21.12.2018

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 463/2

P8_TA(2018)0025

Raport roczny Europejskiego Banku Centralnego za 2016 r.

Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 6 lutego 2018 r. w sprawie raportu rocznego Europejskiego Banku Centralnego za rok 2016 (2017/2124(INI))

(2018/C 463/01)

Parlament Europejski,

—	uwzględniając raport roczny Europejskiego Banku Centralnego za rok 2016,

—	uwzględniając art. 284 ust. 3 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE),

—	uwzględniając Statut Europejskiego Systemu Banków Centralnych i Europejskiego Banku Centralnego (EBC), w szczególności jego art. 3 i 15,

—	uwzględniając art. 3 Traktatu o Unii Europejskiej (TUE),

—	uwzględniając sprawozdanie Grupy Wysokiego Szczebla ds. Zasobów Własnych (sprawozdanie Montiego),

—	uwzględniając procedurę dotyczącą zakłóceń równowagi makroekonomicznej,

—	uwzględniając artykuł opublikowany w Biuletynie Ekonomicznym EBC zatytułowany „MFI lending rates: pass-through in the time of non-standard monetary policy” (Oprocentowanie kredytów MIF: efekt przeniesienia w czasach niestandardowej polityki pieniężnej” (wydanie 1/2017);

—	uwzględniając sprawozdanie Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego z 2017 roku w sprawie europejskiego przemysłu i polityki pieniężnej,

—	uwzględniając sprawozdanie Transparency International zatytułowane „Two sides of the same coin? Independence and accountability of the European Central Bank” (Dwie strony medalu? Niezależność i rozliczalność Europejskiego Banku Centralnego),

—	uwzględniając stronę informacyjną EBC zatytułowaną „Czym jest pieniądz?”,

—	uwzględniając umowę EBC w sprawie awaryjnego wsparcia płynnościowego opublikowaną w dniu 19 czerwca 2017 r.,

—	uwzględniając zalecenie Komisji 2010/191/UE z dnia 22 marca 2010 r. dotyczące zakresu i skutków statusu banknotów i monet euro jako prawnego środka płatniczego (1);

—	uwzględniając art. 11 rozporządzenia Rady (WE) nr 974/98 z dnia 3 maja 1998 r. w sprawie wprowadzenia euro (2);

—	uwzględniając art. 128 ust. 1 TFUE dotyczący statusu euro jako legalnego środka płatniczego;

—	uwzględniając przemówienie przewodniczącego EBC z dnia 6 kwietnia 2017 r.,

—	uwzględniając art. 127 ust. 5 TFUE,

—	uwzględniając art. 127 ust. 2 TFUE,

—	uwzględniając informacje przekazane przez EBC w odpowiedzi na uwagi Parlamentu Europejskiego zawarte w rezolucji w sprawie sprawozdania rocznego Europejskiego Banku Centralnego za rok 2015 (3),

—	uwzględniając art. 132 ust. 1 Regulaminu,

—	uwzględniając sprawozdanie Komisji Gospodarczej i Monetarnej (A8-0383/2017),

mając na uwadze, że na posiedzeniu w dniach 9 i 10 marca 2016 r. Rada Prezesów EBC przyjęła dalsze środki mające na celu osiągnięcie celu podstawowego, jakim jest utrzymanie stabilności cen, oraz celu drugorzędnego, jakim jest wspieranie gospodarki za pomocą polityki pieniężnej, które to środki obejmują: 1) obniżenie podstawowych stóp procentowych EBC, w szczególności stopy depozytu w banku centralnym do -0,4 %; 2) zwiększenie miesięcznych kwot skupu aktywów w ramach programu skupu aktywów (APP) do 80 mld EUR; 3) włączenie nowego programu skupu aktywów sektora przedsiębiorstw (CSPP) do programu APP w celu zakupu denominowanych w euro obligacji na poziomie inwestycyjnym emitowanych przez przedsiębiorstwa niebankowe pochodzące ze strefy euro; oraz 4) nową serię ukierunkowanych dłuższych operacji refinansujących (TLTRO) z terminem zapadalności wynoszącym cztery lata;

mając na uwadze, że na posiedzeniu w dniach 7 i 8 grudnia 2016 r. Rada Prezesów EBC podjęła decyzję o wydłużeniu horyzontu programu APP z obniżonym miesięcznym poziomem (z 80 mld EUR do 60 mld EUR) od kwietnia 2017 r. do grudnia 2017 r. lub w razie konieczności dłużej, a w każdym razie do czasu, gdy Rada Prezesów uzna, iż nastąpiło trwałe zbliżenie ścieżki inflacji do wyznaczonego przez nią celu inflacyjnego;

C.	mając na uwadze, że członkowie Zarządu EBC konsekwentnie podkreślają znaczenie wdrożenia reform zwiększających produktywność w strefie euro, a także polityki fiskalnej sprzyjającej wzrostowi w ramach paktu stabilności i wzrostu;

D.	mając na uwadze, że według prognozy makroekonomicznej Eurosystemu z września 2017 r. roczna inflacja w strefie euro mierzona zharmonizowanym indeksem cen konsumpcyjnych (HICP) wyniesie 1,5 % w 2017 r., 1,2 % 2018 r. i 1,5 % w 2019 r.;

mając na uwadze, że głównym celem Europejskiego Systemu Banków Centralnych (ESBC) jest utrzymanie stabilności cen, zdefiniowanej przez Radę Prezesów EBC jako roczny wzrost HICP dla strefy euro na poziomie zbliżonym do 2 %, lecz poniżej tej wartości w perspektywie średnioterminowej; mając na uwadze, że w każdym z czterech lat od 2013 r. prognozy EBC pozostawały znacznie poniżej tego średnioterminowego celu inflacyjnego, a obecnie EBC przewiduje, że inflacja nie osiągnie tego docelowego poziomu przed 2020 r.;

F.	mając na uwadze, że zdaniem EBC słaba dynamika inflacji wynika między innymi z niskiego tempa wzrostu płac i niskich cen energii;

G.	mając na uwadze, że art. 127 ust. 5 TFUE zobowiązuje ESBC do przyczyniania się do stabilności systemu finansowego;

H.	mając na uwadze, że w 2016 r. zysk netto EBC wyniósł 1,19 mld EUR w porównaniu z 1,08 mld EUR w 2015 r.;

I.	mając na uwadze, że ten zysk netto wynika głównie z wyższych przychodów odsetkowych netto z papierów wartościowych utrzymywanych w celach związanych z polityką pieniężną, w tym z portfela APP i portfela USD;

J.	mając na uwadze, że stopa wzrostu i stopa bezrobocia są nadal wysoce zróżnicowane pod względem geograficznym, co niebezpiecznie zwiększa niestabilność gospodarki i zagraża solidnemu rozwojowi;

K.	mając na uwadze, że w art. 123 TFUE i art. 21 Statutu Europejskiego Systemu Banków Centralnych i Europejskiego Banku Centralnego zakazuje się finansowania rządów ze środków banku centralnego;

mając na uwadze, że rosnąca liczba przedsiębiorstw działających w obszarze technologii finansowej stwarza istotne możliwości rozszerzenia zakresu włączenia społecznego pod względem finansowym w strefie euro, a także zwiększa potrzebę nadzoru i monitorowania na szczeblu mikroostrożnościowym i makroostrożnościowym;

Kwestie ogólne

podkreśla, że zgodnie z art. 7 Statutu EBC ani EBC, ani krajowy bank centralny, ani członek któregokolwiek z ich organów decyzyjnych nie zwracają się o instrukcje ani ich nie przyjmują od instytucji czy organów Unii, rządów państw członkowskich ani żadnego innego organu; podkreśla w związku z tym niezależność EBC jako organu kształtującego politykę pieniężną strefy euro, jak określono w Traktacie; podkreśla jednak potrzebę większej rozliczalności i przejrzystości, proporcjonalnie do stopnia tej niezależności;

podkreśla federalny charakter EBC, który wyklucza możliwość weta ze strony poszczególnych państw członkowskich oraz ingerencję rządów, co umożliwia EBC podejmowanie zdecydowanych działań w różnych sprawach, np. w obliczu kryzysu;

zwraca uwagę, że prowadzona przez EBC akomodacyjna polityka pieniężna, obejmująca niskie stopy procentowe i program skupu aktywów, w latach 2012-2016 przyczyniła się do ożywienia gospodarczego i tworzenia miejsc pracy, między innymi dzięki zapobieganiu deflacji, zachowywaniu korzystnych warunków finansowania dla firm i gospodarstw domowych oraz utrzymywaniu stabilności finansowej i prawidłowego funkcjonowania systemów płatności; jest jednak zaniepokojony skutkami niekonwencjonalnych środków polityki pieniężnej dla klientów indywidualnych oraz dla równowagi finansowej systemów emerytalnych i ubezpieczeniowych, jak również tworzeniem się baniek spekulacyjnych, które EBC powinien dokładnie monitorować i minimalizować;

jest zaniepokojony tym, że banki strefy euro nie skorzystały ze sprzyjającego środowiska stworzonego przez EBC, aby wzmocnić swój kapitał własny, lecz – według Banku Rozrachunków Międzynarodowych – wykorzystały je do wypłaty znacznych dywidend, nieraz przekraczających poziom zysków zatrzymanych;

jest nadal zaniepokojony utrzymującymi się wysokimi poziomami aktywów niezbywalnych i papierów wartościowych zabezpieczonych aktywami wśród zabezpieczeń operacji refinansujących Eurosystemu; ponownie zwraca się do EBC o przedstawienie informacji, które banki centralne przyjęły takie papiery wartościowe, jak również o ujawnienie metod wyceny takich aktywów; podkreśla, że ujawnienie tych informacji byłoby korzystne z punktu widzenia kontroli parlamentarnej nad realizacją zadań nadzorczych powierzonych EBC;

zauważa z zaniepokojeniem, że pomimo zmniejszenia nierównowagi zewnętrznej w strefie euro ponownie pojawiają się zaburzenia równowagi w systemie TARGET 2, co wskazuje na stały odpływ kapitału z peryferii strefy euro;

Stabilność cen

przypomina, że według Eurostatu w 2016 r. średnia inflacja w strefie euro wyniosła 0,2 %, natomiast inflacja z wyłączeniem cen energii wyniosła 0,9 %; zauważa ponadto, że – jak stwierdzono w raporcie rocznym EBC – w 2016 r. inflacja bazowa nadal nie wykazywała wyraźnego trendu wzrostowego;

zauważa, że według oczekiwań inflacja w strefie euro ma pozostać na poziomie poniżej 2 % przynajmniej do roku 2020, pomimo bardzo akomodacyjnej polityki pieniężnej prowadzonej przez EBC, co sugeruje, że gospodarka strefy euro nie wykorzystuje w pełni swojego potencjału, a w wyniku między innymi niedawnej aprecjacji kursu euro trudniej jest osiągnąć stabilność cen;

odnotowuje, że w ocenie samego EBC bez przyjętego przez niego pakietu środków inflacja byłaby średnio o prawie 0,5 % niższa od wartości obecnie przewidywanej na lata 2016–2019;

10.

zgadza się z EBC, że wyważony zestaw rozsądnych, prowzrostowych krajowych polityk fiskalnych, bazujący na pełnym poszanowaniu paktu stabilności i wzrostu, w tym jego elastyczności, a także ambitne i zrównoważone pod względem społecznym reformy zwiększające produktywność, są również wymagane na poziomie państw członkowskich, aby obecne cykliczne ożywienie gospodarcze przerodziło się w trwały, zrównoważony i solidny strukturalny długoterminowy rozwój gospodarczy;

11.

uważa, że biorąc pod uwagę obecną nieefektywność kanałów transmisji polityki pieniężnej, EBC musi zadbać o osiągnięcie stabilności cen, definiowanej przez Radę Prezesów EBC jako stopa inflacji na poziomie poniżej, ale blisko 2 %; jest zdania, że EBC powinien uważnie przeanalizować korzyści i skutki uboczne swojej polityki, zwłaszcza pod kątem planowanych działań w celu walki z deflacją w przyszłości; uważa, że aby budować pewność i zaufanie na rynkach finansowych, EBC powinien skupić się na jasnym i zwięzłym informowaniu o stosowanych środkach polityki pieniężnej;

12.

uważa, że trwający kryzys wyraźnie pokazał konieczność zróżnicowania teoretycznych podstaw ram polityki w bankach centralnych; zwraca się do EBC, aby w swoim kolejnym raporcie rocznym przeanalizował wpływ kryzysu na ewolucję tych ram teoretycznych;

Wzrost gospodarczy i zatrudnienie

13.

przypomina, że, zgodnie z art. 2 swego statutu oraz z art. 127 TFUE, a także z bardziej szczegółowymi przepisami określonymi w art. 282 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, EBC musi, bez uszczerbku dla podstawowego celu, jakim jest utrzymanie stabilności cen, wspierać „ogólne polityki gospodarcze w Unii”, aby przyczynić się do osiągnięcia celów Unii określonych w art. 3 TUE;

14.

zwraca uwagę, że wzrost PKB w strefie euro (2 % w 2015 r. i 1,8 % w 2016 r.) był wprawdzie skromny, lecz stabilny i wyższy niż w latach ubiegłych, a tempo wzrostu ma stały charakter; zauważa, że prognoza gospodarcza Komisji z jesieni 2017 r. przewiduje stopę wzrostu PKB na poziomie 2,2 % w 2017 r. i 2,3 % w 2018 r.;

15.

podkreśla, że według raportu rocznego EBC za rok 2016 tempo wzrostu inwestycji było nieco niższe niż w roku poprzednim; podkreśla, że działania EBC w obszarze polityki monetarnej nie przyniosły jeszcze wymiernych skutków po stronie inwestycji w gospodarce UE; zauważa, że sytuacja ta jest szczególnie niekorzystna dla peryferyjnych regionów Unii;

16.

z żalem podkreśla, że według światowej prognozy gospodarczej MFW z kwietnia 2017 r. luka produktowa w strefie euro wyniosła -1,2 % potencjalnego PKB w 2016 r. i najprawdopodobniej pozostanie ujemna do 2019 r., co sugeruje, że PKB strefy euro pozostanie poniżej swojego potencjału w okresie objętym prognozą;

17.

zauważa, że według EBC jego polityka pieniężna miała kluczowe znaczenie dla cyklicznego ożywienia gospodarczego w strefie euro, które było i jest nadal napędzane między innymi przez popyt wewnętrzny, wspierany przez korzystne warunki finansowania i poprawę sytuacji na rynkach pracy, jak również przeprowadzone w niektórych państwach członkowskich reformy zwiększające produktywność i konkurencyjność, korzystając także na spadku cen ropy, co zapewni łączny wkład na poziomie 1,7 % we wzrost gospodarczy w latach 2016–2019;

18.

jest zdania, że – jak zauważył prezes EBC – polityka pieniężna nie wystarczy do podtrzymania ożywienia gospodarczego, nie może też przyczynić się do rozwiązania problemów strukturalnych gospodarki europejskiej, o ile nie uzupełnią jej odpowiednio zaprojektowane, społecznie zrównoważone, sprawiedliwe i ukierunkowane na zwiększenie wzrostu i konkurencyjności strategie polityczne na szczeblu państw członkowskich, w połączeniu z rozsądną polityką fiskalną w ramach paktu stabilności i wzrostu; ponadto zgadza się z EBC, że niezbędne jest pogłębienie struktury instytucjonalnej UGW, aby wesprzeć wspomniane wyżej reformy i zwiększyć odporność strefy euro na wstrząsy makroekonomiczne;

19.

ubolewa, że choć bezrobocie spadło z 10,5 % w grudniu 2015 r. do 9,6 % w grudniu 2016 r., wiele państw strefy euro wciąż boryka się wysokim poziomem bezrobocia, a łączny popyt w strefie euro utrzymuje się na niskim poziomie; zwraca również uwagę, że utrzymujące się nierówności w UE mogą być szkodliwe dla zdrowego rozwoju gospodarczego sprzyjającego włączeniu społecznemu; w związku z tym wzywa do wdrażania strategii politycznych ukierunkowanych na zwiększenie produktywności, z naciskiem na umiejętności, które ułatwiają dalsze tworzenie wysokiej jakości miejsc pracy, a także wzrosty płac;

20.

odnotowuje zawartą w raporcie rocznym EBC analizę dystrybucyjnych efektów polityki EBC; zachęca EBC do dalszego badania dystrybucyjnych skutków swojej polityki pieniężnej, w tym dla nierówności dochodów, oraz do wzięcia tych badań pod uwagę w kontekście opracowywania polityki pieniężnej;

21.

podkreśla, że aby zapewnić pełną skuteczność polityki pieniężnej, zaburzenia równowagi rachunku obrotów bieżących należy skorygować przy użyciu odpowiednich strategii polityki gospodarczej i fiskalnej, a także reform zwiększających produktywność;

Podaż kredytów i nadzór bankowy

22.

zwraca uwagę, że chociaż agregat M1 rósł w tempie 8,8 % w 2016 r., agregat M3 nadal wzrasta jedynie o 5 % rocznie, co pokazuje, że transmisja polityki pieniężnej nie jest w pełni skuteczna i wskazuje na zakłócenia w zakresie polityki pieniężnej i brak odpowiedniej podaży kredytów; podkreśla w związku z tym znaczenie unii rynków kapitałowych, która może zapewnić alternatywne sposoby finansowania gospodarki w przypadku trudności w sektorze bankowym;

23.

przyznaje, że polityka pieniężna zmniejszyła do pewnego stopnia koszt kredytu i przyczyniła się do poprawy dostępu do finansowania dla przedsiębiorstw i gospodarstw domowych w strefie euro, zwłaszcza w niektórych państwach członkowskich, jak zauważono w raporcie rocznym EBC za 2016 r., w którym stwierdzono, że koszt kredytów i pożyczek dla gospodarstw domowych strefy euro nadal różni się w zależności od kraju; uważa w związku z tym, że skutki tej polityki są ograniczone ze względu na niski popyt na kredyt, utrzymywanie się problemów strukturalnych w systemach bankowych niektórych państw członkowskich, a także brak zaufania między samymi instytucjami finansowymi;

24.

zachęca do dalszej poprawy dostępu MŚP do kredytów, aby zadbać o rozwój gospodarczy sprzyjający włączeniu społecznemu;

25.

przyjmuje z zadowoleniem fakt, że od 2015 r. oprocentowanie bardzo małych kredytów ulegało obniżeniu w szybszym tempie niż oprocentowanie dużych kredytów, co przyczyniło się do dalszego zmniejszenia różnicy między bardzo małymi a dużymi kredytami; zauważa ponadto, że różnica między oprocentowaniem małych kredytów i dużych kredytów jest obecnie podobna we wszystkich krajach strefy euro;

26.

zwraca uwagę, że przedłużający się okres niemal płaskiej krzywej dochodowości może mieć negatywny wpływ na stabilność i rentowność systemu bankowego; niemniej podziela opinię EBC, że rentowność banku zależy ostatecznie od jego modelu biznesowego, a także od jego struktury i bilansu, niezależnie od niskich stóp procentowych; zwraca również uwagę, że sektor bankowy UE charakteryzuje się różnorodnością, wynikającą między innymi z uwarunkowań krajowych, co z kolei przyczynia się do stabilności systemu finansowego;

27.

jest zdania, że chociaż obecna polityka niskich stóp procentowych ma póki co pozytywny wpływ na poziom kredytów zagrożonych, należy w sposób strukturalny zaradzić wysokiemu ryzyku związanemu z tymi kredytami; zwraca uwagę na działania EBC i Jednolitego Mechanizmu Nadzorczego w obszarze nadzoru i wsparcia banków w strefie euro mające na celu zmniejszenie ich ekspozycji na kredyty zagrożone; w szczególności zwraca uwagę na przedstawione przez EBC w marcu 2017 r. wytyczne dla banków dotyczące postępowania z kredytami zagrożonymi, działania EBC dotyczące poszczególnych banków, a także plan działania zatwierdzony przez Radę ECOFIN w dniu 11 lipca 2017 r., bez uszczerbku dla uprawnień Parlamentu w zakresie prawodawstwa poziomu 1; zwraca uwagę, że prawidłowe wdrożenie planu działania Rady wymaga wspólnych wysiłków ze strony banków, organów nadzoru, organów regulacyjnych i władz krajowych; apeluje o przeprowadzenie testów warunków skrajnych, które będą charakteryzować się szerokim zakresem, rzetelnością i odpowiedniością metodologiczną; zaleca uważne monitorowanie sytuacji na rynkach nieruchomości; uważa, że wszelkie dodatkowe środki powinny zapewnić pełne poszanowanie uprawnień Parlamentu Europejskiego;

Program skupu aktywów sektora przedsiębiorstw (CSPP)

28.

z zadowoleniem przyjmuje postępy poczynione przez EBC w ujawnianiu wykazu papierów wartościowych posiadanych przez Eurosystem w ramach realizowanego przez EBC programu skupu aktywów sektora przedsiębiorstw (CSPP), zauważa jednak, że program ten przynosi bezpośrednie korzyści głównie dużym korporacjom;

29.

wzywa EBC, aby nadal zapewniał pełną przejrzystość, jeżeli chodzi o ujawnianie wolumenów zakupów dokonywanych w ramach CSPP dla każdego przedsiębiorstwa po upływie rozsądnego terminu; wzywa również EBC do publikacji wszystkich danych dotyczących CSPP w postaci jednolitego, przyjaznego dla użytkownika arkusza kalkulacyjnego, aby ułatwić publiczną rozliczalność programu; podkreśla, że w każdym wypadku należy zapewnić pełną przejrzystość po zakończeniu programu; ponadto wzywa EBC do podania do wiadomości publicznej kryteriów uznawania obligacji przedsiębiorstw za kwalifikujące się do zakupów w ramach CSPP, aby uniknąć ewentualnych zakłóceń konkurencji na rynku; podkreśla, że kwalifikowalność obligacji zależy od kryteriów związanych z zarządzaniem ryzykiem, a nie od wielkości przedsiębiorstw je emitujących;

Dodatkowe wyzwania

30.

odnotowuje, że EBC jako instytucja UE jest związana porozumieniem paryskim;

31.

zgadza się, że należycie funkcjonujący, zdywersyfikowany i zintegrowany rynek kapitałowy wsparłby transmisję jednolitej polityki pieniężnej; jest zdania, że unia rynków kapitałowych powinna odgrywać kluczową rolę w zwiększaniu zasobów kapitałowych w UE; wzywa do stopniowego, terminowego i pełnego ukończenia i wdrożenia unii rynków kapitałowych;

32.

odnotowuje pozytywną opinię EBC w sprawie ustanowienia europejskiego systemu gwarantowania depozytów jako trzeciego filaru unii bankowej; podkreśla, że system gwarantowania depozytów ma kluczowe znaczenie dla budowania zaufania i zapewnienia takiego samego poziomu bezpieczeństwa depozytów w unii bankowej; podkreśla, że europejski system gwarantowania depozytów może stanowić dodatkową pomoc we wzmacnianiu i ochronie stabilności finansowej; uznaje, że zmniejszanie ryzyka i podział ryzyka muszą iść ze sobą w parze;

33.

odnotowuje uwagi Komisji dotyczące ustanowienia prawdziwego europejskiego bezpiecznego aktywa dla unii bankowej strefy euro;

34.

odnotowuje decyzję Rady Prezesów EBC w sprawie zalecenia dotyczącego decyzji Parlamentu Europejskiego i Rady zmieniającej art. 22 statutu ESBC i EBC, podjętą w dniu 23 czerwca 2017 r. w celu ustanowienia podstawy prawnej umożliwiającej Eurosystemowi wypełnianie swojej roli jako centralnego banku emisyjnego w proponowanej reformie systemu nadzoru w odniesieniu do kontrahentów centralnych (CCP) i przyznającą tym samym EBC prawo do regulowania działalności systemów rozliczeniowych, w tym CCP, z myślą o skutecznym przeciwdziałaniu ryzyku, jakie stwarzają te systemy dla sprawnego funkcjonowania systemów płatności i realizacji jednolitej polityki pieniężnej; obecnie analizuje to zalecenie i oczekuje dyskusji na temat tego wniosku;

Pieniądz fizyczny i waluty cyfrowe

35.

zgadza się z EBC w kwestii znaczenia pieniądza fizycznego jako prawnego środka płatniczego, mając na uwadze, że euro jest jedynym prawnym środkiem płatniczym w obrębie strefy euro, i przypomina wszystkim państwom członkowskim strefy euro, że przyjmowanie banknotów i monet euro powinno stanowić regułę w transakcjach w handlu detalicznym, bez uszczerbku dla prawa tych państw członkowskich do wprowadzania górnych limitów dla płatności gotówkowych w celu zwalczania prania pieniędzy, oszustw podatkowych oraz finansowania terroryzmu i przestępczości zorganizowanej; sugeruje, że Eurosystem powinien wyemitować okolicznościowe banknoty z wizerunkiem Karola Wielkiego, które byłyby również prawnym środkiem płatniczym;

36.

odnotowuje trwające dyskusje na temat „elektronicznego pieniądza banku centralnego” lub „cyfrowego pieniądza banku centralnego”, który byłby udostępniany szerokiemu wachlarzowi kontrahentów, w tym gospodarstwom domowym; zachęca Komisję i EBC do przeanalizowania takich projektów w celu poprawy publicznego dostępu do systemów płatności, obok pieniądza fizycznego, a także potencjalnych wyzwań związanych z monopolem EBC na emisję pieniądza; podkreśla, że postępy w dziedzinie walut wirtualnych nie mogą prowadzić do ograniczeń dotyczących detalicznych płatności gotówkowych ani do likwidacji gotówki;

37.

podkreśla znaczenie cyberbezpieczeństwa dla sektora finansowego; z zadowoleniem przyjmuje prace EBC w tej dziedzinie, na przykład uruchomienie w lutym 2016 r. pilotażowego programu zgłaszania poważnych cyberincydentów oraz współpraca w ramach G7;

Rozliczalność i przejrzystość

38.

zwraca się do EBC, aby w dalszym ciągu udzielał niezbędnego wsparcia Grecji i innym państwom członkowskim w ramach przeglądu realizacji programu pomocy finansowej; uważa, że takie wsparcie mogłoby obejmować, bez uszczerbku dla jego niezależnego statusu, włączenie greckich obligacji skarbowych do PSPP, na podstawie kryteriów kwalifikowalności, które mają zastosowanie do wszystkich państw członkowskich, a także rozszerzenie programu CBPP3 na greckie osoby prawne podlegające prawu publicznemu i prywatnemu, zgodnie z takimi samymi kryteriami kwalifikowalności;

39.

wzywa EBC aby we współpracy z europejskimi urzędami nadzoru przeprowadził ocenę wszystkich konsekwencji wystąpienia Zjednoczonego Królestwa z UE oraz aby był przygotowany na przeniesienie siedzib i działalności banków do strefy euro; uważa, że wzmocnienie nadzoru nad rozliczeniami w euro poza strefą euro ma kluczowe znaczenie dla uniknięcia luk w nadzorze i problemów ze stabilnością finansową; aby doprowadzić do tego wzmocnienia, rozpoczyna debatę – na szczeblu komisji parlamentarnych – nad wydanym w czerwcu 2017 r. wnioskiem Komisji Europejskiej w sprawie zmiany rozporządzenia w sprawie infrastruktury rynku europejskiego (EMIR) w odniesieniu do nadzoru nad kontrahentami centralnymi;

40.

odnotowuje, że Grupa Wysokiego Szczebla ds. Środków Własnych wskazała na zyski EBC z tytułu emisji pieniądza jako na jedne z możliwych nowych zasobów własnych na potrzeby budżetu UE; podkreśla, że przekształcenie tych zysków w zasoby własne UE wymagałoby zmiany w statucie ESBC i EBC oraz dostosowań uwzględniających szczególną sytuację państw członkowskich nienależących do strefy euro;

41.

uważa, że niezależność EBC, a tym samym jego poziom odpowiedzialności, muszą być współmierne do jego znaczenia; podkreśla, że obowiązki i zadania EBC wymagają przejrzystości wobec społeczeństwa i większej odpowiedzialności przed Parlamentem; podkreśla potrzebę przedkładania list najlepszych kandydatów, tak aby Parlament mógł pełnić swą instytucjonalną rolę w mianowaniu prezesa, wiceprezesa i innych członków Zarządu EBC;

42.

podkreśla, że dialog monetarny jest ważnym narzędziem służącym zapewnieniu przejrzystości decyzji dotyczących polityki pieniężnej wobec Parlamentu, a tym samym wobec opinii publicznej; z zadowoleniem przyjmuje regularną obecność prezesa EBC i innych członków Zarządu EBC na posiedzeniach w ramach dialogu monetarnego oraz innego rodzaju spotkaniach, jak również prowadzony z nimi dialog; uważa, że dialog monetarny można jeszcze bardziej usprawnić, między innymi poprzez wprowadzenie zmian powodujących, że wymiana poglądów z prezesem EBC i innymi członkami Zarządu w ramach dialogu monetarnego i innego rodzaju spotkań, będzie bardziej ukierunkowana, interaktywna i relewantna, zgodnie z zaleceniami i opiniami ekspertów w zakresie polityki pieniężnej pracujących na zlecenie Komisji Gospodarczej i Monetarnej z marca 2014 r.; wzywa ponadto pracowników EBC do kontynuowania dobrej praktyki udzielania odpowiedzi na piśmie w odniesieniu do kwestii, których nie wyjaśniono w trakcie wymiany poglądów;

43.

z zadowoleniem przyjmuje podjętą przez EBC w 2016 r. decyzję o publikacji w raporcie rocznym odpowiedzi na uwagi Parlamentu i zachęca EBC do kontynuowania działań na rzecz przejrzystości, aby lepiej wyjaśniać środki polityki pieniężnej; przypomina o swoim wniosku do EBC, aby dodał do raportu rocznego rozdział lub załącznik zawierający kompleksowy komentarz dotyczący ubiegłorocznego sprawozdania Parlamentu;

44.

zwraca się do EBC o zapewnienie niezależności jego wewnętrznego Komitetu ds. Audytu; wzywa EBC, aby w celu zapobieżenia konfliktom interesów publikował oświadczenia majątkowe członków Rady Prezesów; wzywa EBC do zadbania o to, by przewodniczącym Komitetu ds. Etyki nie był były prezes EBC, były członek Rady Prezesów EBC bądź inna osoba narażona na konflikt interesów; apeluje do Rady Prezesów EBC, aby zgodnie z regulaminem pracowniczym UE i kodeksem postępowania wymagała od odchodzących członków dwuletniego okresu przerwy w działalności zawodowej po wygaśnięciu mandatu; podkreśla, że członkowie Zarządu EBC powinni co do zasady powstrzymać się od jednoczesnego uczestnictwa w forach lub innych organizacjach, do których należą przedstawiciele kadry zarządczej banków nadzorowanych przez EBC, chyba że takie uczestnictwo jest zgodne z ustaloną na szczeblu światowym praktyką, a EBC uczestniczy w nich wspólnie z innymi bankami centralnymi, takimi jak System Rezerwy Federalnej USA czy bank centralny Japonii; uważa, że w takich przypadkach EBC powinien podjąć niezbędne środki, aby uniknąć potencjalnych zakłóceń w pełnieniu przez tę instytucję funkcji nadzorczej, i nie powinien brać udziału w dyskusjach dotyczących poszczególnych banków, nad którymi EBC sprawuje nadzór; zwraca uwagę na zalecenia Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich z dnia 15 stycznia 2018 r. w sprawie udziału prezesa Europejskiego Banku Centralnego i członków jego organów decyzyjnych w „Grupie Trzydziestu”;

45.

wzywa EBC do przyjęcia jasnej i publicznej polityki w odniesieniu do informowania o nieprawidłowościach;

46.

zauważa, że obecna polityka zatrudnienia w EBC dotycząca pracowników zatrudnionych na czas określony, funkcjonująca na zasadzie wielokrotnie odnawianych umów na czas określony, może prowadzić do niestabilności środowiska pracy i osłabić spójność działań zawodowych w EBC; wyraża zaniepokojenie w związku z domniemanymi przypadkami kumoterstwa i wysokim poziomem niezadowolenia wśród pracowników EBC; zauważa i z zadowoleniem przyjmuje inicjatywy EBC mające na celu rozwiązanie tych problemów, również poprzez wzmocniony dialog z przedstawicielami pracowników, i zachęca go do kontynuowania tych starań; wzywa EBC do zagwarantowania równego traktowania i równych szans wszystkim pracownikom, a także do zapewnienia godziwych warunków pracy w instytucji;

47.

z zadowoleniem przyjmuje działania EBC mające na celu poprawę jasności i przejrzystości w odniesieniu do awaryjnego wsparcia płynnościowego (ELA) oraz ustalania jego ceny, zgodnie z porozumieniem w sprawie awaryjnego wsparcia płynnościowego z maja 2017 r.; zwraca uwagę, że zapewnianie płynności banku centralnego instytucjom w strefie euro mogłoby zostać doprecyzowane;

48.

z zadowoleniem przyjmuje stosowaną przez EBC praktykę publikowania swoich decyzji o charakterze ogólnym, regulacji, zaleceń i opinii, co ogranicza liczbę wyjątków od obowiązku ujawniania informacji; wzywa EBC do zwiększenia przejrzystości względem społeczeństwa, między innymi poprzez konsultacje publiczne, o ile publikacja nie powoduje znaczących zakłóceń funkcjonowania rynków;

49.

podkreśla, że nie należy mylić roli nadzorczej EBC z jego rolą w odniesieniu do polityki pieniężnej oraz że należy w tym względzie unikać powstawania konfliktów interesów w wykonywaniu głównych zadań Banku;

o o

50.

zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji i EBC.

(1) Dz.U. L 83 z 30.3.2010, s. 70.

(2) Dz.U. L 139 z 11.5.1998, s. 1.

(3) https://www.ecb.europa.eu/pub/pdf/other/20170410_feedback_on_the_input_provided_by_the_european_parliament.en.pdf?384c7fc03ceda115fe0e9aa7cf378e07

21.12.2018

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 463/10

P8_TA(2018)0026

Przyspieszenie innowacji w dziedzinie czystej energii

Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 6 lutego 2018 r. w sprawie przyspieszenia innowacji w dziedzinie czystej energii (2017/2084(INI))

(2018/C 463/02)

Parlament Europejski,

—	uwzględniając komunikat Komisji z dnia 30 listopada 2016 r. zatytułowany „Przyspieszenie innowacji w dziedzinie czystej energii” (COM(2016)0763),

—	uwzględniając porozumienie paryskie w ramach Ramowej konwencji Narodów Zjednoczonych w sprawie zmian klimatu, ratyfikowane przez Unię Europejską w dniu 4 października 2016 r.,

—	uwzględniając komunikat Komisji z dnia 15 września 2015 r. zatytułowany „W kierunku zintegrowanego strategicznego planu w dziedzinie technologii energetycznych (planu EPSTE) – przyspieszenie transformacji europejskiego systemu energetycznego” (C(2015)6317),

—

uwzględniając komunikat Komisji z dnia 25 lutego 2015 r. zatytułowany „Strategia ramowa na rzecz stabilnej unii energetycznej opartej na przyszłościowej polityce w dziedzinie klimatu” (COM(2015)0080), a także swoją rezolucję z dnia 15 grudnia 2015 r. zatytułowaną „W kierunku europejskiej unii energetycznej” (1),

—	uwzględniając komunikat Komisji z dnia 15 grudnia 2011 r. zatytułowany „Plan działania w zakresie energii do 2050 r.” (COM(2011)0885) oraz swoją rezolucję z dnia 14 marca 2013 r. w sprawie planu działania w zakresie energii do 2050 r. – przyszłość z energią (2),

—	uwzględniając komunikat Komisji z dnia 3 marca 2010 r. zatytułowany „EUROPA 2020. Strategia na rzecz inteligentnego i zrównoważonego rozwoju sprzyjającego włączeniu społecznemu” (COM(2010)2020),

—

uwzględniając wniosek Komisji z dnia 30 listopada 2016 r. dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie zarządzania unią energetyczną (COM(2016)0759), w szczególności zawarty w nim wymiar unii energetycznej dotyczący „badań naukowych, innowacji i konkurencyjności”, a dokładnie art. 22 na temat „zintegrowanych sprawozdań dotyczących badań naukowych, innowacji i konkurencyjności” ,

—	uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1291/2013 z dnia 11 grudnia 2013 r. ustanawiające „Horyzont 2020” – program ramowy w zakresie badań naukowych i innowacji (2014–2020) (3),

—	uwzględniając komunikat Komisji z dnia 18 lipca 2017 r. zatytułowany „Zwiększanie innowacyjności europejskich regionów: Strategie na rzecz trwałego, zrównoważonego wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu” (COM(2017)0376),

—	uwzględniając komunikat Komisji z dnia 22 listopada 2016 r. zatytułowany „Przyszli liderzy Europy: inicjatywa na rzecz przedsiębiorstw typu start-up i przedsiębiorstw scale-up” (COM(2016)0733),

—	uwzględniając art. 52 Regulaminu,

—	uwzględniając sprawozdanie Komisji Przemysłu, Badań Naukowych i Energii oraz opinie Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności oraz Komisji Transportu i Turystyki, jak również Komisji Rozwoju Regionalnego (A8-0005/2018),

mając na uwadze, że badania naukowe, rozwój i innowacje stanowią odrębny wymiar unii energetycznej UE, a badania, rozwój i innowacje w dziedzinie energii są kluczowymi czynnikami wiodącej pozycji Unii w przemyśle, jej globalnej konkurencyjności, trwałego wzrostu gospodarczego, tworzenia miejsc pracy, a także ogólnego bezpieczeństwa energetycznego państw członkowskich i Unii, z uwagi na ograniczenie zależności od importu energii oraz sprzyjanie wydajnemu i zrównoważonemu wykorzystywaniu wszystkich źródeł energii;

mając na uwadze, że UE pozostaje światowym liderem w dziedzinie wysoce wartościowych innowacji w zakresie niskoemisyjnych źródeł energii, w tym w dziedzinie efektywności energetycznej, odnawialnych źródeł energii i nowych czystych technologii, co daje UE solidną podstawę, aby mogła dokonać istotnych postępów w badaniach i innowacjach w dziedzinie czystej energii, w tym w rozwoju akumulatorów na potrzeby elektromobilności i magazynowania energii; mając na uwadze, że ambitna, ukierunkowana polityka klimatyczna i energetyczna, w szczególności w ramach uregulowań klimatycznych do roku 2030, jak również Plan działania w zakresie energii do roku 2050 stanowią główną siłę napędową tej czołowej pozycji; mając na uwadze, że porozumienie paryskie znacznie podniosło poziom światowych ambicji oraz poziom konkretnych zobowiązań podjętych przez sygnatariuszy co do łagodzenia zmiany klimatu; mając na uwadze, że poziom ambicji UE w ramach jej polityki i instrumentów nie może ulec obniżeniu, tak aby wysłać właściwy sygnał inwestorom i nie utracić czołowej pozycji rynkowej w zakresie badań i innowacji w dziedzinie czystej energii;

mając na uwadze, że postępy pod względem innowacji oraz w badaniach i rozwoju w dziedzinie efektywności energetycznej i odnawialnych źródeł energii mają kluczowe znaczenie dla przyszłej konkurencyjności UE, w tym dla europejskiego przemysłu; mając na uwadze, że UE stanie się światowym liderem w dziedzinie odnawialnych źródeł energii tylko dzięki wdrożeniu opłacalnych innowacji oraz intensywniejszym działaniom badawczo-rozwojowych w tym konkretnym sektorze; mając na uwadze, że wdrażanie zasady „efektywność energetyczna przede wszystkim” musi opierać się na solidnej polityce innowacji na szczeblu europejskim, szczególnie w odniesieniu do integracji systemów;

mając na uwadze, że w pełni funkcjonujący i konkurencyjny wewnętrzny rynek energii, dysponujący odpowiednimi ramami prawnymi i odpowiednią infrastrukturą, ma zasadnicze znaczenie dla stymulowania dalszych badań, rozwoju i innowacji oraz maksymalnej absorpcji przez rynek nowych czystych technologii we wszystkich regionach UE, ponieważ zapewnia on korzyści skali i pewność regulacyjną oraz inwestycyjną, w związku z czym Unia może wykorzystać w pełni potencjał innowacji neutralnych pod względem technicznym w dziedzinie energii, które wspierają efektywność energetyczną, niskoemisyjność i zrównoważone wykorzystanie źródeł energii oraz rozwiązania dotyczące zdecentralizowanego wytwarzania, magazynowania i transportu oraz związane z tym technologie;

mając na uwadze, że innowacje w dziedzinie czystej energii powinny również przyczyniać się do zapewnienia europejskim konsumentom dostaw energii po przystępnych cenach, pomagając im cieszyć się niższymi cenami energii i większą kontrolą nad własnym zużyciem energii i własną produkcją energii oraz oferując im mniej energochłonne produkty i usługi;

mając na uwadze, że polityka energetyczna oraz instrumenty finansowe UE i jej państw członkowskich, w tym odnośne inwestycje publiczne, powinny być opracowane tak, aby w pełni wykorzystywać coraz szybszy rozwój techniczny, oraz powinny skupiać się przede wszystkim na stopniowym przechodzeniu na czyste, wysokowydajne i niskoemisyjne systemy; mając na uwadze, że z powodu niepewności rynkowej, technologicznej lub naukowej finansowanie ze strony sektora prywatnego jest często niewystarczające lub niedostępne; mając na uwadze, że UE musi dawać silne i spójne sygnały i tworzyć zachęty w celu zagwarantowania pewności inwestycyjnej i pobudzenia prywatnych inwestycji w innowacje, badania i rozwój oraz wdrażanie rozwiązań w dziedzinie czystej energii;

mając na uwadze, że innowacyjność jest napędzana przede wszystkim przez innowatorów i popyt rynkowy; mając na uwadze, że Komisja powinna skoncentrować swoje wysiłki przede wszystkim na stworzeniu sprzyjających ram prawnych dla innowatorów, począwszy od uproszczenia dostępu do finansowania badań po przekształcenie wiedzy w opłacalne komercyjnie produkty; mając na uwadze, że w tym kontekście pomocne mogą być partnerstwa między naukowcami i odpowiednimi partnerami branżowymi;

mając na uwadze, że dotacje w dziedzinie energii wpływają na ceny rynkowe, maskując rzeczywiste koszty energii z różnych źródeł i rzeczywisty koszt technologii w dziedzinie energii, a tym samym negatywnie wpływają na warunki prowadzenia badań i inwestowania w innowacje w dziedzinie czystej energii, jak również ich ewentualnego wdrażanie; mając na uwadze, że w trakcie stopniowego odchodzenia od dotacji w ich stosowanie powinno ograniczać się do instrumentów tymczasowych, których celem będzie stworzenie równych warunków rynkowych i konkurencyjnego rynku, co ułatwi wprowadzenie nowych czystych technologii, zwłaszcza w dziedzinie efektywności energetycznej i odnawialnych źródeł energii;

mając na uwadze, że ocena cyklu życia (LCA) emisji gazów cieplarnianych ze źródeł energii, sieci dystrybucji i technologii energetycznych powinna być punktem odniesienia przy opracowywaniu konkretnych strategii politycznych i zachęt na szczeblu UE mających na celu wspieranie niskoemisyjnych i efektywnych energetycznie rozwiązań i technologii z zakresu czystej energii, w tym zrównoważonego zaopatrywania się w surowce i minerały; mając na uwadze, że należy się skupić na tych innowacjach w zakresie czystej energii, które mają bezpośrednie znaczenie dla obywateli i prosumentów, umożliwiając im uczestniczenie w transformacji energetyki oraz zwiększając przystępność tego procesu;

mając na uwadze, że badania i innowacje związane z energią zostały uznane za obszar priorytetowy w 7PR i programie „Horyzont 2020” i powinny utrzymać ten status w 9PR, z uwagi na zobowiązania podjęte przez Unię w ramach unii energetycznej i porozumienia paryskiego, tak aby mobilizować środki publiczne i prywatne na badania i rozwój w skuteczniejszy sposób i pomóc w obniżeniu ryzyka związanego z najbardziej obiecującymi inwestycjami w czyste technologie, w szczególności w dziedzinie efektywności energetycznej i odnawialnych źródeł energii;

K.	mając na uwadze, że sektor transportu zużywa jedną trzecią energii w UE, ma ogromny potencjał pod względem efektywności energetycznej i redukcji emisji dwutlenku węgla, powinien zatem odgrywać istotną rolę w przechodzeniu na nowe rozwiązania energetyczne i tworzeniu społeczeństwa niskoemisyjnego;

z zadowoleniem przyjmuje komunikat Komisji ustanawiający ramy przyspieszenia innowacji UE w dziedzinie czystej energii; podkreśla potrzebę ram regulacyjnych i finansowych dotyczących innowacji w dziedzinie energii, które będą spójne z przyjętym przez UE planem działania do 2050 r. oraz jej zobowiązaniami wynikającymi z porozumienia paryskiego i które będą przyczyniać się do wydajnego i zrównoważonego wykorzystania wszystkich źródeł energii, tym samym skutkując oszczędnościami energii i ogólniejszymi korzyściami, w tym w obszarze zdrowia, bezpieczeństwa oraz jakości powietrza i wody, a jednocześnie zapewniając konkurencyjność unijnego przemysłu, bezpieczeństwo dostaw energii i wypełnianie zobowiązań wynikających z traktatów UE, a także stanowiąc kompleksową odpowiedź na problemy związane z ochroną środowiska; uznaje, że ramy przyspieszenia unijnych innowacji w dziedzinie czystej energii są integralną częścią szerszego zestawu wniosków ustawodawczych zawartych w pakiecie „Czysta energia dla wszystkich Europejczyków” i powinny zatem wzmacniać jego poszczególne elementy, zobowiązania podjęte przez Unię w ramach porozumienia paryskiego oraz ogólniejsze przepisy i zasady dotyczące unii energetycznej, w szczególności te, o których mowa w ramach polityki klimatyczno-energetycznej do roku 2030 i w planie działania do 2050 r., przy jednoczesnym poszanowaniu postanowień art. 191 i 194 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE);

uznaje, że skuteczne wdrażanie innowacji w dziedzinie energii to wyzwanie wielowymiarowe, które obejmuje zarówno łańcuch dostaw, jak i łańcuch wartości, kapitał ludzki, dynamikę rynku, regulację, innowacje i politykę przemysłową; zaznacza, że wyzwanie to wymaga zaangażowania obywateli – zarówno konsumentów, jak i prosumentów – jak również całego wachlarza zainteresowanych stron, w tym środowiska akademickiego, organizacji badawczych i technologicznych, MŚP, przedsiębiorstw typu start-up, przedsiębiorstw energetycznych i budowlanych, dostawców usług mobilności, usługodawców, producentów sprzętu, przedsiębiorstw z sektora IT i telekomunikacji, instytucji finansowych, Unii, organów krajowych, regionalnych i lokalnych, kooperatyw energetycznych wytwarzających energię ze źródeł odnawialnych, organizacji pozarządowych, a także edukatorów i liderów opinii; zwraca uwagę na wartość nowych modeli biznesowych wykorzystujących innowacyjne technologie cyfrowe w celu m.in. optymalizacji własnej produkcji, magazynowania, wymiany i zużycia własnej czystej energii na miejscu oraz zwiększenia dostępu do odnawialnych źródeł energii, w tym w przypadku gospodarstw domowych dotkniętych ubóstwem energetycznym;

jest zdania, że racjonalne pod względem kosztów przejście na systemy przyjazne dla środowiska, ukierunkowane na konsumentów, coraz bardziej cyfrowe i zdecentralizowane obejmujące aktywnych prosumentów i kooperatywy prosumenckie wymaga badań i wdrażania innowacji we wszystkich sektorach związanych z energią, w tym rozwiązań systemowych i nieukierunkowanych na konkretną technologię, np. ukierunkowanych na sprawność energetyczną i rozproszone wytwarzanie energii; przyznaje, że ta transformacja sprzyja nowym modelom organizacyjnym, zwłaszcza w produkcji, przesyle, dystrybucji i magazynowaniu energii, elektromobilności, zarządzaniu przedsiębiorstwem i zapotrzebowaniem oraz w świadczeniu usług; dostrzega zapotrzebowanie na wspólne standardy w celu sprzyjania skomunikowanemu i cyfrowemu systemowi energetycznemu; podkreśla rolę, jaką mogą odgrywać we wprowadzaniu systemowych innowacji energetycznych duże projekty pilotażowe o zrównoważonym charakterze, w tym projekty oparte na kooperatywach;

przypomina, że efektywność energetyczna powinna być przekrojowym priorytetem horyzontalnym polityki UE w zakresie badań i innowacji, który ma zastosowanie do wszystkich sektorów i nie ogranicza się do projektów związanych z energią, a także systematycznie promuje tworzenie bardziej efektywnych energetycznie procesów, usług i towarów oraz do tego zachęca, wprowadzając jednocześnie zasadę „efektywność energetyczna przede wszystkim” w całym łańcuchu energetycznym, w tym w ramach wytwarzania, przesyłu, dystrybucji i zużycia energii przez użytkowników końcowych;

dostrzega znaczenie dalszej liberalizacji europejskich rynków energii, zwłaszcza dzięki usunięciu przeszkód w swobodnym kształtowaniu cen i odejściu od dotowania energii, tak aby sprzyjać dalszym innowacjom i ułatwić wdrażanie nowych technologii, które prowadzą do bardziej zrównoważonego zużycia energii i wspierają pojawiające się zasoby energii ze źródeł odnawialnych, oraz stworzyć równe szanse i konkurencyjny rynek mogące zapewnić lepsze warunki konsumentom i prosumentom energii oraz kooperatywom i przedsiębiorstwom energetycznym;

Spójność działań UE

zauważa, że badania naukowe, rozwój i innowacje w dziedzinie czystej energii zależą zasadniczo od stabilności rynku oraz przewidywalności i pewności ram regulacyjnych, które wymagają ambitnej i realistycznej długoterminowej wizji politycznej, w tym celów i zobowiązań w dziedzinie energii i klimatu, stałych ukierunkowanych zachęt i stałego kapitału podstawowego, aby stworzyć równe szanse dla wszystkich technologii, co wspiera innowacyjność, poprawia sytuację w zakresie dostaw energii, zmniejsza ograniczenia w dostępie do rynku i – w przypadku innowacji w dziedzinie czystej energii – ułatwia osiągnięcie masy krytycznej koniecznej przy wprowadzaniu na rynek; z zadowoleniem przyjmuje i popiera nacisk położony na kluczowe technologie, co potwierdzono w europejskim strategicznym planie w dziedzinie technologii energetycznych (plan EPSTE) i komunikacie Komisji; przypomina o postanowieniach art. 194 TFUE i zwraca uwagę, że muszą one znaleźć odzwierciedlenie w polityce i instrumentach finansowych wspierających innowacje w dziedzinie czystej energii; podkreśla jednak potrzebę bardziej priorytetowego potraktowania przekrojowych, międzysektorowych i systemowych innowacji w dziedzinie energii, a także wspierania edukacji i przedsiębiorczości, ponieważ innowacje nie są napędzane jedynie technologiami; podkreśla potrzebę przyjęcia tego systemowego podejścia, aby móc skutecznie połączyć różne dostępne lub dopiero opracowywane rozwiązania, w szczególności w odniesieniu do efektywności energetycznej i udziału odnawialnych źródeł energii; apeluje, by wykorzystać europejskie platformy technologii i innowacji do określenia obiecujących innowacji w dziedzinie czystej energii zasługujących na ukierunkowane wsparcie;

wzywa Komisję i państwa członkowskie oraz, w stosownych przypadkach, władze regionalne do stworzenia mechanizmów koordynacji unijnych, krajowych i regionalnych programów badań i innowacji w dziedzinie energii w celu sprzyjania synergii oraz uniknięcia nakładania się działań, a tym samym zapewnienia jak najbardziej efektywnego wykorzystania dostępnych zasobów i infrastruktury oraz źródeł energii dostępnych w państwach członkowskich w celu maksymalnej absorpcji przez rynek nowych technologii i innowacji oraz promowania nowych modeli biznesowych w całej UE; uważa, że włączenie stosownych informacji do zintegrowanych krajowych planów w zakresie energii i klimatu może przyczynić się do osiągnięcia tego celu; podkreśla w tym kontekście, jak ważne jest promowanie najlepszych praktyk i wymiany informacji, a także uproszczenie zasad uczestnictwa w programach innowacji w dziedzinie energii dla wszystkich organizacji, przedsiębiorstw, uniwersytetów i instytutów, zarówno z UE, jak i z państw trzecich;

z zadowoleniem przyjmuje zobowiązanie Komisji do dalszego finansowania badań podstawowych za pośrednictwem programu „Horyzont 2020” i Europejskiej Rady ds. Badań Naukowych; podkreśla potrzebę dalszego zwiększenia środków na finansowanie wspólnych badań naukowych w ramach wyzwań społecznych określonych w programie „Horyzont 2020” w dziedzinie energii, ale także większego uwzględnienia innowacji energetycznych w ramach innych wyzwań społecznych; odnotowuje wniosek Komisji dotyczący wzmocnienia innowacji tworzących rynek przez utworzenie Europejskiej Rady ds. Innowacji w uzupełnieniu inicjatywy na rzecz przedsiębiorstw typu start-up i scale-up, co przyczyni się do wsparcia przełomowych innowacji, które mogą przyciągać i tworzyć nowe rynki; uważa, że tworzenie rynkowych instrumentów finansowych (takich jak pożyczki i kapitał własny) nie powinno odbywać się kosztem dotacji, które umożliwiają podmiotom nienastawionym na zysk oraz podmiotom publicznym, takim jak środowiska akademickie, uniwersytety czy społeczeństwo obywatelskie, uczestniczenie w ponadnarodowych projektach europejskich o wysokiej wartości;

jest nadal zaniepokojony mnogością i złożonością istniejących instrumentów finansowych i podkreśla potrzebę większej spójności między odpowiednimi funduszami, w tym funduszami strukturalnymi, przeznaczonymi na projekty w dziedzinie czystej energii, oraz potrzebę sprawienia, by istniejące instrumenty finansowe na szczeblu UE i państw członkowskich były bardziej zrozumiałe; wzywa Komisję do stworzenia uporządkowanego zbioru różnych instrumentów finansowania i instrumentów finansowych w łańcuchu wartości oraz uważa, że należy zastanowić się nad możliwością połączenia różnorakich instrumentów, nie podważając przy tym ich komplementarności; uważa ponadto, że niektóre państwa członkowskie nie mają zdolności rozwijania działań wspierających innowacje związane z energią, w szczególności za pośrednictwem krajowych programów wsparcia finansowego, i w związku z tym wzywa Komisję do dalszego wzmacniania tych zdolności, przy zapewnieniu spójnych i uproszczonych ram finansowania UE w innowacje w dziedzinie czystej energii;

10.

wzywa Komisję do przeprowadzenia oceny funkcjonowania jej instrumentów finansowych i funduszy związanych z energią oraz do szybkiego reagowania w celu usprawnienia tych instrumentów w przypadku wystąpienia zatorów, niespójności lub potrzeby ulepszenia, a także w celu dostosowania wymienionych wyżej instrumentów i funduszy do nowych celów UE w zakresie energii;

11.

wzywa Komisję do zaproponowania – w ramach polityki przemysłowej Unii – ukierunkowanego, długoterminowego, neutralnego pod względem technicznym wymiaru energii opartego na wysokiej efektywności energetycznej, dalszej liberalizacji rynku i większej przejrzystości, co pozwoli uniknąć inwestowania w aktywa osierocone; podkreśla, że wymiar ten powinien stanowić integralną część strategii i planu działania w dziedzinie polityki przemysłowej Unii; podkreśla rolę innowacyjnych procesów i technologii w poprawie wyników w zakresie emisji ze strony energochłonnych gałęzi przemysłu; wzywa Komisję do nadania efektywności energetycznej i efektywnemu gospodarowaniu zasobami priorytetu w badaniach i innowacjach, a także zachęca państwa członkowskie do odpowiedzialnego inwestowania środków pochodzących z dochodów z licytacji uprawnień w efektywność energetyczną i zrównoważone technologie niskoemisyjne; podkreśla fakt utworzenia funduszu na rzecz innowacji w celu wsparcia innowacji w dziedzinie niskoemisyjnych technologii i procesów podczas czwartego etapu systemu handlu emisjami; uważa, że kluczowe znaczenie ma promowanie systemu otwartych innowacji, w ramach którego przemysł i przedsiębiorstwa łączą wiedzę z różnych dziedzin i wspólnie opracowują wysokiej jakości trwałe rozwiązania; uznaje rolę forum ds. konkurencyjności przemysłu w kontekście czystej energii we wdrażaniu kluczowych innowacji w dziedzinie energii, w tym w sektorze fotowoltaiki i energii wiatrowej, ale ewentualnie również w obszarze rozwiązań w zakresie magazynowania energii, wychwytywania i składowania dwutlenku węgla i bioprocesów związanych z wytwarzaniem energii; z zadowoleniem przyjmuje zaangażowanie Komisji w inicjatywy branżowe w celu promowania UE jako światowego lidera w dziedzinie czystej energii i niskoemisyjnych rozwiązań technologicznych, a także jej wsparcie dla tych inicjatyw;

12.

przypomina, że przemysł fotowoltaiczny musi stanowić centralny element europejskiej polityki przemysłowej, aby zaspokoić zapotrzebowanie rosnącego rynku światowego w sytuacji, gdy większość ogniw i modułów fotowoltaicznych produkuje się obecnie poza Unią Europejską, głównie w Chinach; podkreśla, że UE powinna w pełni włączyć się w nowy cykl inwestycyjny w celu utrzymania wiodącej pozycji w dziedzinie badań i rozwoju w zakresie maszyn do produkcji fotowoltaicznej, a także w niektórych innych segmentach, takich jak inwertery, surowce, budowanie zintegrowanej fotowoltaiki, eksploatacja i konserwacja oraz w dziedzinie równowagi systemów; ponadto podkreśla potrzebę utrzymania jej wiedzy fachowej na temat integracji systemów, np. rozwiązań fotowoltaicznych na małą skalę dla krajów rozwijających się;

13.

apeluje do Komisji i państw członkowskich, aby w działaniach dotyczących sektora energetyki i innych powiązanych sektorów kłaść większy nacisk na wspieranie innowacji w dziedzinie zrównoważonego zaopatrywania się w surowce, lepszego projektowania produktów, recyklingu, ponownego wykorzystania i kaskadowego wykorzystania istniejących metali i materiałów w kontekście gospodarki o obiegu zamkniętym i oszczędności energii;

14.

dostrzega powiązania między cyfryzacją, technologiami informatycznymi i badaniami naukowymi oraz innowacjami w dziedzinie energii, w szczególności w zakresie lepszego gromadzenia danych, interoperacyjności, związanego z tym bezpieczeństwa danych i gwarancji prywatności; uważa, że technologie rozproszonego rejestru, jak system blockchain, mogą odgrywać istotną rolę w zwiększaniu efektywności procesów związanych z energią oraz we wspieraniu zaangażowania obywateli w transformację energetyki, w tym przez handel energią między prosumentami; w tym celu wzywa Komisję do wsparcia tej inicjatywy, udoskonalenia jej ram regulacyjnych i do zapewnienia spójności między powiązanymi aspektami unii energetycznej, jednolitego rynku treści cyfrowych, strategii cyberbezpieczeństwa oraz europejskich ram ochrony danych, tak aby wzmocnić gotowość Unii do przewodzenia w tym nowym obszarze;

15.

wzywa Komisję do powołania specjalnego zespołu złożonego z przedstawicieli różnych służb, który między innymi:

a)	umożliwiłby nowe, wspólne planowanie polityki w zakresie badań naukowych i innowacji, aby zapewnić zgodność i spójność oraz uniknąć częstych zmian priorytetów;

b)	określiłby odpowiednie zainteresowane strony w ramach szerszych ekosystemów innowacji w UE na wszystkich szczeblach i we wszystkich sektorach, włącznie z technologiami morskiej energii wiatrowej i innymi technologiami pozyskiwania energii ze źródeł odnawialnych;

wskazałby istniejące fora zainteresowanych stron zajmujące się badaniami i innowacjami w dziedzinie energii, a zwłaszcza efektywnością energetyczną i odnawialnymi źródłami energii; promowałby tworzenie klastrów, łączenie w międzynarodowe sieci tworzenia wartości, inwestycje i innowacje; dostarczyłby narzędzia wymiany międzysektorowej, interdyscyplinarnej i międzyregionalnej, w tym dotyczącej innowacyjnych projektów w dziedzinie energii, krajowych i lokalnych długoterminowych strategii politycznych na rzecz innowacji energetycznych, wspólnych możliwości inwestycyjnych, przyswojenia transformacji energetyki przez obywateli oraz inicjatyw oddolnych;

d)	zachęcałby władze publiczne na wszystkich szczeblach do opracowania planów pozyskiwania kapitału i tworzenia zachęt do innowacji w dziedzinie czystej energii w celu zwiększenia zaufania inwestorów i zmobilizowania kapitału prywatnego;

opracowałby kompendium najlepszych praktyk, strategii politycznych i instrumentów finansowania w sektorze energii – włącznie z partnerstwami publiczno-prywatnymi, zamówieniami publicznymi i zachętami podatkowymi – mechanizmów wymiany i informowania, narzędzi komunikacji i kampanii komunikacyjnych, a także wytyczne operacyjne i pomoc techniczną na rzecz pobudzania innowacji w dziedzinie czystej energii, ich wdrażania i angażowania prosumentów, tak by zadbać o to, by UE mogła odpowiednio wspierać wszystkie etapy cyklu innowacji, a docelowo by udzielić praktycznych wskazówek państwom członkowskim, władzom lokalnym i zainteresowanym stronom;

zbadałby, w jaki sposób opracować takie zasady uczestnictwa w 9PR oraz przepisy rozporządzeń dotyczących europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych, które będą sprzyjały innowacjom, działały sprawnie i będą elastyczne oraz będą ukierunkowane na wywarcie jak największego długofalowego wpływu, z zamiarem ich lepszego dostosowania, uniknięcia marnowania zasobów wnioskodawców oraz promowania doskonałości innowacyjnej w całej Europie;

ustanowiłby mechanizm mający na celu wspieranie ponadnarodowego ekosystemu dla przedsiębiorstw energetycznych typu start-up obejmującego europejski system inkubatorów, aby zadbać o to, by wprowadzanie na rynek innowacji i modeli działalności gospodarczej w dziedzinie energii wychodziło poza etap tzw. „doliny śmierci” w cyklu innowacji;

h)	zwiększyłby synergię z programem „Horyzont 2020” i innymi inicjatywami finansowania w celu wsparcia procesu budowania potencjału badawczego i innowacyjnego w słabiej rozwiniętych regionach UE;

i)	doradzałby instytucjom europejskim w kwestii spójnych praktyk udzielania zamówień sprzyjających powszechniejszemu wdrażaniu innowacji w dziedzinie energii; pomógłby określić konkretne cele na potrzeby zamówień publicznych na innowacyjne rozwiązania na szczeblu europejskim;

opracowałby konkretne propozycje z zamiarem ustanowienia skutecznej struktury doradczej w formie punktu kompleksowej obsługi dla innowatorów, doradzającej w kwestiach finansowania innowacji energetycznych za pośrednictwem funduszy i instrumentów dostępnych na szczeblu UE, państw członkowskich i Europejskiego Banku Inwestycyjnego, a także z innych potencjalnych źródeł prywatnych; usprawniłby pomoc techniczną dzięki gromadzeniu informacji o możliwościach finansowania ze środków publicznych i prywatnych oraz kierowałby wnioskodawców ku najbardziej odpowiednim mechanizmom finansowania, w szczególności w dziedzinie efektywności energetycznej, w której niezbędne jest łączenie małych projektów w większe portfele;

k)	określiłby sposoby wprowadzenia do prawodawstwa UE dotyczącego zamówień publicznych zachęt promujących innowacyjne rozwiązania energetyczne w sektorze publicznym;

16.

podkreśla, że zamówienia publiczne mogą być siłą napędową innowacji oraz sprzyjać bardziej zrównoważonemu wzrostowi, co zostało również uznane w celach zrównoważonego rozwoju; zwraca uwagę, że wybór zrównoważonych produktów, usług i robót publicznych ma zasadnicze znaczenie i może przyczynić się do powstania wiodących lub nowych rynków dla innowacyjnych produktów; z zadowoleniem przyjmuje inicjatywę Komisji w ramach inicjatywy na rzecz przedsiębiorstw typu start-up i przedsiębiorstw scale-up, której celem jest wprowadzenie środków dotyczących zamówień publicznych UE, między innymi w celu zachęcenia państw członkowskich do wyznaczania ambitnych celów w zakresie zakupu innowacji; podkreśla ponadto rolę, jaką mogą odegrać władze lokalne i regionalne w świeceniu przykładem i angażowaniu się w wymianę dobrych praktyk na różnych forach, takich jak Porozumienie Burmistrzów;

17.

wzywa Komisję do wzmocnienia w ramach ocen skutków elementu składowego testu konkurencyjności dotyczącego potencjału innowacyjności oraz do stosowania narzędzia badań i innowacji (Research & Innovation Tool) przy sporządzaniu wszystkich nowych wniosków dotyczących polityki energetycznej oraz przy przeglądzie obowiązującego prawodawstwa bez uszczerbku dla jego skuteczności;

18.

zwraca się do Komisji o zapewnienie pełnego powiązania jej działań na rzecz innowacji z pracami nad normami i interoperacyjnością, tak aby UE odgrywała przewodnią rolę w ustanawianiu standardów dla sektorów czystej energii zintegrowanych z „internetem rzeczy”; przyjmuje z zadowoleniem – w tym kontekście jako przykład – opracowanie nowej europejskiej normy dotyczącej inteligentnych urządzeń (Saref), która być może stworzy nowy, unijny język odniesienia dla danych związanych z energią, umożliwiający urządzeniom domowym wymianę informacji z każdym systemem zarządzania energią;

19.

przypomina, że polityka innowacji w dziedzinie energii musi być zgodna z zobowiązaniem UE do utrzymania i zwiększenia zdolności pochłaniaczy dwutlenku węgla przy jednoczesnym zachowaniu różnorodności biologicznej, zwłaszcza w lasach, na lądzie i w morzach;

20.

zachęca odnośne państwa członkowskie do wniesienia odpowiedniego wkładu w osiągnięcie unijnego celu 3 % PKB przeznaczanych na badania i rozwój; zauważa, że ogólny wzrost do 3 % przyniósłby dodatkowo ponad 100 mld EUR rocznie na badania naukowe i innowacje w Europie; przypomina, że zgodnie z oczekiwaniami dwie trzecie środków na finansowanie badań naukowych i innowacji ma pochodzić z sektora prywatnego;

Pewność finansowania w perspektywie długoterminowej

21.

ponawia apel o zwiększenie całkowitego budżetu 9PR do co najmniej 120 mld EUR i nalega, by Komisja zwiększyła udział odnośnego finansowania projektów dotyczących energii z niskoemisyjnych i zrównoważonych źródeł w ramach 9PR o co najmniej 50 % w porównaniu z kwotami przewidzianymi w programie „Horyzont 2020”, aby zapewnić wystarczające finansowanie na potrzeby wsparcia transformacji energetyki UE i skutecznego wdrożenia unii energetycznej; apeluje w szczególności o zwiększenie środków finansowych w ramach 9PR, aby pobudzić przełomowe innowacje tworzące nowe rynki, zwłaszcza autorstwa MŚP i przedsiębiorstw typu start-up; podkreśla, jak ważne są kryteria doskonałości oparte na solidnej podstawie, by uczynić z Europy światowe centrum innowacji, badań i wiodących technologii, włącznie z podstawowymi badaniami naukowymi; zwraca uwagę na wyniki śródokresowej oceny programu „Horyzont 2020”, z której wynika, że na dzień 1 stycznia 2017 r. poziom wydatków na działania na rzecz klimatu i zrównoważonego rozwoju w ramach programu znajdował się poniżej założonego celu; z zadowoleniem przyjmuje zwiększenie środków w budżecie na 2018 r. przeznaczonych na realizację wyzwania społecznego w dziedzinie efektywności energetycznej w ramach programu „Horyzont 2020”, lecz pozostaje głęboko zaniepokojony cięciami środków na projekty energetyczne w ramach instrumentu „Łącząc Europę”, co uważa za niezgodne z celami unii energetycznej;

22.

ponownie podkreśla potrzebę poprawy jakości inwestycji finansowanych z Europejskiego Funduszu Inwestycji Strategicznych (EFIS) oraz potrzebę skupienia się w szczególności na zachętach do lepszej alokacji geograficznej z uwagi na obecny nierównomierny zasięg geograficzny EFIS oraz szczególne potrzeby regionów słabiej rozwiniętych i przejściowych; uznaje potrzebę współpracy z krajowymi prorozwojowymi bankami inwestycyjnymi, platformami inwestycyjnymi i kwalifikującymi się pośrednikami finansowymi poprzez ewentualne przekazanie im uprawnień do korzystania z gwarancji UE; wzywa do znacznego wzmocnienia roli i zdolności Europejskiego Centrum Doradztwa Inwestycyjnego, zwłaszcza za sprawą obecności na szczeblu lokalnym i proaktywnej roli w przygotowywaniu projektów;

23.

uważa, że w ramach 9PR należy wspierać takie inicjatywy jak „miasta w 100 % oparte na odnawialnych źródłach energii”, angażujące gminy miejskie i administrację lokalną i mające na celu znaczne zwiększenie udziału energii odnawialnej w produkcji energii elektrycznej, mobilności, ogrzewaniu i chłodzeniu w miastach dzięki innowacyjnym projektom, które mogłyby obejmować inteligentne sieci, zarządzanie systemem energetycznym, działania umożliwiające sprzężenie sektorów i zachęcające do korzystania z pojazdów elektrycznych itp.;

24.

uznaje rolę planu EPSTE, wspólnoty wiedzy i innowacji (WWiI) InnoEnergy oraz odpowiednich wspólnych inicjatyw technologicznych (WIT) jako siły napędowej innowacji w dziedzinie energii; podkreśla konieczność lepszego powiązania tych różnych ram m.in. z inicjatywą InnovFin, EFIS i proponowanym programem paneuropejskiego funduszu funduszy w ramach skoordynowanej i ukierunkowanej strategii inwestycyjnej na rzecz innowacji w dziedzinie czystej energii, co pomogłoby projektom znajdującym się we wczesnej fazie realizacji, przedsiębiorstwom typu start-up oraz MŚP w skutecznym pokonaniu tzw. „doliny śmierci” i osiągnięciu poziomu dojrzałości rynkowej niezbędnego dla globalnego rozwoju; uważa, że skuteczne zachęty do inwestycji w innowacje w dziedzinie energii, za pośrednictwem krajowych funduszy inwestycyjnych i funduszy emerytalnych, mogłyby odegrać kluczową rolę w mobilizowaniu niezbędnego kapitału podstawowego;

25.

przypomina, że pierwsze danego rodzaju projekty (FOAK) są wysoce ryzykowne, a dostępność kapitału i finansowania dłużnego jest na znacznie niższym poziomie niż w przypadku finansowania sprawdzonych technologii niskoemisyjnych; wzywa w związku z tym Komisję do usunięcia pozostałych przeszkód regulacyjnych i proponuje stworzenie funduszu kapitałowego SET-FOAK;

26.

uznaje rolę, jaką mogłaby odegrać Europejska Rada ds. Innowacji we wspieraniu przedsiębiorstw na wczesnym etapie rozwoju w uzyskiwaniu finansowania, i proponuje, by odgrywała ona rolę koordynatora względem różnych aspektów spójnej strategii inwestowania w innowacje w dziedzinie czystej energii; domaga się obszerniejszych informacji na temat struktury Europejskiej Rady ds. Innowacji oraz spójności z istniejącymi instrumentami wspierającymi innowacje;

27.

uważa, że obywatelskie innowacje w dziedzinie energii wymagają niższych barier w dostępie do rynku i otwierają nowe możliwości finansowania innowacji; wzywa Komisję, by przeanalizowała skuteczne sposoby sprzyjania innowacjom w dziedzinie energii m.in. poprzez finansowanie społecznościowe i rozważyła stworzenie funduszu kapitału społecznościowego na rzecz innowacji w dziedzinie energii; uważa, że nowe i różnorodne sposoby finansowania powinny mieć charakter dodatkowy i uzupełniający w stosunku do już istniejących;

28.

podkreśla znaczenie rozwoju technologii inteligentnych sieci oraz propagowania i grupowania oddolnego wytwarzania rozproszonego, w tym w ramach klastrów i kooperatyw; zwraca się do Komisji o wspieranie tych obszarów innowacji w dziedzinie czystej energii za pomocą mechanizmów finansowych, w tym takich, które ograniczają ryzyko dla prywatnych inwestycji i zmniejszają obciążenia ciążące na publicznych inwestycjach w modernizację systemów energetycznych; z zadowoleniem przyjmuje ponadto zamiar Komisji, aby częściej stosować nagrody motywacyjne stanowiące nieocenione narzędzie wspierania przełomowych innowacji oddolnych;

29.

podkreśla, że w celu zachęcania do oddolnego podejścia do innowacji należy propagować przyjmowanie zastosowań małoskalowych (np. NegaWatt, wytwarzanie na miejscu, lokalne magazynowanie itp.) oraz sprzyjać ich grupowaniu i agregacji, aby przyciągać większe inwestycje i zwiększyć przystępność cenową, ze szczególnym uwzględnieniem gospodarstw domowych o niskich dochodach lub budynków wielorodzinnych;

UE jako globalny lider

30.

przypomina cele porozumienia paryskiego dotyczące wspierania globalnych wysiłków na rzecz przyspieszenia innowacji w dziedzinie czystej energii; podkreśla potrzebę dalszego finansowania badań nad zmianą klimatu i gromadzenia danych dotyczących tej zmiany; wzywa Komisję, by zgodnie z celami zrównoważonego rozwoju zbadała różne sposoby wspierania krajów rozwijających się i gospodarek wschodzących w procesie transformacji ich energetyki poprzez m.in. działania na rzecz budowania zdolności, pomoc w obniżeniu kosztów kapitałowych projektów z dziedziny odnawialnych źródeł energii i efektywności energetycznej, sprzyjanie ewentualnemu transferowi technologii, dostarczanie rozwiązań na potrzeby rozwoju inteligentnych miast i odległych społeczności wiejskich, a tym samym wzmacnianie ekosystemów innowacji w zakresie energii w krajach rozwijających się oraz pomaganie im w wypełnianiu zobowiązań wynikających z porozumienia paryskiego; z zadowoleniem przyjmuje w związku z tym nowo utworzony Europejski Fundusz na rzecz Zrównoważonego Rozwoju;

31.

wzywa Komisję do wykorzystania w pełni potencjału inicjatywy „Mission Innovation”, tak by uczestniczące w niej państwa były w stanie wywiązywać się ze zobowiązania do podwojenia rocznych wydatków na badania i rozwój w dziedzinie czystej energii w latach 2015–2020; podkreśla znaczenie poszukiwania synergii z innymi globalnymi inicjatywami, takimi jak, między innymi, Breakthrough Energy Coalition, oraz ze światowymi funduszami kapitałowymi i inwestycyjnymi; w związku z tym z zadowoleniem przyjmuje wiodącą rolę Unii w projektach Converting Sunlight Innovation Challenge i Affordable Heating and Cooling of Buildings Innovation Challenge; apeluje w tym kontekście o zbadanie możliwości skoordynowanego podziału pracy nad innowacjami w dziedzinie energii w skali światowej;

32.

wzywa Komisję do opracowania wszechstronnej strategii eksportu zrównoważonych, czystych technologii energetycznych i rozwiązań systemowych, obejmującej specjalny instrument wsparcia i ukierunkowanej pomocy do stosowania przez delegatury UE w państwach trzecich; podkreśla w tym kontekście rolę, jaką mogą odegrać we wdrażaniu takiej strategii pogłębione i kompleksowe strefy wolnego handlu (DCFTA);

33.

wzywa Komisję i państwa członkowskie do przeprowadzenia dogłębnej analizy procedur rejestracji patentów oraz domaga się zniesienia zbędnych obciążeń administracyjnych spowalniających proces penetracji rynku przez innowacyjne produkty i negatywnie wpływających na rolę UE jako lidera w procesie przechodzenia na czystą energię;

Obywatelskie innowacje w dziedzinie energii

34.

uważa, że przyspieszenie innowacji w dziedzinie czystej energii wymaga od Europejczyków zmiany sposobu myślenia, który wykraczałby poza zwykłą świadomość zagadnień energetycznych i zmierzałby do głębszego zrozumienia zmiany zachowań – zwłaszcza w kwestii oszczędzania energii oraz nowych modeli jej produkcji i zużycia – koniecznej do sprostania pilnym wyzwaniom w zakresie zrównoważonego rozwoju oraz do czerpania korzyści z rewolucji cyfrowej i innowacji we wszystkich dziedzinach, tak aby ostatecznie dokonać udanej transformacji energetyki; zauważa, że innowacje mogą umożliwić obywatelom odgrywanie aktywniejszej roli w wytwarzaniu energii, m.in. poprzez zasilanie sieci energią wytworzoną we własnym zakresie, a także w przyczynianiu się do bardziej efektywnego zużywania energii dzięki mniejszemu zużyciu na poziomie gospodarstw domowych, co owocuje niższymi emisjami i opłatami za zużycie energii;

35.

podkreśla konieczność wzmocnienia europejskiej bazy wiedzy oraz zmniejszenia rozdrobnienia poprzez promowanie doskonałości w nauce i edukacji z zamiarem stworzenia ośrodków badawczych o najwyższych standardach doskonałości w skali międzynarodowej; podkreśla potrzebę opracowania strategii, która zapewni przyciągnięcie do Europy talentów z zagranicy przy jednoczesnym utrzymywaniu kontaktów z czołowymi talentami europejskimi za granicą; uznaje, że wykwalifikowana siła robocza daje Europie dużą przewagę i jest ważną siłą napędową rozwoju inwestycji w badania, rozwój i innowacje;

36.

uznaje znaczenie w pełni demokratycznego zaangażowania obywateli i społeczności europejskich jako podstawowego elementu udanej transformacji energetyki; zaznacza jednocześnie, że skuteczne przeprowadzenie tej transformacji wymaga otwartości, przejrzystości i równych szans oraz musi się opierać na uczciwej konkurencji;

37.

wierzy w potencjał innowacji w dziedzinie czystej energii i efektywności energetycznej pod względem tworzenia nowych i lepszych miejsc pracy; uważa, że w celu pomyślnego przejścia na zrównoważoną gospodarkę zdekarbonizowaną należy zadbać o to, by rynki pracy mogły odpowiednio reagować na nowe potrzeby innowacyjnych systemów czystej energii;

38.

apeluje do Komisji o zwrócenie większej uwagi w jej inicjatywach badawczo-rozwojowych na związek między innowacyjnością w dziedzinie systemów energetycznych a nowymi profilami zawodowymi, potrzebami edukacyjnymi, miejscami pracy i wymogami w zakresie szkoleń;

39.

uznaje potrzebę systemowych programów kształcenia i aktywizacji, aby umożliwić społeczeństwu pełny udział w transformacji energetyki oraz aby umożliwić Europejczykom w każdym wieku stopniowe przejście od etapu uświadomienia i zrozumienia do aktywnego angażowania się i upodmiotowienia; wzywa Komisję, państwa członkowskie, władze regionalne i lokalne oraz sektor prywatny do propagowania świadomego wyboru ze strony konsumentów i angażowania się obywateli w kwestie związane z energią poprzez m.in. kampanie informacyjne, pełne i dostępne informacje na temat rachunków za energię oraz narzędzia porównywania cen, propagowanie systemów własnej produkcji energii, reagowania na zapotrzebowanie i współdzielenia na zasadach kooperatywy, budżetów partycypacyjnych i finansowania społecznościowego na potrzeby inwestycji związanych z energią oraz zachęty podatkowe i inwestycyjne, a także poprzez kierowanie rozwiązaniami technologicznymi i innowacjami; wzywa Komisję, państwa członkowskie i właściwe władze do wyodrębnienia najlepszych praktyk w rozwiązywaniu problemu gospodarstw domowych dotkniętych ubóstwem energetycznym;

40.

uważa, że regiony i miasta mają do odegrania ważną rolę w umacnianiu zrównoważonych modeli energetycznych; uznaje kluczową rolę regionów, metropolii i miast w propagowaniu odpowiedzialności za transformację energetyki i oddolnego sprzyjania innowacjom związanym z klimatem i energią; zauważa, że regiony i obszary miejskie najlepiej nadają się do testowania i wdrażania zintegrowanych rozwiązań bezpośrednio angażujących obywateli; podkreśla w związku z tym rolę Porozumienia Burmistrzów, które ma ambicję rozwijania globalnej wymiany najlepszych praktyk oraz ewentualnego łączenia zasobów i inwestycji; zauważa, że również obszary wiejskie są miejscem, w którym można wprowadzać innowacje, pozwalające w ich przypadku sprostać takim wyzwaniom jak oddalenie lub zmiany demograficzne, oraz świadczyć nowe usługi;

41.

wzywa Komisję i państwa członkowskie do wspierania władz regionalnych i lokalnych w podejmowaniu skoordynowanych działań zachęcających do innowacji energetycznych na szczeblu lokalnym i ponadregionalnym, z myślą o opracowywaniu spójnych strategii; zaznacza, że transformacja energetyki drastycznie wpłynie na zatrudnienie w niektórych regionach Unii Europejskiej, i w tym kontekście podkreśla, że należy poświęcić szczególną uwagę regionom, które stoją przed wyzwaniami związanymi ze stopniowym wycofywaniem się z wytwarzania energii z węgla brunatnego, węgla kamiennego i innych stałych paliw kopalnych oraz z likwidacją przemysłu wydobywczego i górnictwa w wyniku decyzji państwa członkowskiego, władz lokalnych lub branży bądź z powodu innych okoliczności; podkreśla potrzebę wspierania tych regionów w opracowywaniu włączających i sprawiedliwych strategii przemian na szczeblu lokalnym oraz w uwzględnianiu skutków społecznych, społeczno-gospodarczych i środowiskowych towarzyszących rekonwersji terenów poprzemysłowych; podkreśla, że istnieją rozwiązania finansowe na potrzeby takiego wsparcia: częściowe wykorzystywanie dochodów z aukcji w ramach unijnego systemu handlu uprawnieniami do emisji oraz fundusz na rzecz modernizacji, który ma zostać stworzony na lata 2021–2030; uważa, że procesy angażujące zainteresowane strony powinny pomóc w opracowaniu najlepszych sposobów przyciągnięcia alternatywnych przedsiębiorstw innowacyjnych, przedsiębiorstw typu start-up i przedstawicieli przemysłu w celu zbudowania zrównoważonej gospodarki regionalnej, wzmocnienia poczucia własnej wartości obywateli oraz pomocy w zastąpieniu mocy wytwórczych energii elektrycznej rozwiązaniami z obszaru energii odnawialnej lub efektywności energetycznej; wzywa do ukierunkowania polityki w zakresie badań naukowych i innowacji na znalezienie sposobów rewitalizacji takich regionów poprzez stworzenie perspektyw trwałego zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zwłaszcza tam, gdzie wycofywanie się z wytwarzania energii z węgla brunatnego, węgla kamiennego i innych stałych paliw kopalnych jest związane z działalnością wydobywczą;

42.

apeluje do Komisji o pomoc w przekazywaniu władzom lokalnym i regionalnym uprawnień do wprowadzania innowacji związanych z czystą energią, takich jak inteligentne miasta, e-mobilność, inteligentne sieci i mikrosieci, oraz do większego wykorzystywania odnawialnych źródeł energii w zależności od stopnia ich gotowości, a także o pomaganie tym władzom w podejmowaniu wyzwań związanych z dalszymi etapami transformacji energetyki, takimi jak angażowanie się obywateli; zachęca do wymiany najlepszych praktyk, łączenia inwestycji i lepszej oceny możliwości pozyskania finansowania bankowego dla projektów oraz do opracowywania strategii finansowania, takich jak uzasadnienia biznesowe oraz zamówienia publiczne i pożyczki;

43.

uważa, że sektor transportu posiada ogromny potencjał i powinien odgrywać znaczącą rolę w procesie transformacji, i zachęca Komisję do wspierania istniejącego finansowania na rzecz rozwoju infrastruktury pojazdów elektrycznych; wzywa Komisję do dalszego wspierania i rozwijania kolejnych inicjatyw, takich jak ogólnoeuropejska inicjatywa na rzecz elektromobilności oraz Wspólne Przedsiębiorstwo na rzecz Technologii Ogniw Paliwowych i Technologii Wodorowych;

44.

zachęca Komisję, by uznała korzyści płynące z mobilności z wykorzystaniem wodoru, a także sprzężenie sektorowe między sektorem transportu a sektorem energii elektrycznej, i stworzyła zachęty do wykorzystywania nowych modeli biznesowych w podobnych dziedzinach, takich jak inteligentne ładowanie i urządzenia pojazd-sieć, co umożliwiłoby właścicielom pojazdów elektrycznych sprzedaż energii do systemów energetycznych w elastyczny sposób; wzywa Komisję do zapewnienia finansowania innowacji mających na celu opracowanie rozwiązań w zakresie magazynowania wodoru i zaawansowanych rozwiązań w zakresie długoterminowego magazynowania energii dla pojazdów elektrycznych, rozwój infrastruktury ładowania wodoru oraz infrastruktury i rozwiązań typu „plug-in”, w tym infrastruktury do ładowania pojazdów elektrycznych; zachęca państwa członkowskie i władze lokalne do podejmowania dalszych inicjatyw, takich jak zachęty podatkowe do penetracji rynku pojazdów elektrycznych i wodorowych, ulgi i zwolnienia podatkowe dla właścicieli pojazdów elektrycznych i wodorowych, a także różnorodnych innych inicjatyw promujących korzystanie z pojazdów elektrycznych, takich jak niższe ceny, dopłaty i premie dla nabywców pojazdów elektrycznych, oraz tworzenie darmowych miejsc parkingowych dla pojazdów elektrycznych;

45.

zwraca uwagę na znaczne wysiłki podejmowane w ramach unijnego programu w zakresie badań naukowych i rozwoju „Horyzont 2020” w dążeniu do zmniejszenia o 60 % emisji gazów cieplarnianych w sektorze transportu do 2050 r. w stosunku do poziomu z 1990 r. (4); przypomina, że unijne programy badań naukowych i innowacji są kluczowym czynnikiem umożliwiającym absorpcję innowacji w dziedzinie energii i ICT oraz inteligentnych systemów transportu przez rynek; wzywa Komisję, by w przyszłości większą część dostępnych środków kierowała na współzależne priorytety strategiczne, takie jak mobilność niskoemisyjna, infrastruktura do ładowania pojazdów korzystających z paliw alternatywnych i zintegrowany transport miejski, ze szczególnym uwzględnieniem emisji wszelkich zanieczyszczeń, redukcji hałasu, bezpieczeństwa na drodze, zatorów komunikacyjnych i wąskich gardeł oraz z poszanowaniem zasady neutralności technologicznej; podkreśla również znaczenie rozwoju zaawansowanych biopaliw oraz zwiększania udziału transportu kolejowego i rowerowego;

46.

z zadowoleniem przyjmuje fakt, że Komisja będzie wspierać wprowadzanie na rynek innowacyjnych rozwiązań w zakresie czystej energii za pomocą zamówień publicznych oraz poprze rewizję dyrektywy w sprawie ekologicznie czystych pojazdów, a także dostrzega potencjalne korzyści takich działań dla organów zarządzających transportem publicznym i operatorów transportu publicznego, producentów autobusów, dostawców branżowych, dostawców energii, krajowych i międzynarodowych stowarzyszeń oraz ośrodków badawczych; zwraca się do Komisji o szybkie przedstawienie w tym celu odpowiednich wniosków;

47.

zachęca do opracowania strategicznego planu badań i innowacji w dziedzinie transportu zawierającego plany działania przygotowane wspólnie przez państwa członkowskie i Komisję oraz władze i podmioty lokalne i regionalne, jak również do opracowania adekwatnego mechanizmu zarządzania, tak aby wspierać badania, innowacje i wdrażanie nowych technologii oraz zachęcać do mobilności niskoemisyjnej, czego sektor transportu bardzo potrzebuje; apeluje o uwzględnienie w rocznym programie prac Komisji założeń tych planów;

48.

wzywa do stosowania zintegrowanego i skoordynowanego podejścia, które uwzględnia miejski wymiar polityki i prawodawstwa UE oraz państw członkowskich, a także do opracowywania planów zrównoważonej mobilności miejskiej, tak aby umożliwić państwom członkowskim poprawę stanu zdrowia i jakości życia obywateli oraz stanu środowiska na obszarach miejskich, wspierać je w tym i je do tego zachęcać; sprzyja opracowywaniu współpracujących inteligentnych systemów transportowych i pojazdów autonomicznych oraz rozwojowi infrastruktury łączności gwarantującej zaspokojenie potrzeb sieci 5G pod względem dużej przepustowości i niskiej latencji; apeluje o aktywne działanie na rzecz zmniejszenia różnic w jakości infrastruktury między obszarami miejskimi i wiejskimi oraz regionami bardziej i słabiej rozwiniętymi oraz o poprawę współpracy między nimi;

49.

dostrzega znaczenie nowego Europejskiego konsensusu w sprawie rozwoju podpisanego w czerwcu 2017 r., w którym zawarto wspólną wizję oraz wspólne ramy działania UE i jej państw członkowskich w zakresie współpracy na rzecz rozwoju; zauważa, że po raz pierwszy 17 celów zrównoważonego rozwoju i związane z nimi założenia do roku 2030 mają powszechne zastosowanie do wszystkich państw, zgodnie ze zobowiązaniem UE, by przewodzić wysiłkom na rzecz osiągnięcia tych celów; stwierdza, że konsensus dostosowuje politykę Unii na rzecz rozwoju do agendy na rzecz zrównoważonego rozwoju 2030 oraz określa istotne działania w zakresie zrównoważonej energii i łagodzenia skutków zmiany klimatu;

50.

przypomina, że art. 8 rozporządzenia w sprawie wspólnych przepisów stanowi, iż „cele EFSI są osiągane w sposób zgodny z zasadą zrównoważonego rozwoju”, zgodnie z celem UE polegającym na zachowaniu, ochronie i poprawie jakości środowiska naturalnego oraz z jej zobowiązaniami w ramach porozumienia paryskiego;

51.

przypomina, że umowy o partnerstwie i programy na mocy rozporządzenia w sprawie wspólnych przepisów mają na celu promowanie efektywnego gospodarowania zasobami, łagodzenia zmiany klimatu i przystosowania się do niej oraz horyzontalnych zasad partnerstwa, wielopoziomowego zarządzania, niedyskryminacji i równości płci;

52.

uważa, że należy wzmocnić synergię między politykami UE za sprawą jednolitego i spójnego stanowiska UE wobec środków antydumpingowych, co zapewni przemysłowi wytwórczemu możliwość skorzystania w pełni z transformacji energetyki;

53.

uznaje kluczową rolę regionów, metropolii i miast w propagowaniu odpowiedzialności za ogólnoświatową transformację energetyki oraz w zachęcaniu do oddolnych innowacji związanych z klimatem i energią; wzywa do stosowania tych samych norm jakości środowiska w odniesieniu do całej energii wprowadzanej na rynek UE; wyraża troskę o zachowywanie miejskich terenów zielonych;

o o

54.

zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji oraz państwom członkowskim.

(1) Dz.U. C 399 z 24.11.2017, s. 21.

(2) Dz.U. C 36 z 29.1.2016, s. 62.

(3) Dz.U. L 347 z 20.12.2013, s. 104.

(4) Zgodnie z celami wyznaczonymi w białej księdze Komisji z dnia 28 marca 2011 r. pt. „Plan utworzenia jednolitego europejskiego obszaru transportu – dążenie do osiągnięcia konkurencyjnego i zasobooszczędnego systemu transportu” (COM(2011)0144).

21.12.2018

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 463/21

P8_TA(2018)0032

Ochrona i przeciwdziałanie dyskryminowaniu obywateli UE należących do mniejszości w państwach członkowskich UE

Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 7 lutego 2018 r. w sprawie ochrony i niedyskryminacji mniejszości w państwach członkowskich UE (2017/2937(RSP))

(2018/C 463/03)

Parlament Europejski,

—	uwzględniając art. 2 i 3 Traktatu o Unii Europejskiej (TUE),

—	uwzględniając art. 10, 19, 21 i 167 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE),

—	uwzględniając prawo do składania petycji przewidziane w art. 20 i 227 TFUE oraz w art. 44 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej,

—	uwzględniając art. 21 i 22 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej,

—	uwzględniając preambułę TUE,

—	uwzględniając przyjętą przez Radę Europy Konwencję ramową o ochronie mniejszości narodowych, Protokół nr 12 do Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności oraz Europejską kartę języków regionalnych lub mniejszościowych,

—	uwzględniając dyrektywę Rady 2000/43/WE z dnia 29 czerwca 2000 r. wprowadzającą w życie zasadę równego traktowania osób bez względu na pochodzenie rasowe lub etniczne (1) (dyrektywa o równości rasowej),

—	uwzględniając dyrektywę Rady 2000/78/WE z dnia 27 listopada 2000 r. ustanawiającą ogólne warunki ramowe równego traktowania w zakresie zatrudnienia i pracy (2) (dyrektywa o równym traktowaniu w zakresie zatrudnienia),

—

uwzględniając dyrektywę 2004/38/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie prawa obywateli Unii i członków ich rodzin do swobodnego przemieszczania się i pobytu na terytorium państw członkowskich, zmieniającą rozporządzenie (EWG) nr 1612/68 i uchylającą dyrektywy 64/221/EWG, 68/360/EWG, 72/194/EWG, 73/148/EWG, 75/34/EWG, 75/35/EWG, 90/364/EWG, 90/365/EWG i 93/96/EWG (3) (dyrektywa o swobodnym przemieszczaniu się),

—	uwzględniając wyrok Sądu Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) z dnia 3 lutego 2017 r. w sprawie T-646/13 – Minority SafePack – one million signatures for diversity in Europe przeciwko Komisji (4),

—	uwzględniając swoje rezolucje w sprawie stanu praw podstawowych w Unii Europejskiej,

—	uwzględniając swoją rezolucję z dnia 8 czerwca 2005 r. w sprawie ochrony mniejszości i polityki walki z dyskryminacją w rozszerzonej Europie (5),

—	uwzględniając swoją rezolucję z dnia 11 września 2013 r. w sprawie języków europejskich zagrożonych wymarciem oraz różnorodności językowej w Unii Europejskiej (6),

—	uwzględniając swoją rezolucję z dnia 12 marca 2014 r. w sprawie sprawozdania na temat obywatelstwa UE – 2013 r.: „Obywatelstwo europejskie: Twoje prawa, Twoja przyszłość” (7),

—	uwzględniając swoją rezolucję z dnia 15 grudnia 2016 r. w sprawie działalności Komisji Petycji w roku 2015 (8),

—	uwzględniając swoją rezolucję z dnia 25 października 2017 r. w sprawie aspektów praw podstawowych w integracji Romów w UE: walka z antycygańskością (9),

—	uwzględniając swoją rezolucję z dnia 12 grudnia 2017 r. w sprawie sprawozdania na temat obywatelstwa UE z 2017 r.: wzmocnienie praw obywateli w Unii demokratycznych zmian (10),

—	uwzględniając badanie z kwietnia 2017 r. zlecone przez Departament Tematyczny C Parlamentu Europejskiego na wniosek Komisji Petycji zatytułowane „Discrimination(s) as emerging from the petitions received” [Przejaw(y) dyskryminacji na podstawie otrzymanych petycji],

—

uwzględniając badanie z sierpnia 2017 r. zlecone przez Departament Tematyczny C Parlamentu Europejskiego na wniosek Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych zatytułowane „Towards a comprehensive EU protection system for minorities” [W kierunku kompleksowego unijnego systemu ochrony mniejszości],

—	uwzględniając badanie z maja 2017 r. zlecone przez Departament Tematyczny B Parlamentu Europejskiego na wniosek Komisji Kultury i Edukacji zatytułowane „Minority Languages and Education: Best Practices and Pitfalls” [Języki mniejszości i edukacja: najlepsze praktyki i pułapki],

—

uwzględniając wysłuchanie publiczne zorganizowane przez Komisję Petycji w dniu 4 maja 2017 r. zatytułowane „Fighting against discrimination of EU citizens in the EU Member States and the protection of minorities” [Zwalczanie dyskryminacji obywateli UE w państwach członkowskich UE oraz ochrona mniejszości] (11),

—	uwzględniając art. 216 ust. 2 Regulaminu,

A.	mając na uwadze, że Komisja Petycji otrzymała szereg petycji, których autorzy wyrażają zaniepokojenie różnymi praktykami dyskryminującymi obywateli UE należących do mniejszości, i zorganizowała wysłuchanie poświęcone poszczególnym poruszonym kwestiom;

B.	mając na uwadze, że istnieje silny związek między prawami mniejszości a zasadą praworządności; mając na uwadze, że w art. 2 TUE wyraźnie wspomniano o prawach osób należących do mniejszości oraz mając na uwadze, że praw tych należy przestrzegać na równi z innymi prawami zapisanymi w traktatach;

C.	mając na uwadze, że art. 10 TFUE stanowi, iż „przy określaniu i realizacji swoich polityk i działań Unia dąży do zwalczania wszelkiej dyskryminacji ze względu na płeć, rasę lub pochodzenie etniczne, religię lub światopogląd, niepełnosprawność, wiek lub orientację seksualną”;

D.	mając na uwadze, że choć umowy międzynarodowe stwarzają solidne ramy poszanowania praw mniejszości, wciąż istnieją znaczne możliwości poprawy pod względem sposobu urzeczywistniania ochrony praw mniejszości w UE;

E.	mając na uwadze, że każda osoba w UE ma równe prawo, a zarazem obowiązek być pełnoprawnym, aktywnym i zintegrowanym członkiem społeczeństwa;

F.	mając na uwadze, że zgodnie z kryteriami kopenhaskimi zagwarantowanie praw mniejszości jest zasadniczym wymogiem, który muszą spełnić państwa kandydujące;

mając na uwadze, że dyskryminację ze względu na pochodzenie etniczne wymienia się jako najczęstszą formę dyskryminacji oraz mając na uwadze, że według najnowszego badania Eurobarometru poświęconego zjawisku dyskryminacji doszło do znacznego wzrostu dyskryminacji ze względu na orientację seksualną (12);

H.	mając na uwadze, że wniosek Komisji dotyczący dyrektywy w sprawie równego traktowania (COM(2008)0426) obejmuje liczne dziedziny, takie jak edukacja, ochrona socjalna oraz dostęp do towarów i usług oraz ich dostarczanie;

I.	mając na uwadze, że należy gruntownie przeanalizować petycje otrzymane przez Komisję Petycji, które odnoszą się do dyskryminacji w związku z prawami mniejszości, aby zrozumieć problemy nurtujące obywateli oraz zaproponować rozwiązania;

mając na uwadze, że z treści kilku petycji wynika, iż mniejszości doświadczają dyskryminacji, gdy korzystają z przysługujących im praw podstawowych, oraz mając na uwadze, że wzbudza to niepokój o dalszy byt społeczności mniejszościowych, w szczególności w kontekście działań powodujących zanieczyszczenie środowiska;

K.	mając na uwadze, że ochrona i utrwalenie dziedzictwa kulturowego związanego z mniejszościami narodowymi w państwach członkowskich mają ogromne znaczenie dla spójności społecznej, gdyż dziedzictwo to stanowi ważny element tożsamości kulturowej społeczności, grup oraz poszczególnych jednostek;

L.	mając na uwadze, że państwa członkowskie mają wyraźny obowiązek wprowadzenia środków naprawczych w związku z praktykami dyskryminującymi członków społeczności romskiej, zwłaszcza w ich stosunkach z regionalnymi i krajowymi organami administracji;

M.	mając na uwadze, że składający petycje wyrażają zaniepokojenie brakiem kompleksowej reakcji i ochrony ze strony Unii, jeśli chodzi o ich prawa językowe i inne prawa mniejszości, które zapisano w Karcie praw podstawowych Unii Europejskiej oraz podstawowych zasadach prawa Unii, jak orzekł TSUE;

ubolewa, że osoby należące do mniejszości nadal napotykają przeszkody utrudniające zapewnienie poszanowania ich praw podstawowych i są nadal ofiarami mowy nienawiści i przestępstw popełnianych z nienawiści;

uważa, że państwa członkowskie powinny konsekwentnie stać na straży praw mniejszości oraz przeprowadzać okresowe oceny stanu przestrzegania tych praw;

Walka z dyskryminacją mniejszości autochtonicznych, narodowych i językowych: odpowiedzialność krajowa i unijna

zwraca uwagę, że kwestiom mniejszości nie nadano odpowiednio dużego znaczenia w unijnych programach działań oraz opowiada się za zintegrowanym podejściem do równości i niedyskryminacji, aby zagwarantować, że państwa członkowskie będą odpowiednio odnosiły się do różnorodności w swoich społeczeństwach;

jest przekonany, że UE jest odpowiedzialna za ochronę i krzewienie praw mniejszości; uważa, że należy usprawnić unijne ramy ustawodawcze w celu zagwarantowania kompleksowej ochrony praw osób należących do mniejszości;

podkreśla rolę instytucji unijnych w podnoszeniu świadomości na temat kwestii związanych z ochroną mniejszości, w zachęcaniu państw członkowskich do krzewienia różnorodności kulturowej i tolerancji oraz wpieraniu tych działań, zwłaszcza poprzez edukację;

podkreśla, że proces tworzenia polityki dotyczącej dziedzictwa kulturowego powinien mieć charakter integracyjny, oparty na społeczności i partycypacyjny oraz obejmować konsultacje i dialog z zainteresowanymi społecznościami mniejszościowymi;

zauważa, że w UE brakuje skutecznych narzędzi do monitorowania poszanowania praw mniejszości; domaga się skutecznego ogólnounijnego monitorowania sytuacji mniejszości autochtonicznych i językowych; uważa, że Agencja Praw Podstawowych Unii Europejskiej powinna prowadzić intensywniejszy monitoring dyskryminacji mniejszości narodowych w państwach członkowskich;

uznaje ważną rolę państw członkowskich w ochronie mniejszości autochtonicznych, krajowych lub językowych; przypomina, że ochrona mniejszości narodowych oraz zakaz dyskryminacji ze względu na język i przynależność do mniejszości narodowej są zapisane w traktatach i w Karcie praw podstawowych Unii Europejskiej;

ubolewa, że problemy poruszone w jego rezolucji w sprawie ochrony mniejszości i polityki walki z dyskryminacją w rozszerzonej Europie wciąż nie zostały rozwiązane;

Ramy prawne UE dotyczące mniejszości: wyzwania i możliwości

10.

podkreśla, że prawa mniejszości narodowych oraz ich ochrona to integralne elementy praworządności, co stwierdzono w dokumencie kopenhaskim Organizacji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie (OBWE) podpisanym w 1990 r.;

11.

wzywa państwa członkowskie do zapewnienia, by ich systemy prawne gwarantowały niedyskryminowanie osób należących do mniejszości oraz do wprowadzenia ukierunkowanych środków ochronnych w oparciu o odpowiednie normy międzynarodowe; potępia wszelkie formy dyskryminacyjnego traktowania przedstawicieli mniejszości ze strony urzędników państwowych; sugeruje, aby właściwe organy korzystały z dostępnych środków, w celu zgłaszania oraz, w razie potrzeby, nakładania sankcji w przypadkach dyskryminacji;

12.

podkreśla, że sytuacja oraz status prawny przebywających na stałe w państwach członkowskich osób niebędących ich obywatelami wymagają uregulowania;

13.

podkreśla, że zasoby dziedzictwa naturalnego i kulturowego mniejszości narodowych stanowią filar spójności społecznej i muszą być postrzegane jako dobra, które należy w pełni zachować dla przyszłych pokoleń, między innymi przez zaprzestanie działań zanieczyszczających środowisko;

14.

wzywa wszystkie państwa członkowskie do podpisania, ratyfikacji i wdrożenia Konwencji ramowej o ochronie mniejszości narodowych, Protokołu nr 12 do Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności oraz Europejskiej karty języków regionalnych lub mniejszościowych bądź do odnowienia ich zobowiązań w ramach odpowiednich umów międzynarodowych; podkreśla, że mniejszości autochtoniczne i językowe powinny być traktowane zgodnie z zasadami określonymi w tych dokumentach;

15.

wzywa do przeglądu dyrektywy o równości rasowej oraz dyrektywy o równym traktowaniu w zakresie zatrudnienia; głęboko ubolewa z powodu znikomego postępu w kwestii przyjęcia wniosku dotyczącego dyrektywy o równym oraz apeluje do Komisji i Rady o wznowienie stosownych negocjacji w celu ich zakończenia przed upływem obecnej kadencji;

Ochrona i obrona języków mniejszościowych

16.

zachęca państwa członkowskie, by zapewniły prawo do posługiwania się językiem mniejszościowym oraz by chroniły różnorodność językową w Unii zgodnie z traktatami UE;

17.

uważa, że należy szanować prawa językowe w społecznościach, w których obowiązuje więcej niż jeden język urzędowy, bez ograniczania praw żadnej z nich, zgodnie z porządkiem konstytucyjnym każdego z państw członkowskich;

18.

wzywa Komisję, by aktywniej promowała nauczanie i używanie języków regionalnych i mniejszościowych jako potencjalną metodę zwalczania dyskryminacji językowej w UE;

Prawa lesbijek, gejów, osób biseksualnych, transpłciowych i interseksualnych (LGBTI)

19.

zachęca Komisję do podjęcia bardziej zdecydowanych działań na rzecz zwalczania homofobii i dyskryminacji osób LGBTI, w tym konkretnych środków legislacyjnych, przy jednoczesnym poszanowaniu kompetencji państw członkowskich; zaleca monitorowanie praw osób LGBTI i zapewnienie jasnych i przystępnych informacji na temat wzajemnego uznawania transgranicznych praw osób LGBTI i ich rodzin w UE; uważa, że państwa członkowskie powinny inwestować w zapewnienie ukierunkowanego kształcenia na różnych etapach, aby zapobiegać nękaniu i zwalczać homofobię w sposób uporządkowany;

20.

apeluje do Komisji o dopilnowanie, by państwa członkowskie prawidłowo wdrożyły dyrektywę o swobodnym przemieszczaniu się i konsekwentnie przestrzegały m.in. przepisów dotyczących członków rodzin oraz zakazu wszelkiej dyskryminacji;

21.

wzywa Komisję, by podjęła działania w celu zapewnienia osobom LGBTI i ich rodzinom możliwości korzystania z prawa do swobodnego przemieszczania się zgodnie z art. 21 TFUE oraz art. 21 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej;

o o

22.

zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie i Komisji oraz rządom i parlamentom państw członkowskich.

(1) Dz.U. L 180 z 19.7.2000, s. 22.

(2) Dz.U. L 303 z 2.12.2000, s. 16.

(3) Dz.U. L 158 z 30.4.2004, s. 77.

(4) ECLI:EU:T:2017:59.

(5) Dz.U. C 124 E z 25.5.2006, s. 405.

(6) Dz.U. C 93 z 9.3.2016, s. 52.

(7) Dz.U. C 378 z 9.11.2017, s. 146.

(8) Teksty przyjęte, P8_TA(2016)0512.

(9) Teksty przyjęte, P8_TA(2017)0413.

(10) Teksty przyjęte, P8_TA(2017)0487.

(11) http://www.europarl.europa.eu/cmsdata/117287/peti-hearing-programme-20170504-en.pdf

(12) Dyskryminacja w UE w 2015 r., http://ec.europa.eu/COMMFrontOffice/publicopinion/index.cfm/Survey/getSurveyDetail/instruments/SPECIAL/surveyKy/2077

21.12.2018

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 463/26

P8_TA(2018)0033

Zero tolerancji dla okaleczania narządów płciowych kobiet

Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 7 lutego 2018 r. w sprawie zerowej tolerancji dla okaleczania narządów płciowych kobiet (2017/2936(RSP))

(2018/C 463/04)

Parlament Europejski,

—	uwzględniając art. 8 i 9 dyrektywy o prawach ofiar (2012/29/UE) z dnia 25 października 2012 r. (1) w sprawie obowiązkowego świadczenia usług wsparcia ofiarom przemocy, w tym ofiarom okaleczania żeńskich narządów płciowych,

—

uwzględniając art. 11 i 21 dyrektywy w sprawie warunków przyjmowania (2013/33/UE) z dnia 26 czerwca 2013 r. (2), w której wymienia się konkretnie ofiary okaleczania żeńskich narządów płciowych wśród osób wymagających szczególnej troski, które powinny uzyskać odpowiednią opiekę zdrowotną podczas procedury azylowej,

—	uwzględniając art. 20 dyrektywy w sprawie kwalifikowania (2011/95/UE) z dnia 13 grudnia 2011 r. (3), w którym okaleczanie żeńskich narządów płciowych – jako poważną formę przemocy psychicznej, fizycznej lub seksualnej – uznano za podstawę do rozważenia objęcia ochroną międzynarodową,

—	uwzględniając swoją rezolucję z dnia 6 lutego 2014 r. w sprawie komunikatu Komisji pt. „Położenie kresu okaleczaniu żeńskich narządów płciowych” (4),

—	uwzględniając swoja rezolucję z 14 czerwca 2012 r. w sprawie położenia kresu okaleczaniu żeńskich narządów płciowych (5), w której wezwano do wyeliminowania tego procederu na całym świecie za pomocą zapobiegania, środków ochrony oraz prawodawstwa,

—	uwzględniając sprawozdania roczne UE dotyczące praw człowieka i demokracji na świecie,

—	uwzględniając konkluzje Rady z czerwca 2014 r. pt. „Zapobieganie wszelkim formom przemocy wobec kobiet i dziewcząt, w tym okaleczaniu żeńskich narządów płciowych, i zwalczanie takiej przemocy”,

—	uwzględniając konkluzje Rady z marca 2010 r. w sprawie zwalczania przemocy wobec kobiet w UE,

—	uwzględniając komunikat Komisji z dnia 25 listopada 2013 r. zatytułowany „Położenie kresu okaleczaniu żeńskich narządów płciowych” (COM(2013)0833),

—

uwzględniając wspólne oświadczenie z dnia 6 lutego 2013 r. w sprawie Międzynarodowego Dnia przeciw Okaleczaniu Narządów Płciowych Kobiet, w którym wiceprzewodnicząca Komisji / Wysoka przedstawiciel oraz pięcioro komisarzy UE potwierdziło zobowiązanie UE do zwalczania tego procederu w stosunkach zewnętrznych,

—	uwzględniając plan działania UE dotyczący praw człowieka i demokracji na lata 2015–2019, w szczególności cel 14b,

—	uwzględniając agendę na rzecz zrównoważonego rozwoju 2030, a w szczególności cel 5.3 dotyczący wyeliminowania wszelkich szkodliwych praktyk, takich jak małżeństwa zawierane w wieku dziecięcym, wczesne i przymusowe małżeństwa oraz okaleczanie żeńskich narządów płciowych,

—	uwzględniając plan działania w sprawie równości płci na lata 2016–2020,

—	uwzględniając sprawozdanie Europejskiego Instytutu ds. Równości Kobiet i Mężczyzn pt. „Okaleczanie żeńskich narządów płciowych w Unii Europejskiej i Chorwacji”,

—	uwzględniając Konwencję Rady Europy z 2014 r. w sprawie zapobiegania i zwalczania przemocy wobec kobiet i przemocy domowej (konwencja stambulska),

—	uwzględniając swoją rezolucję z dnia 12 września 2017 r (6). w sprawie przystąpienia UE do konwencji stambulskiej o zapobieganiu i zwalczaniu przemocy wobec kobiet i przemocy domowej,

—	uwzględniając deklarację Komitetu Ministrów Rady Europy z września 2017 r. w sprawie potrzeby zwiększenia wysiłków na rzecz zapobiegania okaleczaniu żeńskich narządów płciowych i przymusowym małżeństwom kobiet w Europie oraz zwalczania tych zjawisk,

—	uwzględniając rezolucję Zgromadzenia Ogólnego ONZ z dnia 20 grudnia 2012 r. w sprawie zwiększenia globalnych wysiłków na rzecz zaprzestania praktyki okaleczania żeńskich narządów płciowych (A/RES/67/146),

—	uwzględniając umowę z Kotonu,

—	uwzględniając inicjatywę UE i ONZ z 2017 r. o nazwie „Spotlight”, dotyczącą eliminacji przemocy wobec kobiet i dziewcząt,

—	uwzględniając pytanie do Komisji dotyczące zerowej tolerancji dla okaleczania narządów płciowych kobiet (O-000003/2018 – B8-0005/2018),

—	uwzględniając projekt rezolucji Komisji Praw Kobiet i Równouprawnienia,

—	uwzględniając art. 128 ust. 5 i art. 123 ust. 2 Regulaminu,

A.	mając na uwadze, że w agendzie na rzecz zrównoważonego rozwoju 2030 wyraźnie wzywa się do wyeliminowania zjawiska okaleczania żeńskich narządów płciowych, wraz z innymi szkodliwymi praktykami ujętymi w celu 5 pt. „Osiągnięcie równości płci i wzmocnienie pozycji wszystkich kobiet i dziewcząt”;

mając na uwadze, że okaleczanie żeńskich narządów płciowych jest praktyką objętą szczególną uwagą w ramach celu 14 „Promowanie równouprawnienia płci, praw kobiet oraz upodmiotowienia i uczestnictwa kobiet i dziewcząt” wyznaczonego w planie działania UE dotyczącym praw człowieka i demokracji na lata 2015–2019;

C.	mając na uwadze, że plan działania w sprawie równości płci na lata 2016–2020 (GAP II), w ramach priorytetu tematycznego B „Integralność fizyczna i psychiczna”, zawiera jako wskaźnik odsetek dziewcząt i kobiet w wieku 15–49 lat, które doświadczyły okaleczenia żeńskich narządów płciowych;

mając na uwadze, że okaleczanie żeńskich narządów płciowych, będące szkodliwą praktyką o charakterze ponadnarodowym, uznaje się obecnie za problem globalny, a w agendzie ONZ dotyczącej celów zrównoważonego rozwoju na 2030 r. uznano je za szkodliwą praktykę, którą należy całkowicie wyeliminować do 2030 r.;

E.	mając na uwadze, że w sprawozdaniu statystycznym UNICEF-u z 2016 r. stwierdza się, iż co najmniej 200 milionów dziewcząt i kobiet na całym świecie zostało poddanych okaleczeniu narządów płciowych, jednak ich dokładna liczba pozostaje nieznana;

mając na uwadze, że okaleczanie żeńskich narządów płciowych – nadal praktykowane w niektórych częściach kontynentu afrykańskiego, ale także obszarów Bliskiego Wschodu, Azji i Oceanii – stanowi również problem w Unii Europejskiej i ma poważne konsekwencje dla kobiet i dziewcząt, które zostały mu poddane;

mając na uwadze, że w ciągu ostatnich trzech dziesięcioleci nastąpił postęp, choć nierównomierny, a częstość występowania spadła o ok. 30 %; mając na uwadze, że postęp ten może jednak zostać zneutralizowany przez wzrost liczby ludności, co oznacza, że ofiarą tego procederu padnie większa liczba dziewcząt i kobiet;

H.	mając na uwadze, że społeczności lokalne są często największym pojedynczym czynnikiem wpływającym na decyzję rodziców o okaleczeniu dzieci płci żeńskiej lub na kobiety, które postanawiają poddać się okaleczeniu narządów płciowych;

mając na uwadze fakt, że chociaż nie istnieje religijny wymóg okaleczania żeńskich narządów płciowych, ogromne znaczenie religii w wielu praktykujących wspólnotach sprawia, iż konieczne jest zaangażowanie przywódców religijnych i innych liderów w ruch przeciwko okaleczaniu żeńskich narządów płciowych;

J.	mając na uwadze, że w celu opracowania odpowiedniej strategii eliminacji tej praktyki należy ją zawsze analizować w kontekście lokalnym;

mając na uwadze, że okaleczanie żeńskich narządów płciowych jest często nierozłącznie powiązane z innymi kwestiami dotyczącymi nierówności płci i wydaje się być tylko jednym z wielu naruszeń praw kobiet, takich jak: brak dostępu dziewcząt do edukacji, w tym kompleksowej edukacji seksualnej; brak pracy lub zatrudnienia dla kobiet; niemożność posiadania lub dziedziczenia majątku; przymusowe lub przedwczesne małżeństwa dzieci; przemoc seksualna i fizyczna oraz brak wysokiej jakości opieki zdrowotnej, w tym usług w zakresie zdrowia seksualnego i reprodukcyjnego oraz związanych z tym praw;

mając na uwadze, że wspólną przesłanką do okaleczania żeńskich narządów płciowych i innych form przemocy uwarunkowanej płcią jest kontrola nad ciałami kobiet, a ponadto praktyka ta narusza prawo kobiety do zdrowia, bezpieczeństwa i integralności cielesnej, a w niektórych przypadkach nawet jej prawo do życia;

mając na uwadze, że o ile zapobieganie stanowi bardziej pożądany sposób odchodzenia od okaleczania żeńskich narządów płciowych niż ściganie, ponieważ sprawcami, pomocnikami i podżegaczami są często rodzice ofiary, to oczywista jest potrzeba usunięcia przeszkód w ściganiu przypadków okaleczania żeńskich narządów płciowych, przy jednoczesnym uwzględnieniu najlepszego interesu dziecka;

odnotowuje spadek częstości okaleczania żeńskich narządów płciowych wskutek zdecydowanych działań i upowszechniania wiedzy oraz zachęca wszystkie podmioty do kontynuowania wysiłków na rzecz utrzymania tej dynamiki w krajach, w których okaleczanie żeńskich narządów płciowych jest powszechne;

postrzega tę dynamikę jako okazję do zintensyfikowania wysiłków państw i organizacji międzynarodowych, przede wszystkim poprzez tworzenie powiązań i związków między różnymi regionami, zainteresowanymi stronami i sektorami w celu aktywnego współdziałania, aby doprowadzić do porzucenia tej i innych praktyk szkodliwych dla dziewcząt, które mogą odczuwać ich fizyczne, psychologiczne i emocjonalne konsekwencje przez całe swoje życie;

dostrzega nieocenioną pracę organizacji działających we współpracy ze społecznościami lokalnymi zarówno w UE, jak i poza nią, w zakresie zapobiegania, uświadamiania oraz wsparcia, a także uznaje, że budowanie mostów między nimi jest konieczne, jeżeli okaleczanie żeńskich narządów płciowych ma zostać wyeliminowane;

wzywa Komisję i państwa członkowskie, aby włączyły zapobieganie zjawisku okaleczania żeńskich narządów płciowych do wszystkich sektorów, w szczególności zdrowia, w tym zdrowia seksualnego i reprodukcyjnego, pracy socjalnej, azylu, edukacji, w tym edukacji seksualnej, egzekwowania prawa, wymiaru sprawiedliwości, ochrony dzieci oraz środków przekazu i komunikacji;

podkreśla, że na mocy art. 38 konwencji stambulskiej państwa członkowskie mają obowiązek uznania za nielegalne okaleczania żeńskich narządów płciowych, a także zachęcania, przymuszania lub namawiania dziewcząt do poddania się tej praktyce, oraz że konwencja chroni nie tylko dziewczęta i kobiety zagrożone okaleczeniem narządów płciowych, ale również dziewczęta i kobiety, które odczuwają skutki tej praktyki przez całe swoje życie (w sytuacjach takich jak reinfibulacja, sytuacje związane z azylem, dostęp do opieki itp.); podkreśla, że konwencja stambulska stanowi, iż kultura, obyczaj, religia, tradycja lub tak zwany „honor” nie mogą być usprawiedliwieniem dla jakichkolwiek aktów przemocy wobec kobiet;

apeluje do UE i tych państw członkowskich, które nie ratyfikowały jeszcze konwencji stambulskiej Rady Europy w sprawie zapobiegania i zwalczania przemocy wobec kobiet, aby niezwłocznie do niej przystąpiły, tak aby zobowiązanie podjęte przez UE było zgodne z międzynarodowymi normami promującymi holistyczne i zintegrowane podejście do przemocy wobec kobiet i okaleczania żeńskich narządów płciowych;

z zadowoleniem odnotowuje, że prawo karne we wszystkich państwach członkowskich chroni dziewczęta i kobiety przed okaleczaniem żeńskich narządów płciowych w sposób wyraźny lub dorozumiany, lecz wyraża głębokie zaniepokojenie jego oczywistą nieskutecznością, skoro w UE zarejestrowano zaledwie kilka spraw sądowych w tym zakresie;

z niepokojem zauważa, że egzekwowanie prawa, a w szczególności ściganie, jest wyzwaniem we wszystkich państwach członkowskich i krajach pochodzenia; zwraca się zatem do Komisji, aby ułatwiała ukierunkowane szkolenia odpowiednich podmiotów w zakresie wykrywania, ścigania i karania przypadków okaleczania żeńskich narządów płciowych; wzywa państwa członkowskie do zachowania większej czujności w wykrywaniu, ściganiu i karaniu przypadków okaleczania żeńskich narządów płciowych;

zauważa, że prawo karne i ukierunkowane szkolenia muszą iść w parze z wysiłkami na rzecz uświadamiania, aby zniechęcić sprawców tego procederu do kontynuowania go;

10.

uznaje, że istotną różnicą między okaleczaniem żeńskich narządów płciowych a innymi formami przemocy uwarunkowanej płcią jest brak złego zamiaru leżącego u podstaw czynu, i podkreśla, że chociaż w żaden sposób nie może to służyć za usprawiedliwienie, należy to uwzględnić w strategiach mających na celu odejście od tej praktyki;

11.

ubolewa nad rosnącą medykalizacją w niektórych krajach i podkreśla, że jest to niedopuszczalna odpowiedź na pierwotne przyczyny, jak już stwierdziły ONZ i WHO; zachęca państwa członkowskie do wyraźnego wprowadzenia zakazu medykalizacji okaleczania żeńskich narządów płciowych przy jednoczesnym poszerzaniu wiedzy personelu medycznego na temat tego problemu;

12.

podkreśla, że okaleczanie żeńskich narządów płciowych jest jedną z najbardziej przewidywalnych form przemocy uwarunkowanej płcią, i zwraca się do Komisji i państw członkowskich o zagwarantowanie zdecydowanych działań zapobiegawczych w obozach dla uchodźców; wzywa Komisję, aby w dalszym stopniu uwzględniała zapobieganie zjawisku okaleczania żeńskich narządów płciowych oraz innym szkodliwym praktykom w ramach procedur integracyjnych i Funduszu Azylu, Migracji i Integracji (AMIF), a także aby dostarczała odpowiednich informacji poprzez Agencję UE ds. Azylu;

13.

zwraca się o najwyższe standardy ochrony osób ubiegających się o azyl z powodów związanych z okaleczaniem żeńskich narządów płciowych w ramach reformy wspólnego europejskiego systemu azylowego i przeglądu dyrektyw azylowych oraz w ramach roli nowej Agencji UE ds. Azylu;

14.

oczekuje utworzenia globalnej sieci, która będzie tworzyć powiązania między odpowiednimi podmiotami ze wszystkich częściach świata w celu łączenia pomysłów i sił; zwraca się do Komisji o udzielenie wsparcia tej ważnej sieci;

15.

wzywa Komisję do reagowania na apele społeczeństwa obywatelskiego dotyczące takiej konstrukcji elastycznego finansowania, aby organizacje oddolne, które prowadzą działalność wśród społeczności, mogły ubiegać się o finansowanie, aby oprócz okaleczania żeńskich narządów płciowych można było zająć się także szeregiem kwestii związanych z prawami dziewcząt i kobiet, stosując podejście całościowe, oraz aby można było nawiązać kontakty między organizacjami działającymi w UE a organizacjami działającymi w krajach, w których występują takie praktyki; w tym kontekście z zadowoleniem przyjmuje pracę europejskiej sieci na rzecz wyeliminowania okaleczania żeńskich narządów płciowych i pracę jej członków, w tym poprzez projekt „Change Plus”, mającą na celu szkolenie przedstawicieli społeczności lokalnych w zakresie promowania nie tylko zmian legislacyjnych, ale także zmian zachowań w ich społecznościach;

16.

zachęca Komisję i państwa członkowskie do przechowywania danych na temat występowania okaleczania żeńskich narządów płciowych i jego rodzajów oraz do włączania środowiska akademickiego w proces gromadzenia danych, prowadzenia badań i dokształcania przyszłych pokoleń specjalistów na temat zjawiska okaleczania żeńskich narządów płciowych; uznaje, że pewną rolę może odegrać Europejska Sieć Migracyjna; uważa, że wspólny program badań nad okaleczaniem żeńskich narządów płciowych pozwoliłby uniwersytetom z obszarów, w których jest ono praktykowane, na nawiązanie kontaktu z uniwersytetami w UE w celu organizacji programów wymiany, lepszego gromadzenia danych i poprawy zdolności przyszłych specjalistów w różnych sektorach;

17.

zachęca Komisję i państwa członkowskie, aby włączyły podstawowe informacje na temat okaleczania żeńskich narządów płciowych oraz innych praktyk szkodliwych dla dziewcząt do programów edukacyjnych tych dyscyplin, które odgrywają kluczową rolę w zapobieganiu zjawisku okaleczania żeńskich narządów płciowych;

18.

podkreśla, że niezależnie od kontekstu lokalnego okaleczanie żeńskich narządów płciowych należy postrzegać w kontekście przemocy uwarunkowanej płcią oraz jako kwestię równości płci i należy się nim zająć w ramach kompleksowego podejścia, tak aby uniknąć oczerniania społeczności, w których okaleczanie to jest praktykowane;

19.

podkreśla, że zadbanie o to, by wszystkie dziewczęta uczęszczały do szkoły, a także stworzenie warunków koniecznych do ugruntowania pozycji kobiet w gospodarce to pierwsze kroki w kierunku wzmocnienia pozycji kobiet w społecznościach stosujących tę praktykę;

20.

zwraca uwagę na potencjał i siłę różnych kanałów komunikacji, takich jak sztuka, literatura, nowe i lokalne środki przekazu, aby przesłanie docierało do jak największej liczby ludzi; podkreśla znaczenie zaangażowania chłopców i mężczyzn w tworzenie nowych narracji na temat równości płci oraz w zwalczanie istniejących struktur władzy poprzez sieci, programy partnerskie, kampanie informacyjne i programy szkoleniowe;

21.

zachęca Komisję do wspierania państw członkowskich i krajów stosujących praktykę okaleczania w tworzeniu sieci i zintegrowanych strategii zapobiegania okaleczaniu żeńskich narządów płciowych, co obejmuje szkolenie pracowników socjalnych, personelu medycznego, liderów społeczności lokalnych i przywódców religijnych oraz funkcjonariuszy policji i wymiaru sprawiedliwości; stwierdza, że żadna religia nie nakłania do praktykowania okaleczania żeńskich narządów płciowych;

22.

wzywa Komisję do włączenia kwestii okaleczania żeńskich narządów płciowych oraz innych praktyk szkodliwych dla kobiet i dziewcząt do swoich dialogów na temat praw człowieka i działań dyplomatycznych; wzywa ESDZ i państwa członkowskie do zacieśnienia współpracy z państwami trzecimi w celu zachęcenia ich do przyjęcia krajowych przepisów zakazujących okaleczania żeńskich narządów płciowych oraz do wspierania organów ścigania w zapewnieniu egzekwowania tych przepisów;

23.

odnotowuje z uznaniem, że każdego roku delegatury i ESDZ szkolą się z tematyki okaleczania żeńskich narządów płciowych w ramach szkoleń poświęconych prawom dziecka lub równości płci, i zwraca się do Komisji o rozpowszechnienie i udostępnienie docelowym grupom ludności swoich narzędzi, takich jak zestaw „Razem na rzecz położenia kresu okaleczaniu żeńskich narządów płciowych” (UEFGM – United to end female genital mutilation);

24.

zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Komisji i Radzie Unii Europejskiej.

(1) Dz.U. L 315 z 14.11.2012, s. 57.

(2) Dz.U. L 180 z 29.6.2013, s. 96.

(3) Dz.U. L 337 z 20.12.2011, s. 9.

(4) Dz.U. C 93 z 24.3.2017, s. 142.

(5) Dz.U. C 332 E z 15.11.2013, s. 87.

(6) Teksty przyjęte, P8_TA(2017)0329.

21.12.2018

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 463/31

P8_TA(2018)0034

Rosja – sprawa Ojuba Titiewa i Centrum Praw Człowieka „Memoriał”

Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 8 lutego 2018 r. w sprawie Rosji – sprawa Ojuba Titiewa i Centrum Praw Człowieka „Memoriał” (2018/2560(RSP))

(2018/C 463/05)

Parlament Europejski,

—

uwzględniając swoje wcześniejsze rezolucje w sprawie Rosji, w szczególności rezolucję z dnia 13 czerwca 2013 r. w sprawie rządów prawa w Rosji (1), rezolucję z dnia 13 marca 2014 r. w sprawie Rosji: wyroki dla demonstrantów uczestniczących w wydarzeniach na Placu Bołotnym (2), rezolucję z dnia 23 października 2014 r. w sprawie zamknięcia organizacji pozarządowej Memoriał (laureata Nagrody im. Sacharowa z 2009 r.) w Rosji (3), z dnia 12 marca 2015 r. w sprawie zabójstwa rosyjskiego przywódcy opozycji Borysa Niemcowa i stanu demokracji w Rosji (4), rezolucję z dnia 24 listopada 2016 r. w sprawie Ildara Dadina, więźnia sumienia w Rosji (5) oraz rezolucję z dnia 6 kwietnia 2017 r. w sprawie Rosji, w szczególności aresztowania Aleksieja Nawalnego i innych demonstrantów (6),

—	uwzględniając oświadczenie przewodniczących Komisji Spraw Zagranicznych i Podkomisji Praw Człowieka Parlamentu Europejskiego z dnia 12 stycznia 2018 r. wzywające do natychmiastowego uwolnienia obrońcy praw człowieka Ojuba Titiewa,

—	uwzględniając art. 5 Powszechnej deklaracji praw człowieka oraz art. 7 Międzynarodowego paktu praw obywatelskich i politycznych, których stroną jest Federacja Rosyjska i które stanowią, że nikt nie może być poddawany torturom ani okrutnemu, nieludzkiemu lub poniżającemu traktowaniu albo karaniu,

—

uwzględniając oświadczenie UE z dnia 19 stycznia 2018 r. w sprawie naruszeń praw człowieka w odniesieniu do Centrum Praw Człowieka „Memoriał” w Rosji oraz oświadczenie rzecznik ESDZ z dnia 11 stycznia 2018 r. w sprawie zatrzymania Ojuba Titiewa, dyrektora Centrum Praw Człowieka „Memoriał” w Republice Czeczeńskiej,

—	uwzględniając wizytę komitetu Rady Europy ds. zapobiegania torturom w Republice Czeczeńskiej Federacji Rosyjskiej w listopadzie i grudniu 2017 r.,

—	uwzględniając Konwencję o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności,

—	uwzględniając deklarację ONZ w sprawie obrońców praw człowieka, przyjętą przez Zgromadzenie Ogólne ONZ w dniu 9 grudnia 1998 r.,

—	uwzględniając obowiązującą Umowę o partnerstwie i współpracy ustanawiającą partnerstwo między Wspólnotami Europejskimi i ich państwami członkowskimi a Federacją Rosyjską, a także zawieszone negocjacje w sprawie nowej umowy między UE a Rosją,

—	uwzględniając siódme okresowe sprawozdanie Federacji Rosyjskiej rozpatrywane przez Komitet Praw Człowieka ONZ na 3136. i 3137. posiedzeniu, które odbyły się w dniach 16 i 17 marca 2015 r.,

—	uwzględniając wytyczne Rady Europejskiej z dnia 24 czerwca 2013 r. na rzecz promowania i ochrony wszystkich praw człowieka przysługujących lesbijkom, gejom, osobom biseksualnym, transpłciowym i interseksualnym,

—	uwzględniając art. 118 ust. 5 i art. 123 ust. 4 Regulaminu,

mając na uwadze, że Federacja Rosyjska jako pełnoprawny członek Rady Europy oraz sygnatariusz Powszechnej deklaracji praw człowieka i Konwencji w sprawie zakazu stosowania tortur oraz innego okrutnego, nieludzkiego lub poniżającego traktowania albo karania, zobowiązała się do przestrzegania zasad demokracji, praworządności i poszanowania podstawowych wolności i praw człowieka; mając na uwadze, że Rosja ma obowiązek przeprowadzenia śledztwa w sprawie przestępstw popełnionych przez władze czeczeńskie, a także dysponuje środkami umożliwiającymi przeprowadzenie takiego śledztwa; mając na uwadze, że Federacja Rosyjska ratyfikowała 11 z 18 międzynarodowych traktatów dotyczących praw człowieka;

mając na uwadze, że Ojub Titiew, dyrektor czeczeńskiego biura Centrum Praw Człowieka „Memoriał” (organizacji praw człowieka uhonorowanej w 2009 r. Nagrodą im. Sacharowa, znanej powszechnie jako „Memoriał”), został aresztowany w dniu 9 stycznia 2018 r. przez policję czeczeńską pod zarzutem posiadania narkotyków; mając na uwadze, że Ojub Titiew zaprzeczył tym oskarżeniom, a organizacje pozarządowe i inni obrońcy praw człowieka potępili je, uznając je za sfabrykowane;

C.	mając na uwadze, że w dniu 25 stycznia 2018 r. Sąd Najwyższy Republiki Czeczeńskiej utrzymał w mocy decyzję Szalińskiego Sądu Rejonowego o pozostawieniu Ojuba Titiewa w areszcie na okres dwóch miesięcy;

D.	mając na uwadze, że znowelizowano kodeks karny Federacji Rosyjskiej i wprowadzono nowy artykuł 212.1, zgodnie z którym można oskarżać osoby w przypadku naruszenia ustawy o zgromadzeniach publicznych, nie zważając na to, że nowelizacja ta ogranicza wolność słowa i zgromadzeń;

E.	mając na uwadze, że władze rosyjskie wykazują tendencję do nieuznawania prawa do wolności zgromadzeń – po pokojowych demonstracjach w dniu 26 marca 2017 r. zatrzymano ponad 1 000 demonstrantów w samej Moskwie, a wielu kolejnych w innych miastach Federacji Rosyjskiej;

F.	mając na uwadze, że w ostatnich latach znacznie wzrosła liczba więźniów politycznych w tym kraju – zdaniem Centrum Praw Człowieka „Memoriał” w 2016 r. było ich 102;

G.	mając na uwadze, że ustawa dotycząca organizacji pozarządowych z 2012 r. poważnie ograniczyła zdolność tych organizacji do prowadzenia prac i działań w sposób niezależny i skuteczny; mając na uwadze, że na mocy tej ustawy rosyjskie Ministerstwo Sprawiedliwości uznało „Memoriał” za „obcego agenta”;

mając na uwadze, że pracujący dla „Memoriału” historyk Jurij Dmitriew należał do zespołu, który odkrył w Sandarmochu masowy grób zawierający ciała ponad 9 000 osób, wśród których znajdowało się wielu przedstawicieli radzieckiej inteligencji; mając na uwadze, że w ostatnich latach „Memoriał” stał się ostatnią niezależną organizacją praw człowieka, która nadal prowadzi działalność w Republice Czeczeńskiej; mając na uwadze, że bardzo prawdopodobne jest, iż ataki na obrońców praw człowieka w Republice Czeczeńskiej, w tym sfabrykowane zarzuty karne wobec Ojuba Titiewa oraz podpalenia w sąsiednich republikach, zostały zorganizowane w odwecie za działania „Memoriału” polegające na ujawnianiu naruszeń praw człowieka w Czeczenii i próbach pociągnięcia do odpowiedzialności winnych tych naruszeń;

I.	mając na uwadze, że w 2009 r. Parlament przyznał stowarzyszeniu „Memoriał” Nagrodę im. Sacharowa za wolność myśli;

J.	mając na uwadze, że w rankingu państw demokratycznych opracowanym przez Economist Intelligence Unit za rok 2017 Rosja znajduje się na 135. miejscu wśród 167 krajów, co oznacza znaczny spadek w porównaniu ze 102. miejscem, jaki kraj ten zajmował w 2006 r.;

mając na uwadze, że duże zaniepokojenie budzą naruszenia praw człowieka wobec osób LGBTI w Czeczenii; mając na uwadze, że Federacja Rosyjska jest sygnatariuszem licznych międzynarodowych konwencji dotyczących praw człowieka oraz – jako członek Rady Europy – europejskiej konwencji praw człowieka, a zatem ma obowiązek zapewnić bezpieczeństwo wszystkim osobom, które mogą być narażone na niebezpieczeństwo; mając na uwadze, że Unia Europejska wielokrotnie oferowała dodatkową pomoc i wiedzę fachową, by wesprzeć Rosję w modernizowaniu i przestrzeganiu porządku konstytucyjnego i prawnego zgodnie ze standardami Rady Europy; mając na uwadze, że Rosja ma obowiązek przeprowadzenia śledztwa w sprawie przestępstw popełnionych przez władze czeczeńskie, a także dysponuje środkami umożliwiającymi przeprowadzenie takiego śledztwa; mając na uwadze, że w Federacji Rosyjskiej homoseksualizm przestał być karalny w 1993 r.;

wzywa do natychmiastowego uwolnienia dyrektora Centrum Praw Człowieka „Memoriał” w Republice Czeczeńskiej Ojuba Titiewa, którego zatrzymano w dniu 9 stycznia 2018 r., oficjalnie postawiono w stan oskarżenia i tymczasowo aresztowano w oparciu o sfingowane zarzuty nielegalnego nabycia i posiadania narkotyków; wzywa rosyjskie władze do zagwarantowania pełnego poszanowania praw człowieka i praw obywatelskich Ojuba Titiewa, w tym dostępu do adwokata i opieki medycznej, integralności cielesnej i godności, a także ochrony przed nękaniem ze strony wymiaru sprawiedliwości, kryminalizacją i niesłusznym aresztowaniem;

ubolewa nad oświadczeniem władz czeczeńskich potępiającym działalność organizacji i obrońców praw człowieka; zauważa z zaniepokojeniem, że do aresztowania doszło tuż po publicznym wystąpieniu przewodniczącego parlamentu czeczeńskiego Magomeda Daudowa, który wydaje się aprobować przemoc wobec obrońców praw człowieka;

jest zdania, że aresztowanie Ojuba Titiewa jest przejawem niepokojącego trendu polegającego na aresztowaniu, atakowaniu, zastraszaniu i dyskredytowaniu niezależnych dziennikarzy i obrońców praw człowieka pracujących w Czeczenii; zwraca uwagę, że innymi przykładami potwierdzającymi ten niepokojący trend są aresztowania przewodniczącego Konfederacji Narodów Kaukazu Rusłana Kutajewa oraz dziennikarza Żałaudy Geriewa, których skazano na podstawie wątpliwych oskarżeń związanych z narkotykami odpowiednio w roku 2014 i 2016;

wyraża głębokie zaniepokojenie faktem, że nikogo nie postawiono przed sądem za zabójstwo poprzedniczki Ojuba Titiewa w „Memoriale” i obrończyni praw człowieka w Czeczenii Natalii Estemirowej, którą uprowadzono sprzed domu w Groznym w lipcu 2009 r. i jeszcze tego samego dnia znaleziono martwą od kul w pobliżu wioski Gazi-Yurt w sąsiedniej Inguszetii; wzywa władze rosyjskie do kontynuowania poważnego dochodzenia w sprawie tej zbrodni; przypomina w związku z tym, że jeszcze jeden prawnik i aktywista broniący praw człowieka Stanisław Markiełow, znany z zajmowania się nadużyciami w Czeczenii, został zastrzelony w centrum Moskwy w 2009 r.;

wzywa władze rosyjskie do natychmiastowego zaprzestania niepokojącej serii aresztowań, ataków, zastraszania i dyskredytowania niezależnych dziennikarzy i obrońców praw człowieka pracujących w tym regionie Federacji Rosyjskiej, które stanowią naruszenie ich prawa do swobody wypowiedzi; potępia ataki na obrońców praw człowieka w Czeczenii i wzywa Moskwę do ich zaprzestania oraz do zapewnienia obrońcom praw człowieka i organizacjom w Czeczenii i innych częściach Federacji Rosyjskiej normalnych warunków pracy;

wyraża głębokie zaniepokojenie pogarszającą się sytuacją krytycznego społeczeństwa obywatelskiego w Rosji, w szczególności organizacji, które działają w dziedzinie praw człowieka i swobód demokratycznych oraz krytykują politykę państwa w tych dziedzinach; podkreśla, że „Memoriał”, laureat Nagrody im. Sacharowa w 2009 r. i obecnie jeden z najbardziej poważanych głosów w dziedzinie praw człowieka w Rosji, stał się ostatnią niezależną organizacją praw człowieka prowadzącą działalność w Czeczenii, dlatego wyraża solidarność i zdecydowane poparcie dla jej wytężonej pracy;

wzywa władze rosyjskie do ochrony wszystkich obywateli Rosji przed bezprawiem; wzywa władze rosyjskie do natychmiastowego zaprzestania tłumienia wolności słowa w Czeczenii i do zapewnienia skutecznych gwarancji bezpieczeństwa ofiarom i świadkom nadużyć oraz do postawienia sprawców nadużyć przed sądem; podkreśla, że Rosja i jej rząd ponoszą ostateczną odpowiedzialność za zbadanie tych czynów, za postawienie sprawców przed sądem i ochronę wszystkich obywateli Rosji przed bezprawiem;

zwraca uwagę na jeszcze jeden przykład prześladowania i nękania organizacji praw człowieka w regionie Kaukazu Północnego, którym było podpalenie w dniu 17 stycznia 2018 r. biur „Memoriału” w sąsiedniej Republice Inguskiej oraz mające miejsce 22 stycznia 2018 r. podpalenie przez nieznanych sprawców samochodu należącego do lokalnego biura „Memoriału” w Dagestanie; potępia te ataki i wzywa władze rosyjskie do skutecznego wyjaśnienia tych i innych ataków na własność „Memoriału” oraz gróźb kierowanych pod adresem osób dla niego pracujących, a także do dopilnowania, aby sprawcy zostali pociągnięci do odpowiedzialności;

apeluje do władz rosyjskich, aby w trybie pilnym podjęto natychmiastowe, niezależne, obiektywne i gruntowne dochodzenia w sprawie godnej ubolewania sytuacji panującej w Czeczenii; wzywa władze czeczeńskie i władze Federacji Rosyjskiej do przestrzegania przepisów krajowych i zobowiązań międzynarodowych, praworządności i powszechnych standardów praw człowieka oraz do czuwania nad bezpieczeństwem osób zagrożonych i zapewnienia im swobód demokratycznych;

10.

odnotowuje wniosek „Memoriału” o zbadanie sprawy Titiewa poza Czeczenią;

11.

potępia ataki na inne organizacje społeczeństwa obywatelskiego i organizacje pozarządowe w Czeczenii, w tym ataki i oszczercze kampanie skierowane przeciw organizacji Joint Mobile Group (JMG) zrzeszającej obrońców praw człowieka w Czeczenii, które doprowadziły do wycofania się organizacji z Czeczenii ze względów bezpieczeństwa w 2016 r.;

12.

wyraża głębokie zaniepokojenie doniesieniami o arbitralnych zatrzymaniach i torturowaniu osób uważanych za LGBTI w Republice Czeczeńskiej; wzywa władze, by położyły kres tej kampanii prześladowań oraz umożliwiły międzynarodowym organizacjom praw człowieka przeprowadzenie wiarygodnego dochodzenia w sprawie domniemanych przestępstw; potępia zabójstwa dokonywane przez członków rodziny, tzw. zabójstwa honorowe, i ubolewa, że władze Czeczenii popierają te zbrodnie i do nich zachęcają;

13.

wzywa Komisję, ESDZ i państwa członkowskie do udzielania pomocy osobom, które uciekły z Czeczenii, i do upublicznienia tej kampanii prześladowczej; stwierdza z zadowoleniem, że wiele państw członkowskich przyznało jej ofiarom azyl i wzywa wszystkie państwa członkowskie do kontynuowania lub przyspieszenia procedur rozpatrywania składanych przez ofiary, dziennikarzy i obrońców praw człowieka, wniosków o udzielenie azylu, zgodnie z prawem europejskim i krajowym;

14.

wzywa wiceprzewodniczącą Komisji / wysoką przedstawiciel Unii Europejskiej do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa oraz ESDZ do czuwania nad tym, aby wszystkie sprawy dotyczące osób prześladowanych z powodów politycznych trafiały pod obrady w czasie konsultacji między UE a Rosją dotyczących praw człowieka, kiedy zostaną one wznowione, oraz aby przedstawiciele Rosji obecni na konsultacjach byli formalnie zobowiązani do odpowiedzi w każdej sprawie, oraz wzywa do informowania Parlamentu o rezultacie rozmów z władzami rosyjskimi;

15.

zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji wiceprzewodniczącej Komisji / wysokiej przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa, Radzie, Komisji, rządom i parlamentom państw członkowskich, Radzie Europy, Organizacji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie, prezydentowi, rządowi i parlamentowi Federacji Rosyjskiej, a także władzom Czeczenii.

(1) Dz.U. C 65 z 19.2.2016, s. 150.

(2) Dz.U. C 378 z 9.11.2017, s. 250.

(3) Dz.U. C 274 z 27.7.2016, s. 21.

(4) Dz.U. C 316 z 30.8.2016, s. 126.

(5) Teksty przyjęte, P8_TA(2016)0446.

(6) Teksty przyjęte, P8_TA(2017)0125.

21.12.2018

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 463/35

P8_TA(2018)0035

Egzekucje w Egipcie

Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 8 lutego 2018 r. w sprawie egzekucji w Egipcie (2018/2561(RSP))

(2018/C 463/06)

Parlament Europejski,

—

uwzględniając swoje wcześniejsze rezolucje w sprawie Egiptu, zwłąszcza z dnia 10 marca 2016 r. w sprawie Egiptu, w szczególności sprawy Guilia Regeniego (1), z dnia 17 grudnia 2015 r. w sprawie Ibrahima Halawy, potencjalnie zagrożonego karą śmierci (2) oraz z dnia 15 stycznia 2015 r. w sprawie sytuacji w Egipcie (3), z dnia 16 lutego 2017 r. w sprawie egzekucji w Kuwejcie i Bahrajnie (4) oraz z dnia 8 października 2015 r. w sprawie kary śmierci (5); a także swoją rezolucję z dnia 7 października 2010 r. w sprawie Światowego Dnia przeciwko Karze Śmieci (6),

—	uwzględniając wytyczne UE w sprawie kary śmierci, tortur, wolności słowa i obrońców praw człowieka,

—	uwzględniając konkluzje Rady do Spraw Zagranicznych UE w sprawie Egiptu z sierpnia 2013 r. i lutego 2014 r.,

—

uwzględniając układ o stowarzyszeniu między UE a Egiptem z 2001 r., który wszedł w życie w 2004 r. i został wzmocniony planem działania z 2007 r., uwzględniając również priorytety partnerstwa UE–Egipt na lata 2017–2020 przyjęte w dniu 25 lipca 2017 r. oraz wspólne oświadczenie wydane po posiedzeniu Rady Stowarzyszenia UE–Egipt;

—

uwzględniając wspólne oświadczenie z dnia 10 października 2017 r., wystosowane przez wiceprzewodniczącą Komisji / wysoką przedstawiciel Unii Europejskiej do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa Federikę Mogherini oraz sekretarza generalnego Rady Europy, w sprawie Europejskiego i Światowego Dnia przeciwko Karze Śmierci,

—	uwzględniając wspólne oświadczenie wydane w dniu 26 stycznia 2018 r. przez ekspertów ONZ, w tym Nilsa Melzera, specjalnego sprawozdawcę ds. tortur i innego okrutnego, nieludzkiego lub poniżającego traktowania lub karania, w którym wezwali oni władze Egiptu do wstrzymania zaplanowanych egzekucji,

—	uwzględniając konstytucję Egiptu, zwłaszcza jej art. 93 (wiążący charakter międzynarodowego prawa dotyczącego praw człowieka),

—	uwzględniając gwarancje Organizacji Narodów Zjednoczonych zapewniające ochronę praw osób skazanych na karę śmierci,

—	uwzględniając zasady i wytyczne dotyczące prawa do rzetelnego procesu sądowego i pomocy prawnej w Afryce, które całkowicie zabraniają sądzenia cywilów przez sądy wojskowe,

—	uwzględniając deklarację końcową przyjętą na 6. Światowym Kongresie przeciwko Karze Śmierci, który odbył się w Oslo w dniach 21–23 czerwca 2016 r.,

—	uwzględniając nowe ramy strategiczne UE i plan działania dotyczący praw człowieka, które mają umieścić w centrum wszystkich strategii politycznych UE ochronę praw człowieka i nadzór nad nimi,

—	uwzględniając art. 2 europejskiej konwencji praw człowieka oraz protokoły nr 6 i 13 do tej konwencji,

—	uwzględniając sześć rezolucji Zgromadzenia Ogólnego ONZ na rzecz wprowadzenia moratorium na karę śmierci,

—	uwzględniając Konwencję ONZ w sprawie zakazu stosowania tortur oraz innego okrutnego, nieludzkiego lub poniżającego traktowania albo karania, Konwencję o prawach dziecka, a także Arabską kartę praw człowieka, które Egipt ratyfikował,

—	uwzględniając Międzynarodowy pakt praw obywatelskich i politycznych (MPPOiP), którego jedną ze stron jest Egipt, a w szczególności jego art. 18 i drugi protokół fakultatywny w sprawie kary śmierci, a także jego art. 14,

—	uwzględniając art. 135 ust. 5 i art. 123 ust. 4 Regulaminu,

mając na uwadze, że kara śmierci jest ostateczną, okrutną, nieludzką i poniżającą formą sankcjonowania, która narusza prawo do życia zapisane w Powszechnej deklaracji praw człowieka; mając na uwadze, że Unia Europejska zajmuje zdecydowane i zasadnicze stanowisko przeciwko karze śmierci oraz opowiada się za powszechnym moratorium na jej wykonywanie z myślą o całkowitym zniesieniu kary śmierci, które stanowi jeden z głównych celów polityki Unii w zakresie praw człowieka;

mając na uwadze, że według doniesień od stycznia 2014 r. w Egipcie na śmierć skazano co najmniej 2 116 osób; mając na uwadze, że w czasie kadencji poprzednich prezydentów Mohameda Mursiego i Adliego Mansura nie zatwierdzono żadnego wyroku śmierci; mając na uwadze, że od dnia 1 stycznia 2014 r. przeprowadzono co najmniej 81 egzekucji;

mając na uwadze, że w roku 2017 egipskie sądy wydały ponoć co najmniej 186 wyroków śmierci i wykonano 16 egzekucji; mając na uwadze, że w ostatnich tygodniach i od końca grudnia 2017 r. odnotowano alarmujący wzrost tych liczb; mając na uwadze, że wszystkie niedawne egzekucje zostały przeprowadzone bez uprzedniego powiadomienia ofiar lub ich rodzin; mając na uwadze, że 24 innym obywatelom Egiptu zdaje się grozić rychła egzekucja w związku z wyczerpaniem wszystkich środków odwoławczych;

mając na uwadze, że co najmniej 891 osób w Egipcie jest obecnie sądzonych lub oczekuje na proces, a zarzuty mogą prowadzić do wydania wyroku śmierci; mając na uwadze, że co najmniej 38 osób, które w chwili domniemanych przestępstw były niepełnoletnie, sądzono razem z dorosłymi oskarżonymi, a za zarzucane im czyny grozi kara śmierci; mając na uwadze, że sądy wydały wstępnie zalecenia kary śmierci wobec co najmniej siedmiu takich osób; mając na uwadze, że orzeczenie i wykonanie kary śmierci w przypadku osób, które w chwili popełnienia przestępstwa nie ukończyły 18 roku życia, stanowi naruszenie prawa międzynarodowego, w tym Konwencji ONZ o prawach dziecka, oraz art. 111 egipskiej ustawy o prawach dziecka; mając na uwadze, że Egipt jest stroną licznych konwencji międzynarodowych dotyczących praw politycznych i obywatelskich, tortur, praw dzieci i nieletnich oraz sprawiedliwości;

mając na uwadze, że kodeks wojskowy przewiduje więcej przestępstw podlegających karze śmierci niż kodeks cywilny oraz że w prawodawstwie egipskim stopniowo rozszerza się jurysdykcję wojskową; mając na uwadze, że liczba cywilów skazanych w Egipcie na karę śmierci przez sądy wojskowe znacznie wzrosła z 60 w 2016 r. do co najmniej 112 w 2017 r.; mając na uwadze, że w ostatnich miesiącach zostało straconych 23 Egipcjan, w tym 22 cywilów skazanych przez sądy wojskowe w procesach dalece odbiegających od wymogów rzetelnego procesu sądowego; mając na uwadze, że według doniesień między październikiem 2014 r. a wrześniem 2017 r. ogółem sprawy co najmniej 15 000 cywilów, w tym kilkudziesięciorga dzieci, skierowano do prokuratorów wojskowych;

mając na uwadze, że niepokojąco duża liczba zeznań wykorzystanych podczas procesów, w tym również procesów wojskowych, została podobno zdobyta po tym, jak oskarżeni byli rzekomo uprowadzani siłą i torturowani lub maltretowani; mając na uwadze, że zwalczanie tortur stanowi stały priorytet UE w zakresie praw człowieka oraz wspólny cel konwencji ONZ w sprawie zakazu stosowania tortur, której jedną ze stron jest Egipt;

mając na uwadze, że według doniesień wszystkie niedawne i planowane egzekucje są wynikiem procesów sądowych, które naruszały prawa przysługujące w rzetelnym postępowaniu sądowym; mając na uwadze, że Gwarancje ochrony praw osób zagrożonych karą śmierci surowo zakazują stosowania kary śmierci orzeczonej w wyniku nierzetelnego procesu; mając na uwadze, że liczni eksperci ONZ ds. praw człowieka niejednokrotnie wzywali Egipt do wstrzymania wszystkich zaplanowanych egzekucji w związku z zarzutami o to, że procesy nie były przeprowadzone rzetelnie;

mając na uwadze, że należy dopilnować przy pomocy wszelkich niezbędnych środków, aby takie procesy przebiegały w warunkach zapewniających faktycznie pełne gwarancje zapisane w art. 14 Międzynarodowego paktu praw obywatelskich i politycznych, którego jedną ze stron jest Egipt; mając na uwadze, że w przypadku kary śmierci procesy muszą spełniać najwyższe standardy uczciwości i sprawiedliwości proceduralnej;

mając na uwadze, że w dniu 29 listopada 2017 r. Afrykańska Komisja Praw Człowieka i Ludów wezwała egipski rząd do niezwłocznego zawieszenia wyroków śmierci w pięciu różnych sprawach; mając na uwadze, że mimo to oskarżeni w jednej z nich, a mianowicie w sprawie Kafr asz-Szajch, zostali straceni w dniu 2 stycznia 2018 r.;

J.	mając na uwadze, że od czasu rewolucji w 2011 r. Egipt boryka się z kilkoma poważnymi problemami, a społeczność międzynarodowa udziela mu wsparcia w stawianiu czoła wyzwaniom gospodarczym i politycznym oraz związanym z bezpieczeństwem;

mając na uwadze, że Egipt stoi w obliczu poważnych wyzwań w zakresie bezpieczeństwa, zwłaszcza na półwyspie Synaj, gdzie ugrupowania terrorystyczne dokonują ataków na siły bezpieczeństwa; mając na uwadze, że w Egipcie doszło do szeregu krwawych ataków terrorystycznych, w tym do niedawnego ataku na meczet suficki, w którego wyniku zginęło 311 cywilów, a rannych zostało co najmniej 128 osób; mając na uwadze, że w dniu 9 kwietnia 2017 r. miały miejsce bliźniacze samobójcze zamachy bombowe na kościół św. Jerzego w miejscowości Tanta i na katedrę koptyjskiego kościoła ortodoksyjnego św. Marka, w których zginęło co najmniej 47 osób;

mając na uwadze, że od kwietnia 2017 r. w Egipcie obowiązuje stan wyjątkowy, który został wprowadzony, według egipskich mediów państwowych, aby pomóc uporać się z problemem „zagrożeń i finansowania terroryzmu”, a w dniu 13 stycznia 2018 r. został przedłużony o trzy miesiące, oraz że stan wyjątkowy ogranicza podstawowe wolności i daje prezydentowi oraz osobom działającym w jego imieniu prawo kierowania cywilów do sądów nadzwyczajnych ds. bezpieczeństwa państwowego na okres trzech miesięcy;

M.	mając na uwadze, że ogólna sytuacja w zakresie praw człowieka w Egipcie wciąż się pogarsza; mając na uwadze, że władze egipskie wykorzystują walkę z terroryzmem do usprawiedliwiania prowadzenia szeroko zakrojonych represji;

mając na uwadze, że przyjęta w 2015 r. ustawa o zwalczaniu terroryzmu wprowadza karę śmierci dla każdej osoby uznanej za winną założenia lub prowadzenia grupy terrorystycznej, przy czym szeroka definicja terroryzmu obejmuje „naruszenie porządku publicznego, stworzenie zagrożenia dla bezpieczeństwa lub interesów społeczeństwa, naruszanie przepisów konstytucji i prawa lub działanie ze szkodą dla jedności narodowej, pokoju społecznego lub bezpieczeństwa narodowego”, co sprawia, że wszyscy cywile, łącznie z obrońcami praw człowieka, mogą zostać uznani za terrorystów i skazani na karę śmierci;

mając na uwadze, że egipscy obrońcy praw człowieka dokumentujący i potępiający wyroki śmierci, tortury i wymuszone zaginięcia, podlegają ukierunkowanym środkom represyjnym, takim jak zamknięcie centrum El Nadeem w 2017 r. oraz próba zamknięcia przez władze egipskie kairskiego biura egipskiej Komisji Praw i Swobód (ECRF); mając na uwadze, że w zeszłym roku Egipt wstąpił na drogę prawną przeciwko organizacjom pozarządowym poprzez wprowadzenie ustawy nakładającej na państwowe agencje bezpieczeństwa obowiązek zatwierdzania finansowania tych organizacji, zarówno z zagranicy, jak i z kraju, co w praktyce równa się zakazaniu działalności; mając na uwadze, że w dniu 5 kwietnia 2018 r. egipski najwyższy sąd apelacyjny wypowie się w sprawie tak zwanego „finansowania zagranicznego”, dotyczącej międzynarodowych organizacji pozarządowych;

mając na uwadze, że nowe priorytety partnerstwa UE-Egipt na lata 2017–2020 przyjęte w lipcu 2017 r. opierają się na wspólnym zaangażowaniu na rzecz uniwersalnych wartości, takich jak demokracja, praworządność i poszanowanie praw człowieka, oraz stanowią odnowione ramy zaangażowania politycznego i wzmocnionej współpracy, w tym w zakresie bezpieczeństwa, reformy sądownictwa i walki z terroryzmem, w oparciu o należyte poszanowanie praw człowieka i podstawowych wolności; mając na uwadze, że podkomisja ds. kwestii politycznych, praw człowieka i demokracji w ramach układu o stowarzyszeniu między Egiptem a Unią Europejską odbyła swoje piąte posiedzenie w Kairze w dniach 10 i 11 stycznia 2018 r., zajmując się współpracą w dziedzinie praw człowieka, demokracji i praworządności;

mając na uwadze, że EU jest pierwszym partnerem gospodarczym Egiptu i jego głównym źródłem inwestycji zagranicznych; mając na uwadze, że dwustronna pomoc UE dla Egiptu w ramach Europejskiego Instrumentu Sąsiedztwa na lata 2017–2020 wynosi około 500 mln EUR; mając na uwadze, że w dniu 21 sierpnia 2013 r. Rada do Spraw Zagranicznych zleciła wysokiej przedstawiciel dokonanie przeglądu pomocy UE dla Egiptu; mając na uwadze, że Rada postanowiła, iż współpraca UE z Egiptem zostanie dostosowana do przemian zachodzących w tym kraju;

R.	mając na uwadze, że przedsiębiorstwa mające siedzibę w kilku państwach członkowskich UE nadal eksportują do Egiptu sprzęt obserwacyjny i wojskowy;

zdecydowanie potępia stosowanie kary śmierci i wzywa do zaprzestania wszelkich planowanych egzekucji w Egipcie; zdecydowanie popiera natychmiastowe wprowadzenie moratorium na wykonywanie kary śmierci jako rozwiązanie zmierzające do jej zniesienia; w tym kontekście potępia wszystkie egzekucje, niezależnie od miejsca ich przeprowadzenia, i ponownie podkreśla, że zniesienie kary śmierci przyczynia się do umocnienia godności ludzkiej, zgodnie z priorytetami polityki UE w zakresie praw człowieka; wzywa władze egipskie do dokonania przeglądu wszystkich wyroków śmierci oczekujących na wykonanie, aby zapewnić sprawiedliwe wznowienie procesów osób skazanych w wyniku postępowań sądowych pełnych uchybień; przypomina, że pomimo wyzwań w dziedzinie bezpieczeństwa w Egipcie nie należy wykorzystywać egzekucji jako sposobu walki z terroryzmem;

wzywa egipski parlament do dokonania przeglądu egipskiego kodeksu karnego, kodeksu postępowania karnego, ustawodawstwa antyterrorystycznego i kodeksu wojskowego, wzywa też rząd do dokonania przeglądu odnośnych dekretów, dbając o to, by cywile oskarżeni o zbrodnie podlegające karze śmierci nie byli kierowani – z żadnych powodów – do sądów specjalnych ani wojskowych, ponieważ sądy te nie spełniają norm sprawiedliwego procesu przyjętych przez Egipt w ramach jego międzynarodowych zobowiązaniach prawnych ani norm zagwarantowanych w konstytucji Egiptu; wzywa władze egipskie do zaprzestania sądzenia cywilów przed sądami wojskowymi;

wzywa władze egipskie do zapewnienia fizycznego i psychicznego bezpieczeństwa wszystkich oskarżonych w czasie ich pobytu w więzieniu; potępia stosowanie tortur lub złego traktowania; wzywa władze egipskie do zadbania o to, by osoby zatrzymane otrzymywały wszelką pomoc medyczną, jakiej mogą potrzebować; wzywa UE do pełnego wdrożenia kontroli eksportu w stosunku do Egiptu, zwłaszcza w odniesieniu do towarów, które mogłyby zostać użyte do tortur lub wykonywania kary śmierci;

wzywa Egipt, by podpisał i ratyfikował Drugi protokół fakultatywny do Międzynarodowego paktu praw obywatelskich i politycznych w sprawie zniesienia kary śmierci oraz Międzynarodową konwencję ONZ o ochronie wszystkich osób przed wymuszonym zaginięciem; zachęca rząd egipski do wydania otwartego zaproszenia do odwiedzenia kraju dla odpowiednich specjalnych sprawozdawców ONZ;

wyraża poważne zaniepokojenie masowymi procesami przeprowadzanymi przez egipskie sądy oraz dużą liczbą wyroków śmierci wydawanych przez te sądy; wzywa egipskie organy wymiaru sprawiedliwości do stania na straży i respektowania Międzynarodowego paktu praw obywatelskich i politycznych, którego Egipt jest stroną, a w szczególności jego art. 14 w sprawie prawa do terminowego i sprawiedliwego procesu opartego na jasnych zarzutach i gwarantującego poszanowanie praw oskarżonych;

wzywa wiceprzewodniczącą / wysoką przedstawiciel do potępienia alarmującej liczby niedawnych egzekucji w Egipcie oraz wzywa Europejską Służbę Działań Zewnętrznych (ESDZ) i państwa członkowskie do dalszego zwalczania wykonywania kary śmierci; wzywa ESDZ do zajęcia się niedawnymi wydarzeniami w Egipcie i do wykorzystania wszystkich dostępnych jej środków nacisku w celu powstrzymania planowanych egzekucji i zachęcenia władz egipskich do przestrzegania podjętych przez nie zobowiązań w zakresie międzynarodowych norm i praw;

wzywa wiceprzewodniczącą / wysoką przedstawiciel oraz państwa członkowskie do zagwarantowania, że prawa człowieka nie będą naruszane przez zarządzanie migracją ani działania antyterrorystyczne w ramach priorytetów partnerstwa UE-Egipt; podkreśla, że UE przywiązuje duże znaczenie do współpracy z Egiptem jako ważnym sąsiadem i partnerem; z całą mocą wzywa Egipt do przestrzegania zobowiązania podjętego w ramach priorytetów partnerstwa UE-Egipt – przyjętych w dniu 27 lipca 2017 r. – dotyczącego wspierania demokracji, podstawowych wolności i praw człowieka, zgodnie z konstytucją Egiptu i standardami międzynarodowymi;

potępia ataki terrorystyczne w Egipcie; przekazuje najszczersze wyrazy współczucia rodzinom ofiar terroryzmu; solidaryzuje się z narodem egipskim i potwierdza swoje zaangażowanie w walkę z rozprzestrzenianiem się radykalnych ideologii i grup terrorystycznych;

przypomina rządowi Egiptu, że długoterminowy dobrobyt Egiptu i jego obywateli idzie w parze z ochroną powszechnych praw człowieka oraz ustanowieniem i ugruntowaniem demokratycznych i przejrzystych instytucji zaangażowanych w ochronę podstawowych praw obywateli;

10.

popiera aspiracje większości narodu egipskiego, który chce ustanowić wolny, stabilny, prosperujący, sprzyjający włączeniu społecznemu i demokratyczny kraj, który szanuje swoje krajowe i międzynarodowe zobowiązania w zakresie praw człowieka i podstawowych wolności;

11.

wyraża poważne zaniepokojenie obecnymi ograniczeniami podstawowych praw demokratycznych, w szczególności wolności słowa, swobody zrzeszania się i zgromadzeń oraz pluralizmu politycznego i praworządności w Egipcie; wzywa do zaprzestania wszelkich aktów przemocy, podżegania, mowy nienawiści, napastowania, zastraszania, wymuszonych zaginięć bądź cenzury wymierzonych w oponentów politycznych, demonstrantów, dziennikarzy, blogerów, studentów, obrońców praw kobiet, podmioty społeczeństwa obywatelskiego, społeczność LGBTI, organizacje pozarządowe i mniejszości, w tym Nubijczyków, popełnianych przez organy państwowe, służby i siły bezpieczeństwa oraz inne grupy w Egipcie; potępia nadużywanie siły wobec demonstrantów; wzywa do natychmiastowego i bezwarunkowego uwolnienia wszystkich osób zatrzymanych za pokojowe korzystanie z prawa do wolności wypowiedzi, wolności zgromadzeń i zrzeszania się oraz wzywa do przeprowadzenia niezależnego i przejrzystego dochodzenia w sprawie wszystkich przypadków naruszeń praw człowieka;

12.

przypomina, że jest niezmiennie oburzony torturowaniem i zamordowaniem włoskiego badacza Giulio Regeniego i ponownie potępia brak postępów w śledztwie w sprawie tego brutalnego morderstwa; podkreśla, że będzie nadal wywierać presję na władze europejskie, by angażowały się we współpracę ze swoimi egipskimi odpowiednikami, dopóki nie zostanie ustalona prawda w tej sprawie i dopóki sprawcy nie zostaną pociągnięci do odpowiedzialności;

13.

wzywa prezydenta Sisiego i jego rząd do wypełnienia spoczywającego na nich zobowiązania do przeprowadzenia prawdziwych reform politycznych i poszanowania praw człowieka; podkreśla, że wiarygodne i przejrzyste wybory mają zasadnicze znaczenie dla demokracji, co gwarantuje konstytucja z 2014 r. i co jest zgodne z międzynarodowymi zobowiązaniami Egiptu;

14.

wzywa UE i jej państwa członkowskie do zajęcia jasnego, zdecydowanego i jednolitego stanowiska w sprawie Egiptu podczas nadchodzących sesji Rady Praw Człowieka ONZ oraz tak długo, jak kraj ten nie wykaże znaczącej poprawy sytuacji w zakresie praw człowieka;

15.

zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, wiceprzewodniczącej Komisji / wysokiej przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa, parlamentom i rządom państw członkowskich oraz rządowi i parlamentowi Egiptu.

(1) Teksty przyjęte, P8_TA(2016)0084.

(2) Dz.U. C 399 z 24.11.2017, s. 130.

(3) Dz.U. C 300 z 18.8.2016, s. 34.

(4) Teksty przyjęte, P8_TA(2017)0044.

(5) Dz.U. C 349 z 17.10.2017, s. 41.

(6) Dz.U. C 371 E z 20.12.2011, s. 5.

21.12.2018

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 463/40

P8_TA(2018)0036

Niewolnictwo dzieci na Haiti

Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 8 lutego 2018 r. w sprawie niewolnictwa dzieci na Haiti (2018/2562(RSP))

(2018/C 463/07)

Parlament Europejski,

—	uwzględniając swoje wcześniejsze rezolucje w sprawie Haiti,

—	uwzględniając wspólne oświadczenie z dnia 12 czerwca 2017 r. złożone przez wiceprzewodniczącą Komisji / wysoką przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa i komisarza ds. rozwoju z okazji Światowego Dnia Sprzeciwu Wobec Pracy Dzieci,

—	uwzględniając roczne sprawozdanie Rady Praw Człowieka ONZ, w którym podkreślono postępy i wyzwania w dziedzinie praw człowieka na Haiti w 2017 r.,

—	uwzględniając badanie z 20 lipca 2017 r. w sprawie handlu ludźmi na Haiti, zrealizowane w ramach działań AKP-UE w dziedzinie migracji,

—	uwzględniając sprawozdanie z wdrażania przepisów na Haiti, które Komitet Praw Dziecka ONZ rozpatrzył w dniu 15 stycznia 2016 r.,

—	uwzględniając powszechny okresowy przegląd UNHCR na temat Haiti z okresu 31 października – 11 listopada 2016 r.,

—	uwzględniając protokół fakultatywny ONZ do Międzynarodowego paktu praw gospodarczych, społecznych i kulturalnych,

—	uwzględniając Międzynarodową konwencję o ochronie wszystkich osób przed wymuszonym zaginięciem,

—	uwzględniając Rzymski Statut Międzynarodowego Trybunału Karnego,

—	uwzględniając Konwencję ONZ o prawach dziecka,

—	uwzględniając Uzupełniającą konwencję w sprawie zniesienia niewolnictwa, handlu niewolnikami oraz instytucji i praktyk zbliżonych do niewolnictwa z dnia 7 września 1956 r., w szczególności jej art. 1 lit. d),

—	uwzględniając konwencję Międzynarodowej Organizacji Pracy (MOP) nr 182 dotyczącą najgorszych form pracy dzieci oraz konwencję MOP nr 138 dotyczącą najniższego wieku dopuszczenia do zatrudnienia,

—	uwzględniając 34. sesję Wspólnego Zgromadzenia Parlamentarnego AKP-UE z grudnia 2017 r. w Port-au-Prince na Haiti,

—	uwzględniając umowę z Kotonu,

—	uwzględniając cele zrównoważonego rozwoju ONZ,

—	uwzględniając Deklarację praw człowieka ONZ,

—	uwzględniając art. 135 ust. 5 i art. 123 ust. 4 Regulaminu,

A.	mając na uwadze, że Haiti jest jednym z najbiedniejszych krajów świata, w którym głównym źródłem wyniszczającego ubóstwa jest poważna korupcja, niedostatek infrastruktury, brak opieki zdrowotnej, niski poziom edukacji i historyczna niestabilność polityczna;

B.	mając na uwadze, że wykorzystywanie dzieci jako pracowników do pomocy domowej, co często określa się kreolską nazwą „restavek”, jest systematyczne na całym Haiti i istnieje głównie ze względu na ciężkie warunki ekonomiczne i kulturowo uwarunkowane podejście do dzieci;

mając na uwadze, że „restavek” jest formą wewnętrznego handlu ludźmi i współczesnego niewolnictwa, która dotyka około 400 000 dzieci na Haiti, z czego 60 % to dziewczęta; mając na uwadze, że wiele haitańskich dzieci nie posiada aktów urodzenia i jest narażonych na handel ludźmi i przemoc; mając na uwadze, że według UNICEF-u poważnym problemem jest narażenie dzieci na przemoc i nadużycia, w tym kary cielesne i przemoc na tle płciowym; mając na uwadze, że co czwarta kobieta i co piąty mężczyzna padli ofiarą wykorzystywania seksualnego przed ukończeniem 18. roku życia; mając na uwadze, że 85 % dzieci w wieku od 2 do 14 lat pada w domu ofiarą karania z wykorzystaniem przemocy, 79 % jest ofiarami kar cielesnych, a 16 % pada ofiarą ekstremalnych kar cielesnych; mając na uwadze, że według szacunków 30 000 dzieci żyje w około 750 prywatnych sierocińcach, które finansowane są ze środków prywatnych;

D.	mając na uwadze, że dzieci „restavek” rodzą się zazwyczaj w biednych wiejskich rodzinach, które mają niewielkie możliwości uzyskania dochodów lub w ogóle nie mają takich możliwości, dlatego sprzedają dziecko innej rodzinie w zamian za jedzenie lub pieniądze;

mając na uwadze, że rząd Haiti podjął pewne wysiłki w celu rozwiązania problemu wykorzystywania dzieci „restavek”, takie jak przyjęcie kompleksowej ustawy w celu zwalczania handlu ludźmi, środki identyfikacji i pomocy dzieciom w służbie domowej oraz podnoszenie świadomości; mając na uwadze, że obowiązkiem państwa jest wspieranie rodziców, tak aby mogli oni wypełniać swoje obowiązki;

mając na uwadze, że wiele haitańskich dzieci otrzymuje niewystarczające wychowanie i edukację szkolną; mając na uwadze, że według UNICEF 18 % dzieci w wieku od 6 do 11 lat na Haiti nie uczęszcza do szkoły podstawowej; mając na uwadze, że około połowa wszystkich Haitańczyków w wieku 15 lat i starszych jest analfabetami, ponieważ 85 % szkół jest prowadzonych przez podmioty prywatne i są one niezwykle kosztowne dla rodzin o niskich dochodach; mając na uwadze, że huragan Matthew znacząco wpłynął na dostęp do edukacji, uszkadzając 1 633 z 1 991 szkół na najbardziej dotkniętych obszarach;

mając na uwadze, że w bardzo niepewnych i niebezpiecznych warunkach wciąż żyje ponad 175 000 ludzi przesiedlonych w następstwie huraganu Matthew z października 2016 r., w tym dziesiątki tysięcy dzieci; mając na uwadze, że w wyniku trzęsienia ziemi w 2010 r. zginęło ponad 220 000 ludzi, a około 800 000 dzieci zostało wysiedlonych, co spowodowało, że wiele z nich zostało zmuszonych do niewolnictwa;

H.	mając na uwadze, że Haiti jest krajem pochodzenia, tranzytu i przeznaczenia pracy przymusowej i handlu dziećmi; mając na uwadze, że zjawisko „restavek” ma również wymiar międzynarodowy, a wiele haitańskich dzieci pada ofiarą handlu ludźmi z sąsiednią Republiką Dominikańską;

I.	mając na uwadze, że niedawny impas wyborczy i polityczny po wyborach prezydenckich w 2016 r. poważnie ograniczył zdolność Haiti do uchwalenia kluczowych aktów prawnych i krajowego budżetu, żeby sprostać pilnym wyzwaniom społecznym i gospodarczym;

mając na uwadze, że bezkarności na Haiti sprzyja brak odpowiedzialności urzędników, a w szczególności brak systematycznych śledztw w sprawie użycia siły oraz rozpowszechnionych bezprawnych lub arbitralnych aresztowań przez policję; mając na uwadze, że Haiti zajmuje 159. miejsce spośród 176 krajów w rankingu postrzegania korupcji Transparency International;

K.	mając na uwadze, że Haiti zajmuje 163. miejsce pod względem wskaźnika rozwoju społecznego w ramach Programu Narodów Zjednoczonych ds. Rozwoju (UNDP) i stale potrzebuje pomocy humanitarnej i rozwojowej;

mając na uwadze, że we wrześniu 2017 r. parlament haitański zatwierdził budżet krajowy na rok 2018, który przewiduje niewspółmierne podwyższenie podatków od już i tak zubożałej ludności, co wywołało gwałtowne demonstracje i zamieszki w stolicy kraju Port-au-Prince; mając na uwadze, że minister gospodarki i finansów Patrick Salomon przedstawił budżet, w którym na przykład dano pierwszeństwo sprzątaniu instytucji rządowych przed programami z dziedziny zdrowia publicznego;

M.	mając na uwadze, że UE przeznaczyła dla Haiti 420 mln EUR w ramach 11. Europejskiego Funduszu Rozwoju, kładąc szczególny nacisk na żywienie dzieci i edukację wspierającą ich rozwój;

mając na uwadze, że w 2017 r. UE ogłosiła zaproszenie do składania wniosków pod francuskim tytułem „La promotion des droits des enfants et la protection des enfants victimes d’exploitation, discrimination, violence et abandon”, którego głównym priorytetem był powrót uwięzionych dzieci do biologicznych rodzin lub umieszczenie ich w rodzinach zastępczych;

ubolewa nad faktem, że w ramach zjawiska „restavek” dużą liczbę dzieci na Haiti zabiera się pod przymusem z ich rodzin i zmusza do pracy; wzywa do położenia kresu tej praktyce;

wyraża głębokie zaniepokojenie ciągłymi naruszeniami praw człowieka na Haiti, w tym przemocą uwarunkowaną płcią, nielegalnymi zatrzymaniami i praktyką trzymania dzieci w zniewoleniu jako „restavek”; wzywa rząd Haiti do nadania priorytetowego znaczenia środkom legislacyjnym, mianowicie reformie kodeksu karnego, z myślą o zwalczaniu takich zjawisk, przy jednoczesnym przywróceniu w kraju kluczowych instytucji, które utknęły w martwym punkcie wskutek niedawnego impasu politycznego, tak aby przeprowadzić pilne reformy;

wzywa rząd Haiti, by pilnie wdrożył środki mające na celu zaradzenie trudnościom, które skutkują służbą domową dzieci, w tym ochronę dzieci, które padły ofiarą zaniedbań, wykorzystywania, przemocy i pracy dzieci;

wzywa UE i jej państwa członkowskie do dalszej pomocy Haiti we wdrażaniu środków służących ochronie dzieci, m.in. programów i partnerstw mających na celu zwalczanie przemocy, nadużyć i wykorzystywania dzieci; wzywa rząd Haiti do priorytetowego potraktowania i ustanowienia procedur z przeznaczeniem wystarczających środków, aby położyć kres praktyce „restavek”, w tym szkoleń z zakresu usług socjalnych służących dzieciom „restavek” pomocą w opuszczeniu wykorzystujących je rodzin oraz zapewniających rehabilitację dla zaspokojenia ich potrzeb fizycznych i psychicznych;

wzywa rząd Haiti do wprowadzenia systemu administracyjnego, który zagwarantuje, że wszystkie nowo narodzone dzieci będą rejestrowane przy urodzeniu, a także do ustanowienia środków dla rejestracji osób, których nie zarejestrowano przy narodzinach oraz do dokonania rejestracji ich miejsca zamieszkania;

zachęca władze i darczyńców haitańskich do przesunięcia znacznych środków wydatkowanych obecnie na drogie, lecz niskiej jakości domy dziecka i przeznaczenie ich na usługi świadczone przez społeczność lokalną, które wzmacniają zdolność rodzin i społeczności do odpowiedniej opieki nad własnymi dziećmi;

wzywa rząd Haiti i pozostałe państwa członkowskie UE, aby w stosownych przypadkach ratyfikowały bez zastrzeżeń następujące konwencje, które mają zasadnicze znaczenie dla walki z handlem dziećmi i niewolnictwem:

—	protokół fakultatywny do Międzynarodowego paktu praw gospodarczych, społecznych i kulturalnych oraz możliwość wyrażenia zgody na przeprowadzenie dochodzenia i zastosowanie procedur międzypaństwowych,

—	Międzynarodowa konwencja o ochronie wszystkich osób przed wymuszonym zaginięciem,

—	Konwencja w sprawie zakazu stosowania tortur oraz innego okrutnego, nieludzkiego lub poniżającego traktowania albo karania,

—	statut rzymski;

wzywa do zwrócenia szczególnej uwagi w pomocy rozwojowej UE na pomoc w pilnej reformie systemu sądownictwa oraz w szkoleniu prokuratorów i sędziów w zakresie rozpatrywania przypadków gwałtów i przemocy na tle seksualnym, żeby zapewnić, że policja i funkcjonariusze wymiaru sprawiedliwości będą przeszkoleni w bezstronnym postępowaniu z kobietami i dziewczętami zgłaszającymi przypadki przemocy uwarunkowanej płcią;

zauważa, że haitański parlament przyjął roczny budżet we wrześniu 2017 r.; podkreśla niedawne postępy poczynione w zakresie prawa do edukacji, w szczególności dzięki powszechnemu, wolnemu i obowiązkowemu programowi edukacyjnemu, który wymaga zarówno systemu skutecznego monitorowania i realizacji, jak i stałego wysiłku finansowego zarówno ze strony haitańskiego budżetu krajowego, jak i unijnej pomocy rozwojowej; apeluje o zwrócenie większej uwagi na dobrostan i rehabilitację dzieci „restavek”, w tym dzieci znajdujących się w najtrudniejszej sytuacji, niepełnosprawnych, mających trudności z uczeniem się i zamieszkałych na obszarach wiejskich, w kolejnym EFR i w krajowym programie orientacyjnym dla Haiti, m.in. za pomocą regularnego, wspólnego sprawozdania z postępów w zakresie podejmowanych działań i ich skuteczności w zwalczaniu zjawiska „restavek”;

10.

oczekuje, że UE i jej państwa członkowskie, które zobowiązały się do udzielenia pomocy Haiti po huraganie Matthew, dotrzymają swoich obietnic i pomogą temu krajowi przezwyciężyć długoterminowe wyzwania;

11.

zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, państwom członkowskim, wiceprzewodniczącej Komisji / wysokiej przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa, Radzie Ministrów AKP-UE, instytucjom CARIFORUM, rządom i parlamentom Haiti i Republiki Dominikańskiej oraz Sekretarzowi Generalnemu ONZ.

21.12.2018

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 463/44

P8_TA(2018)0039

Sprawozdanie roczne z działalności finansowej Europejskiego Banku Inwestycyjnego

Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 8 lutego 2018 r. w sprawie rocznego sprawozdania z działalności finansowej Europejskiego Banku Inwestycyjnego (2017/2071(INI))

(2018/C 463/08)

Parlament Europejski,

—	uwzględniając art. 15, 126, 175, 177, 208, 209, 271, 308 i 309 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE) oraz Protokół (nr 5) w sprawie statutu Europejskiego Banku Inwestycyjnego (EBI),

—	uwzględniając plan operacyjny Grupy Europejskiego Banku Inwestycyjnego na lata 2017–2019, opublikowany na stronie internetowej EBI,

—	uwzględniając sprawozdanie roczne z działalności EBI za rok 2016,

—	uwzględniając sprawozdanie finansowe za 2016 r. i sprawozdanie statystyczne za 2016 r. EBI,

—	uwzględniając ocenę działania Europejskiego Funduszu na rzecz Inwestycji Strategicznych (EFIS) EBI z września 2016 r.,

—

uwzględniając porozumienie zawarte w dniu 2 maja 2017 r. między Parlamentem Europejskim a Europejskim Bankiem Inwestycyjnym w sprawie informacji podlegających wymianie na mocy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/1017 z dnia 25 czerwca 2015 r. w sprawie Europejskiego Funduszu na rzecz Inwestycji Strategicznych, Europejskiego Centrum Doradztwa Inwestycyjnego i Europejskiego Portalu Projektów Inwestycyjnych oraz zmieniającego rozporządzenia (UE) nr 1291/2013 i (UE) nr 1316/2013 – Europejski Fundusz na rzecz Inwestycji Strategicznych (1),

—

uwzględniając Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/2396 z dnia 13 grudnia 2017 r. zmieniające rozporządzenia (UE) nr 1316/2013 i (UE) 2015/1017 w odniesieniu do przedłużenia okresu obowiązywania Europejskiego Funduszu na rzecz Inwestycji Strategicznych oraz wprowadzenia usprawnień technicznych dla tego Funduszu oraz Europejskiego Centrum Doradztwa Inwestycyjnego (2),

—

uwzględniając wniosek dotyczący decyzji Parlamentu Europejskiego i Rady zmieniającej decyzję nr 466/2014/UE w sprawie udzielenia gwarancji UE dla Europejskiego Banku Inwestycyjnego na pokrycie strat poniesionych w związku z działaniami z zakresu finansowania wspierającymi projekty inwestycyjne poza granicami Unii (COM(2016)0583),

—	uwzględniając wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady zmieniającego rozporządzenie (WE, Euratom) nr 480/2009 ustanawiające Fundusz Gwarancyjny dla działań zewnętrznych (COM(2016)0582),

—	uwzględniając inicjatywę EBI na rzecz budowania odporności,

—	uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/1601 z dnia 26 września 2017 r. w sprawie ustanowienia Europejskiego Funduszu na rzecz Zrównoważonego Rozwoju (EFZR), gwarancji EFZR i funduszu gwarancyjnego EFZR (3),

—	uwzględniając pierwsze posiedzenie rady strategicznej EFZR, które odbyło się dnia 28 września 2017 r. w Brukseli,

—	uwzględniając Szczyt Społeczny na rzecz Sprawiedliwego Zatrudnienia i Wzrostu Gospodarczego, który odbył się dnia 17 listopada 2017 r. w Göteborgu, jak również Europejski filar praw socjalnych,

—	uwzględniając strategię Grupy EBI na rzecz równouprawnienia płci i upodmiotowienia ekonomicznego kobiet,

—	uwzględniając sprawozdanie z realizacji polityki przejrzystości EBI w 2015 r. oraz sprawozdanie EBI dotyczące ładu korporacyjnego za 2016 r.,

—	uwzględniając podręcznik praktyk środowiskowych i społecznych EBI,

—	uwzględniając trwającą rewizję mechanizmu rozpatrywania skarg Europejskiego Banku Inwestycyjnego – zasad, zakresu działania i regulaminu z 2010 r.,

—

uwzględniając politykę EBI przedstawioną w dokumencie z dnia 15 grudnia 2010 r. zatytułowanym „EIB Policy towards weakly regulated, non-transparent and uncooperative jurisdictions” [Polityka EBI wobec nieprzejrzystych i niechętnych do współpracy jurysdykcji o niewystarczających regulacjach] oraz addendum do tego dokumentu z dnia 8 kwietnia 2014 r.,

—	uwzględniając zgodę EBI na ratyfikowanie przez UE porozumienia paryskiego z dnia 4 października 2016 r.,

—	uwzględniając Agendę na rzecz zrównoważonego rozwoju 2030, a także ONZ-owskie cele zrównoważonego rozwoju,

—	uwzględniając przemówienie o stanie Unii wygłoszone przez przewodniczącego Junckera dnia 13 września 2017 r. na posiedzeniu plenarnym w Strasbourgu,

—	uwzględniając art. 3 Traktatu o Unii Europejskiej (TUE),

—	uwzględniając art. 52 Regulaminu,

—	uwzględniając sprawozdanie Komisji Budżetowej i opinie Komisji Gospodarczej i Monetarnej oraz Komisji Rozwoju Regionalnego (A8-0013/2018),

A.	mając na uwadze, że Europejski Bank Inwestycyjny (EBI) uznawany jest za „finansowe ramię UE” oraz kluczową instytucję wspierającą inwestycje publiczno-prywatne w UE, a jednocześnie odgrywa także ważną rolę poza UE, udzielając pożyczek na rzecz państw trzecich;

B.	mając na uwadze, że działalność finansowa grupy EBI obejmuje zarówno udzielanie pożyczek ze środków własnych, jak i wypełnianie różnych mandatów przyznanych grupie przy wsparciu z budżetu UE oraz wsparciu stron trzecich takich jak państwa członkowskie UE;

C.	mając na uwadze, że należy nieustannie koncentrować się na rozwoju najlepszych praktyk związanych z polityką dotyczącą wyników grupy EBI, a także zarządzania, administrowania i przejrzystości;

D.	mając na uwadze, że w 2016 r. EBI utrzymał solidną sytuację finansową zgodnie z prognozą na ten rok, wypracowując roczną nadwyżkę netto w kwocie 2,8 mld EUR;

mając na uwadze, że EBI powinien nadal zwiększać wysiłki na rzecz skutecznego rozwoju swojej działalności pożyczkowej przez świadczenie pomocy technicznej i wsparcia doradczego, szczególnie w regionach o niskich poziomach inwestycji, aby zaradzić rozbieżnościom między regionami przy jednoczesnym zmniejszeniu obciążeń administracyjnych dla wnioskodawców;

mając na uwadze, że jako instytucja zarządzająca Europejskim Funduszem na rzecz Inwestycji Strategicznych (EFIS) EBI powinien cały czas dążyć do utrzymania wysokiej jakości, zrównoważonego geograficznie portfela aktywów, z długoterminowymi korzyściami ekonomicznymi generującymi dobre miejsca pracy, wyznaczając to jako pierwszorzędny cel na całym terytorium UE;

mając na uwadze, że Europejski Fundusz Inwestycyjny (EFI) powinien odgrywać kluczową rolę w uzupełnianiu działań EBI, stanowiąc specjalistyczny instrument UE na rzecz kapitału podwyższonego ryzyka oraz gwarancji służących głównie wsparciu MŚP, tak aby przyczynić się do pogłębienia integracji europejskiej i spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej;

mając na uwadze, że zabezpieczenia przed oszustwami, w tym przed uchylaniem się od opodatkowania i praniem pieniędzy, jak również ryzyko finansowania terroryzmu, są uwzględnione w postanowieniach umownych grupy EBI ujętych w umowach zawartych między EBI a jego kontrahentami; mając na uwadze, że grupa EBI powinna wymagać od swoich kontrahentów przestrzegania wszystkich obowiązujących przepisów prawa; mając na uwadze, że grupa EBI powinna narzucać dodatkowe postanowienia umowne dotyczące określonych kwestii przejrzystości i uczciwości na podstawie wyników badania due diligence;

mając na uwadze, że na mocy traktatów grupa EBI ma obowiązek przyczyniać się do integracji UE, spójności gospodarczej i społecznej oraz rozwoju regionalnego za sprawą specjalnych instrumentów inwestycyjnych, takich jak pożyczki, akcje, gwarancje, programy finansowania zgodnie z systemem podziału ryzyka oraz usługi doradcze;

mając na uwadze, że grupa EBI powinna utrzymywać wysoką zdolność kredytową jako podstawowy składnik jej modelu biznesowego, jak również wysokiej jakości, solidny portfel aktywów z rozsądnymi projektami inwestycyjnymi w ramach EFIS i wszystkich instrumentów finansowych znajdujących się w jej portfelu;

Globalne wyzwania i główne kierunki polityki

podkreśla, że kryzys gospodarczy mocno osłabił wzrost gospodarczy w UE, a jedną z zasadniczych powiązanych konsekwencji jest spadek inwestycji w UE; podkreśla, że spadek inwestycji publiczno-prywatnych osiągnął alarmujący poziom w krajach najbardziej dotkniętych kryzysem, czego dowodzą ustalenia Eurostatu; wyraża zaniepokojenie z powodu poważnych zakłóceń równowagi makroekonomicznej i znacznej stopy bezrobocia w niektórych państwach członkowskich;

oczekuje, że EBI nadal będzie współpracował z Komisją i państwami członkowskimi w dążeniu do wyeliminowania uchybień systemowych, które nie pozwalają niektórym regionom i krajom w pełni korzystać z działalności finansowej EBI;

z zadowoleniem przyjmuje gotowość grupy EBI do zwiększenia konkurencyjności UE, zapewnienia realnego wsparcia na rzecz wzrostu gospodarczego i tworzenia miejsc pracy oraz wniesienia wkładu w rozwiązanie problemów społeczno-gospodarczych w UE i poza nią za sprawą realizowania nadrzędnych celów polityki publicznej dotyczących innowacji, MŚP i finansowania spółek o średniej kapitalizacji, infrastruktury, środowiska, spójności gospodarczej i społecznej oraz klimatu; przypomina, że cele te wymagają również zapewnienia dóbr publicznych; nalega, aby w dążeniu do pomyślnej realizacji celów strategii „Europa 2020” wszystkie działania grupy EBI były nie tylko zrównoważone pod względem ekonomicznym, ale także przyczyniały się do inteligentniejszej, bardziej ekologicznej i sprzyjającej włączeniu społecznemu UE; tym kontekście apeluje do EBI, by podjął współpracę z małymi podmiotami rynkowymi i lokalnymi spółdzielniami w celu przystąpienia do łączenia projektów o małej skali w dziedzinie energii ze źródeł odnawialnych, tak aby umożliwić tym projektom zakwalifikowanie się do dofinansowania przyznawanego przez EBI; podkreśla potrzebę zapewnienia spójności instrumentów niezbędnych do osiągnięcia tych celów;

w związku z tym z zadowoleniem przyjmuje prace Komisji zmierzające do połączenia różnych źródeł finansowania, w tym EFIS, zarządzanych centralnie instrumentów finansowych na szczeblu UE oraz środków europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych (ESI), a także środków państw członkowskich i krajowych banków i instytucji prorozwojowych, co umożliwiło obsługę projektów o większym stopniu ryzyka i projektów z ograniczonym dostępem do finansowania na korzyść MŚP;

z zadowoleniem przyjmuje fakt, że EBI potwierdził swoje zobowiązanie do wspierania realizacji porozumienia paryskiego; uważa, że przegląd stosowanych przez EBI kryteriów udzielania pożyczek w dziedzinie energii przewidziany na rok 2018 będzie dla banku okazją do dokonania bilansu wsparcia udzielanego na rzecz sektora paliw kopalnych oraz do opublikowania odpowiednich i związanych z tym wyczerpujących danych; w związku z tym domaga się, aby bank opublikował konkretne plany działania wynikające z jego strategii klimatycznej z 2015 r. i dostosował swój portfel do celu, jakim jest wzrost globalnej średniej temperatury o 1,5 stopnia Celsjusza zgodnie z postanowieniami porozumienia paryskiego, za sprawą szybkiego i całkowitego wycofania projektów w zakresie paliw kopalnych oraz nadania pierwszorzędnego znaczenia projektom ukierunkowanym na efektywność energetyczną i odnawialne źródła energii; przyjmuje z zadowoleniem konkluzje Rady z dnia 10 października 2017 r. w sprawie finansowania działań w związku ze zmianą klimatu (4) oraz podkreśla, jak ważny jest dostęp do wystarczającego finansowania dla zrównoważonych inwestycji ekologicznych, m.in. w przypadku bioprzemysłu (5); wzywa EBI do dalszego udzielania wsparcia finansowego na rzecz zrównoważonych, lokalnych źródeł energii w celu przezwyciężenia wysokiego poziomu zależności energetycznej Europy od zewnętrznych źródeł energii i zagwarantowania bezpieczeństwa dostaw; zwraca się do EBI o rozważenie przyjęcia znaczników klimatycznych OECD z Rio, wykorzystywanych do śledzenia i monitorowania wydatków na klimat w ramach (ESI), aby lepiej uwzględnić działania EBI związane z polityką spójności we ocenie roli funduszy ESI w przeciwdziałaniu zmianie klimatu;

zwraca uwagę, że EBI odnotował bardzo zróżnicowane wyniki w zakresie działań w dziedzinie klimatu, chociaż ledwie osiągnął swój cel wynoszący 25 %; wyraża zaniepokojenie faktem, że w 16 państwach członkowskich wsparcie EBI dla działań w dziedzinie klimatu nie osiągnęło nawet 20 % i że w 2016 r. inwestycje w działania w dziedzinie klimatu miały miejsce przede wszystkim w silniejszych gospodarkach UE, przy czym 70 % wsparcia EFIS w dziedzinie energii ze źródeł odnawialnych skupiło się w jednym tylko państwie – Belgii – a 80 % realizowanych przez EFIS inwestycji w efektywność energetyczną przyznano Francji, Finlandii i Niemcom;

z zadowoleniem przyjmuje fakt, że EBI zareagował na kryzys, znacząco rozszerzając swoją działalność, w tym w krajach najbardziej dotkniętych; wzywa EBI do dalszego wspierania krajów UE z myślą o ich ożywieniu gospodarczym;

przypomina, że należy w trybie pilnym ocenić wpływ brexitu na bieżący budżet EBI i jego działalność, aby umożliwić tej instytucji dalsze funkcjonowanie; zauważa, że Zjednoczone Królestwo zapewniało 16,11 % kapitału EBI, co stanowiło 3,5 mld EUR kapitału wpłaconego i 35,7 mld EUR kapitału na żądanie; podkreśla, że należy ustalić kwotę wkładu Zjednoczonego Królestwa do budżetu EBI, jak również przyszłe zaangażowanie gospodarcze Zjednoczonego Królestwa; apeluje do państw członkowskich o zadbanie o to, aby wyjście Zjednoczonego Królestwa z Unii nie spowodowało utraty zdolności EBI do wspierania gospodarki UE; podkreśla w związku z tym potrzebę jak najszybszego uzyskania pewności prawa w odniesieniu do bieżących projektów współfinansowanych przez EBI w Zjednoczonym Królestwie; uważa, że o ile przed formalnym wystąpieniem z Unii Zjednoczone Królestwo należy traktować tak jak każde inne państwo członkowskie w odniesieniu do inwestycji, to jednak EBI słusznie uzależnia inwestycje od zapewnień, że kryteria kwalifikowalności inwestycji, zwłaszcza dotyczące norm środowiskowych, będą spełnione przez cały okres trwania tych inwestycji;

podkreśla znaczenie działalności finansowej EBI w państwach wschodniego i południowego sąsiedztwa w celu wsparcia tych państw, które wdrażają trudne reformy gospodarcze i demokratyczne na swojej drodze do UE; przypomina, że główne działania finansowe powinny mieć również na celu zajęcie się pilnymi potrzebami, jak i wyzwaniami bardziej długoterminowymi, takimi jak odbudowa infrastruktury, zapewnienie odpowiedniej infrastruktury mieszkaniowej i infrastruktury związanej z sytuacjami nadzwyczajnymi oraz walka z bezrobociem młodzieży; podkreśla, że konieczne jest, aby EBI przeprowadzał operacje zewnętrzne, dzięki czemu jego działalność będzie szczególnie ukierunkowana na dziedziny o dużym znaczeniu dla UE; w związku z tym wskazuje na rozszerzenie upoważnienia EBI do udzielania pożyczek na rzecz państw trzecich w celu prowadzenia intensywniejszej działalności w krajach południowego sąsiedztwa, w regionie Morza Śródziemnego, Ameryce Łacińskiej i Azji; zwraca ponadto uwagę, że operacje EBI mają duży potencjał, aby pomóc w poprawie sytuacji gospodarczej w regionach o kluczowym znaczeniu geopolitycznym, w szczególności na Ukrainie, która stoi obecnie w obliczu ogromnego napięcia gospodarczego ze względu na toczący się konflikt zbrojny we wschodniej części kraju;

10.

uważa, że będąc „bankiem UE”, uwzględnionym w traktatach i regulowanym traktatami oraz załączonym do nich stosownym protokołem, EBI musi zachować ten niepowtarzalny status, niosący ze sobą wyjątkowe prawa i obowiązki; zauważa, że EBI odgrywa kluczową rolę we wdrażaniu coraz liczniejszych instrumentów finansowych, które stanowią dźwignię dla funduszy budżetowych UE;

11.

zauważa, że zgodnie z operacyjnym planem działań na lata 2017–2019 wartość pożyczek udzielonych przez EBI ma w 2019 r. ponownie wzrosnąć (do 76 mld EUR, po spadku z 77 mld EUR w 2014 r. do 73 mld EUR w 2016 r.); wskazuje, że bieżący kontekst powinien zachęcić EBI do przyjęcia ambitniejszych celów i zwiększenia udzielanych pożyczek; przypomina, że EBI powinien odgrywać podstawową rolę we wdrażaniu strategii „Europa 2020” za pośrednictwem instrumentów takich jak program „Horyzont 2020” i instrument „Łącząc Europę”;

12.

z zadowoleniem przyjmuje fakt, że EBI zobowiązał się zwalczać pierwotne przyczyny migracji oraz podejmować działania w krajach szczególnie dotkniętych kryzysem migracyjnym, w tym przez intensyfikację i uzupełnienie działań humanitarnych oraz wspieranie wzrostu gospodarczego, rozwoju i inwestycji potrzebnych zarówno w zakresie infrastruktury miejskiej, zdrowotnej, edukacyjnej, jak i infrastruktury socjalnej, nowoczesnej i trwałej, stymulowanie działalności gospodarczej w celu tworzenia miejsc pracy oraz promowanie współpracy transgranicznej między państwami członkowskimi i państwami trzecimi; oczekuje, że w związku z tym grupa EBI podejmie wzmożone wysiłki w ramach koordynowania swojej inicjatywy na rzecz budowania odporności gospodarczej oraz zmienionego upoważnienia do udzielania pożyczek na rzecz państw trzecich z Europejskim Funduszem na rzecz Zrównoważonego Rozwoju (EFZR); wzywa do zwiększenia pomocy finansowej na rzecz projektów, które mogłyby pomóc w ograniczeniu kosztów gospodarczych związanych z kryzysem migracyjnym, a jednocześnie być źródłem pozytywnych skutków dla obywateli, uchodźców i innych migrantów w państwach członkowskich, w których napływ uchodźców i migrantów jest największy;

13.

zadowoleniem przyjmuje w związku z tym inicjatywę EBI na rzecz reagowania na sytuacje kryzysowe i budowania odporności, której celem jest zwiększenie o 6 mld EUR kwoty pomocy przyznawanej krajom południowego sąsiedztwa i Bałkanów; apeluje, aby inicjatywa ta przynosiła rzeczywistą dodatkowość w stosunku do bieżących działań EBI w danym regionie;

14.

przyjmuje do wiadomości propozycję EBI dotyczącą utworzenia, w ramach grupy, jednostki zależnej – wykorzystując EFI jako model – której zadaniem będzie finansowanie poza Europą; oczekuje, że w odpowiednim czasie zostanie poinformowany o rozwoju sytuacji w tej kwestii;

15.

z zadowoleniem przyjmuje strategię grupy EBI na rzecz równouprawnienia płci i upodmiotowienia ekonomicznego kobiet, opublikowaną w 2017 r.; uważa, że aspekt płci należy włączyć do wszystkich operacji finansowych grupy EBI; oczekuje rychłego wdrożenia planu działania w zakresie równouprawnienia płci, ustanawiającego ambitne cele i popartego konkretnymi wskaźnikami;

16.

z zadowoleniem przyjmuje porozumienie osiągnięte w sprawie przedłużenia działalności i dostosowania EFIS oraz oczekuje, że zmieniony fundusz i wzmocnione Europejskie Centrum Doradztwa Inwestycyjnego umożliwią rozwiązanie problemów stwierdzonych w obecnie obowiązującym programie, a mianowicie tych związanych z dodatkowością, zrównoważonością, działaniami w dziedzinie klimatu, równowagą geograficzną oraz z działalnością centrum doradztwa; podkreśla znaczenie unikania zaburzeń równowagi geograficznej w działalności pożyczkowej EBI, tak aby zapewnić szerszy – pod względem geograficznym i sektorowym – zakres alokacji środków bez szkody dla wysokiej jakości projektów; wzywa EBI, by dalej zacieśniał współpracę z krajowymi bankami i instytucjami prorozwojowymi, tak aby poszerzyć zasięg działań i jeszcze bardziej rozwinąć działalność w zakresie doradztwa i pomocy technicznej w celu rozwiązania problemów związanych z równowagą geograficzną w perspektywie długoterminowej; zauważa różnorodność doświadczeń związanych z projektami EFIS; popiera dalszą wymianę najlepszych praktyk między EBI a państwami członkowskimi w celu zapewnienia wydajności gospodarczej i odpowiedniego wykorzystania dźwigni finansowej planu inwestycyjnego dla Europy, co będzie miało wpływ na życie obywateli UE, oraz zachęca do tych działań;

17.

zauważa, że w sektorze socjalnym EBI udziela średnio rocznie pożyczek o wartości 1 mld EUR na projekty związane z mieszkalnictwem socjalnym (w przypadku których w ostatnich latach odnotowano gwałtowny wzrost oraz dalszą dywersyfikację promotorów i pożyczkobiorców), 1,5 mld EUR na infrastrukturę zdrowotną oraz 2,4 mld EUR na projekty infrastruktury edukacyjnej; podkreśla, że dalszy rozwój finansowania EBI w tym sektorze odzwierciedli bieżące postępy w kierunku utrzymania europejskiego filaru praw socjalnych i zgodnie z oczekiwaniami potwierdzi, że grupa EBI priorytetowo traktuje projekty, które mają największy wpływ na tworzenie trwałych miejsc pracy na poziomie lokalnym;

18.

przyjmuje z zadowoleniem fakt, że zgodnie z notą działu gospodarczego EBI z dnia 28 września 2017 r. łączne inwestycje zatwierdzone przez grupę EBI w latach 2015 i 2016 przyczynią się do podniesienia unijnego PKB o 2,3 % do 2020 r. i utworzenia 2,25 mln miejsc pracy, co świadczy o znaczącym wpływie makroekonomicznym EBI; zachęca EBI do dalszego rozszerzania zdolności w zakresie analizy makroekonomicznej, w tym badań dotyczących makroekonomicznych skutków swojej działalności, oraz ogólnych prac analitycznych i badań sektorowych, a także zakresu empirycznych artykułów i publikacji, tak aby stać się również „bankiem wiedzy”; wzywa EBI do dalszej poprawy procedury oceny projektów przez stosowanie pełniejszych, bardziej precyzyjnych i dopracowanych wskaźników oddziaływania;

19.

dostrzega znaczenie odgrywania przez EBI antycyklicznej roli w ostatnich latach; uważa, że jednym z kluczowych priorytetów EBI, kiedy gospodarka wróci do poziomu inwestycji sprzed kryzysu, powinno być skupienie się na udzielaniu pomocy w eliminowaniu luk inwestycyjnych w obszarach, w których rynki zawodzą, np. z powodu koncentrowania się przez nie na krótkoterminowych celach i ich niemożności właściwej wyceny długoterminowych efektów zewnętrznych, w celu podniesienia poziomu zrównoważonych inwestycji, przyśpieszenia postępu technologicznego i innowacji technologicznych, a tym samym osiągnięcia zrównoważonego wzrostu gospodarczego; podkreśla potrzebę nadania priorytetowego znaczenia opartym na innowacjach projektom zapewniającym wyraźną wartość dodaną dla UE i rozwoju regionalnego, poprzez wspieranie projektów takich jak rewitalizacja obszarów wiejskich oraz innych mniej dostępnych i słabo rozwiniętych obszarów;

20.

podkreśla, że EBI przyczyniał się i nadal się przyczynia do ograniczenia luki inwestycyjnej w zakresie inwestycji publicznych; podkreśla, że inwestycje, odpowiedzialne i zrównoważone reformy strukturalne oraz rozsądna polityka budżetowa muszą stanowić integralną część ogólnej strategii; apeluje o skoordynowanie działalności EBI w państwach członkowskich z działalnością rządów, polityką i celami określonymi w krajowych programach reform oraz w zaleceniach dla poszczególnych krajów, jeżeli tylko takie skoordynowanie jest możliwe;

21.

podkreśla, że na szczeblu unijnym istnieją poważne przyczyny strukturalne powodujące, że zwiększają się luki inwestycyjne między państwami członkowskimi; apeluje do EBI o zwiększenie pomocy technicznej w celu rozwiązywania problemów związanych z niską zdolnością do opracowywania projektów w niektórych państwach członkowskich; zwraca się do EBI o przekazywanie bardziej szczegółowych informacji na temat miejsc pracy powstających pośrednio lub bezpośrednio w wyniku każdego finansowanego projektu;

22.

podkreśla, że EBI jest zobowiązany traktatem do przyczyniania się do zrównoważonego i stałego rozwoju rynku wewnętrznego za pośrednictwem swojej głównej działalności kredytowej, do wspierania projektów dotyczących rozwoju regionów słabiej rozwiniętych i projektów o charakterze transgranicznym, w synergii z funduszami ESI; podkreśla w związku z tym potencjał ważnej roli uzupełniającej EBI we wdrażaniu polityki spójności, która zawsze powinna być oparta na efektywności i zorientowana na wyniki, w tym za sprawą działań służących zwiększaniu zdolności w zakresie opracowywania projektów, a także za sprawą usług w zakresie doradztwa i analizy oraz pożyczek do współfinansowania krajowego funduszy ESI; wzywa Komisję i EBI do lepszej koordynacji ich wysiłków mających na celu dalsze promowanie wymiany najlepszych praktyk oraz rozpowszechnianie możliwości inwestycyjnych we wszystkich regionach europejskich, w tym tych, które nie są objęte Funduszem Spójności, w celu lepszego osiągnięcia celów spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej;

23.

podkreśla, że EBI, jako publiczna instytucja finansowa, która finansuje projekty mające na celu realizację unijnych strategii politycznych i priorytetów, powinien przyczyniać się do spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej, w tym w regionach słabiej rozwiniętych, jak przewidziano w Traktacie o funkcjonowaniu Unii Europejskiej; z zaniepokojeniem zauważa jednak, że według rozmieszczenia geograficznego pożyczek udzielanych poszczególnym krajom, w których prowadzone są projekty, pięć państw członkowskich, będących największymi gospodarkami UE, otrzymało 54,11 % wszystkich pożyczek udzielonych w 2016 r.; wzywa EBI i Komisję do zbadania przyczyn, które doprowadziły do tej sytuacji, i do przedstawienia Parlamentowi sprawozdania w pierwszej połowie 2018 r.; podkreśla potrzebę szerszego rozmieszczenia terytorialnego środków, w tym w odniesieniu do EFIS, który zawsze powinien mieć charakter uzupełniający w stosunku do europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych, aby osiągnąć cel, jakim jest zmniejszenie dysproporcji regionalnych; podkreśla potrzebę wzmocnienia roli EBI w finansowaniu przedsiębiorczości społecznej i przedsiębiorstw typu start-up, przyspieszenia rozwoju infrastruktury społecznej, energii ze źródeł odnawialnych, efektywności energetycznej i gospodarki o obiegu zamkniętym; przypomina w związku z tym, że EBI jest również dużym inwestorem w krajach spoza UE;

24.

odnotowuje ocenę śródokresową wszystkich instrumentów finansowych programu „Horyzont 2020” (InnovFin) zarządzanych przez grupę EBI oraz zawarte w niej 15 zaleceń; oczekuje od grupy EBI sformułowania szczegółowej strategii w odniesieniu do działań, które zamierza realizować, aby wdrożyć te zalecenia;

Zgodność z przepisami

25.

podtrzymuje swoje stanowisko, że europejskie ramy prawne, w tym statut EBI, rozporządzenie w sprawie EFIS, cztery rozporządzenia dotyczące wspólnej polityki rolnej oraz pięć europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych (Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego, Europejski Fundusz Społeczny, Fundusz Spójności, Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejski Fundusz Morski i Rybacki) powinny zakazać korzystania ze środków unijnych przez beneficjentów lub pośredników finansowych, którym udowodniono udział w uchylaniu się od opodatkowania lub oszustwie podatkowym;

26.

przypomina, że polityka EBI wobec jurysdykcji, w których nie przestrzega się przepisów, musi być ambitna; zauważa, że opierając się na wspólnym unijnym wykazie jurysdykcji państw trzecich niespełniających standardów dobrego zarządzania w kwestii podatków, który to wykaz został zatwierdzony przez Radę UE w dniu 5 grudnia 2017 r. i na wypadek konfliktu będzie nadrzędny w stosunku do wykazów innych wiodących organizacji, jest krokiem pozytywnym, lecz niewystarczającym; domaga się, aby kluczowym elementem strategii EBI w obszarze społecznej odpowiedzialności biznesu, była sprawozdawczość w podziale na kraje bez żadnych wyjątków; apeluje do EBI, aby: przestrzegał odpowiednich norm i mającego zastosowanie prawa w zakresie zapobiegania praniu pieniędzy, zwalczania terroryzmu, oszustw podatkowych i uchylania się od opodatkowania; nie wykorzystywał struktur służących unikaniu opodatkowania ani nie angażował się w takie struktury, w szczególności systemów agresywnego planowania podatkowego czy praktyk niezgodnych z zasadami dobrego zarządzania podatkowego, określonymi w unijnych aktach prawnych, konkluzjach Rady, komunikatach Komisji lub wszelkich formalnych ogłoszeniach Komisji; oraz nie utrzymywał relacji biznesowych z podmiotami zarejestrowanymi lub mającymi siedzibę w jurysdykcjach, które nie współpracują z Unią w zakresie stosowania uzgodnionych na szczeblu międzynarodowym norm podatkowych dotyczących przejrzystości i wymiany informacji; wzywa EBI, po konsultacji z Komisją i zainteresowanymi stronami, do przeglądu i aktualizacji swojej polityki dotyczącej jurysdykcji niechętnych współpracy w świetle przyjęcia wyżej wymienionego unijnego wykazu jurysdykcji niechętnych współpracy; wzywa Komisję do przedkładania co roku Parlamentowi i Radzie sprawozdania z realizacji tej polityki;

27.

zauważa, że Komisja zablokowała w przeszłości niektóre projekty zgłoszone przez międzynarodowe instytucje finansowe (6), ponieważ projekty te bez uzasadnionej przyczyny przewidywały skomplikowane rozwiązania podatkowe wynikające z niekorzystnych systemów podatkowych w krajach trzecich lub z braku systemu podatkowego; wzywa Komisję oraz EBI do uwzględnienia w jego sprawozdaniu rocznym informacji na temat projektów, w przypadku których fundusze zostały przeniesione do jurysdykcji offshore; podkreśla konieczność wyeliminowania przez międzynarodowe instytucje finansowe ryzyka, że fundusze unijne w sposób pośredni lub bezpośredni zostaną wykorzystane do unikania opodatkowania i oszustw podatkowych;

28.

zauważa, że zgłoszono obawy dotyczące projektów finansowanych przez EBI, w które zaangażowane są struktury offshore i jurysdykcje niechętne współpracy; wzywa Komisję do opublikowania rocznego sprawozdania z wykorzystania funduszy UE w odniesieniu do struktur offshore oraz przelewów pieniężnych EBI i Europejskiego Banku Odbudowy i Rozwoju (EBOR) na rzecz tych struktur, z podaniem liczby i charakteru zablokowanych projektów, wyjaśnieniem powodów zablokowania projektów oraz działaniami następczymi mającymi zapewnić, że fundusze UE będą bezpośrednio lub pośrednio wspierać unikanie opodatkowania i oszustw podatkowych;

29.

z zadowoleniem przyjmuje, że EBI uwzględnia skutki podatkowe w krajach, w których dokonuje się inwestycji, a także zwraca uwagę na sposób, w jaki dane inwestycje przyczyniają się do rozwoju gospodarczego, tworzenia miejsc pracy i ograniczania zjawiska nierówności;

30.

uważa, że jako bank Unii Europejskiej EBI powinien zintensyfikować wysiłki w trosce o to, ab pośrednicy finansowi, z którymi współpracuje, nie wykorzystywali struktur służących unikaniu opodatkowania, w szczególności systemów agresywnego planowania podatkowego czy praktyk niezgodnych z unijnymi zasadami dobrego zarządzania podatkowego, określonymi w przepisach unijnych, w tym w zaleceniach i komunikatach Komisji, ani w tych strukturach i praktykach nie uczestniczyli; podkreśla, że EBI powinien także dopilnować, aby pośrednicy finansowi nie byli zaangażowani w korupcję, pranie pieniędzy, przestępczość zorganizowaną ani terroryzm;

31.

podkreśla konieczność posiadania przez EBI wiarygodnych i kompletnych informacji na temat własności rzeczywistej ostatecznych odbiorców środków EBI, również wówczas, gdy finansowanie opiera się na funduszach private equity; wobec tego wzywa EBI do wzmocnienia procedury należytej staranności oraz do poprawy przejrzystości podczas współpracy z pośrednikami finansowymi; uważa, że stosowanie kryteriów wyboru pośredników finansowych i posiadanie aktualnych informacji na temat własności rzeczywistej przedsiębiorstw, w tym funduszy powierniczych, fundacji i rajów podatkowych, to najlepsze praktyki, które należy zawsze stosować; zwraca uwagę, że w procesie badania due diligence EBI ustala rzeczywistych właścicieli takich przedsiębiorstw; zachęca grupę EBI do umocnienia jej postanowień umownych poprzez włączenie klauzuli o dobrym zarządzaniu lub odniesienia do dobrego zarządzania w celu ograniczenia ryzyka w kwestii uczciwości i reputacji; podkreśla konieczność sporządzenia przez EBI ogólnodostępnego dokładnego wykazu kryteriów wyboru instytucji pośrednictwa finansowego, aby zwiększyć zaangażowanie UE w zwalczanie nadużyć podatkowych i skuteczniejsze zapobieganie ryzyku korupcji i przenikania przestępczości zorganizowanej;

32.

z zadowoleniem przyjmuje wysiłki EBI w zakresie przeprowadzania badania due diligence wobec kontrahentów i operacji grupy EBI, w tym prowadzenia bieżącego monitoringu i kontroli, w celu dopilnowania, by EBI mimowolnie nie ułatwiał korupcji, oszustw, zmowy, przymusu, prania pieniędzy, oszustw podatkowych, szkodliwych praktyk podatkowych czy finansowania terroryzmu, zwłaszcza poprzez publikowanie regularnych sprawozdań z działalności przez biuro dyrektora ds. zgodności z przepisami oraz jego ścisłą współpracę z Inspektoratem Generalnym EBI; apeluje do EBI o wdrożenie nowego systemu wczesnego ostrzegania i wykluczania, planowanego przez Komisję;

33.

z zadowoleniem przyjmuje współpracę i wymianę grupy EBI z różnymi służbami Komisji w zakresie środków zawartych w pakiecie środków przeciwdziałających unikaniu opodatkowania w celu doprecyzowania zakresu i kluczowych elementów pakietu legislacyjnego, rolę i zaangażowanie grupy EBI oraz jej uczestnictwo w dialogu dotyczącym tych kwestii z organizacjami społeczeństwa obywatelskiego, zarówno na szczeblu Rady Dyrektorów Grupy EBI, jak i na poziomie służb EBI, takich jak biuro dyrektora ds. zgodności z przepisami; wzywa EBI, by w swoich analizach due diligence w większym stopniu uwzględniał kwestię unikania opodatkowania;

Rozliczalność

34.

uważa, że zwiększona rola gospodarcza grupy EBI, jej większe zdolności inwestycyjne oraz wykorzystanie budżetu UE na rzecz prowadzenia przez nią działalności muszą być poparte większą przejrzystością i rozliczalnością, aby zapewnić rzeczywistą kontrolę publiczną jej działań, doboru projektów oraz priorytetów w zakresie finansowania;

35.

zauważa, że EBI składa Parlamentowi trzy sprawozdania ze swojej działalności rocznie oraz że na wniosek Parlamentu i jego komisji prezes i pracownicy EBI regularnie uczestniczą w wysłuchaniach; przypomina jednakże o swoim postulacie dotyczącym zapewnienia wyższego stopnia rozliczalności parlamentarnej i przejrzystości EBI; w związku z tym ponawia apel o podpisanie międzyinstytucjonalnego porozumienia między EBI a Parlamentem w sprawie wymiany informacji, przewidującego m.in. możliwość kierowania przez posłów pytań wymagających odpowiedzi na piśmie do prezesa EBI;

36.

przypomina, że przejrzystość we wdrażaniu strategii politycznych UE nie tylko prowadzi do wzmocnienia ogólnej rozliczalności korporacyjnej i wiarygodności grupy EBI, umożliwiając jasny ogląd sytuacji, jeżeli chodzi o rodzaje pośredników finansowych i beneficjentów końcowych, lecz także przyczynia się do poprawy skuteczności i stopnia zrównoważenia finansowanych projektów przy jednoczesnym stosowaniu zasady zerowej tolerancji dla nadużyć finansowych i korupcji w portfelu kredytowym grupy;

37.

z zadowoleniem przyjmuje, że polityka przejrzystości grupy EBI opiera się na założeniu ujawniania informacji i powszechnego dostępu do dokumentów oraz informacji grupy EBI; przypomina o swoim zaleceniu dotyczącym publikowania na stronie internetowej grupy EBI dokumentów nieopatrzonych klauzulą poufności, takich jak międzyinstytucjonalne porozumienia i memoranda, i apeluje do grupy EBI, aby na tym nie poprzestawała, lecz by nieustannie poszukiwała udoskonaleń;

38.

sugeruje, że grupa EBI powinna pójść w ślady Międzynarodowej Korporacji Finansowej (MKF) Grupy Banku Światowego i zacząć ujawniać informacje o podprojektach obarczonych wysokim ryzykiem, które finansuje za pośrednictwem banków komercyjnych (głównych pośredników lub podmiotów finansowych wykorzystywanych przez grupę EBI do finansowania MŚP);

39.

z zadowoleniem przyjmuje ujawnianie na żądanie wszelkich dokumentów projektowych posiadanych przez grupę EBI; zwraca się do grupy EBI o określenie wytycznych dotyczących danych niebędących danymi wrażliwymi i danych podstawowych, które mogłyby zostać ujawnione w związku z postulatami dotyczącymi proaktywnego ujawniania informacji na szczeblu projektu;

40.

apeluje, aby polityka grupy EBI dotycząca ujawniania informacji zapewniała coraz wyższy poziom przejrzystości, jeśli chodzi o zasady regulujące jej politykę cenową i organy zarządzające; w tym kontekście z zadowoleniem przyjmuje ujawnienie protokołu posiedzenia Rady Dyrektorów grupy EBI ze stycznia 2017 r., rejestru publicznego dokumentów, jak również publikację danych projektowych za pośrednictwem inicjatywy na rzecz przejrzystości pomocy (7); wzywa do publikowania protokołów posiedzeń Komitetu Zarządzającego;

41.

zwraca uwagę na trwający proces wprowadzania zmian do polityki grupy EBI w zakresie informowania o nieprawidłowościach; wzywa grupę EBI do zadbania o wyższy stopień niezależności, legalności, dostępności, przewidywalności, sprawiedliwości i przejrzystości mechanizmu rozpatrywania skarg przez EBI, w tym poprzez uwzględnienie udziału dyrektorów i poprawę ochrony skarżących; uważa, że środki te w sposób oczywisty leżą w interesie EBI, zainteresowanych stron i instytucji unijnych;

42.

zwraca uwagę, że ze 120 spraw zgłoszonych w 2016 r. wydziałowi ds. nadużyć finansowych Inspekcji Generalnej (IG/IN) 53 % przekazali pracownicy grupy EBI; z zadowoleniem przyjmuje fakt, że procedura zgłaszania oszustw jest obecnie dostępna na stronie internetowej EBI w 30 językach (8); uważa, że EBI powinien uważnie śledzić bieżące działania w zakresie ochrony sygnalistów na szczeblu UE i konsekwentnie doskonalić możliwości zgłaszania spraw;

43.

apeluje do grupy EBI, aby nieustannie kładła nacisk na kontrolę wyników za sprawą ocen wyników i udokumentowanych skutków; zachęca grupę do dalszego doprecyzowywania wskaźników monitorowania, w szczególności wskaźników dodatkowości, z myślą o jak najszybszej ocenie skutków na etapie tworzenia projektu i przedstawianiu Radzie wystarczających informacji na temat przewidywanych skutków, zwłaszcza pod względem wkładu projektów w politykę UE, na przykład ich wpływu na zatrudnienie (zarówno na etapie wdrażania, jak i na etapie operacyjnym); ponadto zaznacza, że wyników finansowania przez grupę EBI nie można ocenić na podstawie samej analizy skutków finansowych, w związku z czym apeluje o zachowanie prawidłowej równowagi między celami operacyjnymi, określonymi w kategoriach wolumenu obrotów, a niefinansowymi celami pracowników grupy EBI; nalega na przykład, aby oceny wyników wskazywały, na jakie szczegółowe cele w ramach celów zrównoważonego rozwoju ukierunkowany jest dany projekt i w jakim stopniu przyczynił się do ich realizacji; uważa, że zasadnicze znaczenie ma, aby w ocenę finansowanych projektów w dziedzinie infrastruktury czynnie zaangażowani byli mieszkańcy przyległych obszarów;

44.

wyraża zadowolenie, że EBI nadal pracuje nad doprecyzowaniem metodyki sporządzania sprawozdań na temat skutków, na przykład w celu dokładnego ujmowania inwestycji uruchamianych przy pomocy rozmaitych pośrednich struktur kredytowania i nowych produktów oraz podejmowania wspólnych kroków z innymi wielostronnymi bankami rozwoju z myślą o zharmonizowaniu podstawowych aspektów sprawozdawczości na temat skutków, tak jak w sporządzonym ostatnio sprawozdaniu w sprawie sprawozdawczości na temat finansowania działań w związku ze zmianą klimatu oraz w opracowywanym sprawozdaniu w sprawie pożyczek we wszystkich sektorach;

45.

z zadowoleniem przyjmuje fakt, że pomiar wyników (ReM+) stopniowo prowadzi do zmiany kultury w grupie EBI; apeluje o harmonizację i upowszechnienie tej praktyki, w miarę możliwości z włączeniem wskaźników z Addis Abeby i Paryża; uważa, że dalsze dostosowanie takich wskaźników poprzez włączenie lokalnych opinii może zmniejszyć stopień ich abstrakcyjności bez wpływu na ich niezależność;

46.

wzywa EBI, aby podczas inwestowania w państwach trzecich uwzględniał kontekst lokalny; przypomina, że inwestycje w państwach trzecich nie mogą opierać się wyłącznie na podejściu zakładającym maksymalizację zysków, ale ich celem musi być także zapewnienie długoterminowego zrównoważonego wzrostu gospodarczego, generowanego przez sektor prywatny, oraz zmniejszanie skali ubóstwa dzięki tworzeniu miejsc pracy i lepszemu dostępowi do zasobów produkcyjnych;

47.

zauważa, że w wielu państwach objętych działaniami EBI występują różne formy naruszania praw człowieka, w szczególności wolności wypowiedzi oraz wolności zrzeszania się i zgromadzeń, od brutalnego tłumienia protestów i kryminalizacji swobody wypowiedzi, poprzez arbitralne aresztowania i zatrzymania obrońców praw człowieka, aż po ograniczenia dotyczące organizacji społeczeństwa obywatelskiego; wzywa EBI do przyjęcia planu działania w zakresie praw człowieka, aby zrealizować cele strategicznych ram UE oraz wdrożyć plan działania w zakresie praw człowieka i demokracji, a także wytyczne ONZ dotyczące biznesu i praw człowieka, aby zapobiegać negatywnemu wpływowi projektów EBI na prawa człowieka, zagwarantować, że projekty te będą przyczyniać się do umacniania i stosowania praw człowieka, a także zapewnić środki naprawcze w przypadku łamania praw człowieka;

48.

z zadowoleniem przyjmuje publikację metodologii ram pomiaru wyników (ReM), uważa jednak, że wyniki takich ocen należy podawać dla każdego działania, w tym również skutki środowiskowe i społeczne na szczeblu projektów lub podprojektów; wyraża zadowolenie z powodu śródokresowego przeglądu upoważnienia EBI do udzielania pożyczek na rzecz państw trzecich, w wyniku którego to przeglądu EBI będzie teraz, na żądanie, przekazywać Parlamentowi arkusze pomiaru wyników w odniesieniu do projektów objętych gwarancją budżetową UE; wzywa jednak EBI do opublikowania również arkuszy pomiaru wyników dla poszczególnych projektów realizowanych poza UE oraz arkuszy oceny trzech filarów w odniesieniu do projektów realizowanych w UE, aby poprawić stopień przejrzystości w EBI;

49.

apeluje do EBI o publikację wszystkich istotnych dokumentów dotyczących pożyczek dla przemysłu samochodowego na rozwój technologii silników wysokoprężnych, w tym odpowiedniego sprawozdania Europejskiego Urzędu ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF) i jego zaleceń dotyczących pożyczek dla Volkswagena, a także ogólnie o wyjaśnienie, w jakim zakresie udzielano pożyczek producentom samochodów uznanym winnymi manipulowania wartościami dotyczącymi emisji spalin, oraz o udostępnienie informacji o tym, ile z tych pożyczek zaklasyfikowano jako działania w dziedzinie klimatu; w związku z tym zwraca się o wyjaśnienie, jakie mechanizmy kontroli i równowagi stosuje się, aby zagwarantować podejmowanie działań zorientowanych na opracowanie rzeczywiście czystej technologii w przypadku ostatnich umów pożyczki z producentami samochodów, takich jak umowy, których celem jest wspieranie badań naukowych i rozwojowych w dziedzinie połączalności, wydajnych hybrydowych silników benzynowo-elektrycznych, samochodów elektrycznych o większym zasięgu i zaawansowanych systemów wspomagania kierowcy;

50.

wyraża zadowolenie, że grupa EBI przyjęła wysokie standardy przejrzystości i rozliczalności w odniesieniu do działalności w zakresie pożyczek dla MŚP oraz że w ramach obowiązkowej sprawozdawczości ze strony pośredników finansowych, dotyczącej każdego MŚP korzystającego ze wsparcia grupy EBI, będzie się uwzględniać te wyniki podczas planowania kolejnych transakcji z tym samym pośrednikiem;

51.

podkreśla, że w związku z wejściem w życie dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/1371 z dnia 5 lipca 2017 r. w sprawie zwalczania za pośrednictwem prawa karnego nadużyć na szkodę interesów finansowych Unii (9) oraz rozporządzenia Rady (UE) 2017/1939 z dnia 12 października 2017 r., wdrażającego wzmocnioną współpracę w zakresie ustanowienia Prokuratury Europejskiej (10), ta ostatnia powinna badać działania EBI w państwach członkowskich, gdyby organy krajowe lub Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF) miały uzasadnione podejrzenie popełnienia w tym kontekście przestępstwa kryminalnego;

52.

zwraca uwagę na ograniczone informacje na temat zakresu, w jakim działalność pożyczkowa EBI przyczynia się do realizacji celów polityki spójności; wzywa zatem EBI do uwzględniania, w stosownych przypadkach, specjalnych rozdziałów w rocznym sprawozdaniu, poświęconych ocenie wpływu działań EBI mających na celu wspieranie realizacji polityki spójności, w tym działań związanych z inicjatywą Interreg, oraz do przedstawiania szczegółowych informacji na temat korzystania z pożyczek w ramach projektów i programów polityki spójności, również w odniesieniu do geograficznego rozmieszczenia wsparcia, ich faktycznego wkładu w realizację celów polityki spójności, w tym horyzontalnych zasad i celów strategii „Europa 2020”, a także konkretnych zdolności do mobilizowania inwestycji prywatnych; podkreśla w tym kontekście odpowiedzialność EBI za udostępnianie Parlamentowi Europejskiemu, Trybunałowi Obrachunkowemu i innym podmiotom wystarczających danych, w tym również na temat kosztów produktów i zarządzania nimi, a także zwraca uwagę na wartość dodaną zagregowanych na poziomie UE danych dotyczących łączenia inwestycji związanych z polityką spójności i inwestycji w ramach działalności EBI;

Działalność finansowa grupy EBI

53.

wzywa grupę EBI do aktywnej współpracy z Komisją w procesie racjonalizacji liczby i rodzajów instrumentów finansowych w następnych wieloletnich ramach finansowych oraz do antycypowania tego procesu poprzez zwrócenie w pierwszej kolejności uwagi na ewentualne przypadki powielania lub nakładania się, w oparciu o własne doświadczenia;

54.

uważa, że instrumenty finansowe grupy EBI powinny służyć projektom wybranym na podstawie ich własnych zalet, ich potencjału w zakresie generowania wartości dodanej dla całej UE oraz ich skutecznej dodatkowości, zwłaszcza w obszarach, w których rynki nie zapewniają finansowania ani wsparcia dla projektów, dzięki czemu wypracowana zostanie właściwa równowaga pomiędzy potencjalnie wyższym profilem ryzyka a podstawową potrzebą utrzymania wysokiej zdolności kredytowej;

55.

w związku z tym ostrzega, że instrumenty rynkowe grożą zmianą ukierunkowania budżetu UE nie niekorzyść wspólnych dóbr publicznych i zachęca grupę EBI, aby w swoich sprawozdaniach dla Komisji bardziej koncentrowała się na jakości, a nie wielkości swojego finansowania w kontekście instrumentów finansowych;

56.

odnotowuje, że w celu pełnego wykorzystania dodatkowej zdolności do ponoszenia ryzyka grupa EBI opracowała różne nowe produkty, które umożliwią podejmowanie większego ryzyka (np. dług podporządkowany, inwestycje kapitałowe czy dzielenie ryzyka z bankami), i dokonała przeglądu swojej polityki ryzyka kredytowego i kryteriów kwalifikowalności, aby umożliwić większą elastyczność;

57.

apeluje do grupy EBI, aby nadal rozwijała swoją kulturę ryzyka z myślą o poprawie skuteczności oraz komplementarności oraz o większych efektach synergii między jej interwencjami a różnymi obszarami unijnej polityki, zwłaszcza poprzez wspieranie innowacyjnych przedsiębiorstw, projektów infrastrukturalnych i MŚP ponoszących ryzyko lub rozwijających się w regionach będących w niekorzystnym położeniu gospodarczym, lub w regionach niestabilnych, zgodnie z powtarzającym się i długofalowym celem, jakim jest łatwiejszy dostęp do finansowania dla MŚP, jednak bez podważania zasad prawidłowego zarządzania i bez zagrożenia dla utrzymania przez EBI wysokiej zdolności kredytowej; przypomina, że instrumenty służące przenoszeniu ryzyka nie mogą być wolne od ryzyka, jeżeli mają się przyczynić do rozwoju gospodarczego UE, a także do jej spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej; podkreśla, że EBI i jego akcjonariusze muszą być tego w pełni świadomi; zachęca EBI do dokonania oceny możliwości wprowadzenia oferty bezpośredniego zakupu obligacji EBI;

58.

zauważa, że wsparcie grupy EBI dla MŚP i spółek o średniej kapitalizacji osiągnęło rekordową kwotę 33,6 mld EUR i przyczyniło się do powstania 4,4 mln miejsc pracy w 2016; podkreśla znaczenie ciągłego wspierania przez grupę EBI MŚP i spółek o średniej kapitalizacji poprzez ułatwianie im dostępu do finansowania; podkreśla, że MŚP stanowią trzon europejskiej gospodarki i powinny pozostać głównym celem działalności pożyczkowej grupy EBI poprzez dalsze wzmocnienie instrumentów finansowych przeznaczonych dla MŚP i spółek o średniej kapitalizacji;

59.

przypomina, że ponad 90 % unijnych MŚP to mikroprzedsiębiorstwa zapewniające niemal 30 % miejsc pracy w sektorze prywatnym; zauważa, że mikroprzedsiębiorstwa są bardziej narażone na wstrząsy gospodarcze niż większe spółki i mogą mieć ograniczony dostęp do usług kredytowych, w szczególności jeśli mają siedzibę w regionie, w którym warunki gospodarcze i bankowe są niesprzyjające; apeluje do EBI o opracowanie strategii z myślą o MŚP znajdujących się w takiej sytuacji i mających trudności w uzyskaniu dostępu do finansowania projektów;

60.

przyznaje, że dostęp do finansowania nadal stanowi główną barierę dla rozwoju sektora kultury i sektora kreatywnego; podkreśla pilną potrzebę inicjatyw finansowych ukierunkowanych na wzmocnienie tych sektorów; podkreśla potencjał EBI i EFIS do wspierania sektora kreatywnego, przede wszystkim poprzez finansowanie MŚP; wzywa EBI do rozwiązania problemu niefinansowania przez EFIS sektora kultury i sektora kreatywnego, a to poprzez zbadanie możliwości współdziałania w ramach programu „Kreatywna Europa”;

61.

wzywa grupę EBI, aby przy ustalaniu określonych typów projektów, które nie będą miały negatywnego wpływu na wysoką zdolność kredytową EBI, nadal polegała na pośrednikach mających dobrą sytuację finansową, takich jak krajowe banki i instytucje prorozwojowe;

62.

uważa, że choć wiele zasad zarządzania grupy EBI ma zapewniać ochronę jej wysokiej zdolności kredytowej, to jednak bardzo niewiele jest dostępnych informacji o tym, ile dzieli grupę EBI od niższego ratingu;

63.

podkreśla, że badanie due diligence dotyczące projektów inwestycyjnych finansowanych przez grupę EBI powinno opierać się zarówno na czynnikach związanych ze zwrotem finansowym, jak i czynnikach niezwiązanych ze zwrotem finansowym, lecz uwzględniających realizację celów innego rodzaju, takich jak wkład projektu w poprawę stopnia konwergencji gospodarczej i spójności w UE lub w osiąganie celów strategii „Europa 2020” czy celów zrównoważonego rozwoju; uważa, że grupa EBI powinna w odpowiedni sposób wyjaśniać owe niefinansowe kryteria inwestorom instytucjonalnym i prywatnym (na przykład funduszom emerytalnym i zakładom ubezpieczeń), propagując tym samym w całym sektorze finansowym większą świadomość skutków społeczno-gospodarczych i środowiskowych;

64.

uważa, że jeżeli napięta sytuacja na rynku finansowym uniemożliwiałaby realizację rentownego projektu lub kiedy zachodzi konieczność ułatwienia tworzenia platform inwestycyjnych bądź finansowania projektów w sektorach lub obszarach doświadczających poważnych niedoskonałości rynku czy suboptymalnej sytuacji inwestycyjnej, grupa EBI powinna wdrożyć i udokumentować zmiany, zwłaszcza w płatności gwarancji UE na rzecz EBI, w celu wniesienia wkładu w obniżenie kosztów finansowania operacji, ponoszonych przez beneficjenta grupy EBI korzystającego z instrumentów finansowych, aby ułatwić wdrożenie projektu; uważa, że w razie konieczności należy podjąć podobne wysiłki, by zagwarantować wspieranie drobnych projektów przy pomocy instrumentów finansowych, a jeżeli skorzystanie z pomocy lokalnych i regionalnych pośredników umożliwia obniżenie kosztów finansowania drobnych projektów przy pomocy instrumentu finansowego, należy również rozważyć takie rozwiązanie;

65.

z zadowoleniem przyjmuje niedawno zatwierdzoną strategię kapitałową, polegającą na szerszej ocenie operacji kapitałowych w celu wyeliminowania luki w inwestycjach kapitałowych w priorytetowych obszarach innowacji i infrastruktury w UE, zwłaszcza w dwóch obszarach rynkowych: pośrednie finansowanie kapitałowe (inwestycje kapitałowe w fundusze inwestycji infrastrukturalnych i programy współinwestycji) oraz bezpośrednie inwestycje kapitałowe (pożyczki quasi-kapitałowe dla przedsiębiorstw i pożyczki quasi-kapitałowe dla spółek o średniej kapitalizacji) przy pomocy połączenia instrumentów bezpośrednich i pośrednich (funduszy kapitałowych i pożyczek partycypacyjnych);

66.

z zadowoleniem przyjmuje wsparcie, jakiego udzielono już z Europejskiego Funduszu Inwestycyjnego na rzecz platform finansowania społecznościowego w ramach prowadzonej działalności, gotowość do dalszego wspierania platform w sposób wybiórczy w ramach istniejących programów lub poprzez rozbudowę tych programów, jak również realizowane wspólnie z Komisją prace nad potencjalnym projektem pilotażowym w zakresie udziałowego i dłużnego finansowania społecznościowego; proponuje, aby EFI znalazł sposoby na zidentyfikowanie potrzebujących wsparcia pośredników finansowych zorientowanych na technologię finansową oraz na dotarcie do takich pośredników;

67.

wzywa Komisję do uważnej oceny i kontroli kosztów związanych z szeregiem upoważnień udzielonych EBI; przypomina, że biorąc pod uwagę obecny poziom zasobów finansowych i kadrowych, ponoszone w związku z tym koszty administracyjne mogą mieć wpływ na jego ogólne wyniki;

68.

podkreśla wzrastającą rolę EBI w polityce spójności, w szczególności ze względu na większe wykorzystanie instrumentów finansowych w połączeniu z dotacjami; podkreśla jednak, że ich dostępność dla odbiorców końcowych jest nadal bardzo niska oraz że państwa członkowskie i regiony wskazują na złożoność procedur przewidzianych zarówno w rozporządzeniu finansowym, jak i w rozporządzeniu w sprawie wspólnych przepisów, w tym nieproporcjonalne koszty i opłaty, jak również na konkurencję z bardziej atrakcyjnymi instrumentami krajowymi i regionalnymi; w związku z tym z zadowoleniem przyjmuje utworzenie platformy fi-compass jako punktu kompleksowej obsługi dla usług doradczych w zakresie instrumentów finansowych w ramach polityki spójności; apeluje jednak o dalszą pomoc techniczną i uproszczenie istniejących procedur oraz o większy nacisk na budowanie zdolności w stosunku do pośredników finansowych, a także wskazuje na konieczność lepszego powiązania kosztów zarządzania i opłat z wynikami działalności zarządzającego funduszem instrumentów finansowych w ramach europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych; przypomina jednak, że dotacje, które są skuteczną formą wsparcia w różnorodnych obszarach interwencji publicznej, muszą być utrzymane jako główne narzędzie polityki spójności oraz że instrumenty finansowe powinny być skoncentrowane w sektorach, w których mają one większą wartość dodaną niż dotacje, przy czym ich stosowanie pozostaje w gestii instytucji zarządzających; zwraca uwagę, że należy promować solidniejsze ramy współpracy EBI z Parlamentem Europejskim w celu umożliwienia lepszej kontroli działalności EBI;

Komunikacja i działalność doradcza grupy EBI

69.

ubolewa, że potencjalni beneficjenci finansowania przez grupę EBI posiadają ogólnie niewystarczającą wiedzę na temat produktów opracowywanych przez grupę EBI; powątpiewa, czy łańcuch dostaw grupy EBI jest dostatecznie różnorodny i sprzyjający włączeniu społecznemu;

70.

uważa, że grupa EBI, we współpracy z odpowiednimi partnerami krajowymi, powinna poprawić komunikację w celu poszerzenia wiedzy MŚP na temat możliwości finansowania oraz w celu lepszego informowania obywateli o lokalnych i konkretnych projektach finansowanych ze środków UE;

71.

w związku z tym z zadowoleniem przyjmuje partnerstwo z instytucjami międzynarodowymi i krajowymi w celu zapewnienia komplementarności z usługami doradczymi EBI;

72.

ubolewa nad brakiem dostępnych danych na temat roli EBI na każdym etapie cyklu realizacji polityki spójności i nad ograniczonymi informacjami dotyczącymi zakresu, w jakim działalność pożyczkowa EBI przyczynia się do osiągania celów polityki spójności; podkreśla konieczność osiągnięcia większej przejrzystości i poprawy komunikacji oraz apeluje o zintensyfikowanie wysiłków w tej dziedzinie z myślą o tym, aby informacje docierały do odbiorców końcowych na szczeblu regionalnym i lokalnym oraz by poprawiła się widoczność projektów;

73.

oczekuje, że Komisja, grupa EBI oraz władze krajowe, regionalne i lokalne w duchu komplementarności będą kontynuować i zacieśniać współpracę z krajowymi bankami i instytucjami prorozwojowymi, aby wypracować dalsze efekty synergii między europejskimi funduszami strukturalnymi i inwestycyjnymi a instrumentami finansowymi i pożyczkami EBI, a także w celu zmniejszenia obciążeń administracyjnych, uproszczenia procedur, zwiększenia zdolności administracyjnych, pobudzania rozwoju terytorialnego i poprawy spójności terytorialnej oraz poszerzenia wiedzy na temat finansowania z europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych oraz finansowania przez EBI, ponieważ banki i instytucje prorozwojowe dobrze znają swoje terytoria i mają możliwość wdrożenia na szczeblu lokalnym instrumentów finansowych dostosowanych do indywidualnych potrzeb;

o o

74.

zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, EBI oraz rządom i parlamentom państw członkowskich.

(1) Dz.U. L 128 z 19.5.2017, s. 1.

(2) Dz.U. L 345 z 27.12.2017, s. 34.

(3) Dz.U. L 249 z 27.9.2017, s. 1.

(4) http://www.consilium.europa.eu/en/press/press-releases/2017/10/10/conclusions-climate-change/pdf

(5) Np. rozsądne, dobrze ocenione projekty, które nie są finansowane w ramach Wspólnego Przedsięwzięcia na rzecz Bioprzemysłu.

(6) EBI, EFI oraz Globalny Fundusz Efektywności Energetycznej oraz Energii Odnawialnej.

(7) Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 28 kwietnia 2016 r. w sprawie sprawozdania rocznego Europejskiego Banku Inwestycyjnego za rok 2014. Teksty przyjęte, P8_TA(2016)0200.

(8) http://www.eib.org/attachments/general/reports/ig_fraud_investigations_activity_report_2016_en.pdf

(9) Dz.U. L 198 z 28.7.2017, s. 29.

(10) Dz.U. L 283 z 31.10.2017, s. 1.

21.12.2018

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 463/56

P8_TA(2018)0040

Obecna sytuacja w zakresie praw człowieka w Turcji

Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 8 lutego 2018 r. w sprawie bieżącej sytuacji w zakresie praw człowieka w Turcji (2018/2527(RSP))

(2018/C 463/09)

Parlament Europejski,

—	uwzględniając swoje wcześniejsze rezolucje w sprawie Turcji, w szczególności rezolucję z dnia 27 października 2016 r. w sprawie sytuacji dziennikarzy w Turcji (1),

—	uwzględniając swoją rezolucję z dnia 6 lipca 2017 r. w sprawie sprawozdania Komisji za rok 2016 dotyczącego Turcji (2),

—

uwzględniając oświadczenia wiceprzewodniczącej Komisji / wysokiej przedstawiciel Federiki Mogherini oraz komisarza do spraw europejskiej polityki sąsiedztwa i negocjacji w sprawie rozszerzenia Johannesa Hahna: z dnia 2 lutego 2018 r. na temat ostatnich wydarzeń w Turcji, z dnia 14 lipca 2017 r. w rok po próbie zamachu stanu w Turcji oraz z dnia 13 marca 2017 r. na temat opinii Komisji Weneckiej w sprawie zmian w konstytucji Turcji i ostatnich wydarzeń,

—

uwzględniając oświadczenia rzecznika Europejskiej Służby Działań Zewnętrznych (ESDZ): z dnia 8 czerwca 2017 r. w sprawie doniesień o zatrzymaniu szefa Amnesty International w Turcji Tanera Kiliça, z dnia 8 lipca 2017 r. w sprawie przetrzymywania obrońców praw człowieka na wyspie Büyükada w Turcji oraz z dnia 26 października 2017 r. w sprawie trwających spraw dotyczących praw człowieka w Turcji,

—	uwzględniając dialog polityczny na wysokim szczeblu między UE a Turcją z dnia 25 lipca 2017 r.,

—

uwzględniając pisemne uwagi komisarza Rady Europy ds. praw człowieka, przedstawione Europejskiemu Trybunałowi Praw Człowieka: z dnia 2 listopada 2017 r., dotyczące dwunastu wniosków odnoszących się do wolności wypowiedzi oraz prawa do wolności i bezpieczeństwa parlamentarzystów w Turcji, i z dnia 10 października 2017 r., dotyczące dziesięciu wniosków odnoszących się do wolności wypowiedzi i wolności dziennikarzy w Turcji,

—	uwzględniając rezolucję Zgromadzenia Parlamentarnego Rady Europy nr 2156 (2017) w sprawie funkcjonowania instytucji demokratycznych w Turcji,

—	uwzględniając fakt, że wartości leżące u podstaw UE obejmują praworządność i poszanowanie praw człowieka, które to wartości obowiązują również wszystkie kraje kandydujące;

—	uwzględniając europejską konwencję praw człowieka i Międzynarodowy pakt praw obywatelskich i politycznych, których Turcja jest stroną,

—	uwzględniając Kartę praw podstawowych Unii Europejskiej,

—	uwzględniając art. 123 ust. 2 i 4 Regulaminu,

mając na uwadze, że Parlament zdecydowanie potępił próbę zamachu stanu z dnia 15 lipca 2016 r.; mając na uwadze, że w dniu 18 stycznia 2018 r. turecki parlament przedłużył okres obowiązywania stanu wyjątkowego w Turcji o kolejne trzy miesiące; mając na uwadze, że stan wyjątkowy jest obecnie wykorzystywany do uciszania protestów i wykracza daleko poza wszelkie uzasadnione środki mające na celu zwalczanie zagrożeń dla bezpieczeństwa narodowego; mając na uwadze, że zgodnie z prawem międzynarodowym środki nadzwyczajne muszą być konieczne i proporcjonalne pod względem zakresu i czasu trwania;

B.	mając na uwadze, że Turcja jest ważnym partnerem UE i oczekuje się od niej, jako państwa kandydującego, stania na straży najwyższych standardów demokracji, w tym poszanowania praw człowieka, praworządności, podstawowych wolności oraz powszechnego prawa do sprawiedliwego procesu;

C.	mając na uwadze, że 148 sygnatariuszy petycji „Academics for Peace” postawiono w stan oskarżenia za rozpowszechnianie „propagandy terrorystycznej” i oczekują oni na rozprawę sądową w maju 2018 r.;

mając na uwadze, że według Europejskiej Federacji Dziennikarzy po próbie zamachu stanu w więzieniach pozostaje 148 dziennikarzy; mając na uwadze, że nadal trwa dławienie protestów politycznych w mediach społecznościowych; mając na uwadze, że 449 osób zostało zatrzymanych za zamieszczanie na portalach społecznościowych komentarzy krytycznie odnoszących się do interwencji sił wojskowych tureckiego rządu w syryjskiej enklawie Afrin; mając na uwadze, że według Amnesty International władze tureckie zamknęły setki organizacji społeczeństwa obywatelskiego oraz biura ponad 160 nadawców, gazet, czasopism, wydawców i spółek dystrybucyjnych;

mając na uwadze, że od lipca 2016 r. władze tureckie zwolniły 107 000 osób z zajmowanych stanowisk; mając na uwadze, że do „komisji śledczej ds. praktyk stosowanych podczas stanu wyjątkowego”, utworzonej na podstawie zalecenia Rady Europy, wpłynęło na dzień 18 stycznia 2018 r.104 789 wniosków, a dotychczas wydała ona decyzje (które nie zostały podane do wiadomości publicznej) tylko w 3 110 sprawach;

F.	mając na uwadze, że w ostatnich latach miały miejsce: rozszerzenie kontroli wykonawczej nad sądownictwem i prokuraturą, powszechne aresztowania, zwolnienia i arbitralne przesunięcia sędziów i prokuratorów oraz ciągłe ataki na prawników;

G.	mając na uwadze, że zgodnie z danymi dostarczonymi przez Stowarzyszenie na rzecz Praw Człowieka (HRA) w ciągu pierwszych 11 miesięcy 2017 r. łącznie 2 278 osób poddano torturom i złemu traktowaniu;

mając na uwadze, że sytuacja w południowo-wschodniej części kraju pozostaje niezmiernie niepokojąca; mając na uwadze, że szacuje się, iż w ramach operacji bezpieczeństwa zginęło ponoć około 2 500 osób, a od lipca 2015 r. około pół miliona osób zostało wysiedlonych; mając na uwadze, że w więzieniu pozostaje 68 kurdyjskich burmistrzów;

I.	mając na uwadze, że wśród zatrzymanych dziennikarzy znajdują się m.in. niemiecko-turecki dziennikarz Deniz Yücel, nauczyciel akademicki i felietonista Mehmet Altan i dziennikarz Şahin Alpay, a także wielu dziennikarzy i pracowników dziennika „Cumhuriyet”, w tym Ahmet Şık;

mając na uwadze, że w zniesienia immunitetu parlamentarnego wielu deputowanych do parlamentu, postawiono przed sądem i zatrzymano wielu deputowanych opozycji; mając na uwadze, że w dalszym ciągu przetrzymywanych jest 10 deputowanych, w tym współprzewodniczący HDP Figen Yüksekdağ i Selahattin Demirtaş, któremu nie pozwolono stanąć przed sądem z powodów bezpieczeństwa, oraz deputowany CHP Enis Berberoğlu, a 6 deputowanych (w tym laureatkę Nagrody im. Sacharowa Leylę Zanę) pozbawiono mandatu parlamentarnego po głosowaniu w tureckim parlamencie;

mając na uwadze, że w lipcu 2017 r. władze tureckie aresztowały dziesięcioro działaczy na rzecz praw człowieka („dziesiątka ze Stambułu”), których później zwolniono za kaucją; mając na uwadze, że dnia 1 lutego 2018 r. stambulski sąd uchylił własną decyzję o uwolnieniu Tanera Kılıça, szefa tureckiej Amnesty International, który będzie przetrzymywany w areszcie na czas trwania procesu;

L.	mając na uwadze, że jeden z czołowych przywódców tureckiego społeczeństwa obywatelskiego, Osman Kavala, został aresztowany 18 października 2017 r. i od tego czasu jest więziony w związku z oskarżeniem, że „próbował obalić rząd”, wspierając protesty w parku Gezi w grudniu 2013 r.;

M.	mając na uwadze, że w dniu 19 listopada 2017 r. biuro gubernatora Ankary podjęło decyzję o nałożeniu nieograniczonego w czasie zakazu na wszystkie wydarzenia organizowane przez organizacje LGBTI;

mając na uwadze, że choć turecka konstytucja przewiduje wolność przekonań, wyznania i prywatnego upowszechniania idei religijnych oraz zakazuje dyskryminacji ze względów religijnych, mniejszości religijne nadal spotykają się z werbalnymi i fizycznymi atakami, piętnowaniem i społeczną presją w szkole i w życiu publicznym, dyskryminacją i problemami z legalnym założeniem miejsca kultu;

mając na uwadze, że ze względu na sytuację w zakresie demokracji, praworządności, praw człowieka i wolności prasy w Turcji środki przedakcesyjne dla tego kraju obniżono o 105 mln EUR w porównaniu z pierwotnym wnioskiem Komisji w budżecie UE na 2018 r., a kolejne 70 mln EUR pozostanie w rezerwie, aż kraj ten poczyni „dostateczne i wymierne postępy” w tych dziedzinach;

P.	mając na uwadze, że w listopadzie 2016 r. Parlament wezwał do zamrożenia procesu akcesyjnego z Turcją, a w lipcu 2017 r. do zawieszenia go, jeżeli zmiany konstytucyjne zostaną wdrożone bez zmian;

ponownie zdecydowanie potępia próbę zamachu stanu z dnia 16 lipca 2016 r. i wyraża solidarność z obywatelami Turcji; uznaje prawo rządu tureckiego do podejmowania działań oraz jego odpowiedzialność za postawienie sprawców przed wymiarem sprawiedliwości, przy jednoczesnym zagwarantowaniu poszanowania praworządności i prawa do sprawiedliwego procesu; podkreśla jednak, że nieudany przewrót wojskowy jest obecnie wykorzystywany – poprzez nieproporcjonalne i nielegalne działania i środki – do dalszego tłumienia legalnej i pokojowej opozycji oraz uniemożliwiania środkom przekazu i organizacjom społeczeństwa obywatelskiego pokojowego korzystania z wolności słowa;

wyraża głębokie zaniepokojenie ciągłym pogarszaniem się sytuacji w zakresie podstawowych praw i wolności oraz praworządności w Turcji, a także brakiem niezawisłości sądów; potępia stosowanie arbitralnych zatrzymań oraz nękania metodami sądowymi i administracyjnymi w celu prześladowania dziesiątek tysięcy ludzi; wzywa władze tureckie do natychmiastowego i bezwarunkowego uwolnienia wszystkich osób, które zatrzymano wyłącznie za wykonywanie zgodnej z prawem pracy i korzystanie z wolności wypowiedzi i zrzeszania się oraz które pozbawiono wolności bez przekonujących dowodów na prowadzenie przez nie działalności przestępczej; wzywa do zniesienia stanu wyjątkowego w kraju i uchylenia dekretów o stanie wyjątkowym;

wzywa tureckie władze do przestrzegania europejskiej konwencji praw człowieka, która zawiera zdecydowane odrzucenie kary śmierci, i orzecznictwa Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, włącznie z poszanowaniem zasady domniemania niewinności;

wzywa rząd Turcji, aby zapewnił wszystkim osobom objętym środkami ograniczającymi odpowiednie i skuteczne środki ochrony prawnej oraz kontroli sądowej zgodnie z zasadami państwa prawa; podkreśla, że domniemanie niewinności jest podstawową zasadą w każdym państwie konstytucyjnym; wzywa Turcję do pilnego zrewidowania „komisji śledczej ds. praktyk stosowanych podczas stanu wyjątkowego”, tak aby stała się ona solidną i niezależną komisją, zdolną do indywidualnego rozpatrywania wszystkich spraw, skutecznego rozpatrywania ogromnej liczby otrzymywanych wniosków oraz zagwarantowania, że kontrola sądowa nie zostanie w nieuzasadniony sposób opóźniona; wzywa komisję śledczą do upubliczniania swoich decyzji; wzywa władze tureckie do umożliwienia związkom zawodowym prowadzenia legalnej działalności związkowej;

zaznacza, że terroryzm nadal stanowi bezpośrednie zagrożenie dla obywateli Turcji; powtarza jednak, że szeroko zdefiniowane tureckie przepisy antyterrorystyczne nie powinny być wykorzystywane do karania obywateli i środków przekazu za korzystanie z przysługującego im prawa do wolności wypowiedzi; potępia w tym względzie zatrzymanie i proces sądowy co najmniej 148 pracowników naukowych z uniwersytetów publicznych i prywatnych, którzy podpisali petycję „Academics for Peace”, a także potępia niedawne aresztowania dziennikarzy, działaczy, lekarzy i zwykłych obywateli za wyrażanie sprzeciwu wobec tureckiej interwencji wojskowej w Afrin; wyraża głębokie zaniepokojenie humanitarnymi konsekwencjami interwencji wojskowej w tym regionie Syrii zamieszkałym przez większość kurdyjską i ostrzega przed kontynuowaniem nieproporcjonalnych działań;

jest głęboko zaniepokojony doniesieniami o złym traktowaniu i torturowaniu więźniów i wzywa władze tureckie do przeprowadzenia szczegółowego dochodzenia w sprawie tych zarzutów; ponownie wzywa do opublikowania sprawozdania Komitetu Rady Europy do spraw Zapobiegania Torturom;

zdecydowanie potępia decyzję tureckiego parlamentu o niekonstytucyjnym uchyleniu immunitetu dużej liczby posłów, co utorowało drogę niedawnym aresztowaniom 10 posłów opozycji, w tym współprzewodniczących Partii Ludowo-Demokratycznej (HDP) Figena Yüksekdağa i Selahattina Demirtaşa, a także unieważnieniu mandatu 6 opozycyjnych deputowanych – w tym ostatnio również laureatki Nagrody im. Sacharowa Leyli Zany; potępia uwięzienie 68 kurdyjskich burmistrzów; potępia arbitralne zastępowanie przedstawicieli samorządów lokalnych, co jeszcze bardziej osłabia demokratyczną strukturę Turcji;

wyraża poważne zaniepokojenie zamknięciem ponad 160 placówek medialnych na mocy dekretu wykonawczego w ramach stanu wyjątkowego; potępia naciski polityczne wywierane na dziennikarzy; wyraża poważne zaniepokojenie z powodu monitorowania przez władze Turcji platform mediów społecznościowych i z powodu zamykania kont w mediach społecznościowych; wzywa do natychmiastowego i bezwarunkowego uwolnienia wszystkich osób zatrzymanych bez dowodu, w tym obywateli UE, takich jak niemiecki dziennikarz Deniz Yücel, który jest pozbawiony wolności od roku, co obejmuje dziewięć miesięcy w areszcie w odosobnieniu, choć nie postawiono mu jeszcze żadnych formalnych zarzutów; wzywa Turcję do wycofania zarzutów względem fińsko-tureckiej dziennikarki Ayli Albayrak, która została skazana zaocznie przez turecki sąd; z zadowoleniem przyjmuje fakt, że niektórzy dziennikarze i pracownicy opozycyjnej gazety „Cumhuriyet” zostali zwolnieni po miesiącach pobytu w więzieniu, i wzywa do natychmiastowego uwolnienia czterech nadal więzionych dziennikarzy „Cumhuriyet”;

wyraża głębokie zaniepokojenie masowym rozprawianiem się z tureckimi organizacjami społeczeństwa obywatelskiego, a w szczególności aresztowaniem jednego z przywódców czołowej organizacji pozarządowej, Osmana Kavali; wzywa rząd turecki do natychmiastowego uwolnienia Kavali, ponieważ jego aresztowanie jest upolitycznione i arbitralne;

10.

z zaniepokojeniem odnotowuje osłabienie świeckich zasad i wartości mających długą tradycję w Turcji; wyraża poważne zaniepokojenie z powodu nieposzanowania wolności religii, w tym nasilającej się dyskryminacji chrześcijan i innych mniejszości religijnych; potępia zajęcie 50 aramejskich kościołów, klasztorów i cmentarzy w prowincji Mardin; apeluje do Komisji o pilne omówienie tych kwestii z władzami Turcji; wzywa turecki rząd do uwolnienia pastora Andrew Brunsona i umożliwienia mu powrotu do domu;

11.

przypomina również o zasadzie niedyskryminacji mniejszości, w tym Romów, którzy mają równe prawo do wyrażania swojej kultury oraz do dostępu do opieki społecznej;

12.

potępia oświadczenie wydane przez biuro gubernatora Ankary w dniu 19 listopada 2017 r. w sprawie decyzji o nałożeniu na wszystkie wydarzenia organizowane przez organizacje LGBTI nieograniczonego w czasie zakazu, co nastąpiło po trzech kolejnych zakazach organizowania parady równości w Stambule; zwraca się do władz tureckich o zdjęcie tego zakazu; przyjmuje z zadowoleniem uwolnienie czołowego działacza LGBTI Ali Erola i w związku z tym wzywa władze tureckie do uwolnienia arbitralnie zatrzymanych działaczy LGBTI oraz do zapewnienia dobrego samopoczucia Diren Coşkun, która prowadzi strajk głodowy;

13.

ponownie wyraża poważne zaniepokojenie sytuacją w południowo-wschodniej Turcji, zwłaszcza na tych obszarach, gdzie nałożono godzinę policyjną, nadużywa się siły oraz stosuje kary zbiorowe; wzywa Turcję do przedstawienia planu skutecznej reintegracji półmilionowej grupy przesiedleńców wewnętrznych; ponownie potępia powrót do stosowania przemocy ze strony PKK, która od 2002 r. znajduje się na liście terrorystycznej UE, i wzywa tę partię do złożenia broni oraz do pokojowego i demokratycznego wyrażania swoich oczekiwań; przypomina, że na tureckim rządzie spoczywa odpowiedzialność za ochronę wszystkich obywateli; wyraża ubolewanie z powodu powszechnej praktyki wywłaszczania, w tym z nieruchomości należących do gmin; jest przekonany, że jedynie sprawiedliwe polityczne rozstrzygnięcie kwestii kurdyjskiej może zapewnić trwałą stabilność i dobrobyt zarówno w regionie, jak i w całej Turcji, dlatego wzywa obie strony, by powróciły do stołu negocjacyjnego;

14.

wyraża poważne zaniepokojenie funkcjonowaniem systemu prawnego w Turcji po wydaniu przez stambulski sąd karny decyzji o przedłużeniu zatrzymania dwóch dziennikarzy, Mehmeta Altana i Şahina Alpaya, aresztowanych po złożeniu przez Trybunał Konstytucyjny wniosku o ich uwolnienie, ponieważ ich prawa zostały naruszone w areszcie; zauważa, że stanowi to dalsze pogorszenie się sytuacji w zakresie praworządności; wyraża głębokie ubolewanie z powodu niedawnego ponownego aresztowania szefa tureckiej Amnesty International, Tanera Kılıça, co powszechnie uważa się za parodię systemu sprawiedliwości, i wzywa do oczyszczenia z zarzutów jego osoby oraz jego współoskarżonych („dziesiątka ze Stambułu”), ponieważ nie przedstawiono jeszcze konkretnych dowodów na zarzucane im czyny;

15.

przypomina swoje stanowisko z listopada 2017 r., w którym wezwał do tego, by przyznanie środków finansowych przeznaczonych dla władz tureckich w ramach Instrumentu Pomocy Przedakcesyjnej (IPA II) było uzależnione od postępów w dziedzinie praw człowieka, demokracji i praworządności oraz w miarę możliwości skierowane do organizacji społeczeństwa obywatelskiego; ponownie wzywa Komisję do uwzględnienia rozwoju sytuacji w Turcji podczas przeglądu środków finansowych IPA, lecz również do przedstawienia konkretnych propozycji dotyczących sposobu zwiększenia wsparcia dla tureckiego społeczeństwa obywatelskiego;

16.

wzywa wysoką przedstawiciel, ESDZ, Komisję i państwa członkowskie do dalszego poruszania z tureckimi rozmówcami kwestii sytuacji przetrzymywanych obrońców praw człowieka, działaczy politycznych, prawników, dziennikarzy i pracowników naukowych oraz do zapewnienia im dyplomatycznego i politycznego wsparcia, w tym obserwacji procesów sądowych i monitorowania spraw;

17.

apeluje o przetłumaczenie niniejszej rezolucji na język turecki;

18.

zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, wiceprzewodniczącej Komisji / wysokiej przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa, a także prezydentowi, rządowi i parlamentowi Turcji.

(1) Teksty przyjęte, P8_TA(2016)0423.

(2) Teksty przyjęte, P8_TA(2017)0306.

21.12.2018

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 463/61

P8_TA(2018)0041

Sytuacja w Wenezueli

Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 8 lutego 2018 r. w sprawie sytuacji w Wenezueli (2018/2559(RSP))

(2018/C 463/10)

Parlament Europejski,

—	uwzględniając Powszechną deklarację praw człowieka z 1948 r.,

—	uwzględniając Międzynarodowy pakt praw obywatelskich i politycznych, którego Wenezuela jest stroną,

—	uwzględniając konstytucję Wenezueli,

—

uwzględniając swoje liczne rezolucje w sprawie Wenezueli, w szczególności rezolucję z dnia 27 lutego 2014 r. w sprawie sytuacji w Wenezueli (1), rezolucję z dnia 18 grudnia 2014 r. w sprawie prześladowań demokratycznej opozycji w Wenezueli (2), rezolucję z dnia 12 marca 2015 r. w sprawie sytuacji w Wenezueli (3), rezolucję z dnia 8 czerwca 2016 r. w sprawie sytuacji Wenezueli (4), rezolucję z dnia 27 kwietnia 2017 r. w sprawie sytuacji w Wenezueli (5) oraz rezolucję z dnia 13 września 2017 r. w sprawie stosunków politycznych UE z Ameryką Łacińską (6),

—	uwzględniając oświadczenie wydane w dniu 12 lipca 2017 r. przez przewodniczących Komisji Spraw Zagranicznych, Delegacji do spraw stosunków z państwami Mercosuru oraz Zgromadzenia Parlamentarnego EUROLAT na temat obecnej sytuacji w Wenezueli,

—	uwzględniając Międzyamerykańską kartę demokratyczną przyjętą w dniu 11 września 2001 r.,

—	uwzględniając oświadczenie z dnia 31 marca 2017 r. wydane przez Wysokiego Komisarza ONZ ds. Praw Człowieka Zeida Ra’ada Al Husseina na temat orzeczenia Sądu Najwyższego Wenezueli o przejęciu uprawnień ustawodawczych Zgromadzenia Narodowego,

—	uwzględniając oświadczenie Rady Praw Człowieka ONZ (UNHRC) z dnia 2 lutego 2018 r. potępiające zatrzymanie Enrique Aristeguiety,

—

uwzględniając ostrzeżenia Organizacji Państw Amerykańskich (OPA) zawarte w sprawozdaniach z dnia 30 maja 2016 r. i z dnia 14 marca 2017 r. w sprawie Wenezueli oraz apele sekretarza generalnego OPA o pilne zwołanie posiedzenia Stałej Rady organizacji na mocy art. 20 Międzyamerykańskiej karty demokratycznej, aby omówić kryzys polityczny w Wenezueli,

—	uwzględniając pismo skierowane w dniu 27 marca 2017 r. przez wiceprzewodniczącą Komisji / wysoką przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa w sprawie pogarszającej się sytuacji i poważnego kryzysu politycznego, gospodarczego i humanitarnego w Wenezueli,

—	uwzględniając deklarację OPA podpisaną przez jej 14 państw członkowskich w dniu 13 marca 2017 r., w której m.in. wezwano Wenezuelę do szybkiego zaplanowania wyborów, uwolnienia więźniów politycznych i uznania zapisanego w jej konstytucji rozdziału władzy,

—	uwzględniając rezolucję Stałej Rady OPA z dnia 3 kwietnia 2017 r. w sprawie ostatnich wydarzeń w Wenezueli,

—	uwzględniając deklarację Grupy z Limy z dnia 23 stycznia 2018 r. w sprawie decyzji Narodowego Zgromadzenia Konstytucyjnego o ogłoszeniu wyborów prezydenckich,

—	uwzględniając konkluzje Rady z dnia 13 listopada 2017 r. i z dnia 22 stycznia 2018 r. w sprawie Wenezueli, w szczególności nałożenie embarga na broń oraz sankcji,

—	uwzględniając oświadczenie Wysokiej Przedstawiciel wydane w imieniu UE na temat przyłączenia się niektórych państw trzecich do decyzji o sankcjach w związku z sytuacją w Wenezueli złożone w dniu 7 grudnia 2017 r.,

—	uwzględniając oświadczenie Wysokiej Przedstawiciel w sprawie ostatnich wydarzeń w Wenezueli, złożone w dniu 26 stycznia 2018 r. w imieniu UE, w którym potępiła ona decyzję władz Wenezueli o wydaleniu ambasadora Hiszpanii z Caracas,

—	uwzględniając swoją decyzję o przyznaniu Nagrody im. Sacharowa za 2017 r. opozycji demokratycznej w Wenezueli;

—	uwzględniając art. 123 ust. 2 i 4 Regulaminu,

mając na uwadze, że nielegalne Narodowe Zgromadzenie Konstytucyjne, którego nie uznaje ani wspólnota międzynarodowa, ani Unia Europejska, wezwało do zorganizowania wyborów prezydenckich do końca kwietnia 2018 r.; mając na uwadze, że zgodnie z konstytucją Wenezueli organem odpowiedzialnym za ogłoszenie wyborów jest Krajowa Rada Wyborcza; mając na uwadze, że art. 298 konstytucji Wenezueli, w którym stwierdza się jednoznacznie, że „[u]stawa regulująca procedury wyborcze nie może być w żaden sposób zmieniania w okresie sześciu miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień wyborów”, był ostatnio wielokrotnie łamany;

mając na uwadze, że decyzja tę podjęto poza ramami dialogu narodowego prowadzonego od grudnia 2017 r. i z lekceważeniem ewentualnych postępów osiągniętych w czasie rozmów między rządem Wenezueli a opozycją w Santo Domingo; mając na uwadze, że termin wyborów i proces prowadzący do ich zorganizowania stanowiły dwa główne tematy prowadzonych w Santo Domingo rozmów; mając na uwadze, że ogłoszenie wyborów stoi w sprzeczności zarówno z zasadami demokratycznymi, jak i z zasadą dobrej wiary w odniesieniu do dialogu między rządem a opozycją;

mając na uwadze, że w dniu 25 stycznia 2018 r. Sąd Najwyższy postanowił wykluczyć z udziału w wyborach prezydenckich sojusz MUD (Mesa de la Unidad Democrática); mając na uwadze, że dnia 4 lutego 2018 r. Krajowa Rada Wyborcza wykluczyła partię Primero Justicia z procesu wyborczego; mając na uwadze, że liderzy Leopoldo López i Henrique Capriles mają zakaz kandydowania w wyborach; mając na uwadze, że te decyzje stanowią poważne naruszenie zasady równości wyborów, ponieważ uniemożliwiają kandydatom opozycji swobodny udział w wyborach na równych warunkach;

D.	mając na uwadze, że w 2017 r. sojusz MUD otrzymał przyznawaną przez Parlament Nagrodę im. Sacharowa za wolność myśli;

E.	mając na uwadze, że niekonstytucyjne przedterminowe ogłoszenie wyborów spowodowało wycofanie się Meksyku i Chile z procesu krajowych negocjacji politycznych między rządem Wenezueli a częścią opozycji;

F.	mając na uwadze, że w dniu 13 listopada 2017 r. Rada UE postanowiła nałożyć na Wenezuelę embargo na broń i sprzęt, który mógłby być wykorzystywany w tym kraju w represjach;

mając na uwadze, że w dniu 22 stycznia 2018 r. Rada UE jednogłośnie postanowiła nałożyć na siedmiu Wenezuelczyków piastujących urzędy państwowe sankcje w postaci środków ograniczających takich jak zakaz wjazdu na terytorium Unii Europejskiej i zamrożenie aktywów, co stanowiło odpowiedź na nieprzestrzeganie zasad demokratycznych, praworządności i demokracji;

mając na uwadze, że w reakcji na przyjęcie przez UE sankcji Wenezuela zareagowała wydaleniem ambasadora Hiszpanii z Caracas i uznaniem go za „persona non grata”, oskarżając Hiszpanię o ingerencję w wewnętrzne sprawy kraju; mając na uwadze, że UE stanowczo potępiła tę decyzję, a jednocześnie w pełni zademonstrowała solidarność z Hiszpanią, zważywszy że decyzje UE w dziedzinie polityki zagranicznej, w tym o nałożeniu sankcji, są jednomyślne;

mając na uwadze, że sytuacja w zakresie praw człowieka, demokracji i praworządności w Wenezueli stale się pogarsza; mając na uwadze, że Wenezuela jest pogrążona w bezprecedensowym kryzysie politycznym, społecznym, gospodarczym i humanitarnym, powodującym wiele ofiar śmiertelnych; mając na uwadze, że przeprowadzenie wolnych i uczciwych wyborów przy zachowaniu wszystkich odpowiednich gwarancji oraz zapewnienie odpowiedniego czasu na ich przygotowanie ma kluczowe znaczenie dla rozpoczęcia rozwiązywania wielu problemów, z jakimi boryka się Wenezuela; mając na uwadze, że z kraju uciekło prawie 2 mln Wenezuelczyków; mając na uwadze, że państwom przyjmującym coraz trudniej jest zapewniać pomoc i usługi nowo przybyłym;

J.	mając na uwadze, że zbuntowanego funkcjonariusza policji Oscara Péreza i kolejnych sześć osób rozstrzelano bez sądu, mimo że nie stawiały oporu;

K.	mając na uwadze, że w nocy 2 lutego 2018 r. Enrique Aristeguieta Gramcko został uprowadzony przez służby wywiadowcze, które nie podały jego miejsca pobytu, po czym został następnego dnia uwolniony;

mając na uwadze, że coraz większa liczba Wenezuelczyków, w tym dzieci, cierpi na niedożywienie będące skutkiem ograniczonego dostępu do rzetelnej opieki zdrowotnej, leków i żywności; mając na uwadze, że rząd Wenezueli niestety uporczywie nie uznaje powagi problemu oraz odmawia przyjmowania i ułatwienia dystrybucji międzynarodowej pomocy humanitarnej; mając na uwadze, że Wenezuelczycy próbują kupować żywność i artykuły pierwszej potrzeby na Wyspach Karaibskich z powodu ich poważnego niedoboru w kraju;

odrzuca jednostronną decyzję nieuznawanego na forum międzynarodowym ani przez UE Narodowego Zgromadzenia Konstytucyjnego, w której wzywa ono do przeprowadzenia wcześniejszych wyborów prezydenckich do końca kwietnia 2018 r.; głęboko ubolewa nad niedawnym wyrokiem Sądu Najwyższego Wenezueli zakazującym udziału przedstawicieli MUD w zbliżających się wyborach; podkreśla, że wielu potencjalnych kandydatów nie będzie mogło startować w wyborach, ponieważ przebywają na emigracji, nałożono na nich zakaz administracyjny, przebywają w więzieniu lub w areszcie domowym; podkreśla, że udział partii politycznych w wyborach nie powinien być obwarowany warunkami ani utrudniany i wzywa władze Wenezueli do przywrócenia im pełni praw wyborczych;

podkreśla, że tylko wybory zorganizowane w ramach realistycznego kalendarza wyborczego, uzgodnionego w drodze dialogu narodowego z udziałem wszystkich istotnych podmiotów i partii politycznych oraz przy poszanowaniu równych, uczciwych i przejrzystych warunków uczestnictwa – zakładających zniesienie zakazów obejmujących przeciwników politycznych, uwolnienie więźniów politycznych, zapewnienie równowagi w składzie Krajowej Rady Wyborczej i jej bezstronności, zapewnienie wystarczających gwarancji, w tym obecności niezależnych obserwatorów międzynarodowych – zostaną uznane przez UE i jej instytucje, w tym Parlament Europejski; przypomina, że jest gotowy wysłać misję obserwacji wyborów, jeżeli spełnione zostaną niezbędne warunki;

zdecydowanie potępia decyzję władz Wenezueli o wydaleniu z Caracas i uznaniu za „persona non grata” ambasadora Hiszpanii i nalega, aby rząd Wenezueli natychmiast przywrócił normalne stosunki dyplomatyczne z Hiszpanią; przypomina, że UE podejmuje jednomyślnie wszystkie decyzje w dziedzinie polityki zagranicznej, w tym decyzje o nałożeniu sankcji; apeluje zatem o pełną solidarność z Hiszpanią;

uważa wprowadzenie przez Radę UE embarga na broń i nałożenie sankcji na siedem wysoko postawionych osób za właściwą odpowiedź na poważne naruszenia praw człowieka i zasad demokracji, apeluje jednak o ich rozszerzenie na osoby ponoszące główną odpowiedzialność za pogłębiający się kryzys polityczny, społeczny, gospodarczy i humanitarny oraz objęcie nimi prezydenta, wiceprezydenta, ministra obrony, członków najwyższego dowództwa armii i ich najbliższego otoczenia, w tym członków rodzin; sugeruje, aby, w razie gdyby sytuacja w zakresie praw człowieka nadal się pogarszała, zbadano dalej idące możliwości interwencji dyplomatycznej i ekonomicznej i z nich skorzystano, na przykład możliwości wpływania na państwowe przedsiębiorstwo naftowe Petróleos de Venezuela, S.A. (PDVSA);

w najostrzejszych słowach potępia ciągłe naruszanie ładu demokratycznego w Wenezueli; ponownie zapewnia o pełnym poparciu dla Zgromadzenia Narodowego jako jedynego prawomocnie powołanego i uznawanego parlamentu w Wenezueli oraz apeluje do rządu Wenezueli o przywrócenie mu pełni władzy konstytucyjnej; odrzuca decyzje podjęte przez Narodowe Zgromadzenie Konstytucyjne jako naruszające wszystkie standardy i zasady demokratyczne; wyraża poparcie dla rozwiązania politycznego z udziałem wszystkich odnośnych podmiotów i partii politycznych; przypomina, że podział władz oraz brak wzajemnych ingerencji pomiędzy nimi to podstawowa zasada państw demokratycznych opartych na praworządności;

wzywa prokuratora Międzynarodowego Trybunału Karnego, aby na mocy postanowień statutu rzymskiego wszczął dochodzenie w sprawie przypadków łamania praw człowieka przez reżim wenezuelski i wzywa UE do odegrania aktywnej roli w tym zakresie;

ponawia wezwania do natychmiastowego i bezwarunkowego uwolnienia wszystkich więźniów politycznych, poszanowania demokratycznie wybranych organów i przestrzegania praw człowieka;

wyraża solidarność z ludnością Wenezueli i deklaruje pełne wsparcie dla Wenezuelczyków, którzy cierpią z powodu skutków poważnego kryzysu humanitarnego; apeluje o bezzwłoczne uzgodnienie planu dostępu pomocy humanitarnej dla kraju i wzywa władze wenezuelskie, by pilnie umożliwiły swobodne niesienie pomocy humanitarnej w kraju oraz do dopuszczenia organizacji międzynarodowych, które pragną udzielić pomocy; apeluje o szybką reakcję w celu zapobiegania niedożywieniu wśród grup w najtrudniejszej sytuacji, w tym dzieci; wzywa UE do pomocy krajom ościennym, w szczególności Kolumbii, wobec napływu wenezuelskich uchodźców; wzywa rząd Wenezueli do wypłacania emerytur Wenezuelczykom mieszkającym za granicą i uprawnionym do zabezpieczenia społecznego;

ponawia apel, by jak najszybciej wysłać do Wenezueli delegację Parlamentu Europejskiego, która poprowadzi dialog ze wszystkimi stronami konfliktu;

10.

zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, wiceprzewodniczącej Komisji / wysokiej przedstawiciel Unii ds. polityki zagranicznej i bezpieczeństwa, rządowi i Zgromadzeniu Narodowemu Boliwariańskiej Republiki Wenezueli, Europejsko-Latynoamerykańskiemu Zgromadzeniu Parlamentarnemu oraz sekretarzowi generalnemu Organizacji Państw Amerykańskich.

(1) Dz.U. C 285 z 29.8.2017, s. 145.

(2) Dz.U. C 294 z 12.8.2016, s. 21.

(3) Dz.U. C 316 z 30.8.2016, s. 190.

(4) Teksty przyjęte, P8_TA(2016)0269.

(5) Teksty przyjęte, P8_TA(2017)0200.

(6) Teksty przyjęte, P8_TA(2017)0345.

21.12.2018

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 463/83

P8_TA(2018)0029

Skład Parlamentu Europejskiego

Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 7 lutego 2018 r. w sprawie składu Parlamentu Europejskiego (2017/2054(INL) – 2017/0900(NLE))

(2018/C 463/20)

Parlament Europejski,

—	uwzględniając art. 14 ust. 2 Traktatu o Unii Europejskiej (TUE),

—	uwzględniając art. 10 TUE (1),

—	uwzględniając swoją rezolucję z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie składu Parlamentu Europejskiego w perspektywie wyborów w 2014 r. (2),

—

uwzględniając swoją rezolucję z dnia 11 listopada 2015 r. w sprawie reformy prawa wyborczego Unii Europejskiej oraz załączony wniosek dotyczący decyzji Rady w sprawie przyjęcia przepisów zmieniających Akt dotyczący wyborów przedstawicieli do Parlamentu Europejskiego w powszechnych wyborach bezpośrednich (3),

—	uwzględniając decyzję Rady Europejskiej 2013/312/UE z dnia 28 czerwca 2013 r. ustanawiającą skład Parlamentu Europejskiego (4),

—	uwzględniając porozumienie wielkopiątkowe z dnia 10 kwietnia 1998 r.,

—	uwzględniając art. 45, art. 52 i art. 84 Regulaminu,

—	uwzględniając sprawozdanie Komisji Spraw Konstytucyjnych (A8-0007/2018),

mając na uwadze, że skład Parlamentu Europejskiego musi być zgodny z kryteriami określonymi w art. 14 ust. 2 akapit pierwszy Traktatu o Unii Europejskiej (TUE), w myśl których całkowita liczba przedstawicieli obywateli Unii nie przekracza siedmiuset pięćdziesięciu posłów, nie licząc przewodniczącego, a reprezentacja ta ma charakter degresywnie proporcjonalny, przy czym próg minimalny wynosi sześciu posłów na państwo członkowskie, zaś żadnemu państwu nie można przyznać więcej niż dziewięćdziesiąt sześć miejsc;

B.	mając na uwadze, że art. 14 ust. 2 TUE stanowi, że w skład Parlamentu Europejskiego wchodzą przedstawiciele obywateli Unii;

mając na uwadze, że w TUE i Traktacie o funkcjonowaniu Unii Europejskiej podkreślono znaczenie równości i równego traktowania obywateli przez instytucje Unii; mając na uwadze, że istotne jest, by poprawić równość reprezentacji w celu zwiększenia legitymacji Parlamentu Europejskiego jako organu prawodawczego reprezentującego wszystkich obywateli Unii;

D.	mając na uwadze, że Parlament Europejski przeanalizował szereg propozycji dotyczących stałego systemu podziału miejsc opartego na wzorach matematycznych, zamówionych przez Parlament i przedstawionych mu;

mając na uwadze, że w dniu 29 marca 2017 r. i zgodnie z art. 50 ust. 2 TUE rząd Zjednoczonego Królestwa powiadomił Radę Europejską o zamiarze wystąpienia z Unii Europejskiej, oraz mając na uwadze, że dwuletni okres na negocjacje i zawarcie porozumienia o wystąpieniu upływa w dniu 29 marca 2019 r., chyba że Rada Europejska w porozumieniu ze Zjednoczonym Królestwem zdecyduje jednomyślnie o przedłużeniu tego okresu;

F.	mając na uwadze, że o ile obecna sytuacja prawna nie ulegnie zmianie, Zjednoczone Królestwo nie będzie już członkiem Unii Europejskiej w czasie następnych wyborów do Parlamentu Europejskiego w 2019 r.;

mając na uwadze, że część państw członkowskich wyraziła niedawno poparcie dla utworzenia wspólnego okręgu wyborczego już na potrzeby wyborów do Parlamentu Europejskiego w 2019 r.; mając na uwadze, że warunkiem wstępnym ustanowienia wspólnego okręgu wyborczego jest zmiana Aktu dotyczącego wyborów przedstawicieli do Parlamentu Europejskiego w powszechnych wyborach bezpośrednich, która powinna zostać przyjęta najpóźniej na rok przed wyborami do Parlamentu Europejskiego, jak określono w „Kodeksie dobrych praktyk w sprawach wyborczych” Komisji Weneckiej;

mając na uwadze, że we wniosku z dnia 11 listopada 2015 r. dotyczącym decyzji Rady w sprawie przyjęcia postanowień zmieniających Akt dotyczący wyborów przedstawicieli do Parlamentu Europejskiego w powszechnych wyborach bezpośrednich Parlament Europejski wystąpił o wprowadzenie obowiązkowego progu wyborczego w poszczególnych okręgach wyborczych i w państwach członkowskich obejmujących jeden okręg wyborczy, w których stosowany jest system list obejmujących więcej niż ustaloną liczbę mandatów; uważa, że próg ten musi zostać określony z uwzględnieniem nowego podziału mandatów;

zauważa, że obecny podział miejsc w Parlamencie Europejskim, określony w decyzji Rady Europejskiej 2013/312/UE, ma zastosowanie wyłącznie do kadencji parlamentarnej 2014–2019; w związku z tym podkreśla, że potrzebna jest nowa decyzja w sprawie składu Parlamentu Europejskiego w kadencji parlamentarnej 2019–2024;

przyjmuje do wiadomości fakt, że obecny podział mandatów jest pod wieloma względami niezgodny z zasadą degresywnej proporcjonalności i w związku z tym musi zostać zmieniony z myślą o składzie Parlamentu Europejskiego już od następnych wyborów europejskich w 2019 r.;

przyznaje, że szereg państw członkowskich uważa, że przy podejmowaniu decyzji w sprawie przydziału miejsc w Parlamencie Europejskim należy wziąć pod uwagę system głosowania w Radzie;

podkreśla, że chociaż wzory matematyczne wykazują duży potencjał w zakresie zapewnienia stałego systemu podziału miejsc w przyszłości, to jednak ostatecznie sprawiają, że z politycznego punktu widzenia niewykonalne dla Parlamentu jest zaproponowanie stałego systemu podziału miejsc na tym etapie;

przyjmuje do wiadomości fakt, że o ile obecna sytuacja prawna nie ulegnie zmianie, Zjednoczone Królestwo nie będzie już państwem członkowskim w czasie następnych wyborów do Parlamentu Europejskiego w 2019 r.;

proponuje, by nowy podział miejsc w Parlamencie, zgodny z kryteriami określonymi w art. 14 TUE, stosować od następnych wyborów do Parlamentu Europejskiego w 2019 r.; uważa, że w przypadku gdy wspomniana sytuacja prawna dotycząca wystąpienia Zjednoczonego Królestwa z Unii Europejskiej ulegnie zmianie, podział miejsc mający zastosowanie do kadencji parlamentarnej 2014–2019 powinien obowiązywać do czasu, gdy wystąpienie Zjednoczonego Królestwa z Unii Europejskiej stanie się prawnie skuteczne;

podkreśla, że miejsca, które zostaną zwolnione przez Zjednoczone Królestwo po wystąpieniu z Unii Europejskiej, ułatwią przyjęcie nowego podziału miejsc w Parlamencie, zgodnego z zasadą degresywnej proporcjonalności; podkreśla ponadto, że proponowany nowy podział umożliwiłby zmniejszenie rozmiaru Parlamentu; zauważa, że niewielki odsetek miejsc zwolnionych przez Zjednoczone Królestwo byłby wystarczający do zagwarantowania, że żadne państwo członkowskie nie utraci miejsc;

podkreśla, że zmniejszenie rozmiaru Parlamentu pozostawiłoby pewną liczbę miejsc, aby uwzględnić ewentualne przyszłe rozszerzenia Unii Europejskiej;

przypomina, że na mocy porozumienia wielkopiątkowego obywatele Irlandii Północnej mają niezbywalne prawo do posiadania obywatelstwa brytyjskiego lub irlandzkiego lub obu tych obywatelstw, a ze względu na obywatelstwo irlandzkie – również obywatelstwa Unii;

10.

przypomina, że zasada degresywnej proporcjonalności określona w Traktatach opiera się na liczbie mandatów przysługujących państwu członkowskiemu, a nie na przynależności państwowej kandydatów;

11.

zwraca się do Rady o szybkie ukończenie przeglądu Aktu dotyczącego wyborów przedstawicieli do Parlamentu Europejskiego w powszechnych wyborach bezpośrednich;

12.

podkreśla, że zaproponowana przez Parlament Europejski reforma Aktu dotyczącego wyborów przedstawicieli do Parlamentu Europejskiego w powszechnych wyborach bezpośrednich przyczyni się do wzmocnienia europejskiego charakteru wyborów i będzie stanowić pozytywny sygnał w odniesieniu do przyszłości projektu europejskiego;

13.

uważa, że proponowany podział w oparciu o zasady zawarte w traktatach stanowi solidną podstawę do stworzenia metody podziału mandatów w przyszłości zgodnie z kryteriami zawartymi w art. 14 TUE, w szczególności zasadą degresywnej proporcjonalności, jak również jest sprawiedliwy, przejrzysty, obiektywny, zgodny z najnowszymi trendami demograficznymi i zrozumiały dla obywateli europejskich;

14.

korzystając z przysługującego mu prawa inicjatywy ustanowionego w art. 14 ust. 2 TUE, przedstawia Radzie Europejskiej załączony wniosek dotyczący decyzji Rady Europejskiej ustanawiającej skład Parlamentu Europejskiego; podkreśla, że należy pilnie przyjąć tę decyzję, która wymaga zgody Parlamentu, tak by państwa członkowskie mogły na czas wprowadzić niezbędne przepisy krajowe umożliwiające im zorganizowanie wyborów do Parlamentu Europejskiego na kadencję parlamentarną 2019–2024;

15.

zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji wraz z załączonym do niej wnioskiem dotyczącym decyzji Rady Europejskiej oraz wspomnianym wyżej sprawozdaniem Komisji Spraw Konstytucyjnych Radzie Europejskiej, Komisji oraz rządom i parlamentom państw członkowskich.

(1) Artykuł ten stanowi, że „obywatele są bezpośrednio reprezentowani na poziomie Unii w Parlamencie Europejskim”.

(2) Teksty przyjęte, P7_TA(2013)0082.

(3) Teksty przyjęte, P8_TA(2015)0395.

(4) Dz.U. L 181 z 29.6.2013, s. 57.

ZAŁĄCZNIK DO REZOLUCJI PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO

Wniosek dotyczący

DECYZJI RADY EUROPEJSKIEJ

ustanawiającej skład Parlamentu Europejskiego

RADA EUROPEJSKA,

uwzględniając Traktat o Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 14 ust. 2,

uwzględniając inicjatywę Parlamentu Europejskiego,

uwzględniając zgodę Parlamentu Europejskiego,

a także mając na uwadze, co następuje:

(1)

artykuł 14 ust. 2 akapit pierwszy Traktatu o Unii Europejskiej określa kryteria dotyczące składu Parlamentu, w myśl których całkowita liczba przedstawicieli obywateli Unii nie przekracza siedmiuset pięćdziesięciu posłów, nie licząc przewodniczącego, a reprezentacja ta ma charakter degresywnie proporcjonalny, przy czym próg minimalny wynosi sześciu posłów na państwo członkowskie, zaś żadnemu państwu nie można przyznać więcej niż dziewięćdziesiąt sześć mandatów,

(2)

artykuł 10 Traktatu o Unii Europejskiej stanowi miedzy innymi, że podstawą funkcjonowania Unii jest demokracja przedstawicielska, w której obywatele są bezpośrednio reprezentowani na poziomie Unii w Parlamencie Europejskim, a państwa członkowskie w Radzie są reprezentowane przez swoje rządy, które odpowiadają demokratycznie przed parlamentami narodowymi lub swoimi obywatelami. Dlatego art. 14 ust. 2 Traktatu o Unii Europejskiej dotyczący składu Parlamentu Europejskiego ma zastosowanie w szerszym kontekście ustaleń instytucjonalnych, określonych w Traktatach, które dotyczą także przepisów dotyczących procesu podejmowania decyzji w Radzie,

PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ:

Artykuł 1

Przy stosowaniu postanowień art. 14 ust. 2 akapit pierwszy Traktatu o Unii Europejskiej należy przestrzegać następujących zasad:

—

przy podziale mandatów w Parlamencie Europejskim w pełni wykorzystuje się minimalne i maksymalne progi dla poszczególnych państw członkowskich określone w Traktacie o Unii Europejskiej, aby w możliwie najszerszym zakresie podział ten odzwierciedlał liczbę ludności poszczególnych państw członkowskich,

—

zasadę degresywnej proporcjonalności określa się następująco: stosunek liczby ludności poszczególnych państw członkowskich do liczby posiadanych miejsc przed zaokrągleniem do liczb całkowitych różni się w zależności od ich liczby ludności, tak aby każdy poseł z państwa członkowskiego o większej liczbie ludności reprezentował większą liczbę obywateli, niż poseł z państwa członkowskiego o mniejszej liczbie ludności, oraz aby zagwarantować, że im większa liczba ludności państwa członkowskiego, do tym większej liczby mandatów państwo to jest uprawnione,

—	podział mandatów odzwierciedla zmiany demograficzne w państwach członkowskich.

Artykuł 2

Całkowita liczba mieszkańców państw członkowskich jest obliczana przez Komisję (Eurostat) na podstawie najnowszych danych dostarczonych przez państwa członkowskie, zgodnie z metodą ustanowioną rozporządzeniem (UE) nr 1260/2013 Parlamentu Europejskiego i Rady (1).

Artykuł 3

1. Liczbę przedstawicieli wybieranych do Parlamentu Europejskiego w poszczególnych państwach członkowskich na kadencję parlamentarną 2019–2024 ustala się następująco:

Belgia	21
Bułgaria	17
Republika Czeska	21
Dania	14
Niemcy	96
Estonia	7
Irlandia	13
Grecja	21
Hiszpania	59
Francja	79
Chorwacja	12
Włochy	76
Cypr	6
Łotwa	8
Litwa	11
Luksemburg	6
Węgry	21
Malta	6
Niderlandy	29
Austria	19
Polska	52
Portugalia	21
Rumunia	33
Słowenia	8
Słowacja	14
Finlandia	14
Szwecja	21

2. Jednakże w przypadku, gdyby Zjednoczone Królestwo nadal było państwem członkowskim Unii na początku kadencji parlamentarnej 2019–2024, liczba obejmujących swoje funkcje przedstawicieli poszczególnych państw członkowskich w Parlamencie Europejskim pozostaje równa liczbie określonej w art. 3 decyzji Rady Europejskiej 2013/312/UE (2) do czasu, gdy wystąpienie Zjednoczonego Królestwa z Unii Europejskiej stanie się prawnie skuteczne.

Po tym, jak wystąpienie Zjednoczonego Królestwa z Unii stanie się prawnie skuteczne, liczba posłów wybieranych do Parlamentu Europejskiego w każdym państwie członkowskim jest równa liczbie określonej w ust. 1 niniejszego artykułu.

Wszyscy przedstawiciele do Parlamentu Europejskiego, którzy zajmą dodatkowe miejsca wynikające z różnicy między liczbą miejsc przyznanych w pierwszym i drugim akapicie niniejszego ustępu, obejmują mandat w Parlamencie w tym samym czasie.

Artykuł 4

Z odpowiednim wyprzedzeniem przed rozpoczęciem kadencji parlamentarnej 2024–2029 Parlament Europejski przedstawi Radzie Europejskiej – zgodnie z art. 14 ust. 2 Traktatu o Unii Europejskiej – wniosek dotyczący aktualizacji podziału miejsc między państwa członkowskie.

Artykuł 5

Niniejsza decyzja wchodzi w życie następnego dnia po jej opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.

Sporządzono w …

W imieniu Rady Europejskiej

Przewodniczący

(1) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1260/2013 z dnia 20 listopada 2013 r. w sprawie statystyk europejskich w dziedzinie demografii (Dz.U. L 330 z 10.12.2013, s. 39).

(2) Decyzja Rady Europejskiej 2013/312/UE z dnia 28 czerwca 2013 r. ustanawiająca skład Parlamentu Europejskiego (Dz.U. L 181 z 29.6.2013, s. 57).

21.12.2018

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 463/89

P8_TA(2018)0030

Przegląd porozumienia ramowego w sprawie stosunków między Parlamentem Europejskim i Komisją Europejską

Decyzja Parlamentu Europejskiego z dnia 7 lutego 2018 r. w sprawie nowelizacji Porozumienia ramowego w sprawie stosunków między Parlamentem Europejskim i Komisją Europejską (2017/2233(ACI))

(2018/C 463/21)

Parlament Europejski,

—	uwzględniając decyzję Konferencji Przewodniczących z dnia 5 października 2017 r.,

—	uwzględniając wymianę pism między przewodniczącym i przewodniczącym Komisji, zwłaszcza skierowane przez tego ostatniego pismo z dnia 2 października 2017 r., w którym zgadza się on na projekty propozycji przedstawione przez przewodniczącego w dniu 7 września 2017 r.,

—	uwzględniając Porozumienie ramowe w sprawie stosunków między Parlamentem Europejskim i Komisją Europejską oraz projekty poprawek do tego porozumienia (1),

—	uwzględniając art. 10 ust. 1 i 4 oraz art. 17 ust. 3 i 7 Traktatu o Unii Europejskiej (TUE), a także art. 245 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE),

—	uwzględniając art. 41 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej,

—	uwzględniając art. 295 TFUE,

—	uwzględniając program prac Komisji na 2017 r. (2),

—	uwzględniając swoją rezolucję z dnia 11 listopada 2015 r. w sprawie reformy prawa wyborczego Unii Europejskiej (3),

—	uwzględniając swoją rezolucję z dnia 1 grudnia 2016 r. w sprawie deklaracji komisarzy o braku konfliktu interesów – wytyczne (4),

—	uwzględniając swoją rezolucję z dnia 16 lutego 2017 r. w sprawie poprawy funkcjonowania Unii Europejskiej dzięki wykorzystaniu potencjału Traktatu z Lizbony (5),

—	uwzględniając swoją rezolucję z dnia 14 września 2017 r. w sprawie rozliczalności, przejrzystości i rzetelności w instytucjach UE (6),

—	uwzględniając projekt decyzji Komisji z dnia 12 września 2017 r. w sprawie kodeksu postępowania dla członków Komisji Europejskiej, zwłaszcza jego art. 10 dotyczący udziału w europejskich strategiach politycznych podczas kadencji,

—	uwzględniając aktualizację badania Dyrekcji Generalnej ds. Polityki Wewnętrznej zatytułowanego „The Code of conduct for Commissioners – Improving effectiveness and efficiency” [Kodeks postępowania komisarzy – poprawa efektywności i skuteczności],

—	uwzględniając art. 140 ust. 1 Regulaminu,

—	uwzględniając sprawozdanie Komisji Spraw Konstytucyjnych (A8-0006/2018),

A.	mając na uwadze, że art. 10 ust. 1 TUE stanowi, że podstawą funkcjonowania Unii jest demokracja przedstawicielska oraz że Komisja jako organ wykonawczy Unii odgrywa zasadniczą rolę w funkcjonowaniu Unii;

B.	mając na uwadze, że art. 10 ust. 3 i art. 11 TUE przyznają każdemu obywatelowi Unii prawo do uczestniczenia w demokratycznym życiu Unii,

mając na uwadze, że art. 17 ust. 3 TUE przewiduje, że Komisja jest całkowicie niezależna w wykonywaniu swoich zadań, a członkowie Komisji są wybierani ze względu na swe ogólne kwalifikacje i zaangażowanie w sprawy europejskie spośród osób, których niezależność jest niekwestionowana, i nie zwracają się o instrukcje do żadnego rządu, instytucji, organu lub jednostki organizacyjnej ani ich od nich nie przyjmują;

D.	mając na uwadze, że celem projektów poprawek jest zastosowanie zasad demokratycznych przy wyborze przewodniczącego Komisji, zgodnie z art. 17 ust. 7 TUE;

E.	mając na uwadze, że projekty poprawek umożliwiają członkom Komisji kandydowanie w wyborach do Parlamentu Europejskiego bez składania rezygnacji z pełnionej funkcji;

F.	mając na uwadze, że powszechną praktyką w państwach członkowskich jest, iż członkowie rządu kandydują w krajowych wyborach parlamentarnych, nie musząc rezygnować z zajmowanego stanowiska;

G.	mając na uwadze, że projekty poprawek umożliwiają także europejskim partiom politycznym wyznaczenie członków Komisji na głównych kandydatów („Spitzenkandidaten”) na stanowisko przewodniczącego Komisji;

H.	mając na uwadze, że Parlament już wyraził poparcie dla procesu wyznaczania głównych kandydatów, o czym wyraźnie mowa w Traktacie, w swoim wniosku o nowelizację Aktu dotyczącego wyborów przedstawicieli do Parlamentu Europejskiego w powszechnych wyborach bezpośrednich (7);

mając na uwadze, że zgodnie z art. 10 ust. 4 Traktatu o Unii Europejskiej partie polityczne na poziomie europejskim przyczyniają się do kształtowania europejskiej świadomości politycznej; oraz mając na uwadze, że art. 10 ust. 3 i art. 11 ust. 1 TUE rozszerzają tę funkcję na obywateli i stowarzyszenia przedstawicielskie,

J.	mając na uwadze, że projekty poprawek wprowadzają także niezbędne gwarancje ochrony przejrzystości, bezstronności, poufności i kolegialności, które to zasady mają zastosowanie do komisarzy startujących w kampanii wyborczej;

mając na uwadze, że projekty poprawek zobowiązują przewodniczącego Komisji do informowania Parlamentu o środkach podjętych w celu zagwarantowania poszanowania zasad niezależności, uczciwości i roztropności zapisanych w art. 245 TFUE oraz w kodeksie postępowania członków Komisji Europejskiej, w przypadku gdy komisarze startują jako kandydaci w kampaniach wyborczych do Parlamentu Europejskiego;

L.	mając na uwadze, że projekty poprawek stanowią, że członkowie Komisji nie mogą wykorzystywać zasobów ludzkich ani materialnych Komisji do działań związanych z kampanią wyborczą;

przypomina, że przewodniczący Komisji będzie wybierany przez Parlament Europejski na wniosek Rady Europejskiej, przy uwzględnieniu wyników wyborów do Parlamentu Europejskiego i po przeprowadzeniu odpowiednich konsultacji, w związku z czym, podobnie jak w 2014 r., europejskie partie polityczne będą musiały wysunąć głównych kandydatów („Spitzenkandidaten”), aby zapewnić europejskim obywatelom kandydatów do wyboru na przewodniczącego Komisji Europejskiej podczas wyborów do Parlamentu Europejskiego;

przypomina, że proces wyznaczania głównych kandydatów odzwierciedla równowagę instytucjonalną między Parlamentem a Radą Europejską, zgodnie z postanowieniami traktatów; podkreśla ponadto, że ten kolejny krok w umacnianiu parlamentarnego wymiaru Unii jest zasadą, której nie można odrzucić;

podkreśla, że nie zgadzając się na proces wyznaczania głównych kandydatów, Rada ryzykowałaby również przedstawienie Parlamentowi do zatwierdzenia kandydata na przewodniczącego Komisji, który nie uzyskał wystarczającej większości parlamentarnej;

obawia się, że Parlament Europejski będzie gotów odrzucić w procedurze mianowania przewodniczącego Komisji każdego kandydata, który nie został wyznaczony jako główny kandydat przed wyborami do Parlamentu Europejskiego;

uważa, że proces wyznaczania głównych kandydatów sprzyja również przejrzystości, ponieważ kandydatów na stanowisko przewodniczącego Komisji podaje się do wiadomości publicznej przed wyborami do Parlamentu Europejskiego, a nie po nich, jak miało to miejsce uprzednio;

podkreśla, że proces wyznaczania głównych kandydatów umacnia świadomość polityczną obywateli europejskich przed wyborami do Parlamentu Europejskiego, a także polityczną legitymację zarówno Parlamentu, jak i Komisji dzięki połączeniu odnośnych wyborów bardziej bezpośrednio z wyborem głosujących; w związku z tym uznaje istotną wartość dodaną zasady wyznaczania głównych kandydatów w dążeniu do umocnienia politycznego charakteru Komisji Europejskiej;

uważa, że legitymacja polityczna Komisji zostałaby wzmocniona, gdyby na członków Komisji wyznaczano większą liczbę wybranych w wyborach posłów do Parlamentu Europejskiego;

przypomina, że przed wyborami do Parlamentu Europejskiego w 2014 r. wszystkie duże europejskie partie polityczne przeprowadziły proces wyznaczania głównych kandydatów, wskazując swojego kandydata na przewodniczącego Komisji, oraz że odbyły się publiczne debaty kandydatów, co dało początek konstytucyjnej i politycznej praktyce, która odzwierciedla równowagę międzyinstytucjonalną przewidzianą postanowieniami traktatów;

uważa, że proces wyznaczania głównych kandydatów w 2014 r. okazał się sukcesem, i podkreśla, że wybory do Parlamentu Europejskiego w 2019 r. będą okazją do umocnienia zwyczaju wykorzystywania tej praktyki;

10.

zachęca europejskie partie polityczne do wyznaczania ich własnych „Spitzenkandidaten” w drodze otwartego, przejrzystego i demokratycznego współzawodnictwa;

11.

uważa, że projekty poprawek są zgodne z art. art. 10 ust. 1 i art. 17 ust. 7 TUE, i z zadowoleniem przyjmuje je jako ulepszenie umacniające proces demokratycznego wyboru przewodniczącego Komisji Europejskiej;

12.

przyjmuje do wiadomości wejście w życie zmienionego kodeksu postępowania członków Komisji Europejskiej, który ma na celu uściślenie obowiązków komisarzy, zarówno w trakcie sprawowania tej funkcji, jak i po jej zakończeniu; przypomina opinie już wyrażone przez Parlament Europejski, zwłaszcza w odniesieniu do okresu karencji po zakończeniu sprawowania urzędu, przejrzystości, mianowania niezależnej komisji etycznej i udziału w kampaniach wyborczych w wyborach do Parlamentu Europejskiego;

13.

uważa, że istotne jest, by ująć w kodeksie postępowania członków Komisji rygorystyczne standardy dotyczące przejrzystości, bezstronności i gwarancji, aby uniknąć wszelkich ewentualnych konfliktów interesów w odniesieniu do członków Komisji biorących udział w kampanii wyborczej;

14.

przypomina zwłaszcza swój apel o trzyletni okres karencji mający zastosowanie do członków Komisji po zaprzestaniu pełnienia urzędu;

15.

zatwierdza poprawki do Porozumienia ramowego w sprawie stosunków między Parlamentem Europejskim i Komisją Europejską, załączone do niniejszej decyzji;

16.

zobowiązuje swojego przewodniczącego do podpisania poprawek wraz z przewodniczącym Komisji i zarządzenia ich publikacji w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej;

17.

zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej decyzji wraz z załącznikiem Komisji oraz do wiadomości Rady i parlamentów państw członkowskich.

(1) Dz.U. L 304 z 20.11.2010, s. 47.

(2) Komunikat Komisji z dnia 25 października 2016 r.„Program prac Komisji na rok 2017. Na rzecz Europy, która chroni, wspiera i broni” (COM(2016)0710).

(3) Dz.U. C 366 z 27.10.2017, s. 7.

(4) Teksty przyjęte, P8_TA(2016)0477.

(5) Teksty przyjęte, P8_TA(2017)0049.

(6) Teksty przyjęte, P8_TA(2017)0358.

(7) Akt dotyczący wyborów przedstawicieli do Parlamentu Europejskiego w powszechnych wyborach bezpośrednich załączony do decyzji Rady 76/787/EWWiS, EWG, Euratom (Dz.U. L 278 z 8.10.1976, s. 1.) zmienionej decyzją Rady 93/81/Euratom, EWWiS, EWG (Dz.U. L 33 z 9.2.1993, s. 15.) i decyzją Rady 2002/772/WE, Euratom (Dz.U. L 283 z 21.10.2002, s. 1).

ZAŁĄCZNIK

Porozumienie między Parlamentem Europejskim a Komisją Europejską zmieniające pkt 4 Porozumienia ramowego w sprawie stosunków między Parlamentem Europejskim i Komisją Europejską

(Tekst tego załącznika nie został powtórzony w tym miejscu, ponieważ odpowiada on porozumieniu opublikowanemu w Dz.U. L 45 z 17.2.2018, s. 46.)

		ISSN 1977-1002
Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej		C 463

Wydanie polskie	Informacje i zawiadomienia	Rocznik 61 21 grudnia 2018

	II Komunikaty
	KOMUNIKATY INSTYTUCJI, ORGANÓW I JEDNOSTEK ORGANIZACYJNYCH UNII EUROPEJSKIEJ
	Parlament Europejski
	Wtorek, 6 lutego 2018 r.
2018/C 463/14	Decyzja Parlamentu Europejskiego z dnia 6 lutego 2018 r. w sprawie wniosku o uchylenie immunitetu Steeve’a Brioisa (2017/2221(IMM))	70

	III Akty przygotowawcze
	PARLAMENT EUROPEJSKI
	Wtorek, 6 lutego 2018 r.
2018/C 463/15	Rezolucja ustawodawcza Parlamentu Europejskiego z dnia 6 lutego 2018 r. w sprawie projektu decyzji Rady dotyczącej przedłużenia Umowy o współpracy naukowej i technologicznej między Wspólnotą Europejską oraz Federacyjną Republiką Brazylii (11040/2017 – C8-0320/2017 – 2017/0139(NLE))	72
2018/C 463/16	Decyzja Parlamentu Europejskiego z dnia 6 lutego 2018 r. w sprawie powołania komisji specjalnej ds. unijnej procedury wydawania zezwoleń na dopuszczenie pestycydów do obrotu, jej zakresu odpowiedzialności, składu liczbowego i czasu trwania mandatu (2018/2534(RSO))	73
2018/C 463/17	P8_TA(2018)0023 Blokowanie geograficzne oraz inne formy dyskryminacji ze względu na przynależność państwową klientów, ich miejsce zamieszkania lub miejsce prowadzenia działalności ***I Rezolucja ustawodawcza Parlamentu Europejskiego z dnia 6 lutego 2018 r. w sprawie wniosku dotyczącego rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie blokowania geograficznego oraz innych form dyskryminacji ze względu na przynależność państwową klientów, ich miejsce zamieszkania lub miejsce prowadzenia działalności na rynku wewnętrznym oraz w sprawie zmiany rozporządzenia (WE) nr 2006/2004 i dyrektywy 2009/22/WE (COM(2016)0289 – C8-0192/2016 – 2016/0152(COD)) P8_TC1-COD(2016)0152 Stanowisko Parlamentu Europejskiego przyjęte w pierwszym czytaniu w dniu 6 lutego 2018 r. w celu przyjęcia rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) …/… w sprawie nieuzasadnionego blokowania geograficznego oraz innych form dyskryminacji klientów ze względu na przynależność państwową, miejsce zamieszkania lub miejsce prowadzenia działalności na rynku wewnętrznym oraz w sprawie zmiany rozporządzeń (WE) nr 2006/2004 oraz (UE) 2017/2394 i dyrektywy 2009/22/WE	76
2018/C 463/18	P8_TA(2018)0024 Racjonalne pod względem kosztów redukcje emisji oraz inwestycje niskoemisyjne ***I Rezolucja ustawodawcza Parlamentu Europejskiego z dnia 6 lutego 2018 r. w sprawie wniosku dotyczącego dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady zmieniającej dyrektywę 2003/87/WE w celu wzmocnienia racjonalnych pod względem kosztów redukcji emisji oraz inwestycji niskoemisyjnych (COM(2015)0337 – C8-0190/2015 – 2015/0148(COD)) P8_TC1-COD(2015)0148 Stanowisko Parlamentu Europejskiego przyjęte w pierwszym czytaniu w dniu 6 lutego 2018 r. w celu przyjęcia dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/… zmieniającej dyrektywę 2003/87/WE w celu wzmocnienia efektywnych pod względem kosztów redukcji emisji oraz inwestycji niskoemisyjnych oraz decyzję (UE) 2015/1814	79
	Środa, 7 lutego 2018 r.
2018/C 463/19	Decyzja Parlamentu Europejskiego w sprawie niewyrażania sprzeciwu wobec rozporządzenia delegowanego Komisji z dnia 20 grudnia 2017 r. zmieniającego rozporządzenie delegowane (UE) 2017/2358 i rozporządzenie delegowane (UE) 2017/2359 w odniesieniu do ich dat rozpoczęcia stosowania (C(2017)08681 – 2017/3032(DEA))	82
2018/C 463/20	Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 7 lutego 2018 r. w sprawie składu Parlamentu Europejskiego (2017/2054(INL) – 2017/0900(NLE))	83
2018/C 463/21	Decyzja Parlamentu Europejskiego z dnia 7 lutego 2018 r. w sprawie nowelizacji Porozumienia ramowego w sprawie stosunków między Parlamentem Europejskim i Komisją Europejską (2017/2233(ACI))	89
2018/C 463/22	Rezolucja ustawodawcza Parlamentu Europejskiego z dnia 7 lutego 2018 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Rady w sprawie uruchomienia w Portugalii zautomatyzowanej wymiany danych w odniesieniu do danych rejestracyjnych pojazdów (13308/2017 – C8-0419/2017 – 2017/0821(CNS))	93
	Czwartek, 8 lutego 2018 r.
2018/C 463/23	P8_TA(2018)0037 Fundusz Gwarancyjny dla działań zewnętrznych ***I Rezolucja ustawodawcza Parlamentu Europejskiego z dnia 8 lutego 2018 r. w sprawie wniosku dotyczącego rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady zmieniającego rozporządzenie (WE, Euratom) nr 480/2009 ustanawiające Fundusz Gwarancyjny dla działań zewnętrznych (COM(2016)0582 – C8-0374/2016 – 2016/0274(COD)) P8_TC1-COD(2016)0274 Stanowisko Parlamentu Europejskiego przyjęte w pierwszym czytaniu w dniu 8 lutego 2018 r. w celu przyjęcia rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/… zmieniającego rozporządzenie Rady (WE, Euratom) nr 480/2009 ustanawiające Fundusz Gwarancyjny dla działań zewnętrznych	94
2018/C 463/24	P8_TA(2018)0038 Gwarancja UE dla Europejskiego Banku Inwestycyjnego na pokrycie strat poniesionych w związku z działaniami z zakresu finansowania wspierającymi projekty inwestycyjne poza granicami Unii ***I Rezolucja ustawodawcza Parlamentu Europejskiego z dnia 8 lutego 2018 r. w sprawie wniosku dotyczącego decyzji Parlamentu Europejskiego i Rady zmieniającej decyzję nr 466/2014/UE w sprawie udzielenia gwarancji UE dla Europejskiego Banku Inwestycyjnego na pokrycie strat poniesionych w związku z działaniami z zakresu finansowania wspierającymi projekty inwestycyjne poza granicami Unii (COM(2016)0583 – C8-0376/2016 – 2016/0275(COD)) P8_TC1-COD(2016)0275 Stanowisko Parlamentu Europejskiego przyjęte w pierwszym czytaniu w dniu 8 lutego 2018 r. w celu przyjęcia decyzji Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/… zmieniającej decyzję nr 466/2014/UE w sprawie udzielenia gwarancji UE dla Europejskiego Banku Inwestycyjnego na pokrycie strat poniesionych w związku z działaniami z zakresu finansowania wspierającymi projekty inwestycyjne poza granicami Unii	95

Spis treśći		Strona

	PARLAMENT EUROPEJSKI SESJA 2017–2018 Posiedzenia od 5 do 8 lutego 2018 r. Protokoły posiedzeń zostały opublikowane w Dz.U. C 254 z 19.7.2018 . TEKSTY PRZYJĘTE	1

	I Rezolucje, zalecenia i opinie
	REZOLUCJE
	Parlament Europejski
	Wtorek, 6 lutego 2018 r.
2018/C 463/01	Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 6 lutego 2018 r. w sprawie raportu rocznego Europejskiego Banku Centralnego za rok 2016 (2017/2124(INI))	2
2018/C 463/02	Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 6 lutego 2018 r. w sprawie przyspieszenia innowacji w dziedzinie czystej energii (2017/2084(INI))	10
	Środa, 7 lutego 2018 r.
2018/C 463/03	Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 7 lutego 2018 r. w sprawie ochrony i niedyskryminacji mniejszości w państwach członkowskich UE (2017/2937(RSP))	21
2018/C 463/04	Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 7 lutego 2018 r. w sprawie zerowej tolerancji dla okaleczania narządów płciowych kobiet (2017/2936(RSP))	26
	Czwartek, 8 lutego 2018 r.
2018/C 463/05	Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 8 lutego 2018 r. w sprawie Rosji – sprawa Ojuba Titiewa i Centrum Praw Człowieka Memoriał (2018/2560(RSP))	31
2018/C 463/06	Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 8 lutego 2018 r. w sprawie egzekucji w Egipcie (2018/2561(RSP))	35
2018/C 463/07	Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 8 lutego 2018 r. w sprawie niewolnictwa dzieci na Haiti (2018/2562(RSP))	40
2018/C 463/08	Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 8 lutego 2018 r. w sprawie rocznego sprawozdania z działalności finansowej Europejskiego Banku Inwestycyjnego (2017/2071(INI))	44
2018/C 463/09	Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 8 lutego 2018 r. w sprawie bieżącej sytuacji w zakresie praw człowieka w Turcji (2018/2527(RSP))	56
2018/C 463/10	Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 8 lutego 2018 r. w sprawie sytuacji w Wenezueli (2018/2559(RSP))	61
2018/C 463/11	Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 8 lutego 2018 r. w sprawie sytuacji Agencji Organizacji Narodów Zjednoczonych do spraw Pomocy Uchodźcom Palestyńskim na Bliskim Wschodzie (UNRWA) (2018/2553(RSP))	65
2018/C 463/12	Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 8 lutego 2018 r. w sprawie ustaleń dotyczących zmiany czasu (2017/2968(RSP))	67
	OPINIE
	Parlament Europejski
	Czwartek, 8 lutego 2018 r.
2018/C 463/13	Decyzja Parlamentu Europejskiego w sprawie niewyrażania sprzeciwu wobec projektu rozporządzenia Komisji zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 1126/2008 przyjmujące określone międzynarodowe standardy rachunkowości zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1606/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady w odniesieniu do zmian międzynarodowego standardu sprawozdawczości finansowej 9 (D054380/02 – 2017/3018(RPS))	68