POSTANOWIENIE PREZESA SĄDU

z dnia 17 września 2021 r.(*)

Postępowanie w przedmiocie środków tymczasowych – REACH – Zmiana załącznika XVII do rozporządzenia (WE) nr 1907/2006 – Ograniczenie odnoszące się do ołowiu i jego związków – Używanie ołowianej myśliwskiej amunicji śrutowej – Ochrona obszarów wodno-błotnych – Wniosek o zawieszenie wykonania – Brak pilnego charakteru

W sprawie T‑187/21 R

Firearms United Network, z siedzibą w Warszawie (Polska),

Tomasz Walter Stępień, zamieszkały w Żelechowie (Polska),

Michał Budzyński, zamieszkały w Cegłowie (Polska),

Andrzej Marcjanik, zamieszkały w Złotokłosie (Polska),

których reprezentuje adwokat E. Woźniak,

strona skarżąca,

przeciwko

Komisji Europejskiej, którą reprezentują K. Herrmann oraz K. Mifsud-Bonnici, w charakterze pełnomocników,

strona pozwana,

mającej za przedmiot oparte na art. 278 i 279 TFUE żądanie zawieszenia wykonania rozporządzenia Komisji (UE) 2021/57 z dnia 25 stycznia 2021 r. zmieniającego załącznik XVII do rozporządzenia (WE) nr 1907/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie rejestracji, oceny, udzielania zezwoleń i stosowanych ograniczeń w zakresie chemikaliów (REACH) w odniesieniu do ołowiu w amunicji śrutowej na obszarach wodno-błotnych lub wokół nich (Dz.U. 2021, L 24, s. 19),

PREZES SĄDU

wydaje następujące

Postanowienie

 Okoliczności powstania sporu, postępowanie i żądania stron

1        Pierwsza ze skarżących, Firearms United Network, jest polskim stowarzyszeniem zrzeszającym posiadaczy broni palnej, które liczy ponad 800 członków. Pozostali skarżący, Tomasz W. Stępień, Michał Budzyński i Andrzej Marcjanik, są czynnymi członkami tego stowarzyszenia.

2        W dniu 25 stycznia 2021 r. Komisja Europejska przyjęła rozporządzenie (UE) 2021/57 zmieniające załącznik XVII do rozporządzenia (WE) nr 1907/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie rejestracji, oceny, udzielania zezwoleń i stosowanych ograniczeń w zakresie chemikaliów (REACH) w odniesieniu do ołowiu w amunicji śrutowej na obszarach wodno-błotnych lub wokół nich (Dz.U. 2021, L 24, s. 19, zwane dalej „zaskarżonym rozporządzeniem”).

3        W zaskarżonym rozporządzeniu Komisja uznała, że ze względu na istnienie niedopuszczalnego ryzyka dla środowiska i potencjalnego ryzyka dla zdrowia ludzi wynikającego z oddawania strzałów ołowianą amunicją śrutową na obszarach wodno-błotnych lub wokół nich, któremu należy przeciwdziałać w skali całej Unii Europejskiej, należy wprowadzić ograniczenie dotyczące czynności oddawania strzałów ołowianą amunicją śrutową na obszarach wodno-błotnych lub wokół nich, w drodze zmiany załącznika XVII do rozporządzenia (WE) nr 1907/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 18 grudnia 2006 r. w sprawie rejestracji, oceny, udzielania zezwoleń i stosowanych ograniczeń w zakresie chemikaliów (REACH) i utworzenia Europejskiej Agencji Chemikaliów, zmieniającego dyrektywę 1999/45/WE oraz uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 793/93 i rozporządzenie Komisji (WE) nr 1488/94, jak również dyrektywę Rady 76/769/EWG i dyrektywy Komisji 91/155/EWG, 93/67/EWG, 93/105/WE i 2000/21/WE (Dz.U. 2006, L 396, s. 1).

4        W załączniku XVII do rozporządzenia (WE) nr 1907/2006 wprowadzone zostały zmiany zgodnie z załącznikiem do zaskarżonego rozporządzenia. W pkt 11 tego ostatniego załącznika wskazano w szczególności, że po dniu 15 lutego 2023 r. zakazuje się, na obszarach wodno-błotnych lub w obrębie 100 metrów od nich, oddawania strzałów amunicją śrutową o zawartości ołowiu (wyrażonej jako metal) równej lub większej niż 1% masy, jak również noszenia takiej amunicji śrutowej, jeżeli ma to miejsce podczas strzelania na obszarach wodno-błotnych lub w drodze na strzelanie na takich obszarach. Ponadto, zgodnie z jego pkt 12, jeżeli co najmniej 20% łącznie terytorium, z wyjątkiem wód terytorialnych, danego państwa członkowskiego stanowią obszary wodno-błotne, takie państwo członkowskie może, zamiast wprowadzenia powyższego ograniczenia, zakazać na całym swoim terytorium od dnia 15 lutego 2024 r. wprowadzania do obrotu amunicji śrutowej o zawartości ołowiu (wyrażonej jako metal) równej lub większej niż 1% masy, oddawania strzałów taką amunicją śrutową, jak również noszenia takiej amunicji śrutowej podczas strzelania lub w drodze na strzelanie.

5        Pismem, które wpłynęło do sekretariatu Sądu w dniu 9 kwietnia 2021 r., skarżący wnieśli o stwierdzenie nieważności zaskarżonego rozporządzenia.

6        Odrębnym pismem złożonym w sekretariacie Sądu w dniu 21 czerwca 2021 r. skarżący wystąpili z niniejszym wnioskiem w przedmiocie środka tymczasowego, w którym wnieśli o zawieszenie wykonania zaskarżonego rozporządzenia.

7        W uwagach dotyczących wniosku w przedmiocie środka tymczasowego, złożonych w sekretariacie Sądu w dniu 5 lipca 2021 r., Komisja wniosła do prezesa Sądu o:

–        oddalenie tego wniosku w przedmiocie środka tymczasowego;

–        obciążenie skarżących kosztami postępowania.

 Co do prawa

8        Na mocy postanowień art. 278 i 279 TFUE w związku z art. 256 ust. 1 TFUE sędzia orzekający w przedmiocie środków tymczasowych może, jeśli uzna, że wymagają tego okoliczności, zarządzić zawieszenie wykonania zaskarżonego przed nim aktu lub zarządzić niezbędne środki tymczasowe w zastosowaniu art. 156 regulaminu postępowania przed Sądem. Niemniej jednak art. 278 TFUE ustanawia zasadę braku skutku zawieszającego skarg, gdyż akty instytucji Unii korzystają z domniemania zgodności z prawem. Sędzia orzekający w przedmiocie środków tymczasowych może zatem zarządzić zawieszenie wykonania zaskarżonego przed Sądem aktu lub zarządzić środki tymczasowe jedynie w wyjątkowej sytuacji (postanowienie z dnia 19 lipca 2016 r., Belgia/Komisja, T‑131/16 R, EU:T:2016:427, pkt 12).

9        Artykuł 156 § 4 zdanie pierwsze regulaminu postępowania stanowi, że we wnioskach w przedmiocie środków tymczasowych określa się „przedmiot sporu i okoliczności niecierpiące zwłoki, a także uprawdopodobnia się z faktycznego i prawnego punktu widzenia konieczność zastosowania środka”.

10      Zatem sędzia orzekający w przedmiocie zawieszenia wykonania i innych środków tymczasowych może je zarządzić, jeżeli zostanie uprawdopodobnione, że ich zastosowanie jest prima facie prawnie i faktycznie uzasadnione (fumus boni iuris) oraz że są one pilne w takim sensie, iż muszą one zostać zarządzone i wywołać skutki prawne jeszcze przed rozstrzygnięciem w sprawie głównej, aby uniknąć poważnej i nieodwracalnej szkody dla interesów strony, która o nie wystąpiła. Przesłanki te mają charakter kumulatywny, co oznacza, że wnioski w przedmiocie środków tymczasowych winny zostać oddalone, jeśli którakolwiek z nich nie została spełniona. Sędzia orzekający w przedmiocie środków tymczasowych dokonuje także, w odpowiednim przypadku, wyważenia wchodzących w grę interesów (zob. postanowienie wiceprezesa Trybunału z dnia 2 marca 2016 r., Evonik Degussa/Komisja, C‑162/15 P‑R, EU:C:2016:142, pkt 21 i przytoczone tam orzecznictwo).

11      W ramach takiej całościowej analizy sędziemu orzekającemu w przedmiocie środków tymczasowych przysługuje szeroki zakres uznania i ma on – w świetle konkretnych okoliczności danego przypadku – swobodę w określeniu sposobu, w jaki różne przesłanki powinny być zbadane, oraz kolejności ich badania, gdyż żaden przepis prawa nie narzuca mu z góry określonego schematu postępowania przy ocenie konieczności zarządzenia środków tymczasowych [postanowienie z dnia 19 lipca 2012 r., Akhras/Rada, C‑110/12 P(R), niepublikowane, EU:C:2012:507, pkt 23 i przytoczone tam orzecznictwo].

12      W świetle materiału zgromadzonego w aktach sprawy prezes Sądu stoi na stanowisku, że dysponuje wszystkimi informacjami niezbędnymi do wydania rozstrzygnięcia w przedmiocie niniejszego wniosku o zastosowanie środków tymczasowych, wobec czego wcześniejsze wysłuchanie wyjaśnień stron nie jest konieczne.

13      W okolicznościach zaistniałych w niniejszej sprawie należy w pierwszej kolejności zbadać, czy została spełniona przesłanka dotycząca pilnego charakteru.

14      W zakresie dotyczącym sprawdzenia tego, czy zastosowanie wnioskowanych środków tymczasowych jest pilne, należy przypomnieć, że celem postępowania prowadzonego w przedmiocie zastosowania środków tymczasowych jest zagwarantowanie pełnej skuteczności przyszłej ostatecznej decyzji, tak aby uniknąć luki w zapewnianej przez sąd Unii ochronie prawnej. Aby osiągnąć ten cel, pilny charakter wniosku w przedmiocie środków tymczasowych należy co do zasady oceniać pod względem konieczności wydania orzeczenia tymczasowego w celu uniknięcia wystąpienia poważnej i nieodwracalnej szkody dla wnioskodawcy. To do niego należy przedstawienie poważnego dowodu, że nie może on oczekiwać na rozstrzygnięcie postępowania głównego bez poniesienia poważnej i nieodwracalnej szkody (zob. postanowienie wiceprezesa Trybunału z dnia 14 stycznia 2016 r., AGC Glass Europe i in./Komisja, C‑517/15 P‑R, EU:C:2016:21, pkt 27 i przytoczone tam orzecznictwo).

15      Właśnie w świetle powyższych kryteriów należy zbadać, czy skarżący zdołali wykazać istnienie pilnego charakteru.

16      W niniejszym przypadku celem wykazania poważnego i nieodwracalnego charakteru szkody skarżący podnoszą, że skutkiem wejścia w życie zaskarżonego rozporządzenia będzie całkowity zakaz noszenia (posiadania) i używania amunicji śrutowej o zawartości ołowiu. Ich zdaniem w praktyce skutkiem zaskarżonego rozporządzenia będzie ograniczenie, a wręcz całkowite wyeliminowanie strzelectwa cywilnego, biorąc pod uwagę praktyczny brak możliwości zastąpienia jej amunicją z innego materiału. Skarżący powołują się w tym względzie na znaczne zwiększenie kosztów amunicji zamiennej, której ceny istotnie przekraczają możliwości finansowe większości obywateli, a także konieczność przystosowania posiadanej broni do amunicji zamiennej. Ponadto rozporządzenie to godzi ich zdaniem w podstawowe prawa i wolności wszystkich obywateli państw członkowskich, w tym wolności prowadzenia działalności gospodarczej związanej ze strzelectwem, myślistwem, kynologią myśliwską, produkcją amunicji, jak i w wolność podejmowania tego typu działalności w celach niezarobkowych, tj. w celach sportowych czy też kultywowania wielowiekowych tradycji, jak również w prawo nabywania mienia, władania nim, używania go i rozporządzania nim.

17      Ponadto skarżący podnoszą, że zaskarżone rozporządzenie będzie miało inne negatywne konsekwencje, związane z faktycznym ograniczeniem strzelectwa cywilnego na całym obszarze Unii, do których należy zaliczyć gwałtowny wzrost cen amunicji strzeleckiej, pogorszenie się sytuacji podmiotów prowadzących działalność gospodarczą związaną ze strzelectwem, obniżenie się poziomu humanitaryzmu polowań, intensyfikację cierpień zwierząt, stworzenie pola do nadużyć ze strony aparatów państwowych państw członkowskich, negatywny wpływ użycia amunicji innej niż ołowiana na przemysł drzewny, nieznany wpływ ograniczenia polowań na populację niektórych gatunków zwierząt, negatywny wpływ ograniczenia polowań na branżę kynologiczną, wzrost współczynnika rykoszetowania przy strzelaniu, skutkujący znaczącym zmniejszeniem bezpieczeństwa polowań, konieczność wymiany broni przystosowanej do strzelania amunicją ołowianą na broń przystosowaną do strzelania amunicją twardszą niż ołowiana, czego dalszą konsekwencją jest poniesienie wysokich kosztów przez posiadaczy broni, nieznany wpływ rekomendowanych przez Europejską Agencję Chemikaliów (ECHA) zamienników amunicji ołowianej na środowisko naturalne oraz ograniczenie prawa do władania i rozporządzania amunicją ołowianą oraz bronią przystosowaną do strzelania z niej amunicją ołowianą.

18      Komisja kwestionuje te przedstawione przez skarżących argumenty.

19      W pierwszej kolejności należy na wstępie odrzucić spośród naruszeń podnoszonych przez skarżących te, które nie dotyczą ich osobiście.

20      Zgodnie bowiem z utrwalonym orzecznictwem strona skarżąca nie może, w celu wykazania pilnego charakteru, powoływać się na naruszenie praw osób trzecich lub interesu ogólnego (zob. postanowienie z dnia 26 września 2017 r., António Conde & Companhia/Komisja, T‑443/17 R, niepublikowane, EU:T:2017:671, pkt 35 i przytoczone tam orzecznictwo).

21      W celu wykazania pilnego charakteru skarżący nie mogą zatem powoływać się ani na szkodę poniesioną przez osoby i podmioty trzecie, ani też na szkodę wyrządzoną środowisku i zwierzętom, czy też na szkodę, jaką poniósłby ogólny sektor gospodarczy, nie wykazując jednocześnie naruszenia ich interesów osobistych jako podmiotów prawa cywilnego.

22      W drugiej kolejności, jak przypomniano w pkt 14 powyżej, pilny charakter wniosku o zastosowanie środków tymczasowych należy oceniać pod kątem konieczności wydania tymczasowego rozstrzygnięcia w celu uniknięcia wyrządzenia, jeszcze przed wydaniem rozstrzygnięcia w przedmiocie głównego żądania stwierdzenia nieważności, poważnej i nieodwracalnej szkody dla strony wnoszącej o zastosowanie danego środka i do tej strony tej należy przedstawienie poważnego dowodu na to, że nie może ona oczekiwać na rozstrzygnięcie postępowania głównego bez poniesienia osobiście tego rodzaju szkody.

23      W niniejszej sprawie skarżący ograniczają się do twierdzenia w ogólny i niejasny sposób, że zaskarżone rozporządzenie będzie skutkowało całkowitym zakazem posiadania i wykorzystywania zawierającej ołów amunicji śrutowej oraz do schematycznego wyliczenia szeregu negatywnych konsekwencji związanych z ograniczeniem strzelectwa cywilnego na całym obszarze Unii. Te niezbyt precyzyjne informacje nie pozwalają sędziemu orzekającemu w przedmiocie środków tymczasowych na dokonanie oceny, czy podnoszoną przez skarżących szkodę można rzeczywiście w indywidualnym przypadku każdego z nich uznać za poważną i nieodwracalną (zob. postanowienie z dnia 10 lipca 2018 r., Synergy Hellas/Komisja, T‑244/18 R, niepublikowane, EU:T:2018:422, pkt 27 i przytoczone tam orzecznictwo).

24      Ponadto, ze względu na to, że przewidziane w zaskarżonym rozporządzeniu zakazy będą podlegać stosowaniu, zgodnie z pkt 11 i 12 załącznika do tego rozporządzenia, dopiero począwszy od dnia 15 lutego 2023 r. lub od dnia 15 lutego 2024 r., podnoszona szkoda nie jest nieuchronna.

25      W trzeciej kolejności, co się tyczy argumentu skarżących, zgodnie z którym zaskarżone rozporządzenie narusza podstawowe prawa i wolności wszystkich obywateli państw członkowskich, należy przypomnieć, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem ewentualne naruszenie normy prawnej przez dany akt nie może, co do zasady, wystarczyć samo w sobie do wykazania wagi i nieodwracalnego charakteru szkody, jaką ma spowodować to naruszenie. W konsekwencji powołanie się przez skarżącego na oczywiste naruszenie przepisów prawa nie wystarczy, aby wykazać spełnienie przesłanek dotyczących pilnego charakteru, a mianowicie poważnego i nieodwracalnego charakteru szkody, która mogłaby wyniknąć z tego naruszenia, ponieważ skarżący jest zobowiązany udowodnić okoliczności, na których opiera się niebezpieczeństwo zaistnienia takiej szkody (zob. podobnie postanowienie z dnia 30 września 2011 r., Gollnisch/Parlament, T‑346/11 R, niepublikowane, EU:T:2011:553, pkt 18 i przytoczone tam orzecznictwo).

26      Skarżący ograniczają się zaś do twierdzenia, że zaskarżone rozporządzenie „godz[i] w podstawowe prawa i wolności wszystkich obywateli państw członkowskich, w tym wolności prowadzenia działalności gospodarczej związanej ze strzelectwem, myślistwem, kynologią myśliwską, produkcją amunicji, jak i w wolność podejmowania tego typu działalności w celach niezarobkowych, tj. w celach sportowych, kultywowania wielowiekowych tradycji, zrzeszania się czy w celu rozwoju zainteresowań i pasji, jak również prawo nabywania [mienia], władania [nim], używania [go] i rozporządzania [nim]”. Te mające ogólny charakter twierdzenia nie są wystarczające, aby wykazać pilny charakter sprawy.

27      Wreszcie, z akt sprawy na pierwszy rzut oka nie wynika, aby zarzucane naruszenie podstawowych praw i wolności wszystkich obywateli państw członkowskich miało oczywisty charakter.

28      Z całości powyższych rozważań wynika, że wniosek w przedmiocie środka tymczasowego należy oddalić ze względu na to, że skarżący nie wykazali jego pilnego charakteru, bez konieczności wydawania rozstrzygnięcia w przedmiocie fumus boni iuris lub dokonywania wyważenia interesów.

29      Zgodnie art. 158 § 5 regulaminu postępowania przed Sądem rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów nastąpi w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie.

Z powyższych względów

PREZES SĄDU

postanawia, co następuje:

1)      Wniosek w przedmiocie środka tymczasowego zostaje oddalony.

2)      Rozstrzygnięcie o kosztach nastąpi w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie.

Sporządzono w Luksemburgu w dniu 17 września 2021 r.

Sekretarz 

 

Prezes

E. Coulon

 

M. van der Woude


*      Język postępowania: polski.