Zwolnienie z VAT: ostateczny import towarów

KLUCZOWE ZAGADNIENIA

Państwa członkowskie Unii Europejskiej (UE) muszą udzielać zwolnień z VAT przy ostatecznym imporcie niektórych towarów na warunkach ustalonych przez nie w celu zapobieżenia wszelkim przypadkom zakłóceń konkurencji i uchylania się od opodatkowania.

Zwolnienie z VAT od importu może zostać udzielone w odniesieniu do:

• importu mienia osobistego przywożonego przez osoby fizyczne przenoszące swoje miejsce zamieszkania z państwa trzeciego do państwa członkowskiego;
• towarów importowanych z okazji zawarcia związku małżeńskiego;
• mienia osobistego nabytego w drodze dziedziczenia;
• wyposażenia ucznia, materiałów szkolnych i innych artykułów szkolnych;
• dóbr kapitałowych i wyposażenia importowanego w związku z przeniesieniem działalności gospodarczej;
• niektórych produktów rolnych lub produktów przeznaczonych do użytku rolnego;
• substancji terapeutycznych, produktów leczniczych, zwierząt laboratoryjnych, substancji biologicznych i chemicznych;
• towarów przeznaczonych dla organizacji charytatywnych lub dobroczynnych;
• importu związanego ze stosunkami międzynarodowymi;
• towarów do celów promocji handlu;
• towarów przywożonych do celów badawczych, analitycznych lub prób;
• przesyłek wysyłanych do organizacji ochrony praw autorskich lub przemysłowych i handlowych praw patentowych;
• turystyczne materiały informacyjne;
• różnych dokumentów przeznaczonych dla oficjalnych organów;
• materiałów pomocniczych do mocowania i zabezpieczania towarów w czasie transportu;
• ściółki, paszy i karmy dla zwierząt w czasie transportu;
• paliwa i smarów znajdujących się w drogowych pojazdach mechanicznych i w specjalnych kontenerach;
• materiałów przeznaczonych do budowy, utrzymania i ozdoby pomników ofiar wojny;
• trumien, urn pogrzebowych i ozdobnych artykułów pogrzebowych.

Przepisy niniejszej dyrektywy nie stanowią przeszkody w utrzymaniu przez państwa członkowskie umów zawartych z państwami trzecimi, które przewidują specjalne zwolnienia.

W przypadku niektórych wymienionych kategorii pewne towary są wyłączone ze zwolnienia, w szczególności wyroby alkoholowe i tytoniowe.

Przywóz o niewielkiej wartości

W dyrektywie zmieniającej (UE) 2017/2455 usunięto z dniem 1 lipca 2021 roku tytuł IV dyrektywy 2009/132/WE dotyczący przywozu o niewielkiej wartości, eliminując zwolnienie z VAT dla małych przesyłek (o maksymalnej wartości 22 EUR).

Pandemia COVID-19 – zwolnienie z VAT i należności celnych przywozowych

• W marcu 2020 r. państwa członkowskie złożyły wniosek o zwolnienie z VAT i należności celnych przywozowych od przywozu towarów potrzebnych do walki z pandemią COVID-19. Jako że pandemia i ekstremalne wyzwania z nią związane stanowiły klęskę w rozumieniu art. 51 dyrektywy 2009/132/WE, Komisja Europejska przyjęła decyzję (UE) 2020/491 zezwalającą na przywóz tych towarów, które miały zostać zwolnione z VAT w okresie od 30 stycznia 2020 r. do 31 lipca 2020 r.
• Dane towary musiały spełniać określone warunki:
  • musiały być rozdawane nieodpłatnie przez organy publiczne lub agencje niosące pomoc w sytuacjach kryzysowych w przypadku osobom dotkniętym lub zagrożonym zachorowaniem na COVID-19 lub zaangażowanym w walkę z nim;
  • musiały być nieodpłatnie udostępniane tym samym osobom, pozostając własnością organów publicznych.
• Państwa członkowskie musiały przesłać Komisji:
  • wykaz danych organów publicznych;
  • informacje na temat rodzaju i ilości danych towarów; oraz
  • informacje na temat środków wprowadzonych w celu zapobieżenia wykorzystywaniu tych towarów do celów innych niż zwalczanie skutków pandemii.
• Okres obowiązywania decyzji (UE) 2020/491 dostał wydłużony do:
  • 31 października 2020 roku na podstawie Decyzji (UE) 2020/1101;
  • 30 kwietnia 2021 roku na podstawie Decyzji (UE) 2020/1573;
  • 31 grudnia 2021 roku na podstawie Decyzji (UE) 2021/660;
  • 30 czerwca 2022 roku na podstawie Decyzji (UE) 2021/2313; a także do
  • 31 grudnia 2022 roku w przypadku Belgii, Łotwy, Austrii, Portugalii i Słowenii na podstawie Decyzji (UE) 2022/1511.

Zwolnienie z VAT i należności celnych przywozowych dla osób uciekających przed rosyjską agresją na terytorium Ukrainy oraz osób potrzebujących w Ukrainie

W lipcu 2022 roku przyjęto decyzję Komisji (UE) 2022/1108 stanowiącą odpowiedź na wnioski niektórych państw członkowskich o zwolnienie z VAT i należności celnych przywozowych w celu zaspokojenia podstawowych potrzeb osób uciekających przed skutkami rosyjskiej agresji na terytorium Ukrainy i zaoferowania im wystarczającej pomocy humanitarnej (tymczasowych schronień, artykułów noclegowych, leków i środków medycznych, sprzętu służącego do gospodarowania żywnością i jej rozdzielania). Decyzja obowiązywała do 31 grudnia 2022 roku.

W dniu 17 kwietnia 2023 roku przyjęta została decyzja Komisji (UE) 2023/829 w celu przyznania dalszych zwolnień z należności celnych przywozowych i podatku VAT w odniesieniu do przywozu dokonywanego przez organizacje państwowe lub na ich rzecz oraz organizacje charytatywne lub filantropijne upoważnione przez właściwe organy wnioskujących państw członkowskich (Estonii, Francji, Łotwy, Litwy, Luksemburga, Niderlandów, Austrii, Polski, Rumunii i Słowacji). Decyzja obowiązuje od 1 stycznia 2023 roku do 31 grudnia 2023 roku.