diensten verricht
aan boord van schepen (waaronder cruiseschepen) en bestrijkt tevens de nieuwe
regeling inzake de plaats van een dienst in artikel 57 van Richtlijn 2006/112/EG." Dit verslag behandelt in hoofdzaak de plaats
van belastingheffing van voor verbruik bestemde goederen en diensten, waaronder
restaurantdiensten, die worden verricht ten behoeve van passagiers aan boord
van schepen, vliegtuigen of treinen. Om evenwel een volledig beeld van dit
marktsegment te krijgen, worden ook andere kwesties aangekaart, zoals de
behandeling van afhaalproducten die aan boord worden verstrekt, leveringen van
goederen/diensten aan boord van bussen, en vrijstellingen die momenteel in deze
sector worden toegepast. Bij de opstelling van dit verslag heeft de
Commissie ernaar gestreefd om een zo breed mogelijk overzicht van de situatie
in deze sector te schetsen. Daartoe heeft zij eerst en vooral de bedrijven die
in de sector actief zijn, gevraagd om een evaluatie van de huidige situatie te
maken, inclusief van de problemen waarmee zij geconfronteerd worden, en
mogelijke oplossingen voor de toekomst voor te stellen. Ook aan de lidstaten is
gevraagd om een overzicht te geven van hun huidige werkwijzen en hun
verwachtingen op dit gebied. Tot slot werd ook een externe contractant belast
met een deskundigenonderzoek[3]
(hierna "het deskundigenonderzoek" genaamd), dat bij dit verslag is
gepubliceerd. 2. Beschrijving van de
huidige regels betreffende de levering van goederen en diensten aan boord van
vervoermiddelen 2.1. Noodzaak
van specifieke regels voor de levering van goederen en diensten aan boord van
vervoermiddelen Of goederen en diensten al dan niet aan boord
van een vervoermiddel worden geleverd, heeft geen invloed op de aard van de
prestatie als zodanig. In het geval van prestaties aan boord verandert evenwel
de fysieke plaats van levering/dienst, aangezien de prestatie wordt verricht op
een "platform" dat zich gewoonlijk van de ene naar een andere plaats
begeeft. De goederen en diensten worden met andere woorden niet vervoerd om te
worden geleverd, maar worden geleverd tijdens het vervoer. Wegens de bijzondere omstandigheden waarin
prestaties aan boord worden verricht, gelden er derhalve specifieke regels.
Deze moeten garanderen dat de belasting in de mate van het mogelijke wordt
geheven waar het verbruik plaatsvindt, zonder dat de toepassing van de regels
al te ingewikkeld wordt. De specifieke regels zijn gerechtvaardigd,
maar er moet worden benadrukt dat, ondanks het specifieke kader waarin
prestaties aan boord worden verricht, het werkelijke "verbruik" van
deze prestaties – wanneer zij op het grondgebied van de EU worden verricht –
ook op dat grondgebied plaatsvindt en daarom mogen zij, in principe, voor
belastingdoeleinden niet anders worden behandeld dan dezelfde prestaties die
elders in de EU worden verricht. 2.2. Plaats
van levering/dienst Overeenkomstig artikel 37, lid 1, en artikel 57,
lid 1, van de btw-richtlijn is de plaats van goederenleveringen en van
catering- en restaurantdiensten die worden verricht aan boord van een schip,
vliegtuig of train "tijdens het in de Gemeenschap verrichte gedeelte
van een passagiersvervoer" de plaats van vertrek van het
passagiersvervoer. Overeenkomstig artikel 37, lid 2, en artikel 57,
lid 2, wordt dit "gedeelte" (hierna: het "in de Gemeenschap
verrichte gedeelte") omschreven als "het gedeelte van een vervoer
dat, zonder tussenstop buiten de Gemeenschap, plaatsvindt tussen de plaats van
vertrek en de plaats van aankomst van het passagiersvervoer". De
"plaats van vertrek" is "het eerste punt in de
Gemeenschap waar passagiers aan boord kunnen komen, eventueel na een tussenstop
buiten de Gemeenschap". De "plaats van aankomst"
is "het laatste punt in de Gemeenschap waar passagiers die binnen de
Gemeenschap aan boord zijn gekomen, van boord kunnen gaan, eventueel vóór een
tussenstop buiten de Gemeenschap". Dit betekent dat het gedeelte van
de reis van het vervoermiddel tussen de EU-grens en het eerste punt in de
Gemeenschap waar passagiers aan boord kunnen komen, geen deel uitmaakt van het "in
de Gemeenschap verrichte gedeelte". Hetzelfde geldt voor het gedeelte van
de reis tussen het laatste punt in de Gemeenschap waar passagiers van boord
kunnen gaan, en de EU-grens. Een "tussenstop" is een
onderbreking van de reis op een plaats waar geen passagiers aan boord of van
boord kunnen gaan[4]. Artikel 37, leden 1 en 2, is van toepassing op
alle goederen die tijdens het in de Gemeenschap verrichte gedeelte aan boord
van schepen, vliegtuigen of treinen worden geleverd, ongeacht of zij voor
verbruik aan boord bestemd zijn of niet. Artikel 57 is uitsluitend van
toepassing op restaurant- en cateringdiensten die materieel worden verricht aan
boord van schepen, vliegtuigen of treinen. Voor andere diensten die aan boord
worden verricht, zijn geen specifieke regels vastgesteld. Op goederen die aan boord worden geleverd,
maar buiten het in de Gemeenschap verrichte gedeelte, is artikel 31 van de
btw-richtlijn van toepassing. Volgens deze bepaling wordt, "ingeval het
goed niet wordt verzonden of vervoerd, […] als plaats van levering aangemerkt
de plaats waar het goed zich op het tijdstip van de levering bevindt".
Artikel 31 is ook van toepassing wanneer goederen worden geleverd aan boord van
andere vervoermiddelen, zoals bussen. Op catering- en restaurantdiensten die aan
boord worden verricht, maar buiten het in de Gemeenschap verrichte gedeelte, is
artikel 55 van de btw-richtlijn van toepassing. Volgens deze bepaling is "de
plaats van restaurant- en cateringdiensten, met uitzondering van die welke
materieel worden verricht aan boord van een schip, vliegtuig of trein tijdens
het in de Gemeenschap verrichte gedeelte van een passagiersvervoer, […] de
plaats waar die diensten materieel worden verricht". 2.3. Vrijstelling
voor de levering van goederen en diensten aan boord In overeenstemming met artikel 37, lid 3, van
de btw-richtlijn kunnen de lidstaten, "totdat de [...] voorstellen zijn
aangenomen, […] leveringen van voor verbruik aan boord" van
schepen, vliegtuigen en treinen "bestemde goederen […] vrijstellen of
blijven vrijstellen, met recht op aftrek van voorbelasting", wanneer
deze goederen tijdens het in de Gemeenschap verrichte gedeelte zijn geleverd. Deze bepaling staat uitsluitend toe dat er
vrijstelling wordt verleend voor goederen die worden geleverd voor verbruik aan
boord, met uitsluiting van producten die door passagiers worden afgehaald.
Leveringen aan boord van andere vervoermiddelen, zoals bussen, vallen niet
onder deze bepaling en komen derhalve niet in aanmerking voor vrijstelling. Er is niet voorzien in een vrijstelling voor
diensten die aan boord worden "verbruikt", zoals catering- en
restaurantdiensten. Volgens artikel 371 en bijlage X, deel B, punt 10, van de
btw-richtlijn, mogen de lidstaten evenwel vrijstelling blijven verlenen
voor "personenvervoer en vervoer van goederen, zoals bagage en
personenauto's die door reizigers worden meegevoerd, of diensten die
samenhangen met het vervoer van personen, voor zover het vervoer van deze
personen vrijgesteld is". Dit is een stanstill-bepaling die kan worden
gehandhaafd tot de definitieve btw-regeling wordt vastgesteld, en zij geldt
enkel voor de lidstaten die haar op 1 januari 1978 toepasten of voor de
lidstaten die na die datum zijn toegetreden en bij hun toetreding een
specifieke derogatie in die zin hebben verkregen (zie de artikelen 375 tot en
met 390 ter). Wat catering- en restaurantdiensten betreft, kan nog worden
geargumenteerd dat er een vrijstelling geldt op basis van deze
standstill-bepaling, maar andere diensten, zoals haarkappersdiensten tijdens
cruises, kunnen niet worden aangemerkt als "diensten die samenhangen met
het vervoer van personen". 3. Belangrijkste
problemen Een van de belangrijkste problemen die zijn
vastgesteld, is de uiteenlopende toepassing door de lidstaten. Het is duidelijk
dat de lidstaten de vrijstellingen verschillend toepassen en dat een aantal
regels niet volledig in acht wordt genomen of verschillend wordt
geïnterpreteerd. In het deskundigenonderzoek zijn praktische problemen die door
belanghebbende partijen naar voren zijn gebracht[5],
aan de orde gesteld. De uiteenlopende toepassing is de belangrijkste oorzaak
van de complexe situatie en leidt tot zwaardere administratieve lasten voor de
bedrijven. Ook de concurrentie kan worden verstoord als de
vrijstellingsregeling niet geharmoniseerd wordt. 3.1. Implementatie
en interpretatie van bepaalde concepten Er is vastgesteld dat er zich problemen
voordoen met bepaalde concepten in de artikelen 37 en 57 van de btw-richtlijn.
Ondanks bestaande definities passen sommige lidstaten deze concepten op
uiteenlopende wijze toe. Dat is met name het geval ten aanzien van schepen en
vliegtuigen in het internationale verkeer. Meer in het bijzonder komt het blijkbaar voor
dat de nationale uitvoeringsbepalingen van de artikelen 37 en 57 niet op alle
drie de vervoermiddelen (schepen, vliegtuigen en treinen) zien. Wat bussen betreft, zijn de wettelijke
bepalingen in alle lidstaten correct. Het is evenwel niet helemaal duidelijk of
zij ook in de praktijk correct worden toegepast en op welke wijze hierop
toezicht kan worden uitgeoefend. 3.1.1. Concept
van "het in de Gemeenschap verrichte gedeelte" van een
passagiersvervoer In ten minste drie lidstaten is de definitie
van het in de Gemeenschap verrichte gedeelte niet geheel duidelijk[6]. Vaak ontbreken er bepaalde
elementen van de definitie – zo is er bijvoorbeeld geen definitie van het punt
van vertrek en/of het punt van aankomst of wordt slechts een gedeeltelijke
definitie gebruikt. Eén lidstaat heeft helemaal geen definitie van het in de
Gemeenschap verrichte gedeelte. In vijf lidstaten zijn goederenleveringen en
diensten aan boord buiten hun grondgebied in verschillende mate belastbaar,
ongeacht waar (binnen of buiten het in de Gemeenschap verrichte gedeelte) deze
prestaties in de heffing zouden moeten worden betrokken volgens de regels[7]. Met Uitvoeringsverordening (EU) nr. 282/2011
van de Raad[8]
(hierna "de btw-uitvoeringsverordening" genoemd) is enige
duidelijkheid gecreëerd, maar het blijft ingewikkeld om het onderscheid te
maken, wat de mogelijkheid tot verkeerde interpretaties en inconsistenties
openlaat. 3.1.2. Behandeling
van "tussenstops" Wat de behandeling van tussenstops betreft,
worden er verschillen tussen de lidstaten vastgesteld in verband met het eerste
punt in de EU waar passagiers aan boord dan wel het laatste punt in de EU waar
zij van boord kunnen gaan. In ten minste tien lidstaten wordt kennelijk geen
juiste scheidslijn gehanteerd[9].
Volgens het deskundigenonderzoek zijn sommige lidstaten van mening dat er ook
sprake is van aan/van boord gaan wanneer passagiers een vervoermiddel kunnen
verlaten om ergens een bezoek te brengen en vervolgens terug aan boord komen om
hun reis voort te zetten. Dit betreft met name de cruise-industrie. Als er geen nieuwe passagiers aan boord kunnen
komen en geen van de passagiers aan boord het schip definitief kunnen verlaten,
mag dit niet als aan/van boord gaan worden beschouwd, maar moet dit worden
aangemerkt als een tussenstop. Wanneer een tussenstop wordt behandeld als een
eerste/laatste punt waar passagiers aan/van boord kunnen gaan, kan dit tot
moeilijkheden leiden wanneer – gezien de uiteenlopende interpretaties die
worden gegeven aan het in de Gemeenschap verrichte gedeelte – meer dan een
lidstaat dezelfde prestaties wil belasten. Tot slot kan ook de behandeling van ongeplande
tussenstops tot soortgelijke moeilijkheden leiden als die welke hierboven
beschreven zijn. In het deskundigenonderzoek is hierover evenwel geen
informatie verzameld. 3.1.3. De
concepten "verbruik aan boord" en "restaurant- en cateringdiensten" In het deskundigenonderzoek wordt vastgesteld
dat er zich met deze concepten bepaalde problemen voordoen. Verbruik aan boord: dit concept is in de btw-richtlijn niet omschreven en slechts een paar
lidstaten hebben officiële richtsnoeren ter zake uitgevaardigd, die dan nog van
lidstaat tot lidstaat verschillen. Catering- en restaurantdiensten: pas sinds 1 juli 2011 is er een duidelijke definitie voorhanden[10]. Dáárvoor was de interpretatie
van dit concept gebaseerd op de aanwijzingen van het Hof van Justitie van de
Europese Unie (hierna "HvJEU" genoemd), met name in het arrest in de
zaak-Faaborg-Gelting Linien[11].
Het HvJEU heeft dit concept nadien verder uitgewerkt in zijn arrest in de zaak-Bog[12] van 10 maart 2011,
waarin nader is bepaald welke omvang de bijkomende diensten moeten hebben om
een dienst als cateringdienst te kunnen aanmerken. Gezien deze ontwikkelingen
zou de definitie nauwelijks nog voor problemen mogen zorgen. Het kan evenwel
niet worden uitgesloten dat een verdere verduidelijking nodig zal zijn, met
name om de btw-uitvoeringsverordening in overeenstemming te brengen met de
recente rechtspraak. 3.2. Andere
diensten dan catering- en restaurantdiensten Aangezien alleen catering- en
restaurantdiensten onder de artikelen 55 en 57 vallen en overeenkomstig de
hierboven beschreven specifieke regels belast worden, moeten alle andere
diensten op dezelfde wijze worden behandeld, ongeacht of zij aan boord van een
vervoermiddel worden verleend of niet. Er is een aantal vragen gerezen, in het
bijzonder met betrekking tot diensten die aan personen worden verleend
(haarkappen, schoonheidsbehandelingen enz.), maar tot dusver is het niet
mogelijk geweest om duidelijk vast te stellen voor welke diensten een
specifieke regel moet worden ingevoerd. 3.3. Reikwijdte
van de toegepaste vrijstelling Eén groep lidstaten verleent vrijstelling voor
goederen bestemd voor verbruik aan boord van schepen, vliegtuigen of treinen
zoals bepaald in artikel 37, lid 3, van de btw-richtlijn. Ten minste twee
lidstaten verlenen evenwel ook vrijstelling voor goederen die aan boord worden
geleverd terwijl het vervoermiddel zich op het grondgebied van de Gemeenschap
maar buiten het in de Gemeenschap verrichte gedeelte bevindt, hetgeen niet is
toegestaan krachtens artikel 37, lid 3, van de btw-richtlijn[13]. Voorts is het blijkbaar zo dat acht lidstaten
ook vrijstelling verlenen voor diensten die worden verricht ten behoeve van
passagiers aan boord van schepen, vliegtuigen of treinen, met name restaurant-
en cateringdiensten[14].
De Commissie is van mening dat artikel 37 alleen vrijstelling toestaat voor de
levering van goederen bestemd voor verbruik aan boord van schepen, vliegtuigen
of treinen, die tijdens het in het Gemeenschap verrichte gedeelte plaatsvindt.
De vrijstelling van artikel 37 ziet niet op afhaalproducten noch op diensten.
In die gevallen is vrijstelling alleen mogelijk op grond van artikel 371 en
bijlage X, deel B, punt 10, op grond waarvan de lidstaten vrijstelling mogen
blijven verlenen voor "diensten die samenhangen met het vervoer van
personen, voor zover het vervoer van deze personen vrijgesteld is".
Vijf lidstaten sluiten blijkbaar prestaties die aan boord worden verricht, in
verschillende mate van de belastingheffing uit door de wijze waarop de regels
betreffende de plaats van levering/dienst worden toegepast[15]. Zij zijn van mening dat deze prestaties
buiten het territoriale toepassingsgebied van de btw vallen. Bijgevolg hebben
zij ook geen specifieke regels nodig om vrijstelling te verlenen. De onjuiste toepassing van de regels
betreffende het territoriale toepassingsgebied van de btw of van de
vrijstelling lijkt alleen betrekking te hebben op schepen en vliegtuigen. Voor
treinen en bussen lijken de regels in alle lidstaten correct ten uitvoer te
worden gelegd. Het verschil in de daadwerkelijke belastingheffing tussen de
lidstaten wordt beschouwd als een van de belangrijkste problemen in de huidige
situatie, omdat het zware gevolgen kan hebben voor de betrokken bedrijven en de
concurrentie verstoort, met name tussen in en buiten de EU gevestigde
concurrenten. 3.4. Specifieke
problemen naar voren gebracht door de belanghebbenden De belanghebbenden die werden geraadpleegd,
hebben benadrukt dat het huidige rechtskader complex is (omdat het de
toepassing van verschillende regels - de artikelen 31 en 55 of de artikelen 37
en 57 – binnen de EU vereist) en van lidstaat tot lidstaat verschilt. De
diverse vrijstellingsregelingen kunnen weliswaar op grote bijval rekenen, maar
doordat zij door de lidstaten verschillend worden toegepast, worden zij als een
complicerende factor gezien. Het kan niet verbazen dat de voorkeur uitgaat naar
een geharmoniseerde vrijstelling. De belanghebbenden benadrukten ook dat het
ontbreken van ondubbelzinnige definities de oorzaak van grote problemen is, met
name wanneer een bedrijf in meer dan een lidstaat actief is, hetgeen in deze
sector doorgaans het geval is. Ook werd verwezen naar de uiteenlopende tarieven
die van toepassing zijn. De belanghebbenden benadrukten de problemen
waarmee zij geconfronteerd worden wanneer zij aan boord goederenleveringen of
diensten verrichten waarvoor zij de btw verschuldigd zijn in een lidstaat waar
zij niet gevestigd zijn en zich voor de btw moeten registreren. Zij wezen op
problemen in verband met verschillen tussen de lidstaten wat betreft technische
vereisten voor kassa's, verplichtingen, btw-tarieven en verschillende
munteenheden. Dit zijn dezelfde problemen als die waarmee
eender welk ander bedrijf dat btw is verschuldigd in een lidstaat waar het niet
is gevestigd, te maken heeft, en de belanghebbenden betreuren het dat zij geen
beroep kunnen doen op vereenvoudigingen of regelingen zoals het éénloketsysteem. Een aantal belanghebbenden erkende dat zij
zich slechts in een aantal lidstaten registreerden en niet in alle lidstaten
waarin zij zich volgens de huidige bepalingen zouden moeten registreren. 3.5. De
specifieke situatie van goederenleveringen/diensten die worden verricht aan
boord van cruiseschepen Kenmerkend voor de cruise-industrie is dat
cruises vaak beginnen en eindigen in dezelfde haven. Het hoofddoel van een
cruise is derhalve kennelijk niet het vervoer van passagiers van de ene naar
een andere plaats. De reisweg van een cruiseschip kan ook variëren en is
flexibeler dan die van andere vervoermiddelen. Bij de verzameling van informatie over de
huidige stand van zaken in verband met leveringen van goederen en diensten aan
boord kwam de grootste reactie van de cruise- en ferrybranche. Zij benadrukte
dat de regels bijzonder ingewikkeld waren voor de activiteiten die in de
branche werden verricht, en stelde voor om alle leveringen van goederen en
diensten aan boord van de btw vrij te stellen. Aan boord van cruiseschepen is er een breder
scala aan goederen en diensten beschikbaar dan op andere vervoermiddelen. Zo
worden er diensten aangeboden zoals haarkappers- en kleermakersdiensten,
schoonheidsbehandelingen, amusement en educatieve activiteiten. Ook het
goederenaanbod is veel uitgebreider. De cruisebranche benadrukte dat er een sterke
concurrentie heerste tussen de bedrijven die actief waren in dat marktsegment.
De wijze waarop de regels geformuleerd zijn, beïnvloedt de concurrentiepositie,
in het bijzonder tussen bedrijven die in de EU en bedrijven die buiten de EU
gevestigd zijn. Tijdens het raadplegingsproces werd
gesuggereerd dat in het geval van cruises het schip in vele gevallen kon worden
beschouwd als een vaste inrichting, omdat de verrichte prestaties complex zijn
en vaak een ingewikkelde regeling vereisen[16]. 4. Volgende stappen De goederen en diensten waarop dit verslag
betrekking heeft, zijn typische verbruiksgoederen die normaal aan de btw worden
onderworpen wanneer zij op het grondgebied van de EU worden geleverd. In
beginsel kan het feit dat diezelfde goederen en diensten aan boord van bepaalde
vervoermiddelen worden geleverd, geen voldoende rechtvaardigingsgrond vormen om
deze prestaties binnen de EU van de btw vrij te stellen. Dit verslag wordt niet als zodanig voorgelegd
in het kader van de btw-strategie die in de mededeling van de Commissie over de
toekomst van de btw is uiteengezet. De toekomstige behandeling van de
transacties in kwestie moet echter wel in overeenstemming zijn met de
grondbeginselen van die strategie, met name de behoefte aan een efficiëntere
belasting door middel van een grondslagverbreding, maar ook de behoefte aan
eenvoudige regels. Aangezien de btw er in hoofdzaak toe strekt
inkomsten te genereren en verbruik te belasten, moet er volgens de Commissie in
de toekomst naar worden gestreefd dat leveringen van goederen en diensten die
worden verricht aan boord van een vervoermiddel, daadwerkelijk in de heffing
worden betrokken. Het afschaffen van de vrijstelling zou ook aansluiten bij de
behoefte om de belastingstelsels efficiënter te maken. In de aanloop naar de
werkzaamheden die op dit gebied zullen moeten worden verricht, is de Commissie
zich ervan bewust dat in het deskundigenonderzoek bijna alle geraadpleegde
belanghebbenden (en met name de vertegenwoordigers van de cruisebranche), die
de vragenlijst hebben beantwoord die hen door de contractant van het onderzoek
was toegestuurd, te kennen hebben gegeven dat zij de facultatieve
btw-vrijstelling willen behouden, omdat zij negatieve economische, sociale en
milieugevolgen vrezen. De Commissie neemt ook kennis van de klachten
van de belanghebbenden over de complexiteit van de huidige situatie. Deze
complexiteit vloeit voort uit de uiteenlopende toepassing en interpretatie van
de huidige regels, het rechtskader zelf en de administratieve nalevingslasten
als gevolg van beide voorgaande factoren, met name (i) het onsamenhangende
geheel van vrijstellingen, (ii) de definitie van "het in de Gemeenschap
verrichte gedeelte", (iii) de definitie van restaurant- en
cateringdiensten, en (iv) de interpretatie van de begrippen "tussenstop"
en "ongeplande stops". In dit verband zal de Commissie nagaan welk
soort verduidelijkingen er met de lidstaten kan worden overeengekomen om de
bestaande onzekerheid weg te nemen. Er kan daarbij een beroep worden gedaan op
het btw-comité om gemeenschappelijke richtsnoeren uit te vaardigen. De Commissie zal de situatie ook verder
onderzoeken om te bekijken of er tegen sommige lidstaten een inbreukprocedure
moet worden ingeleid. Ook als er een oplossing kan worden gevonden
voor de hierboven genoemde complexiteit, blijft het de vraag of de huidige
regels in de btw-richtlijn toereikend zijn om ervoor te zorgen dat de
transacties in kwestie op een eenvoudige, efficiënte en degelijke wijze kunnen
worden belast. Volgens de Commissie zou de toepassing van deze regels nog
altijd complex zijn voor de bedrijven en zou de controle erop door de
belastingdiensten in vele gevallen moeilijk of zelfs onmogelijk zijn. Een wijziging in de belastingheffing van
leveringen van goederen en diensten aan boord van vervoermiddelen die tot
verbruik in de EU leiden, kan volgens de Commissie niet worden gerealiseerd
enkel en alleen voor de prestaties aan boord, maar moet worden bekeken in het
bredere perspectief van de totstandbrenging van een eenvoudiger en neutraler
btw-kader voor passagiersvervoeractiviteiten in het algemeen. Om tot een dergelijke samenhang te komen, moet
een wetgevingsvoorstel op dit gebied worden aangenomen tezamen met de
voorstellen die zullen worden ingediend voor passagiersvervoeractiviteiten, na
een uitgebreide effectbeoordeling. Deze voorstellen moeten ervoor zorgen dat
prestaties aan boord van vervoermiddelen daadwerkelijk op eenvoudige en
neutrale wijze in de heffing worden betrokken. Voorts is het absoluut zaak dat de regels
minder complex worden dan nu het geval is en dat de nalevingsverplichtingen zo
licht mogelijk zijn. Alles zal evenwel afhangen van de keuze met betrekking tot
de inrichting van de belasting als zodanig. Als de aangenomen regels inhouden dat de
bedrijven btw moeten voldoen in lidstaten waar zij niet gevestigd zijn, is het
duidelijk dat een of andere vorm van éénloketsysteem in overweging moet worden
genomen om de naleving te vereenvoudigen. Zoals in de mededeling over de toekomst van de
btw is aangegeven, kan een dergelijke maatregel pas worden bekeken na 2015, op
basis van de ervaring met het mini-éénloketsysteem dat ten uitvoer zal worden
gelegd voor telecommunicatie-, radio- en televisieomroepdiensten en
elektronische diensten van niet in de Gemeenschap gevestigde dienstverleners
aan niet-belastingplichtigen (eindverbruikers). De Commissie is van mening dat de kwesties die
verband houden met leveringen van goederen en diensten aan boord van
vervoermiddelen, moeten worden aangepakt in combinatie met de
passagiersvervoeractiviteiten, waarvoor - in overeenstemming met de mededeling
over de toekomst van de btw - een neutraler en eenvoudiger btw-kader zal worden
voorgesteld[17].
Ten eerste zijn al deze kwesties onderling nauw met elkaar verbonden en ten
tweede is het soort uitdagingen en moeilijkheden waaraan het hoofd moet worden
geboden, vergelijkbaar. De Commissie acht het derhalve niet passend
bij dit verslag specifieke wetsvoorstellen in te dienen. De Raad wordt verzocht zijn standpunt te geven
over de inhoud van dit verslag en met name over de wijze waarop de Commissie
deze zaak verder wil behandelen. Ook andere instellingen kunnen desgewenst hun
mening over dit verslag en de voorgestelde volgende stappen kenbaar maken. [1] PB L 347 van 11.12.2006, blz. 1. [2] PB L 44 van 20.2.2008, blz. 11. [3] "Expert study on the issues arising from taxing the
supply of goods and the supply of services, including restaurant and catering
services, for consumption on board means of transport", van 8 februari
2012 door PricewaterhouseCoopers. [4] De interpretatie die aan het begrip "tussenstop"
moet worden gegeven, is nader ingevuld door het Hof van Justitie van de
Europese Unie in zijn arrest van 15 september 2005 in zaak C-58/04, Antje
Köhler tegen Finanzamt Düsseldorf-Nord. [5] Voor nadere bijzonderheden wordt verwezen naar hoofdstuk
4 van het deskundigenonderzoek, met name de bladzijden 48-50, 55 en 58. [6] Er wordt verwezen naar hoofdstuk 4 van het
deskundigenonderzoek, met name de bladzijden 39-40 en 42-43. [7] Er wordt verwezen naar hoofdstuk 4 van het
deskundigenonderzoek, met name de bladzijden 42-43 en 52-55. [8] Zie met name de artikelen 35 tot en met 37. [9] Er wordt verwezen naar hoofdstuk 4 van het
deskundigenonderzoek, met name de bladzijden 40 en 42-43. [10] Overeenkomstig artikel 6 van de btw-uitvoeringsverordening
wordt "onder restaurant- en cateringdiensten verstaan […] het verstrekken
van bereide of onbereide spijzen of dranken dan wel beide, voor menselijke
consumptie, in combinatie met voldoende bijkomende diensten ten behoeve van de
onmiddellijke consumptie van die spijzen of dranken. Het verstrekken van
spijzen of dranken dan wel beide is niet meer dan een onderdeel van het geheel
waarin het dienstenaspect de overhand heeft. Restaurantdiensten zijn dergelijke
diensten verstrekt in de ruimten van de dienstverrichter en cateringdiensten
zijn dergelijke diensten verstrekt elders dan in de ruimten van de
dienstverrichter". [11] Zaak C-231/94, arrest van het HvJEU van 2 mei 1996,
Faaborg-Gelting Linien A/S tegen Finanzamt Flensburg. [12] Gevoegde zaken C-497/09, C-499/09, C-501/09 en C-502/09,
arrest van het HvJEU van 10 maart 2011, Bog e.a. tegen Finanzamt Burgdorf,
Hamburg-Barmbek-Uhlenhorst, Minden en Detmold. [13] Er wordt verwezen naar hoofdstuk 4 van het
deskundigenonderzoek, met name de bladzijden 52 en 53. [14] Er wordt verwezen naar hoofdstuk 4 van het
deskundigenonderzoek, met name de bladzijden 54 en 55. [15] Er wordt verwezen naar hoofdstuk 4 van het
deskundigenonderzoek, met name de bladzijden 42-43 en 52-55. [16] Het concept "vaste inrichting" is omschreven in
artikel 11 van de btw-uitvoeringsverordening. [17] Zie COM(2011) 851, actie
nr. 9.