Europejska Agencja Obrony (od 2011 r.)

Europejska Agencja Obrony (EDA) wspiera Radę i państwa członkowskie w ich wysiłkach na rzecz poprawy zdolności obronnych Unii Europejskiej oraz na rzecz utrzymania wspólnej polityki bezpieczeństwa i obrony (WPBiO) poprzez określenie wymogów operacyjnych, wzmacnianie bazy przemysłowej i technologicznej Unii Europejskiej, wspieranie badań i efektywnych zamówień wojskowych.

AKT

Decyzja Rady 2011/411/WPZiB z dnia 12 lipca 2011 r. określająca statut, siedzibę i zasady operacyjne Europejskiej Agencji Obrony oraz uchylająca wspólne działanie 2004/551/WPZiB

STRESZCZENIE

Europejska Agencja Obrony (EDA) powstała w 2004 r. jako agencja działająca w dziedzinie rozwoju potencjału obronnego, badań, zakupów i uzbrojenia w celu wspierania Rady i państw członkowskich w ich wysiłkach zmierzających do poprawy zdolności obronnych Unii Europejskiej.

Stanowi ona ramy prawne i instytucjonalne w celu umożliwienia państwom członkowskim Unii Europejskiej współpracy w rozwijaniu zdolności wojskowych w ramach Wspólnej Polityki Zagranicznej i Bezpieczeństwa (WPZiB), a w szczególności w ramach WPBiO.

Traktat lizboński wprowadził przepis szczególny w sprawie EDA do Traktatu o Unii Europejskiej (artykuł 45, zob. także artykuł 42 ust. 3). W związku z tym w lipcu 2011 r. Rada przyjęła decyzję 2011/411/WPZiB zastępującą oryginalny akt prawny ustanawiający EDA.

Zadania

Agencja ma następujące zadania:

• przyczyniać się do określania celów zdolności wojskowych państw członkowskich i oceny wykonania zobowiązań w zakresie zdolności podjętych przez państwa członkowskie;
• wspierać harmonizację wymagań operacyjnych oraz ustanowienie skutecznych i spójnych metod dokonywania zamówień;
• zgłaszać wielostronne projekty dla osiągnięcia celów zdolności wojskowych oraz zapewniać koordynację programów realizowanych przez państwa członkowskie i zarządzanie konkretnymi programami współpracy;
• wspierać badania nad technologiami obronnymi oraz koordynować i planować wspólne działania badawcze i studia nad rozwiązaniami technicznymi odpowiadającymi przyszłym wymaganiom operacyjnym;
• przyczyniać się do określania wszelkich użytecznych środków wzmacniających bazę przemysłową i technologiczną sektora obrony oraz zwiększających efektywność wydatków wojskowychi, np. przez rozwijanie odpowiednich strategii w konsultacji z Komisją lub z przemysłem.

Agencja jest także gotowa wspierać stałą współpracę strukturalną, jeśli Rada podejmie taką decyzję.

Misja Agencji pozostaje bez uszczerbku dla kompetencji państw członkowskich w kwestiach obronnych.

Administracja

Agencja ma siedzibę w Brukseli i pozostaje pod politycznym nadzorem Rady.

Organem decyzyjnym EDA jest Rada sterująca, składająca się z jednego przedstawiciel każdego państwa członkowskiego i przedstawiciela Komisji Europejskiej (bez prawa głosu). Rada Sterująca zbiera się na szczeblu ministrów obrony uczestniczących państw członkowskich dwa razy w roku. Rada może ponadto odbywać posiedzenia w różnych składach, takich jak krajowi dyrektorzy ds. badań i technologii lub dyrektorzy ds. polityki obronnej. W pracach EDA uczestniczą wszystkie kraje UE z wyjątkiem Danii.

Szefem EDA jest Wysoki Przedstawiciel Unii do Spraw Zagranicznych i Polityki Bezpieczeństwa, który zapewnia łączność między EDA i Radą. Za nadzór i koordynację jednostek funkcjonalnych jest odpowiedzialny Dyrektor Generalny.

Finansowanie

Koszty operacyjne Agencji są finansowane przez jej kraje członkowskie proporcjonalnie do ich DNB. Poszczególne projekty są finansowane odrębnie przez uczestniczące państwa członkowskie.

Stosunki z krajami trzecimi

Agencja może nawiązywać współpracę z krajami trzecimi. Agencja może również współpracować z organizacjami międzynarodowymi, takimi jak Europejska Agencja Kosmiczna (ESA) czy Organizacja do spraw Współpracy w Zakresie Uzbrojenia (OCCAR).

Ostatnia aktualizacja: 18.06.2014