Sprawa C‑683/22

Adusbef – Associazione difesa utenti servizi bancari e finanziari

przeciwko

Presidenza del Consiglio dei Ministri i in.

(wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez Tribunale amministrativo regionale per il Lazio)

Wyrok Trybunału (piąta izba) z dnia 7 listopada 2024 r.

Odesłanie prejudycjalne – Dyrektywa 2014/23/UE – Postępowanie o udzielenie koncesji – Artykuł 43 – Modyfikacja wprowadzona do koncesji w okresie jej obowiązywania bez otwarcia na konkurencję – Koncesja autostradowa – Zawalenie się mostu Morandiego w Genui (Włochy) – Postępowanie krajowe w związku z poważnym uchybieniem obowiązkom w zakresie utrzymania i konserwacji sieci autostrad – Nowe obowiązki spoczywające na koncesjonariuszu – Obowiązek wcześniejszego zajęcia stanowiska przez instytucję zamawiającą w przedmiocie konieczności przeprowadzenia nowego postępowania o udzielenie koncesji – Obowiązek wcześniejszego zbadania przez instytucję zamawiającą rzetelności koncesjonariusza

1. Zbliżanie ustawodawstw – Procedury udzielania zamówień w drodze koncesji – Dyrektywa 2014/23 – Stosowanie w czasie – Zawarcie umowy koncesji przed wejściem w życie wspomnianej dyrektywy – Brak możliwości zastosowania dyrektywy – Granica – Istotna modyfikacja umowy koncesji

   (dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/23, art. 43, art. 54 akapit drugi)

   (zob. pkt 32)

2. Zbliżanie ustawodawstw – Procedury udzielania zamówień w drodze koncesji – Dyrektywa 2014/23 – Modyfikacje umów w okresie ich obowiązywania niewymagające przeprowadzenia nowego postępowania o udzielenie koncesji – Wyczerpujący charakter okoliczności pozwalających na takie modyfikacje – Niemożliwe do przewidzenia okoliczności – Konieczność modyfikacji spowodowana uchybieniem zobowiązaniom umownym, jakiego dopuścił się koncesjonariusz – Wyłączenie

   [dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/23, art. 43 ust. 1 akapit pierwszy lit. c), art. 43 ust. 2]

   (zob. pkt 49–53, 56–57, 59–64)

3. Zbliżanie ustawodawstw – Procedury udzielania zamówień w drodze koncesji – Dyrektywa 2014/23 – Modyfikacje koncesji – Zastąpienie pierwotnego koncesjonariusza – Pojęcie – Modyfikacja struktury akcjonariatu koncesjonariusza – Wyłączenie

   [dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/23, art. 43 ust. 1 akapit pierwszy lit. d), art. 43 ust. 5]

   (zob. pkt 65–68)

4. Zbliżanie ustawodawstw – Procedury udzielania zamówień w drodze koncesji – Dyrektywa 2014/23 – Istotne modyfikacje umów w okresie ich obowiązywania – Pojęcie – Modyfikacje zmieniające równowagę ekonomiczną koncesji – Rekompensata finansowa lub podwyższenie standardów bezpieczeństwa – Wyłączenie

   [dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/23, art. 43 ust. 1 akapit pierwszy lit. e), art. 43 ust. 4]

   (zob. pkt 70–72)

5. Zbliżanie ustawodawstw – Procedury udzielania zamówień w drodze koncesji – Dyrektywa 2014/23 – Modyfikacje umów w okresie ich obowiązywania niewymagające przeprowadzenia nowego postępowania o udzielenie koncesji – Wymogi formalne – Publikacja ogłoszenia o modyfikacji – Stosowanie zasady dobrej administracji – Obowiązek uzasadnienia

   (dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/23, art. 3 ust. 2, art. 31, 33, art. 43 ust. 1, 2)

   (zob. pkt 73–83, 85; pkt 1 sentencji)

6. Zbliżanie ustawodawstw – Procedury udzielania zamówień w drodze koncesji – Dyrektywa 2014/23 – Istotne modyfikacje umów w okresie ich obowiązywania – Obowiązki instytucji zamawiającej – Kwalifikacja i ocena podmiotowa – Podstawy wykluczenia przewidziane we wspomnianej dyrektywie – Poważne wykroczenie zawodowe podające w wątpliwość rzetelność i uczciwość koncesjonariusza – Włączenie

   (dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/23, art. 43 ust. 1, 2, 5, art. 44)

   (zob. pkt 90–97; pkt 2 sentencji)

7. Zbliżanie ustawodawstw – Procedury udzielania zamówień w drodze koncesji – Dyrektywa 2014/23 – Modyfikacje umów w okresie ich obowiązywania niewymagające przeprowadzenia nowego postępowania o udzielenie koncesji – Obowiązki instytucji zamawiającej – Kwalifikacja i ocena podmiotowa – Brak możliwości zastosowania – Poważne wykroczenie o charakterze zawodowym podające w wątpliwość rzetelność i uczciwość koncesjonariusza – Konsekwencje – Kompetencje państw członkowskich

   (dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/23, art. 43 ust. 1, 2, 5, art. 44)

   (zob. pkt 98–104; pkt 2 sentencji)

Zobacz tekst orzeczenia.