European flag

Dziennik Urzędowy
Unii Europejskiej

PL

Seria C


C/2025/1073

24.2.2025

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez Mestský súd Bratislava I w dniu 29 października 2024 r. – postępowanie karne przeciwko AC

(Sprawa C-748/24, Kotaňák  (1) )

(C/2025/1073)

Język postępowania: słowacki

Sąd odsyłający

Mestský súd Bratislava I

Strony w postępowaniu głównym

Strona inicjująca postępowanie przed sądem odsyłającym: Okresná prokuratúra Bratislava III

Druga strona postępowania: AC

Pytania prejudycjalne

1)

Czy prawo do poszanowania domniemania niewinności na podstawie art. 48 ust. 1 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej w związku z art. 4 ust. 1 i art. 6 ust. 1 dyrektywy 2016/343 z dnia 9 marca 2016 r. w sprawie wzmocnienia niektórych aspektów domniemania niewinności i prawa do obecności na rozprawie w postępowaniu karnym (2), jak również zasada proporcjonalności oraz prawo do obrony na podstawie art. 48 ust. 2 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej stoją na przeszkodzie temu, aby sąd wyższej instancji w ramach postępowania w przedmiocie zażalenia prokuratora na postanowienie sądu pierwszej instancji o umorzeniu postępowania karnego przedstawił w uzasadnieniu orzeczenia jeszcze przed rozstrzygnięciem sprawy co do istoty i bez przeprowadzenia w sprawie postępowania dowodowego przed sądem następujące wnioski co do prawa i okoliczności faktycznych:

„Nieprawdziwe informacje wyłącznie o charakterze intymnym, które oskarżony za pośrednictwem swojego postu udostępnił szerokiemu gronu obserwujących, z uwagi na ich treść są w stanie poważnie naruszyć relacje partnerskie, rodzinne i przyjacielskie oraz podważyć zaufanie do osoby pokrzywdzonej […]. Z dowodów, które zostały przeprowadzone w postępowaniu przygotowawczym i na których oparł się również sąd rejonowy, wynika niewątpliwie, że oskarżony posługuje się w stosunku do niej kłamstwami, atakuje ją, wskutek czego znalazła się ona w bardzo nieprzyjemnych sytuacjach w kręgu swojej rodziny i osób z jej otoczenia. Intymne relacje pomiędzy nią a SB są wymysłem oskarżonego i to, na co wskazywał oskarżony w swoich wypowiedziach, nigdy nie miało miejsca […]. Co się tyczy określenia, która z opublikowanych informacji miała być nieprawdziwa, to niewątpliwie chodzi o informację, której prawdziwość została zweryfikowana w postępowaniu przygotowawczym w oparciu o przeprowadzone dowody i dotyczyła intymnej relacji między pokrzywdzoną a świadkiem SB oraz praktyk seksualnych, których wykonywanie oskarżony jednoznacznie opisał w poście”?

2)

Czy na odpowiedź na pytanie pierwsze ma wpływ okoliczność, że uregulowanie krajowe ani praktyka krajowa nie nakazywały sądowi wyższej instancji dokonania oceny okoliczności faktycznych i prawnych w uzasadnieniu postanowienia uchylającego i to uzasadnienie można było ograniczyć wyłącznie do tego, że orzeczenie sądu niższej instancji jest wadliwe, ponieważ sąd pierwszej instancji powinien przeprowadzić postępowanie dowodowe na rozprawie głównej i na podstawie wyników tego postępowania dowodowego orzec w sprawie?

3)

Czy na odpowiedź na pytanie pierwsze ma wpływ okoliczność, że sąd wyższej instancji, rozstrzygając w przedmiocie zażalenia prokuratora, orzekł wyłącznie na podstawie dowodów przeprowadzonych w postępowaniu przygotowawczym, które nie zostały dotychczas nawet przeprowadzone przed sądem pierwszej instancji?

4)

W razie odpowiedzi twierdzącej na pytanie pierwsze: czy odpowiednimi środkami dla zapewnienia poszanowania domniemania niewinności w rozumieniu art. 4 ust. 2 dyrektywy 2016/343 są następujące czynności i orzeczenia:

(i)

czynność krajowego sądu pierwszej instancji, który powołując się na zasadę pierwszeństwa i skuteczności prawa Unii, pominie wnioski co do prawa i okoliczności faktycznych wyrażone przez sąd wyższej instancji w uzasadnieniu orzeczenia w zakresie, w jakim stoją one w sprzeczności z prawem Unii, choć w innym wypadku zgodnie z uregulowaniem krajowym wnioski te byłyby prawnie wiążące, i rozstrzygnie sprawę samodzielnie po przeprowadzeniu odpowiedniego postępowania dowodowego; albo

czynność krajowego sądu pierwszej instancji, który powołując się na zasadę pierwszeństwa i skuteczności prawa Unii, pominie wnioski co do prawa i okoliczności faktycznych wyrażone przez sąd wyższej instancji w uzasadnieniu orzeczenia w zakresie, w jakim stoją one w sprzeczności z prawem Unii, choć w innym wypadku zgodnie z uregulowaniem krajowym wnioski te byłyby prawnie wiążące, i sam ponownie rozstrzygnie sprawę, wydając takie samo orzeczenie o umorzeniu postępowania karnego, jakie już raz zostało uchylone przez sąd wyższej instancji; albo

(ii)

wyłączenie sędziów sądu wyższej instancji od udziału w postępowaniu z uwagi na brak bezstronności z powodu naruszenia domniemania niewinności na podstawie zarzutu braku bezstronności podniesionego przez podejrzanego?


(1)  Niniejszej sprawie została nadana fikcyjna nazwa. Nie odpowiada ona rzeczywistej nazwie ani rzeczywistemu nazwisku żadnej ze stron postępowania.

(2)   Dz.U. 2016, L 65, s. 1.


ELI: http://data.europa.eu/eli/C/2025/1073/oj

ISSN 1977-1002 (electronic edition)