Bruksela, dnia 3.7.2026

COM(2026) 339 final

2026/0181(COD)

Wniosek

ROZPORZĄDZENIE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY

zmieniające rozporządzenie (UE) 2019/788 w odniesieniu do uprawnień Komisji do przyjmowania aktów delegowanych 


UZASADNIENIE

1.KONTEKST WNIOSKU

•Przyczyny i cele wniosku

Motyw 35 rozporządzenia (UE) 2019/788 w sprawie europejskiej inicjatywy obywatelskiej 1(1) stanowi, że „[w] celu dostosowania niniejszego rozporządzenia do przyszłych potrzeb należy przekazać Komisji uprawnienia do przyjmowania aktów zgodnie z art. 290 TFUE w odniesieniu do zmiany załączników do niniejszego rozporządzenia”. Dlatego też art. 23 rozporządzenia (UE) 2019/788 uprawnia Komisję „do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 24 w celu zmiany załączników do niniejszego rozporządzenia w granicach zakresu zastosowania przepisów niniejszego rozporządzenia mających znaczenie dla tych załączników”. 

W art. 24 ust. 2 rozporządzenia (UE) 2019/788 powierzono Komisji te uprawnienia na okres pięciu lat, który upłynął w dniu 6 czerwca 2024 r. Projekt wniosku zmienia art. 24 ust. 2 rozporządzenia (UE) 2019/788 w ten sposób, aby uprawnienia obowiązywały na czas nieokreślony. 

Potrzeba przekazania uprawnień jest szczególnie istotna w odniesieniu do załącznika I do rozporządzenia (UE) 2019/788, w którym określono minimalną liczbę sygnatariuszy przypadającą na państwo członkowskie. Art. 3 ust. 1 lit. b) rozporządzenia (UE) 2019/788 stanowi, że jednym z warunków ważności europejskiej inicjatywy obywatelskiej jest to, aby: „w co najmniej jednej czwartej państw członkowskich liczba sygnatariuszy [była] równa co najmniej minimalnej licznie określonej w załączniku I, odpowiadającej liczbie posłów do Parlamentu Europejskiego wybieranych w każdym z państw członkowskich i pomnożonej przez łączną liczbę posłów do Parlamentu Europejskiego, w chwili rejestracji inicjatywy”. 

Zgodnie z decyzjami Rady Europejskiej na podstawie art. 14 ust. 2 Traktatu o Unii Europejskiej (TUE) skład Parlamentu Europejskiego zmieniał się w każdej kadencji parlamentarnej od czasu przyjęcia pierwszego rozporządzenia w sprawie europejskiej inicjatywy obywatelskiej w 2011 r. 2(2) Akty delegowane przyjęte zgodnie z art. 23 rozporządzenia (UE) 2019/788 i wcześniej zgodnie z art. 16 rozporządzenia (UE) 211/2011 wykorzystano do zmiany odpowiednio załącznika I do rozporządzenia (UE) 2019/788 i rozporządzenia (UE) 211/2011 przed każdą nową kadencją parlamentarną. 

•Spójność z przepisami obowiązującymi w tej dziedzinie polityki

Nie dotyczy.

•Spójność z innymi politykami Unii

Nie dotyczy.

2.PODSTAWA PRAWNA, POMOCNICZOŚĆ I PROPORCJONALNOŚĆ

•Podstawa prawna

Wniosek oparty jest na art. 24 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE) dotyczącym przyjęcia przepisów dla celów procedur i warunków wymaganych na potrzeby inicjatywy obywatelskiej w rozumieniu art. 11 TUE.

•Pomocniczość (w przypadku kompetencji niewyłącznych)

Przedmiot niniejszego rozporządzenia wchodzi w zakres wyłącznych kompetencji Unii zgodnie z art. 24 TFUE, ponieważ tylko Unia może przyjmować przepisy i procedury regulujące europejską inicjatywę obywatelską. Zasada pomocniczości nie ma zatem zastosowania.

•Proporcjonalność

Niniejszy wniosek jest zgodny z zasadą proporcjonalności określoną w art. 5 TUE, ponieważ nie wykracza poza to, co jest konieczne do osiągnięcia celów opisanych powyżej.

Niniejszy wniosek przewiduje ograniczoną i ukierunkowaną zmianę rozporządzenia (UE) 2019/788.

•Wybór instrumentu

Rozporządzenie zmieniające istniejące rozporządzenie.

W art. 24 TFUE przewidziano konkretną podstawę prawną europejskiej inicjatywy obywatelskiej oraz przyjęcia w drodze rozporządzenia przepisów dotyczących procedur i warunków wymaganych na potrzeby inicjatywy obywatelskiej w rozumieniu art. 11 TUE. Jedynie rozporządzenie o bezpośrednim zastosowaniu może zapewnić przepisy i warunki konieczne do wdrożenia instrumentu o wymiarze europejskim takiego jak europejska inicjatywa obywatelska. 

3.WYNIKI OCEN EX POST, KONSULTACJI Z ZAINTERESOWANYMI STRONAMI I OCEN SKUTKÓW

•Oceny ex post/oceny adekwatności obowiązującego prawodawstwa

Nie dotyczy.

•Konsultacje z zainteresowanymi stronami

Nie dotyczy.

•Gromadzenie i wykorzystanie wiedzy eksperckiej

Nie dotyczy.

•Ocena skutków

Niniejszemu wnioskowi nie towarzyszy ocena skutków. Niniejszy wniosek nie zmienia istoty rozporządzenia (UE) 2019/788 i nie nakłada na zainteresowane strony nowych obowiązków. Chodzi o ukierunkowaną zmianę techniczną mającą na celu przywrócenie uprawnień Komisji do zmiany załączników do rozporządzenia (UE) 2019/788 w drodze aktów delegowanych w zakresie przepisów tego rozporządzenia dotyczących tych załączników, jak określono w art. 23 rozporządzenia (UE) 2019/788.

•Sprawność regulacyjna i uproszczenie

Nie dotyczy.

•Prawa podstawowe

Nie dotyczy.

4.WPŁYW NA BUDŻET

Wniosek nie ma wpływu na budżet instytucji UE.

5.ELEMENTY FAKULTATYWNE

•Plany wdrożenia i monitorowanie, ocena i sprawozdania

Nie dotyczy.

•Szczegółowe objaśnienia poszczególnych przepisów wniosku

Art. 1 proponowanego rozporządzenia zastępuje art. 24 ust. 2 rozporządzenia (UE) 2019/788 w celu dodania obowiązującego na czas nieokreślony uprawnienia Komisji do przyjmowania aktów delegowanych, o którym mowa w art. 23 rozporządzenia (UE) 2019/788. Brzmienie proponowanego przepisu powiela standardową klauzulę z dodatku do Porozumienia międzyinstytucjonalnego pomiędzy Parlamentem Europejskim, Radą Unii Europejskiej a Komisją Europejską w sprawie lepszego stanowienia prawa oraz jego Wspólnego porozumienia w sprawie aktów delegowanych. 

2026/0181 (COD)

Wniosek

ROZPORZĄDZENIE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY

zmieniające rozporządzenie (UE) 2019/788 w odniesieniu do uprawnień Komisji do przyjmowania aktów delegowanych 

PARLAMENT EUROPEJSKI I RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 24,

uwzględniając wniosek Komisji Europejskiej,

po przekazaniu projektu aktu ustawodawczego parlamentom narodowym,

stanowiąc zgodnie ze zwykłą procedurą ustawodawczą,

a także mając na uwadze, co następuje:

(1)Art. 23 rozporządzenia (UE) 2019/788 3 (1) uprawnia Komisję do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 24 tego rozporządzenia w celu zmiany załączników do tego rozporządzenia w granicach zakresu zastosowania przepisów tego rozporządzenia mających znaczenie dla tych załączników. W art. 24 ust. 2 rozporządzenia (UE) 2019/788 powierzono Komisji te uprawnienia na okres pięciu lat, który upłynął w dniu 6 czerwca 2024 r.

(2)Konieczne jest, aby Komisja była uprawniona do zmiany załączników do rozporządzenia (UE) 2019/788 w drodze aktów delegowanych w celu dostosowywania ich do przyszłych potrzeb. W szczególności w załączniku I do rozporządzenia (UE) 2019/788 określono minimalną liczbę sygnatariuszy przypadającą na państwo członkowskie, aby inicjatywa była ważna zgodnie z art. 3 ust. 1 lit. b) rozporządzenia (UE) 2019/788. Tą minimalną liczbę sygnatariuszy przypadającą na państwo członkowskie należy aktualizować za każdym razem, gdy skład Parlamentu Europejskiego zmienia się w drodze decyzji Rady Europejskiej przyjętej na podstawie art. 14 ust. 2 Traktatu o Unii Europejskiej.

(3)Należy zatem odpowiednio zmienić rozporządzenie (UE) 2019/788,

PRZYJMUJĄ NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE:

Artykuł 1

W art. 24 rozporządzenia (UE) 2019/788 ust. 2 otrzymuje brzmienie:

„2. Uprawnienia do przyjęcia aktów delegowanych, o których mowa w art. 23, powierza się Komisji na czas nieokreślony od dnia [6 czerwca 2019 r.] [data wejścia w życie podstawowego aktu ustawodawczego lub każda inna data ustalona przez współustawodawców].”.

Artykuł 2

Niniejsze rozporządzenie wchodzi w życie dwudziestego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.

Niniejsze rozporządzenie wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowane we wszystkich państwach członkowskich.

Sporządzono w Brukseli dnia r.

W imieniu Parlamentu Europejskiego    W imieniu Rady

Przewodnicząca    Przewodniczący

[...]    [...]

(1) (1)    Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/788 z dnia 17 kwietnia 2019 r. w sprawie europejskiej inicjatywy obywatelskiej (Dz.U. L 130 z 17.5.2019, s. 55).
(2) (2)    Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 211/2011 z dnia 16 lutego 2011 r. w sprawie inicjatywy obywatelskiej (Dz.U. L 65 z 11.3.2011, s. 1).
(3) (1)    Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/788 z dnia 17 kwietnia 2019 r. w sprawie europejskiej inicjatywy obywatelskiej (Dz.U. L 130 z 17.5.2019, s. 55, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2019/788/oj).