9.11.2017   

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 378/1

9.11.2017   

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 378/2

—

uwzględniając sprawozdanie roczne Europejskiego Banku Inwestycyjnego (EBI) za 2012 r.,

—

uwzględniając art. 15, 126, 175, 208, 209, 271, 308 i 309 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej oraz dołączony do niego Protokół (nr 5) w sprawie statutu Europejskiego Banku Inwestycyjnego,

—

uwzględniając swoją rezolucję z dnia 26 października 2012 r. w sprawie innowacyjnych instrumentów finansowych w kontekście następnych wieloletnich ram finansowych (1),

—

uwzględniając sprawozdanie Komisji Rozwoju w sprawie instrumentów podziału ryzyka dla państw członkowskich doświadczających poważnych trudności w zakresie ich stabilności finansowej lub nimi zagrożonych, swoje stanowisko w tej sprawie z dnia 19 kwietnia 2012 r. (2) oraz w szczególności opinię Komisji Gospodarczej i Monetarnej,

—

uwzględniając swoją rezolucję z dnia 7 lutego 2013 r. w sprawie sprawozdania rocznego Europejskiego Banku Inwestycyjnego za rok 2011 (3),

—

uwzględniając sprawozdanie przewodniczącego Rady Europejskiej z dnia 26 czerwca 2012 r. pt. „W kierunku faktycznej unii gospodarczej i walutowej”,

—

uwzględniając konkluzje Rady Europejskiej z dnia 28 i 29 czerwca 2012 r., w których przewiduje się zwłaszcza podwyższenie kapitału EBI o 10 mld EUR,

—

uwzględniając konkluzje Rady Europejskiej z dnia 27 i 28 czerwca 2013 r., w których zaapelowano o nowy plan inwestycyjny w celu wsparcia MŚP i pobudzenia finansowania gospodarki,

—

uwzględniając konkluzje Rady Europejskiej z dnia 22 maja 2013 r., w których ustanowiono cel, jakim jest mobilizacja wszystkich strategii politycznych UE w celu wspierania konkurencyjności, zatrudnienia i wzrostu gospodarczego,

—

uwzględniając komunikaty Komisji na temat innowacyjnych instrumentów finansowych: „Ramy dla nowej generacji innowacyjnych instrumentów finansowych” (COM(2011)0662) oraz „Etap pilotażowy realizacji inicjatywy w zakresie obligacji projektowych w ramach strategii »Europa 2020«” (COM(2011)0660),

—

uwzględniając podwyższenie kapitału Europejskiego Banku Odbudowy i Rozwoju (EBOR), zwłaszcza w odniesieniu do kwestii stosunków między EBI a EBOR-em,

—

uwzględniając decyzję w sprawie rozszerzenia zakresu działania EBOR-u na obszar śródziemnomorski,

—

uwzględniając nowy protokół ustaleń między EBI a EBOR-em podpisany w dniu 29 listopada 2012 r.,

—

uwzględniając decyzję Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1080/2011/UE w sprawie upoważnienia EBI do prowadzenia działalności zewnętrznej na lata 2007–2013 (4),

—

uwzględniając art. 48 oraz art. 119 ust. 2 Regulaminu,

—

uwzględniając sprawozdanie Komisji Kontroli Budżetowej oraz opinię Komisji Gospodarczej i Monetarnej (A7-0137/2014),

A.

mając na uwadze, że EBI ustanowiono traktatem rzymskim i że zgodnie z art. 309 TFUE jego zadaniem jest przyczynianie się, poprzez odwołanie się do rynku kapitałowego i zasobów własnych, do zrównoważonego i stałego rozwoju rynku wewnętrznego w interesie Unii w celu pomagania w realizowaniu priorytetów Unii dzięki wyborowi projektów wykonalnych pod względem gospodarczym, w które UE będzie inwestować;

B.

mając na uwadze, że w tych szczególnie trudnych warunkach społecznych i gospodarczych, cechujących się publicznymi ograniczeniami budżetowymi, należy zmobilizować wszystkie unijne zasoby i strategie polityczne, w tym te, którymi dysponuje EBI, tak aby zapewnić ożywienie gospodarcze i wskazać nowe źródła wzrostu gospodarczego;

C.

mając na uwadze, że do zadań EBI należy również finansowanie innych źródeł inwestycji, a także uzupełnianie tych źródeł, poprzez zastępowanie lub korygowanie luk w rynku;

D.

mając na uwadze, że EBI pomaga UE w utrzymaniu i wzmocnieniu jej konkurencyjności w skali światowej;

E.

mając na uwadze, że EBI nadal będzie kamieniem węgielnym polityki UE i katalizatorem jej rozwoju, utrzymując stałą obecność sektora publicznego i oferując zdolności inwestycyjne przy jednoczesnym zapewnieniu jak najlepszej integracji i realizacji inicjatyw przewodnich strategii „UE 2020”;

F.

mając na uwadze, że EBI, jako podstawowy instrument stabilności, będzie się koncentrował na odgrywaniu roli antycyklicznej jako wiarygodny partner w przypadku solidnych projektów w całej UE i poza jej granicami;

G.

mając na uwadze, że EBI wspiera kluczowe czynniki sprzyjające realizacji celów strategii „Europa 2020” w zakresie wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, takie jak infrastruktura napędzająca wzrost gospodarczy, pionierskie innowacje i konkurencyjność;

H.

mając na uwadze, że należy bezwzględnie dopilnować, by EBI utrzymał swój rating kredytowy na poziomie potrójnego „A”, aby zachować dostęp do międzynarodowych rynków kapitałowych na jak najlepszych warunkach pod względem finansowania, co spowoduje następnie korzystne oddziaływanie na cykl życia projektów i zainteresowane podmioty;

I.

mając na uwadze, że w czerwcu 2012 r. Rada Europejska zainicjowała Pakt na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, obejmujący szereg strategii politycznych służących pobudzaniu inteligentnego, trwałego i zasobooszczędnego wzrostu gospodarczego sprzyjającego tworzeniu miejsc pracy i włączeniu społecznemu;

J.

mając na uwadze, że zastosowanie innowacyjnych instrumentów finansowych jest uważane za jeden ze sposobów rozszerzenia zakresu istniejących narzędzi, takich jak dotacje, oraz zwiększenia ogólnej skuteczności budżetu UE;

K.

mając na uwadze, że należy przywrócić gospodarce normalną akcję kredytową oraz ułatwić finansowanie inwestycji;

L.

mając na uwadze, że międzynarodowe instrumenty finansowe zapewniają wszystkim podmiotom instytucjonalnym nowe możliwości współpracy oraz oferują oszczędności skali;

M.

mając na uwadze, że EBI podejmuje działania poza Unią Europejską, aby wspierać politykę zewnętrzną UE, a zatem działania te powinny być zgodne z celami unijnymi i powinny je promować zgodnie z art. 208 i 209 TFUE;

N.

mając na uwadze, że działania EBI są uzupełniane przez specjalne instrumenty oferowane przez Europejski Fundusz Inwestycyjny (EFI), które skupiają się na zapewnianiu zarówno finansowania ryzyka na rzecz MŚP i podmiotów rozpoczynających działalność gospodarczą, jak i mikrofinansowania;

O.

mając na uwadze, że podwyższenie kapitału wzmocniło bilans EBI, umożliwiając osiągnięcie ambitnych celów operacyjnych w zakresie udzielania pożyczek;

P.

mając na uwadze, że podjęto szczególne starania, aby przeprowadzić więcej wspólnych interwencji (łączących gwarancje EFI z pożyczkami EBI na rzecz MŚP);

1.

z zadowoleniem przyjmuje sprawozdanie roczne EBI za 2012 r. oraz zrealizowanie uzgodnionego planu operacyjnego zakładającego sfinansowanie około 400 projektów w ponad 60 krajach na łączną kwotę 52 mld EUR;

2.

z zadowoleniem przyjmuje zatwierdzenie przez Radę Gubernatorów EBI podwyższenia kapitału o 10 mld EUR, co pozwoliło na przeznaczenie dodatkowej kwoty 60 mld EUR (przekładającej się na zwiększenie celów w zakresie pożyczek o 49 %) na pożyczki długoterminowe na rzecz projektów realizowanych w UE w latach 2013–2015;

3.

zwraca się do EBI o utrzymanie zakładanych celów dotyczących dodatkowej działalności EBI oraz o odblokowanie 180 mld EUR na dodatkowe inwestycje w całej UE we wspomnianym wyżej okresie;

4.

przypomina, że w odniesieniu do projektów w UE perspektywy są szczególnie interesujące dla szeregu priorytetowych obszarów tematycznych strategii „Europa 2020”: innowacje i umiejętności, w tym infrastruktura niskoemisyjna, inwestycje w MŚP, spójność, zasobooszczędność i efektywność energetyczna (w tym przejście na gospodarkę niskoemisyjną); zauważa, że te centralne obszary należycie zidentyfikowano w planie operacyjnym Grupy EBI na lata 2013–2015, oraz z zadowoleniem przyjmuje przeznaczenie dodatkowej kwoty 60 mld EUR na zdolność udzielania pożyczek, aby sfinansować ich realizację;

5.

jest jednak zdecydowanie przekonany, że w ramach tych szerokich priorytetów należy bardziej się skupić na inwestowaniu w długoterminowy wzrost gospodarczy i tworzenie zatrudnienia oraz na wywieraniu trwałego i widocznego wpływu na realną gospodarkę, a zatem wzywa do przeprowadzenia kompleksowej oceny z podaniem realnych danych o długoterminowych miejscach pracy utworzonych dzięki pożyczkom z EBI oraz o wpływie tych pożyczek na gospodarkę we wszystkich obszarach po wystąpieniu kryzysu finansowego;

6.

z zadowoleniem przyjmuje uruchomienie instrumentu na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, który umożliwi EBI bardziej szczegółowe monitorowanie wpływu na zatrudnienie i wzrost gospodarczy projektów, które finansuje;

7.

wzywa EBI do dalszego wspierania długoterminowych priorytetów UE dotyczących spójności gospodarczej i społecznej, wzrostu i zatrudnienia, zrównoważenia środowiskowego, działań w dziedzinie klimatu i efektywnego gospodarowania zasobami za pomocą dalszego rozwijania nowych instrumentów finansowych i pozafinansowych zaprojektowanych w celu eliminowania zarówno krótkoterminowej nieefektywności rynku, jak i długoterminowych luk strukturalnych w gospodarce UE;

8.

zachęca EBI do negocjowania oraz zawierania protokołów ustaleń z regionalnymi bankami rozwoju aktywnymi na jego obszarach działalności w celu wspierania efektu synergii, podziału kosztów oraz ryzyka, a także zapewnienia realnej gospodarce wystarczającego poziomu pożyczek;

9.

uważa Pakt na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia za ważną, lecz niewystarczającą, odpowiedź na wyzwania, przed którymi stoi UE, a ponadto zauważa, że podwyższenie kapitału EBI oraz częstsze korzystanie ze wspólnych instrumentów podziału ryzyka Komisji i EBI, w połączeniu z synergią między wyspecjalizowanymi działaniami EBI i EFI, to kluczowe elementy sukcesu tego paktu;

10.

zwraca się do EBI, by finansował głównie projekty, które znacznie przyczyniają się do wzrostu gospodarczego;

11.

przypomina, że Komisja przedstawiła wspólnie z EBI sprawozdanie na temat możliwości i ukierunkowanych priorytetów, które należy określić w kontekście wdrażania Paktu na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, w szczególności w odniesieniu do infrastruktury, efektywności energetycznej i wydajnego wykorzystywania zasobów, gospodarki cyfrowej, badań naukowych i innowacji oraz MŚP; domaga się, aby w oparciu o to sprawozdanie odbyła się debata polityczna w Parlamencie w obecności przewodniczących Rady Europejskiej, Komisji oraz Europejskiego Banku Inwestycyjnego;

12.

jest szczególnie zaniepokojony faktem, że w 2012 r. poziom finansowania w krajach objętych programem (Grecja, Irlandia, Portugalia, Cypr) pozostawał niski i stanowił około 5 % ogólnych inwestycji EBI; zauważa, że cele inwestycyjne EBI w krajach objętych programem opiewają w 2013 r. na maksymalnie 5 mld EUR z ogólnego celu UE opiewającego na 62 mld EUR;

13.

jest zaniepokojony, że EBI utrzymuje w odniesieniu do udzielania pożyczek w pewnym stopniu politykę unikania ryzyka, a przez to zmniejsza zakres potencjalnych pożyczkobiorców spełniających wymogi EBI w zakresie pożyczek i w związku z tym ogranicza wartość dodaną pożyczek;

14.

domaga się, by EBI zwiększył swoją wewnętrzną możliwość ponoszenia ryzyka i dopilnował, by jego systemy zarządzania ryzykiem były dostosowane do aktualnych warunków;

15.

uznaje, że EBI powinien bezwzględnie utrzymać swój rating na poziomie potrójnego „A”, aby zachować swoje możliwości finansowe i zdolność do zasilania realnej gospodarki pieniędzmi; wzywa jednak EBI wraz z EFI do rozważenia zwiększenia zaangażowania w działalność w większym stopniu obciążoną ryzykiem, aby zapewnić rozsądną perspektywę kosztów i korzyści;

16.

zauważa zwiększenie kwoty celów EBI dotyczących działań specjalnych w dziedzinie podwyższonego ryzyka do 6 mld EUR w 2013 r., zwiększenie finansowania inicjatyw dotyczących podziału ryzyka i poprawy warunków kredytowania do 2,3 mld EUR oraz niedawne uruchomienie inicjatywy na rzecz finansowania wzrostu (GFI) ułatwiającej dostęp do finansowania innowacyjnym spółkom o średniej kapitalizacji;

17.

wzywa EBI do nasilenia działalności w ramach upoważnienia w zakresie kapitału ryzyka i upoważnienia w zakresie finansowania typu mezzanine, którego EBI udziela EFI;

18.

z zadowoleniem przyjmuje podwyższenie przez EFI jego upoważnienia w zakresie zasobów kapitału ryzyka, które finansuje EBI, o 1 mld EUR, ze szczególnym uwzględnieniem finansowania typu mezzanine o podwyższonym ryzyku w ramach wspólnych działań EBI i EFI w celu wyeliminowania ograniczeń finansowych dotyczących nowych planów innowacyjnych i rozwojowych europejskich średnich przedsiębiorstw;

19.

zachęca EBI do bardziej aktywnej postawy przy świadczeniu usług doradztwa technicznego we wszystkich kluczowych obszarach działań o wysokim potencjale wzrostu we wszystkich państwach członkowskich; przypomina, że doradztwo techniczne i finansowe jest skuteczną metodą wspomagania realizacji projektów i przyspieszania wypłaty środków oraz faktycznych inwestycji; jest zatem zdania, że należy zwiększyć wiedzę fachową EBI i udostępnić ją na wczesnych etapach projektów współfinansowanych przez UE i EBI oraz na potrzeby ocen ex ante dużych projektów, w tym za pomocą wspólnej inicjatywy wsparcia projektów w regionach europejskich (instrument JASPERS);

20.

w aktualnym kontekście krytycznie niskiego poziomu absorpcji w wielu państwach członkowskich wzywa EBI do zwiększenia wysiłków wspierających zdolność absorpcji środków, w tym funduszy strukturalnych, przez państwa członkowskie, poprzez dalsze rozwijanie dodatkowych wspólnych instrumentów podziału ryzyka oraz dostosowanie istniejących instrumentów, które są już finansowane z budżetu UE;

21.

wzywa państwa członkowskie, aby w miarę potrzeby współpracowały z Komisją w kwestii wykorzystania części przyznanych im środków z funduszy strukturalnych na podział ryzyka kredytowego EBI i zapewnienie gwarancji kredytowych na rzecz wiedzy i umiejętności, zasobooszczędności i efektywności energetycznej, infrastruktury strategicznej i dostępu MŚP do finansowania;

22.

docenia fakt, że niewykorzystane fundusze strukturalne mogą zostać teraz wykorzystane jako specjalny fundusz gwarancyjny na potrzeby udzielania pożyczek przez EBI, szczególnie w Grecji;

23.

zauważa, że w 2012 r. Bank udzielił pożyczek na programy strukturalne na kwotę 2,2 mld EUR, dzięki czemu umożliwił wsparcie wielu małych i średnich programów zgodnie z priorytetami polityki spójności w wielu sektorach;

24.

w świetle zróżnicowanych warunków gospodarczych i finansowych w UE wzywa EBI do opracowania w ścisłej współpracy z państwami członkowskimi opartych na wynikach planów inwestycyjnych, które byłyby właściwie dostosowane do krajowych, regionalnych i lokalnych priorytetów w dziedzinie wzrostu gospodarczego, przy należytym uwzględnieniu priorytetów przekrojowych sporządzanej przez Komisję rocznej analizy wzrostu gospodarczego i europejskiego semestru zarządzania gospodarczego;

25.

zachęca Bank do zbadania możliwości zwiększenia jego zaangażowania dzięki czynnemu uczestnictwu w umowach o partnerstwie między Komisją a państwami członkowskimi;

26.

zauważa tendencję spadkową dotyczącą liczby partnerstw publiczno-prywatnych (PPP) w czasie kryzysu i po jego zakończeniu oraz jednocześnie przypomina o szczególnie istotnej roli, jaką PPP odgrywają w inwestycjach, zwłaszcza w dziedzinie sieci transportowych oraz badań naukowych i innowacji; odnotowuje, że chociaż wartość rynku PPP w Unii Europejskiej wzrosła, to nastąpił znaczny spadek transakcji;

27.

uważa, że gwarancje państwowe są wartościowym instrumentem korygowania niedoskonałości rynku, które mogą wstrzymywać realizację programów i projektów PPP; bazując na doświadczeniu EBI w tej dziedzinie, wzywa do zwiększenia uczestnictwa EBI w gwarancjach kredytowych udzielanych PPP za pośrednictwem gwarancji państwowych;

28.

uważa ponadto, że należałoby wykorzystywać potencjał doradczy EBI, w oparciu o doświadczenia zebrane w Europejskim Centrum Wiedzy Specjalistycznej w zakresie PPP (EPEC), do udzielania ukierunkowanego wsparcia technicznego i specjalistycznego na szczeblu rządowym, a w miarę potrzeb również na szczeblu regionalnym, aby ułatwić właściwą ocenę korzyści stosowania gwarancji państwowych w programach PPP;

29.

przypomina o uruchomieniu w 2012 r. przez EBI i Komisję przy wsparciu państw członkowskich pilotażowego etapu inicjatywy w zakresie obligacji projektowych, której celem jest zwiększenie finansowania kluczowych projektów infrastrukturalnych dzięki pozyskaniu inwestorów instytucjonalnych;

30.

z zadowoleniem przyjmuje pierwsze półroczne sprawozdanie z etapu pilotażowego inicjatywy w zakresie obligacji projektowych wskazujące, że zatwierdzono dziewięć projektów w sześciu państwach; wzywa do dalszego i aktywniejszego korzystania z tego rodzaju obligacji oraz do regularnego oceniania ich efektywności w celu zwiększania realnych inwestycji w instrumenty dłużne angażujące kapitał prywatny w potrzebne projekty dotyczące transportu, energetyki oraz infrastruktury ICT, a szczególnie w te, które mają wymiar transgraniczny; uważa jednak, że EBI powinien dokonywać lepszych ocen projektów, w które decyduje się inwestować, w tym ocen ich profili bezpieczeństwa i ryzyka; przypomina, że z unijnego budżetu przeznacza się 230 mln EUR na poprawę warunków kredytowania przez EBI inwestycji w infrastrukturę transportową, energetyczną i telekomunikacyjną;

31.

domaga się właściwego i terminowego informowania Parlamentu o wybranych projektach;

32.

z zaniepokojeniem zauważa, że nadal utrzymują się kluczowe wyzwania (np. przekształcenie odsetek w zobowiązania, ograniczone doświadczenie organów udzielających zamówień z obligacjami, wahanie inwestorów instytucjonalnych, obawy sponsorów o koszty); zachęca Bank do przeprowadzenia właściwej oceny możliwości współinwestycji w pierwsze transakcje dotyczące obligacji, aby uspokoić inwestorów i sponsorów; apeluje do EBI o dopilnowanie, by inicjatywa w zakresie obligacji projektowych była spójna z długofalowym celem UE w zakresie klimatu, tj. koncentrowała się na infrastrukturze niskoemisyjnej;

33.

wyraża zaniepokojenie w związku z niezadowalającymi wynikami projektu Castor; zwraca się do Banku, aby przedstawił szczegółowe informacje o prawidłowości jego badania due diligence oraz o tym, czy przeprowadzone analizy geologiczne wskazują na ryzyko sejsmiczne, jak się ono kształtowało procentowo oraz jakie podjęto w związku z nim działania;

34.

oczekuje na ostateczne sprawozdanie z oceny dotyczące etapu pilotażowego inicjatywy w zakresie obligacji projektowych, które spodziewane jest w 2015 r.;

35.

z zadowoleniem przyjmuje nową politykę energetyczną EBI wprowadzającą nowe kryteria udzielania pożyczek w dziedzinie energetyki, które odzwierciedlają unijne strategie w dziedzinie energii i klimatu oraz aktualne tendencje inwestycyjne; domaga się, by inwestycje EBI w energetykę były corocznie podawane do wiadomości publicznej i analizowane w celu pokazania, które źródła energii wspierane są przez EBI; pragnie jednak podkreślić, że polityka inwestycyjna EBI powinna skupiać się w jeszcze większym stopniu na projektach zrównoważonych; przypomina niemniej jednak o potrzebie przedstawienia kompleksowego planu stopniowego wycofywania się z udzielania pożyczek na energię ze źródeł nieodnawialnych;

36.

z zadowoleniem przyjmuje wprowadzenie przez EBI nowej normy emisji, która będzie stosowana do wszystkich projektów dotyczących wytwarzania energii z paliw kopalnych, dzięki czemu możliwe będzie wytypowanie inwestycji, w przypadku których przewidywany poziom emisji CO2 przekracza dopuszczalne progi; wzywa Radę Gubernatorów EBI, aby przeprowadzała przeglądy normy emisji i rozważyła wprowadzenie w przyszłości bardziej surowych kryteriów;

37.

wzywa EBI, by z myślą o pakiecie klimatycznym na 2030 r. obejmującym jego priorytety obniżenia emisyjności, zintensyfikował inwestycje w technologie niskoemisyjne oraz pracował nad strategiami prowadzącymi do bardziej ambitnych celów w dziedzinie klimatu; zwraca się do EBI o dokonanie w 2014 r. oceny wpływu na klimat i przeglądu wszystkich jego działań, prowadzącego do opracowania nowej polityki ochrony klimatu, np. dzięki ocenie projektów i zintegrowanemu podejściu do inteligentnego łączenia polityk sektorowych w kluczowych sektorach; wzywa EBI do załączenia tego przeglądu do jego następnego sprawozdania rocznego;

38.

przypomina, jak ważną rolę odgrywa EBI w finansowaniu inwestycji sektora publicznego i prywatnego w infrastrukturę energetyczną oraz we wspieraniu projektów, które przyczyniają się do osiągnięcia celów unijnej polityki klimatycznej i energetycznej; przypomina swoją rezolucję z 2007 r., w której wezwano do zakończenia przeznaczania środków publicznych na projekty dotyczące paliw kopalnych oraz do przejścia na efektywność energetyczną i energię ze źródeł odnawialnych; jest zdania, że EBI, we współpracy z Komisją, powinien zgodnie z unijnymi i międzynarodowymi celami w zakresie zmiany klimatu oraz najlepszymi międzynarodowymi normami zaktualizować do końca 2015 r. swoją strategię w obszarze zmiany klimatu w odniesieniu do swoich działań z zakresu finansowania;

39.

wzywa do rozszerzenia zasobów EIB oraz jego kompetencji, aby zapewnić dostosowanie się do zmiany klimatu;

40.

domaga się, by EBI wdrażał najlepsze międzynarodowe normy dotyczące hydroenergetyki, zwłaszcza zasady przewodnie Światowej Komisji ds. Zapór oraz protokół oceny zrównoważonego charakteru elektrowni wodnych (HSAP), które przewidują inwestowanie jedynie w te projekty, w odniesieniu do których kraje wdrożyły ramy prawne ustanawiające mechanizmy planowania energetycznego (w tym obszary niedostępne), oraz wprowadzają wymóg właściwej oceny, łagodzenia i monitorowania negatywnego oddziaływania na ekosystemy i społeczności lokalne oraz zapobiegania takiemu oddziaływaniu, a także przewidują zakaz lokalizowania projektów na chronionych obszarach lub w ich pobliżu oraz na odcinkach rzek w dobrym stanie ekologicznym;

41.

apeluje do EBI o staranne uwzględnienie wizji i celów unijnej strategii na rzecz różnorodności biologicznej na okres do 2020 r. „Nasze ubezpieczenie na życie i nasz kapitał naturalny” w jego projektach;

42.

przypomina, że MŚP są uważane za podstawę gospodarki UE i główny bodziec dla europejskiego wzrostu i zatrudnienia, zapewniając ponad 80 % zatrudnienia w sektorze prywatnym;

43.

z zadowoleniem przyjmuje specjalny nacisk kładziony (w kontekście rosnącej działalności pożyczkowej w UE) na wspieranie poprawy dostępu do finansowania MŚP, a także przychylnie odnosi się do celu Grupy EBI na 2013 r., jakim jest podpisanie pożyczek dla MŚP w UE o wartości ponad 19 mld EUR;

44.

w związku z tym wzywa również Radę do szybkiego osiągnięcia porozumienia w sprawie wspólnych inicjatyw Komisji i EBI, a także do połączenia unijnych zasobów budżetowych przeznaczonych dla MŚP, jak również do podejmowania aktywniejszych działań, jeżeli chodzi o wdrażanie współpracy z EBC, aby zmniejszyć ograniczenia finansowania dotyczące MŚP; zwraca uwagę, że głównym problemem w kilku państwach członkowskich jest to, że fragmentacja rynków finansowych skutkuje brakiem finansowania oraz wyższymi kosztami finansowania, w szczególności w odniesieniu do MŚP; wzywa do zmiany kierunku działań EBI i sprzyjania defragmentacji w celu wspierania finansowania MŚP, przedsiębiorczości, eksportu i innowacyjności, które mają kluczowe znaczenie dla ożywienia gospodarczego.

45.

z zadowoleniem przyjmuje wzmożone udzielanie pożyczek bankowych MŚP dzięki ożywieniu rynku sekurytyzacji MŚP w związku z nową inicjatywą ABS Grupy EBI; zaprasza EBI do przeprowadzenia analizy rynku z myślą o lepszym dopasowaniu tej oferty EBI do potrzeb zainteresowanych stron; z zadowoleniem przyjmuje zwiększenie zdolności kredytowej EFI poprzez podwyższenie kapitału i zwiększenie upoważnień oraz zachęca EBI i Komisję do zakończenia tego procesu na początku przyszłego roku;

46.

popiera inicjatywy Grupy EBI dotyczące innowacyjnego finansowania MŚP i spółek o średniej kapitalizacji poprzez uruchomienie instrumentów finansowych „Horyzont 2020” i COSME oraz instrumentów podziału ryzyka (RSI) w celu zachęcenia banków do zapewnienia zasobów finansowych w drodze pożyczek i gwarancji oraz w celu zapewnienia długoterminowego kapitału wysokiego ryzyka;

47.

popiera wspólną inicjatywę Komisji i EBI na rzecz MŚP w ramach nowych WRF, łączącą fundusze unijne dostępne w ramach programów COSME i „Horyzont 2020” z kwotą do 8,5 mld EUR przeznaczoną na europejskie fundusze strukturalne i inwestycyjne z myślą o wygenerowaniu dodatkowych pożyczek dla MŚP;

48.

wzywa państwa członkowskie do czynnego udziału poprzez przekazywanie wkładów na rzecz wspólnych instrumentów z ich przydziałów w ramach europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych, aby wspomóc zwiększenie liczby pożyczek dla MŚP na ich terytorium, potęgując tym samym ogólne efekty mnożnikowe;

49.

zachęca EBI rozszerzenia inicjatywy finansowania handlu; uważa, że ten mechanizm gwarancji dla MŚP ma kluczowe znaczenie i powinien zostać rozszerzony w obrębie UE, tam gdzie jest uważany za najbardziej potrzebny; wzywa EBI do stworzenia własnego programu ułatwień w handlu; wzywa EBI do podjęcia w pierwszej kolejności działań mających na celu zapewnienie niezbędnych gwarancji, tak aby przedsiębiorstwa mogły wykorzystać w pełni swój potencjał eksportowy;

50.

popiera nacisk kładziony przez EBI na wymiar regionalny i lokalny oraz wzywa państwa członkowskie do pełnego wykorzystania instrumentów inżynierii finansowej podlegających zarządzaniu dzielonemu, jak program JEREMIE i regionalne programy międzyfunduszowe zapewniające lokalnym MŚP kapitał i finansowanie dłużne;

51.

z zadowoleniem przyjmuje ocenę ex post pośredniej działalności pożyczkowej EBI dla MŚP w UE w okresie 2005-2011; uznaje, że w tym obszarze w okresie 2005–2012 EBI udzielił pożyczek o wartości 64 mld EUR dla około 370 instytucji finansowych w UE 27; zauważa, że do końca 2012 r. wypłacono tym instytucjom finansowym 53 mld EUR z powyższej kwoty, a te z kolei pożyczyły prawie 48 mld EUR MŚP w ramach około 300 000 pożyczek podporządkowanych;

52.

zwraca uwagę, że ocena wykazuje, iż pożyczki pośrednie EBI dla MŚP (za pośrednictwem produktu L4SME) są spójne z celami UE; niemniej jednak apeluje o lepszą ocenę komplementarności między produktem EBI a kombinacjami polityki krajowej w celu dalszego zwiększenia adekwatności operacji; zwraca się do EBI o przedstawienie propozycji na rzecz wzmocnienia efektu produktu L4SME, aby można go było uruchamiać w celu wypełniania konkretnych luk, zamiast finansowania szerokiego spektrum MŚP, optymalizując tym samym wkład EBI na rzecz wzrostu i zatrudnienia;

53.

z zaniepokojeniem zauważa, że w okresie objętym przeglądem pożyczki EBI wywarły „pewien” wpływ na wzrost i zatrudnienie, ale odnotowano ogromne różnice między krajami (jedynie 1/3 MŚP przypisała wzrost obrotów finansowaniu EBI); jest zaniepokojony tym, że istnieją tylko ograniczone dowody na to, iż pożyczki EBI pomogły utrzymać miejsca pracy; odnotowuje, że względny wpływ na wzrost i zatrudnienie był większy w nowych państwach członkowskich; uznaje jednak, że w okresie objętym przeglądem miał miejsce kryzys finansowy i gospodarczy, oraz że mimo spadającej stopy zatrudnienia udało się utworzyć stosunkowo skromną liczbę nowych miejsc pracy;

54.

jest zaniepokojony tym, że wydaje się, iż w przypadku większości operacji finansowanie EBI zostało wykorzystane na wsparcie „mistrzowskich” MŚP, a nie aby „wypełnić luki”; zauważa jednak, że ponad 80 % odnośnych MŚP było przedsiębiorstwami zatrudniającymi mniej niż 50 pracowników, co dowodzi, że EBI dociera do mniejszego segmentu środowiska MŚP;

55.

zwraca się do EBI o pełne stosowanie kryteriów kwalifikowalności, aby skuteczniej wpływać na wybór beneficjentów finansowych;

56.

wzywa EBI do zidentyfikowania i wybrania projektów charakteryzujących się większą wartością dodaną i większym ryzykiem, zwłaszcza poprzez identyfikację podmiotów rozpoczynających działalność gospodarczą, mikroprzedsiębiorstw, spółdzielni, klastrów przedsiębiorstw, MŚP oraz spółek o średniej kapitalizacji realizujących projekty w zakresie badań, rozwoju i innowacji w priorytetowych dziedzinach technologicznych;

57.

podkreśla, że należy podnieść wiedzę potencjalnych inwestorów i beneficjentów o istnieniu innowacyjnych narzędzi finansowych, a także zrozumienie tych narzędzi; zachęca do opracowania polityki komunikacyjnej w celu promowania widoczności różnych działań prowadzonych przez UE z wykorzystaniem tych nowych instrumentów finansowych i za pośrednictwem EBI; podkreśla ponadto, że należy zapewnić szeroki i regularny dostęp do informacji o projekcie, a także większe zaangażowanie beneficjentów projektu i społeczności lokalnej, które można poprawić za pośrednictwem inwestycji finansowanych z EBI;

58.

wzywa EBI do określenia planu działania na rzecz uproszczenia dostępu MŚP do informacji i do finansowania, ze szczególnym uwzględnieniem procedur administracyjnych związanych z dostępem do finansowania;

59.

przypomina, że pożyczki pośrednie stanowią ponad 20 % ogółu rocznych pożyczek EBI;

60.

powtarza z zaniepokojeniem, że wciąż nie rozstrzygnięto wielu kwestii w tym obszarze, zwłaszcza kwestii braku przejrzystości (zwłaszcza w odniesieniu do informacji o beneficjentach końcowych), trudności w ocenie ekonomicznych i społecznych skutków pożyczek (prowadzących do błędnego ukierunkowania podejścia) oraz polegania na pośrednikach finansowych przy przeprowadzaniu analizy due diligence (poprzez outsourcing zadań); nalega, aby Bank przedstawił szczegóły dotyczące jego podejścia, aby przyspieszyć działania służące rozwiązaniu tych problemów, a także zwraca się o opracowanie przez EBI wspólnie z Komisją wykazu rygorystycznych kryteriów wyboru tych pośredników finansowych, który powinien być dostępny publicznie;

61.

apeluje do EBI o przeprowadzenie aktualnej i kompleksowej oceny wpływu kryzysu finansowego na odbiorców końcowych finansowania EBI oraz o przedstawienie dokładnej oceny skutków i wpływu kryzysu finansowego na obecny status pośredników finansowych, z których korzysta Bank w UE i poza nią;

62.

zwraca się do EBI o zapewnienie realizacji celu, jakim jest wygenerowanie zatrudnienia dla około pół miliona osób dzięki udzielaniu pożyczek na projekty dotyczące infrastruktury, efektywnego użytkowania zasobów i gospodarki opartej na wiedzy w samym tylko 2013 r.;

63.

zwraca uwagę, że w związku z trudnymi warunkami ekonomicznymi i bardziej napiętą sytuacją na rynkach kredytowych ograniczenia finansowe przedsiębiorstw i sektora publicznego wciąż hamują zatrudnianie młodych ludzi i ograniczają możliwości poprawy szkolenia zawodowego;

64.

uważa, że program EBI dotyczący zatrudnienia osób młodych (dysponujący zdolnością pożyczkową o wartości 6 mld EUR), obejmujący elementy dotyczące pracy dla młodzieży i inwestowania w umiejętności, ma ogromne znaczenie dla rozwiązania tych problemów; przyjmuje z zadowoleniem okresowe sprawozdanie z realizacji wykazujące ważne osiągnięcia w tym sektorze, jak np. kwota 4,9 mld EUR przekazana w ramach pożyczki za pośrednictwem podprogramu na rzecz inwestowania w umiejętności, uzupełniona kwotą 2,7 mld EUR przekazaną w ramach filaru dotyczącego pracy dla młodzieży; przyjmuje do wiadomości wczesną realizację celów;

65.

wspiera cel Banku polegający na dalszym koncentrowaniu pożyczek na MŚP, aby ustanowić wyraźne powiązanie między pożyczkami EBI a tworzeniem nowych miejsc pracy dla osób młodych;

66.

zwraca się do Banku o poszerzenie zakresu działań i o wykorzystanie dodatkowych instrumentów w celu zapewnienia realnych zachęt do generowania zatrudnienia osób młodych, zwłaszcza w państwach członkowskich charakteryzujących się wysoką stopą bezrobocia osób młodych;

67.

biorąc pod uwagę przegląd upoważnień EBI do prowadzenia działalności poza Unią Europejską, zwraca się do EBI o wspieranie celów polityki zagranicznej Unii Europejskiej ustalonych przez Komisję i Europejską Służbę Działań Zewnętrznych;

68.

z zadowoleniem przyjmuje gwarancję UE na prowadzenie zewnętrznej działalności kredytowej, którą przewidziano dla EBI w budżecie UE, o wielkości zbliżonej do wielkości aktualnej gwarancji, ustaloną na maksymalnym pułapie 30 mld EUR (składającą się z upoważnienia ogólnego w wysokości 27 mld EUR oraz opcjonalnie 3 mld EUR, w zależności od przeglądu śródokresowego) na następny okres finansowy poprzez wykorzystanie środków powracających z niewykorzystanych operacji FEMIP (Instrumentu Eurośródziemnomorskiego Partnerstwa i Inwestycji) sprzed 2007 r.;

69.

zwraca się do Europejskiego Trybunału Obrachunkowego o przygotowanie sprawozdania specjalnego na temat wyników zewnętrznej działalności pożyczkowej EBI i dostosowania jej do strategii politycznych UE przed śródokresowym przeglądem upoważnienia EBI do działań zewnętrznych, a także o porównanie ich wartości dodanej w odniesieniu do zasobów własnych wykorzystywanych przez EBI; zwraca się ponadto do Europejskiego Trybunału Obrachunkowego o dokonanie w jego analizach rozróżnienia pomiędzy gwarancjami udzielanymi z budżetu UE, instrumentem inwestycyjnym zasilanym z Europejskiego Funduszu Rozwoju, poszczególnymi formami łączenia stosowanymi w funduszu powierniczym UE-Afryka na rzecz infrastruktury, funduszem inwestycyjnym na rzecz Karaibów, instrumentem inwestycyjnym na rzecz Pacyfiku oraz wykorzystaniem na te inwestycje środków powracających;

70.

z zadowoleniem przyjmuje przepisy o większej przejrzystości zawarte w nowym upoważnieniu EBI do prowadzenia zewnętrznej działalności pożyczkowej; zwraca się do EBI o maksymalne zwiększenie wsparcia dla polityk i celów UE;

71.

wzywa EBI do dodatkowego elastycznego wykorzystywania funduszu gwarancyjnego oraz do skoncentrowania się bardziej na pożyczkach na własne ryzyko, rozszerzając ich zasięg na projekty mogące uzyskać finansowanie z banków; nalega, aby EBI zapewnił beneficjentom końcowym wysoki poziom widoczności projektów otrzymujących od niego europejskie wsparcie finansowe;

72.

zauważa, że kraje ubiegające się o członkostwo oraz wschodnie i południowe sąsiedztwo to główne priorytety EBI; podkreśla zwłaszcza konieczność utrzymania wsparcia dla przemian demokratycznych i gospodarczych zachodzących w następstwie Arabskiej Wiosny, ze szczególnym uwzględnieniem wsparcia dla społeczeństwa obywatelskiego, tworzenia miejsc pracy i ożywienia gospodarczego w krajach Południa oraz w krajach Partnerstwa Wschodniego; odnotowuje z zadowoleniem nacisk położony na MŚP i na dostęp do finansowania;

73.

w kontekście polityki zagranicznej UE wspiera stopniowe rozwijanie nowych produktów finansowych z Komisją i państwami członkowskimi, jak produkty łączące dotacje UE, pożyczki i instrumenty podziału ryzyka, aby dotrzeć do nowych kategorii przedsiębiorstw; domaga się opracowania – na potrzeby korzystania z tych instrumentów – najlepszych praktyk i dobrze zdefiniowanych kryteriów kwalifikowalności oraz usystematyzowanych warunków sprawozdawczości, monitorowania i kontroli; domaga się sfinalizowania zasad przyznawania finansowania;

74.

oczekuje zatem, że w sprawozdaniu z zarządzania na temat wdrażania platformy współpracy z międzynarodowymi instrumentami finansowymi w zakresie łączenia znajdą się szczegółowe i spójne informacje w tym zakresie oraz że sprawozdanie to zapewni odpowiednią rolę EBI; wzywa Komisję do przedstawienia pełnego sprawozdania w sprawie skutków i wyników wdrażania instrumentów finansowych w kontekście platformy współpracy w zakresie łączenia;

75.

z zadowoleniem przyjmuje wsparcie EBI dla projektów, w różnych sektorach energetyki, ukierunkowanych na wzrost i miejsca pracy; przypomina o konieczności zachowania spójności z postępami w unijnej polityce energii i klimatu; zachęca EBI, aby w kontekście swojej nowej polityki energetycznej nadal wspierał, zarówno w UE, jak i poza nią, projekty na rzecz efektywności energetycznej i zrównoważonych źródeł energii odnawialnej, tym samym torując drogę gospodarce niskoemisyjnej;

76.

przypomina, że zorganizowana współpraca między organami UE (Komisją i EBI) a innymi instytucjami finansowymi jest jedynym skutecznym sposobem zapobiegania powielaniu działań;

77.

z zadowoleniem przyjmuje zaktualizowany protokół ustaleń uzgodniony między EBI a EBOR i odzwierciedlający gotowość UE do zwiększenia stopnia koordynacji i współpracy między tymi dwiema dużymi międzynarodowymi instytucjami finansowymi; zachęca również EBI do negocjowania oraz zawierania protokołów ustaleń z regionalnymi bankami rozwoju aktywnymi na jego obszarach działalności w celu wspierania efektu synergii, podziału kosztów oraz ryzyka, a także zapewnienia realnej gospodarce wystarczającego poziomu pożyczek;

78.

wzywa obie instytucje do podjęcia się możliwie najlepszej koordynacji operacyjnej pod względem komplementarności i podziału pracy, aby regularnie poszukiwać najlepszych możliwości i synergii oraz uzyskać optymalne efekty mnożnikowe podczas wspierania i realizowania celów polityki UE, z poszanowaniem ich przewagi komparatywnej i cech szczególnych;

79.

zachęca EBI i EBOR do wzbogacenia, na jak najwcześniejszym etapie (oceny ex ante lub identyfikacji etapów działania), ich wiedzy fachowej, do utrwalenia podejścia strategicznego i programowego w różnych obszarach interwencji, a zwłaszcza do zacieśnienia ich współpracy w zakresie instrumentów zarządzania ryzykiem (ryzykiem finansowym, operacyjnym czy krajowym) w celu wzmocnienia nadzoru ryzyka;

80.

z zadowoleniem przyjmuje nowy wspólny plan działania uzgodniony w listopadzie 2012 r. przez EBI, EBOR i Grupę Banku Światowego, mający na celu wspieranie ożywienia gospodarczego i wzrostu w Europie Środkowej i Wschodniej, odnotowując, że w planie działania przewidziano kwotę ponad 30 mld EUR jako wspólne zobowiązania na okres 2013–2014; zwraca się do EBI o przeznaczenie co najmniej 20 mld EUR, tak jak uzgodniono;

81.

ponownie proponuje, by Unia Europejska stała się członkiem EBI;

82.

wzywa EBI oraz innych powiązanych partnerów i zainteresowane strony do dalszego usprawnienia mechanizmów zarządzania poprzez między innymi opracowanie drobiazgowych i solidnych systemów monitorowania, sprawozdawczości i kontroli;

83.

z zadowoleniem przyjmuje potwierdzenie zaangażowania EBI na rzecz przejrzystości, którego wyrazem jest przystąpienie EBI do Międzynarodowej Inicjatywy na rzecz Przejrzystości Pomocy;

84.

domaga się, aby Bank zapewnił pełną niezależność i trwałą funkcjonalność jego mechanizmu rozpatrywania skarg;

85.

wzywa EBI do przestrzegania zapisów konwencji z Aarhus poprzez ustanowienie publicznego rejestru dokumentów w celu zagwarantowania prawa dostępu do dokumentów przewidzianego w traktatach UE; zwraca się do EBI o wypełnienie jego zobowiązania i upublicznienie rejestru, począwszy do 2014 r.;

86.

apeluje, by do następnego sprawozdania rocznego dołączono zestaw przekrojowych wskaźników skuteczności dotyczących wpływu operacji finansowych w głównych obszarach interwencji EBI, oczekiwanego efektu mnożnikowego w stosownych przypadkach oraz przesunięcia korzyści finansowych w finansowanych programach;

87.

przypomina o odpowiedzialności Banku w zakresie zwiększania przejrzystości przy wybieraniu pośredników finansowych i partnerów do współfinansowanych projektów oraz w odniesieniu do beneficjentów końcowych, a także zwraca uwagę na tę odpowiedzialność;

88.

uważa, że EBI powinien ograniczyć biurokrację, aby zapewnić skuteczniejsze i sprawniejsze przyznawanie funduszy;

89.

domaga się, by EBI jeszcze zwiększyło przejrzystość działalności pożyczkowej prowadzonej przez pośredników finansowych, poprzez składanie corocznych sprawozdań dotyczących pożyczek udzielanych MŚP, dostarczanie zbiorczych danych dotyczących poziomu wypłat dla MŚP, liczby MŚP objętych działaniami, średniej wysokości pożyczki oraz branż, którym udzielono wsparcia, zawierających ocenę dostępności pożyczek dla MŚP oraz ich efektywności;

90.

wzywa EBI do powstrzymania się od współpracy z pośrednikami finansowymi o złej reputacji, jeśli chodzi o przejrzystość, oszustwa, korupcję oraz oddziaływanie na środowisko i społeczeństwo; zachęca EBI do tworzenia partnerstw z pośrednikami finansowymi przestrzegającymi zasad przejrzystości i odpowiedzialności i posiadającymi trwałe powiązania z gospodarką lokalną w każdym kraju prowadzenia działalności; w związku z tym wzywa EBI do zapewnienia większej przejrzystości, szczególnie w dziedzinie pożyczek udzielanych przez pośredników, a także do zachowania jeszcze większej staranności, jeżeli chodzi o zapobieganie korzystaniu z rajów podatkowych, zapobieganie cenom transferowym, oszustwom podatkowym, uchylaniu się od opodatkowania oraz agresywnemu unikaniu opodatkowania lub jego planowaniu; wzywa do stworzenia powszechnie dostępnego zestawienia rygorystycznych kryteriów wyboru pośredników finansowych; wzywa EBI do pogłębiania współpracy z krajowymi publicznymi instytucjami kredytowymi w celu maksymalizacji pozytywnego wpływu jego programów finansowania na MŚP;

91.

wzywa EBI do niezwłocznego zaangażowania się w całościowy proces przeglądu jego strategii dotyczącej jurysdykcji niechętnych współpracy oraz należytego uwzględnienia aktualnej sytuacji w tym zakresie na szczeblu unijnym i międzynarodowym; wzywa tym samym EBI do dopilnowania, by wszystkie przedsiębiorstwa i instytucje finansowe biorące udział w jego projektach podawały do wiadomości publicznej udział własnościowy w jakiejkolwiek strukturze prawnej bezpośrednio lub pośrednio powiązanej z danym przedsiębiorstwem, w tym w funduszach powierniczych, fundacjach i rachunkach bankowych;

92.

apeluje ponadto o opracowanie wspólnie z Komisją publicznego wykazu wykluczonych pośredników finansowych w oparciu o ich historię w odniesieniu do przejrzystości, nadużyć, powiązań z jurysdykcjami rajów podatkowych oraz oddziaływania społecznego i środowiskowego;

93.

uważa, że EBI powinien bezwzględnie utrzymać swój rating na poziomie potrójnego „A”, ponieważ umożliwił mu on zaciągnięcie niskooprocentowanych pożyczek o wartości 71 mld EUR na międzynarodowych rynkach kapitałowych w 2012 r.; zachęca jednak EBI do wzmocnienia jego możliwości priorytetowego traktowania projektów o większej wartości dodanej i większym ryzyku;

94.

przypomina i podkreśla, jak w poprzednich latach, że konieczny jest ostrożnościowy nadzór bankowy nad EBI, i wzywa do przeprowadzenia analizy prawnej, która umożliwiłaby wskazanie możliwego rozwiązania tej kwestii;

95.

proponuje, aby ten nadzór regulacyjny był prowadzony:

96.

z zadowoleniem przyjmuje zachodzące w EBI zmiany dotyczące ogólnej zgodności z najlepszymi praktykami bankowymi; domaga się, by partnerzy EBI również stosowali najlepsze praktyki bankowe zgodne z prawem unijnym dotyczącym usług finansowych oraz gwarantujące stabilność rynku finansowego, w kontekście operacji EBI prowadzonych w UE i poza nią; domaga się, by EBI w swoim rocznym planie prac uwzględnił kontrolę jednego obszaru działalności w celu poświadczenia, że najlepsze praktyki bankowe są częścią wewnętrznych procedur pisemnych Banku;

97.

wzywa EBI do dalszego zwiększenia przejrzystości i dostępności jego działań, ocen i wyników, dzięki zapewnieniu lepszego dostępu do informacji, zarówno wewnętrznie poprzez umożliwienie pracownikom EBI uczestnictwa w odnośnych spotkaniach wewnętrznych EBI, jak i na zewnątrz, na przykład na stronie internetowej EBI;

98.

z zadowoleniem przyjmuje fakt, że EBI podjął działania w zakresie przeciwdziałania praniu pieniędzy i zwalczania finansowania terroryzmu oraz zwiększył zasoby jego funkcji zapewniania zgodności poprzez powołanie nowego kierownika ds. zgodności grupy; wzywa do regularnego informowania Parlamentu o wynikach przedstawianych w sprawozdaniu kierownika ds. zgodności grupy;

99.

wzywa EBI do prowadzenia sprawozdawczości w podziale na kraje w celu zwalczania finansowania nielegalnych działań; jest zdania, że aby zakwalifikować się do uzyskania finansowania EBI, wszyscy beneficjenci, zarówno korporacje, jak i pośrednicy finansowi, którzy są zarejestrowani w różnych jurysdykcjach, muszą być zobowiązani do ujawnienia w badanych rocznych sprawozdaniach finansowych krajowych informacji o ich wielkości sprzedaży, aktywach, pracownikach, zyskach i podatkach w każdym kraju, w którym prowadzą działalność; jest zdania, że beneficjenci muszą podać do wiadomości publicznej umowy zawierane z rządami przyjmującymi, a zwłaszcza ujawnić system podatkowy w każdym państwie, w którym prowadzą działalność;

100.

domaga się dostosowania środowiska kontroli do przyszłego zwiększenia liczby wniosków o finansowanie wynikających z podwyższenia kapitału EBI i z innych partnerstw finansowych, zwłaszcza jeśli chodzi o funkcje zarządzania ryzykiem;

101.

domaga się, aby EBI przedstawiał sprawozdania na temat statusu i postępów poczynionych w związku z wcześniejszymi zaleceniami wydanymi przez Parlament w poszczególnych sprawozdaniach rocznych, szczególnie na temat wpływu udzielanych przez niego pożyczek w różnych regionach jego działalności na wzrost gospodarczy oraz tworzenie miejsc pracy w tych regionach, a także w Unii Europejskiej, jak również na temat integracji gospodarczej Unii Europejskiej z państwami do niej kandydującymi i państwami sąsiadującymi;

102.

zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, Europejskiemu Bankowi Inwestycyjnemu oraz rządom i parlamentom państw członkowskich.

9.11.2017   

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 378/13

—

uwzględniając art. 225 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

—

uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1092/2010 z dnia 24 listopada 2010 r. w sprawie unijnego nadzoru makroostrożnościowego nad systemem finansowym i ustanowienia Europejskiej Rady ds. Ryzyka Systemowego (1),

—

uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1093/2010 z dnia 24 listopada 2010 r. w sprawie ustanowienia Europejskiego Urzędu Nadzoru (Europejskiego Urzędu Nadzoru Bankowego) (2),

—

uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1094/2010 z dnia 24 listopada 2010 r. w sprawie ustanowienia Europejskiego Urzędu Nadzoru (Europejskiego Urzędu Nadzoru Ubezpieczeń i Pracowniczych Programów Emerytalnych) (3),

—

uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1095/2010 z dnia 24 listopada 2010 r. w sprawie ustanowienia Europejskiego Urzędu Nadzoru (Europejskiego Urzędu Nadzoru Giełd i Papierów Wartościowych) (4),

—

uwzględniając rozporządzenie Rady (UE) nr 1096/2010 z dnia 17 listopada 2010 r. w sprawie powierzenia Europejskiemu Bankowi Centralnemu szczególnych zadań w zakresie funkcjonowania Europejskiej Rady ds. Ryzyka Systemowego (5),

—

uwzględniając dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2010/78/UE z dnia 24 listopada 2010 r. w sprawie zmiany dyrektyw 98/26/WE, 2002/87/WE, 2003/6/WE, 2003/41/WE, 2003/71/WE, 2004/39/WE, 2004/109/WE, 2005/60/WE, 2006/48/WE, 2006/49/WE i 2009/65/WE w odniesieniu do uprawnień Europejskiego Urzędu Nadzoru (Europejskiego Urzędu Nadzoru Bankowego), Europejskiego Urzędu Nadzoru (Europejskiego Urzędu Nadzoru Ubezpieczeń i Pracowniczych Programów Emerytalnych) oraz Europejskiego Urzędu Nadzoru (Europejskiego Urzędu Nadzoru Giełd i Papierów Wartościowych) (6),

—

uwzględniając swe stanowisko z dnia 12 września 2013 r. w sprawie wniosku dotyczącego rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady zmieniającego rozporządzenie (UE) nr 1093/2010 w sprawie ustanowienia Europejskiego Urzędu Nadzoru (Europejskiego Urzędu Nadzoru Bankowego) w odniesieniu do jego powiązania z rozporządzeniem Rady (UE) nr …/… powierzającym Europejskiemu Bankowi Centralnemu szczególne zadania w odniesieniu do polityki związanej z nadzorem ostrożnościowym nad instytucjami kredytowymi (7),

—

uwzględniając swoje stanowisko z dnia 12 września 2013 r. w sprawie przyjęcia rozporządzenia Rady (UE) nr …/2013 powierzającego Europejskiemu Bankowi Centralnemu szczególne zadania w odniesieniu do polityki związanej z nadzorem ostrożnościowym nad instytucjami kredytowymi (8),

—

uwzględniając sprawozdanie Komisji Gospodarczej i Monetarnej z dnia 3 czerwca 2010 r. w sprawie wniosku dotyczącego rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającego Europejski Urząd Nadzoru Bankowego (9) oraz swe stanowisko z dnia 22 września 2010 r. w sprawie tego wniosku (10),

—

uwzględniając sprawozdanie Komisji Gospodarczej i Monetarnej z dnia 3 czerwca 2010 r. w sprawie wniosku dotyczącego rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającego Europejski Urząd Nadzoru Ubezpieczeń i Pracowniczych Programów Emerytalnych (11) oraz swoje stanowisko z dnia 22 września 2010 r. w sprawie tego wniosku (12),

—

uwzględniając sprawozdanie Komisji Gospodarczej i Monetarnej z dnia 3 czerwca 2010 r. w sprawie wniosku dotyczącego rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającego Europejski Urząd Nadzoru Giełd i Papierów Wartościowych (13) oraz swoje stanowisko z dnia 22 września 2010 r. w sprawie tego wniosku (14),

—

uwzględniając sprawozdanie Komisji Gospodarczej i Monetarnej z dnia 18 maja 2010 r. w sprawie wniosku dotyczącego dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady zmieniającej dyrektywy 98/26/WE, 2002/87/WE, 2003/6/WE, 2003/41/WE, 2003/71/WE, 2004/39/WE, 2004/109/WE, 2005/60/WE, 2006/48/WE, 2006/49/WE i 2009/65/WE w odniesieniu do uprawnień Europejskiego Organu Nadzoru Bankowego, Europejskiego Organu Nadzoru Ubezpieczeń i Pracowniczych Programów Emerytalnych oraz Europejskiego Organu Nadzoru Giełd i Papierów Wartościowych (15) oraz swoje stanowisko z dnia 22 września 2010 r. w sprawie tego wniosku (16),

—

uwzględniając sprawozdanie Komisji Gospodarczej i Monetarnej z dnia 25 maja 2010 r. w sprawie wniosku dotyczącego rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady dotyczącego wspólnotowego nadzoru makroostrożnościowego nad systemem finansowym i ustanawiającego Europejską Radę ds. Ryzyka Systemowego (17) oraz swoje stanowisko z dnia 22 września 2010 r. w sprawie tego wniosku (18),

—

uwzględniając sprawozdanie Komisji Gospodarczej i Monetarnej z dnia 25 maja 2010 r. w sprawie wniosku dotyczącego rozporządzenia Rady powierzającego Europejskiemu Bankowi Centralnemu szczególne zadania dotyczące funkcjonowania Europejskiej Rady ds. Ryzyka Systemowego (19) oraz swoje stanowisko z dnia 22 września 2010 r. w sprawie tego wniosku (20),

—

uwzględniając opinię Komisji Gospodarczej i Monetarnej z dnia 1 marca 2013 r. w sprawie absolutorium z wykonania budżetu Europejskiego Urzędu Nadzoru Bankowego za rok budżetowy 2011,

—

uwzględniając opinię Komisji Gospodarczej i Monetarnej z dnia 1 marca 2013 r. w sprawie absolutorium z wykonania budżetu Europejskiego Urzędu Nadzoru Ubezpieczeń i Pracowniczych Programów Emerytalnych za rok budżetowy 2011,

—

uwzględniając opinię Komisji Gospodarczej i Monetarnej z dnia 1 marca 2013 r. w sprawie absolutorium z wykonania budżetu Europejskiego Urzędu Nadzoru Giełd i Papierów Wartościowych za rok budżetowy 2011,

—

uwzględniając opinię Komisji Gospodarczej i Monetarnej z dnia 5 września 2013 r. w sprawie projektu budżetu ogólnego Unii Europejskiej na rok budżetowy 2014 – wszystkie sekcje,

—

uwzględniając podstawowe zasady efektywnego nadzoru bankowego zatwierdzone przez Bazylejski Komitet Nadzoru Bankowego w dniach 13–14 września 2012 r. (21),

—

uwzględniając kluczowe właściwości skutecznych systemów restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji instytucji finansowych Rady Stabilności Finansowej opublikowane w październiku 2011 r.,

—

uwzględniając zasady wzorcowych praktyk w zakresie kolegiów organów nadzoru wydane przez Bazylejski Komitet Nadzoru Bankowego w październiku 2010 r. (22),

—

uwzględniając wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 22 stycznia 2014 r. w sprawie C-270/12 Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej przeciwko Radzie Unii Europejskiej i Parlamentowi Europejskiemu,

—

uwzględniając art. 42 i 48 Regulaminu,

—

uwzględniając sprawozdanie Komisji Gospodarczej i Monetarnej (A7-0133/2014),

A.

mając na uwadze, że kryzys finansowy pokazał, że nieodpowiednie zarządzanie ryzykiem, niedostateczny, nierówny i rozdrobniony nadzór nad rynkami finansowymi przyczyniły się do niestabilności finansowej i braku ochrony konsumentów w sektorze usług finansowych;

B.

mając na uwadze, że Parlament Europejski zdecydowanie popierał utworzenie Europejskich Urzędów Nadzoru (EUN), zapewnił im szersze uprawnienia w zakresie koordynacji i bezpośredniego nadzoru, a także że jest zdania, iż EUN są głównymi podmiotami w tworzeniu stabilnych i bezpieczniejszych rynków finansowych, oraz że Unia potrzebuje silniejszego i lepiej skoordynowanego nadzoru na swym poziomie;

C.

mając na uwadze, że stworzenie Europejskiego Systemu Nadzoru Finansowego (ESNF) poprawiło jakość i spójność nadzoru finansowego na rynku wewnętrznym; mając na uwadze, że jest to proces ewolucyjny, w którym członkowie rad organów nadzoru powinni skupić się na wartościach, na których opiera się Unia, oraz jej interesach;

D.

mając na uwadze, że od czasu utworzenia ESNF nadzór mikroostrożnościowy w Unii rozwija się szybciej niż nadzór makroostrożnościowy;

E.

mając na uwadze, że uprawnienia w zakresie nadzoru mikro- i makroekonomicznego są skoncentrowane w rękach Europejskiego Banku Centralnego (EBC), który musi podejmować odpowiednie działania, aby unikać konfliktów interesów w związku z zadaniami EBC w zakresie polityki pieniężnej;

F.

mając na uwadze, że EUN powinny zapobiegać fragmentaryzacji rynków finansowych w Unii;

G.

mając na uwadze, że do zadań EUN należy między innymi zapewnianie zbieżności i wsparcia w podnoszeniu jakości bieżącego nadzoru, a także że istnieje potrzeba opracowania wskaźników osiągnięć skoncentrowanych na wynikach przestrzegania obowiązujących przepisów osiąganych w ramach bieżącego nadzoru;

H.

mając na uwadze, że EUN zasadniczo wykonały powierzony im mandat, uczestnicząc w procedurach ustawodawczych i proponując normy techniczne;

I.

mając na uwadze, że chociaż rozporządzenia ustanawiające EUN są niemal identyczne, ich zakres wyewoluował w rozbieżny sposób;

J.

mając na uwadze, że jeśli chodzi o regulacyjne standardy techniczne lub wykonawcze standardy techniczne Komisja jest odpowiedzialna za przyjmowanie, z poprawkami lub bez, projektów przedstawianych przez EUN, i że winna przedstawić szczegółowe uzasadnienie w razie odstępstwa od projektu;

K.

mając na uwadze, że okazało się, iż objęcie agencji ratingowych bezpośrednim nadzorem przez Europejski Urząd Nadzoru Giełd i Papierów Wartościowych (EUNGiPW) może poprawić jakość nadzoru w tej dziedzinie;

L.

mając na uwadze, że regulacyjne standardy techniczne są przyjmowane jako akty delegowane i w dziedzinach, w których EUN mają większe doświadczenie techniczne, gwarantują zaangażowanie ich w sporządzanie ustawodawstwa na niższym poziomie;

M.

mając na uwadze, że zgodnie z ust. 2 wspólnego porozumienia w sprawie aktów delegowanych zawartego między Parlamentem Europejskim, Radą i Komisją Europejską te trzy instytucje współpracują ze sobą w całym okresie trwania procedury przyjmowania aktów delegowanych w celu zapewnienia sprawnego wykonywania przekazanych uprawnień oraz skutecznej kontroli tych uprawnień przez Parlament i Radę;

N.

mając na uwadze, że stworzenie jednolitego mechanizmu nadzorczego było kolejnym istotnym krokiem w kierunku spójnego nadzoru nad bankami w strefie euro i w innych uczestniczących państwach członkowskich;

O.

mając na uwadze, że stworzenie jednolitego mechanizmu nadzorczego ma istotne znaczenie dla organizacji instytucjonalnej nadzoru mikro- i makroostrożnościowego w UE, przy uwzględnieniu uprawnień nadanych EBC w tym zakresie;

P.

mając na uwadze, że Europejska Rada ds. Ryzyka Systemowego (ERRS) dostarczała na potrzeby procesu ustawodawczego przydatne zalecenia makroekonomiczne w dziedzinie funduszy rynku pieniężnego, wymogów kapitałowych, dyrektywy w sprawie kredytów hipotecznych lub symetrycznych, długoterminowych środków gwarancyjnych w dyrektywie Wypłacalność II (23), które Komisja i współustawodawcy uwzględnili tylko częściowo;

Q.

mając na uwadze, że ERRS nie pełni obowiązkowej roli w procesie legislacyjnym, nawet w kwestiach makroekonomicznych;

R.

mając na uwadze, że Naukowy Komitet Doradczy odegrał istotną i konstruktywną rolę w kształtowaniu programu działań ERRS, w szczególności dzięki zachęceniu jej do skoncentrowania się na kontrowersyjnych kwestiach o podstawowym znaczeniu;

S.

mając na uwadze, że niektóre propozycje ERRS mogły zostać uwzględnione przez współustawodawców lub Komisję jedynie w przypadku, gdyby zostały wydane na wcześniejszym etapie procesu legislacyjnego;

T.

mając na uwadze, że ERRS powstała podczas kryzysu finansowego, aby zapobiec dalszemu jego rozwojowi i zachować stabilność finansową;

U.

mając na uwadze, że w wydawanych oświadczeniach ERRS nigdy nie wspomniała o ryzyku systemowym wynikającym z utrzymywania przez zbyt długi czas bardzo niskich stóp procentowych;

V.

mając na uwadze, że polityka pieniężna może mieć istotny wpływ na powstanie bańki kredytowej oraz cenowej w odniesieniu do składnika majątku, a zatem może dojść do konfliktu interesów między polityką pieniężną EBC a działaniami ERRS;

W.

mając na uwadze, że zgodnie z początkowymi wnioskami Komisji ERRS miała mieć ponad dwukrotnie więcej pracowników, ile faktycznie obecnie zatrudnia, oraz że fluktuacja wykwalifikowanego personelu ma negatywny wpływ na jej funkcjonowanie;

X.

mając na uwadze, że oświadczenia ERRS na temat rozporządzenia w sprawie infrastruktury rynku europejskiego nie zostały uwzględnione przez EUNGiPW;

Y.

mając na uwadze, że ERRS utworzona poza EBC nie mogłaby, zgodnie z art. 130 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE) zwracać się do EBC w opiniach, zaleceniach lub ostrzeżeniach;

Z.

mając na uwadze, że struktura ERRS i rozmiar jej organu decyzyjnego niekorzystnie wpływają na sprawność procesu decyzyjnego;

AA.

mając na uwadze, że zgodnie z zaleceniem ERRS 2011/3 banki centralne powinny odgrywać wiodącą rolę w ramach nadzoru makroostrożnościowego, oraz że w związku z tym przedstawiciele banków centralnych muszą należeć do organów decyzyjnych ERRS;

AB.

mając na uwadze, że członkostwo w ERRS w dużej mierze koncentruje się na bankach centralnych, które odgrywają istotną rolę, ale mają również podobne perspektywy;

AC.

mając na uwadze, że najistotniejsze części ustawodawstwa sektorowego, które nadają konkretne uprawnienia trzem EUN nie weszły jeszcze w życie, co uniemożliwia równomierne wypełnianie zadań przez wszystkie trzy EUN;

AD.

mając na uwadze, że ustawodawstwo odnoszące się do rynków finansowych, usług finansowych i produktów finansowych jest w dużym stopniu rozdrobnione, a mnogość tekstów prawnych prowadzi do powstawania luk, powielania obowiązków sprawozdawczych, rozbieżności instytucjonalnych i kolizji regulacji, co może mieć niezamierzone skutki i wywierać negatywny wpływ na realną gospodarkę;

AE.

mając na uwadze, że Stany Zjednoczone utworzyły federalny Urząd Ochrony Finansowej Konsumenta dysponujący silnym mandatem;

AF.

mając na uwadze, że przejrzystość i niezależność stanowią istotne elementy dobrego zarządzania, oraz że ważne jest zwiększenie przejrzystości pracy EUN i zapewnianie im większej niezależności;

AG.

mając na uwadze, że nawet jeżeli EUN działają zasadniczo w sposób przejrzysty podając informacje na swoich stronach internetowych, istnieje potrzeba zwiększenia przejrzystości ich prac oraz poczynienia większych postępów w zakresie poradnictwa i propozycji, jak również lepszego informowania na temat grup zadaniowych, grup roboczych itp.;

AH.

mając na uwadze, że Komisja jest oficjalnie i nieoficjalnie zaangażowana w działanie EUN, a takie zaangażowanie powinno być przejrzyste, ponadto rolę Komisji należy dostosować do roli odgrywanej przez Parlament i Radę, aby niezależność EUN nie była poddawana w wątpliwość;

AI.

mając na uwadze, że korzyści wynikające z wkładu grup zainteresowanych stron w działanie EUN wydają się być ograniczone;

AJ.

mając na uwadze, że większa przejrzystość ma ogromne znaczenie dla grup zainteresowanych stron jeżeli chodzi o stworzenie dobrze przemyślanych i praktycznych zasad funkcjonowania rynnków finansowych, a współpraca z uczestnikami rynku byłaby znacznie sprawniejsza, gdyby skład tych grup był bardziej przejrzysty oraz gdyby każdej grupie przydzielono szczegółowe zadania;

AK.

mając na uwadze, że EUN powinny wspierać Komisję dzięki przejrzystemu udostępnianiu swojej wiedzy fachowej w zakresie usług finansowych;

AL.

mając na uwadze, że EUN powinny wspierać Komisję i współustawodawców przez dokonywanie oceny, w jakim stopniu ustawodawstwo jest zgodne z celami regulacyjnymi, a w interesie przejrzystości powinny podawać te oceny do wiadomości publicznej; EUN powinny przedstawiać formalne opinie dotyczące proponowanego ustawodawstwa unijnego oraz dokonywać oceny siły dowodów i analiz zawartych w ocenie skutków regulacji;

AM.

mając na uwadze, że w sprawie C-270/12 orzeczenie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej wskazało na potencjalnie szerszy zakres działalności ESNF na mocy art. 114 TFUE w stosunku do dominującej wykładni orzeczenia w sprawie C-9/56 Meroni (24) w czasie utworzenia ESNF, dlatego też Komisja powinna ocenić potencjalne skutki takiego stanu rzeczy w przeprowadzanej wkrótce ocenie ESNF;

AN.

mając na uwadze, że nadzór sprawowany przez EBC nad konglomeratami finansowymi działającymi w sektorze bankowym i w sektorze ubezpieczeń jest ograniczony podstawą prawną jednolitego mechanizmu nadzorczego;

AO.

mając na uwadze, że utworzenie jednolitego mechanizmu nadzorczego modyfikuje podstawowy system nadzorczy ESNF i wprowadza pewną asymetrię pomiędzy poszczególnymi organami oraz ich zakresem nadzoru;

AP.

mając na uwadze, że wraz z wejściem w życie jednolitego mechanizmu nadzorczego szczególnego znaczenia nabrało unikanie arbitrażu nadzorczego, zagwarantowanie równych szans i zapewnienie sprawnego działania rynku wewnętrznego bez zaburzeń, przy jednoczesnym zachowaniu podstawowych swobód;

AQ.

mając na uwadze, że EBC i EUN stosują różne standardy sprawozdawczości i zachowują różne odstępy czasu między sprawozdaniami, a utworzenie jednolitego mechanizmu nadzorczego może nieść ze sobą ryzyko powielania wymogów w zakresie sprawozdawczości, jeżeli organy krajowe nie będą prowadzić wystarczającej współpracy z jednolitym mechanizmem nadzorczym i EUN;

AR.

mając na uwadze, że rzadko wykorzystywano prawo do prowadzenia dochodzeń w sprawie domniemanych naruszeń prawa unijnego oraz możliwość prowadzenia wiążących mediacji, a także że EUN dysponują jedynie bardzo ograniczonymi możliwościami wszczynania dochodzeń w sprawie domniemanych naruszeń prawa przez właściwe organy krajowe;

AS.

mając na uwadze, że w kwestii możliwych przypadków naruszenia prawa europejskiego decyzje, które mają wpływ krajowe organy nadzoru, są podejmowane przez krajowe organy nadzoru w ramach rad organów nadzoru EUN;

AT.

mając na uwadze, że na skutek wiążących uprawnień Europejskich Urzędów Nadzoru w zakresie mediacji uzyskano szereg przydatnych rozwiązań między krajowymi organami nadzoru;

AU.

mając na uwadze, że dla przedstawicieli krajowych oddzielenie roli przewodniczenia właściwemu krajowemu organowi od roli uczestniczenia w europejskim procesie decyzyjnym okazało się trudne i stanowiło wyzwanie dla ich zdolności pełnego zastosowania się do wymogu niezależnego i obiektywnego działania wyłącznie w interesie całej Unii zgodnie z art. 42 rozporządzeń w sprawie EUN;

AV.

mając na uwadze, że wzajemny nacisk partnerów nie zadziałał tak, jak przewidywano przy początkowym planowaniu działania EUN, oraz że należy umożliwić tym urzędom wzajemne stymulowanie swego rozwoju;

AW.

mając na uwadze, że niektóre EUN nadal usiłują uzyskać informacje niezbędne w ramach prowadzonych prze nie prac w pożądanej formie, oraz mając na uwadze, że Europejski Urząd Nadzoru Bankowego (EUNB) musiał przeprowadzić testy warunków skrajnych, jednak w niektórych przypadkach nie posiadały niezbędnych uprawnień do gromadzenia danych niezbędnych do przeprowadzenia testów ani uprawnień do zweryfikowania danych, które wydawały się nie dość precyzyjne;

AX.

mając na uwadze, że EUN mogą wstrzymywać się od kierowania pewnych koniecznych wniosków o przekazanie informacji, spodziewając się ich odrzucenia w radach organów nadzoru;

AY.

mając na uwadze, że uzgodnione niedawno ustawodawstwo umocniło uprawnienia EUN w zakresie badania przypadków domniemanego naruszania prawa unijnego lub niestosowania się do jego przepisów, które nakładają na właściwe organy obowiązek udzielenia właściwym EUN wszelkich informacji uznawanych za niezbędne, w tym informacji na temat tego, jak ustawodawstwo jest stosowane zgodnie z prawem unijnym;

AZ.

mając na uwadze, że w trakcie tworzenia jednolitego mechanizmu nadzorczego poczyniono pewien postęp, przyznając EUNB uprawnienia niezbędne do bezpośredniego uzyskiwania informacji, ale że uprawnienia te należy udzielić innym EUN;

BA.

mając na uwadze, że wytyczne okazały się użytecznym i niezbędnym narzędziem służącym wypełnianiu luk w uregulowaniach, w przypadkach gdy w ustawodawstwie sektorowym nie przewidziano uprawnień dla EUN;

BB.

mając na uwadze, że EUN posiadają stosowny mandat, aby kontrolować wdrażanie prawa unijnego w państwach członkowskich, ale nie mają zasobów umożliwiających przeprowadzenie oceny faktycznego egzekwowania tego prawa;

BC.

mając na uwadze, że dyrektywa MiFID I (25) została wdrożona we wszystkich państwach członkowskich, jednak niektóre państwa członkowskie odmawiają stosowania i wdrażania przepisów dotyczących ochrony konsumenta w praktyce;

BD.

mając na uwadze, że udział przedstawicieli EUN w kolegiach organów nadzoru usprawnił działanie tych kolegiów, ale że osiągnęły one umiarkowane postępy w umacnianiu zbieżności nadzoru;

BE.

mając na uwadze, że podział praw głosu w radach organów nadzoru EUN nie jest proporcjonalny do wielkości danego państwa członkowskiego, która to zasada obowiązuje w EBC i w innych agencjach europejskich;

BF.

mając na uwadze, że zmiany pierwotnego systemu głosowania EUNB, który okazał się być sprawiedliwy dla państw członkowskich oraz zapewnił optymalne warunki funkcjonowania EUN były ustępstwem na rzecz niektórych państw członkowskich i utrudniły procesy decyzyjne w radzie organów nadzoru;

BG.

mając na uwadze, że podczas mianowania przewodniczących EUN trzeba unikać dyskryminacji ze względu na wiek i płeć, oraz że takie podejście należy nagłośnić w całej Unii;

BH.

mając na uwadze, że przewodniczący, dyrektor wykonawczy oraz członkowie rady organów nadzoru oraz zarządów powinni być uprawnieni do podejmowania niezależnych działań wyłącznie w interesie Unii;

BI.

mając na uwadze, że niektóre organy nadzoru z państw członkowskich miały trudności z wygospodarowaniem środków na wpłatę obowiązkowych składek do budżetów EUN;

BJ.

mając na uwadze, że obowiązkowe składki państw członkowskich są sprzeczne z niezależnością EUN;

BK.

mając na uwadze, że EUN poinformowały o trudnościach w zatrudnianiu personelu o odpowiednim doświadczeniu zawodowym, w związku z czym realizacja ich mandatu jest ograniczona, jako że dostępne zasoby i personel nie są wystarczające, aby wykonać wymagane zadania;

BL.

mając na uwadze, że obecny, oparty na rozwiązaniu mieszanym sposób finansowania EUN jest nieelastyczny, powoduje obciążenie administracyjne i stanowi zagrożenie dla niezależności agencji;

BM.

mając na uwadze, że mandat regulacyjny do opracowywania aktów wykonawczych i delegowanych był priorytetem na etapie tworzenia EUN i oznaczał nieproporcjonalne obciążenie pracą tych urzędów w stosunku do ich pozostałych obowiązków;

BN.

mając na uwadze, że EUN nie mogły przeznaczyć wystarczających zasobów na podstawową funkcję dokonywania analizy gospodarczej rynków finansowych (zgodnie z zaleceniami art. 8 ust. 1 lit. g) rozporządzenia (UE) nr 1093/2010, rozporządzenia (UE) nr 1094/2010 i rozporządzenia (UE) nr 1095/2010), co stanowi podstawę opracowywania przepisów wysokiej jakości;

BO.

mając na uwadze, że mandat do sporządzenia wspólnego sprawozdania w sprawie tendencji konsumenckich wymaga, aby wszystkie państwa członkowskie gromadziły informacje na temat tych tendencji;

BP.

mając na uwadze, że EUNB w dalszym ciągu nie posiada podstawy prawnej w dyrektywie w sprawie usług płatniczych oraz dyrektywie w sprawie kredytu konsumenckiego (26) i in.;

BQ.

mając na uwadze, że część uczestników rynku uznała niektóre wymogi nałożone przez EUN na wszystkich uczestników rynku za uciążliwe, nieodpowiednie i nieproporcjonalne do wielkości i modelu biznesowego zainteresowanych stron, a prawodawstwo sektorowe nie zawsze oferuje wystarczającą elastyczność dla stosowania prawa unijnego;

BR.

mając na uwadze, że EBC jest uprawniony do uczestniczenia w grupach roboczych Rady, podczas gdy EUN są w znacznej mierze pomijane, jeśli chodzi o uczestnictwo w formalnym procesie decyzyjnym;

BS.

mając na uwadze, że w obszarze ochrony konsumentów wysiłki, zmobilizowane zasoby i osiągnięcia EUN różniły się, przy czym w przypadku EUNB były zasadniczo niewielkie;

BT.

mając na uwadze, że u źródeł obecnego kryzysu leży słaby ład korporacyjny i system ujawniania;

BU.

mając na uwadze, że nowe bazylejskie zasady nadzoru obejmują dwie nowe zasady dotyczące ładu korporacyjnego oraz przejrzystości i ujawniania;

BV.

mając na uwadze, że nieuczciwa sprzedaż i konkurencja oraz pogoń za rentą mogą przynieść szkodę konsumentom;

BW.

mając na uwadze, że Europejski Urząd Nadzoru Ubezpieczeń i Pracowniczych Programów Emerytalnych (EUNUiPPE) oraz EUNB nie przedstawiły znaczących sprawozdań dotyczących tendencji wśród konsumentów;

BX.

mając na uwadze, że obiecany przez prezesa EBC Maria Draghiego raport ERRS na temat stabilności finansowej nadal nie został opublikowany;

BY.

mając na uwadze potrzebę podejmowania decyzji w sprawie kwestii ochrony konsumenta wymaga analogicznego poziomu wiedzy fachowej wśród wszystkich członków EUN, nawet jeżeli niektórzy z nich nie posiadają równoległego mandatu w państwie członkowskim, z którego pochodzą;

BZ.

mając na uwadze, że obowiązujące klauzule ochronne zawarte w art. 38 ust. 1 rozporządzenia (UE) nr 1093/2010, rozporządzenia (UE) nr 1094/2010 i rozporządzenia (UE) nr 1095/2010 ograniczają możliwości mediacji zgodnie z art. 18 i 19 tych rozporządzeń, zatem w szczególności w przypadkach restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji grup transgranicznych zgodnie z dyrektywą w sprawie naprawy i restrukturyzacji oraz uporządkowanej likwidacji banków, ostateczne uprawnienia decyzyjne zachowuje to państwo członkowskie, które ponosi odpowiedzialność budżetową za wspomniane instytucje;

1.

zwraca się do Komisji o przedłożenie Parlamentowi w terminie do dnia 1 lipca 2014 r. wniosków ustawodawczych dotyczących przeglądu rozporządzeń (UE) nr 1092/2010, (UE) nr 1093/2010, (UE) nr 1094/2010, (UE) nr 1095/2010 i (UE) nr 1096/2010 zgodnie ze szczegółowymi zaleceniami zawartymi w załączniku do niniejszego projektu sprawozdania, w oparciu o doświadczenie zdobyte od momentu utworzenia EUN oraz w oparciu o dogłębną analizę podstawy prawnej i dostępnych alternatyw dla art. 114 TFUE, w tym ostatnie orzecznictwo;

2.

potwierdza, że zalecenia te są zgodne z prawami podstawowymi i zasadą pomocniczości;

3.

uważa, że skutki finansowe wymaganych wniosków muszą być pokryte z odpowiednich unijnych środków budżetowych (biorąc pod uwagę możliwość pobierania opłat przez EUN od podmiotów objętych ich nadzorem);

4.

zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji oraz szczegółowych zaleceń zawartych w załączniku Komisji oraz Radzie.

9.11.2017   

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 378/27

—

uwzględniając art. 1, 10 i 16 Traktatu o Unii Europejskiej (TUE), a także art. 15 i 298 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE),

—

uwzględniając art. 11 TUE i spoczywający na instytucjach obowiązek prowadzenia otwartego, przejrzystego i regularnego dialogu z przedstawicielami stowarzyszeń i organizacji społeczeństwa obywatelskiego,

—

uwzględniając Kartę praw podstawowych Unii Europejskiej, w szczególności jej art. 41 (prawo do dobrej administracji) i art. 42 (prawo dostępu do dokumentów),

—

uwzględniając rozporządzenie (WE) nr 1049/2001 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 30 maja 2001 r. w sprawie publicznego dostępu do dokumentów Parlamentu Europejskiego, Rady i Komisji (1),

—

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE, Euratom) nr 1700/2003 z dnia 22 września 2003 r. zmieniające rozporządzenie (EWG, Euratom) nr 354/83 dotyczące udostępnienia do wglądu publicznego historycznych materiałów archiwalnych Europejskiej Wspólnoty Gospodarczej i Europejskiej Wspólnoty Energii Atomowej (2),

—

uwzględniając swoją rezolucję z dnia 14 września 2011 r. w sprawie publicznego dostępu do dokumentów (art. 104 ust. 7 Regulaminu) w latach 2009-2010 (3),

—

uwzględniając orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej oraz Sądu w sprawie dostępu do dokumentów, w szczególności wyroki Trybunału Sprawiedliwości w sprawach: Access Info Europe (sprawa C-280/11 P), Donau Chemie (C-536/11), IFAW przeciwko Komisji (C-135/11) (4), My Travel (C-506/08 P), Turco (sprawy połączone C-39/05 P oraz C-52/05 P), oraz wyroki Sądu w sprawach In ‘t Veld przeciwko Radzie (T-529/09), Niemcy przeciwko Komisji (T-59/09), EnBW przeciwko Komisji (T-344/08), Sviluppo Globale (T-6/10), Internationaler Hilfsfonds (T-300/10), European Dynamics (T-167/10), Jordana (T-161/04) i CDC (T-437/08),

—

uwzględniając wniosek Komisji z dnia 30 kwietnia 2008 r. dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie publicznego dostępu do dokumentów Parlamentu Europejskiego, Rady i Komisji (COM(2008)0229),

—

uwzględniając wniosek Komisji z dnia 20 marca 2011 r. dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 1049/2001 w sprawie publicznego dostępu do dokumentów Parlamentu Europejskiego, Rady i Komisji (COM(2011)0137),

—

uwzględniając Konwencję Rady Europy o dostępie do dokumentów urzędowych z 2008 r.,

—

uwzględniając roczne sprawozdania Rady, Komisji i Parlamentu Europejskiego za lata 2011 i 2012 w sprawie dostępu do dokumentów zgodnie z art. 17 rozporządzenia (WE) nr 1049/2001,

—

uwzględniając porozumienie ramowe w sprawie stosunków między Parlamentem Europejskim a Komisją Europejską z 2010 r.,

—

uwzględniając porozumienie międzyinstytucjonalne zawarte w dniu 20 listopada 2002 r. między Parlamentem Europejskim a Radą dotyczące dostępu Parlamentu Europejskiego do newralgicznych informacji Rady z zakresu polityki bezpieczeństwa i obrony,

—

uwzględniając swoje rezolucje: z dnia 12 września 2013 r. w sprawie sprawozdania rocznego z działalności Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich w 2012 r. (5) oraz z dnia 17 grudnia 2009 r. w sprawie konieczności poprawy ram prawnych dotyczących dostępu do dokumentów po wejściu w życie traktatu lizbońskiego, rozporządzenie (WE) nr 1049/2001 (6),

—

uwzględniając sprawozdanie roczne Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich za rok 2012,

—

uwzględniając art. 48 oraz art. 104 ust. 7 Regulaminu,

—

uwzględniając sprawozdanie Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych (A7-0148/2014),

A.

mając na uwadze, że postanowienia Traktatu z Lizbony obowiązują od czterech lat; mając na uwadze, że art. 15 TFUE ustanawia ramy konstytucyjne dla przejrzystości instytucjonalnej UE i ustanawia podstawowe prawo dostępu do dokumentów instytucji, organów, urzędów i agencji UE dla obywateli UE oraz wszelkich osób fizycznych lub prawnych przebywających na terenie państw członkowskich lub mających w nich siedzibę; mając na uwadze, że prawo to powinno być wdrażane w zgodzie z zasadami i ograniczeniami ogólnymi ustanowionymi w ramach rozporządzeń przyjętych przez Parlament i Radę;

B.

mając na uwadze, że art. 298 TFUE przewiduje otwartą, skuteczną i niezależną administrację europejską;

C.

mając na uwadze, że zgodnie z ogólną zasadą dostęp do dokumentów ustawodawczych powinien być zapewniony w pełni, a wyjątki dotyczące dokumentów nieustawodawczych należy zawęzić;

D.

mając na uwadze, że przejrzystość jest niezbędna dla demokratycznej Unii Europejskiej obywateli, w ramach której będą mogli oni w pełni uczestniczyć w procesie demokratycznym i sprawować kontrolę publiczną; mając na uwadze, że przejrzysta administracja jest korzystna dla interesów obywateli, dla zwalczania korupcji oraz dla legitymacji systemu politycznego i prawodawstwa Unii;

E.

mając na uwadze, że publiczny dostęp do dokumentów to podstawowy element prawdziwej demokracji;

F.

mając na uwadze, że obywatele zdrowego systemu demokratycznego nie powinni być zmuszeni do polegania na osobach zgłaszających nieprawidłowości w celu zapewnienia przejrzystości kompetencji i działań ich rządów;

G.

mając na uwadze, że obywatele mają prawo wiedzieć, jaki jest proces podejmowania decyzji, jak działają ich przedstawiciele, a także rozliczać ich i otrzymywać informacje, jak są przydzielane i na co są wydawane publiczne pieniądze;

H.

mając na uwadze, że prawodawstwo UE w zakresie dostępu do dokumentów nadal nie jest prawidłowo stosowane przez administrację Unii; mając na uwadze, że wyjątki wskazane w rozporządzeniu (WE) nr 1049/2001 są stosowane przez administrację rutynowo a nie w drodze wyjątku;

I.

mając na uwadze, że zgodnie z orzecznictwem, w przypadku gdy dana instytucja zdecyduje się odmówić udzielenia dostępu do dokumentu, o którego ujawnienie się do niej zwrócono, jest ona zasadniczo zobowiązana wyjaśnić, w jaki sposób dostęp do tego dokumentu mógłby stanowić konkretne i rzeczywiste naruszenie interesu chronionego wyjątkiem określonym w art. 4 rozporządzenia (WE) nr 1049/2001, na który instytucja ta się powołuje (zob. In ‘t Veld przeciwko Radzie  (7));

J.

mając na uwadze, że konkretne i przewidywalne naruszenie rozpatrywanego interesu nie może być też wykazane poprzez zwykłą obawę przed ujawnieniem obywatelom UE rozbieżności poglądów między instytucjami co do podstawy prawnej międzynarodowego działania Unii Europejskiej i przed wzbudzeniem w ten sposób wątpliwości co do zgodności z prawem tego działania (zob. In ‘t Veld przeciwko Radzie  (8));

K.

mając na uwadze, że sześć na dziesięć najważniejszych dochodzeń Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich w 2012 r. dotyczyło przejrzystości;

L.

mając na uwadze, że dane statystyczne na temat zastosowania rozporządzenia (WE) nr 1049/2001 wskazują na spadek liczby wniosków wstępnych we wszystkich trzech instytucjach;

M.

mając na uwadze, że liczba określonych dokumentów Parlamentu, co do których złożono wnioski, zmniejszyła się (z 1 666 w 2011 r. do 777 w 2012 r.); mając jednak na uwadze, że odsetek wniosków dotyczących dokumentów nieokreślonych Parlamentu, czyli np. „wszystkie dokumenty dotyczące…” wzrósł (z 35,5 % w 2011 r. do 53,5 % w 2012 r.); mając na uwadze, że liczba dokumentów Rady, co do których złożono wnioski, zmniejszyła się (z 9 641 w 2011 r. do 6 166 w 2012 r.) (9);

N.

mając na uwadze, że dane ilościowe przedstawione w rocznych sprawozdaniach za 2012 r. wskazują, że zarówno w Komisji (z 12 % w 2011 r. do 17 % w 2012 r.), jak i w Radzie (z 12 % w 2011 r. do 21 % w 2012 r.) wzrasta liczba przypadków całkowitej odmowy dostępu, natomiast w Parlamencie dane liczbowe dotyczące przypadków odmowy dostępu pozostają na stałym poziomie (5 % zarówno w 2011 r., jak i w 2012 r.);

O.

mając na uwadze, że w Komisji wykazano znaczący wzrost liczby ponownych wniosków (z 165 w 2011 r. do 229 w 2012 r.), co przekłada się na nieznaczne zwiększenie liczby decyzji w pełni zmienionych, spadek liczby decyzji częściowo zmienionych oraz zwiększenie liczby decyzji potwierdzonych, natomiast dane liczbowe dotyczące ponownych wniosków do Rady i Parlamentu pozostają na względnie stałym poziomie (Rada: z 27 w 2011 r. do 23 w 2012 r.; Parlament: z 4 w 2011 r. do 6 w 2012 r.);

P.

mając na uwadze, że duża liczba wniosków przełożyła się na skargi złożone do Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich (Komisja: z 10 w 2011 r. do 20 w 2012 r.; Rada: z 2 w 2011 r. do 4 w 2012 r.; Parlament: po 1 zarówno w 2011 r., jak i w 2012 r.);

Q.

mając na uwadze, że Europejski Rzecznik Praw Obywatelskich zamknął szereg skarg złożonych w 2011 r. i w 2012 r., wyrażając uwagi krytyczne lub sugerując podjęcie dalszych działań (Komisja: z 10 na 18 w 2011 r. do 8 na 10 w 2012 r.; Rada: brak informacji; Parlament: z 0 na 0 w 2011 r. do 1 na 1 w 2012 r.);

R.

mając na uwadze, że szereg wniosków o dostęp do dokumentów przełożył się na sprawy wszczęte przed Sądem lub na odwołania do Trybunału Sprawiedliwości (Komisja: z 15 spraw i 3 odwołań w 2011 r. do 14 spraw i 1 odwołania w 2012 r.; Rada: z 1 sprawy i 2 odwołań w 2011 r. do 1 odwołania w 2012 r. (10); Parlament: brak w 2011 r. i 2012 r.);

S.

mając na uwadze, że w wielu przypadkach Sąd orzekał na rzecz większej przejrzystości lub w inny sposób wyjaśniał zapisy rozporządzenia (WE) nr 1049/2001 w dużej liczbie przypadków [Komisja: 5 na 6 (11) w 2011 r. i 5 na 5 w 2012 r. (12); Rada: 1 na 1 w 2011 r. (Access Info Europe, T-233/09) i 1 na 4 w 2012 r. (In ‘t Veld, T-529/09); Parlament: 1 na 2 w 2011 r. (13) (Toland, T-471/08) i 1 na 1 w 2012 r. (Kathleen Egan i Margaret Hackett, T-190/10)]);

T.

mając na uwadze, że Trybunał Sprawiedliwości często orzekał na rzecz większej przejrzystości w następujących przypadkach Komisja: 1 na 1 w 2011 r. (My Travel, C-506/08) i 1 na 3 w 2012 r. (IFAW, C-135/11 P) (14); Rada i Parlament: brak wyroków w 2011 r. i 2012 r.;

U.

mając na uwadze, że roczne sprawozdania Komisji, Rady i Parlamentu nie zawierają porównywalnych danych statystycznych; mając na uwadze, że te trzy instytucje nie przestrzegają tych samych standardów kompletności przedstawianych danych statystycznych;

V.

mając na uwadze, że najczęściej przywoływanym powodem zastosowania wyjątku jest „ochrona procesu podejmowania decyzji”, jak w przypadku uzasadnienia przez Komisję i Radę następujących wniosków wstępnych (Komisja: 17 % w 2011 r. i 20 % w 2012 r.; Rada: po 41 % zarówno w 2011 r., jak i w 2012 r.); mając na uwadze, że „ochrona stosunków międzynarodowych” była drugim powodem najczęściej przywoływanym przez Radę; mając na uwadze, że w przypadku Parlamentu najczęstszym powodem zastosowania wyjątku była „ochrona prywatności i integralności osoby fizycznej”;

W.

mając na uwadze, że instytucje nie stosowały art. 15 ust. 2 ani art. 15 ust. 3 akapit piąty TFUE dotyczących obowiązku Parlamentu Europejskiego i Rady do zachowania jawności obrad podczas prac nad projektem aktu ustawodawczego oraz do publikowania dokumentów dotyczących procedur ustawodawczych na warunkach przewidzianych w rozporządzeniu, o których mowa w art. 15 ust. 3 akapit drugi;

X.

mając na uwadze, że art. 4 ust. 3 rozporządzenia (WE) nr 1049/2001 przewiduje wyjątek dla przejrzystości, jeśli „ujawnienie takiego dokumentu poważnie naruszyłoby proces podejmowania decyzji przez (…) instytucję, chyba że za ujawnieniem przemawia interes publiczny”; mając na uwadze, że ten zapis pochodzi sprzed Traktatu z Lizbony i należy dostosować jego treść do art. 15 TFEU;

Y.

mając na uwadze, że wyrok Trybunału Sprawiedliwości w sprawie Access Info Europe  (15) potwierdził, że publikowanie nazw państw członkowskich oraz ich wniosków nie jest szkodliwe dla procesu decyzyjnego; mając na uwadze, że Sąd we wcześniejszej decyzji w tej sprawie orzekł, że „wykonywanie przez obywateli ich demokratycznych praw zakłada możliwość śledzenia w szczegółach procesu podejmowania decyzji”;

Z.

mając na uwadze, że porozumienia międzynarodowe mają wpływ na prawodawstwo UE; mając na uwadze, że związane z nimi dokumenty z zasady powinny być dostępne dla opinii publicznej, bez uszczerbku dla wyjątków wynikających z rozporządzenia; mając na uwadze, że stosowanie wyjątku dotyczącego ochrony stosunków międzynarodowych ma zastosowanie zgodnie z treścią pkt 19 wyroku w sprawie In ‘t Veld przeciwko Radzie (T-529/09);

AA.

mając na uwadze, że rozmowy trójstronne między Komisją, Parlamentem i Radą są kluczowe dla kształtowania prawodawstwa UE; mając na uwadze, że rozmowy trójstronne nie są publiczne, a dokumenty dotyczące nieformalnych rozmów trójstronnych, w tym plany działań i sprawozdania podsumowujące, z zasady nie są udostępniane ani opinii publicznej, ani Parlamentowi, co jest sprzeczne z art. 15 TFUE;

AB.

mając na uwadze, że dokumenty przedstawiane przez prezydencję Rady lub będące w jej posiadaniu w odniesieniu do jej prac w tej roli powinny być dostępne zgodnie z regułami UE dotyczącymi przejrzystości;

AC.

mając na uwadze, że negocjacje dotyczące przeglądu rozporządzenia (WE) nr 1049/2001 utknęły w martwym punkcie; mając na uwadze, że nowy instrument będzie musiał zapewnić znacząco większą przejrzystość niż ma to obecnie miejsce;

AD.

mając na uwadze, że wnioski dotyczące obrad Parlamentu przy drzwiach zamkniętych powinny być zasadniczo rozpatrywane zgodnie z treścią rozporządzenia (WE) nr 1049/2001; mając na uwadze, że Parlament dokonuje oceny takich wniosków indywidualnie i nie zatwierdza ich automatycznie;

AE.

mając na uwadze, że klasyfikacja dokumentów według poziomów poufności zgodnie z zakresem umowy ramowej z 2010 r. w sprawie stosunków między Parlamentem a Komisją czy klasyfikowanie ich jako „dokumentów sensytywnych” zgodnie z art. 9 rozporządzenia (WE) nr 1049/2001 powinny opierać się na uważnej i konkretnej analizie; mając na uwadze, że nadmierna klasyfikacja prowadzi do niepotrzebnego i nieproporcjonalnego utajnienia dokumentów oraz do prowadzenia obrad przy drzwiach zamkniętych bez właściwego uzasadnienia;

AF.

mając na uwadze, że przejrzystość pozostaje regułą, odnoszącą się również do programu łagodzenia kar w sprawach kartelowych; mając na uwadze, że automatyczny zakaz ujawniania stanowi naruszenie reguły przejrzystości zapisanej w Traktatach; mając na uwadze, że tajność pozostaje wyjątkiem i każdy przypadek utajnienia w postępowaniach odszkodowawczych wymaga uzasadnienia ze strony sędziów krajowych;

AG.

mając na uwadze, że zaleca się, aby wytyczne UE były opracowywane jako narzędzie przydatne dla sędziów; zaleca, aby takie wytyczne zawierały rozróżnienie między dokumentami przedsiębiorstwa a aktami sprawy kartelowej prowadzonej przez Komisję;

1.

przypomina, że przejrzystość jest regułą ogólną, a Traktat z Lizbony ustanawia podstawowe prawo dostępu do dokumentów;

2.

przypomina, że możliwie jak najszerszy publiczny dostęp do dokumentów jest potrzebny, aby skutecznie umożliwiać obywatelom i organizacjom społeczeństwa obywatelskiego komentowanie wszystkich aspektów działalności UE;

3.

przypomina, że przejrzystość poprawia zaufanie społeczeństwa do instytucji europejskich, umożliwiając obywatelom dostęp do informacji i udział w unijnym procesie podejmowania decyzji, a tym samym przyczynianie się do większej demokracji w UE;

4.

przypomina, że jakakolwiek decyzja o odmowie przyznania dostępu do dokumentów musi opierać się na precyzyjnie i ściśle określonych wyjątkach prawnych, uzupełnionych o uzasadnioną i konkretną motywację, która umożliwi obywatelom zrozumienie podstaw odmowy dostępu oraz zapewni skuteczność zastosowania dostępnych środków prawnych;

5.

przypomina o potrzebie znalezienia właściwej równowagi między przejrzystością a ochroną danych, co zostało wyraźnie określone w orzecznictwie w sprawie Bavarian Lager, oraz podkreśla, że ochrony danych nie należy „nadużywać” zwłaszcza do celów regulowania konfliktów interesów oraz nadużywania wpływu w kontekście administracji UE i podejmowania decyzji; wskazuje, że wyrok Trybunału Sprawiedliwości w sprawie Bavarian Lager opiera się na obecnym brzmieniu rozporządzenia (WE) nr 1049/2001 i nie uniemożliwia zmiany tego brzmienia, co jest konieczne i do czego trzeba niezwłocznie doprowadzić, w szczególności po wyraźnym określeniu prawa dostępu do dokumentów w Traktatach i w Karcie praw podstawowych Unii Europejskiej;

6.

wzywa instytucje, organy i agencje do ścisłego stosowania rozporządzenia (WE) nr 1049/2001, z pełnym uwzględnieniem orzecznictwa z nim powiązanego, a także poprzez harmonizację istniejących wewnętrznych regulaminów zgodnie z literą i duchem rozporządzenia, zwłaszcza w kwestii terminów udzielania odpowiedzi na wnioski o dostęp do dokumentów, przy jednoczesnym zapewnieniu, że nie będzie to skutkować wydłużeniem terminów; wzywa Radę do publikowania protokołów obrad grup roboczych Rady, w tym nazw państw członkowskich i ich wniosków w świetle sprawy Access Info Europe;

7.

wzywa instytucje, organy i agencje, aby w ramach stosowania rozporządzenia (WE) nr 1049/2001 precyzyjnie oceniać możliwości częściowego udostępniania dokumentu, tabeli, wykresu, ustępu lub zdania;

8.

wzywa instytucje, organy, urzędy i agencje UE do dalszego rozwijania bardziej aktywnego podejścia do przejrzystości poprzez publiczne udostępnianie w witrynach internetowych możliwie jak największej liczby kategorii dokumentów, w tym wewnętrznych dokumentów administracyjnych, oraz poprzez wprowadzanie tych dokumentów do swoich publicznych rejestrów; uważa, że takie podejście pomaga zapewnić faktyczną przejrzystość, a także zapobiegać niepotrzebnym sporom, które z kolei mogą wiązać się z niepotrzebnymi kosztami i obciążeniami zarówno dla instytucji, jak i dla obywateli;

9.

wzywa instytucje, organy i agencje do pełnego wdrożenia art. 11 rozporządzenia (WE) nr 1049/2001 oraz do ustanowienia publicznych rejestrów dokumentów z jasnymi i dostępnymi strukturami, dobrymi funkcjami wyszukiwania, regularnie aktualizowanymi informacjami na temat nowo utworzonych i wprowadzonych do rejestru dokumentów, odniesieniami do dokumentów niepublicznych oraz stanowiącymi pomoc dla użytkowników publicznych wskazówkami na temat rodzajów dokumentów znajdujących się w danym rejestrze;

10.

wzywa instytucje, organy i agencje do systematycznego i bezzwłocznego publikowania w rejestrach dokumentów wszystkich dokumentów, które wcześniej nie był publicznie udostępniane, a następnie zostały ujawnione na podstawie wniosków o publiczny dostęp do dokumentów;

11.

wzywa administracje do przekazania pełnej specyfikacji wszystkich dokumentów wchodzących w zakres wniosku o dostęp do dokumentów w ramach rozporządzenia (WE) nr 1049/2001, w oparciu o wniosek wstępny;

12.

podkreśla, że zwrócenie się do Rzecznika Praw Obywatelskich stanowi wartościową alternatywę w przypadkach, kiedy odmowa dostępu do dokumentu została potwierdzona przez zainteresowaną administrację; przypomina jednak, że nie istnieją środki umożliwiające egzekwowanie decyzji Rzecznika Praw Obywatelskich;

13.

podkreśla, że spory wiążą się z ekstremalnie długimi procesami, ryzykiem wysokich, nawet zaporowych kosztów oraz brakiem pewności co do wyniku, co stanowi nierozsądne obciążenie dla obywateli, którzy chcą podważyć decyzję o odmowie (częściowego) dostępu; zaznacza, że w praktyce oznacza to, że nie istnieje żaden skuteczny środek prawny przeciwko decyzji odmownej w sprawie wniosku o dostęp do dokumentów;

14.

wzywa instytucje, organy i agencje UE do bezzwłocznego przyjęcia szybszych, mniej uciążliwych oraz bardziej dostępnych procedur rozpatrywania skarg w odniesieniu do odmów przyznania dostępu, mających na celu redukcję liczby przypadków, w których zachodzi potrzeba wstąpienia na drogę sądową, oraz utworzenie prawdziwej kultury przejrzystości;

15.

podkreśla, że roczne sprawozdania trzech instytucji oraz organów i agencji powinny zawierać dane liczbowe przedstawione w porównywalnym formacie, który powinien obejmować na przykład liczbę dokumentów, jakich dotyczyły wnioski, liczbę wniosków, liczbę dokumentów, do których przyznano (częściowy) dostęp, liczbę wniosków zaakceptowanych przed złożeniem ponownego wniosku i po jego złożeniu, liczbę przypadków przyznania dostępu przez Trybunał, liczbę przypadków przyznania częściowego dostępu przez Trybunał oraz liczbę przypadków odmowy dostępu przez Trybunał;

16.

wzywa instytucje UE do zaprzestania nakazywania stronie wnoszącej sprzeciw ponoszenia kosztów postępowań sądowych oraz do zapewnienia obywatelom warunków, w których brak odpowiednich środków nie będzie powstrzymywał ich od podważania decyzji;

17.

zauważa, że państwa członkowskie muszą przyjąć nowe ramy dotyczące przejrzystości ustanowione w ramach Traktatu z Lizbony, czego przykład daje sprawa Niemcy przeciwko Komisji (T-59/09), w której Niemcy sprzeciwiły się ujawnieniu dokumentów dotyczących wezwania do usunięcia uchybienia, powołując się na ochronę interesu publicznego w kontekście „stosunków międzynarodowych”, podczas gdy Sąd orzekł, że termin „stosunki międzynarodowe” jest terminem pochodzącym z prawa UE i w związku z tym nie ma zastosowania do komunikacji między Komisją a państwem członkowskim;

18.

wzywa instytucje UE do poprawienia ram czasowych dotyczących odpowiedzi na wnioski o dostęp do dokumentów i ponowne wnioski;

19.

postanawia zbadać, jak obradom Prezydium i Konferencji Przewodniczących można zapewnić większą przejrzystość, na przykład poprzez sporządzanie szczegółowych protokołów i ich upublicznianie;

20.

wyraża rozczarowanie z tego powodu, że od grudnia 2011 r., kiedy w pierwszym czytaniu przyjął swoje stanowisko w sprawie przeglądu rozporządzenia (WE) nr 1049/2001, nie osiągnięto żadnych postępów, ponieważ Rada i Komisja nie wydają się gotowe do rozpoczęcia negocjacji w kwestiach merytorycznych; wzywa zatem Radę, aby wreszcie nadała impuls pracom nad przeglądem rozporządzenia (WE) nr 1049/2001; wzywa Radę i Parlament do porozumienia na temat nowego instrumentu zapewniającego znacząco większą przejrzystość, w tym skuteczne wdrożenie art. 15 (TFUE);

21.

wzywa wszystkie instytucje, organy, urzędy i agencje UE do stosowania rozporządzenia (WE) nr 1049/2001 zgodnie z postanowieniami konwencji z Aarhus; w pełni popiera politykę Europejskiej Agencji Leków w kwestii publikacji na żądanie sprawozdań z badań klinicznych produktów leczniczych na rynku europejskim, po zakończeniu procesu podejmowania decyzji w sprawie danego produktu leczniczego; podkreśla, że każda zmiana rozporządzenia (WE) nr 1049/2001 musi być w pełni zgodna z konwencją z Aarhus, a także powinna określać wszelkie wyjątki w pełnej zgodności z tą konwencją;

22.

zaleca, aby każda instytucja lub organ UE wyznaczyły w ramach swoich struktur urzędnika ds. przejrzystości, który będzie odpowiedzialny za zgodność oraz za usprawnianie praktyk;

23.

wzywa wszystkie instytucje do oceny oraz, w zasadnych przypadkach, zmiany swoich wewnętrznych ustaleń w zakresie zgłaszania nadużyć oraz wzywa do ochrony osób zgłaszających nieprawidłowości; wzywa w szczególności Komisję do zreferowania Parlamentowi swoich doświadczeń dotyczących przeznaczonych dla pracowników UE nowych postanowień w zakresie zgłaszania nieprawidłowości, przyjętych w 2012 r. oraz ich środków wykonawczych; wzywa Komisję do przedstawienia wniosku dotyczącego ochrony osób zgłaszających nieprawidłowości nie tylko pod względem moralnym, lecz również finansowym, aby odpowiednio chronić i wspierać takie osoby w ramach systemu demokratycznego;

24.

wzywa instytucje, organy i agencje UE do zharmonizowania ich rocznych sprawozdań w sprawie dostępu do dokumentów oraz do przedstawiania zbliżonych do siebie i kompatybilnych, możliwie najbardziej kompletnych i wyczerpujących danych statystycznych (np. w tabeli w załączniku, co umożliwi bezpośrednie porównanie danych);

25.

wzywa instytucje, organy i agencje UE do przyjęcia zaleceń przedstawionych przez Parlament w jego poprzedniej rezolucji w sprawie publicznego dostępu do dokumentów;

26.

wzywa instytucje UE do uwzględnienia w ich rocznych sprawozdaniach dotyczących przejrzystości odpowiedzi na zalecenia Parlamentu;

27.

wzywa Komisję do poprawienia przejrzystości grup ekspertów oraz komitetów poprzez zachowanie jawności ich obrad oraz publikowanie procedur rekrutacyjnych ich członków, jak również informacji dotyczących członkostwa, postępowań, uwzględnianych dokumentów, głosowań, decyzji i protokołów obrad, które powinny być publikowane online w standardowym formacie; podkreśla, że członkowie grup ekspertów oraz komitetów powinni z wyprzedzeniem oświadczyć, czy ich prywatne interesy są powiązane z tematami poddawanymi pod dyskusję; wzywa Komisję do poprawienia i pełnego wdrożenia wewnętrznych wytycznych dla wszystkich DG dotyczących procedury rekrutacji (tj. zrównoważonego składu, polityki konfliktu interesów, zamówień publicznych) oraz zasad wynagradzania, a także do referowania tego tematu nie tylko w corocznym sprawozdaniu na temat dostępu do dokumentów, lecz również w corocznych sprawozdaniach z działalności DG; wzywa Komisję do przedstawiania sprawozdań w szczególności na temat grupy doradczej zainteresowanych stron zajmującej się transatlantyckim partnerstwem handlowo-inwestycyjnym (TTIP);

28.

wzywa Komisję, Radę i Parlament do zapewnienia większej przejrzystości nieformalnych rozmów trójstronnych poprzez zachowanie jawności obrad, publikowanie dokumentacji obejmującej kalendarze, harmonogramy, protokoły, uwzględniane dokumenty, poprawki, podjęte decyzje, informacje na temat delegatur państw członkowskich oraz ich stanowisk i protokołów, w ustandaryzowanym i łatwo dostępnym otoczeniu online, zasadniczo i bez uszczerbku dla wyjątków wymienionych w art. 4 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 1049/2001;

29.

przypomina, że art. 9 rozporządzenia (WE) nr 1049/2001 dotyczący dokumentów sensytywnych stanowi kompromis, który nie odzwierciedla już nowych zobowiązań konstytucyjnych i prawnych obowiązujących od chwili wejścia w życie Traktatu z Lizbony;

30.

wzywa instytucje, organy i agencje UE do aktualizacji danych publicznych na temat liczby posiadanych dokumentów niejawnych, zgodnie z ich klasyfikacją;

31.

wzywa Komisję do zaproponowania rozporządzenia ustanawiającego precyzyjne reguły i kryteria dotyczące klasyfikacji dokumentów przez instytucje, organy i agencje UE;

32.

wzywa instytucje do oceny i uzasadnienia wniosków o prowadzenie obrad przy drzwiach zamkniętych zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1049/2001;

33.

wzywa instytucje UE do ustanowienia niezależnego organu nadzoru w zakresie klasyfikacji dokumentów oraz analizy wniosków o zgodę na prowadzenie obrad przy drzwiach zamkniętych;

34.

wzywa instytucje do publicznego udostępniania obywatelom dokumentów dotyczących budżetu Unii Europejskiej, jego wdrażania oraz beneficjentów funduszy i dotacji unijnych, a także podkreśla, że dokumenty takie muszą być również dostępne na specjalnej stronie internetowej i w bazie danych oraz w bazie danych dotyczącej przejrzystości finansowej w Unii;

35.

wyraża zaniepokojenie rutynowym stosowaniem wyjątków dotyczących ochrony stosunków międzynarodowych wskazywanej jako uzasadnienie dla klasyfikacji dokumentów;

36.

przypomina, że w przypadku gdy dana instytucja zdecyduje się odmówić udzielenia dostępu do dokumentu, o którego ujawnienie do niej się zwrócono, jest ona zasadniczo zobowiązana wyjaśnić, w jaki sposób dostęp do tego dokumentu mógłby stanowić konkretne i rzeczywiste naruszenie interesu publicznego w zakresie stosunków międzynarodowych;

37.

podkreśla, że niezależnie od tych zasad powyższe założenia nadal nie są wdrażane w praktyce, czego przykładem jest wyrok Sądu w sprawie T-529/09 (In ‘t Veld przeciwko Radzie) dotyczącej wydanej przez Radę odmowy przyznania dostępu do opinii służby prawnej Rady na temat porozumienia UE–USA w sprawie Programu śledzenia środków finansowych należących do terrorystów;

38.

podkreśla, że opinie instytucjonalnych służb prawnych muszą być z zasady ujawniane, co podkreślono w wyroku Trybunału w sprawie Turco zgodnie z którym „Rozporządzenie (WE) nr 1049/2001 ma na celu, jak wskazano w motywie 4 i art. 1, zapewnienie możliwie najszerszego publicznego dostępu do dokumentów instytucji” (16);

39.

przypomina, że przed przeprowadzeniem oceny, czy wyjątek z art. 4 ust. 2 tiret drugie w sprawie ochrony porady prawnej ma zastosowanie czy nie, zainteresowana instytucja musi ocenić, czy dokument, o którego ujawnienie zwrócono się do niej, faktycznie dotyczy porady prawnej, a jeśli tak, to musi zdecydować, których jej części faktycznie on dotyczy i które z nich mogą w związku z tym zostać objęte wyjątkiem (Turco, pkt 38);

40.

wzywa instytucje do przestrzegania treści wyroku w sprawie Turco dotyczącego opinii służb prawnych sporządzonych w ramach procedury ustawodawczej, w którym orzeczono, że „to właśnie przejrzystość w tym względzie, pozwalająca na to, by rozbieżności między szeregiem punktów widzenia były poddane otwartej debacie, przyczynia się do tego, by przydać większej legitymizacji w oczach europejskich obywateli i zdobyć ich większe zaufanie” oraz że „W rzeczywistości to raczej brak informacji i debaty może wzbudzić u obywateli wątpliwości, nie tylko co do zgodności z prawem pojedynczego aktu, lecz co do legitymizacji [całego procesu decyzyjnego]” (17);

41.

podkreśla, że zgodnie z orzeczeniem w sprawie In ‘t Veld przeciwko Radzie (T-529/09) (18)„konkretne i przewidywalne naruszenie rozpatrywanego interesu nie może być też wykazane poprzez zwykłą obawę przed ujawnieniem obywatelom rozbieżności poglądów między instytucjami co do podstawy prawnej międzynarodowego działania Unii i przed wzbudzeniem w ten sposób wątpliwości co do zgodności z prawem tego działania”;

42.

podkreśla, że w sprawie C-536/11 pkt 43 Trybunał Sprawiedliwości orzekł, że „każdy wniosek o dostęp do [akt sprawy kartelowej] musi być poddany odrębnej ocenie [sądu krajowego] w świetle okoliczności danego przypadku uwzględniającej wszystkie elementy sprawy”;

43.

zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, rządom i parlamentom państw członkowskich, Europejskiemu Rzecznikowi Praw Obywatelskich, Europejskiemu Inspektorowi Ochrony Danych oraz Radzie Europy.

9.11.2017   

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 378/35

—

uwzględniając znaczenie prawa do składania petycji, a także wagę bezzwłocznego informowania organów parlamentarnych o szczególnych problemach i opiniach obywateli lub rezydentów Unii, zgodnie z art. 24 i 227 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

—

uwzględniając postanowienia Karty praw podstawowych Unii Europejskiej, a w szczególności art. 44 dotyczący prawa do składania petycji do Parlamentu Europejskiego,

—

uwzględniając postanowienia Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej dotyczące postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego, w szczególności art. 258 i 260,

—

uwzględniając art. 48 oraz art. 202 ust. 8 Regulaminu,

—

uwzględniając sprawozdanie Komisji Petycji (A7-0131/2014),

A.

mając na uwadze, że w 2013 r., który był „Europejskim Rokiem Obywateli”, otrzymano 2 885 petycji, co stanowi wzrost o prawie 45 % w porównaniu z 2012 r.; mając również na uwadze, że w obecnej kadencji parlamentarnej zarejestrowano dotychczas blisko 10 000 petycji;

B.

mając na uwadze, że chociaż liczba ta jest niewielka w stosunku do liczby ludności Unii Europejskiej, świadczy jednak o tym, że znacznie wzrosła świadomość w odniesieniu do prawa do składania petycji oraz zasadne oczekiwania co do użyteczności procedury petycji jako środka służącego zwróceniu uwagi instytucji europejskich oraz państw członkowskich na problemy poszczególnych obywateli, społeczności lokalnych, organizacji pozarządowych, stowarzyszeń wolontariackich oraz prywatnych przedsiębiorstw;

C.

mając na uwadze, że obywatele Unii są bezpośrednio reprezentowani przez jedyną instytucję UE, którą sami wybrali – Parlament Europejski; mając na uwadze, że prawo do składania petycji umożliwia obywatelom Unii bezpośrednie zwracanie się do ich przedstawicieli;

D.

mając na uwadze, że prawo do składania petycji poprawia zdolność reagowania Parlamentu Europejskiego na potrzeby obywateli oraz rezydentów Unii, a zarazem może zapewniać im otwarty, demokratyczny i przejrzysty mechanizm umożliwiający skorzystanie, jeżeli jest to zgodne z prawem i uzasadnione, z pozasądowych środków odwoławczych w związku z wniesionymi skargami, w szczególności w przypadku problemów związanych z wdrażaniem prawodawstwa UE; mając na uwadze, że petycje stanowią źródło cennych informacji zwrotnych dla prawodawców i organów wykonawczych, zarówno na szczeblu unijnym, jak i krajowym;

E.

mając na uwadze znaczenie zapobiegania dalszej nieodwracalnej utracie różnorodności biologicznej, szczególnie w obszarach wyznaczonych do sieci Natura 2000; mając też na uwadze, że państwa członkowskie podjęły się dbania o obszary specjalnej ochrony zgodnie z dyrektywą siedliskową (92/43/EWG) oraz dyrektywą ptasią (79/409/EWG); mając na uwadze, że choć Komisja Europejska może nadzorować pełne przestrzeganie przepisów unijnych dopiero po podjęciu ostatecznych decyzji przez władze krajowe, to jednak należy jak najszybciej sprawdzić – szczególnie w odniesieniu do kwestii środowiskowych – czy władze lokalne, regionalne i krajowe właściwie stosują wszystkie wymogi odpowiednich procedur przewidzianych przepisami Unii Europejskiej, łącznie ze stosowaniem zasady ostrożności;

F.

mając na uwadze potrzebę zwiększenia uczestnictwa obywateli w procesie decyzyjnym w UE, by wzmocnić jego legitymację i rozliczalność; mając na uwadze, że procedura petycji umożliwia również prowadzenie śledzenie na bieżąco napięć w społeczeństwach europejskich, w szczególności w czasie kryzysu gospodarczego i niepokojów społecznych, takich jakie stały się udziałem mieszkańców Europy po załamaniu światowych rynków finansowych i systemów bankowych; mając na uwadze, że we wrześniu 2013 r. Komisja Petycji zorganizowała wysłuchanie publiczne na ten temat z udziałem osób, które złożyły petycje; mając na uwadze, że uwagę Komisji Petycji zwróciły liczne petycje odnoszące się do nadużyć finansowych i naruszeń praw konsumentów w sektorze bankowym, a szczególnie do dramatycznych konsekwencji eksmisji całych rodzin na skutek niedozwolonych klauzul w umowach o kredyt hipoteczny;

G.

mając na uwadze, że petycje kierowane do Komisji Petycji często dostarczały użytecznych informacji innym komisjom Parlamentu Europejskiego odpowiedzialnym za kształtowanie prawodawstwa, którego celem jest stworzenie bardziej bezpiecznej pod względem społeczno-ekonomicznym i środowiskowym, stabilnej, sprawiedliwej i sprzyjającej dobrobytowi podstawy przyszłości wszystkich obywateli i rezydentów Unii;

H.

mając na uwadze, że każda petycja jest oceniana i indywidualnie rozpatrywana, nawet jeśli została złożona przez tylko jednego obywatela lub rezydenta Unii, a wszyscy autorzy petycji są uprawnieni do uzyskania odpowiedzi w języku, którym się posługują;

I.

mając na uwadze, że w zależności od treści i złożoności otrzymanej petycji czas na jej rozpatrzenie i udzielenie odpowiedzi będzie różny, ale należy dołożyć wszelkich starań, aby rzetelnie odpowiedzieć na problemy zgłaszane przez autorów petycji w rozsądnych ramach czasowych oraz w stosownej formie, nie tylko pod względem proceduralnym, ale również merytorycznym;

J.

mając na uwadze, że osoby, które złożyły omawiane następnie podczas regularnych posiedzeń Komisji Petycji, mogą w pełni uczestniczyć w tych posiedzeniach i są uprawnione do przedstawienia swoich petycji wraz z bardziej szczegółowymi informacjami, a tym samym do aktywnego udziału w pracach Komisji Petycji poprzez przekazywanie dodatkowych informacji z pierwszej ręki członkom Komisji Petycji oraz Komisji Europejskiej, a także ewentualnie obecnym na posiedzeniu przedstawicielom państw członkowskich; mając również na uwadze, że w 2013 r. na posiedzeniach Komisji Petycji obecnych było 185 autorów petycji, którzy aktywnie uczestniczyli w obradach;

K.

mając na uwadze, że działalność Komisji Petycji opiera się w pełni na wkładzie autorów petycji i informacjach przez nich przekazywanych, jak również na wynikach własnych dochodzeń związanych z poszczególnymi sprawami, uzupełnianych w stosownych przypadkach dodatkową wiedzą fachową przedstawicieli Komisji Europejskiej, państw członkowskich lub innych organów; mając też na uwadze, że w ramach programu prac Komisji Petycji określanie priorytetów i planowanie działań opiera się na decyzjach podejmowanych demokratycznie przez jej członków;

L.

mając na uwadze, że według ustalonych kryteriów dopuszczalności petycji, zgodnie z postanowieniami Traktatu oraz Regulaminem Parlamentu, petycja musi dotyczyć sprawy, która wchodzi w zakres działań Unii i bezpośrednio dotyczy autora petycji; mając też na uwadze, że w związku z tym część otrzymanych petycji uznaje się za niedopuszczalne, gdyż nie spełniają one tych kryteriów;

M.

mając na uwadze, że prawo do złożenia petycji jest kluczowym narzędziem udziału obywateli i sprawowania przez nich demokratycznej kontroli oraz że należy zapewnić jego prawidłowe stosowanie na wszystkich etapach procesu składania petycji; mając na uwadze, że prawo to musi pozostać w pełni zagwarantowane, niezależnie od interesów rządowych; mając na uwadze, że zasada ta musi być wzorcowo stosowana na szczeblu UE przy rozpatrywaniu petycji przez Parlament i Komisję Europejską;

N.

mając na uwadze, że kryteria, o których mowa powyżej, były przedmiotem analiz sądowych oraz że Trybunał Sprawiedliwości w swoich orzeczeniach – np. w sprawie T-308/07 – podtrzymał zasadność kryteriów odnoszących się do prawa do składania petycji oraz przyznał, że ogłoszenie niedopuszczalności petycji musi być oparte na mocnych przesłankach i wymaga uzasadnienia ze strony Komisji Petycji w piśmie kierowanym następnie do autora petycji; mając też na uwadze np. orzeczenia w sprawach T-280/09 i T-160/10, w odniesieniu do petycji, których treść może zostać uznana za niewystarczająco precyzyjną;

O.

mając na uwadze, że oprócz tematyki wpływu kryzysu na obywateli oraz rezydentów Unii w otrzymywanych petycjach poruszane są istotne problematyczne kwestie związane z prawem w zakresie środowiska (w szczególności kwestiami gospodarowania odpadami i wodą), prawami podstawowymi (w szczególności prawami dziecka, prawami osób niepełnosprawnych i kwestii związanych z ochroną zdrowia), prawem do mienia osobistego i nieruchomości, swobodnym przepływem osób, różnymi formami dyskryminacji, w szczególności na tle etnicznym, kulturowym lub językowym, wizami, imigracją i zatrudnieniem, a także działaniem wymiaru sprawiedliwości, domniemanymi przypadkami korupcji, opóźnieniami w postępowaniach sądowych oraz wieloma innymi obszarami;

P.

pamiętając o tym, że wiele osób składających petycje, w szczególności należących do młodszych grup ludności, w dużej mierze jako kanał komunikacji wykorzystuje media społecznościowe, Komisja Petycji utworzyła własny profil pod auspicjami Parlamentu Europejskiego i jest regularnie obserwowana przez coraz większą liczbę użytkowników głównych mediów społecznościowych, na których aktywność jest szczególnie duża i które są szczególnie użyteczne w okresie posiedzeń Komisji Petycji; mając też na uwadze, że Komisja Petycji zyskała znaczną liczbę regularnych użytkowników – obecnie 1 500 osób – korzystających z newslettera Komisji Petycji „PETI Journal”;

Q.

mając na uwadze, że w związku z tym Komisja Petycji wspólnie z właściwymi służbami Parlamentu Europejskiego pracuje nad utworzeniem nowego wielojęzycznego portalu internetowego, który zastąpi poprzedni, uboższy w funkcje moduł umożliwiający składanie petycji drogą elektroniczną za pośrednictwem strony internetowej Europarl; mając na uwadze, że celem nowego portalu jest zwiększenie efektywności administracyjnej, przy jednoczesnej poprawie przejrzystości i interaktywności procedury petycji, z korzyścią dla autorów petycji i dla posłów do Parlamentu Europejskiego, a także dla ogółu społeczeństwa;

R.

przypominając w tym kontekście stanowisko Komisji Petycji utrzymane na podstawie sprawozdania rocznego za 2012 r., zgodnie z którym postanowiono zwiększyć skuteczność, przejrzystość i bezstronność procedury petycji, jednocześnie zachowując prawa do uczestnictwa przysługujące członkom Komisji Petycji, tak aby rozpatrywanie petycji spełniało wymogi kontroli sądowej nawet na poziomie proceduralnym;

S.

mając na uwadze, że Komisja Petycji jest żywo zainteresowana sposobem, w jaki stosowane są przepisy rozporządzenia w sprawie europejskiej inicjatywy obywatelskiej, i ma świadomość licznych niedoskonałości i dość uciążliwego charakteru istniejących ram prawnych, które nie odzwierciedlają w pełni celu postanowienia Traktatu, pomimo starań podejmowanych przez Komisję Spraw Konstytucyjnych i Komisję Petycji przy ich opracowywaniu; mając też na uwadze, że zgodnie z klauzulą przeglądową Parlament ma obowiązek podjęcia dyskusji w sprawie przeglądu tego rozporządzenia po upływie trzech lat jego obowiązywania;

T.

mając na uwadze, że niebawem wdrożone zostaną przepisy rozporządzenia w sprawie europejskiej inicjatywy obywatelskiej dotyczące organizacji w Parlamencie Europejskim wysłuchań publicznych związanych z inicjatywami, które zdobyły wymaganą liczbę podpisów; w wysłuchaniach tych – zgodnie z Regulaminem Parlamentu oraz przepisami wykonawczymi przyjętymi przez Prezydium – obok Komisji Petycji uczestniczyć będą komisje przedmiotowo właściwe posiadające kompetencje ustawodawcze w zakresie przedmiotu danej inicjatywy;

U.

zważywszy na istotną rolę, jaką w przypadku rozpatrywanych petycji odgrywają wizyty informacyjne regularnie organizowane przez Komisję Petycji w związku z kwestiami, którym nadano szczególny priorytet, a także na potrzebę zapewnienia najwyższego poziomu jakości i wiarygodności sprawozdań z takich wizyt oraz sporządzania ich na zasadzie rzetelnej współpracy prowadzącej do uzyskania pożądanego konsensusu między uczestnikami; mając na uwadze wizyty zorganizowane w 2013 r. w Hiszpanii (dwukrotnie), a także w Polsce, Danii i Grecji; mając na uwadze, że większa elastyczność w planowaniu tych misji od strony praktycznej, głównie w odniesieniu do dostępnych w tym celu terminów, pozwoli na jeszcze większe powodzenie tych wizyt, zwłaszcza z uwagi na dostępność posłów oraz ograniczenie ryzyka odwołania;

V.

mając na uwadze obowiązki Komisji Petycji związane z urzędem Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich, do którego zadań należy rozpatrywanie skarg kierowanych przez obywateli UE w związku z ewentualnym niewłaściwym administrowaniem w instytucjach i organach UE i któremu poświęcone są sprawozdania roczne Komisji Petycji sporządzane na podstawie własnego sprawozdania rocznego Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich; przypominając też, że w 2013 r. Komisja Petycji brała aktywny udział w organizacji wyborów nowego Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich po ustąpieniu ze stanowiska pełniącego wówczas tę funkcję Nikiforosa Diamandourosa;

W.

mając na uwadze, że mimo iż nowa Europejska Rzecznik Praw Obywatelskich, Emily O’Reilly, została wybrana przez posłów do Parlamentu Europejskiego do pełnienia tego urzędu od dnia 1 października 2013 r., zgodnie z Regulaminem (art. 204) kolejne wybory muszą być rozpisane na początku nowej kadencji parlamentarnej; mając też na uwadze, że należałoby dopilnować, aby jasne i przejrzyste zasady procedury wyborczej zostały opublikowane odpowiednio wcześnie, zapewniając doprecyzowanie zakresu odpowiedzialności Komisji Petycji w odniesieniu do tego procesu oraz odpowiedni poziom przejrzystości wyborów, w szczególności poprzez ulepszony, dedykowany portal internetowy;

X.

mając na uwadze, że Komisja Petycji należy do europejskiej sieci rzeczników praw obywatelskich, zrzeszającej niektóre komisje petycji działające w ramach parlamentów państw członkowskich, w których takie komisje istnieją; mając też na uwadze, że wydaje się istotne dalsze podkreślanie współpracy między komisjami petycji oraz, w stosownych przypadkach, dalsze umacnianie tej współpracy, a Parlament Europejski mógłby odegrać kluczową rolę w tym procesie, działając na rzecz obywateli Unii;

Y.

mając na uwadze, że Komisja Petycji z założenia ma być użytecznym i przejrzystym narzędziem służącym obywatelom i rezydentom Unii, które sprawuje demokratyczną kontrolę i nadzór nad wieloma aspektami działalności Unii Europejskiej, w szczególności w zakresie wdrażania przepisów UE przez organy krajowe; mając również na uwadze, że dzięki otrzymywanym petycjom może ona w jeszcze większym stopniu przyczynić się z jednej strony do bardziej spójnego i skoordynowanego stosowania prawodawstwa UE, a z drugiej strony do poprawy prawodawstwa UE w przyszłości poprzez zwracanie uwagi na wnioski płynące z treści otrzymywanych petycji;

Z.

mając na uwadze, że niniejsze sprawozdanie jest ostatnim sprawozdaniem rocznym Komisji Petycji przygotowywanym w siódmej kadencji Parlamentu Europejskiego, dlatego też nakreślono w nim nie tylko działania Komisji Petycji w 2013 r., lecz również dokonano przeglądu całej kadencji parlamentarnej oraz oceny, w jakim stopniu Komisja Petycji zdołała sprostać oczekiwaniom obywateli w związku z wejściem w życie Traktatu z Lizbony;

1.

uznaje istotną i zasadniczą rolę, jaką Komisja Petycja odgrywa w obronie i promowaniu praw obywateli i rezydentów Unii, dbając o to, aby dzięki procedurze petycji problemy osób, które je złożyły, były lepiej dostrzegane, a zgłaszane przez nie uzasadnione skargi były w miarę możliwości satysfakcjonująco rozpatrywane, w rozsądnych ramach czasowych;

2.

jest zdecydowany zapewnić większą skuteczność, przejrzystość i bezstronność procedury petycji, przy jednoczesnym zachowaniu praw uczestnictwa przysługujących członkom Komisji Petycji, tak aby rozpatrywanie petycji spełniało wymogi kontroli sądowej nawet na poziomie proceduralnym;

3.

podkreśla, że Komisja Petycji, a także inne instytucje i organy, np. komisje śledcze i Europejski Rzecznik Praw Obywatelskich pełnią niezależną i jasno określoną funkcję punktów kontaktowych dla wszystkich obywateli; zwraca uwagę na fakt, że organy te, wraz z europejską inicjatywą obywatelską, stanowią podstawowe narzędzie demokratycznej UE, służące tworzeniu europejskiego demos, oraz że należy zagwarantować odpowiedni dostęp do nich oraz ich niezawodne funkcjonowanie;

4.

podkreśla, że przez całą obecną kadencję parlamentarną Komisja Petycji podejmowała wyzwania, aby sprostać oczekiwaniom obywateli Unii Europejskiej; zwraca uwagę, że ważne jest, aby obywatele byli bezpośrednio zaangażowani w działalność Parlamentu oraz aby ich uwagi, wnioski i skargi były szczegółowo rozpatrywane przez członków Komisji Petycji; podkreśla nakład pracy, którą wykonano w celu zaradzenia ewentualnym naruszeniom praw obywateli, a także w związku ze współpracą z władzami krajowymi, regionalnymi i lokalnymi w sprawach dotyczących stosowania przepisów UE, przy jednoczesnym zachowaniu istotnej roli w stałym zapewnianiu kontaktu z obywatelami Unii oraz umacnianiu legitymacji demokratycznej i odpowiedzialności za unijny proces decyzyjny;

5.

przypomina, że Komisja Europejska pełni istotną rolę, pomagając w rozpatrywaniu spraw poruszonych w petycjach; uważa, że dochodzenia związane z petycjami prowadzone przez Komisję Europejską powinny być bardziej dogłębne i wnikać w meritum spraw pod kątem prawodawstwa UE; podkreśla, że istotne znaczenie ma przejrzystość tych procesów oraz odpowiedni publiczny dostęp do właściwych dokumentów oraz informacji związanych z daną sprawą;

6.

podkreśla znaczenie proaktywnego monitorowania oraz podejmowania działań zapobiegawczych w odpowiednim czasie przez Komisję Europejską, gdy istnieją dowody oparte na mocnych przesłankach, że pewne planowane i ogłoszone przedsięwzięcia mogą naruszać prawodawstwo UE;

7.

zwraca uwagę na różnorodność głównych obszarów tematycznych, których dotyczą petycje składane przez obywateli i które obejmują m.in. takie zagadnienia, jak prawa podstawowe, rynek wewnętrzny, prawo dotyczące środowiska, kwestie dotyczące zdrowia publicznego, dobro dziecka, transport i prace budowlane, hiszpańskie prawo w zakresie zarządzania strefą przybrzeżną, nowe rozporządzenie dotyczące dobrej administracji, problemy osób niepełnosprawnych, dyskryminacja ze względu na wiek, publiczny dostęp do dokumentów, Szkoły Europejskie, unia fiskalna, przemysł hutniczy, prawa zwierząt i wiele innych;

8.

uważa, że petycje dotyczące wspomnianych obszarów tematycznych stanowią dowód na to, że nadal częste i powszechne są przypadki niezadowalającej transpozycji lub niewłaściwego stosowania prawa UE;

9.

uważa, że należy zacieśniać współpracę z parlamentami i rządami państw członkowskich zgodnie z zasadą wzajemności oraz w razie potrzeby zachęcać władze państw członkowskich do transpozycji i stosowania prawodawstwa UE z zachowaniem pełnej przejrzystości; podkreśla znaczenie współpracy między Komisją Europejską a państwami członkowskimi i ubolewa nad zaniedbaniami wielu państw członkowskich w pełnej transpozycji i egzekwowaniu prawa europejskiego, w szczególności w sprawach dotyczących środowiska;

10.

przypomina, że Komisja Petycji rozpatruje petycje uznane z dopuszczalne, które odnoszą się do zasad i treści Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej i Karty praw podstawowych Unii Europejskiej, co stanowi nieodłączną część jej działalności, i prowadzi indywidualne dochodzenia w poszczególnych sprawach, a także przypomina, że Komisja Europejska wielokrotnie nie była w stanie podjąć działań na wniosek Komisji Petycji z uwagi na zapisy art. 51 Karty; podkreśla, że oczekiwania obywateli wykraczają w ogromnej mierze poza zakres ściśle prawnych postanowień Karty;

11.

wyraża uznanie dla Komisji Petycji za pracę wykonaną w związku z otrzymanymi petycjami dotyczącymi kwestii związanych z niepełnosprawnością, których liczba znacznie wzrosła w 2013 r.; odnotowuje wysiłki na rzecz zapewnienia pomyślnego wprowadzenia w życie ram UE na mocy art. 33 Konwencji ONZ o prawach osób niepełnosprawnych, w którym to przypadku Komisja Petycji współpracowała z Komisją Europejską, Agencją Praw Podstawowych Unii Europejskiej i Europejskim Forum Osób Niepełnosprawnych, a także odnotowuje, że Komisja Petycji wyraża wolę dalszego wspierania działalności w tym zakresie; z żalem zauważa, że udział Komisji Petycji w pracach nad regulacjami ramowymi dotyczącymi Konwencji o prawach osób niepełnosprawnych został zakończony, a miejsce Komisji Petycji zajęły komisje ustawodawcze, które są również komisjami przedmiotowo właściwymi w tej dziedzinie, i uznaje tę decyzję za skutek błędnej interpretacji funkcji przydzielonych zgodnie z regulacjami ramowymi dotyczącymi Konwencji o prawach osób niepełnosprawnych;

12.

odnotowuje, że wiele uwagi poświęcono niektórym budzącym szerokie zainteresowanie petycjom złożonym w związku z planowaną budową nowego lotniska w Notre-Dame-des-Landes w okolicach Nantes; uznaje, że autorzy petycji dostarczyli istotnych informacji stanowiących podstawę do sprzeciwu wobec realizacji tego planu ze względów środowiskowych oraz że otrzymano również obszerną petycję od zwolenników tego przedsięwzięcia, w wyniku czego w Komisji Petycji wywiązała się intensywna debata, w której oprócz głównych autorów petycji uczestniczyli przedstawiciele władz francuskich oraz dyrektor generalny Komisji Europejskiej ds. środowiska; jest zdania, że takie poważne dyskusje nie tylko podwyższają świadomość społeczną oraz pozwalają na aktywny i zasadny udział obywateli, ale także umożliwiają wyjaśnienie niektórych kontrowersyjnych aspektów przedsięwzięcia, co do którego zarzuca się, iż pozostaje ono w sprzeczności z przepisami UE, oraz wskazanie środków zaradczych zapewniających właściwe przestrzeganie prawa europejskiego, co powinno mieć miejsce w takich okolicznościach;

13.

uznaje, że w 2013 r. wielu autorów petycji wyrażało swoje zaniepokojenie przypadkami niesprawiedliwości obserwowanymi w Danii w procedurach administracyjnych i sądowych dotyczących separacji i rozwodów rodziców oraz związanej z tym pieczy nad małoletnimi dziećmi; zauważa w tym kontekście, że w odniesieniu do par mieszanych istnieją wyraźne przykłady dyskryminacji ze względu na przynależność państwową, na korzyść małżonka będącego obywatelem państwa członkowskiego, w którym toczy się postępowanie sądowe, a ze szkodą dla małżonka niebędącego obywatelem tego państwa, co wiąże się z poważnym oraz często negatywnym i dramatycznym wpływem na prawa dziecka; zauważa w tym kontekście poważne naruszenia praw podstawowych zarówno wobec osoby, która złożyła petycję, jak i wobec dziecka; odnotowuje, że przedstawiciele Komisji Petycji odbyli wizytę informacyjną w Danii, aby bezpośrednio zbadać tego typu skargi, tam gdzie sytuacja wydaje się szczególnie poważna; zauważa, że takie przypadki odnotowano również w innych krajach, w szczególności w Niemczech (zwłaszcza w związku z działalnością Urzędu ds. Dzieci i Młodzieży), we Francji i w Zjednoczonym Królestwie;

14.

przypomina o dochodzeniach prowadzonych na podstawie napływających przez całą kadencję parlamentarną petycji dotyczących konsekwencji niewłaściwego wdrożenia dyrektywy ramowej w sprawie odpadów oraz o przyjęciu odpowiedniego sprawozdania; przypomina o zaleceniach związanych z nieprawidłowościami w procesie decyzyjnym dotyczącym składowisk odpadów oraz z ich skutkami dla ludności lokalnej; podkreśla, że sytuacja ta nie została jeszcze uregulowana, ze względu na petycje, którymi zajęto się później, w szczególności odnoszące się do utrzymujących się toksycznych pożarów wywołanych silnie zanieczyszczającymi odpadami przemysłowymi na niektórych obszarach w Kampanii, a także do braku przejrzystości co do planów i zarządzania instytucjonalnego w Lacjum w ubiegłych miesiącach, po planowanym zamknięciu składowiska odpadów w Malagrotta, co jest obecnie przedmiotem dochodzenia przed sądami wysokiego szczebla; przypomina, że jesienią 2013 r. przeprowadzono intensywną, poświęconą tej samej tematyce wizytę informacyjną w Grecji, a w jej następstwie zwrócono uwagę uchybienia w stosowaniu właściwych dyrektyw dotyczących odpadów, brak postępu w gospodarowaniu odpadami w zakresie planów i systemów na wyższym poziomie hierarchii postępowania z odpadami, a także na wpływ takiej sytuacji na zdrowie ludności niektórych obszarów Grecji; zauważa, że w ostatnim czasie złożono wiele innych petycji w sprawie uchybień w gospodarowaniu odpadami w innych państwach członkowskich, szczególnie w regionie Walencji w Hiszpanii oraz w Zjednoczonym Królestwie;

15.

przyjmuje do wiadomości sprawozdanie z wizyty informacyjnej w Polsce, która to wizyta miała na celu zbadanie kwestii proponowanej budowy kopalni odkrywkowej na Dolnym Śląsku; z zadowoleniem odnotowuje również przeprowadzone przy tej okazji intensywne dyskusje z autorami petycji oraz organami krajowymi, dotyczące ewentualnego poszukiwania i wydobycia złóż gazu łupkowego, co było już tematem warsztatów zorganizowanych przez Komisję Petycji w 2012 r.;

16.

podkreśla bardzo konstruktywną pracę wykonaną przez wszystkich członków Komisji Petycji w związku z petycjami otrzymanymi w sprawie hiszpańskiego prawa w zakresie zarządzania strefą przybrzeżną (Ley de Costas), zarówno w odniesieniu do wyników wizyty informacyjnej i płynących z niej wniosków, jak i w odniesieniu do współpracy z autorami petycji oraz właściwymi organami krajowymi; przypomina, że Komisja Petycji utworzyła specjalną grupę roboczą ad hoc, której zadaniem było przyjrzenie się tej złożonej kwestii i zapewnienie kontaktu z bardzo dużą liczbą osób, które złożyły petycje w tej sprawie; uznaje, że pomimo określonych korzyści, jakie autorzy petycji uzyskali w związku z przyjęciem nowych przepisów przez parlament hiszpański; zwraca się do Komisji Europejskiej o dalsze aktywne monitorowanie tej sprawy;

17.

z zadowoleniem zauważa, że podczas wizyty informacyjnej w Galicji, w lutym 2013 r., zdołano przeprowadzić obszerne dyskusje z autorami petycji oraz władzami regionalnymi, dotyczące braku odpowiednich oczyszczalni ścieków w regionie; zatwierdza wnioski i zalecenia zawarte w sprawozdaniu z wizyty informacyjnej przyjętym przez Komisję Petycji w dniu 17 grudnia 2013 r., zgodnie z którymi należy kontynuować wysiłki na rzecz zakończenia sprzątania i regeneracji wybrzeża riasowego, co było przedmiotem wizyty informacyjnej;

18.

podkreśla znaczenie spoczywającego na Komisji Petycji obowiązku sprawozdawczości; zwraca uwagę na kilka rezolucji przyjętych w 2013 r. w formie sprawozdań, które – oprócz całościowego sprawozdania rocznego z działalności Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich – dotyczyły m.in. sprawozdania specjalnego Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich dotyczącego sposobu postępowania Komisji Europejskiej w sprawie uchybień związanych z oceną oddziaływania na środowisko przeprowadzoną w odniesieniu do projektu rozbudowy lotniska w Wiedniu; podkreśla, że dzięki wiedzy fachowej zdobytej w trakcie wieloletniego rozpatrywania licznych konkretnych spraw Komisja Petycji mogła wnieść istotny wkład w postaci opinii dla komisji przedmiotowo właściwych, w szczególności w odniesieniu do przeglądu dyrektywy OOŚ, a także opinii w sprawie lokalizacji siedzib instytucji Unii Europejskiej; uważa, że dzięki tego rodzaju dokumentom Komisja Petycji może poruszać na posiedzeniu plenarnym kwestie mające znaczenie dla obywateli Unii;

19.

przypomina, że zgodnie z art. 202 ust. 2 Regulaminu PE Komisja Petycji ma prawo przedkładać zgromadzeniu plenarnemu nie tylko sprawozdania nieustawodawcze z własnej inicjatywy dotyczące spraw będących przedmiotem szeregu petycji, ale również przedstawiać zwięzłe projekty rezolucji dotyczące spraw pilnych, poddawane pod głosowanie plenarne;

20.

jest zdania, że organizacja wysłuchań publicznych stanowi bardzo ważne narzędzie umożliwiające analizę problemów przedstawianych przez autorów petycji; zwraca uwagę na wysłuchanie publiczne dotyczące wpływu kryzysu na obywateli UE oraz zwiększenia demokratycznego udziału w sprawowaniu rządów w Unii, a także na wysłuchanie publiczne dotyczące wykorzystania wszelkich możliwości związanych z obywatelstwem UE, podczas których to wysłuchań analizowano – na podstawie otrzymanych petycji – problemy zasygnalizowane przez obywateli UE odnośnie do tych kwestii; uważa, że informacje przedstawione w petycjach potwierdzają indywidualny wpływ programu oszczędnościowego na prawa osób, które złożyły petycje, a także pokazują większą rolę i zaangażowanie społeczeństwa obywatelskiego; uznaje, że aby sprostać przyszłym wyzwaniom finansowym Europa potrzebuje wiarygodnego, widocznego i odpowiedzialnego zarządzania gospodarką; podkreśla, że istotne znaczenie ma zwalczanie utrzymujących się nadal przeszkód uniemożliwiających obywatelom Unii korzystanie z praw przysługujących im na mocy przepisów UE, a także wspieranie politycznego udziału obywateli Unii w życiu UE;

21.

uważa, że zasadnicze znaczenie dla prac Komisji Petycji dotyczących poszczególnych zagadnień ma wykorzystanie innych form działalności, takich jak pytania parlamentarne wymagające odpowiedzi ustnej, które są rozpatrywane podczas posiedzeń plenarnych; przypomina, że stanowią one bezpośrednią formę kontroli parlamentarnej nad innymi instytucjami i organami UE; wskazuje, że w 2013 r. Komisja Petycji skorzystała z tego prawa 9 razy, składając pytania dotyczące m.in. spraw takich jak niepełnosprawność, dobrostan zwierząt, gospodarowanie odpadami i europejska inicjatywa obywatelska; z głębokim żalem zauważa, że niektóre inicjatywy proponowane przez Komisję Petycji pozostają w przygotowaniu przez kilka miesięcy przed debatą na posiedzeniu plenarnym, co uniemożliwia przedstawienie powtarzających się uwag obywateli UE i otrzymanie bezpośredniej odpowiedzi Komisji Europejskiej;

22.

zauważa nieustanny napływ korespondencji od obywateli, którzy zwracają się do Parlamentu z roszczeniami w sprawach wykraczających poza zakres kompetencji UE zgodnie z art. 227 Traktatu i art. 51 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej; wzywa do wypracowania lepszych metod rozpatrywania tych pism obywateli, z uwzględnieniem obowiązków Parlamentu w zakresie korespondencji z obywatelami; w związku z powyższym ubolewa, że odpowiednie służby Parlamentu nie wdrażają zaleceń w sprawie petycji obywateli dotyczących kwestii, które nie wchodzą w zakres kompetencji UE, zawartych w rezolucji Parlamentu z dnia 21 listopada 2012 r. w sprawie działalności Komisji Petycji w 2011 r.

23.

uznaje, że kwestie dotyczące ochrony środowiska nadal mają pierwszorzędne znaczenie dla autorów petycji, co wyraźnie pokazuje, iż państwa członkowskie wciąż nie są w stanie sprostać oczekiwaniom w tej dziedzinie; zauważa, że w liczne petycje koncentrują się na zdrowiu publicznym, np. na kwestiach takich jak gospodarowanie odpadami, bezpieczeństwo wody, energia jądrowa oraz chronione gatunki zwierząt; wskazuje, że wiele petycji dotyczy nowych i przyszłych przedsięwzięć, w związku z którymi wzrasta niebezpieczeństwa oddziaływania na wspomniane obszary; przypomina, że chociaż państwa członkowskie starają się zaradzić tym sytuacjom, jasne jest, że znalezienie trwałego rozwiązania nadal stanowi przeszkodę; zwraca uwagę na przypadek huty ILVA w Tarencie, budzący poważne zaniepokojenie ze względu na poważne pogorszenie warunków środowiskowych oraz stanu zdrowia lokalnej ludności; apeluje do Komisji Europejskiej o wykorzystywanie dostępnych mechanizmów w celu zapewnienia – w miarę możliwości – natychmiastowego zastosowanie się do prawa środowiskowego UE przez władze włoskie;

24.

wzywa Komisję Petycji do dalszej analizy wpływu orzecznictwa dotyczącego Ellinikí Radiofonía Tileórasi (ERT) na wykładnię art. 51 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej oraz jego konsekwencji w zakresie petycji, jak również do zbadania, jakie faktyczne przeszkody napotykają obywatele UE wnioskujący o zastosowanie trybu prejudycjalnego przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w celu uzyskania wiarygodnej wykładni co do centralnych kwestii podlegających prawodawstwu europejskiemu w sprawach prowadzonych przed sądami krajowymi;

25.

z zadowoleniem przyjmuje wprowadzenie w dniu 1 kwietnia 2012 r. europejskiej inicjatywy obywatelskiej, a także rejestrację pierwszej inicjatywy obywatelskiej, poświęconej polityce na rzecz młodzieży w Europie – „Fraternité 2020”, jak również inicjatywę obywatelską dotyczącą prawa do wody, która to inicjatywa niedawno zdobyła wymaganą liczbę podpisów; uważa, że europejska inicjatywa obywatelska stanowi pierwszy instrument ponadnarodowej demokracji partycypacyjnej i umożliwi obywatelom czynny udział w kształtowaniu polityki i prawodawstwa UE; potwierdza ponownie swoje zobowiązanie do udziału w organizacji wysłuchań publicznych związanych z europejskimi inicjatywami obywatelskimi, które zdobyły wymaganą liczbę podpisów, przy aktywnym zaangażowaniu ze strony wszystkich zainteresowanych komisji parlamentarnych; podkreśla potrzebę przeprowadzania regularnych przeglądów sytuacji w zakresie europejskich inicjatyw obywatelskich w celu usprawnienia procedury, a jednocześnie ograniczenia biurokracji i innych przeszkód; ma świadomość, że wynik pierwszych, odbywających się w 2014 r. wysłuchań parlamentarnych związanych z pierwszą europejskiej inicjatywą obywatelskiej, która zdobyła wymaganą liczbę podpisów, jest istotny dla określenia wysokich standardów proceduralnych i dla spełnienia oczekiwań obywateli co do wykonywania tego prawa w przyszłości oraz zobowiązuje się nadać priorytet instytucjonalny zapewnianiu skuteczności procesu uczestnictwa;

26.

docenia decyzję Komisji Europejskiej o ogłoszeniu roku 2013 „Europejskim Rokiem Obywateli”, w związku z czym obywatele UE mogli uzyskać cenne informacje i wzbogacić swoją wiedzę o przysługujących im prawach oraz narzędziach demokratycznych, które mają do dyspozycji, by domagać się przestrzegania tych praw; uważa, że „Europejski Rok Obywateli” należy wykorzystać do szerszego rozpowszechniania informacji na temat nowej europejskiej inicjatywy obywatelskiej, w ten sposób zapewniając jasne i zrozumiałe wytyczne, tak aby zmniejszyć wysoki odsetek inicjatyw uznawanych za niedopuszczalne, porównywalny z odsetkiem, jaki nadal odnotowuje się w przypadku petycji; wyraża przekonanie, że portal internetowy umożliwiający składanie petycji stanowi konkretny i cenny wkład Parlamentu w obywatelstwo europejskie;

27.

wzywa Komisję Europejską, jako organ stojący na straży Traktatu, do zadbania, aby zaradzono obecnemu niewystarczającemu wdrażaniu prawa UE, ujawnionemu w wielu petycjach przedłożonych Parlamentowi, tak aby obywatele UE mogli w pełni korzystać ze swoich praw;

28.

wzywa Komisję Europejską do przedstawienia wniosku w sprawie przepisów mających na celu rozwiązanie kwestii dotyczących wzajemnego uznawania przez państwa członkowskie dokumentów stanu cywilnego, przy jednoczesnym poszanowaniu kompetencji państw członkowskich;

29.

wyraża ubolewanie, że obywatele Unii, którzy korzystają z przysługującego im prawa do swobodnego przemieszczania się, nadal doświadczają częstych problemów wskutek błędnego stosowania przez władze publiczne przepisów dotyczących rynku wewnętrznego;

30.

z żalem odnotowuje fakt, iż ostatnio sprawozdania z wizyt informacyjnych i inne dokumenty nie były tłumaczone na języki urzędowe UE, zwłaszcza na języki ojczyste osób, które złożyły petycje;

31.

uznaje ważną rolę sieci SOLVIT, w ramach której regularnie ujawniane są i rozwiązywane problemy związane z wdrażaniem przepisów dotyczących rynku wewnętrznego; wzywa do wzmocnienia tego narzędzia oraz do bardziej aktywnej współpracy między Komisją Petycji a siecią SOLVIT; przypomina, że rok 2013 był „Europejskim Rokiem Obywateli”, i wyraża uznanie dla instytucji i organów zarówno Unii Europejskiej, jak i państw członkowskich, które w trakcie tego roku bardziej intensywnie informowały o swojej służbie na rzecz obywateli i rezydentów Unii, w świetle zasad zapisanych w Traktatach oraz faktów przedstawionych w niniejszym sprawozdaniu;

32.

wskazuje na wagę zwiększenia znaczenia prac Komisji Petycji w Parlamencie poprzez podniesienie jej profilu jako komisji sprawującej kontrolę; zachęca nowo wybraną Komisję Petycji do wyznaczenia wewnętrznych sprawozdawców ds. sprawozdań rocznych dotyczących głównych obszarów polityki, które znajdują się w kręgu zainteresowań obywateli Unii składających petycje, oraz do zacieśnienia współpracy z innymi komisjami parlamentarnymi poprzez systematyczne zapraszanie ich członków do udziału w debatach w ramach Komisji Petycji dotyczących właściwych im dziedzin kompetencji ustawodawczej; zachęca pozostałe komisje parlamentarne do większego angażowania Komisji Petycji jako komisji opiniodawczej odnośnie do sprawozdań z wdrożenia i do innych instrumentów służących monitorowaniu prawidłowej transpozycji i wdrażania lub ewentualnego przeglądu prawodawstwa UE w państwach członkowskich; podkreśla znaczenie deneutralizacji statusu Komisji Petycji, jeśli chodzi o zakres przedmiotowy działalności komisji parlamentarnych, również ze względu na stale wzrastającą liczbę otrzymywanych petycji i związane z nimi działania; zachęca, aby na posiedzeniach plenarnych Parlamentu Europejskiego poświęcano więcej czasu na pracę Komisji Petycji;

33.

podkreśla potrzebę pogłębienia współpracy między Komisją Petycji a pozostałymi instytucjami i organami UE, a także władzami krajowymi w państwach członkowskich; uznaje znaczenie Komisji Petycji w umacnianiu zorganizowanego dialogu i systematycznej współpracy z państwami członkowskimi, zwłaszcza z komisjami petycji w parlamentach państw członkowskich, np. poprzez odbywanie regularnych posiedzeń z przewodniczącymi wszystkich komisji petycji w parlamentach państw członkowskich; utworzenie takiego partnerstwa umożliwi wymianę najlepszych doświadczeń i praktyk oraz bardziej systematyczne i skuteczne przekazywanie petycji na odpowiedni szczebel lub odpowiednim organom, a ostatecznie sprawi, że Parlament Europejski będzie bliżej spraw, które są przedmiotem troski obywateli Unii; z zadowoleniem przyjmuje utworzenie w parlamencie Irlandii (Oireachtas) Wspólnej Komisji ds. Dochodzeń, Nadzoru i Petycji, a także użyteczne relacje, jakie nawiązała w tym roku z Parlamentem Europejskim, aby zapewnić jeszcze lepszą służbę na rzecz obywateli; odnotowuje, że parlamenty innych państw członkowskich rozważają obecnie utworzenie komisji petycji lub podobnych organów, a niektóre państwa członkowskie ustanowiły inne procedury służące rozpatrywaniu petycji;

34.

zwraca się do Komisji Europejskiej o należyte uznanie roli petycji w kontroli skutecznego stosowania prawa wspólnotowego, zważywszy, że petycje to zazwyczaj pierwsze sygnały opóźnień we wdrażaniu środków prawnych przez państwa członkowskie; zachęca Parlament Europejski, aby w ramach porozumienia międzyinstytucjonalnego z Komisją Europejską zalecił ograniczenie czasu na udzielenie odpowiedzi na wnioski Komisji Petycji, a także stałe informowanie Komisji Petycji o przebiegu postępowań w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego, które są bezpośrednio związane z petycjami; uważa, w ujęciu ogólnym, że instytucje europejskie powinny dostarczać więcej informacji i być bardziej przejrzyste względem obywateli UE w celu zwalczania coraz bardziej powszechnego wrażenia deficytu demokratycznego;

35.

podkreśla, że ścisła współpraca z państwami członkowskimi jest ważna dla prac Komisji Petycji; zachęca państwa członkowskie do odgrywania aktywnej roli w reagowaniu na petycje dotyczące stosowania i przestrzegania prawa europejskiego, a także przywiązuje szczególną wagę do obecności i aktywnej współpracy przedstawicieli państw członkowskich na posiedzeniach Komisji Petycji; zdecydowanie zamierza utrzymać ścisłą współpracę i bliskie kontakty między instytucjami UE a obywatelami;

36.

podkreśla znaczenie ściślejszej współpracy z Europejskim Rzecznikiem Praw Obywatelskich poprzez ustanowienie nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego; podkreśla wagę zaangażowania Parlamentu Europejskiego w działalność sieci krajowych rzeczników praw obywatelskich; wyraża uznanie dla doskonałych stosunków instytucjonalnych między Rzecznikiem Praw Obywatelskich a Komisją Petycji; szczególnie docenia regularny wkład Rzecznika Praw Obywatelskich w prace Komisji Petycji podczas całej kadencji parlamentarnej; podkreśla, że nadal nie wszyscy obywatele UE mogą zwrócić się do krajowego rzecznika praw obywatelskich, co oznacza, że nie wszyscy obywatele UE mają równy dostęp do mechanizmów dochodzenia roszczeń; jest zdania, że ustanowienie w każdym państwie członkowskim urzędu krajowego rzecznika praw obywatelskich w ramach europejskiej sieci rzeczników praw obywatelskich zapewniłoby istotne wsparcie dla Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich;

37.

wzywa członków Komisji Petycji do przyjęcia ostatecznej wersji przepisów wewnętrznych w celu zapewnienia możliwie największej skuteczności i otwartości prac Komisji Petycji oraz do przedstawienia propozycji dotyczących odpowiedniego przeglądu Regulaminu Parlamentu Europejskiego w celu konsolidacji ich starań – podejmowanych nieustannie w trakcie całej siódmej kadencji – na rzecz poprawy metod pracy; wzywa Komisję Petycji do przyjęcia jasno określonych terminów w procedurze petycji, tak aby przyspieszyć poszczególne etapy rozpatrywania petycji w Parlamencie Europejskim oraz zapewnić jeszcze większą przejrzystość całego procesu i nadać mu jeszcze bardziej demokratyczny charakter; podkreśla, że w ten sposób można by ustanowić ściśle określone etapy rozpatrywania petycji – od rejestracji po jej ostateczne zamknięcie w Parlamencie Europejskim, podobnie jak ma to miejsce w przypadku już obowiązujących terminów dotyczących prac nad dokumentami ustawodawczymi i nieustawodawczymi; uważa, że w ramach tych terminów należy utworzyć mechanizm ostrzegawczy automatycznie zwracający uwagę posłów na petycje, w odniesieniu do których przez długi czas nie podjęto żadnych działań ani nie wysłano żadnej korespondencji, tak aby uniknąć sytuacji, w której stare petycje pozostają otwarte przez wiele lat bez zasadnej przyczyny; przypomina, że wizyty informacyjne stanowią dla Komisji Petycji jeden z kluczowych instrumentów badania poszczególnych spraw, a zatem konieczny jest pilny przegląd właściwych przepisów, tak aby nowo wybrani członkowie mogli prowadzić skuteczne wizyty i niezwłocznie przekazywać wyniki i zalecenia zarówno osobom, które złożyły petycje, jak i Komisji Petycji;

38.

z zadowoleniem przyjmuje obecność władz publicznych zainteresowanych państw członkowskich oraz innych zainteresowanych stron na posiedzeniach Komisji Petycji; podkreśla, że Komisja Petycji jest jedyną komisją, która systematycznie oferuje obywatelom platformę pozwalającą na zgłaszanie problemów bezpośrednio posłom do Parlamentu Europejskiego oraz umożliwia wielostronny dialog między instytucjami UE, władzami krajowymi i autorami petycji; proponuje, aby – dla ułatwienia organizacji posiedzeń, a także dla ograniczenia w przyszłości kosztów podróży – Komisja Petycji i administracja Parlamentu zbadały możliwość uczestnictwa autorów petycji lub władz publicznych z wykorzystaniem wideokonferencji lub podobnego rozwiązania;

39.

odnotowuje stały wzrost liczby petycji w trakcie obecnej kadencji parlamentarnej i jest nadal bardzo zaniepokojony niezmiennie zbyt dużymi opóźnieniami i zbyt długimi terminami na udzielenie odpowiedzi na etapie rejestracji i uznawania dopuszczalności; wzywa do zapewnienia odpowiednio Działowi Przyjmowania i Przekazywania Dokumentów Oficjalnych oraz sekretariatowi Komisji Petycji dodatkowego administratora posiadającego wiedzę z zakresu prawa dodatkowych ekspertów prawnych i wsparcia administracyjnego, do celów wydawania zaleceń co do tego, czy dana petycja dotyczy spraw wchodzących w zakres kompetencji prawa UE; uważa, że zalecenia te – wraz ze streszczeniami petycji – należy udostępniać posłom najpierw jedynie w języku angielskim, a tłumaczyć na wszystkie języki urzędowe dopiero w chwili publikacji, tak aby jeszcze bardziej przyspieszyć podjęcie pierwszych decyzji o dopuszczalności; wyraża przekonanie, że uruchomienie nowego portalu internetowego do składania petycji spowoduje zmniejszenie liczby pism budzących wątpliwości, które są niekiedy rejestrowane jako petycje;

40.

zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji oraz sprawozdania Komisji Petycji Radzie, Komisji Europejskiej, Europejskiemu Rzecznikowi Praw Obywatelskich, rządom państw członkowskich, jak również parlamentom państw członkowskich oraz komisjom petycji i rzecznikom lub odpowiadającym im organom w państwach członkowskich.

9.11.2017   

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 378/44

—

uwzględniając część trzecią, tytuł III i VII Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE),

—

uwzględniając rozporządzenie (WE) nr 1107/2009 z dnia 21 października 2009 r. dotyczące wprowadzania do obrotu środków ochrony roślin,

—

uwzględniając dyrektywę 2009/128/WE z dnia 21 października 2009 r. dotyczącą zrównoważonego stosowania pestycydów,

—

uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1308/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego wspólną organizację rynków produktów rolnych (1),

—

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1182/2007 z dnia 26 września 2007 r. ustanawiające przepisy szczegółowe dotyczące sektora owoców i warzyw (2) oraz rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) nr 543/2011 z dnia 7 czerwca 2011 r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do sektora owoców i warzyw oraz sektora przetworzonych owoców i warzyw (3),

—

uwzględniając rozporządzenie (UE) nr 1169/2011 z dnia 25 października 2011 r. w sprawie przekazywania konsumentom informacji na temat żywności (4),

—

uwzględniając rozporządzenie (WE) nr 834/2007 z dnia 28 czerwca 2007 r. w sprawie produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych (5),

—

uwzględniając dyrektywę 2001/18/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 12 marca 2001 r. w sprawie zamierzonego uwalniania do środowiska organizmów zmodyfikowanych genetycznie (6),

—

uwzględniając swoją rezolucję z dnia 21 czerwca 1996 r. w sprawie inicjatywy wspólnotowej na rzecz kwiaciarstwa (7),

—

uwzględniając komunikat Komisji z dnia 9 grudnia 2008 r. w sprawie cen żywności w Europie (COM(2008)0821),

—

uwzględniając komunikat Komisji z dnia 16 lipca 2008 r. dotyczący planu działania na rzecz zrównoważonej konsumpcji i produkcji oraz zrównoważonej polityki przemysłowej (COM(2008)0397),

—

uwzględniając komunikat Komisji z dnia 28 października 2009 r. — Poprawa funkcjonowania łańcucha dostaw żywności w Europie (COM(2009)0591),

—

uwzględniając komunikat Komisji z dnia 28 maja 2009 r. w sprawie polityki jakości produktów rolnych (COM(2009)0234),

—

uwzględniając komunikat Komisji z dnia 3 maja 2011 r. pt. „Nasze ubezpieczenie na życie i nasz kapitał naturalny – unijna strategia ochrony różnorodności biologicznej na okres do 2020 r.” (COM(2011)0244),

—

uwzględniając decyzję Komisji nr 2008/359/WE z dnia 28 kwietnia 2008 r. ustanawiającą Grupę Wysokiego Szczebla ds. Konkurencyjności Przemysłu Rolno-Spożywczego oraz sprawozdanie tejże Grupy Wysokiego Szczebla z dnia 17 marca 2009 r. w sprawie konkurencyjności europejskiego przemysłu rolno-spożywczego, a także zalecenia Grupy oraz „plan działania w zakresie kluczowych inicjatyw” (8),

—

uwzględniając przygotowane w listopadzie 2012 r. opracowanie zatytułowane „Wsparcie dla spółdzielni rolników” („Support for Farmers' Cooperatives”), w którym zaprezentowano rezultaty uruchomionego przez Komisję projektu w tym zakresie (9),

—

uwzględniając przygotowane w 2013 r. przez Wspólne Centrum Badawcze Komisji — Instytut Perspektywicznych Studiów Technologicznych opracowanie zatytułowane „Krótkie łańcuchy dostaw żywności i lokalne systemy żywności w UE. Aktualna charakterystyka społeczno-ekonomiczna” („Short Food Supply Chains and Local Ford Systems in the EU. A State of Play of their Socio-Economic Characteristics”) (10),

—

uwzględniając art. 48 Regulaminu,

—

uwzględniając sprawozdanie Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi (A7-0048/2014),

A.

mając na uwadze, że sektor owoców i warzyw otrzymuje około 3 % pomocy z WPR, a mimo to stanowi 18 % ogólnej wartości produkcji rolnej w UE, zajmuje 3 % użytków rolnych oraz jest wart ponad 50 mld EUR;

B.

mając na uwadze, że ogrodnictwo obejmuje uprawę owoców, warzyw, ziemniaków, sałat, ziół i roślin ozdobnych oraz mając na uwadze, że sektor ogrodniczy obejmuje szkółki leśne, uprawę bylin, usługi ogrodnicze, ogrodnictwo cmentarne, ogrodniczy handel detaliczny, centra ogrodnicze, florystykę, a także architekturę krajobrazu;

C.

mając na uwadze, że obroty generowane przez łańcuch dostaw owoców i warzyw szacowane są na poziomie ponad 120 mld EUR, a liczba pracowników zatrudnionych w jego obrębie wynosi około 550 000 osób oraz mając na uwadze znaczenie tego sektora dla gospodarki tych obszarów w UE, w których często występuje wysoka stopa bezrobocia;

D.

mając na uwadze, że UE jest drugim, co do wielkości producentem owoców i warzyw na świecie, a także drugim ich największym importerem; mając na uwadze wzrost popytu na owoce i warzywa, który obecnie przekracza podaż na rynku; mając na uwadze, że handel w sektorze owoców i warzyw wzrósł z poziomu ponad 90 mld USD w 2000 r. do poziomu blisko 218 mld USD w 2010 r. i stanowi prawie 21 % ogólnoświatowego handlu w sektorze żywności i produktów pochodzenia zwierzęcego; mając na uwadze, że Unia Europejska w znacznym stopniu otworzyła swoje rynki na import z państw trzecich, z którymi zawarła dwustronne i wielostronne porozumienia;

E.

mając na uwadze, że sektor ogrodniczy – produkcja i przemysł przetwórczy – odgrywa rolę mnożnika w gospodarce na poziomie europejskim, zarówno generując popyt, jak i stymulując powstawanie wartości dodanej w innych obszarach gospodarki, takich jak handel, budownictwo i usługi finansowe;

F.

mając na uwadze, że sektor owoców i warzyw ekologicznych jest najszybciej rosnącym w ramach unijnego rynku sektorem ekologicznym, wycenionym w 2011 r. na 19,7 mld EUR i w którym w latach 2010-2011 nastąpił wzrost o9 % w ramach trwającego 10 lat trendu wzrostowego wahającego się między 5 % a 10 % rocznie; mając na uwadze, że jeśli chodzi o obszar uprawy, powierzchnia upraw owoców ekologicznych wzrosła w latach 2010-2011 o 18,2 %, a powierzchnia upraw warzyw ekologicznych wzrosła w tym samym okresie o 3,5 %;

G.

mając na uwadze, że w 2011 r. spożycie owoców i warzyw na osobę w UE-27 spadło o 3 % w porównaniu ze średnim spożyciem na przestrzeni pięciu poprzednich lat, mimo korzyści dla zdrowia płynących z ich spożywania;

H.

mając na uwadze, że UE jest największym na świecie producentem kwiatów, cebulek kwiatowych i roślin doniczkowych (44 % światowej produkcji), a produkcja ta charakteryzuje się największym poziomem zagęszczenia w przeliczeniu na hektar; mając na uwadze, że szacowany obrót w sektorze roślin ozdobnych wynosi 20 mld EUR w odniesieniu do produkcji, 28 mld EUR w odniesieniu do handlu hurtowego i 38 mld EUR w odniesieniu do handlu detalicznego, oraz że w sektorze tym zatrudnionych jest ok. 650 tys. pracowników;

I.

mając na uwadze, że system regulacji sektora owoców i warzyw stanowi część WPR i ma na celu, między innymi, przywrócenie równowagi w łańcuchu dostaw żywności, promowanie owoców i warzyw, zwiększenie konkurencyjności oraz wspieranie innowacji; mając na uwadze, że należy zwiększyć poziom zrzeszenia w organizacjach producentów, również w tych regionach, w których od kilku lat nie były dostępne fundusze operacyjne lub w których stosuje się przestarzałe metody produkcji, czyniąc system atrakcyjniejszym, ponieważ ponad połowa wszystkich hodowców UE nie należy jeszcze do żadnej organizacji producentów, pomimo ustanowionego przez Komisję celu zakładającego osiągnięcie do 2013 r. poziomu zrzeszenia w takich organizacjach wynoszącego średnio 60 %; mając na uwadze, że niewielka liczba członków tego rodzaju organizacji w niektórych państwach członkowskich wynika częściowo z zawieszenia organizacji producentów, co wzbudza niepewność wśród producentów; mając na uwadze, że organizacje producentów odgrywają kluczową rolę w zwiększeniu siły przetargowej organizacji z sektora owoców i warzyw, należy unikać wzbudzania niepewności wśród producentów poprzez doprecyzowanie przepisów europejskich dotyczących uznawania organizacji producentów;

J.

mając na uwadze, że według Eurostatu całkowity koszt środków produkcji ponoszony przez rolników UE wzrósł w latach 2000–2010 średnio o prawie 40 %, natomiast ceny skupu wzrosły średnio o mniej niż 25 %; mając na uwadze, że koszty środków produkcji wzrosły o prawie 80 % w przypadku nawozów sztucznych i polepszaczy gleby, o prawie 30 % w przypadku materiału siewnego i materiału sadzeniowego oraz o prawie 13 % w odniesieniu do produktów ochrony roślin;

K.

mając na uwadze, że spowodowana erozją utrata żyzności gleby, mniejsza zawartość w glebie składników materii organicznej prowadząca do słabego zgruźlenia gleby i niskich poziomów warstwy próchnicy, a także obniżonego poziomu zatrzymywania składników odżywczych i wody, oraz ograniczenie procesów biologicznych stanowią znaczący koszt zarówno dla rolników, jak i budżetów publicznych;

L.

mając na uwadze znaczne obciążenie systemu transferu wiedzy umożliwiającego przełożenie wyników badań na praktyczne rozwiązania dla sektora ogrodnictwa oraz mając na uwadze, że środki przeznaczane przez sektor prywatny na badania są ogólnie niewielkie, przy czym wydatki na badania i rozwój stanowiły w 2004 r. raptem 0,24 % wszystkich wydatków przemysłu żywnościowego w UE-15 (rok ten jest ostatnim, za który dostępne są dane);

M.

mając na uwadze dużą liczbę odmian owoców i warzyw zagrożonych wyginięciem z powodu ich niewystarczającej rentowności, oraz ważną rolę ekologiczną, społeczną i kulturową, jaką pełnią rolnicy, którzy nie rezygnując z uprawy tych odmian utrzymują ważne elementy europejskiej bazy rolniczej;

N.

mając na uwadze, że coraz większe trudności związane z zapobieganiem rozprzestrzenianiu się organizmów szkodliwych, z ich kontrolą i zwalczaniem, a także ograniczona dostępność środków ochrony roślin przeznaczonych do ochrony upraw ogrodniczych stwarzają zagrożenie dla dywersyfikacji rolnictwa i dla jakości ogrodnictwa europejskiego;

O.

mając na uwadze, że przedsiębiorstwa ogrodnicze często są jednocześnie aktywne w produkcji, handlu i usługach;

P.

mając na uwadze, że cisgeneza może być określona jako technika inżynierii genetycznej, która polega na wprowadzeniu do kodu genetycznego danej rośliny materiału genetycznego pochodzącego od roślin innych odmian tego samego rodzaju lub gatunku;

1.

podkreśla znaczenie promowania unijnego sektora ogrodnictwa i zapewnienia mu możliwości lepszego konkurowania na rynku globalnym poprzez innowacje, badania i rozwój, efektywność energetyczną i bezpieczeństwo energetyczne, a także dostosowanie się do zmian klimatu i ich łagodzenie oraz środki na rzecz poprawy sprzedaży; podkreśla również znaczenie dalszych wysiłków na rzecz niwelowania nierówności między podmiotami i dostawcami;

2.

wskazuje na potrzebę ułatwienia producentom dostępu do rynków państw trzecich; wzywa Komisję do zintensyfikowania wysiłków na rzecz wspierania eksporterów owoców i warzyw oraz kwiatów i roślin ozdobnych w celu przezwyciężenia rosnącej liczby barier pozataryfowych, takich jak niektóre normy fitosanitarne państw trzecich, które to normy utrudniają, a wręcz uniemożliwiają eksport produktów z UE;

3.

wzywa Komisję, aby stworzyła takie same warunki dostępu do rynku w zakresie norm handlowych, oznaczeń pochodzenia itp. dla wszystkich uczestników rynku w UE, oraz aby zapewniła odpowiednie kontrole zapewniające, iż warunki te są spełnione, w celu uniknięcia zakłóceń konkurencji;

4.

zachęca do promowania konsumpcji owoców i warzyw w państwach członkowskich poprzez działania edukacyjne, takie jak europejski program „Owoce w szkole” czy programy branżowe na szczeblu krajowym, takie jak np. „Wyhoduj swojego ziemniaka” („Grow Your Own Potato”) czy „Ugotuj swojego ziemniaka” („Cook Your Own Potato”) uruchomione w Zjednoczonym Królestwie;

5.

zauważa, że niejednokrotnie na lokalnych i regionalnych rynkach brak jest dostatecznej ilości pochodzących z nich produktów ogrodniczych; zachęca zatem do promocji przedsiębiorczości w zakresie działalności rolniczej prowadzonej w tych regionach, a w szczególności do wspierania przedsiębiorczości ludzi młodych, która stworzy możliwości w zakresie zatrudnienia w sektorze rolnictwa oraz zapewni dostawy świeżych produktów pochodzących z lokalnych upraw;

6.

podkreśla korzyści, jakie ogrodnictwo ozdobne przynosi ludzkiemu zdrowiu i samopoczuciu poprzez podniesienie jakości terenów zielonych i dzięki temu poprawę środowiska miejskiego w odniesieniu do zmiany klimatu i gospodarki wiejskiej; podkreśla potrzebę bardziej aktywnego wsparcia dla tego sektora w zakresie zachęcania do inwestycji i rozwoju kariery zawodowej;

7.

z zadowoleniem przyjmuje środki funkcjonujące w ramach unijnego systemu regulacji sektora warzyw i owoców, które mają na celu zwiększenie zorientowania unijnych hodowców na rynek, zachęcanie do innowacji, promowanie warzyw i owoców oraz podnoszenie konkurencyjności hodowców, a także poprawę obrotu, jakości produktów i środowiskowych aspektów produkcji poprzez wspieranie organizacji producentów, stowarzyszeń organizacji producentów i uznawanie organizacji międzybranżowych, również poprzez promowanie tworzenia klastrów zrzeszających, które wygenerują nowe przepływy dochodów z przeznaczeniem na nowe inwestycje; jednocześnie zwraca uwagę, że należy podjąć kroki w celu zapewnienia, że przedsiębiorstwa zajmujące się dystrybucją samodzielnie lub bezpośrednio nie są poddawane dyskryminacji oraz że mają one możliwość realizowania innowacyjnych projektów i zwiększania swojej konkurencyjności;

8.

wskazuje, że lokalna i regionalna produkcja i sprzedaż pomagają w tworzeniu i utrzymaniu działalności gospodarczej i miejsc pracy w obszarach wiejskich;

9.

przypomina, że krótkie łańcuchy wartości przyczyniają się do ograniczenia emisji szkodliwych dla klimatu;

10.

zauważa, że tak zwany „urban farming” otwiera nowe możliwości sektorowi ogrodniczemu;

11.

z zadowoleniem przyjmuje sprawozdanie na temat prowadzonych przez Komisję konsultacji społecznych, zatytułowane „Przegląd unijnego systemu regulacji sektora owoców i warzyw”, a w szczególności punkt 3.8 tego sprawozdania, w którym potwierdzono potrzebę uproszczenia stosowanych dotychczas zasad dotyczących organizacji producentów, popiera jej wniosek dotyczący wzmocnienia organizacji producentów oraz zauważa, że w większości uzyskanych odpowiedzi kładzie się nacisk na utrzymanie podstawowych zasad obecnego systemu wsparcia;

12.

podkreśla, że zmniejszenie biurokracji jest szczególnie istotne dla małych i średnich przedsiębiorstw, jednak takie środki nie mogą zagrażać niezbędnemu dla takich przedsiębiorstw bezpieczeństwu prawnemu;

13.

wyraża zadowolenie z tego, że za sprawą porozumienia w sprawie reformy WPR utrzymany zostanie europejski program wsparcia dla uprawy owoców i warzyw uwzględniający organizacje producentów, przyznając jednocześnie, że istniejące instrumenty nie zawsze były skuteczne, jak przyznaje Komisja w swoim dokumencie dotyczącym konsultacji publicznych zatytułowanym „Przegląd unijnego systemu regulacji sektora owoców i warzyw”, dlatego wspiera prace Grupy Newcastle, które zmierzają do ulepszenia unijnego systemu regulacji owoców i warzyw, który powinien uwzględniać różnice w statusie prawnym spółdzielni w poszczególnych państwach członkowskich, tak aby nie ograniczać powstawania nowych organizacji producentów, z jednoczesnym poszanowaniem faktu, że hodowcy mogą zdecydować o pozostaniu poza systemem organizacji producentów; zauważa również ustanowienie unijnego instrumentu na rzecz zarządzania w przypadku poważnych kryzysów dotykających kilku państw członkowskich i podkreśla, że powinien on być dostępny dla wszystkich hodowców, niezależnie od tego, czy należą do organizacji producentów;

14.

w celu wzmocnienia działań przynoszących korzyści, prowadzonych przez organizacje producentów na rzecz producentów, wzywa Komisję, aby w ramach przeglądu unijnego systemu regulacji sektora owoców i warzyw opracowała jasne i praktyczne zasady tworzenia i funkcjonowania organizacji producentów oraz dostosowała ten system do struktur rynkowych funkcjonujących w państwach członkowskich, tak aby organizacje producentów mogły pełnić wyznaczoną im rolę, a tym samym aby hodowcy mieli motywację do włączania się do takich organizacji, pod warunkiem że nie przełoży się to na naruszenie podstawowych celów systemu i że hodowcy będą mogli swobodnie decydować o tego rodzaju sprawach;

15.

z niepokojem zauważa, że przepisy dotyczące systemu organizacji producentów mogą być szeroko interpretowane przez audytorów Komisji, co prowadzi do wysokiego stopnia niepewności oraz może narazić państwa członkowskie na ryzyko ich zakwestionowania i kontroli sądowej; podkreśla również, że procedury audytowe i korekty finansowe muszą być przeprowadzane z większością dbałością o ich terminowość oraz w ramach ustalonego okresu trwania audytu;

16.

dostrzega dalsze stosowanie nieuczciwych praktyk handlowych w UE, które negatywnie wpływają na działalność podmiotów z sektora ogrodnictwa oraz organizacji producentów tej branży i osłabiają przekonanie hodowców do zasadności podejmowania inwestycji na przyszłość; jest zdania, że uzgodnione przez wszystkie podmioty działające w obrębie łańcucha dostaw kodeksy postępowania, wzmocnione przez ramy ustawodawcze oraz nadzorowane przez krajowego arbitra w każdym państwie członkowskim w celu monitorowania praktyk handlowych, mogłyby w znacznym stopniu przyczynić się do lepszego funkcjonowania łańcucha dostaw żywności i rynku wewnętrznego;

17.

jest zdania, że prywatne normy dotyczące pozostałości środków ochrony roślin, przyjęte przez liczne duże sieci dystrybucji detalicznej, są sprzeczne z zasadami konkurencji i przynoszą szkodę hodowcom działającym w sektorze owoców i warzyw; uwzględniając, że poziomy pozostałości środków ochrony roślin, dozwolonych na podstawie prawodawstwa wspólnotowego, zapewniają odpowiednią ochronę zdrowia konsumentów i podmiotów działających w sektorze, wzywa Komisję do podjęcia działań mających na celu wyeliminowanie tych prywatnych norm;

18.

wzywa Komisję i państwa członkowskie do promowania zintegrowanej ochrony przed szkodnikami, do wspierania innowacji i przedsiębiorczości przez prowadzenie na większą skalę działalności badawczej i rozwojowej w dziedzinie wolnych od substancji chemicznych rozwiązań alternatywnych, takich jak naturalnie występujące drapieżniki i pasożyty żerujące na gatunkach szkodników oraz do wykorzystania programu ramowego w zakresie badań naukowych i innowacji „Horyzont 2020” do finansowania badań związanych z praktycznymi zastosowaniami służącymi wspieraniu opracowywania zintegrowanych strategii ochrony przed szkodnikami, chorobami i chwastami, do zapewnienia producentom niezbędnych narzędzi i informacji umożliwiających realizację postanowień dyrektywy 2009/128/WE, której art. 14 stanowi, że państwa członkowskie muszą podejmować „wszelkie konieczne środki w celu zachęcania do stosowania ochrony roślin o niskim zużyciu pestycydów, przyznając zawsze, gdy to możliwe, pierwszeństwo metodom niechemicznym” oraz „ustanawiają lub wspierają ustanowienie wszelkich warunków niezbędnych do wdrożenia integrowanej ochrony roślin”;

19.

wzywa Komisję i państwa członkowskie do promowania i podkreślania znaczenia intensyfikacji procesów ekologicznych zapewniających długoterminowe zdrowie gleby, jej żyzność i proces glebotwórczy, a także umożliwiających kontrolowanie i regulowanie liczebności szkodników; uważa, że może to prowadzić do długoterminowych korzyści dla rolników w zakresie wydajności oraz do niższych kosztów dla budżetów publicznych;

20.

podkreśla, że ogrodnictwo jest zależne od różnorodnych produktów ochrony roślin, a nadto wzywa Komisję do przyjęcia opartego na ocenie ryzyka podejścia do regulacji tych produktów, które jest uzasadnione poddanymi wzajemnej ocenie i niezależnymi dowodami naukowymi; podkreśla, że w szczególności narażone są zastosowania małoobszarowe ze względu na brak dostępnych substancji czynnych; wzywa Komisję do wzmocnienia koordynacji tworzenia danych w poszczególnych państwach członkowskich, a w szczególności danych dotyczących pozostałości pestycydów, które to informacje stanowią istotny wymóg w zakresie zezwoleń wydawanych w odniesieniu do nadających się do spożycia upraw specjalistycznych; wzywa Dyrekcję Generalną ds. Rolnictwa i Rozwoju Obszarów Wiejskich, Dyrekcję Generalną ds. Zdrowia i Konsumentów, Dyrekcję Generalną ds. Środowiska i Dyrekcję Generalną ds. Konkurencji do strategicznej współpracy poświęconej zagadnieniu wpływu zmian regulacji dotyczących produktów ochrony roślin z różnych perspektyw;

21.

wzywa Komisję do kontroli działania uzgodnień w zakresie wzajemnego uznawania zezwoleń dotyczących środków ochrony roślin, zgodnie z art. 40 rozporządzenia (WE) nr 1107/2009, w celu ułatwienia ich stosowania oraz w celu zlikwidowania ewentualnych barier biurokratycznych, a także do rozważenia długoterminowego celu, jakim jest globalna harmonizacja w zakresie regulacji dotyczących produktów ochrony roślin oraz w zakresie zmniejszania barier pozataryfowych w eksporcie;

22.

wzywa Komisję, zgodnie z art. 51 ust. 9 rozporządzenia (WE) nr 1107/2009, do przedłożenia bez dalszej zwłoki Parlamentowi i Radzie sprawozdania dotyczącego ustanowienia europejskiego funduszu wsparcia dla zastosowań małoobszarowych i upraw specjalistycznych; podkreśla, że taki fundusz powinien służyć finansowaniu obecnie trwającego europejskiego programu pracy nad koordynacją i współpracą podmiotów działających w łańcuchu dostaw żywności, właściwych organów i zainteresowanych stron, w tym instytutów badawczych, w celu prowadzenia i finansowania, w razie potrzeby, działalności w zakresie badań i innowacji, mającej na celu ochronę upraw specjalistycznych i zastosowań małoobszarowych;

23.

zwraca uwagę, że wymogi fitosanitarne nałożone na producentów europejskich nie spełniają zasady wzajemności; podkreśla, że to niedopasowanie ma nie tylko destrukcyjny wpływ na konkurencyjność producentów europejskich, ale także szkodzi europejskim konsumentom;

24.

przypomina, że zarówno w rozporządzeniu dotyczącym wprowadzania do obrotu środków ochrony roślin (rozporządzenie (WE) nr 1107/2009 z dnia 21 października 2009 r. (11)), jak i w nowym rozporządzeniu w sprawie udostępniania na rynku i stosowania produktów biobójczych (rozporządzenie (UE) nr 528/2012 z dnia 22 maja 2012 r. (12)) wskazano, że Komisja jest zobowiązana ustalić, do grudnia 2013 r., naukowe kryteria określania właściwości zaburzających funkcjonowanie układu hormonalnego; Podkreśla, jak istotna jest przejrzystość procedury, dzięki której decyzje podejmowane na podstawie wiedzy naukowej oraz z uwzględnieniem podmiotów uczestniczących w tworzeniu nowych kryteriów byłyby zrozumiałe dla podmiotów rynkowych bezpośrednio dotkniętych tymi decyzjami; wzywa Komisję do pełnego rozważenia wpływu różnych podejść przy prezentowaniu wniosków dotyczących substancji zaburzających funkcjonowanie układu hormonalnego;

25.

podkreśla, że sektor ogrodnictwa w dużej mierze zależy od stosowania wysokiej jakości, ściśle określonych materiałów nawozowych; z zadowoleniem przyjmuje obecny przegląd unijnego rozporządzenia w sprawie nawozów, ale z niepokojem zauważa, że celem Komisji jest włączenie uprzednio nieujętych w rozporządzeniu substancji w postaci polepszaczy gleby; podkreśla, że substancje te nie wymagają precyzyjnego procesu produkcji ani sposobu stosowania oraz wzywa Komisję, aby nie uwzględniała ich w ramach zakresu stosowania rozporządzenia w sprawie nawozów;

26.

zwraca uwagę na fakt, że sektor ogrodnictwa wiedzie prym w zakresie rozwoju i wdrażania innowacyjnych systemów rolnictwa precyzyjnego, a ponadto jest zdania, że tego rodzaju systemy ograniczą stosowanie pestycydów i nawozów, zwiększą ilość plonów przeznaczonych do obrotu handlowego oraz ograniczą ich marnowanie, a także usprawnią ciągłość dostaw i poprawią wyniki ekonomiczne; podkreśla, że stosowane metody w zakresie uprawy roślin, takie jak płodozmian czy międzyplony, a także badania i rozwój, powinny być ukierunkowane na jak najmniejsze zanieczyszczenie środowiska;

27.

przyjmuje wniosek Komisji dotyczący rozporządzenia w sprawie materiału przeznaczonego do reprodukcji roślin (COM(2013)0262) i jest zaniepokojony faktem, że w sposób nieproporcjonalny wpłynie on na sektor ogrodnictwa, a zwłaszcza na branże roślin ozdobnych i owoców; podkreśla, że wszelkie akty prawne powinny być proporcjonalne i zgodne z zasadą pomocniczości; podkreśla również, że zmiany w ustawodawstwie nie mogą zagrażać tradycyjnym odmianom i roślinom uprawnym i powinny przyczyniać się do różnorodności genetycznej poszczególnych rodzajów upraw oraz w ramach tych rodzajów, a także w celu zapewnienia długoterminowego bezpieczeństwa żywnościowego i odporności systemów żywnościowych;

28.

zauważa wpływ nierodzimych gatunków inwazyjnych w sektorze ogrodnictwa nie tylko na bezpośrednio je otaczające środowisko, ale zaleca, aby regionalne lub krajowe podejście do tej kwestii zostało uwzględnione we wniosku Komisji dotyczącym rozporządzenia w sprawie zapobiegania wprowadzaniu i rozprzestrzenianiu się inwazyjnych gatunków obcych i zarządzania nimi (COM(2013)0620), w którym uznaje się, że niektóre obszary Europy są bardziej narażone niż inne oraz że poszczególne obszary w Europie mają różne uwarunkowania klimatyczne, które będą sprzyjać różnym konfiguracjom występującej na nich roślinności;

29.

usilnie wzywa Komisję, aby zabezpieczyła – w formie ogólnej zasady – wolność hodowców roślin do swobodnego wykorzystywania istniejącego materiału roślinnego do opracowywania i wprowadzania do obrotu nowych roślin, bez względu na jakiekolwiek roszczenia patentowe dotyczące materiału roślinnego;

30.

wzywa Komisję i państwa członkowskie do wspierania rozwoju lokalnych rynków owoców i warzyw oraz krótkich łańcuchów dostaw, które zapewniają zaopatrzenie w świeże produkty;

31.

wzywa Komisję do dokonania rozróżnienia pomiędzy roślinami cisgenicznymi a transgenicznymi oraz do stworzenia odmiennych procesów zatwierdzania roślin cisgenicznych; oczekuje na sporządzoną na wniosek DG ds. Zdrowia i Konsumentów opinię Europejskiego Urzędu ds. Bezpieczeństwa Żywności zawierającą ocenę ustaleń grupy roboczej ds. nowych biotechnologicznych technik uprawy;

32.

zwraca uwagę na zapotrzebowanie na pracowników sezonowych w sektorze ogrodniczym i wzywa państwa członkowskie do zadbania o funkcjonowanie skutecznych systemów umożliwiających wytwórcom produktów ogrodniczych dostęp do pracowników, którzy są im potrzebni w kluczowych okresach roku, przy jednoczesnym pełnym poszanowaniu wymogów określonych w dyrektywie w sprawie pracowników sezonowych, w tym dotyczących zasady sprawiedliwych wynagrodzeń;

33.

z zadowoleniem przyjmuje ponowne zyskanie na znaczeniu kwestii szkoleń pracowniczych i przyuczania do zawodu, ale jednocześnie z zaniepokojeniem zauważa, że liczba osób kończących programy przyuczania do zawodu w sektorze ogrodniczym pozostaje w niektórych państwach członkowskich niska, co w konsekwencji powoduje spadek możliwości znalezienia zatrudnienia przez młodych ludzi zainteresowanych pracą w tym sektorze; przyznaje, że nie wszyscy młodzi ludzie przyuczani do zawodu odpowiadają wymogom tego sektora; podkreśla, że odpowiednie kampanie podnoszące świadomość i informacyjne, poprawiające wizerunek ogrodnictwa, powinny wspierać wysiłki na rzecz zachęcania młodych ludzi do podejmowania zatrudnienia w ogrodnictwie oraz na rzecz kształcenia ich;

34.

wzywa sektor rolno-spożywczy oraz środowisko badawcze do systematycznej współpracy w celu przyciągnięcia i przeszkolenia nowego pokolenia badaczy oraz podniesienia kwalifikacji i umiejętności obecnych pracowników sektora;

35.

wskazuje na korzyści wypływające ze wzmocnienia i rozszerzenia partnerstw między administracją publiczną, branżą oraz organizacjami badawczymi, a ponadto na potrzebę dopilnowania, aby programy mające wspierać takie partnerstwa były zorganizowane w sposób pozwalający na zmaksymalizowanie ogólnego oddziaływania i spójności wykorzystywanych środków;

36.

podkreśla kluczowe znaczenie efektywnego wykorzystywania wykwalifikowanych pracowników naukowych w celu przyspieszenia procesu wykorzystania rezultatów badań i innowacji w drodze transferu innowacyjnych technologii z sektora ogrodniczego do produkcji rolnej, a także integracji badań i innowacji, edukacji i rozwoju w dziedzinie rolnictwa z polityką gospodarczą, która zaspokoi wymagania sektora produkcji ogrodniczej w zakresie rozwoju i zwiększy jego efektywność;

37.

jest zdania, że należy koniecznie umożliwić sektorowi uprawy kwiatów i roślin ozdobnych lepsze wykorzystanie programów unijnych w zakresie badań, rozwoju technologicznego i innowacji, oraz wzywa Komisję do uwzględnienia „uprawy chronionej” w ramach działań programu „Horyzont 2020” w celu pobudzania innowacyjności w zakresie na przykład zrównoważonej ochrony roślin, zrównoważonego wykorzystania wody i składników odżywczych, efektywności energetycznej, zaawansowanych systemów upraw i produkcji oraz zrównoważonego systemu transportu;

38.

jest zdania, że z uwagi na ograniczenia budżetowe państw członkowskich dotyczące finansowania badań w dziedzinie rolnictwa i ogrodnictwa, należy zachęcać do finansowania strony trzecie, w tym – choć nie wyłącznie – detalistów, a finansowanie to powinno współgrać z ogólnym interesem badawczym całego sektora;

39.

wzywa Komisję i państwa członkowskie do ułatwienia długoterminowego dostępu do środków finansowych służących finansowaniu inwestycji w nowoczesne technologie produkcji sektora ogrodniczego w celu zwiększenia konkurencyjności produktów i usług ogrodniczych;

40.

podkreśla kluczowe znaczenie dobrej jakości biznesplanu dla zabezpieczenia kapitału finansowego; zaleca hodowcom intensywniejsze korzystanie z usług wsparcia biznesowego oraz doradztwa, a ponadto wzywa Komisję do ściślejszej współpracy z branżą w celu zapewnienia hodowcom łatwego dostępu do tego rodzaju usług;

41.

wzywa Komisję do aktualizacji – za pośrednictwem przejrzystego procesu, w który zostanie zaangażowany cały sektor – produktów zawartych w rozdziale szóstym (żywe drzewa i inne rośliny, bulwy, korzenie i podobne, cięte kwiaty i ozdobne liście) nomenklatury scalonej z 2012 r.;

42.

jest zaniepokojony możliwością przenoszenia produkcji ogrodniczej poza Unię Europejską;

43.

jest głęboko zaniepokojony faktem, że jedna trzecia lub nawet połowa produktów żywnościowych jest marnowana z uwagi na swój wygląd i wzywa Komisję do stworzenia możliwości wprowadzania na rynek – zwłaszcza na rynki lokalne i regionalne – produktów o szerzej zakreślonych specyfikacjach jakościowych, przy równoczesnym zapewnieniu przejrzystości i właściwego funkcjonowania rynku; odsyła do inicjatyw Austrii i Szwajcarii, gdzie w sprzedaży detalicznej znajdują się także warzywa i owoce o obniżonej jakości estetycznej; apeluje do supermarketów, aby brały pod uwagę badania rynkowe, które wskazują, że wielu konsumentów niekoniecznie przejmuje się estetycznym wyglądem owoców i warzyw oraz z chęcią zakupi produkt o obniżonej jakości, zwłaszcza jeśli może wiązać się to z niższą ceną;

44.

z niepokojem zauważa ogólną stratę i marnowanie owoców i warzyw przeznaczonych do obrotu na rynku pierwotnym oraz znaczącą stratę gospodarczą dla przedsiębiorstw; uznaje, że zmniejszanie systemowego marnowania żywności stanowi klucz do zwiększania dostaw żywności dla coraz liczniejszej ludności świata; z zadowoleniem odnosi się do wysiłków podejmowanych przez podmioty uczestniczące w łańcuchu dostaw żywności na rzecz przekierowania tych produktów do obrotu na rynku wtórnym, a nie ich wyrzucenia;

45.

wzywa Komisję i państwa członkowskie, aby stworzyły takie warunki ustawodawcze i polityczne, które będą w największym możliwie stopniu wspierać różne formy wykorzystania odpadów z sektora ogrodnictwa; zaznacza, że istnieje szereg materiałów, takich jak zużyty kompost grzybowy, które – jeśli nie zostałyby sklasyfikowane jako „odpady” – mogłyby zostać wykorzystane przy produkcji podłoży uprawnych charakteryzujących się wartością dodaną;

46.

wskazuje, że systemy akwaponiczne tworzą potencjał dla zrównoważonej i lokalnej produkcji produktów żywnościowych, oraz że kombinacja hodowli ryb słodkowodnych i warzyw w jednym zamkniętym systemie może przyczynić się do obniżenia zużycia zasobów w porównaniu z tradycyjnymi systemami;

47.