W następstwie niniejszej publikacji organy państwa członkowskiego lub państwa trzeciego lub osoba fizyczna lub prawna mająca uzasadniony interes oraz mająca siedzibę lub miejsce pobytu w państwie trzecim mogą, zgodnie z art. 17 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1143 (1), wnieść sprzeciw do Komisji w terminie trzech miesięcy od daty niniejszej publikacji.

Specyfikacja produktu, o której mowa w art. 7 rozporządzenia (UE) nr 1151/2012, jest dostępna w unijnym rejestrze oznaczeń geograficznych.

JEDNOLITY DOKUMENT

„Antep Lahmacunu / Gaziantep Lahmacunu”

Nr UE: PGI-TR-03044 – 1.12.2023

ChNP ( ) ChOG (x)

1.   Nazwa lub nazwy (ChNP lub ChOG)

„Antep Lahmacunu / Gaziantep Lahmacunu”

2.   Państwo członkowskie lub państwo trzecie

Turcja

3.   Opis produktu rolnego lub środka spożywczego

3.1.   Typ produktu

Pozostałe przetworzone lub zakonserwowane mięso, z owiec

Kod Nomenklatury scalonej

1602 90 91

3.2.   Opis produktu, do którego odnosi się nazwa podana w pkt 1

„Antep Lahmacunu / Gaziantep Lahmacunu” to tradycyjny turecki placek wytwarzany poprzez rozprowadzenie starannie przygotowanej mieszanki siekanej jagnięciny, świeżej pietruszki, pomidorów, czosnku, czerwonej i zielonej papryki, pieprzu czarnego, ewentualnie mielonej czerwonej papryki i soli na cienko rozwałkowanym cieście, a następnie wypiekanie w kamiennych piecach, co nadaje produktowi specyficzną konsystencję i smak charakterystyczne dla jego regionalnego pochodzenia.

Tabela 1

Cechy produktu końcowego „Antep Lahmacunu / Gaziantep Lahmacunu”

#	Obserwowane parametry	Jednostka	Wyjaśnienie
1	Wygląd	-	Na wierzchu wyraźnie widać siekane mięso i kawałki warzyw. Spód jest równomiernie wypieczony. Ciasto jest bardzo cienkie, mieszanka jest równomiernie na nim rozprowadzona, wyraźnie widać siekane mięso i kawałki warzyw, pieczone mięso jest przyrumienione, a kawałki warzyw pozostają zielone.
2	Kształt	-	Owalny
3	Barwa	-	Spód jest lekko spieczony i jasnobrązowy, a wierzch zachowuje barwę pieczonego siekanego mięsa, warzyw i ciasta.
4	Zapach i smak	-	Charakterystyczny smak połączenia pieczonego ciasta, warzyw, przypraw i siekanego mięsa.
5	Konsystencja	-	Daje się składać, ale po złożeniu nie łamie się.
6	Zawartość suchej masy	Masowo (%)	5–8
Wielkość „Antep Lahmacunu / Gaziantep Lahmacunu”
7	Grubość	mm	maks. 5
8	Długość krótszego boku	cm	18–20
9	Długość dłuższego boku	cm	22–25

3.3.   Pasza (wyłącznie w odniesieniu do produktów pochodzenia zwierzęcego) i surowce (wyłącznie w odniesieniu do produktów przetworzonych)

-

3.4.   Poszczególne etapy produkcji, które muszą odbywać się na wyznaczonym obszarze geograficznym

Poniżej przedstawiono poszczególne etapy produkcji „Antep Lahmacunu / Gaziantep Lahmacunu”:

—	Przygotowanie mięsa

—	Przygotowanie ciasta

—	Przygotowanie mieszanki

—	Przygotowanie „Antep Lahmacunu / Gaziantep Lahmacunu”

—	Wypiekanie „Antep Lahmacunu / Gaziantep Lahmacunu”

3.5.   Szczegółowe zasady dotyczące krojenia, tarcia, pakowania itp. produktu, do którego odnosi się zarejestrowana nazwa

-

3.6.   Szczegółowe zasady dotyczące etykietowania produktu, do którego odnosi się zarejestrowana nazwa

Na opakowaniu produktu należy umieścić nazwę „Antep Lahmacunu / Gaziantep Lahmacunu” oraz następujące logo „Antep Lahmacunu / Gaziantep Lahmacunu”.

4.   Zwięzłe określenie obszaru geograficznego

Obszarem geograficznym produkcji „Antep Lahmacunu / Gaziantep Lahmacunu” jest całe terytorium prowincji Gaziantep.

5.   Związek z obszarem geograficznym

Związek między „Antep Lahmacunu / Gaziantep Lahmacunu” a obszarem geograficznym opiera się na dużej renomie produktu, oryginalnym przepisie i tradycyjnych umiejętnościach wytwórczych wypracowanych przez rzemieślników z Gaziantepu.

W 2015 r. Gaziantep dołączyło do Sieci Miast Kreatywnych UNESCO, zyskując sobie uznanie jako miasto gastronomii. „Antep Lahmacunu / Gaziantep Lahmacunu” to tradycyjny wypiek z Gaziantepu, miasta cenionego za swoje bogate dziedzictwo kulinarne i status ośrodka gastronomii.

Gaziantep dysponuje infrastrukturą kulturalną, dzięki której może stać się jednym z najważniejszych centrów gastronomii w Turcji i na świecie. Kluczowym czynnikiem warunkującym status tego miasta jako ośrodka gastronomii jest bogata tradycja kulinarna, na którą składa się około 600 unikatowych dań. Wśród tych dań wyróżnia się „Antep Lahmacunu / Gaziantep Lahmacunu” jako najpopularniejszy i powszechnie spożywany wypiek. Tę trwałą popularność przypisuje się wielowiekowej tradycji kulinarnej i gromadzonej od setek lat wiedzy fachowej.

Podróżnych odwiedzających Gaziantep, po zapoznaniu się z historią miasta i jego naturalnym pięknem, często przyciąga jego bogata kuchnia. Gaziantep, jako miasto cieszące się renomą w obszarze gastronomii, wyróżnia się wyjątkowymi tradycjami kulinarnymi. Wśród nich „Antep Lahmacunu / Gaziantep Lahmacunu” zajmuje pierwsze miejsce pod względem rozpoznawalności i konsumpcji.

Głębokie przywiązanie mieszkańców Gaziantepu do tradycji ma kluczowe znaczenie dla zachowania produktu „Antep Lahmacunu / Gaziantep Lahmacunu”. Przygotowanie i serwowanie tego przysmaku to pielęgnowana tradycja, stanowiąca integralny element zarówno życia codziennego, jak i specjalnych okazji, takich jak spotkania rodzinne, zaręczyny, śluby, uroczystości obrzezania, urodziny, pogrzeby, święta religijne i ramadan.

Produkcja „Antep Lahmacunu / Gaziantep Lahmacunu” jest dla mieszkańców regionu tak istotną sztuką, że jej mistrzowie wpajają jej skomplikowane zasady praktykującym u nich uczniom już od młodego wieku. Wiedzę na temat procesu produkcji uczniowie nabywają wcześnie od swoich rodzin i mistrzów, dbając o zachowanie tej tradycji i z czasem stając się ekspertami.

W swoich wspomnieniach i opowiadaniach Alleben Anıları oraz Alleben Öyküleri (pierwsza publikacja: Can Yayınları, Stambuł, 1991; kolejne wydania: Adam Yayınları, Stambuł, 1995 i Yapı Kredi Yayınları) we fragmentach poświęconych Gaziantepowi poeta Ülkü Tamer wspomina, że „Antep Lahmacunu / Gaziantep Lahmacunu” przygotowano na prawie każdej ulicy i w prawie każdym domu. To pokazuje, że spożywanie „Antep Lahmacunu / Gaziantep Lahmacunu” stanowi głęboko zakorzenioną tradycją kulturową.

Kiedy mieszkańcy Gaziantep chcą zjeść „Antep Lahmacunu / Gaziantep Lahmacunu” na gorąco, przygotowują w domu składniki mieszanki i zabierają je do lokalnego rzeźnika. Rzeźnik dokładnie rozdrabnia wszystkie warzywa, dodaje pastę pomidorową, przyprawy i siekaną jagnięcinę i dokładnie wszystko miesza. Następnie mieszankę tę zanosi się do jednej z licznych w Gaziantep piekarni przygotowujących placki pide. Ponieważ sklepy mięsne i piekarnie pide często znajdują się obok siebie, mieszankę przygotowywaną przez rzeźnika łatwo jest dostarczyć do piekarni. Mistrz piekarski pide cienko rozwałkowuje ciasto, rozprowadza na wierzchu mieszankę i wypieka placek w kamiennym piecu opalanym drewnem. Placki lahmacun podaje się na gorąco, co uwydatnia ich świeżość i charakterystyczne smaki (Kılınç Şahin, S. i Baysal, K., „Samples of Street Foods of Gastronomic City Gaziantep”, Premium E-Journal of Social Sciences, s. 422–431).

„Antep Lahmacunu / Gaziantep Lahmacunu” zachowuje swój autentyczny smak od 150 lat, przez co stał się nieodzowną częścią tradycji kulinarnej Gaziantep. Danie to uważa się za jeden z najistotniejszych i najbardziej symbolicznych składników bogatego dziedzictwa gastronomicznego tego miasta (Öztan, T. T. i Şüyün, F., Bir Lezzet Cenneti: Gurme Kent Gaziantep Mutfağı, Oğlak Yayınları, 2016, s. 82).

Serwująca „Antep Lahmacunu / Gaziantep Lahmacunu” restauracja İmam Çağdaş (założona w 1887 r.) zajęła 28. miejsce w kategorii „Najsłynniejszych lokali gastronomicznych świata – najbardziej legendarnych restauracji” w rankingu @tasteatlas za 2023/2024 r. – jest to pierwsza turecka restauracja, która trafiła na tę prestiżową listę.

W konkursie dla najlepszych tureckich marek, zorganizowanym przez UGD (Uluslararası Gazeteciler Delegasyonu, Międzynarodowa Delegacja Dziennikarzy) zgodnie z koncepcją „100 nagród na 100 lat” dla uczczenia 100. rocznicy ustanowienia Republiki Turcji, wyróżniono wielu producentów „Antep Lahmacunu / Gaziantep Lahmacunu”.

W 2019 r. produkującą „Antep Lahmacunu / Gaziantep Lahmacunu” firmę Tatbak Company uhonorowano turecką nagrodą za najlepsze innowacje i osiągnięcia.

Konkurs jedzenia „Antep Lahmacunu / Gaziantep Lahmacunu”, organizowany co roku przez gminę metropolitalną Gaziantep, przerodził się w słynny festiwal. Podczas tego wydarzenia wypiekany jest specjalny „Antep Lahmacunu / Gaziantep Lahmacunu” o długości 120 cm, a uczestnicy biorą udział w zawodach, których celem jest jak najszybsze zjedzenie go. Zwycięzcy otrzymują różne nagrody, a festiwal cieszy się coraz większym zainteresowaniem. Jego głównym zadaniem jest zwiększanie rozpoznawalności tego wyjątkowego produktu i jego promocja.

Liczni redaktorzy stron internetowych i smakosze utrzymują, że z Gaziantepu nie można wyjechać, nie próbując „Antep Lahmacunu / Gaziantep Lahmacunu” od słynnego producenta, Üçler Kebap. Rekomendacja ta często pojawia się w artykułach i recenzjach dotyczących kultury kulinarnej Gaziantep.

Podczas dorocznego Festiwalu GastroAntep produkt „Antep Lahmacunu / Gaziantep Lahmacunu” nadal celebruje się jako przysmak, bez którego nie można się obejść. Festiwal prezentuje bogactwo i różnorodność tradycji kulinarnej Gaziantepu, a jej głównym symbolem jest „Antep Lahmacunu / Gaziantep Lahmacunu”. Goście mogą cieszyć się jego wyjątkowym smakiem, zarazem dogłębniej zapoznając się z dziedzictwem kulturowym Gaziantepu. To szczególne wydarzenie odgrywa istotną rolę, przyczyniając z roku na rok do coraz większej rozpoznawalności „Antep Lahmacunu / Gaziantep Lahmacunu” i jego promocji.

Znany turecki podróżnik z XVII w., Evliya Çelebi, wspomina o „Antep Lahmacunu / Gaziantep Lahmacunu” w swojej pracy Seyahatname. Książka ta to ważne dzieło, w którym przedstawiono różne miejsca w Imperium Osmańskim (Evliya Çelebi Seyahatnamesi, tom 1, red.: Robert Dankoff i Seyit Ali Kahraman, Yapı Kredi Yayınları, Stambuł, 2011).

Podczas przygotowywania „Antep Lahmacunu / Gaziantep Lahmacunu” jagnięcinę, zwykle pochodzącą z jagniąt w wieku 12–14 miesięcy, sieka się przy użyciu specjalnych noży zwanych zırh. Do siekanego mięsa dodaje się następnie przyprawy określone w przepisie – w ten sposób powstaje mieszanka dodawana do ciasta w celu przygotowania „Antep Lahmacunu / Gaziantep Lahmacunu”.

Stosowanie długich i ostrych noży zırh pozwala na rozdrobnienie mięsa jagnięcego bez zgniatania go. Użycie tych noży i rozdrabnianie mięsa wymagają odpowiednich umiejętności. Mistrzowie przygotowania Lahmacun mają doświadczenie w użyciu noży zırh. Mięso siekane za ich pomocą odznacza się bardziej wyrazistym smakiem oraz tworzy bardziej jednorodną mieszankę z pozostałymi składnikami.

Jagnięcina wykorzystywana w „Antep Lahmacunu / Gaziantep Lahmacunu” ma jaśniejszą barwę z różowymi odcieniami. Ma cieńsze włókna, a w związku z tym kruchą konsystencję. Dzięki temu „Antep Lahmacunu / Gaziantep Lahmacunu” jest produktem łatwym w przeżuwaniu.

Istotne jest, aby mąka stosowana w „Antep Lahmacunu / Gaziantep Lahmacunu” spełniała określone normy jakości, a wytwarzane z niej ciasto odznaczało się określoną odpornością na rozciąganie. Mąka używana do produkcji placków lahmacun musi zapewniać określone cechy ekstensograficzne ciasta (energia: 90–110 cm2, odporność na rozciąganie: 280–350 BU, rozciągliwość: 150–190 mm).

Do wypiekania „Antep Lahmacunu / Gaziantep Lahmacunu” na wyznaczonym obszarze geograficznym używa się specjalnych pieców kamiennych. Ich zastosowanie zapewnia pożądaną chrupką konsystencję. Są to piece o półokrągłej podstawie, a ich konstrukcja ma zwykle kształt ćwiartki kuli. Podstawa pieca jest zbudowana z kilku warstw, w tym czerwonej gliny, materiału izolacyjnego, soli, proszku szklanego i czarnego kamienia. Kulista górna część składa się z czerwonej gliny, kamienia i cegły. Placki lahmacun wkłada się do pieca przez otwór o szerokości około 1 m i wysokości 70–75 cm. Piece te wyposażone są również w komin do odprowadzania dymu oraz miechy do regulacji przepływu powietrza, co zapewnia optymalne warunki wypieku.

Ze względu na miękką i delikatną konsystencję używanej jagnięciny „Antep Lahmacunu / Gaziantep Lahmacunu” przyrządza się w temperaturze 300–350 °C w krótkim czasie – w ciągu 3–4 minut. Czas przyrządzania innych rodzajów placków lahmacun w tej samej temperaturze może wynosić 8–10 minut. Dłuższy czas przyrządzania może sprawić, że placki lahmacun będą twarde i łamliwe. Czas i temperatura przyrządzania „Antep Lahmacunu / Gaziantep Lahmacunu” zapobiegają takim wadom, przy czym wystarczający czas przyrządzania pozwala uwydatnić smak pozostałych składników.

Przygotowanie ciasta z mąki o tych szczególnych właściwościach wymaga umiejętności i wiedzy fachowej. Po odpowiednim przygotowaniu ciasto uzyskuje chrupką konsystencję, która wzmacnia charakterystyczny smak produktu. Poprzez wypiek w piecu kamiennym ciepło oddziałuje równomiernie na górną i dolną warstwę cienkiego ciasta, dzięki czemu zarówno ciasto, jak i mieszanka są idealnie przyrządzone. Mięso i przyprawy harmonijnie łączą się z ciastem, co skutkuje wyjątkowym smakiem.

„Antep Lahmacunu / Gaziantep Lahmacunu” odznacza się cechą, która odróżnia go od innych placków lahmacun. Produkt zawiera bowiem dużą ilość świeżych warzyw, takich jak pietruszka, czosnek i pomidory. Warzywa te mają zasadnicze znaczenie zarówno pod względem smaku, jak i aromatu. W szczególności czosnek podkreśla charakterystyczny zapach i smak placka lahmacun. Ponadto świeżość warzyw i ich odpowiednie zrównoważenie przyczyniają się do wyjątkowego profilu smakowego. W połączeniu ze specjalnym ciastem i drobno posiekaną jagnięciną zapewniają one produktowi „Antep Lahmacunu / Gaziantep Lahmacunu” dobrze wyważony i bogaty profil smakowy. Cechy te odróżniają „Antep Lahmacunu / Gaziantep Lahmacunu” od innych rodzajów placków lahmacun.

Odesłanie do publikacji specyfikacji produktu

Oficjalny e-biuletyn tureckiego Urzędu Patentowego i Znaków Towarowych nr 236 z 15.06.2022, s. 92.

---

(1)  Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1143 z dnia 11 kwietnia 2024 r. w sprawie oznaczeń geograficznych w odniesieniu do wina, napojów spirytusowych i produktów rolnych oraz gwarantowanych tradycyjnych specjalności i określeń jakościowych stosowanych fakultatywnie w odniesieniu do produktów rolnych, zmieniające rozporządzenia (UE) nr 1308/2013, (UE) 2019/787 i (UE) 2019/1753 oraz uchylające rozporządzenie (UE) nr 1151/2012 (Dz.U. L, 2024/1143, 23.4.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2024/1143/oj).