KOMISJA EUROPEJSKA
Bruksela, dnia 27.7.2026
COM(2026) 389 final
2026/0216(NLE)
Wniosek
DECYZJA RADY
w sprawie stanowiska, które ma być zajęte w imieniu Unii Europejskiej we Wspólnym Komitecie EOG w odniesieniu do zmiany załącznika IV (Energia) do Porozumienia EOG
(Kodeks sieci dotyczący bilansowania gazu w sieciach przesyłowych)
(Tekst mający znaczenie dla EOG)
UZASADNIENIE
1.Przedmiot wniosku
Niniejszy wniosek dotyczy decyzji ustalającej stanowisko, które ma być zajęte w imieniu Unii we Wspólnym Komitecie EOG w związku z planowanym przyjęciem decyzji Wspólnego Komitetu dotyczącej zmiany załącznika IV (Energia) do Porozumienia EOG
2.Kontekst wniosku
2.1.Porozumienie EOG
Porozumienie o Europejskim Obszarze Gospodarczym („Porozumienie EOG”) gwarantuje obywatelom i podmiotom gospodarczym EOG równe prawa i obowiązki w ramach rynku wewnętrznego. Porozumienie przewiduje objęcie prawodawstwem UE dotyczącym czterech swobód 30 państw EOG, a mianowicie państw członkowskich UE, Norwegii, Islandii i Liechtensteinu. Ponadto Porozumienie EOG obejmuje współpracę w innych ważnych dziedzinach, takich jak badania i rozwój, kształcenie, polityka społeczna, środowisko, ochrona konsumentów, turystyka i kultura, zwanych wspólnie „działaniami wspierającymi i politykami horyzontalnymi”. Porozumienie EOG weszło w życie z dniem 1 stycznia 1994 r. Unia wraz z jej państwami członkowskimi jest stroną Porozumienia EOG.
2.2.Wspólny Komitet EOG
Za zarządzanie Porozumieniem EOG odpowiada Wspólny Komitet EOG. Jest to forum wymiany poglądów dotyczących funkcjonowania Porozumienia EOG. Jego decyzje podejmowane są w drodze konsensusu i są wiążące dla stron. Odpowiedzialność za koordynację spraw dotyczących EOG po stronie UE spoczywa na Sekretariacie Generalnym Komisji Europejskiej.
2.3.Planowany akt Wspólnego Komitetu EOG
Oczekuje się, że Wspólny Komitet EOG przyjmie decyzję Wspólnego Komitetu EOG („planowany akt”) dotyczącą zmiany załącznika IV (Energia) do Porozumienia EOG.
Celem planowanego aktu jest uwzględnienie w Porozumieniu EOG rozporządzenia Komisji (UE) nr 312/2014 ustanawiającego kodeks sieci dotyczący bilansowania gazu w sieciach przesyłowych 1 .
Planowany akt będzie wiążący dla stron zgodnie z art. 103 i 104 Porozumienia EOG.
3.Stanowisko, jakie ma być zajęte w imieniu Unii
Komisja przedkłada załączony projekt decyzji Wspólnego Komitetu EOG do przyjęcia przez Radę jako stanowisko Unii. Po przyjęciu stanowiska należy je przedstawić Wspólnemu Komitetowi EOG w najbliższym możliwym terminie.
Załączony projekt decyzji Wspólnego Komitetu EOG w pewnym stopniu wyłącza trzy państwa EOG–EFTA z zakresu stosowania zasady jednorodności, o której mowa w art. 1 ust. 1 Porozumienia EOG, ponieważ nie istnieje w nich odpowiednia sieć gazowa, co wykracza poza to, co można uznać za zwykłe dostosowania techniczne w rozumieniu rozporządzenia Rady (WE) nr 2894/94 2 . Rada ustala zatem stanowisko Unii.
4.Podstawa prawna
4.1.Proceduralna podstawa prawna
4.1.1.Zasady
Art. 218 ust. 9 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE) określa tryb przyjmowania decyzji ustalających „stanowiska, które mają być zajęte w imieniu Unii w ramach organu utworzonego przez umowę, gdy organ ten ma przyjąć akty mające skutki prawne, z wyjątkiem aktów uzupełniających lub zmieniających ramy instytucjonalne umowy”.
Pojęcie „akty mające skutki prawne” obejmuje akty, które mają skutki prawne na mocy przepisów prawa międzynarodowego dotyczących danego organu. Obejmuje ono ponadto instrumenty, które nie są wiążące na mocy prawa międzynarodowego, ale mogą „w sposób decydujący wywrzeć wpływ na treść przepisów przyjętych przez prawodawcę Unii” 3 .
4.1.2.Zastosowanie w niniejszej sprawie
Wspólny Komitet EOG jest organem utworzonym przez umowę, a mianowicie Porozumienie EOG. Akt, który ma zostać przyjęty przez Wspólny Komitet EOG, stanowi akt mający skutki prawne. Planowany akt będzie wiążący na mocy prawa międzynarodowego zgodnie z art. 103 i 104 Porozumienia EOG.
Planowany akt nie uzupełnia ani nie zmienia ram instytucjonalnych umowy. W związku z tym proceduralną podstawą prawną proponowanej decyzji jest art. 218 ust. 9 TFUE w związku z art. 1 ust. 3 rozporządzenia Rady (WE) nr 2894/94.
4.2.Materialna podstawa prawna
4.2.1.Zasady
Materialna podstawa prawna decyzji przyjętej w trybie art. 218 ust. 9 TFUE w związku z art. 1 ust. 3 rozporządzenia Rady (WE) nr 2894/94 jest uzależniona głównie od materialnej podstawy prawnej aktu prawnego Unii, który ma zostać uwzględniony w Porozumieniu EOG.
Jeżeli planowany akt ma dwojaki cel lub dwa elementy składowe, a jeden z tych celów lub elementów da się określić jako główny, zaś drugi ma jedynie poboczny charakter, decyzja przyjęta w trybie art. 218 ust. 9 TFUE musi mieć jedną materialną podstawę prawną, a mianowicie podstawę, której wymaga główny lub dominujący cel lub element składowy.
4.2.2.Zastosowanie w niniejszej sprawie
Ponieważ decyzją Wspólnego Komitetu uwzględniono w Porozumieniu EOG rozporządzenie Komisji (UE) nr 312/2014, niniejszą decyzję Rady należy oprzeć na tej samej materialnej podstawie prawnej co uwzględniony akt. Materialną podstawą prawną proponowanej decyzji jest w związku z tym art. 95 TFUE.
4.3.Podsumowanie
Podstawą prawną proponowanej decyzji powinny być art. 95 TFUE w związku z art. 218 ust. 9 TFUE oraz art. 1 ust. 3 rozporządzenia Rady (WE) nr 2894/94.
5.Publikacja planowanego aktu
Ponieważ akt Wspólnego Komitetu EOG zmieni załącznik IV (Energia) do Porozumienia EOG, po przyjęciu należy go opublikować w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
2026/0216 (NLE)
Wniosek
DECYZJA RADY
w sprawie stanowiska, które ma być zajęte w imieniu Unii Europejskiej we Wspólnym Komitecie EOG w odniesieniu do zmiany załącznika IV (Energia) do Porozumienia EOG
(Kodeks sieci dotyczący bilansowania gazu w sieciach przesyłowych)
(Tekst mający znaczenie dla EOG)
RADA UNII EUROPEJSKIEJ,
uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 95 w związku z jego art. 218 ust. 9,
uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 2894/94 z dnia 28 listopada 1994 r. w sprawie uzgodnień dotyczących stosowania Porozumienia o Europejskim Obszarze Gospodarczym 4 , w szczególności jego art. 1 ust. 3,
uwzględniając wniosek Komisji Europejskiej,
a także mając na uwadze, co następuje:
(1)Porozumienie o Europejskim Obszarze Gospodarczym 5 („Porozumienie EOG”) weszło w życie z dniem 1 stycznia 1994 r.
(2)Zgodnie z art. 98 Porozumienia EOG Wspólny Komitet EOG może podjąć decyzję o zmianie, między innymi, załącznika IV (Energia) do Porozumienia EOG.
(3)W Porozumieniu EOG należy uwzględnić rozporządzenie Komisji (UE) nr 312/2014 ustanawiające kodeks sieci dotyczący bilansowania gazu w sieciach przesyłowych 6 .
(4)Należy zatem odpowiednio zmienić załącznik IV (Energia) do Porozumienia EOG.
(5)Stanowisko Unii w ramach Wspólnego Komitetu EOG powinno zatem opierać się na dołączonym projekcie decyzji,
PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ:
Artykuł 1
Stanowisko, które ma być zajęte w imieniu Unii we Wspólnym Komitecie EOG w sprawie proponowanej zmiany załącznika IV (Energia) do Porozumienia EOG, opiera się na projekcie decyzji Wspólnego Komitetu EOG dołączonym do niniejszej decyzji.
Artykuł 2
Niniejsza decyzja wchodzi w życie z dniem jej przyjęcia.
Sporządzono w Brukseli dnia r.
W imieniu Rady
Przewodniczący
KOMISJA EUROPEJSKA
Bruksela, dnia 27.7.2026
COM(2026) 389 final
ZAŁĄCZNIK
do
wniosku dotyczącego
DECYZJI RADY
w sprawie stanowiska, które ma być zajęte w imieniu Unii Europejskiej we Wspólnym Komitecie EOG w odniesieniu do zmiany załącznika IV (Energia) do Porozumienia EOG
(Kodeks sieci dotyczący bilansowania gazu w sieciach przesyłowych)
ZAŁĄCZNIK
PROJEKT DECYZJI WSPÓLNEGO KOMITETU EOG
nr […]
z dnia […] r.
zmieniającej załącznik IV (Energia) do Porozumienia EOG
WSPÓLNY KOMITET EOG,
uwzględniając Porozumienie o Europejskim Obszarze Gospodarczym („Porozumienie EOG”), w szczególności jego art. 98,
a także mając na uwadze, co następuje:
(1)W Porozumieniu EOG należy uwzględnić rozporządzenie Komisji (UE) nr 312/2014 z dnia 26 marca 2014 r. ustanawiające kodeks sieci dotyczący bilansowania gazu w sieciach przesyłowych 1 .
(2)Zgodnie z decyzją Wspólnego Komitetu EOG nr 93/2017 z dnia 5 maja 2017 r. 2 Islandii przysługuje odstępstwo od rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 715/2009, które stanowi podstawę prawną rozporządzenia (UE) 312/2014. W związku z tym rozporządzenie (UE) 312/2014 nie powinno mieć zastosowania do Islandii.
(3)Art. 2 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 312/2014 przewiduje, że nie ma ono zastosowania do obszarów bilansowania w państwach członkowskich, którym przysługuje odstępstwo na podstawie art. 49 dyrektywy 2009/73/WE. Zgodnie z dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/73/WE, uwzględnioną w Porozumieniu EOG decyzją Wspólnego Komitetu EOG nr 93/2017 z dnia 5 maja 2017 r. 3 , takie odstępstwo ma zastosowanie do Liechtensteinu. W związku z tym rozporządzenie (UE) 312/2014 nie powinno mieć zastosowania do Liechtensteinu.
(4)W Norwegii nie istnieje sieć przesyłowa gazu podlegająca przepisom rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 715/2009 z dnia 13 lipca 2009 r. w sprawie warunków dostępu do sieci przesyłowych gazu ziemnego i uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1775/2005 4 . Rozporządzenie (UE) nr 312/2014 należy zatem uwzględnić w porozumieniu EOG i transponować je do prawa krajowego, ale jego stosowanie należy zawiesić do czasu uruchomienia w Norwegii sieci przesyłowej gazu. Po uruchomieniu sieci przesyłowej gazu Norwegia powinna odpowiednio powiadomić o tym Urząd Nadzoru EFTA.
(5)Ponieważ rozporządzenie (UE) nr 312/2014 przyjęto na podstawie rozporządzenia (WE) nr 715/2009, teksty dostosowań opracowane i przyjęte na podstawie decyzji Wspólnego Komitetu EOG nr 93/2017 z dnia 5 maja 2017 r. 5 , uwzględniającej rozporządzenie (WE) nr 715/2009 w Porozumieniu EOG, mają znaczenie dla stosowania rozporządzenia (UE) nr 312/2014.
(6)Należy zatem odpowiednio zmienić załącznik IV do Porozumienia EOG,
PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ:
Artykuł 1
Po pkt 51 (rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) nr 1348/2014) załącznika IV do Porozumienia EOG dodaje się punkt w brzmieniu:
„52.32014 R 0312: rozporządzenie Komisji (UE) nr 312/2014 z dnia 26 marca 2014 r. ustanawiające kodeks sieci dotyczący bilansowania gazu w sieciach przesyłowych (Dz.U. L 91 z 27.3.2014, s. 15).
Do celów niniejszego Porozumienia przepisy tego rozporządzenia odczytuje się z uwzględnieniem następującego dostosowania:
Norwegia może zawiesić wykonanie rozporządzenia do czasu rozpoczęcia eksploatacji na jej terytorium sieci przesyłowej gazu. Norwegia powiadamia Urząd Nadzoru EFTA o uruchomieniu sieci gazowej.
Rozporządzenia nie stosuje się do Islandii ani Liechtensteinu.”.
Artykuł 2
Tekst rozporządzenia Komisji (UE) nr 312/2014 w językach islandzkim i norweskim, który zostanie opublikowany w Suplemencie EOG do Dziennika Urzędowego Unii Europejskiej, jest autentyczny.
Artykuł 3
Niniejsza decyzja wchodzi w życie z dniem [...] pod warunkiem dokonania wszystkich notyfikacji przewidzianych w art. 103 ust. 1 Porozumienia EOG 6*.
Artykuł 4
Niniejsza decyzja zostaje opublikowana w sekcji EOG i w Suplemencie EOG do Dziennika Urzędowego Unii Europejskiej.
Sporządzono w Brukseli dnia [...] r.
W imieniu Wspólnego Komitetu EOG
Przewodniczący
[…]
Sekretarze
Wspólnego Komitetu EOG
[…]