Sprawa C‑36/04

Królestwo Hiszpanii

przeciwko

Radzie Unii Europejskiej

Rozporządzenie (WE) nr 1954/2003 – Artykuły 3, 4 i 6 – Zarządzanie nakładem połowowym – Obszary i zasoby połowowe Wspólnoty – Akt dotyczący warunków przystąpienia Królestwa Hiszpanii i Republiki Portugalskiej oraz dostosowań w traktatach – Nierozłączność – Niedopuszczalność

Opinia rzecznika generalnego P. Légera przedstawiona w dniu 19 stycznia 2006 r.

Wyrok Trybunału (druga izba) z dnia 30 marca 2006 r.

Streszczenie wyroku

Skarga o stwierdzenie nieważności – Przedmiot – Stwierdzenie nieważności w części

(art. 230 WE; rozporządzenie Rady nr 1954/2003, art. 3, 4 i 6)

Stwierdzenie częściowej nieważności aktu wspólnotowego jest możliwe tylko pod warunkiem, że przepisy, których stwierdzenia nieważności domaga się strona, mogą zostać oddzielone od pozostałych przepisów tego aktu. Wymóg, by przepisy mogły zostać oddzielone od pozostałej części aktu, nie jest spełniony, jeżeli skutkiem stwierdzenia nieważności aktu byłaby jego zmiana co do istoty. Kwestia, czy stwierdzenia częściowej nieważności zaskarżonego aktu zmienia go co do istoty, stanowi kryterium obiektywne, a nie subiektywne związane z wolą polityczną organu, który wydał sporny akt.

Należy zatem uważać za niedopuszczalną skargę państwa członkowskiego, której celem jest stwierdzenie nieważności art. 3, 4 i 6 rozdziału II rozporządzenia nr 1954/2003 w sprawie zarządzania nakładem połowowym, odnoszącego się do niektórych obszarów i zasobów połowowych Wspólnoty.

W istocie przepisy te, stanowiąc sedno rzeczonego rozporządzenia, określają zasadnicze elementy zarządzania nakładem połowowym, podczas gdy inne przepisy tego rozdziału II mają charakter techniczny, a ich zastosowanie jest związane z tymi artykułami, których stwierdzenia nieważności domaga się strona. Rozdział III ustanawia system kontroli zarządzania nakładem połowowym, tracąc tym samym sens, jeśli zaskarżone przepisy przestają obowiązywać.

(por. pkt 12–14, 16, 19, 21)

WYRO TRYBUNAŁU (druga izba)

z dnia 30 marca 2006 r. (*)

W sprawie C‑36/04

mającej za przedmiot skargę o stwierdzenie nieważności na podstawie art. 230 WE, wniesioną w dniu 29 stycznia 2004 r.,

Królestwo Hiszpanii, reprezentowane przez N. Díaz Abad, działającą w charakterze pełnomocnika, z adresem do doręczeń w Luksemburgu,

strona skarżąca,

przeciwko

Radzie Unii Europejskiej, reprezentowanej przez J. Monteirę i F. Florindę Gijóna, działających w charakterze pełnomocników,

strona pozwana,

popieranej przez:

Komisję Wspólnot Europejskich, reprezentowaną przez T. van Rijna i S. Pardo Quintillán, działających w charakterze pełnomocników, z adresem do doręczeń w Luksemburgu,

interwenient,

TRYBUNAŁ (druga izba),

w składzie: C. W. A. Timmermans, prezes izby, J. Makarczyk, r. Silva de Lapuerta, P. Kūris (sprawozdawca) i G. Arestis, sędziowie,

rzecznik generalny: P. Léger,

sekretarz: M. Ferreira, główny administrator,

uwzględniając procedurę pisemną i po przeprowadzeniu rozprawy w dniu 29 września 2005 r.,

po zapoznaniu się z opinią rzecznika generalnego na posiedzeniu w dniu 19 stycznia 2006 r.,

wydaje następujący

Wyrok

1 Królestwo Hiszpanii domaga się w skardze stwierdzenia nieważności art. 3, 4 i 6 rozporządzenia Rady (WE) nr 1954/2003 z dnia 4 listopada 2003 r. w sprawie zarządzania nakładem połowowym, odnoszącego się do niektórych obszarów i zasobów połowowych Wspólnoty i zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 2847/93 oraz uchylającego rozporządzenia (WE) nr 685/95 i (WE) nr 2027/95 (Dz.U. L 289, str. 1, zwanego dalej „spornym rozporządzeniem”).

Ramy prawne

2 Artykuł 3 spornego rozporządzenia stanowi:

„1. Z wyjątkiem obszaru określonego w art. 6 ust. 1, Państwa Członkowskie:

a) oceniają poziom nakładu połowowego statków o całkowitej długości równej lub przekraczającej 15 metrów jako roczną średnią z lat 1998–2002 w każdej ze stref ICES i CECAF określonych w art. 1 w odniesieniu do rybołówstwa przydennego, z wyłączeniem rybołówstwa przydennego, objętego rozporządzeniem Rady (WE) nr 2347/2002 z dnia 16 grudnia 2002 r. ustanawiającym szczególne wymagania dostępu oraz warunki z tym związane mające zastosowanie do połowów zasobów głębokowodnych oraz do połowów przegrzebków, kieszeńca i pająka morskiego, określonych w Załączniku do niniejszego rozporządzenia. W celu obliczenia nakładu połowowego, zdolność połowowa statku mierzona jest jako moc zainstalowana wyrażona w kilowatach (kW);

b) przydzielają poziom nakładu połowowego określony zgodnie z lit. a) w każdej ze stref ICES lub CECAF, w odniesieniu do każdego rodzaju rybołówstwa wymienionego w lit. a).

[…]”

3 Zgodnie z art. 4 tego rozporządzenia:

„1. Nakład połowowy statków rybackich o całkowitej długości równej lub przekraczającej 15 metrów jest obliczany całościowo dla każdego rodzaju rybołówstwa i stref określonych w art. 3 ust. 1 w latach 1998–2002.

2. Nakład połowowy statków rybackich o całkowitej długości równej lub przekraczającej 10 metrów jest obliczany całościowo dla każdego rodzaju rybołówstwa i stref określonych w art. 6 ust. 1 w latach 1998–2002.

3. Państwa Członkowskie zapewniają, aby nakład połowowy tych statków był ograniczony do poziomu nakładu połowowego określonego zgodnie z ust. 1 i 2.”

4 Artykuł 6 powołanego rozporządzenia ustanawia szczególny system zarządzania nakładem połowowym w obszarze biologicznie wrażliwym, którego granice wyznacza większa część wybrzeża irlandzkiego, w obrębie którego „Państwa Członkowskie oceniają poziom nakładu połowowego statków o całkowitej długości równej lub przekraczającej 10 metrów, jako roczną średnią z lat 1998–2002, w odniesieniu do rybołówstwa przydennego, z wyłączeniem rybołówstwa objętego rozporządzeniem (WE) nr 2347/2002 oraz do połowów przegrzebków, kieszeńca i pająka morskiego i przydzielają poziom nakładu połowowego określonego w ten sposób dla każdego z tych rodzajów rybołówstwa”.

Żądania stron

5 Królestwo Hiszpanii wnosi do Trybunału o:

– stwierdzenie nieważności art. 3, 4 i 6 spornego rozporządzenia (zwanych dalej „zaskarżonymi przepisami”);

– obciążenie Rady Unii Europejskiej kosztami postępowania.

6 Rada wnosi do Trybunału o:

– odrzucenie skargi;

– obciążenie Królestwa Hiszpanii kosztami postępowania.

7 Postanowieniem prezesa Trybunału z dnia 19 maja 2004 r. Komisja Wspólnot Europejskich została dopuszczona do sprawy w charakterze interwenienta na poparcie żądań Rady. Komisja wnosi do Trybunału o odrzucenie skargi i obciążenie Królestwa Hiszpanii kosztami postępowania. Jednocześnie na wypadek uznania dopuszczalności skargi, Komisja domaga się na podstawie art. 231 drugi akapit WE uznania skutków zaskarżonych przepisów za ostateczne.

W przedmiocie skargi

8 Na poparcie skargi Królestwo Hiszpanii podnosi w istocie dwa zarzuty. Pierwszy opiera się na naruszeniu zasady niedyskryminacji. Rzeczone państwo członkowskie twierdzi, iż Rada nie uwzględniła przy ustalaniu okresu odniesienia w celu obliczenia nakładu połowowego szczególnej sytuacji floty hiszpańskiej, wynikającej z postanowień aktu o przystąpieniu i zastosowała szczególny system zarządzania nakładem połowowym na obszarach położonych na południowy-zachód od Irlandii. Drugi zarzut opiera się na nadużyciu władzy, jakiego dopuściła się Rada ustanawiając art. 6 sporego rozporządzenia, ponieważ rzeczywistym celem określenia granic obszaru biologicznie wrażliwego nie była ochrona młodego morszczuka, ale przedłużenie ograniczeń, jakim poddana jest flota hiszpańska.

9 Trybunał wezwał strony do przedstawienia uwag w kwestii dopuszczalności skargi w świetle orzecznictwa, zgodnie z którym stwierdzenie nieważności aktu wspólnotowego w części jest możliwe tylko pod warunkiem, że części, których stwierdzenia nieważności domaga się strona, mogą zostać oddzielone od pozostałych przepisów aktu (zob. w szczególności wyrok z dnia 10 grudnia 2002 r. w sprawie C‑29/99 Komisja przeciwko Radzie, Rec. str. I‑11221, pkt 45 i 46; z dnia 21 stycznia 2003 r. w sprawie C‑378/00 Komisja przeciwko Parlamentowi i Radzie, Rec. str. I‑937, pkt 30; wyrok z dnia 30 września 2003 r. w sprawie C‑239/03 Niemcy przeciwko Komisji, Rec. str. I‑10333, pkt 33, oraz z dnia 24 maja 2005 r. w sprawie C‑244/03 Francja przeciwko Parlamentowi i Radzie, Rec. str. I‑4021, pkt 12).

10 W trakcie rozprawy Rada podniosła, że o ile zaskarżone przepisy dają się oddzielić względem siebie, o tyle niemożliwe jest ich oddzielenie od innych przepisów spornego rozporządzenia, oraz że w konsekwencji te ostatnie straciłyby sens w przypadku stwierdzenia nieważności zaskarżonych przepisów. Skutki tego rodzaju stwierdzenia nieważności byłyby szczególnie daleko idące, jeśli chodzi o art. 15 powołanego rozporządzenia, uchylający rozporządzenie (WE) nr 685/95 z dnia 27 marca 1995 r. w sprawie zarządzania nakładami połowowymi dotyczącymi niektórych obszarów i zasobów połowowych Wspólnoty (Dz.U. L 71, str. 5) i rozporządzenia Rady (WE) nr 2027/95 z dnia 15 czerwca 1995 r. ustanawiającego system zarządzania nakładem połowowym odnoszący się do niektórych obszarów i zasobów połowowych Wspólnoty (Dz.U. L 199, str. 1). Skutkiem tego wyraża ona wątpliwości co do dopuszczalności skargi.

11 Komisja podziela w tym zakresie zdanie Rady, podnosząc, że zaskarżone przepisy stanowią sedno nowego systemu zarządzania nakładem połowowym i że w przypadku stwierdzenia ich nieważności, do wód zachodnich nie będzie miał zastosowania żaden system zarządzania nakładem powołanym.

12 Jak zostało przypomniane w pkt 9 niniejszego wyroku, zgodnie z utrwalonym orzecznictwem stwierdzenie częściowej nieważności aktu wspólnotowego jest możliwe tylko pod warunkiem, że przepisy, których stwierdzenia nieważności domaga się strona, mogą zostać oddzielone od pozostałych przepisów tego aktu.

13 Trybunał wielokrotnie orzekał, iż wymóg, by przepisy mogły zostać oddzielone od pozostałej części aktu nie jest spełniony, jeżeli skutkiem stwierdzenia nieważności aktu byłaby jego zmiana co do istoty (wyroki z dnia 31 marca 1998 r. w sprawie C‑68/94 i C‑30/95 Francja i in. przeciwko Komisji, Rec. str. I‑1375, pkt 257; ww. wyrok w sprawie Komisja przeciwko Radzie, pkt 46 ; ww. wyrok w sprawie Niemcy przeciwko Komisji, pkt 34 oraz ww. wyrok w sprawie Francja przeciwko Parlamentowi i Radzie, pkt 13).

14 Poza tym, Trybunał orzekł również, iż kwestia, czy stwierdzenia częściowej nieważności zaskarżonego aktu zmienia go co do istoty, stanowi kryterium obiektywne, a nie subiektywne związane z wolą polityczną organu, który wydał sporny akt (ww. wyrok w sprawie Niemcy przeciwko Komisji, pkt 37).

15 W niniejszej sprawie należy zbadać, czy stwierdzenie nieważności zaskarżonych przepisów, przy utrzymaniu jednocześnie w mocy pozostałych przepisów spornego rozporządzenia, obiektywnie zmodyfikowałoby to rozporządzenie co do istoty.

16 Zaskarżone przepisy stanowią sedno rzeczonego rozporządzenia.

17 Zgodnie z czwartym motywem spornego rozporządzenia ma ono na celu ustanowienie nowego systemu zarządzania nakładem połowowym w wyznaczonych obszarach „w celu zapewnienia, aby nie nastąpił wzrost ogólnego poziomu istniejącego nakładu połowowego”.

18 Ponadto zaskarżone przepisy znajdują się w rozdziale II spornego rozporządzenia, odnoszącym się do systemu zarządzania nakładem połowowym. Artykuł 3 spornego rozporządzenia definiuje środki dotyczące połowów gatunków przydennych oraz niektórych mięczaków i skorupiaków, art. 4 powołanego rozporządzenia określa nakład połowowy statków rybackich o długości równej lub przekraczającej 15 metrów, a art. 6 tego rozporządzenia ustanawia warunki zarządzania nakładem połowowym w obszarach biologicznie wrażliwych.

19 Zaskarżone przepisy określają w konsekwencji zasadnicze elementy zarządzania nakładem połowowym, podczas gdy inne przepisy rozdziału II spornego rozporządzenia mają charakter techniczny, a ich zastosowanie jest związane z art. 3, 4, i 6 tego rozporządzenia. Rozdział III powołanego rozporządzenia ustanawia system kontroli zarządzania nakładem połowowym, tracąc tym samym sens, jeśli zaskarżone przepisy przestają obowiązywać.

20 Wreszcie art. 15 spornego rozporządzenia uchyla rozporządzenia nr 685/95 i 2027/95 najpóźniej z dniem 1 sierpnia 2004 r. Oba rozporządzenia definiowały i wprowadzały w życie system zarządzania nakładami połowowymi niektórych obszarów i zasobów połowowych Wspólnoty. Stwierdzenie nieważności zaskarżonych przepisów skutkowałoby powstaniem luki prawnej, jeśli w konsekwencji stwierdzenia nieważności nie pozostanie w mocy żadne rozporządzenie dotyczące zarządzania nakładem połowowym.

21 Z powyższych uwag wynika, że zaskarżone przepisy nie mogą zostać oddzielone od reszty spornego rozporządzenia. Stąd przedstawione przez Królestwo Hiszpanii żądanie stwierdzenia nieważności rzeczonego rozporządzenia w części jest niedopuszczalne, a skargę należy odrzucić.

W przedmiocie kosztów

22 Zgodnie z art. 69 § 2 regulaminu kosztami zostaje obciążona, na żądanie strony przeciwnej, strona przegrywająca sprawę. Ponieważ Rada wniosła o obciążenie Królestwa Hiszpanii kosztami postępowania, a Królestwo Hiszpanii przegrało sprawę, należy obciążyć je kosztami postępowania. Zgodnie z § 4 tego artykułu Komisja pokrywa własne koszty.

Z powyższych względów Trybunał (druga izba) orzeka, co następuje:

1) Skarga zostaje odrzucona.

2) Królestwo Hiszpanii ponosi koszty postępowania.

3) Komisja Wspólnot Europejskich pokrywa własne koszty.

Podpisy

* Język postępowania: hiszpański.