UZASADNIENIE

1.KONTEKST WNIOSKU

•Przyczyny i cele wniosku

UE zdecydowanie wspiera Ukrainę, której przyszłość jest związana z UE. UE popiera niepodległość, suwerenność i integralność terytorialną Ukrainy w jej granicach uznanych na poziomie międzynarodowym i niezmiennie angażuje się w zapewnianie wsparcia politycznego, finansowego, gospodarczego, humanitarnego, wojskowego i dyplomatycznego 1 . W związku z eskalacją rosyjskiej agresji konieczne jest podjęcie szybkich działań, aby zapewnić Ukrainie dostęp do zasobów, które są jej pilnie potrzebne Celem niniejszego wniosku jest zapewnienie ustanowienia nowego instrumentu, który pozwoli zaspokoić te pilne potrzeby, przez udzielenie Ukrainie unijnej pomocy w formie pożyczki, która ma zostać spłacona z reparacji należnych od Rosji.

Wielkoskalowa inwazja Rosji na Ukrainę, która rozpoczęła się w dniu 24 lutego 2022 r., wywarła bardzo szkodliwy wpływ na ten kraj i jego obywateli. Mimo podejmowanych przez USA i Europę działań dyplomatycznych na rzecz pokojowego rozwiązania konfliktu oraz mimo gotowości Ukrainy do zaangażowania się w dialog w celu zakończenia wojny Rosja zintensyfikowała ataki na Ukrainę, celowo wymierzając je w ludność cywilną i infrastrukturę krytyczną. Eskalacja konfliktu jeszcze bardziej pogłębiła kryzys humanitarny, spowodowała ogromne cierpienie narodu ukraińskiego i zwiększyła ogromne koszty ludzkie i finansowe tej niczym niesprowokowanej i nieuzasadnionej agresji wojskowej. Nielegalna wojna napastnicza prowadzona przez Rosję jest rażącym pogwałceniem integralności terytorialnej, suwerenności i niezależności Ukrainy, jak również narusza zakaz użycia siły, który jest zapisany w art. 2 ust. 4 Karty Narodów Zjednoczonych (ONZ), który jest imperatywną zasadą prawa międzynarodowego, oraz innych wartości Karty ONZ. Niezachwiana determinacja i odwaga, jaką wykazują się Ukraińcy w obronie ojczyzny, jest świadectwem ich siły oraz zasługuje na głęboki podziw i uznanie.

W odpowiedzi na niedawną eskalację rosyjskich ataków w dniu 23 października 2025 r. 26 państw członkowskich potwierdziło swoją determinację, by zapewnić Ukrainie i jej obywatelom – w koordynacji i we współpracy z partnerami i sojusznikami o zbieżnych poglądach – kompleksowe wsparcie polityczne, finansowe, gospodarcze, humanitarne, wojskowe i dyplomatyczne. Jednocześnie te 26 państw członkowskich zobowiązało się do zaspokojenia pilnych potrzeb finansowych Ukrainy na lata 2026–2027. Od początku konfliktu UE, jej państwa członkowskie i europejskie instytucje finansowe wspólnie udzieliły Ukrainie kompleksowej pomocy o łącznej wartości 187,3 mld EUR, co świadczy o niezachwianym zaangażowaniu UE we wspieranie Ukrainy tak długo i w takim zakresie, w jakim jest to potrzebne.

Zintensyfikowana agresja Rosji zwiększyła jednak potrzeby finansowe Ukrainy i wymaga pilnych inwestycji w ukraińską bazę technologiczno-przemysłową sektora obronnego. Obecnie oczywiste jest, że potrzebne są dodatkowe źródła finansowania zarówno ze strony UE, jak i społeczności międzynarodowej. Potrzeby finansowe Ukrainy na lata 2026 i 2027 mają przekroczyć istniejące prognozy Międzynarodowego Funduszu Walutowego (MFW). W ósmym przeglądzie programu MFW Fundusz podkreśla, że ryzyko i niepewność utrzymują się na wyjątkowo wysokim poziomie, a istniejący program ma ograniczone możliwości amortyzacji wszelkich nowych wstrząsów, także tych wynikających z bardziej długotrwałej i intensywnej wojny. W dniu 9 września 2025 r. Ukraina złożyła oficjalny wniosek o nowy program MFW na pokrycie dodatkowych potrzeb finansowych w latach 2026–2029. Zdolność MFW do kontynuowania tego programu jest uzależniona od uzyskania wystarczających gwarancji finansowania od partnerów, w tym Unii.

W przedstawionym niedawno projekcie budżetu Ukrainy na 2026 r., opracowanym we współpracy z MFW, przewidziano wydatki na obronę i bezpieczeństwo w wysokości 56 mld EUR, przy wsparciu w wysokości 51,6 mld EUR w postaci rzeczowej pomocy wojskowej. Biorąc pod uwagę negatywny wpływ wojny na gospodarkę Ukrainy, budżet ten przewiduje, że oprócz niezbędnej pomocy rzeczowej potrzebna jest pomoc międzynarodowa w wysokości 43 mld EUR. Do listopada 2025 r. zaciągnięto zdecydowane zobowiązania na jedynie 22 mld EUR. Ukraina ma ograniczone możliwości wprowadzenia dodatkowych korekt budżetowych, ponieważ dalsze cięcia wydatków lub podwyżki podatków mogą jeszcze bardziej zaszkodzić gospodarce, która już jest podatna na zagrożenia ze względu na szkody w kluczowej infrastrukturze, niedobory siły roboczej oraz trwające przesiedlenia i mobilizację ludności. Szybka pomoc finansowa ma zasadnicze znaczenie, aby pomóc Ukrainie w utrzymaniu podstawowych funkcji państwa, zapewnieniu stabilności makroekonomicznej, odbudowie krytycznej infrastruktury energetycznej oraz inwestowaniu w jej bazę technologiczno-przemysłową sektora obronnego. Oprócz tych potrzeb konieczne są też znaczne środki na średniookresową odbudowę i rekonstrukcję.

W oświadczeniu ze szczytu z dnia 2 października 2025 r. 2 ministrowie finansów państw grupy G-7 postanowili podjąć wspólne kroki w celu zwiększenia presji na Rosję, aby zakończyła trwającą brutalną wojnę przeciwko Ukrainie, i zapewnienia Ukrainie wsparcia w jej bieżących wysiłkach na rzecz obrony. W szczególności ministrowie finansów państw grupy G-7 zobowiązali się do opracowania szerokiego wachlarza możliwości pokrycia potrzeb finansowych Ukrainy, obejmujących wykorzystanie w skoordynowany sposób pełnej wartości rosyjskich aktywów immobilizowanych w jurysdykcjach grupy G-7 do celów zakończenia wojny i zapewnienia sprawiedliwego i trwałego pokoju w Ukrainie, zgodnie z ramami prawnymi grupy G-7. Ponadto w konkluzjach z dnia 27 czerwca 2024 r., 17 października 2024 r., 19 grudnia 2024 r. i 23 października 2025 r. Rada Europejska stwierdziła, że – z zastrzeżeniem prawa Unii – aktywa Rosji powinny pozostać immobilizowane do czasu zakończenia przez Rosję wojny napastniczej przeciwko Ukrainie i zrekompensowania tej ostatniej szkód spowodowanych tą wojną.

Pomimo potrzeb finansowych Ukrainy związanych z przeciwdziałaniem rosyjskiej agresji oraz, w miarę możliwości, z odbudową zdolność Unii i jej państw członkowskich do zapewnienia Ukrainie dodatkowego finansowania jest obecnie ograniczona i nie odpowiada skali potrzeb Ukrainy. W tym kontekście proponuje się ustanowienie nowego instrumentu wsparcia dla Ukrainy w wysokości do 210 mld EUR, który Ukraina spłaciłaby dopiero po otrzymaniu od Rosji reparacji, finansowanego z sald gotówkowych w instytucjach finansowych w Unii, które kumulują się, ponieważ dokonywanie transakcji dotyczących aktywów i rezerw Centralnego Banku Federacji Rosyjskiej nie jest dozwolone.

Pożyczka reparacyjna dla Ukrainy

Pomimo ogromnych potrzeb Ukrainy zdolność państwa ukraińskiego do zadłużania się jest poważnie ograniczona. Od początku wojny dług Ukrainy w stosunku do PKB drastycznie wzrósł – z poziomu poniżej 50 % PKB na koniec 2021 r. do 85 % PKB w 2025 r. (ponad 100 % PKB, w tym pożyczki ERA). Biorąc pod uwagę skalę szkód, jakie wojna spowodowała w zakresie produktywności, oraz wywoływane przez nią utrzymujące się osłabienie dynamiki wzrostu, Ukraina nie jest w stanie zaspokoić swoich znacznych potrzeb finansowych, zaciągając dalsze zadłużenie.

Jednocześnie finanse państw członkowskich nadal odbudowują się po serii kryzysów, jakie miały miejsce w ostatnim dziesięcioleciu, w tym po znacznych wydatkach spowodowanych wojną Rosji w Ukrainie i rosyjską kampanią hybrydową wymierzoną przeciwko Unii. Uruchomienie dodatkowych znacznych zasobów przez państwa członkowskie, aby móc sfinansować potrzeby Ukrainy, stanowiłoby poważne wyzwanie gospodarcze.

W kontekście trudnej dynamiki zadłużenia Ukrainy ze względu na trwającą rosyjską agresję i wyzwania związane z finansami państw członkowskich, w tym z działaniami Rosji, należy opracować innowacyjne rozwiązanie, które nie powinno stanowić obciążenia finansowego dla Ukrainy ani dla państw członkowskich.

Zgodnie z projektem Artykułów Komisji Prawa Międzynarodowego dotyczących odpowiedzialności państw za działania niezgodne z prawem międzynarodowym (ARSIWA) 3 i międzynarodowym prawem zwyczajowym Rosja – jako państwo odpowiedzialne – jest zobowiązana do pełnego naprawienia krzywd spowodowanych prowadzoną przez nią wojną napastniczą przeciwko Ukrainie. W szczególności art. 30–32 ARSIWA stanowią, że „państwo odpowiedzialne za działanie niezgodne z prawem międzynarodowym ma obowiązek: a) zaprzestania tego działania, jeżeli jest ono kontynuowane;” [...]; „Odpowiedzialne państwo jest zobowiązane do pełnego naprawienia krzywd spowodowanych działaniem niezgodnym z prawem międzynarodowym”. „Szkoda obejmuje wszelkie uszczerbki, majątkowe lub niemajątkowe, spowodowane niezgodnym z prawem międzynarodowym działaniem państwa”.

W kontekście tego zobowiązania prawnego Rosji do dokonania reparacji w związku ze szkodami, które spowodowała w wyniku nielegalnej wojny napastniczej, Unia powinna udzielić Ukrainie pożyczki reparacyjnej, która będzie miała formę pożyczki o ograniczonym zastosowaniu, i która stanie się wymagalna i płatna wówczas, gdy Ukraina otrzyma od Rosji środki pieniężne lub aktywa niepieniężne jako reparacje wojenne, odszkodowania lub jakiekolwiek rozliczenie finansowe z Rosji inne niż terytorium.

Finansowanie pożyczki reparacyjnej

W dniu 28 lutego 2022 r. Rada przyjęła decyzję (WPZiB) 2022/335 4 zmieniającą decyzję Rady 2014/512/WPZiB 5 , która zakazywała wszelkich transakcji związanych z zarządzaniem rezerwami i aktywami Centralnego Banku Federacji Rosyjskiej, w tym transakcji z wszelkimi osobami prawnymi, podmiotami lub organami działającymi w imieniu Centralnego Banku Federacji Rosyjskiej lub zgodnie z jego instrukcjami. W dniu 9 marca 2022 r. Rada przyjęła decyzję (WPZiB) 2022/395 6 , aby objąć takim zakazem rosyjski Fundusz Narodowego Dobrobytu. W wyniku tych zakazów odpowiednie aktywa utrzymywane przez instytucje finansowe w państwach członkowskich zostały „immobilizowane”. Aktywa posiadane na terytorium Unii, o wartości około 210 mld EUR, stanowią większość takich immobilizowanych aktywów na całym świecie. Rada Europejska wielokrotnie twierdziła również, że – z zastrzeżeniem prawa Unii – aktywa Rosji powinny pozostać immobilizowane do czasu, gdy Rosja zakończy swoją wojnę napastniczą przeciwko Ukrainie oraz zrekompensuje jej szkody wyrządzone tą wojną.

W odniesieniu do różnych inwestycji w rezerwy walutowe rosyjski Bank Centralny ma roszczenie wobec niektórych instytucji finansowych w Unii. Te odpowiednie instytucje finansowe są zobowiązane do dokonania spłaty należności wobec rosyjskiego Banku Centralnego, jednak zakaz transferów na rzecz rosyjskiego Banku Centralnego obecnie uniemożliwia tym instytucjom wywiązanie się z tego zobowiązania. Ta wierzytelność rosyjskiego Banku Centralnego jest rosyjskim składnikiem aktywów, któremu towarzyszy zobowiązanie tych instytucji finansowych do dokonania spłaty. Ten składnik aktywów rosyjskiego Banku Centralnego – a tym samym zobowiązanie instytucji finansowej do jego spłaty – nie zostanie naruszony, jeżeli nie dojdzie do ingerencji w prawa własności rosyjskiego Banku Centralnego.

Zakaz transferów na rzecz rosyjskiego Banku Centralnego powoduje nadzwyczajną i nieoczekiwaną akumulację sald gotówkowych w bilansach instytucji finansowych. Akumulacja ta jest skutkiem immobilizacji aktywów i rezerw Centralnego Banku Federacji Rosyjskiej, lub aktywów i rezerw wszelkich osób prawnych, podmiotów lub organów działających w imieniu Centralnego Banku Federacji Rosyjskiej lub zgodnie z jego instrukcjami, takich jak rosyjski Fundusz Narodowego Dobrobytu, ponieważ wszelkie płatności kwoty głównej i odsetek, kuponów, dywidend oraz innych dochodów z tytułu papierów wartościowych na rzecz Centralnego Banku Federacji Rosyjskiej i tych osób, podmiotów i organów są zakazane. Te salda gotówkowe nie są własnością Centralnego Banku Federacji Rosyjskiej i nie są chronione immunitetem państwowym.

Aby sfinansować pożyczkę reparacyjną, Unia pożyczyłaby od instytucji finansowych salda gotówkowe, które kumulują się, ponieważ dokonywanie transakcji dotyczących aktywów i rezerw Centralnego Banku Federacji Rosyjskiej nie jest dozwolone. Jest to wymiana aktywów ujętych w bilansie danej instytucji finansowej z gotówki na unijny instrument dłużny, ale bez wpływu na zobowiązanie instytucji finansowych do dokonania spłaty na rzecz rosyjskiego Banku Centralnego po zniesieniu sankcji.

Pożyczka reparacyjna pozostaje bez uszczerbku dla roszczenia Centralnego Banku Federacji Rosyjskiej. Środki przewidziane w niniejszym wniosku nie mają wpływu na ten składnik aktywów. Salda gotówkowe zgromadzone w bilansach instytucji finansowych w wyniku immobilizacji nie należą do Centralnego Banku Federacji Rosyjskiej i nie stanowią aktywów państwowych.

W odniesieniu do zaciągania pożyczek od instytucji finansowych należy zauważyć, że w decyzji (WPZiB) 2024/577 7 wyjaśniono, że transakcje w ramach zarządzania bilansem, związane z aktywami i rezerwami Centralnego Banku Federacji Rosyjskiej lub związane z aktywami i rezerwami wszelkich osób prawnych, podmiotów lub organów działających w imieniu lub pod kierownictwem Banku Centralnego Federacji Rosyjskiej, takimi jak Rosyjski Fundusz Narodowego Dobrobytu nie są objęte zakresem zakazu transakcji, który obowiązuje od dnia 28 lutego 2022 r. Transakcje w ramach zarządzania bilansem, które nadal są dozwolone, dotyczą w szczególności reinwestycji sald gotówkowych przyrastających w szczególności ze względu na immobilizację wypłat kuponów lub dywidend oraz płatności z tytułu wykupu, a także depozytów o zbliżającym się terminie zapadalności, zgodnie z ostrożną polityką inwestycyjną i mającymi zastosowanie wymogami regulacyjnymi.

Unia wykorzystałaby wpływy pieniężne z tego instrumentu dłużnego do sfinansowania pożyczki reparacyjnej o ograniczonym zastosowaniu dla Ukrainy. Pożyczka ta zostałaby spłacona przez Ukrainę po otrzymaniu reparacji należnych od Rosji, do których jest ona prawnie uprawniona. W związku z tym pożyczka reparacyjna stanowi mechanizm odwracalny – po spełnieniu warunków zniesienia sankcji wyrażonych przez Radę Europejską i grupę G-7, a mianowicie po zakończeniu przez Rosję wojny napastniczej przeciwko Ukrainie i zrekompensowaniu jej szkód spowodowanych tą wojną, Ukraina spłaci Unię, Unia spłaci swoją pożyczkę od instytucji finansowych, natomiast te instytucje finansowe spłacą rosyjski Bank Centralny.

Zaciągane na czas określony pożyczki od instytucji finansowych pochodzące z sald gotówkowych, które kumulują się tylko dlatego, że dokonywanie transakcji dotyczących aktywów i rezerw Centralnego Banku Federacji Rosyjskiej nie jest dozwolone, nie byłyby wykorzystane na ogólne wydatki Unii, lecz wyłącznie w ograniczonym celu, jakim jest finansowanie pożyczki reparacyjnej dla Ukrainy. Takie podejście polegające na wykorzystywaniu sald gotówkowych, które nie wynikają z normalnego kontekstu biznesowego, do finansowania pożyczki dla Ukrainy stanowi ograniczoną i proporcjonalną reakcję na sytuację.

Zaciągane pożyczki powinny w pełni chronić sytuację finansową danej instytucji finansowej i umożliwiać jej wywiązanie się ze wszystkich zobowiązań umownych związanych z aktywami i rezerwami Centralnego Banku Federacji Rosyjskiej. W tym celu państwa członkowskie mogą udzielić Unii nieodwołalnych, bezwarunkowych gwarancji na żądanie w celu wsparcia takich pożyczek. Gwarancje te mogą być udzielane przez państwa członkowskie zgodnie z ich odpowiednim względnym udziałem w całkowitym dochodzie narodowym brutto Unii. W ramach drugiej linii obrony Unia powinna zostać wyposażona w mechanizm płynności, który umożliwiałby zaciąganie pożyczek przez Unię w celu wsparcia spłat w razie potrzeby. Ponadto, jako trzeci poziom obrony, Unia powinna być w stanie wypełnić zobowiązania związane z unijnymi dłużnymi papierami wartościowymi. Ta trójpoziomowa obrona gwarantuje, że nie istnieje scenariusz, w którym odpowiednie instytucje finansowe nie zostaną spłacone, aby zapewnić im możliwość wywiązania się ze wszystkich zobowiązań umownych związanych z aktywami i rezerwami Centralnego Banku Federacji Rosyjskiej.

Obowiązek dokonania tej inwestycji przez instytucje finansowe utrzymujące aktywa i rezerwy Centralnego Banku Federacji Rosyjskiej ustanowiono w odrębnych aktach prawnych. Ze względu na kontekst, w jakim środki te są wprowadzane, oraz uzasadniony cel środków określonych w tym towarzyszącym wniosku, którym to celem jest dążenie do realizowania założeń unijnej polityki zagranicznej i bezpieczeństwa, obejmujących w szczególności zachowanie unijnych wartości, istotnych interesów, bezpieczeństwa, niezależności i integralności, utrwalanie i wspieranie demokracji, praworządności, praw człowieka oraz zasad prawa międzynarodowego, w tym międzynarodowego prawa humanitarnego, prawa do samoobrony i zakazu agresji na podstawie Karty Narodów Zjednoczonych, utrzymywanie pokoju, zapobieganie konfliktom i wzmacnianie bezpieczeństwa międzynarodowego oraz ochronę ludności cywilnej, a także pomoc ludności narażonej na katastrofy spowodowane przez człowieka, takie jak te, których doświadczyła Ukraina i jej ludność w wyniku wojny napastniczej Rosji, środki te w pełni respektują prawa i wolności podstawowe uznane w Karcie praw podstawowych, w szczególności jej art. 17, jako że są uzasadnione i proporcjonalne do celów realizowanych zgodnie z art. 52.

Wykorzystanie środków finansowych

Biorąc pod uwagę potrzeby finansowe Ukrainy i znaczną niepewność co do przyszłości wojny, niezwykle ważne jest, aby pożyczka reparacyjna została opracowana w sposób zapewniający elastyczność i możliwość reagowania adekwatnie do sytuacji. Należy przewidzieć elastyczność w wykorzystywaniu pieniędzy na najpilniejsze potrzeby finansowe, niezależnie od tego, czy wynikają one z obecnej sytuacji wojennej, czy też z potrzeby wsparcia rekonstrukcji w przypadku zawarcia pokoju.

W niniejszym wniosku przewidziano pożyczkę reparacyjną dla Ukrainy, która zostanie udzielona w sposób przewidywalny, ciągły, uporządkowany, elastyczny i terminowy, aby wesprzeć Ukrainę w pokrywaniu jej potrzeb w zakresie finansowania i obronności, w szczególności potrzeb wynikających z rosyjskiej wojny napastniczej. W szczególności pożyczka reparacyjna powinna wspierać stabilność makrofinansową Ukrainy i złagodzić jej ograniczenia w zakresie finansowania zewnętrznego – niezależnie od tego, czy są one spowodowane wojną czy rekonstrukcją – a także wspierać potencjał ukraińskiego przemysłu obronnego poprzez współpracę gospodarczą, finansową i techniczną.

Aby wesprzeć stabilność makrofinansową Ukrainy i złagodzić jej ograniczenia w zakresie finansowania zewnętrznego, we wniosku przewidziano wiele wariantów, za pomocą których środki finansowe mogą być kierowane w celu wsparcia Ukrainy, w przypadku gdy wsparcie mogłoby być udzielane w formie pomocy makrofinansowej i za pośrednictwem Instrumentu na rzecz Ukrainy. W ramach obu tych instrumentów wypłaty będą uzależnione od warunków wstępnych i warunków dotyczących polityki. W przypadku pomocy makrofinansowej warunki te zostałyby określone w protokole ustaleń między Komisją a Ukrainą, zawierającym warunki zwiększenia mobilizacji dochodów, poprawy stabilności i jakości wydatkowania środków publicznych oraz poprawy efektywności, przejrzystości i rozliczalności systemów zarządzania finansami publicznymi. W przypadku Instrumentu na rzecz Ukrainy należy zaktualizować Plan Ukrainy, aby odzwierciedlić te dodatkowe kwoty, w tym środki mające na celu wzmocnienie praworządności i walkę z korupcją.

Aby wesprzeć potencjał ukraińskiego przemysłu obronnego poprzez współpracę gospodarczą, finansową i techniczną, we wniosku przewidziano pomoc mającą na celu umożliwienie Ukrainie przeprowadzenia pilnych i poważnych inwestycji publicznych wspierających ukraiński przemysł obronny i jego integrację z europejskim przemysłem obronnym w odpowiedzi na obecną sytuację kryzysową i w następstwie tej sytuacji. Aby pilnie oraz w sposób skuteczny i autonomiczny wzmocnić ukraińską bazę przemysłową sektora obronnego, kryteria kwalifikowalności powinny być skonstruowane w sposób pozwalający ukierunkować działania, wydatki i środki wspierające potencjał ukraińskiego przemysłu obronnego na rekonstrukcję, odbudowę i modernizację ukraińskiej bazy technologiczno-przemysłowej sektora obronnego, z uwzględnieniem jej stopniowej przyszłej integracji z europejską bazą technologiczno-przemysłową sektora obronnego. Ponadto, aby Ukraina mogła wykorzystać pomoc finansową i gospodarczą w sposób najbardziej dostosowany do okoliczności, należy umożliwić jej wykorzystanie środków finansowych na wsparcie potencjału ukraińskiego przemysłu obronnego za pomocą różnych metod wdrażania, które odzwierciedlają różnorodność potrzeb.

Pomoc finansowa i gospodarcza dostępna w ramach pożyczki reparacyjnej będzie udostępniana Ukrainie zgodnie z jej potrzebami finansowymi. W tym celu Ukraina przedstawi Ukraińską strategię finansową dotyczącą potrzeb finansowych i źródeł finansowania Ukrainy. Po dokonaniu oceny przez Komisję Rada zatwierdzi tę ocenę i określi kwotę pomocy, która ma zostać udostępniona Ukrainie w celu wsparcia realizacji Ukraińskiej strategii finansowej.

W przypadku gdy państwo członkowskie poniesie szkodę w wyniku wykonania w państwie trzecim orzeczeń arbitrażowych między inwestorem a państwem w związku ze środkami nałożonymi w związku z ograniczeniami dotyczącymi Centralnego Banku Federacji Rosyjskiej, Unia powinna zapewnić sprawiedliwy podział i solidarność z tym państwem członkowskim poprzez zawarcie z państwami członkowskimi umów w sprawie gwarancji obejmujących ryzyko wystąpienia takich szkód. Odrębne wnioski gwarantują, że ten mechanizm sprawiedliwego podziału i solidarności będzie interpretowany w taki sposób, aby uniknąć podwójnych płatności na rzecz Centralnego Banku Federacji Rosyjskiej po zniesieniu zakazu transakcji. W przypadku wezwania do zapłaty kwot z tytułu tych gwarancji kwota należna od Unii na rzecz instytucji finansowych zostanie pomniejszona o równoważną kwotę. Instytucje finansowe zmniejszą następnie swoje zobowiązania wobec Centralnego Banku Federacji Rosyjskiej o równoważną kwotę. Do czasu ustanowienia niezbędnych przepisów w ramach systemu zasobów własnych i wieloletnich ram finansowych przedmiotowy mechanizm sprawiedliwego podziału i solidarności powinien uwzględniać te państwa członkowskie, które uczestniczyły w solidarności poprzez podział ryzyka w ramach pożyczki reparacyjnej.

Dwustronne umowy inwestycyjne zawarte między niektórymi państwami członkowskimi a Federacją Rosyjską nie są spójne z polityką ochrony inwestycji, którą Unia opracowała na podstawie art. 207 TFUE od czasu wejścia w życie Traktatu z Lizbony. Zainteresowane państwa członkowskie mają, w stosownych przypadkach, odstąpić od tych dwustronnych umów inwestycyjnych lub wypowiedzieć je i przyjąć w tym celu wspólną postawę. Komisja powinna ułatwiać koordynację państw członkowskich, w tym poprzez przedkładanie wniosków ustawodawczych.

•Spójność z przepisami obowiązującymi w tej dziedzinie polityki

Wsparcie w ramach pożyczki reparacyjnej będzie spójne ze wsparciem udzielanym na podstawie rozporządzenia (UE) 2024/792 8 , rozporządzenia (UE) 2021/947 9 , rozporządzenia (WE) nr 1257/96 10 , rozporządzenia (WE) 2024/2773 11 i rozporządzenia (UE) 2025/1106 12 oraz będzie stanowić jego uzupełnienie, a także będzie zgodne z odpowiednimi celami, logiką interwencji i zasadami tych instrumentów.

W szczególności pożyczka reparacyjna stanowi uzupełnienie wsparcia udzielanego przez UE w ramach inicjatywy grupy G-7 dotyczącej pożyczek ERA i Instrumentu na rzecz Ukrainy. Szczególną uwagę zwraca się na spójność i wzajemne wzmocnienie pożyczki reparacyjnej oraz wdrażanie polityki obronnej przewidzianej w rozporządzeniu w sprawie SAFE i proponowanym rozporządzeniu w sprawie EDIP.

•Spójność z innymi politykami Unii

Wsparcie w ramach inicjatywy pożyczki reparacyjnej jest spójne ze stosowaniem środków ograniczających (sankcji) wobec Rosji i stanowi uzupełnienie Europejskiego Instrumentu na rzecz Pokoju.

Ponadto status kraju kandydującego przyznany przez Radę Europejską 23 czerwca 2022 r. oraz decyzja Rady Europejskiej z 14–15 grudnia 2023 r. o rozpoczęciu negocjacji akcesyjnych z Ukrainą umacniają jej pozycję na drodze do członkostwa w Unii. Dlatego też wszystkie działania UE wspierające odporność i odbudowę Ukrainy – w tym za pośrednictwem pożyczki reparacyjnej, która z kolei będzie spójna z Instrumentem na rzecz Ukrainy i będzie wspierać jego wdrażanie – przyczyni się również do wczesnego etapu procesu przedakcesyjnego Ukrainy.

2.PODSTAWA PRAWNA, POMOCNICZOŚĆ I PROPORCJONALNOŚĆ

•Podstawa prawna

Art. 212 TFUE stanowi odpowiednią podstawę prawną dla programów pomocy finansowej udzielanej przez Unię państwom trzecim, które nie są krajami rozwijającymi się.

•Pomocniczość (w przypadku kompetencji niewyłącznych)

Wniosek jest zgodny z zasadą pomocniczości, gdyż cel, jakim jest podjęcie wspólnych działań w celu zapewnienia Ukrainie wsparcia na odpowiednią skalę, nie może zostać osiągnięty w sposób wystarczający przez państwa członkowskie działające samodzielnie, natomiast z uwagi na jego skalę i skutki możliwe jest jego lepsze osiągnięcie na poziomie UE. Głównymi tego przyczynami są mechanizmy zdolności fiskalnej i ograniczenia budżetowe na szczeblu krajowym oraz konieczność ścisłej koordynacji między darczyńcami celem zmaksymalizowania zakresu i skuteczności wsparcia, przy jednoczesnym ograniczeniu obciążenia zdolności administracyjnych władz ukraińskich, które to zdolności są w obecnej sytuacji wykorzystane do granic możliwości. UE ma wyjątkową możliwość udzielenia Ukrainie pomocy zewnętrznej, aby zapewnić wsparcie w pokryciu pilnych potrzeb budżetowych w sposób przewidywalny, ciągły, uporządkowany i terminowy, w tym potrzeb związanych ze wspieraniem potencjału ukraińskiego przemysłu obronnego.

•Proporcjonalność

Trwająca niczym niesprowokowana i nieuzasadniona agresja wojskowa ze strony Rosji wymaga przyznania Ukrainie dodatkowej pomocy finansowej zgodnie z celami i warunkami opisanymi w niniejszym wniosku.

Proponowane wsparcie finansowe dla Ukrainy uznaje się za odpowiednie pod względem wielkości w oparciu o zwiększone potrzeby w zakresie finansowania oraz najlepsze szacunki potrzeb Ukrainy w zakresie obronności przedłożone przez organy krajowe, uwzględniając przy tym dużą niepewność związaną z okolicznościami wojennymi. Takie wsparcie nie wykracza poza to, co jest konieczne do osiągnięcia zamierzonego celu, jakim jest zapewnienie Ukrainie ustrukturyzowanego wsparcia i powiązanego z nim finansowania.

Wniosek jest proporcjonalny do skali i wagi stwierdzonych niedociągnięć, w tym potrzeby zapewnienia wsparcia budżetowego Ukrainie oraz potrzeby przeprowadzenia pilnych i poważnych inwestycji publicznych wspierających ukraińską bazę technologiczno-przemysłową sektora obronnego i jej integrację z europejską bazą technologiczno-przemysłową sektora obronnego. Wniosek nie wykracza poza granice ewentualnej interwencji Unii określone w Traktatach.

•Wybór instrumentu

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady jest odpowiednim instrumentem, ponieważ zawiera bezpośrednio stosowane przepisy dotyczące realizacji pożyczki reparacyjnej.

3.WYNIKI OCEN EX POST, KONSULTACJI Z ZAINTERESOWANYMI STRONAMI I OCEN SKUTKÓW

•Oceny ex post/oceny adekwatności obowiązującego prawodawstwa

Wniosek jest następstwem szeregu operacji pomocy makrofinansowej udzielanej Ukrainie od 2015 r. Przeprowadzone w przeszłości oceny ex post poprzednich operacji pomocy makrofinansowej dla Ukrainy wykazały, że zasadniczo były one bardzo odpowiednie pod względem celów, puli środków finansowych i warunków dotyczących polityki. W szczególności operacje pomocy makrofinansowej miały kluczowe znaczenie dla wsparcia Ukrainy w rozwiązywaniu problemów z bilansem płatniczym i we wdrażaniu kluczowych reform strukturalnych w celu ustabilizowania gospodarki i poprawy stabilności jej pozycji zewnętrznej. Operacje te umożliwiły oszczędności budżetowe i korzyści finansowe oraz były katalizatorem dodatkowego wsparcia finansowego i pogłębiły zaufanie inwestorów. Uznano, że zasady warunkowości dotyczące operacji pomocy makrofinansowej i te dotyczące powiązanych programów MFW wzajemnie się uzupełniają. Stworzyło to sprzyjającą atmosferę polityczną i przyczyniło się do mobilizacji wysiłków ze strony władz ukraińskich podejmowanych w kontekście istotnych reform, zwłaszcza w obszarach polityki strukturalnej, które są w mniejszym stopniu objęte programami innych darczyńców międzynarodowych.

•Konsultacje z zainteresowanymi stronami

Niniejszy wniosek stanowi odpowiedź na oświadczenia 26 państw członkowskich z dnia 23 października 2025 r., w którym zwrócono się do Komisji o jak najszybsze przedstawienie wariantów wsparcia finansowego w oparciu o ocenę potrzeby finansowe Ukrainy oraz zwrócono się do Komisji i Rady o kontynuowanie prac. Przygotowując niniejszy wniosek, służby Komisji konsultowały się z międzynarodowymi instytucjami finansowymi oraz innymi darczyńcami dwustronnymi (w tym państwami członkowskimi i członkami G-7) i wielostronnymi. Komisja utrzymuje również regularne kontakty z władzami Ukrainy.

Ze względu na pilną potrzebę przygotowania wniosku do terminowego przyjęcia przez współprawodawców i zapewnienia jego statusu operacyjnego na początku 2026 r. nie można było przeprowadzić formalnych konsultacji z zainteresowanymi stronami. Podejście to ma na celu zaspokojenie pojawiających się i rosnących potrzeb obronnych i budżetowych wynikających z rosyjskiej wojny napastniczej. Potrzeby te obejmują działania związane z odbudową i rekonstrukcją. Unia Europejska zapewni odpowiednią komunikację i widoczność celów i działań realizowanych w ramach pożyczki reparacyjnej, zarówno w Ukrainie, w całej Unii, jak i na arenie międzynarodowej.

•Gromadzenie i wykorzystanie wiedzy eksperckiej

Wniosek opiera się na wieloletnim doświadczeniu w zakresie pomocy makrofinansowej oraz na doświadczeniu w zakresie wsparcia działań zewnętrznych Unii.

Komisja oparła swój wniosek na dokładnej analizie potrzeb w dziedzinie obronności i szerszej sytuacji makrofinansowej Ukrainy, również w oparciu o informacje przekazane przez międzynarodowe instytucje finansowe i inne właściwe instytucje międzynarodowe. Analiza ta opierała się na regularnych dyskusjach na temat najnowszych prognoz dotyczących potrzeb finansowych Ukrainy, prowadzonych na forach międzynarodowych, takich jak G-7 i MFW, a także na stałej bezpośredniej wymianie z władzami Ukrainy.

•Ocena skutków

Ze względu na pilny charakter wniosku, którego celem jest zapewnienie pilnej pomocy państwu będącemu w stanie wojny, nie można było przeprowadzić oceny skutków. Ocena ex ante potrzeb, które mają zostać pokryte z pożyczki reparacyjnej, opiera się m.in. na najnowszych danych MFW i władz ukraińskich. Wsparcie w ramach pożyczki reparacyjnej powinno opierać się na wnioskach wyciągniętych z niedawnych inicjatyw na rzecz wsparcia, takich jak inicjatywa grupy G-7 dotycząca pożyczek ERA, oraz na osiągnięciach tych inicjatyw.

•Sprawność regulacyjna i uproszczenie

Wniosek nie jest powiązany ze sprawnością regulacyjną i uproszczeniem.

•Prawa podstawowe

Warunkiem wstępnym przyznania pomocy w formie pożyczki reparacyjnej jest utrzymywanie i poszanowanie przez Ukrainę skutecznych mechanizmów i instytucji demokratycznych, w tym wielopartyjnego systemu parlamentarnego, praworządności oraz gwarantowanie poszanowania praw człowieka, w tym osób należących do mniejszości. Utrzymanie i poszanowanie praworządności powinno obejmować walkę z korupcją.

Zobowiązanie do przeprowadzenia reform i wola polityczna ze strony władz ukraińskich są pozytywnym sygnałem, o czym świadczy w szczególności przyznanie Ukrainie statusu kraju kandydującego przez Radę Europejską w czerwcu 2022 r. oraz decyzja Rady Europejskiej z grudnia 2023 r. o rozpoczęciu negocjacji akcesyjnych z Ukrainą, ponowne pomyślne spełnienie warunków dotyczących polityki strukturalnej związanych z ostatnimi operacjami pomocy makrofinansowej dla Ukrainy, a także przystąpienie do wdrażania Planu Ukrainy. W dniu 14 maja 2025 r. Ukraina przyjęła plany działania dotyczące m.in. praworządności, reformy administracji publicznej i funkcjonowania instytucji demokratycznych. Dwustronne spotkania screeningowe zakończono we wrześniu 2025 r. Od czasu agresji rosyjskiej władze ukraińskie wykazują się imponującą odpornością i nadal dążą do kontynuowania tych reform w sposób przejrzysty, zgodny ze standardami UE i poszczególnymi etapami prowadzącymi Ukrainę do integracji europejskiej.

W związku z tym warunek wstępny udzielenia pożyczki reparacyjnej uznaje się obecnie za spełniony. Jednocześnie nieprzerwane przestrzeganie tego warunku wstępnego będzie dodatkowo zapewnione dzięki szczególnym warunkom związanym z przeprowadzaną przez Komisję oceną przyszłych ukraińskich strategii finansowania i przed wypłatami środków. Podobny warunek wstępny dotyczący wsparcia ma zastosowanie do realizacji Planu Ukrainy.

4.WPŁYW NA BUDŻET

Wniosek jest zgodny z pułapami wieloletnich ram finansowych na lata 2021–2027 i pułapami określonymi w decyzji w sprawie zasobów własnych.

Pożyczka reparacyjna dla Ukrainy przybierze formę pożyczki o ograniczonym zastosowaniu, w wysokości do 210 mld EUR, która ma zostać spłacona z reparacji należnych od Rosji. Pożyczka będzie opierać się na systemie gwarancji ze strony państw członkowskich lub gwarancji udzielanych na podstawie wieloletnich ram finansowych w celu zapewnienia, aby zobowiązanie warunkowe Unii wynikające z pożyczki reparacyjnej było zgodne z ograniczeniami budżetowymi Unii.

Aby podejście to służyło zamierzonemu celowi, państwa członkowskie mogą udzielać Unii nieodwołalnych, bezwarunkowych gwarancji na żądanie, zgodnie z ich odpowiednim względnym udziałem w całkowitym dochodzie narodowym brutto Unii. Państwa trzecie mają możliwość wniesienia wkładu do pożyczki reparacyjnej poprzez udzielenie nieodwołalnych, bezwarunkowych gwarancji na żądanie wykraczających poza gwarancje udzielone przez państwa członkowskie. Ewentualnie państwa trzecie mogą wnieść wkład do pożyczki reparacyjnej poprzez wspieranie zarządzania ryzykiem walutowym związanym z przewalutowaniem sald gotówkowych pożyczonych od instytucji finansowych.

Oprócz udzielania gwarancji przez państwa członkowskie ramy te zawierają zabezpieczenie w celu zapewnienia stabilności finansowej programu za pomocą specjalnego mechanizmu płynności, dostępnego na potrzeby spłaty zobowiązań dłużnych Unii wobec instytucji finansowych.

Gwarancje udzielane Unii przez państwa członkowskie powinny przestać być uruchamiane z chwilą wejścia w życie i rozpoczęcia stosowania decyzji w sprawie systemu zasobów własnych Unii zgodnie z art. 311 ust. 2 TFUE i wieloletnich ram finansowych zgodnie z art. 312 TFUE, które przewidują gwarancję w ramach budżetu Unii.

Bardziej szczegółowe informacje dotyczące wpływu na budżet znajdują się w ocenie skutków finansowych regulacji załączonej do niniejszego wniosku. Pożyczka reparacyjna będzie udostępniana stopniowo po wejściu w życie każdej umowy w sprawie gwarancji oraz w ratach, które mogą zostać wypłacone w jednej lub kilku transzach. Pożyczka reparacyjna będzie dostępna do dnia 31 grudnia 2030 r., z wyjątkiem pomocy przeznaczonej wyłącznie na utrzymanie inicjatywy dotyczącej pożyczek ERA, która będzie dostępna do dnia 31 grudnia 2055 r.

5.ELEMENTY FAKULTATYWNE

•Plany wdrożenia i monitorowanie, ocena i sprawozdania

Kwota pożyczki reparacyjnej wyniesie maksymalnie 210 mld EUR i zostanie udostępniona zgodnie z potrzebami finansowymi Ukrainy określonymi w przepisach niniejszego wniosku.

W szczególności do celów wdrożenia rozporządzenia w sprawie pożyczki reparacyjnej Ukraina ma przedłożyć Komisji Europejskiej Ukraińską strategię finansową zawierającą szczegółowe informacje na temat potrzeb finansowych i źródeł finansowania Ukrainy co do zasady na najbliższe 12 miesięcy. Komisja ma ocenić Ukraińską strategię finansową i, w przypadku pozytywnej oceny, przedłożyć Radzie wniosek o zatwierdzenie jej oceny w drodze decyzji wykonawczej. We wniosku Komisji określona zostanie kwota pomocy, która ma zostać udostępniona Ukrainie w celu wsparcia realizacji Ukraińskiej strategii finansowej, w tym kwota tej pomocy dostępna na (i) pomoc makrofinansową, (ii) pomoc za pośrednictwem Instrumentu na rzecz Ukrainy oraz (iii) pomoc na wsparcie potencjału ukraińskiego przemysłu obronnego.

Aby otrzymać pomoc finansową i gospodarczą w ramach pożyczki reparacyjnej, Ukraina przedłoży Komisji należycie uzasadniony wniosek o środki finansowe, który Ukraina może przedłożyć Komisji co do zasady sześć razy w roku.

Ponadto Komisja przedłoży Parlamentowi Europejskiemu i Radzie sprawozdanie z wykonania rozporządzenia w sprawie pożyczki reparacyjnej w poprzednim roku, które będzie zawierać ocenę tego wykonania. Ponadto do dnia 31 grudnia 2031 r. Komisja przedłoży Parlamentowi Europejskiemu i Radzie sprawozdanie, w którym oceni wyniki i efektywność pożyczki reparacyjnej udzielonej na podstawie rozporządzenia w sprawie pożyczki reparacyjnej oraz zakres, w jakim przyczyniła się ona do osiągnięcia celów pomocy.

Ponadto, aby usprawnić dialog między instytucjami unijnymi, w szczególności Parlamentem Europejskim, Radą i Komisją, oraz aby zapewnić większą przejrzystość i rozliczalność, właściwa komisja Parlamentu Europejskiego może wzywać Komisję do udziału w dyskusji w celu omówienia wdrażania niniejszego rozporządzenia.

•Szczegółowe objaśnienia poszczególnych przepisów wniosku

Rozdział I niniejszego rozporządzenia zawiera przepisy ogólne.

W art. 1 określono przedmiot rozporządzenia, którym jest ustanowienie pożyczki reparacyjnej dla Ukrainy.

W art. 2 wskazano ogólne i szczegółowe cele pożyczki reparacyjnej, które mają zapewnić Ukrainie pomoc finansową i gospodarczą w sposób przewidywalny i ciągły poprzez wspieranie stabilności makrofinansowej i potencjału ukraińskiego przemysłu obronnego.

W art. 3 zawarto definicje obowiązujące na podstawie rozporządzenia.

W art. 4 określono pomoc dostępną w ramach pożyczki reparacyjnej.

W art. 5 ustanowiono warunki wstępne pomocy w ramach pożyczki reparacyjnej.

Rozdział II rozporządzenia dotyczy realizacji pożyczki reparacyjnej.

Art. 6 stanowi, że Ukraina przedłoży Komisji Ukraińską strategię finansową, podając szczegółowe informacje na temat jej treści, ze szczególnym uwzględnieniem potrzeb Ukrainy i jej zasobów finansowych na najbliższe 12 miesięcy.

W art. 7 przewidziano przeprowadzenie przez Komisję oceny Ukraińskiej strategii finansowej oraz określono niezbędne kryteria, których należy przestrzegać.

Art. 8 dotyczy decyzji wykonawczej Rady zapewniającej dostępność pomocy finansowej i gospodarczej.

W art. 9 ustanowiono ścisłą współpracę między Komisją, Ukrainą, państwami członkowskimi, odpowiednimi organami międzynarodowymi i darczyńcami na rzecz Ukrainy w celu zapewnienia spójnego i konsekwentnego podejścia do zaspokajania potrzeb Ukrainy w zakresie pomocy finansowej i gospodarczej.

Rozdział III rozporządzenia dotyczy pomocy makrofinansowej.

Art. 10 przewiduje, że pomoc makrofinansowa ma w szczególności przyczynić się do pokrycia luki w finansowaniu Ukrainy określonej w pozytywnie ocenionej Ukraińskiej strategii finansowej.

Art. 11 stanowi, że Komisja uzgadnia z Ukrainą warunki dotyczące polityki, z którymi ma być powiązane wsparcie, opisane w protokole ustaleń.

Rozdział IV rozporządzenia dotyczy pomocy na wsparcie potencjału ukraińskiego przemysłu obronnego.

W art. 12 przewidziano pomoc na wsparcie potencjału ukraińskiego przemysłu obronnego, w szczególności na przeprowadzenie pilnych i poważnych inwestycji publicznych wspierających ukraiński przemysł obronny i jego integrację z europejskim przemysłem obronnym.

W art. 13 określono warunki kwalifikowalności działań, wydatków i środków wspierających potencjał ukraińskiego przemysłu obronnego.

W art. 14 zobowiązano Ukrainę do przedstawienia harmonogramu dla każdego działania, wydatku lub środka dotyczącego produktu związanego z obronnością lub z innym produktem do celów obronnych, w odniesieniu do których Ukraina zamierza wystąpić o pomoc.

W art. 15 przewidziano ustanowienie Grupy Ekspertów ds. Potencjału Ukraińskiego Przemysłu Obronnego.

Art. 16 dotyczy otwarcia specjalnego rachunku wyłącznie w celu zarządzania pomocą finansową i gospodarczą otrzymaną przez Ukrainę w celu wsparcia potencjału jej przemysłu obronnego.

W art. 17 określono wymogi dotyczące monitorowania pomocy na wsparcie potencjału ukraińskiego przemysłu obronnego.

W art. 18 ustanowiono warunki zmiany obowiązującej umowy ramowej lub zamówienia na produkty związane z obronnością.

W art. 19 zezwala się państwom członkowskim, wyłącznie do celów rozporządzenia, na zwrócenie się do podmiotu gospodarczego na ich terytorium o priorytetowe traktowanie niektórych zamówień na produkty związane z obronnością.

Rozdział V rozporządzenia dotyczy finansowania i realizacji pożyczki reparacyjnej.

Art. 20 stanowi, że szczegółowe warunki finansowe pożyczki reparacyjnej określa się w Umowie w sprawie pożyczki reparacyjnej; zawarto w nim także pewne obowiązkowe wymogi.

Art. 21 stanowi, że aby Ukraina mogła otrzymać pomoc finansową i gospodarczą, musi przedłożyć Komisji należycie uzasadniony wniosek o środki finansowe.

W art. 22 określono wymogi dotyczące podejmowania przez Komisję decyzji o wypłacie raty w ramach pożyczki reparacyjnej.

W art. 23 uprawniono Komisję do pożyczania w imieniu Unii niezbędnych sald gotówkowych w celu sfinansowania pożyczki reparacyjnej.

W art. 24 określono metody sprawiedliwego podziału i solidarności w odniesieniu do pożyczki reparacyjnej.

Art. 25 stanowi, że państwa członkowskie mogą wnieść wkład, udzielając gwarancji do wysokości całkowitej kwoty pożyczki reparacyjnej.

W art. 26 określono postanowienia umowy w sprawie gwarancji, która ma zostać podpisana między Komisją a państwami członkowskimi udzielającymi gwarancji określonej w art. 25.

W art. 27 zezwala się państwom trzecim na udzielanie gwarancji lub wspieranie zarządzania ryzykiem walutowym.

W art. 28 określono przepisy dotyczące informacji niejawnych i informacji szczególnie chronionych.

Rozdział VI dotyczy przepisów końcowych.

W art. 29 uprawniono Komisję do przyjmowania aktów delegowanych, z zastrzeżeniem spełnienia określonych warunków.

W art. 30 uregulowano kwestię zarządzania w drodze procedur komitetowych.

W art. 31 przewidziano dialog dotyczący pożyczki reparacyjnej, który ma na celu poprawę komunikacji między instytucjami Unii, w szczególności Parlamentem Europejskim, Radą i Komisją.

W art. 32 zawarto przepisy dotyczące poinformowania Parlamentu Europejskiego i Rady.

W art. 33 określono szczegóły dotyczące wejścia w życie.

2025/3502 (COD)

Wniosek

ROZPORZĄDZENIE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY

ustanawiające pożyczkę reparacyjną dla Ukrainy i zmieniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/792 z dnia 29 lutego 2024 r. w sprawie ustanowienia Instrumentu na rzecz Ukrainy

PARLAMENT EUROPEJSKI I RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 212 TFUE,

uwzględniając wniosek Komisji,

po przekazaniu projektu aktu ustawodawczego parlamentom narodowym,

stanowiąc zgodnie ze zwykłą procedurą ustawodawczą,

a także mając na uwadze, co następuje:

(1)Dnia 24 lutego 2022 r. prezydent Federacji Rosyjskiej ogłosił operację wojskową w Ukrainie, a siły zbrojne Rosji rozpoczęły niczym niesprowokowaną i nieuzasadnioną agresję wojskową wobec Ukrainy. Ta nielegalna wojna napastnicza jest rażącym pogwałceniem integralności terytorialnej, suwerenności i niezależności Ukrainy, jak również narusza zakaz użycia siły, który jest zapisany w art. 2 ust. 4 Karty Narodów Zjednoczonych (ONZ), który jest imperatywną zasadą prawa międzynarodowego, oraz innych wartości Karty ONZ.

(2)Od wybuchu niczym niesprowokowanej i nieuzasadnionej wojny napastniczej Rosji przeciwko Ukrainie Unia, jej państwa członkowskie i europejskie instytucje finansowe uruchomiły bezprecedensowe wsparcie na rzecz gospodarczej, społecznej, finansowej i obronnej odporności Ukrainy. Wsparcie to łączy wsparcie z budżetu Unii, w tym wyjątkową pomoc makrofinansową oraz wsparcie z Europejskiego Banku Inwestycyjnego i Europejskiego Banku Odbudowy i Rozwoju, w pełni lub częściowo gwarantowane przez budżet Unii, a także dalsze wsparcie finansowe ze strony państw członkowskich.

(3)W latach 2022 i 2023 decyzją Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/313 13 , decyzją Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/1201 14 , decyzją Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/1628 15 oraz rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/2463 16 wspólnie udostępniono Ukrainie pomoc makrofinansową w wysokości 25,2 mld EUR. To wsparcie stanowi jeden z głównych czynników wspomagających makroekonomiczną i finansową odporność Ukrainy w kluczowym momencie.

(4)W dniu 29 lutego 2024 r., rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/792 17 , ustanowiono Instrument na rzecz Ukrainy jako wyjątkowy średnioterminowy instrument, który łączy dwustronne wsparcie udzielane Ukrainie przez Unię, zapewniając koordynację i skuteczność (zwany dalej „Instrumentem na rzecz Ukrainy”). W latach 2024–2027 Instrument na rzecz Ukrainy zapewnia pomoc w zaspokajaniu potrzeb finansowych Ukrainy i przyczynia się do jej odbudowy, rekonstrukcji i modernizacji, wspierając jednocześnie starania Ukrainy w zakresie reform realizowanych w ramach jej ścieżki ku członkostwu w Unii.

(5)W dniu 24 października 2024 r. rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/2773 18 ustanowiono Mechanizm współpracy pożyczkowej dla Ukrainy i udzielono Ukrainie wyjątkowej pomocy makrofinansowej. Pomoc ta stanowiła wkład Unii w ramach inicjatywy grupy G-7 „Pożyczki dla Ukrainy przyspieszające wykorzystanie nadzwyczajnych przychodów”, która wspólnie pomogła w wyeliminowaniu luki w finansowaniu Ukrainy w 2025 r.

(6)Rosyjska wojna napastnicza przeciwko Ukrainie spowodowała w Ukrainie ogromne szkody, a koszty odbudowy i rekonstrukcji na dzień 31 grudnia 2024 r. oszacowano na 506 mld EUR. Co więcej, Ukraina utraciła dostęp do międzynarodowych rynków finansowych i doświadczyła znacznego spadku dochodów publicznych. Jednocześnie znacznie wzrosły wydatki publiczne. W tym kontekście można przewidywać, że w nadchodzących latach wystąpią znaczne potrzeby finansowe.

(7)W dniu 9 września 2025 r. Ukraina złożyła do Międzynarodowego Funduszu Walutowego (MFW) oficjalny wniosek o nowy program na pokrycie dodatkowych potrzeb finansowych w latach 2026–2029. Program ten doprowadziłby do pomyślnej realizacji istniejącego programu MFW, w ramach którego Ukraina zakończyła osiem przeglądów, ale uwzględniono w nim, że rosyjska wojna napastnicza nadal trwa. Zdolność MFW do kontynuowania tego programu jest uzależniona od uzyskania wystarczających gwarancji finansowania od innych partnerów, w tym Unii Europejskiej.

(8)W dniu 23 października 2025 r. 26 państw członkowskich zobowiązało się do zaspokojenia pilnych potrzeb finansowych Ukrainy na lata 2026–2027, w tym w zakresie działań wojskowych i obronnych. Te państwa członkowskie podkreśliły również pilną potrzebę zapewnienia, aby Ukraina pozostała odporna i dysponowała środkami budżetowymi i wojskowymi umożliwiającymi jej dalsze korzystanie z niezbywalnego prawa do samoobrony i przeciwdziałanie rosyjskiej agresji, a także potwierdziły, że Unia Europejska będzie nadal udzielać Ukrainie i jej ludności, w koordynacji z partnerami i sojusznikami o zbieżnych poglądach, kompleksowego wsparcia politycznego, finansowego, gospodarczego, humanitarnego, wojskowego i dyplomatycznego. Te państwa członkowskie stwierdziły ponadto, że wszelkie wsparcie wojskowe i gwarancje bezpieczeństwa dla Ukrainy będą udzielane z pełnym poszanowaniem polityki bezpieczeństwa i obrony niektórych państw członkowskich oraz z uwzględnieniem interesów w zakresie bezpieczeństwa i obrony wszystkich państw członkowskich. W tym samym dniu Rada Europejska stwierdziła, że Rosyjska wojna napastnicza przeciwko Ukrainie i jej reperkusje dla bezpieczeństwa Europy i całego świata w zmieniających się realiach to dla Unii Europejskiej wyzwanie egzystencjalne.

(9)Pomimo trwających międzynarodowych wysiłków na rzecz pokojowego rozwiązania konfliktu przedłużenie rosyjskiej wojny napastniczej spowodowało znaczne szkody w krytycznej infrastrukturze obronnej, cywilnej i energetycznej Ukrainy, co wymaga uruchomienia znacznych dodatkowych zasobów w celu zaspokojenia najpilniejszych potrzeb finansowych tego kraju.

(10)Rosyjska wojna napastnicza przeciwko Ukrainie stanowi strategiczne zagrożenie geopolityczne dla całej Unii i wymaga, by państwa członkowskie wykazały się siłą i jednością. W związku z tym wsparcie Unii powinno być szybko uruchamiane i umożliwiać elastyczne dostosowywanie się do doraźnej pomocy i krótkoterminowej odbudowy na drodze do przyszłej rekonstrukcji.

(11)Zgodnie z Artykułami Komisji Prawa Międzynarodowego dotyczącymi odpowiedzialności państw za działania niezgodne z prawem międzynarodowym oraz międzynarodowym prawem zwyczajowym Rosja – jako państwo odpowiedzialne – jest zobowiązana do pełnego naprawienia szkody wyrządzonej jej wojną napastniczą.

(12)W konkluzjach z dnia 27 czerwca 2024 r., 17 października 2024 r. i 19 grudnia 2024 r. Rada Europejska stwierdziła, że – z zastrzeżeniem prawa Unii – aktywa Rosji powinny pozostać immobilizowane do czasu zakończenia przez Rosję wojny napastniczej przeciwko Ukrainie i zrekompensowania tej ostatniej szkód spowodowanych tą wojną.

(13)Biorąc pod uwagę sytuację finansową Ukrainy, kluczowe znaczenie posiadania przez Ukrainę zasobów potrzebnych do przeciwdziałania rosyjskiej agresji oraz, w miarę możliwości, do odbudowy, Unia powinna zapewnić dodatkowe wsparcie w celu zaspokojenia pilnych potrzeb Ukrainy w zakresie finansowania i ułatwienia realizacji programu MFW.

(14)Zdolność Unii i jej państw członkowskich do zapewnienia Ukrainie dodatkowego finansowania jest obecnie ograniczona i nie odpowiada skali potrzeb. Uruchomienie dodatkowych znacznych zasobów przez państwa członkowskie, aby móc sfinansować potrzeby Ukrainy, stanowiłoby poważne wyzwanie gospodarcze. W swoim komunikacie z dnia 19 marca 2025 r. Komisja wezwała wszystkie państwa członkowskie, aby w skoordynowany sposób korzystały z elastyczności przewidzianej w krajowej klauzuli wyjścia w celu zmaksymalizowania wpływu na zdolności obronne UE. Do tej pory decyzję o uruchomieniu tej klauzuli podjęły Belgia, Bułgaria, Chorwacja, Czechy, Dania, Estonia, Finlandia, Grecja, Litwa, Łotwa, Niemcy, Polska, Portugalia, Słowacja, Słowenia i Węgry. Mimo że takie uruchomienie stanowi dla państw członkowskich odpowiedni środek do zwiększenia wydatków na obronę bez naruszania zobowiązań wynikających z reguł fiskalnych UE, jego skutki są również mniejsze ze względu ograniczenia fiskalne państw członkowskich, które poważnie ucierpiały w wyniku kolejnych kryzysów na przestrzeni ostatnich dziesięciu lat.

(15)W tym kontekście, pomimo ograniczeń nałożonych na Unię i państwa członkowskie, konieczne jest zapewnienie Ukrainie wystarczającego i stałego wsparcia finansowego w odpowiedzi na obecną sytuację kryzysową oraz po jej zakończeniu. W tym celu należy ustanowić instrument wsparcia unijnego dla Ukrainy w formie pożyczki, która ma zostać spłacona z reparacji należnych od Rosji („pożyczka reparacyjna”).

(16)Pożyczka reparacyjna powinna zapewnić Ukrainie pomoc finansową w sposób przewidywalny, ciągły, uporządkowany, elastyczny i terminowy, aby wesprzeć Ukrainę w pokryciu jej potrzeb w zakresie finansowania i obronności, w szczególności potrzeb wynikających z rosyjskiej wojny napastniczej. W szczególności pożyczka reparacyjna powinna wspierać stabilność makrofinansową Ukrainy i ułatwić jej finansowanie zewnętrzne, a także wspierać potencjał ukraińskiego przemysłu obronnego poprzez współpracę gospodarczą, finansową i techniczną, przyczyniając się tym samym do zapewnienia Ukrainie przewagi jakościowej sił zbrojnych.

(17)Pożyczka reparacyjna powinna, z zastrzeżeniem spełnienia określonych warunków, zapewniać Ukrainie wsparcie w formie pożyczki w wysokości do 210 000 000 000 EUR. Zgodnie z zasadą należytego zarządzania finansami Komisja powinna udostępnić pożyczkę reparacyjną w ratach, które mogą zostać wypłacone w jednej lub kilku transzach.

(18)Wsparcie Ukrainy w ramach pożyczki reparacyjnej powinno być udostępniane z zastrzeżeniem spełnienia warunku wstępnego, zgodnie z którym Ukraina ma nadal utrzymywać i respektować skuteczne mechanizmy demokratyczne, w tym wielopartyjny system parlamentarny i praworządność, oraz gwarantować poszanowanie praw człowieka, w tym praw osób należących do mniejszości. Utrzymanie i poszanowanie praworządności powinno obejmować walkę z korupcją.

(19)Pomoc finansowa i gospodarcza dostępna w ramach pożyczki reparacyjnej powinna zostać udostępniona Ukrainie zgodnie z jej potrzebami finansowymi. W tym celu Ukraina powinna przedłożyć Ukraińską strategię finansową dotyczącą jej potrzeb finansowych i źródeł finansowania. Ta Ukraińska strategia finansowa powinna zawierać główne informacje na temat budżetu, sytuacji finansowej i gospodarczej Ukrainy, a także wsparcia, jakie Ukraina otrzymuje od społeczności międzynarodowej.

(20)Komisja powinna bez zbędnej zwłoki ocenić Ukraińską strategię finansową i działać w ścisłej współpracy z Ukrainą. Biorąc pod uwagę znaczną skalę potrzeb Ukrainy zarówno w zakresie pomocy budżetowej, jak i pomocy na rzecz rozwijania potencjału przemysłu obronnego, a także ograniczenia niektórych partnerów zewnętrznych w zakresie udzielania wsparcia, należy ustalić orientacyjny podział pożyczki reparacyjnej między te dwie potrzeby finansowe. Podział ten powinien mieć charakter orientacyjny, aby odzwierciedlić zmieniające się okoliczności, które mogą mieć wpływ na potrzeby finansowe Ukrainy, oraz aby zapewnić dalsze zaspokajanie tych potrzeb w sposób przewidywalny, ciągły, uporządkowany, elastyczny i terminowy. W swojej ocenie Ukraińskiej strategii finansowej Komisja powinna uwzględnić spójność oczekiwanej luki w finansowaniu zewnętrznym z tym orientacyjnym podziałem.

(21)Z uwagi na duże znaczenie skutków finansowych nałożonych środków należy powierzyć uprawnienia wykonawcze Radzie, która powinna działać na podstawie wniosku Komisji. Rada powinna zatwierdzić ocenę Ukraińskiej strategii finansowej w drodze decyzji wykonawczej, którą powinna starać się przyjąć bez zbędnej zwłoki po przyjęciu wniosku. W tej decyzji wykonawczej należy określić kwotę pomocy, która ma zostać udostępniona Ukrainie w celu wsparcia realizacji Ukraińskiej strategii finansowej, w tym kwotę pomocy budżetowej i kwotę na wsparcie potencjału ukraińskiego przemysłu obronnego. W tej decyzji wykonawczej należy również określić maksymalną liczbę i orientacyjną wartość rat pomocy budżetowej. Biorąc pod uwagę zasadę należytego zarządzania finansami, jak również w celu ułatwienia zarządzania płynnością przez władze ukraińskie i zapewnienia przewidywalności, pomoc budżetowa powinna co do zasady obejmować maksymalnie cztery raty. Wyjątkowo, w odniesieniu do wsparcia dostępnego wyłącznie w celu utrzymania inicjatywy dotyczącej pożyczek ERA, w przypadku gdy całe niewyznaczone wsparcie w ramach pożyczki reparacyjnej zostało udostępnione w drodze decyzji wykonawczej Rady, Unia powinna udostępnić pozostałą wyznaczoną pomoc budżetową zgodnie z warunkami uzgodnionymi w protokole ustaleń między Komisją a Ukrainą.

(22)Należy udostępnić pomoc finansową i gospodarczą w formie pomocy budżetowej w celu wsparcia Ukrainy w pokryciu jej potrzeb finansowych. Aby zapewnić elastyczność w zaspokajaniu tych potrzeb, należy stosować wiele sposobów realizacji, w przypadku gdy wsparcie powinno być możliwe w formie pomocy makrofinansowej i pożyczki, które mają być realizowane zgodnie z rozdziałem III Instrumentu na rzecz Ukrainy.

(23)W rozdziale III Instrumentu na rzecz Ukrainy przewiduje się finansowanie Ukrainy po zadowalającym spełnieniu warunków określonych w Planie Ukrainy, w którym określono program reform i inwestycji Ukrainy. Jako instrument średnioterminowy, którego celem jest wspieranie odbudowy i rekonstrukcji Ukrainy, stopniowej integracji z rynkiem wewnętrznym, a także m.in. przyjęcie i wdrożenie reform politycznych, instytucjonalnych, prawnych, administracyjnych, społecznych i gospodarczych niezbędnych do dostosowania się do wartości Unii i stopniowego dostosowania do przepisów, norm, polityk i praktyk Unii („dorobek prawny UE”) z myślą o przyszłym członkostwie w Unii, przyczyniając się tym samym do wzajemnej stabilności, bezpieczeństwa, pokoju, dobrobytu i zrównoważonego rozwoju, należy przewidzieć kwoty pochodzące z pożyczki reparacyjnej, które mają być wykorzystywane za pośrednictwem Instrumentu na rzecz Ukrainy. Należy zaktualizować Plan Ukrainy, aby odzwierciedlić te dodatkowe kwoty, w tym środki mające na celu umocnienie praworządności i walkę z korupcją. Należy wprowadzić zmiany w Instrumencie na rzecz Ukrainy, aby umożliwić wdrożenie tych dodatkowych kwot za pośrednictwem tego instrumentu.

(24)Pomoc makrofinansowa powinna być powiązana z warunkami dotyczącymi polityki, które zostaną określone w protokole ustaleń. Protokół ustaleń powinien w stosownych przypadkach zawierać zobowiązania Ukrainy, w tym zobowiązania do zwiększenia mobilizacji dochodów, poprawy stabilności i jakości wydatkowania środków publicznych oraz zwiększenia efektywności, przejrzystości i rozliczalności systemów zarządzania finansami publicznymi. Ukraina może wykorzystać taką pomoc makrofinansową na sfinansowanie odszkodowań, w formie reparacji, dla osób poszkodowanych w wyniku nielegalnych działań Rosji, w tym za pośrednictwem Komisji ds. Roszczeń dla Ukrainy ustanowionej pod auspicjami Rady Europy.

(25)W celu zapewnienia jednolitych warunków wykonywania niniejszego rozporządzenia oraz ze względu na efektywność należy powierzyć Komisji uprawnienia do negocjowania tych warunków pomocy makrofinansowej z władzami Ukrainy pod nadzorem komitetu przedstawicieli państw członkowskich zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 182/2011 19 . Mając na uwadze potencjalnie znaczący wpływ pomocy, należy stosować procedurę sprawdzającą określoną w rozporządzeniu (UE) nr 182/2011. Mając na uwadze kwotę pożyczki reparacyjnej dla Ukrainy, w odniesieniu do przyjęcia protokołu ustaleń oraz do każdego obniżenia lub anulowania pożyczki na poczet przyszłych reparacji wojennych zastosowanie powinna mieć procedura sprawdzająca.

(26)Pożyczka reparacyjna powinna zapewnić pomoc finansową i gospodarczą Ukrainie jako krajowi ogarniętemu wojną, której stabilność finansowa jest nierozerwalnie związana z jej zdolnością do obrony przed agresją i od niej uzależniona. Uzasadnia to przeznaczenie określonej kwoty pomocy finansowej i gospodarczej dla Ukrainy, aby zwiększyć jej możliwości zaspokajania potrzeb budżetowych związanych ze wzmacnianiem potencjału obronnego i wojskowego, co jednocześnie przyczyni się do zapewnienia jej jakościowej przewagi sił zbrojnych. Ta pomoc finansowa i gospodarcza powinna mieć na celu umożliwienie Ukrainie przeprowadzenia pilnych i poważnych inwestycji publicznych wspierających ukraiński przemysł obronny i jego integrację z europejskim przemysłem obronnym w odpowiedzi na obecną sytuację kryzysową i w następstwie tej sytuacji. Pomoc ta powinna przyczynić się w szczególności do rekonstrukcji, odbudowy i modernizacji ukraińskiej bazy technologiczno-przemysłowej sektora obronnego w celu zwiększenia gotowości przemysłu obronnego tego kraju, z uwzględnieniem jej stopniowej przyszłej integracji z europejską bazą technologiczno-przemysłową sektora obronnego oraz poprzez wspieranie terminowej dostępności produktów związanych z obronnością i innych produktów do celów obronnych, w drodze współpracy między Unią a Ukrainą.

(27)Pomoc finansowa i gospodarcza na wsparcie potencjału ukraińskiego przemysłu obronnego powinna być udostępniana na działania, wydatki i środki związane z produktami związanymi z obronnością lub innymi produktami do celów obronnych, które spełniają określone kryteria kwalifikowalności. Aby pilnie oraz w sposób skuteczny i autonomiczny wzmocnić ukraińską bazę przemysłową sektora obronnego, wspomniane kryteria kwalifikowalności powinny być skonstruowane w sposób pozwalający ukierunkować działania, wydatki i środki wspierające potencjał ukraińskiego przemysłu obronnego na rekonstrukcję, odbudowę i modernizację ukraińskiej bazy technologiczno-przemysłowej sektora obronnego, z uwzględnieniem jej stopniowej przyszłej integracji z europejską bazą technologiczno-przemysłową sektora obronnego. W tym kontekście przy badaniu, czy producenci są kontrolowani przez państwa trzecie lub podmioty z państw trzecich, kontrolę należy rozumieć jako zdolność do wywierania decydującego wpływu na podmiot prawny, bezpośrednio lub pośrednio, za pośrednictwem co najmniej jednego pośredniczącego podmiotu prawnego.

(28)Aby Ukraina mogła wykorzystać pomoc finansową i gospodarczą w sposób najbardziej dostosowany do okoliczności, należy umożliwić jej wykorzystanie środków finansowych na wsparcie potencjału ukraińskiego przemysłu obronnego za pomocą różnych metod wdrażania, które odzwierciedlają różnorodność potrzeb. W szczególności środki finansowe powinny być wykorzystywane do wspierania działań, wydatków i środków w krajach lub we współpracy z krajami, które aktywnie wspierają Ukrainę oraz ukraińską bazę technologiczno-przemysłową sektora obronnego. Przedmiotowe środki finansowe mogą również zasilać Instrument Wsparcia Ukrainy na podstawie rozporządzenia (UE) [rozporządzenie w sprawie EDIP], ram inwestycyjnych dla Ukrainy ustanowionych przez Instrument na rzecz Ukrainy w odniesieniu do produktów podwójnego zastosowania lub innych programów unijnych. Ponadto te środki finansowe powinny umożliwić Ukrainie zaangażowanie się w masową interwencję w popyt na produkty związane z obronnością w celu stworzenia odpowiednich warunków zachęcających do ogromnych inwestycji w zwiększenie zdolności produkcyjnych i rozwój nowych produktów. W tym celu Ukraina powinna mieć możliwość wykorzystania środków finansowych do uruchomienia masowych zamówień na produkty związane z obronnością pochodzące z ukraińskiej bazy technologiczno-przemysłowej sektora obronnego oraz europejskiej bazy technologiczno-przemysłowej sektora obronnego w drodze zamówień w ramach instrumentu SAFE określonego w rozporządzeniu Rady (UE) 2025/1106 20 lub, z zastrzeżeniem walidacji, na innych warunkach.

(29)Aby zapewnić sprawne wdrożenie niniejszego rozporządzenia w połączeniu z instrumentem SAFE, należy stosować podobne warunki kwalifikowalności. Biorąc pod uwagę fakt, że Ukraina jest krajem w stanie wojny, którego zdolność do obrony swojego terytorium może zależeć od dostępności danego produktu w bardzo krótkim czasie, należy zezwolić Ukrainie na zamawianie produktów, które nie spełniają tych warunków kwalifikowalności, w przypadku gdy istnieje pilna potrzeba zakupu produktu i gdy w drodze zamówienia nie jest dostępny żaden produkt alternatywny. Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/81/WE 21 dotyczy między innymi ustanowienia odpowiednich ram prawnych, co jest warunkiem wstępnym utworzenia europejskiego rynku sprzętu obronnego, koordynacji procedur udzielania zamówień w celu spełnienia wymogów bezpieczeństwa państw członkowskich oraz zobowiązań wynikających z TFUE. Nie jest ona jednak dostosowana do zaspokojenia pilnych i ogromnych potrzeb kraju ogarniętego wojną na granicach Unii. W tych okolicznościach właściwe może być otwarcie obowiązującej umowy ramowej w stosunku do instytucji zamawiających Ukrainy, nawet jeżeli pierwotnie nie były one jej stronami i jeżeli taka możliwość nie została przewidziana w pierwotnej umowie ramowej.

(30)Ogólna struktura pomocy finansowej i gospodarczej zależy od wkładu różnych stron we wspieranie Ukrainy w pokryciu jej potrzeb finansowych. W związku z tym pomoc finansowa i gospodarcza na wsparcie potencjału ukraińskiego przemysłu obronnego powinna umożliwiać Ukrainie współpracę z państwami trzecimi, które również wspierają potencjał ukraińskiego przemysłu obronnego. W szczególności Ukraina powinna mieć możliwość wykorzystania pomocy na wsparcie potencjału swojego przemysłu obronnego do współpracy z takimi państwami, które nie naruszają interesów Unii i jej państw członkowskich w zakresie bezpieczeństwa i obrony, pod warunkiem że takie państwa zapewniają Ukrainie znaczne dodatkowe wsparcie, które można wykorzystać na wydatki przyczyniające się do osiągnięcia celów wsparcia potencjału ukraińskiego przemysłu obronnego, oraz że w takich wydatkach może uczestniczyć zarówno przemysł europejski, jak i ukraiński. W ramach pomocy na wsparcie potencjału ukraińskiego przemysłu obronnego Ukraina powinna podjąć odpowiednie kroki w celu zapewnienia, aby środki finansowe nie były wykorzystywane w krajach, które nie wspierają Ukrainy, co samo w sobie nie przyczyniłoby się do osiągnięcia celu pomocy.

(31)Niniejsze rozporządzenie pozostaje bez uszczerbku dla mającego zastosowanie prawa międzynarodowego zakazującego stosowania, opracowywania lub produkcji niektórych produktów i technologii związanych z obronnością.

(32)Pomoc na wsparcie potencjału ukraińskiego przemysłu obronnego należy realizować zgodnie z zasadami należytego zarządzania finansami zapewniającymi ochronę interesów finansowych Unii, jak określono w art. 223 ust. 4 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, Euratom) 2024/2509 22 . Szczegółowe wymogi w tym zakresie mogą zostać zawarte w porozumieniu, które ma zostać zawarte między Komisją a Ukrainą. Ponadto na potrzeby zarządzania pomocą finansową i gospodarczą otrzymaną w celu wsparcia potencjału ukraińskiego przemysłu obronnego Ukraina powinna otworzyć jeden rachunek, za pośrednictwem którego będzie zarządzać pomocą i do którego Komisja powinna mieć wgląd w celu jego monitorowania.

(33)Aby wesprzeć realizację pomocy na wsparcie potencjału ukraińskiego przemysłu obronnego, Komisja powinna ustanowić Grupę Ekspertów ds. Potencjału Ukraińskiego Przemysłu Obronnego. Ta grupa ekspertów powinna doradzać Komisji w kwestiach związanych z pomocą na wsparcie potencjału ukraińskiego przemysłu obronnego.

(34)Komisja powinna monitorować realizację pomocy na wsparcie potencjału ukraińskiego przemysłu obronnego, w szczególności w zakresie dostaw produktów. W tym celu należy ustanowić różne ustalenia dotyczące monitorowania, aby odzwierciedlić poszczególne metody realizacji.

(35)Dyrektywa 2009/81/WE dotyczy między innymi ustanowienia odpowiednich ram prawnych dotyczących koordynacji procedur udzielania zamówień w celu spełnienia wymogów bezpieczeństwa państw członkowskich oraz zobowiązań wynikających z TFUE. Aby osiągnąć ten cel, dyrektywa 2009/81/WE uwzględnia w szczególności reagowanie na sytuacje kryzysowe, w szczególności przez ustanowienie przepisów szczegółowych mających zastosowanie w pilnych przypadkach wynikających z kryzysu, takich jak skrócenie terminów składania ofert oraz możliwość zastosowania procedury negocjacyjnej bez uprzedniej publikacji ogłoszenia o zamówieniu. W niektórych pilnych przypadkach przepisy te mogą być jednak niewystarczające, zwłaszcza gdy pilny charakter wynikający z kryzysu można rozwiązać jedynie poprzez zaangażowanie Ukrainy i co najmniej jednego państwa członkowskiego we wspólne zamówienia. W takich przypadkach często jedynym rozwiązaniem zabezpieczającym interesy bezpieczeństwa tych państw jest otwarcie obowiązującej umowy ramowej lub zamówienia państwa członkowskiego w stosunku do instytucji zamawiających Ukrainy, która pierwotnie nie była ich stroną, nawet jeśli taka możliwość nie została przewidziana w pierwotnej umowie ramowej lub w pierwotnym zamówieniu. Z uwagi na fakt, że w momencie wejścia w życie niniejszego rozporządzenia możliwości takich nie przewidziano w dyrektywie 2009/81/WE, przewidziano w nim możliwość uzupełnienia przepisów tej dyrektywy lub odstąpienia od nich w obecnej sytuacji kryzysowej wynikającej z wojny napastniczej Rosji, pod warunkiem uzyskania zgody przedsiębiorstwa, które zawarło umowę ramową. W odniesieniu do dodatkowych ilości dla Ukrainy ukraińskie instytucje zamawiające powinny korzystać z tych samych warunków co pierwotna instytucja zamawiająca, która zawarła pierwotną umowę ramową. Ponadto należy przedsięwziąć odpowiednie środki służące przejrzystości, aby zapewnić możliwość poinformowania wszystkich potencjalnie zainteresowanych stron.

(36)W rozporządzeniu Rady (UE) 2025/1106 przewidziano pomoc finansową dla państw członkowskich, umożliwiającą im przeprowadzenie pilnych i poważnych inwestycji publicznych wspierających europejski przemysł obronny w odpowiedzi na obecną sytuację kryzysową wynikającą z silnego pogorszenia sytuacji w zakresie bezpieczeństwa w Unii. Za pomocą tego instrumentu Unia zaczęła wspierać państwa członkowskie, aby mogły one szybko składać zamówienia, zachęcając sektor przemysłu obronnego do inwestowania, w bardzo krótkim okresie, we wzmocnienie zdolności produkcyjnych, aby móc zaspokoić potrzeby państw członkowskich do 2030 r. Ponadto niniejsze rozporządzenie wspiera umieszczanie zamówień ukraińskich w europejskiej bazie technologiczno-przemysłowej sektora obronnego w celu wspierania współpracy między europejską bazą technologiczno-przemysłową sektora obronnego a ukraińską bazą technologiczno-przemysłową sektora obronnego. Tak wyjątkowo wysoki popyt na szeroką gamę produktów związanych z obronnością niesie ze sobą bezpośrednie ryzyko poważnego negatywnego wpływu na prawidłowe funkcjonowanie rynku wewnętrznego. Aby przeciwdziałać temu ryzyku i mając na uwadze cele niniejszego rozporządzenia, z uwzględnieniem szczególnej sytuacji Ukrainy, do zapewnienia prawidłowego funkcjonowania rynku wewnętrznego produktów związanych z obronnością i jego łańcuchów dostaw niezbędne mogą okazać się działania priorytetyzujące na szczeblu Unii, ukierunkowane na zapewnienie dostępności odnośnych produktów związanych z obronnością. Komisja powinna mieć możliwość wykorzystania w tym względzie, na wniosek państwa członkowskiego, wniosków priorytetowych w celu ułatwienia dostaw produktów związanych z obronnością, aby osiągnąć cele niniejszego rozporządzenia.

(37)Wnioski priorytetowe powinny obejmować wnioski Komisji, z inicjatywy państwa członkowskiego, skierowane do odpowiednich podmiotów gospodarczych mających siedzibę w Unii o przyjęcie lub priorytetowe traktowanie zamówień na produkty istotne w kontekście kryzysu. Te wnioski priorytetowe – z których można korzystać wyłącznie wtedy, gdy jest to konieczne i proporcjonalne do celów zapewnienia normalnego funkcjonowania łańcuchów dostaw w dziedzinie obronności – powinny mieć na celu wsparcie Ukrainy, gdy ta napotyka poważne trudności w złożeniu zamówienia albo w realizacji zamówienia na dostawy produktów związanych z obronnością. Podmioty gospodarcze powinny mieć możliwość odmówienia objęcia ich wnioskiem priorytetowym. Wniosek priorytetowy powinien opierać się na obiektywnych, rzeczowych, wymiernych i uzasadnionych danych. Powinno uwzględniać uzasadnione interesy przedsiębiorstw oraz koszty i wysiłki niezbędne do wprowadzenia jakichkolwiek zmian w kolejności produkcji. W przypadku przyjęcia zobowiązania do wykonania wniosku priorytetowego powinno ono mieć pierwszeństwo przed zobowiązaniami do wykonania wynikającymi z prawa prywatnego lub publicznego. W związku ze znaczeniem, jakie ma zapewnienie dostaw produktów związanych z obronnością, które są niezbędne do prawidłowego funkcjonowania rynku wewnętrznego i jego łańcuchów dostaw, przestrzeganie obowiązku realizacji wniosku priorytetowego nie powinno pociągać za sobą odpowiedzialności wobec osób trzecich za szkody, jakie mogą wynikać z jakiegokolwiek naruszenia obowiązków umownych regulowanych prawem państwa członkowskiego w zakresie, w jakim naruszenie obowiązków umownych było niezbędne do realizacji przyjętego wniosku priorytetowego. W przypadku gdy podmiot gospodarczy wyraźnie przyjął wniosek priorytetowy, a Komisja przyjęła akt wykonawczy po takim przyjęciu, podmiot gospodarczy powinien przestrzegać wszystkich warunków tego aktu wykonawczego. Nieprzestrzeganie przez podmiot gospodarczy warunków określonych w akcie wykonawczym powinno skutkować utratą korzyści wynikających ze zwolnienia od odpowiedzialności umownej. W przypadku gdy nieprzestrzeganie warunków jest celowe lub wynika z rażącego niedbalstwa, Komisja powinna mieć możliwość nałożenia na podmiot gospodarczy grzywny, z zastrzeżeniem zasady proporcjonalności.

(38)Biorąc pod uwagę, że należy udostępnić konkretne kwoty na pomoc budżetową i pomoc na wsparcie potencjału ukraińskiego przemysłu obronnego, należy zapewnić spójność i komplementarność wdrażania tych poszczególnych pomocy.

(39)Niniejsze rozporządzenie powinno mieć zastosowanie bez uszczerbku dla szczególnego charakteru polityki bezpieczeństwa i obrony niektórych państw członkowskich.

(40)Umowa w sprawie pożyczki reparacyjnej, która zostanie zawarta przez Komisję i władze Ukrainy, powinna zawierać postanowienia odpowiadające prawom, zakresowi odpowiedzialności i obowiązkom przewidzianym w umowie ramowej w ramach Instrumentu na rzecz Ukrainy, o której mowa w art. 9 rozporządzenia (UE) 2024/792, zawartej przez Unię i Ukrainę, która weszła w życie dnia 20 czerwca 2024 r. Dzięki temu zagwarantowana będzie skuteczna ochrona interesów finansowych Unii związanych z pożyczką reparacyjną oraz przewidziane zostaną stosowne środki w zakresie zapobiegania nadużyciom finansowym, korupcji i wszelkim innym nieprawidłowościom związanym z tą pomocą oraz w zakresie ich zwalczania. Tym samym Komisja, Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF), Europejski Trybunał Obrachunkowy oraz, w stosownych przypadkach, Prokuratura Europejska, w tym osoby trzecie zaangażowane we wdrażanie funduszy Unii zyskają – zgodnie z rozporządzeniem (UE, Euratom) 2024/2509 – niezbędne prawa i dostęp w okresie dostępności pożyczki reparacyjnej i po upływie tego okresu. Ukraina powinna również zgłaszać Komisji nieprawidłowości związane z wykorzystaniem funduszy, zgodnie z procedurami przewidzianymi w umowie ramowej dotyczącej Instrumentu na rzecz Ukrainy.

(41)Zgodnie z art. 223 ust. 4 rozporządzenia (UE, Euratom) 2024/2509 Umowa w sprawie pożyczki reparacyjnej powinna zapewniać, aby Ukraina pokryła wszystkie poniesione przez Unię koszty związane z pożyczką reparacyjną, w tym, w stosownych przypadkach, koszty wymiany na waluty obce i wymiany z walut obcych.

(42)Biorąc pod uwagę trudną sytuację Ukrainy spowodowaną rosyjską wojną napastniczą oraz w celu wsparcia Ukrainy na jej drodze do długoterminowej stabilności, Unia powinna udzielić Ukrainie pożyczki reparacyjnej w formie pożyczki o ograniczonym zastosowaniu, która ma stać się wymagalna i płatna, gdy Ukraina otrzyma od Rosji środki pieniężne lub aktywa niepieniężne jako reparacje wojenne, odszkodowania lub jakiekolwiek rozliczenie finansowe z Rosji inne niż terytorium.

(43)Wypłata środków finansowych w ramach pożyczki reparacyjnej powinna być uzależniona od pozytywnej oceny przez Komisję wniosku o środki finansowe złożonego przez Ukrainę. W przypadku pomocy makrofinansowej ocena warunków powinna pozostawać bez uszczerbku dla oceny spełnienia warunków określonych w ramach innych programów i instrumentów unijnych. W przypadku pomocy na wsparcie potencjału ukraińskiego przemysłu obronnego wypłata środków finansowych powinna być powiązana z zamówieniami lub umowami dotyczącymi działań, wydatków i środków mających na celu wsparcie potencjału ukraińskiego przemysłu obronnego związanego z produktami związanymi z obronnością lub innymi produktami do celów obronnych.

(44)W niniejszym rozporządzeniu należy ustanowić odpowiednie przepisy dotyczące finansowania pożyczki reparacyjnej.

(45)Niszczycielski wpływ rosyjskiej wojny napastniczej przeciwko Ukrainie wywiera istotne skutki uboczne dla Unii, w tym w postaci zagrożeń dla jej granic zewnętrznych, cyberataków i ataków hybrydowych, zakłóceń dostaw energii i transportu, przymusowej migracji i destabilizacji jej wschodniego sąsiedztwa, co z kolei wpływa na bezpieczeństwo, obronność i interesy gospodarcze Unii i jej państw członkowskich. Kryzys wynikający z rosyjskiej wojny napastniczej przeciwko Ukrainie uwidocznił nie tylko braki w sektorze przemysłu obronnego Unii i Ukrainy, ale również pozwolił dostrzec, że bezpieczeństwo Ukrainy i bezpieczeństwo Unii są ze sobą nierozerwalnie powiązane oraz że pokój, dobrobyt i odporność samej Unii zależą od zdolności Ukrainy do obrony jej suwerenności i integralności terytorialnej. W związku z tym Unia musi zapewnić sobie środki na wzmocnienie zbiorowej obrony i odporności oraz na dalsze wspieranie Ukrainy. Aby zaradzić skutkom rosyjskiej wojny napastniczej przeciwko Ukrainie bez zwiększania presji na finanse państw członkowskich, potrzebne są zasoby finansowe na wyjątkową skalę. Konieczna jest zatem wyjątkowa reakcja na szczeblu Unii. Z tego powodu należy w drodze wyjątku upoważnić Komisję do pożyczenia niezbędnych sald gotówkowych w instytucjach finansowych w Unii, które to salda kumulują się, ponieważ dokonywanie transakcji dotyczących aktywów i rezerw Centralnego Banku Federacji Rosyjskiej nie jest dozwolone – środki te zostałyby wykorzystane jedynie do sfinansowania pożyczki reparacyjnej dla Ukrainy wyłącznie w celu zaradzenia skutkom agresji Rosji na Ukrainę. Pożyczki należy zaciągać w sposób, który zapewni pełną ochronę sytuacji finansowej danej instytucji finansowej i umożliwi jej wywiązanie się ze wszystkich zobowiązań umownych związanych z aktywami i rezerwami Centralnego Banku Federacji Rosyjskiej.

(46)Te szczególne środki pozostają bez uszczerbku dla roszczenia Centralnego Banku Federacji Rosyjskiej. Środki przewidziane w niniejszym rozporządzeniu nie mają wpływu na ten składnik aktywów. Salda gotówkowe zgromadzone w bilansach instytucji finansowych w wyniku immobilizacji nie należą do Centralnego Banku Federacji Rosyjskiej i nie stanowią aktywów państwowych.

(47)Biorąc pod uwagę, że niektóre salda gotówkowe w instytucjach finansowych w Unii, które kumulują się, ponieważ dokonywanie transakcji dotyczących aktywów i rezerw Centralnego Banku Federacji Rosyjskiej nie jest dozwolone, są w walutach innych niż euro, należy zezwolić Unii na możliwość zarówno zaciągania, jak i udzielania pożyczek w tych walutach.

(48)Ze względu na wyjątkową metodę finansowania pożyczki reparacyjnej jej finansowanie powinno być odrębne od finansowania innych programów unijnych. W szczególności do finansowania pożyczki reparacyjnej nie należy korzystać ze zróżnicowanej strategii finansowania określonej w art. 224 rozporządzenia (UE, Euratom) 2024/2509.

(49)Z uwagi na fakt, że salda gotówkowe instytucji finansowych wykorzystywane do finansowania pożyczki reparacyjnej mogą nie generować już odsetek dla danej instytucji finansowej, część pożyczki reparacyjnej powinna być przeznaczona na utrzymanie inicjatywy grupy G-7 dotyczącej pożyczek ERA.

(50)Znaczący wpływ rosyjskiej wojny napastniczej na europejską architekturę bezpieczeństwa wymaga również zbiorowego wkładu państw członkowskich w formie gwarancji wspierających pożyczkę reparacyjną z budżetu Unii. Gwarancje te są niezbędne, aby umożliwić Unii udzielenie Ukrainie pożyczki reparacyjnej oraz pokrycie ryzyka uwolnienia aktywów rosyjskiego Banku Centralnego w przypadku niewypłacenia Ukrainie reparacji przez Rosję. W celu zapewnienia, aby zobowiązania warunkowe wynikające z pożyczki reparacyjnej udzielonej Ukrainie przez Unię były zgodne z mającymi zastosowanie wieloletnimi ramami finansowymi, o których mowa w art. 312 TFUE, oraz pułapami zasobów własnych, o których mowa w art. 311 akapit trzeci TFUE, gwarancje udzielane przez państwa członkowskie powinny być nieodwołalne, bezwarunkowe i uruchamiane na żądanie, natomiast dodatkowe zabezpieczenia powinny zwiększyć solidność systemu.

(51)Komisja powinna wystosować wezwanie do wpłaty skierowane do instytucji finansowych, które utrzymują salda gotówkowe, i powinna wyemitować instrument dłużny określający w szczególności odsetki i termin zapadalności. Powinna również istnieć możliwość zatwierdzenia uzgodnień, które określają w szczególności zasady wzywania do wpłaty środków i dokonania spłaty na rzecz Unii. Uzgodnienia te powinny obejmować należyte uwzględnienie Unii jako emitenta na rynku oraz zapotrzebowanie instytucji finansowych na płynność. Przy okazji uwzględnienia tych kwestii można doprecyzować warunki korzystania z ekwiwalentów środków pieniężnych, jeżeli są one zapewniane przez Unię. Przedmiotowe uzgodnienia mogą również obejmować pokrycie kosztów lub rekompensaty dla instytucji finansowych z tytułu kosztów poniesionych w związku z udostępnieniem środków finansowych.

(52)Należy przewidzieć środki umożliwiające Unii spłatę instrumentu dłużnego wobec instytucji finansowych w krótkim czasie, jeżeli zaistnieje taka potrzeba. W ramach tych środków należy ustanowić unijny mechanizm płynności, aby zapewnić dostępność zasobów niezbędnych do spłaty umowy pożyczki w odpowiednim czasie. Mechanizm ten powinien być ściśle stosowany do celów terminowej spłaty zobowiązań Unii wobec instytucji finansowych. Unijny mechanizm płynności powinien opierać się na upoważnieniu Komisji do prowadzenia operacji w ramach zróżnicowanej strategii finansowania, o której mowa w art. 224 rozporządzenia (UE, Euratom) 2024/2509, a w szczególności operacji zarządzania płynnością dostępnych na jego podstawie. Operacje te powinny obejmować szeroki zakres środków umożliwiających Komisji zwiększenie płynności w wymaganych ramach czasowych oraz możliwość emisji unijnych dłużnych papierów wartościowych. Operacje te powinny być realizowane z uwzględnieniem limitów budżetowych w ramach pułapów zasobów własnych i wieloletnich ram finansowych.

(53)Po ustanowieniu niezbędnych przepisów w ramach systemu zasobów własnych i wieloletnich ram finansowych pokrycie pożyczki reparacyjnej i unijnego mechanizmu płynności powinno być zapewnione z budżetu Unii. Do czasu zapewnienia pokrycia z budżetu Unii unijny mechanizm płynności powinien być stosowany wyłącznie w celu zapewnienia pełnego i terminowego wywiązania się z wezwania do uruchomienia gwarancji. Państwa członkowskie powinny określić zasoby pieniężne, które mogłyby uruchomić, natomiast w przypadku powstałej luki należy uznać, że państwa członkowskie występują o uruchomienie unijnego mechanizmu płynności. Spłatę unijnego mechanizmu płynności przez państwa członkowskie w zakresie kwoty głównej i odsetek należy włączyć do gwarancji zgodnie z warunkami określonymi w art. 223 rozporządzenia (UE, Euratom) 2024/2509, a zatem gwarancja określona w art. 2 ust. 3 rozporządzenia (UE, Euratom) 2020/2053 powinna mieć zastosowanie do spłaty unijnego mechanizmu płynności.

(54)Zgodnie z art. 21 ust. 2 lit. a) rozporządzenia (UE, Euratom) 2024/2509 państwa członkowskie mogą wnosić dobrowolne wkłady na rzecz realizacji pożyczki reparacyjnej. Wkłady te mogłyby między innymi przyczynić się do pokrycia wszelkich odsetek należnych przy wdrażaniu instrumentu dłużnego.

(55)Powinna istnieć możliwość, aby państwa trzecie lub inne źródła mogły wnosić wkład do pożyczki reparacyjnej poprzez udzielenie nieodwołalnych, bezwarunkowych gwarancji na żądanie wykraczających poza gwarancje udzielone przez państwa członkowskie. Ewentualnie państwa trzecie mogą wnieść wkład do pożyczki reparacyjnej poprzez wspieranie zarządzania ryzykiem walutowym związanym z przewalutowaniem środków finansowych pożyczonych od instytucji finansowych. Wkłady takie powinny stanowić zewnętrzne dochody przeznaczone na określony cel zgodnie z art. 21 ust. 2 lit. a), d) i e) rozporządzenia (UE, Euratom) 2024/2509.

(56)Na zasadzie odstępstwa od art. 31 ust. 3 rozporządzenia (UE) 2021/947 23 zobowiązania finansowe z tytułu pożyczek udzielanych na podstawie niniejszego rozporządzenia nie powinny być wspierane z gwarancji na działania zewnętrzne, ustanowionej w tym rozporządzeniu. Wsparcie w formie pożyczek w ramach niniejszego rozporządzenia powinno stanowić pomoc finansową w rozumieniu art. 223 ust. 1 rozporządzenia (UE, Euratom) 2024/2509. Biorąc pod uwagę ryzyko finansowe i gwarancje, nie należy tworzyć rezerw na wsparcie w formie pożyczek w ramach niniejszego rozporządzenia, aby były one gwarantowane poza pułapami, oraz, na zasadzie odstępstwa od art. 214 ust. 1 rozporządzenia (UE, Euratom) 2024/2509, nie należy ustalać wskaźnika zasilenia rezerw.

(57)W przypadku gdy państwa członkowskie mają do czynienia z orzeczeniami arbitrażowymi wydanymi przeciwko nim w postępowaniach w sprawie rozstrzygania sporów między inwestorem a państwem w związku ze środkami nałożonymi na podstawie rozporządzenia (UE) nr 833/2014 lub rozporządzenia (UE) nr [122 rozporządzenia], powinny one w ramach lojalnej współpracy minimalizować ryzyka finansowe i prawne związane ze stosowaniem niniejszego rozporządzenia. Powinny one skorzystać z wszelkich możliwości sprzeciwu, do jakich mają dostęp w krajowych lub zagranicznych postępowaniach w sprawie uznania i wykonania takich orzeczeń. Obejmuje to podniesienie zarzutu, że uznanie lub wykonanie orzeczenia byłoby sprzeczne z porządkiem publicznym państwa, w którym wystąpiono o uznanie i wykonanie, zgodnie z Konwencją o uznawaniu i wykonywaniu zagranicznych orzeczeń arbitrażowych z 1958 r., a także innych dostępnych możliwości sprzeciwu opartych na prawie krajowym, unijnym lub międzynarodowym. Ponadto państwa członkowskie powinny zapewnić, aby takie orzeczenia arbitrażowe nie były uznawane ani wykonywane w Unii.

(58)W przypadku gdy państwo członkowskie poniesie szkodę w wyniku wykonania w państwie trzecim orzeczeń arbitrażowych między inwestorem a państwem w związku ze środkami nałożonymi na podstawie rozporządzenia (UE) nr 833/2014 lub rozporządzenia (UE) nr [rozporządzenie nr 122], Unia powinna zapewnić sprawiedliwy podział i solidarność z tym państwem członkowskim poprzez zawarcie z państwami członkowskimi umów w sprawie gwarancji obejmujących ryzyko wystąpienia takich szkód. Ten mechanizm sprawiedliwego podziału i solidarności powinien być interpretowany w taki sposób, aby uniknąć podwójnych płatności na rzecz Centralnego Banku Federacji Rosyjskiej po zniesieniu zakazu transakcji. W przypadku wezwania do zapłaty kwot z tytułu tych gwarancji kwota należna od Unii na rzecz instytucji finansowych powinna zostać pomniejszona o równoważną kwotę. Zgodnie z rozporządzeniem (UE) nr 833/2014 lub rozporządzeniem (UE) nr [rozporządzenie nr 122] instytucje finansowe powinny następnie zmniejszyć swoje zobowiązania wobec Centralnego Banku Federacji Rosyjskiej o równoważną kwotę. Do czasu ustanowienia niezbędnych przepisów w ramach systemu zasobów własnych i wieloletnich ram finansowych przedmiotowy mechanizm sprawiedliwego podziału i solidarności powinien uwzględniać te państwa członkowskie, które uczestniczyły w solidarności poprzez podział ryzyka w ramach pożyczki reparacyjnej.

(59)Dwustronne umowy inwestycyjne zawarte między niektórymi państwami członkowskimi a Federacją Rosyjską nie są spójne z polityką ochrony inwestycji, którą Unia opracowała na podstawie art. 207 TFUE od czasu wejścia w życie Traktatu z Lizbony. Zainteresowane państwa członkowskie mają, w stosownych przypadkach, odstąpić od tych dwustronnych umów inwestycyjnych lub wypowiedzieć je i przyjąć w tym celu wspólną postawę. Komisja powinna ułatwiać koordynację działań państw członkowskich.

(60)Wsparciem unijnym dla Ukrainy na podstawie niniejszego rozporządzenia powinna zarządzać Komisja.

(61)Pomoc dla Ukrainy w ramach pożyczki reparacyjnej powinna mieć charakter dodatkowy i uzupełniający w stosunku do wsparcia unijnego udzielanego na podstawie Instrumentu na rzecz Ukrainy. W miarę możliwości Komisja powinna dążyć do ograniczania obciążenia administracyjnego i sprawozdawczego po stronie Ukrainy.

(62)Komisja powinna w należyty sposób, zgodnie z jej kompetencjami, uwzględnić decyzję Rady 2010/427/UE 24 oraz rolę Europejskiej Służby Działań Zewnętrznych.

(63)Właściwa komisja Parlamentu Europejskiego może zwrócić się do Komisji o omówienie, w ramach dialogu dotyczącego pożyczki reparacyjnej, kwestii dotyczących wdrażania rozporządzenia. Komisja powinna wziąć pod uwagę elementy wynikające z opinii wyrażonych w ramach dialogu dotyczącego pożyczki reparacyjnej, w tym rezolucje Parlamentu Europejskiego, jeżeli zostały one przedstawione.

(64)Aby zapewnić Parlamentowi Europejskiemu i Radzie możliwość śledzenia wykonania niniejszego rozporządzenia, Komisja powinna regularnie informować te instytucje o rozwoju sytuacji w związku z pomocą Unii dla Ukrainy na podstawie niniejszego rozporządzenia oraz udostępniać im odpowiednie dokumenty.

(65)Aby zapewnić nieprzerwaną skuteczność ustaleń ustanowionych na podstawie niniejszego rozporządzenia, Komisja powinna regularnie dokonywać przeglądu ich adekwatności i składać z tego sprawozdania Parlamentowi Europejskiemu i Radzie, gwarantując tym samym przejrzystość i rozliczalność.

(66)W celu zapewnienia jednolitych warunków wykonywania niniejszego rozporządzenia należy powierzyć Komisji uprawnienia wykonawcze. Uprawnienia te powinny być wykonywane zgodnie z rozporządzeniem (UE) nr 182/2011.

(67)Ponieważ cele niniejszego rozporządzenia, a mianowicie zapewnienie Ukrainie pomocy finansowej i gospodarczej w sposób przewidywalny, ciągły, uporządkowany i terminowy, aby wesprzeć Ukrainę w pokryciu jej potrzeb finansowych wynikających z rosyjskiej wojny napastniczej, nie mogą zostać osiągnięte w sposób wystarczający przez państwa członkowskie, natomiast ze względu na rozmiary i skutki działań możliwe jest ich lepsze osiągnięcie na poziomie Unii, może ona podjąć działania zgodnie z zasadą pomocniczości określoną w art. 5 Traktatu o Unii Europejskiej. Zgodnie z zasadą proporcjonalności określoną w tym artykule, niniejsze rozporządzenie nie wykracza poza to, co jest konieczne do osiągnięcia tych celów.

(68)Z uwagi na pilną potrzebę wynikającą z wyjątkowych okoliczności spowodowanych niczym niesprowokowaną i nieuzasadnioną wojną napastniczą Rosji, należy zastosować wyjątek od terminu ośmiu tygodni przewidziany w art. 4 Protokołu nr 1 w sprawie roli parlamentów narodowych w Unii Europejskiej, załączonego do Traktatu o Unii Europejskiej, Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej i Traktatu ustanawiającego Europejską Wspólnotę Energii Atomowej.

(69)W świetle sytuacji w Ukrainie niniejsze rozporządzenie powinno wejść w życie w trybie pilnym następnego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej,

PRZYJMUJĄ NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE:

ROZDZIAŁ I

PRZEPISY OGÓLNE

Artykuł 1

Przedmiot

1.Niniejsze rozporządzenie ustanawia instrument unijnej pomocy dla Ukrainy w formie pożyczki, która ma zostać spłacona z reparacji należnych od Rosji („pożyczka reparacyjna”).

2.Określono w nim cel pożyczki reparacyjnej, jej finansowanie, formy finansowania unijnego w ramach tej pożyczki oraz zasady dotyczące przyznawania takiego finansowania.

Artykuł 2

Cele pożyczki reparacyjnej

1.Ogólnym celem pożyczki reparacyjnej jest zapewnienie Ukrainie pomocy finansowej i gospodarczej w sposób przewidywalny, ciągły, uporządkowany, elastyczny i terminowy, aby wesprzeć Ukrainę w pokryciu jej potrzeb finansowych wynikających w szczególności z rosyjskiej wojny napastniczej i niepłacenia przez Rosję należnych reparacji.

2.Osiągnięcie tego celu ogólnego wymaga ustanowienia następujących celów szczegółowych pożyczki reparacyjnej:

a.wspieranie stabilności makrofinansowej poprzez złagodzenie zewnętrznych i wewnętrznych ograniczeń Ukrainy w zakresie finansowania;

b.wspieranie potencjału ukraińskiego przemysłu obronnego poprzez współpracę gospodarczą, finansową i techniczną.

Artykuł 3

Definicje

Do celów niniejszego rozporządzenia stosuje się następujące definicje:

1)„produkt związany z obronnością” oznacza towary, usługi i roboty budowlane objęte zakresem stosowania dyrektywy 2009/81/WE, określone w jej art. 2;

2)„wyznaczona pomoc budżetowa” oznacza pomoc udzielaną zgodnie z rozdziałem III, która została wyznaczona jako dostępna wyłącznie na utrzymanie inicjatywy dotyczącej pożyczek ERA;

3)„państwo EOG–EFTA” oznacza członka Europejskiego Stowarzyszenia Wolnego Handlu, który jest stroną porozumienia w sprawie Europejskiego Obszaru Gospodarczego;

4)„pożyczki ERA” oznaczają kwalifikujące się pożyczki dwustronne i unijną pożyczkę w ramach pomocy makrofinansowej zgodnie z rozporządzeniem (UE) 2024/2773;

5)„instytucja finansowa” oznacza podmiot sektora finansowego zgodnie z definicją w art. 4 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 575/2013 25 , zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji zgodnie z definicją w art. 13 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/138/WE 26 , centralny depozyt papierów wartościowych zgodnie z definicją w art. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 909/2014 27 lub kontrahenta centralnego (CCP) zgodnie z definicją w art. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 648/2012 28 ;

6)„inne produkty do celów obronnych” oznaczają wszelkie towary, usługi i roboty budowlane inne niż te objęte zakresem stosowania dyrektywy 2009/81/WE, określone w jej art. 2, które są niezbędne lub przeznaczone do celów obronnych;

7)„niewyznaczona pomoc budżetowa” oznacza pomoc makrofinansową udzielaną zgodnie z rozdziałem III, która nie została wyznaczona jako dostępna wyłącznie na utrzymanie inicjatywy dotyczącej pożyczek ERA, oraz pomoc w formie pożyczki, która ma być realizowana zgodnie z rozdziałem III rozporządzenia (UE) 2024/792.

Artykuł 4

Pomoc dostępna w ramach pożyczki reparacyjnej

1.Kwota pożyczki reparacyjnej wynosi maksymalnie 210 000 000 000 EUR. Kwotę tę udostępnia się Ukrainie zgodnie z jej potrzebami finansowymi przewidzianymi w Ukraińskiej strategii finansowej zatwierdzonej zgodnie z art. 8, z zastrzeżeniem:

a.wymogu, zgodnie z którym pozostająca do spłaty kwota udostępnionej pożyczki w żadnym momencie nie może przekraczać kwoty sald gotówkowych w instytucjach finansowych w Unii, które kumulują się, ponieważ dokonywanie transakcji dotyczących aktywów i rezerw Centralnego Banku Federacji Rosyjskiej nie jest dozwolone; oraz

b.wejścia w życie umów w sprawie gwarancji, o których mowa w art. 26. Kwota pożyczki jest udostępniana stopniowo po wejściu w życie każdej odpowiedniej umowy w sprawie gwarancji, pod warunkiem że żadna kwota nie zostanie udostępniona, dopóki łączny pułap gwarancji obowiązujących w odniesieniu do każdej transzy gwarancji zgodnie z art. 25 ust. 4 nie przekroczy 50 % maksymalnej kwoty danej transzy. Kwota udostępnionej pożyczki nie może przekraczać łącznego pułapu gwarancji, które są skuteczne zgodnie z art. 25 ust. 4.

2.Pożyczka reparacyjna jest dostępna do dnia 31 grudnia 2030 r., z wyjątkiem wyznaczonej pomocy budżetowej, która jest dostępna do dnia 31 grudnia 2055 r. Jest ona udostępniana przez Komisję w ratach, które mogą zostać wypłacone w jednej lub kilku transzach. Raty lub transze mogą być przekazywane w euro lub w walutach innych niż euro do wysokości kwot sald gotówkowych w tych walutach w instytucjach finansowych, które to salda gotówkowe narastają, ponieważ transakcje dotyczące aktywów i rezerw Centralnego Banku Federacji Rosyjskie nie są dozwolone.

3.Z zastrzeżeniem ust. 1 lit. a) i b) orientacyjna maksymalna kwota, która ma zostać wypłacona Ukrainie w formie rat pożyczki do dnia 31 grudnia 2027 r., wynosi maksymalnie 90 000 000 000 EUR.

4.Jeżeli w okresie dostępności pożyczki reparacyjnej potrzeby finansowe Ukrainy zasadniczo się zmniejszą, w tym w przypadku gdy Rosja zapłaci Ukrainie reparacje wojenne, Komisja, działając zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 30 ust. 2, może obniżyć niewypłaconą kwotę takiej pożyczki na poczet przyszłych reparacji wojennych lub ją anulować.

5.Ust. 1 lit. b) przestaje mieć zastosowanie, jeżeli łącznie spełnione są następujące warunki:

a.decyzja ustanawiająca przepisy dotyczące systemu zasobów własnych Unii, o której mowa w art. 311 akapit trzeci Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, przewidująca zasoby umożliwiające udzielenie gwarancji w ramach budżetu Unii w odniesieniu do finansowania, o którym mowa w art. 23, weszła w życie i ma zastosowanie; oraz

b.wieloletnie ramy finansowe, o których mowa w art. 312 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, przewidujące gwarancję w ramach budżetu Unii w odniesieniu do pożyczki reparacyjnej oraz wszelkie niezbędne finansowanie kosztów, weszły w życie i mają zastosowanie.

Artykuł 5

Warunki wstępne pomocy w ramach pożyczki reparacyjnej

1.Warunkiem wstępnym przyznania pomocy w ramach pożyczki reparacyjnej jest dalsze podtrzymywanie i przestrzeganie przez Ukrainę skutecznych mechanizmów demokratycznych, w tym wielopartyjnego systemu parlamentarnego i praworządności, a także gwarantowanie poszanowania praw człowieka, w tym praw osób należących do mniejszości. Podtrzymanie i poszanowanie praworządności obejmuje walkę z korupcją.

2.Służby Komisji i Europejska Służba Działań Zewnętrznych monitorują spełnianie warunku wstępnego określonego w ust. 1, w szczególności przed przyjęciem decyzji wykonawczej Rady, o której mowa w art. 8, i wypłatą środków finansowych, o której mowa w art. 22. Ponadto w monitorowaniu uwzględnia się odpowiednie zalecenia organów międzynarodowych, takich jak Rada Europy i jej Komisja Wenecka. Komisja informuje o tym monitorowaniu Parlament Europejski i Radę.

ROZDZIAŁ II

REALIZACJA POŻYCZKI REPARACYJNEJ

Artykuł 6

Ukraińska strategia finansowa

1.Aby otrzymać pomoc finansową i gospodarczą w ramach pożyczki reparacyjnej, Ukraina zasadniczo co roku przedkłada Komisji Ukraińską strategię finansową, która zawiera szczegółowe informacje na temat potrzeb finansowych i źródeł finansowania Ukrainy co do zasady na najbliższe 12 miesięcy.

2.Ukraińska strategia finansowa zawiera:

a.główne założenia makroekonomiczne leżące u podstaw Ukraińskiej strategii finansowej;

b.informacje na temat budżetu Ukrainy w podziale na kwartały, w tym:

I.cel dotyczący salda sektora instytucji rządowych i samorządowych wyrażony jako odsetek produktu krajowego brutto (PKB), w podziale na podsektory sektora instytucji rządowych i samorządowych;

II.prognozy dotyczące wydatków i dochodów sektora instytucji rządowych i samorządowych oraz jego głównych podsektorów, wyrażone jako procent PKB, oraz ich główne składniki zgodnie z klasyfikacją gospodarczą;

III.istotne informacje na temat wydatków sektora instytucji rządowych i samorządowych według funkcji, w szczególności na obronność;

IV.opis i określenie ilościowe środków po stronie wydatków i po stronie dochodów, które mają zostać uwzględnione w budżecie;

V.załącznik zawierający metodologię i założenia oraz wszelkie inne stosowne parametry stanowiące podstawę prognoz budżetowych.

c.informacje na temat przeszłej i prognozowanej sytuacji finansowej Ukrainy w sektorze instytucji rządowych i samorządowych, w podziale na kwartały, w tym:

I.informacje na temat sytuacji w zakresie płynności (saldo gotówkowe) sektora instytucji rządowych i samorządowych oraz jego głównych podsektorów;

II.amortyzacja długu;

III.strategia emisji długu;

IV.inne rodzaje długu tworzące i zmniejszające przepływy.

d.informacje na temat realizacji pomocy przyznanej wcześniej w ramach pożyczki reparacyjnej, w tym wszelkich odzyskanych środków finansowych;

e.informacje na temat planowanej rzeczowej pomocy wojskowej;

f.na podstawie budżetu Ukrainy i przewidywanej rzeczowej pomocy wojskowej, przewidywanych potrzeb w zakresie finansowania zewnętrznego w okresie objętym Ukraińską strategią finansową, w tym podziału kwot w tym budżecie niezbędnych do celów art. 2 ust. 2 lit. a) i b) niniejszego rozporządzenia. Podział ten zawiera wartość produktów związanych z obronnością, które mają zostać zakupione poza Unią i Ukrainą;

g.przyznane i oczekiwane finansowanie zewnętrzne w momencie przedłożenia Ukraińskiej strategii finansowej na okres objęty tą Ukraińską strategią finansową, w tym podział kwot tego finansowania zewnętrznego, które mają zostać wykorzystane zgodnie z celami określonymi w art. 2 ust. 2 lit. a) i b) niniejszego rozporządzenia;

h.na podstawie informacji zawartych w lit. f) i g) niniejszego ustępu – oczekiwaną lukę w finansowaniu zewnętrznym, w odniesieniu do której Ukraina ubiega się o pomoc w ramach pożyczki reparacyjnej zgodnie z tą Ukraińską strategią finansową, w tym podział kwot tej oczekiwanej luki w finansowaniu zewnętrznym do celów art. 2 ust. 2 lit. a) i b) niniejszego rozporządzenia;

i.w celu wsparcia wieloletnich wydatków na podstawie rozdziału IV niniejszego rozporządzenia – informacje na temat potencjalnych wieloletnich potrzeb i odpowiadającego im budżetu.

3.Ukraina może przedłożyć zaktualizowane Ukraińskie strategie finansowania do czasu udostępnienia w ramach pożyczki reparacyjnej zgodnie z art. 8 całej niewyznaczonej pomocy budżetowej i pomocy udzielonej zgodnie z rozdziałem IV.

4.Na zasadzie odstępstwa od ust. 1 Ukraina może również otrzymać pomoc finansową z pożyczki reparacyjnej, jak przewidziano w art. 10 ust. 3.

Artykuł 7

Przeprowadzenie przez Komisję oceny Ukraińskiej strategii finansowej

1.Komisja bez zbędnej zwłoki ocenia Ukraińską strategię finansową przedłożoną zgodnie z art. 6.

2.Przeprowadzając ocenę, o której mowa w ust. 1, Komisja działa w ścisłej współpracy z Ukrainą. Komisja może zgłaszać uwagi lub zwracać się o dodatkowe informacje, w tym weryfikując informacje z państwami członkowskimi, państwami trzecimi i organizacjami międzynarodowymi. Ukraina przekazuje wszelkie wymagane dodatkowe informacje i w razie potrzeby może zmienić Ukraińską strategię finansową, w tym po jej przedłożeniu.

3.Komisja ocenia Ukraińską strategię finansową, a w szczególności:

a.kompletność, wykonalność i spójność Ukraińskiej strategii finansowej z podstawowymi założeniami;

b.spójność informacji zawartych w Ukraińskiej strategii finansowej ze źródłami zewnętrznymi, w tym z wszelkimi niedawnymi przeglądami Międzynarodowego Funduszu Walutowego oraz informacjami przekazanymi przez Platformę darczyńców na rzecz Ukrainy i grupę kontaktową ds. obrony Ukrainy;

c.spójność oczekiwanej luki w finansowaniu zewnętrznym z następującym orientacyjnym podziałem pożyczki reparacyjnej:

I.95 000 000 000 EUR na pomoc makrofinansową zgodnie z rozdziałem III, z czego 45 000 000 000 EUR na wyznaczoną pomoc budżetową na spłatę pożyczek ERA lub na pomoc w formie pożyczki, która ma zostać zrealizowana w ramach Instrumentu na rzecz Ukrainy zgodnie z rozdziałem III rozporządzenia (UE) 2024/792;

II.115 000 000 000 EUR na wsparcie zdolności przemysłu obronnego Ukrainy zgodnie z rozdziałem IV.

d.warunku wstępnego określonego w art. 5 ust. 1

Przeprowadzając ocenę, Komisja bierze pod uwagę wszelki potencjalny wpływ, jaki na regularną obecność Unii na rynku kapitałowym miałoby finansowanie, o którym mowa w art. 23, przewidzianej kwoty, która ma być wspierana w ramach pożyczki reparacyjnej.

4.W przypadku pozytywnej oceny Ukraińskiej strategii finansowej Komisja niezwłocznie przedkłada wniosek dotyczący decyzji wykonawczej Rady zgodnie z art. 8.

5.W przypadku negatywnej oceny Ukraińskiej strategii finansowej Komisja niezwłocznie informuje o tym Ukrainę, podając uzasadnienie swojej oceny. Negatywna ocena nie uniemożliwia Ukrainie przedłożenia zmienionej Ukraińskiej strategii finansowej.

6.W przypadku gdy Komisja oceni aktualizację Ukraińskiej strategii finansowej, zastosowanie mają przepisy niniejszego artykułu.

Artykuł 8

Decyzja wykonawcza Rady

1.W przypadku pozytywnej oceny Ukraińskiej strategii finansowej lub jej aktualizacji Komisja przedkłada Radzie wniosek dotyczący decyzji wykonawczej zapewniającej dostępność pomocy finansowej i gospodarczej.

2.Decyzja wykonawcza Rady, o której mowa w ust. 1:

a.określa kwotę pomocy, która ma zostać udostępniona Ukrainie, aby pomóc w realizacji Ukraińskiej strategii finansowej, w tym kwotę tej pomocy dostępnej:

I.na pomoc makrofinansową zgodnie z rozdziałem III, w tym kwotę, która ma być dostępna wyłącznie w celu utrzymania inicjatywy dotyczącej pożyczek ERA;

II.na pomoc w formie pożyczki, która ma zostać wdrożona zgodnie z rozdziałem III rozporządzenia (UE) 2024/792;

III.na wsparcie zdolności przemysłu obronnego Ukrainy zgodnie z rozdziałem IV.

b.określa maksymalną liczbę i orientacyjną wartość transz pomocy dostępnych na potrzeby pomocy makrofinansowej zgodnie z rozdziałem III.

3.Określenie kwot pożyczki reparacyjnej, która ma zostać udostępniona:

a.jest zgodne z maksymalną kwotą dostępną na pożyczkę reparacyjną przewidzianą w art. 4 ust. 1 i zapewnia jednocześnie dostępność wystarczających zasobów w celu przestrzegania art. 10 ust. 2;

b.uwzględnia potrzebę zapewnienia sprawiedliwego podziału obciążeń z innymi darczyńcami w zakresie zaspokajania potrzeb finansowych Ukrainy.

4.Rada przyjmuje decyzję wykonawczą, o której mowa w ust. 1, bez zbędnej zwłoki.

Artykuł 9

Komplementarność i koordynacja

1.Realizując pożyczkę reparacyjną, Komisja działa w ścisłej współpracy z Ukrainą, państwami członkowskimi, odpowiednimi organami międzynarodowymi i darczyńcami na rzecz Ukrainy, w szczególności za pośrednictwem Platformy darczyńców na rzecz Ukrainy i grupy kontaktowej ds. obrony Ukrainy, aby zapewnić spójne i konsekwentne podejście podmiotów wspierających Ukrainę w zaspokajaniu jej potrzeb w zakresie pomocy finansowej i gospodarczej. Komisja korzysta przy tym z wiedzy fachowej Europejskiej Służby Działań Zewnętrznych.

2.Art. 5, 7, 13, 14, 15 i art. 22 ust. 1 lit. c) stosuje się zgodnie z decyzją 2010/427/UE.

ROZDZIAŁ III

POMOC MAKROFINANSOWA

Artykuł 10

Cel

1.Pomoc makrofinansowa przyczynia się do pokrycia luki Ukrainy w finansowaniu zidentyfikowanej w pozytywnie ocenionej Ukraińskiej strategii finansowej.

2.Do czasu pełnej spłaty pożyczek ERA pomoc makrofinansową w wysokości 45 000 000 000 EUR uznaje się za dostępną wyłącznie w celu utrzymania inicjatywy w zakresie pożyczek ERA.

3.Po udostępnieniu na podstawie zatwierdzonych Ukraińskich strategii finansowych zgodnie z art. 8 całej niewyznaczonej pomocy budżetowej i pomocy udzielonej zgodnie z rozdziałem IV Unia udostępnia Ukrainie pozostałą wyznaczoną pomoc budżetową zgodnie z warunkami uzgodnionymi w protokole ustaleń, o którym mowa w art. 11 ust. 3.

4.Przekazywaniem pomocy zarządza Komisja na podstawie swojej oceny warunku wstępnego, o którym mowa w art. 5, oraz zadowalającej realizacji warunków dotyczących polityki zawartych w protokole ustaleń, o którym mowa w art. 11.

Artykuł 11

Protokół ustaleń

1.W odniesieniu do zatwierdzonych kwot pomocy makrofinansowej, o których mowa w art. 8 ust. 2 lit. a) ppkt (i), Komisja uzgadnia z Ukrainą warunki dotyczące polityki, z którymi ma być powiązana pomoc makrofinansowa. Te warunki dotyczące polityki określa się w protokole ustaleń.

2.Warunki dotyczące polityki obejmują zobowiązania, w tym zobowiązania mające na celu w szczególności wzmocnienie mobilizacji dochodów, poprawę stabilności i jakości wydatkowania środków publicznych oraz zwiększenie skuteczności, przejrzystości i rozliczalności systemów zarządzania finansami publicznymi.

3.Komisja uzgodni z Ukrainą w tym protokole ustaleń warunki wykorzystania pomocy makrofinansowej do utrzymania inicjatywy w zakresie pożyczek ERA.

4.Komisja zatwierdza podpisanie protokołu ustaleń i jego zmian w drodze aktów wykonawczych. Te akty wykonawcze przyjmuje się zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 30 ust. 2.

ROZDZIAŁ IV

POMOC NA WSPARCIE ZDOLNOŚCI PRZEMYSŁU OBRONNEGO UKRAINY

Artykuł 12

Cel

Pomoc na wsparcie zdolności przemysłu obronnego Ukrainy ma na celu umożliwienie Ukrainie przeprowadzenia pilnych i dużych inwestycji publicznych wspierających ukraiński przemysł obronny i jego integrację z europejskim przemysłem obronnym w odpowiedzi na obecną sytuację kryzysową i w następstwie tej sytuacji. Pomoc ta przyczynia się w szczególności do rekonstrukcji, odbudowy i modernizacji ukraińskiej bazy technologiczno-przemysłowej sektora obronnego w celu zwiększenia jej gotowości przemysłu obronnego, z uwzględnieniem jej stopniowej przyszłej integracji z europejską bazą technologiczno-przemysłową sektora obronnego oraz poprzez wspieranie terminowej dostępności produktów związanych z obronnością i innych produktów do celów obronnych, w drodze współpracy między Unią a Ukrainą.

Artykuł 13

Kwalifikowalność

1.Działania, wydatki i środki wspierające zdolności przemysłu obronnego Ukrainy kwalifikują się do pomocy, pod warunkiem, że spełniają warunki kwalifikowalności określone w niniejszym artykule.

2.Działania, wydatki i środki wspierające zdolności przemysłu obronnego Ukrainy są związane z produktami obronnymi lub innymi produktami do celów obronnych i mają na celu:

a.przyspieszyć dostosowanie przemysłu obronnego Ukrainy do zmian strukturalnych, między innymi poprzez tworzenie i zwiększanie jego zdolności produkcyjnych, a także powiązane działania wspierające;

b.poprawić terminową dostępność produktów związanych z obronnością lub innych produktów do celów obronnych dla Ukrainy, m.in. poprzez skrócenie czasu realizacji dostaw, rezerwację przedziałów czasowych na produkcję lub gromadzenie zapasów produktów związanych z obronnością lub innych produktów do celów obronnych, produktów pośrednich lub surowców; lub

c.zacieśnić współpracę transgraniczną między europejską bazą technologiczno-przemysłową sektora obronnego a ukraińską bazą technologiczno-przemysłową sektora obronnego, z uwzględnieniem wzmocnienia przemysłu obronnego i potrzeb Ukrainy w zakresie zamówień w dziedzinie obronności, co umożliwi zamienność produktów związanych z obronnością lub innych produktów do celów obronnych wytwarzanych przez ukraiński przemysł obronny i europejski przemysł obronny.

3.Produkty związane z obronnością są produkowane zgodnie z następującymi warunkami:

a.Producenci i podwykonawcy zaangażowani w produkcję muszą mieć siedzibę i posiadać zarządcze struktury wykonawcze w Unii, w państwie EOG–EFTA lub w Ukrainie. Nie mogą podlegać kontroli ze strony państwa trzeciego, które nie jest państwem EOG–EFTA lub Ukrainą, ani innego podmiotu z państwa trzeciego, który nie ma siedziby w Unii, w państwie EOG–EFTA ani Ukrainie.

b.Na zasadzie odstępstwa od lit. a), w celu uwzględnienia współpracy przemysłowej z partnerami spoza UE, do pomocy kwalifikują się produkty związane z obronnością, w których produkcji uczestniczy podwykonawca, któremu przydzielono od 15 % do 35 % wartości zamówienia i który nie ma siedziby lub nie posiada zarządczych struktur wykonawczych w Unii, państwie EOG-EFTA lub w Ukrainie, pod warunkiem, że spełniony jest co najmniej jeden z następujących warunków:

I.między wykonawcą a tym podwykonawcą przed dniem 28 maja 2025 r. ustanowiono bezpośredni stosunek umowny dotyczący produktu związanego z obronnością;

II.producent zobowiązuje się do zbadania, w ciągu dwóch lat, wykonalności zastąpienia wkładu dostarczonego przez tego podwykonawcę alternatywnym, wolnym od ograniczeń oraz spełniającym wymogi techniczne i czasowe wkładem pochodzącym z Unii, państw EOG-EFTA lub Ukrainy.

c.Na zasadzie odstępstwa od lit. a) kwalifikują się do pomocy produkty związane z obronnością, w których produkcji uczestniczą producenci lub podwykonawcy mający siedzibę w Unii i kontrolowani przez inne państwo trzecie lub inny podmiot z państwa trzeciego niebędący państwem EOG-EFTA ani Ukrainą, jeżeli dany producent lub podwykonawca został poddany monitorowaniu w rozumieniu rozporządzenia (UE) 2019/452 oraz, w razie potrzeby, odpowiednim środkom ograniczającym ryzyko lub jeżeli producent ten przedstawi gwarancje zgodnie z lit. d) zweryfikowane przez państwo członkowskie, w którym ma siedzibę;

d.Gwarancje, o których mowa w lit. c) niniejszego ustępu, muszą zapewniać, aby uczestnictwo wykonawcy lub podwykonawcy w produkcji produktu związanego z obronnością nie było sprzeczne z interesami Unii i jej państw członkowskich w zakresie bezpieczeństwa i obrony ustalonymi w ramach wspólnej polityki zagranicznej i bezpieczeństwa na podstawie tytułu V Traktatu o Unii Europejskiej. W szczególności gwarancje te muszą potwierdzać, że do celów działań, wydatków i środków istnieją środki zapewniające, by:

I.kontrola nad producentem lub podwykonawcą nie była sprawowana w sposób ograniczający lub zawężający jego zdolność do prowadzenia wspieranych działań, wydatków i środków; oraz

II.dostęp niestowarzyszonego państwa trzeciego lub podmiotu z niestowarzyszonego państwa trzeciego do informacji niejawnych lub szczególnie chronionych dotyczących wytwarzanego produktu związanego z obronnością został uniemożliwiony, a pracownicy lub inne osoby biorące udział w produkcji produktu związanego z obronnością posiadali krajowe poświadczenie bezpieczeństwa wydane przez państwo członkowskie, w stosownych przypadkach, zgodnie z krajowymi przepisami ustawowymi i wykonawczymi.

e.Infrastruktura, obiekty, aktywa oraz zasoby producentów i podwykonawców biorących udział w produkcji muszą znajdować się na terytorium państwa członkowskiego, państwa EOG–EFTA lub Ukrainy. W przypadku gdy producenci lub podwykonawcy biorący udział w produkcji nie mają łatwo dostępnej alternatywy ani odpowiedniej infrastruktury, obiektów, aktywów i zasobów na terytorium państwa członkowskiego, państwa EOG–EFTA lub Ukrainy, mogą korzystać ze swojej infrastruktury, obiektów, aktywów i zasobów znajdujących się lub przechowywanych poza tymi terytoriami, pod warunkiem, że takie wykorzystanie nie narusza interesów Unii i jej państw członkowskich w zakresie bezpieczeństwa i obrony.

f.Producentów i podwykonawców biorących udział w produkcji można uznać za spełniających warunki kwalifikowalności, o których mowa w niniejszym ustępie, w przypadku, gdy spełnili równoważne warunki na mocy rozporządzeń Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1092 29 , (UE) 2021/697 30 , (UE) 2023/1525 31 lub (UE) 2023/2418 32 lub na mocy rozporządzenia (UE) 2025/1106 oraz pod warunkiem, że żadne późniejsze zmiany nie podważają spełnienia tych warunków.

g.Koszt komponentów pochodzących spoza Unii, państw EOG–EFTA oraz Ukrainy nie może przekraczać 35 % szacowanych kosztów komponentów produktu związanego z obronnością. Żaden komponent nie może być pozyskiwany z państwa trzeciego naruszającego interesy Unii i jej państw członkowskich w zakresie bezpieczeństwa i obrony.

h.Do celów niniejszego akapitu termin „podwykonawcy biorący udział w produkcji” oznacza dowolny podmiot prawny, który dostarcza kluczowych czynników produkcji, posiadających unikalne cechy niezbędne do działania produktu, któremu przydzielono co najmniej 15 % wartości zamówienia, i który potrzebuje dostępu do informacji niejawnych w celu wykonania umowy.

4.Na zasadzie odstępstwa od ust. 3 kwalifikuje się do pomocy produkt związany z obronnością, który nie spełnia co najmniej jednego z warunków określonych w tym ustępie, jeżeli dostępność lub czas realizacji dostawy produktu związanego z obronnością, który jest zgodny z ust. 3, są niezgodne z wymogami Ukrainy, nawet jeżeli produkt ten był przedmiotem wniosku priorytetowego, o którym mowa w art. 19, pod warunkiem że producent produktu związanego z obronnością ma siedzibę w Unii, w państwie EOG-EFTA lub Ukrainie. W przypadku gdy producent zaangażowany w produkcję nie ma łatwo dostępnych alternatyw ani odpowiedniej infrastruktury, obiektów i aktywów na terytorium państwa członkowskiego, państwa EOG–EFTA lub Ukrainy, może korzystać ze swojej infrastruktury, obiektów i aktywów znajdujących się lub przechowywanych poza tymi terytoriami, pod warunkiem, że takie wykorzystanie nie narusza interesów Unii i jej państw członkowskich w zakresie bezpieczeństwa i obrony. Odstępstwo to nie ma zastosowania w przypadku, gdy producent nie posiada infrastruktury, obiektów ani aktywów bazy technologiczno-przemysłowej sektora obronnego zlokalizowanych na terytorium państwa członkowskiego, państwa EOG-EFTA lub Ukrainy.

5.Producenci innych produktów do celów obronnych mają siedzibę w Unii, państwie EOG-EFTA lub Ukrainie.

6.Na zasadzie odstępstwa od ust. 3 i 5 wkłady zgodnie z ust. 8 lit. e) niniejszego artykułu wykorzystuje się zgodnie z warunkami kwalifikowalności danego programu unijnego.

7.Na zasadzie odstępstwa od ust. 3 i 4, z zastrzeżeniem zgody Komisji, w przypadku pilnej potrzeby uzyskania danego produktu związanego z obronnością wynikającej z rosyjskiej wojny napastniczej przeciwko Ukrainie i pod warunkiem że takie zamówienie nie jest sprzeczne z interesami Unii i jej państw członkowskich w zakresie bezpieczeństwa i obrony, zamówienie na produkt związany z obronnością, który nie spełnia warunków określonych w tych ustępach, może kwalifikować się do pomocy finansowej na podstawie niniejszego rozdziału, pod warunkiem że:

a.nie istnieje żaden równoważny produkt odpowiadający tej pilnej potrzebie, który spełnia warunki określone w ust. 3 i 4, lub produkt ten nie jest dostępny w wymaganej skali; lub

b.czas realizacji dostawy takiego produktu jest znacznie krótszy niż w przypadku produktu, który spełniałby warunki określone w ust. 3 i 4, nawet gdyby produkt ten był przedmiotem wniosku priorytetowego, o którym mowa w art. 19.

W takim przypadku Ukraina przedstawia wszelkie dowody, które mają zostać sprawdzone przez Komisję, potwierdzające spełnienie warunków stosowania tego odstępstwa, w tym, w kontekście lit. b), zobowiązanie prawne producenta do przestrzegania czasu realizacji dostaw.

8.Działania, wydatki i środki dotyczące produktów związanych z obronnością lub innymi produktami do celów obronnych realizuje się w ramach jednej z następujących metod realizacji:

a.zamówień udzielanych przez Ukrainę, z zastrzeżeniem zatwierdzenia zamówienia i dostawy przez Komisję lub zaangażowane państwa członkowskie. Ukraina jest odpowiedzialna za takie zamówienia zgodnie z prawem ukraińskim, przy czym zatwierdzenia dokonywane przez Komisję lub państwa członkowskie obejmują wyrywkowe kontrole dokumentacji umownej, faktur i świadectw dostawy, kontrole fizyczne u dostawców oraz fizyczną weryfikację dostaw;

b.zamówień udzielanych przez Ukrainę, które są zamówieniami realizowanymi na zasadzie współpracy zgodnie z rozporządzeniem (UE) 2025/1106;

c.umów między Ukrainą a państwami członkowskimi lub Europejską Agencją Obrony;

d.umów w sprawie zamówień publicznych między Ukrainą a organizacjami międzynarodowymi lub międzyrządowymi;

e.wkładów Ukrainy do Instrumentu Wsparcia Ukrainy ustanowionego [rozporządzeniem w sprawie EDIP], ram inwestycyjnych dla Ukrainy ustanowionych rozporządzeniem (UE) 2024/792 w odniesieniu do produktów podwójnego zastosowania lub innych programów unijnych.

Działania, wydatki i środki związane z innymi produktami do celów obronnych mogą być również realizowane w drodze zamówień udzielanych przez Ukrainę w przypadku zamówień o wartości poniżej 7 000 000 EUR, pod warunkiem zapewnienia należytego zarządzania finansami i ochrony interesów finansowych Unii.

9.Umowy dotyczące zamówień, porozumień lub wkładów, o których mowa w ust. 8, są kwalifikowalne, jeżeli zostały podpisane po dniu [data wniosku Komisji], pod warunkiem że spełniają wymogi określone w niniejszym artykule.

10.Komisja jest uprawniona do przyjęcia aktu delegowanego zgodnie z art. 29 w celu uzupełnienia niniejszego rozporządzenia przez rozszerzenie kryteriów kwalifikowalności na państwa trzecie inne niż państwa EOG-EFTA i Ukraina, które nie naruszają interesów Unii i jej państw członkowskich w zakresie bezpieczeństwa i obrony, pod warunkiem że państwa te zapewniają Ukrainie znaczne dodatkowe wsparcie, które można wykorzystać na wydatki przyczyniające się do osiągnięcia celów określonych w ust. 2, oraz że w takich wydatkach może uczestniczyć zarówno przemysł europejski, jak i ukraiński. Przy ustalaniu, czy dane państwo udzieliło Ukrainie znacznego dodatkowego wsparcia, Komisja bierze pod uwagę dodatkowe wsparcie jako odsetek potrzeb finansowych Ukrainy w porównaniu z PKB tego państwa w stosunku do PKB Unii.

Artykuł 14

Harmonogramy dotyczące produktów

1.W odniesieniu do zatwierdzonych kwot pomocy na wsparcie zdolności przemysłu obronnego Ukrainy, o których mowa w art. 8 ust. 2 lit. a) ppkt (iii), Ukraina sporządza harmonogram dla każdego działania, wydatku lub środka związanego z produktem obronnym lub innym produktem do celów obronnych, w odniesieniu do których zamierza wystąpić o pomoc. W harmonogramie tym określa się:

a.opis produktu związanego z obronnością lub innego produktu do celów obronnych;

b.informacje na temat zgodności z art. 13.

2.Ukraina konsultuje harmonogram z Komisją w celu zapewnienia zgodności z art. 13. Jeżeli Ukraina nie określi metody realizacji zgodnie z art. 13 ust. 8 lub jeżeli Komisja uzna, że alternatywna metoda realizacji jest bardziej oszczędna, wydajna lub skuteczna, Komisja może zaproponować Ukrainie metodę realizacji. Proponując Ukrainie najwłaściwszą metodę realizacji, Komisja bierze pod uwagę terminowość dostawy odnośnego produktu, działania, wydatków lub środka, dostępne ceny, wcześniejsze doświadczenia związane z tą metodą realizacji oraz, w uzasadnionych przypadkach, wcześniejsze doświadczenia z producentami w ramach tej metody realizacji.

3.Na zasadzie odstępstwa od ust. 1 Ukraina nie jest zobowiązana do sporządzenia harmonogramu realizacji zgodnie z art. 13 ust. 8 lit. e).

Artykuł 15

Grupa Ekspertów ds. Potencjału Ukraińskiego Przemysłu Obronnego

1.Aby wesprzeć realizację pomocy na rzecz wsparcia zdolności przemysłu obronnego Ukrainy, Komisja powołuje Grupę Ekspertów ds. Potencjału Ukraińskiego Przemysłu Obronnego.

2.Oprócz przedstawicieli służb Komisji i Europejskiej Służby Działań Zewnętrznych w skład Grupy Ekspertów ds. Potencjału Ukraińskiego Przemysłu Obronnego wchodzą przedstawiciele państw członkowskich i państw EOG-EFTA. Państwom trzecim, o których mowa w art. 13 ust. 9, zezwala się na wyznaczenie przedstawicieli. W stosownych przypadkach Ukrainę zaprasza się na posiedzenia Grupy Ekspertów ds. Potencjału Ukraińskiego Przemysłu Obronnego.

3.Grupa Ekspertów ds. Potencjału Ukraińskiego Przemysłu Obronnego zapewnia doradztwo, wiedzę fachową i wsparcie w zakresie produktów związanych z obronnością i innych produktów do celów obronnych, a także w zakresie metody realizacji.

Artykuł 16

Zarządzanie pomocą na rzecz wsparcia potencjału ukraińskiego przemysłu obronnego

Ukraina otwiera specjalny rachunek wyłącznie w celu zarządzania otrzymaną pomocą finansową i gospodarczą na wsparcie potencjału ukraińskiego przemysłu obronnego. W odniesieniu do tego rachunku:

a.wszystkie płatności z tytułu zamówień lub umów, które są wymagane w celu udzielenia pomocy na rzecz wsparcia potencjału ukraińskiego przemysłu obronnego, są dokonywane z tego rachunku;

b.Komisji przyznaje się prawa do monitorowania tego rachunku;

c.w terminie 10 dni roboczych od końca każdego miesiąca Ukraina przekazuje Komisji miesięczne sprawozdanie zawierające następujące informacje:

I.datę i kwotę każdej płatności dokonanej z rachunku w poprzednim miesiącu;

II.nazwę odbiorcy każdej płatności;

III.opis celu każdej płatności oraz jej związku z umowami lub porozumieniami przedłożonymi we wnioskach o środki finansowe;

IV.wszelkie inne informacje, których Komisja może zasadnie zażądać.

Artykuł 17

Monitorowanie realizacji

1.Komisja monitoruje realizację pomocy w celu wsparcia potencjału ukraińskiego przemysłu obronnego, w szczególności w zakresie dostaw produktów, zgodnie z niniejszym artykułem.

2.W przypadku zamówień udzielanych przez Ukrainę zgodnie z art. 13 ust. 8 lit. a), które są zatwierdzane przez Komisję, Komisja stosuje w odniesieniu do nich proces walidacji.

3.W przypadku zamówień udzielanych przez Ukrainę zgodnie z art. 13 ust. 8 lit. a), które są zatwierdzane przez państwa członkowskie, państwo członkowskie monitoruje realizację zamówień i dostawy zgodnie z tym przepisem oraz składa sprawozdanie Komisji.

4.W przypadku zamówień udzielanych przez Ukrainę zgodnie z art. 13 ust. 8 lit. b) państwa członkowskie, które uczestniczą w takim zamówieniu realizowanym na zasadzie współpracy, monitorują realizację zamówienia i dostawy oraz składają sprawozdania Komisji.

5.W przypadku umów między Ukrainą a państwami członkowskimi zgodnie z art. 13 ust. 8 lit. c) państwo członkowskie monitoruje realizację umowy i dostawy oraz składa sprawozdanie Komisji.

6.W przypadku umów między Ukrainą a Europejską Agencją Obrony zgodnie z art. 13 ust. 8 lit. c) Europejska Agencja Obrony monitoruje realizację umowy i dostawy oraz składa sprawozdanie Komisji.

7.W przypadku umów w sprawie zamówień między Ukrainą a organizacjami międzynarodowymi lub międzyrządowymi zgodnie z art. 13 ust. 8 lit. d) Ukraina uwzględnia w takich umowach w sprawie zamówień publicznych zobowiązania odpowiednich organizacji międzynarodowych lub międzyrządowych do monitorowania realizacji zamówień i dostawy oraz do składania sprawozdań Komisji.

8.Jeżeli Ukraina powiadomi Komisję o niewdrożeniu umowy zgodnie z art. 20 ust. 2 lit. g) lub dowie się o niedostarczeniu produktów na podstawie niniejszego artykułu lub o niewykorzystaniu środków na rachunku, o którym mowa w art. 16, Komisja współpracuje z Ukrainą w celu zmiany przeznaczenia tych środków zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia.

Artykuł 18

Zmiana umów ramowych lub zamówień

1.W przypadku gdy działania, wydatki i środki odnoszące się do produktów związanych z obronnością są realizowane w Unii za pomocą metod, o których mowa w art. 13 ust. 8 lit. b) lub c), zasady przewidziane w ust. 2–4 mają zastosowanie do istniejącej umowy ramowej lub zamówienia, których przedmiotem jest zakup produktów związanych z obronnością i które są wykorzystywane w tej metodzie realizacji i nie przewidują możliwości ich istotnej zmiany. Stosując ust. 2 i 3, instytucja zamawiająca, która zawarła umowę ramową lub udzieliła zamówienia, musi uzyskać uprzednią zgodę przedsiębiorstwa, z którym zawarła umowę ramową lub któremu udzieliła zamówienia.

2.Instytucja zamawiająca państwa członkowskiego może zmienić istniejącą umowę ramową lub zamówienie na produkty związane z obronnością, jeżeli przedsiębiorstwo, z którym zawarto umowę lub któremu udzielono zamówienia, spełnia kryteria równoważne z kryteriami określonymi w art. 13 ust. 3 i 4 niniejszego rozporządzenia, w celu dodania Ukrainy jako strony tej umowy ramowej lub tego zamówienia.

3.Na zasadzie odstępstwa od art. 29 ust. 2 akapit trzeci dyrektywy 2009/81/WE instytucja zamawiająca państwa członkowskiego może dokonać istotnych zmian w ilościach określonych w umowie ramowej lub zamówieniu, których szacunkowa wartość przekracza progi określone w art. 8 dyrektywy 2009/81/WE, jeżeli przedsiębiorstwo, z którym zawarto umowę lub któremu udzielono zamówienia spełnia kryteria równoważne kryteriom określonym w art. 13 ust. 3–4 niniejszego rozporządzenia, oraz w zakresie, w jakim zmiana ta jest absolutnie niezbędna do stosowania ust. 2 niniejszego artykułu.

4.Do celów obliczenia wartości, o której mowa w ust. 3, aktualizowana wartość jest punktem odniesienia, w przypadku, gdy zamówienie zawiera klauzulę indeksacji.

5.Instytucja zamawiająca, która zmieniła umowę ramową lub zamówienie w przypadkach, o których mowa w ust. 2 lub 3 niniejszego artykułu, publikuje odpowiednie ogłoszenie w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej zgodnie z art. 32 dyrektywy 2009/81/WE.

6.W przypadkach, o których mowa w ust. 2 i 3, zastosowanie ma zasada równości praw i obowiązków między instytucjami zamawiającymi będącymi stronami umowy ramowej lub zamówienia, w szczególności w odniesieniu do kosztu dodatkowych zamawianych ilości.

Artykuł 19

Dobrowolne priorytetowe traktowanie produktów związanych z obronnością

1.Wyłącznie do celów niniejszego rozporządzenia i w przypadku, gdy Ukraina napotkała poważne trudności z zawarciem lub wykonaniem umowy na dostawy produktów związanych z obronnością, które są pilnie potrzebne i spełniają wymogi kwalifikowalności określone w art. 13 ust. 3 lub 4, dany podmiot gospodarczy może, wspólnie z państwem członkowskim, na którego terytorium znajduje się zakład produkcyjny tego podmiotu, zwrócić się do Komisji z wnioskiem o zastosowanie działania priorytetyzującego w celu priorytetowego potraktowania określonego zamówienia takich produktów wytwarzanych przez ten podmiot gospodarczy.

2.Wspólnie złożony wniosek, o którym mowa w ust. 1, obejmuje następujące elementy:

a)pierwotny wniosek Ukrainy;

b)wykaz produktów, które mają być objęte działaniem priorytetyzującym, ich specyfikacje oraz ilości, w jakich mają być dostarczane;

c)terminy, w których zakończona ma zostać dostawa tych produktów;

d)dowody na to, że dany podmiot gospodarczy nie może zrealizować wniosku Ukrainy, o którym mowa w lit. a), o ile nie zostanie zastosowane działanie priorytetyzujące;

e)wskazanie uczciwej i rozsądnej ceny, w której można zastosować działanie priorytetyzujące, a także elementów uzasadniających tę cenę.

3.Po otrzymaniu wniosku, o którym mowa w ust. 1, Komisja ocenia ten wniosek bez zbędnej zwłoki.

4.Komisja opiera swoją ocenę, o której mowa w ust. 3, na obiektywnych, rzeczowych, wymiernych i uzasadnionych danych w celu ustalenia, czy takie priorytetowe traktowanie jest niezbędne do zaradzenia poważnym trudnościom, o których mowa w ust. 1.

5.Jeżeli z oceny, o której mowa w ust. 3, wynika, że priorytetowe traktowanie jest niezbędne, Komisja przyjmuje w drodze aktu wykonawczego działanie priorytetyzujące, określające:

a.podstawę prawną wniosku priorytetowego, do której musi zastosować się podmiot gospodarczy;

b.wykaz produktów będących przedmiotem wniosku priorytetowego, ich specyfikacje oraz ilości, w jakich mają być dostarczone;

c.terminy, w których ma zostać zrealizowany wniosek priorytetowy;

d.beneficjentów wniosku priorytetowego;

e.zakres zobowiązań umownych, względem których dany wniosek priorytetowy ma pierwszeństwo;

f.zrzeczenie się odpowiedzialności umownej na warunkach określonych w ust. 7 niniejszego artykułu; oraz

g.kary przewidziane w ust. 12–18 niniejszego artykułu za niewypełnienie obowiązków wynikających z wspomnianego aktu wykonawczego.

Akt wykonawczy, o którym mowa w akapicie pierwszym niniejszego ustępu, przyjmuje się zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 30 ust. 2.

6.Działanie priorytetyzujące, o którym mowa w ust. 5:

a.jest realizowane po uczciwej i rozsądnej cenie, która odpowiednio uwzględnia koszty utraconych korzyści ponoszone przez podmiot gospodarczy ze względu na realizację działania priorytetyzującego, w stosunku do istniejących zobowiązań umownych; oraz

b.ma pierwszeństwo przed wszelkimi zobowiązaniami umownymi wynikającymi z prawa prywatnego lub publicznego dotyczącymi produktów związanych z obronnością objętych działaniem priorytetyzującym, na warunkach określonych w akcie wykonawczym, o którym mowa w ust. 5.

7.Podmiot gospodarczy, w odniesieniu do którego zastosowano działanie priorytetyzujące zgodnie z ust. 5, nie ponosi odpowiedzialności za jakiekolwiek naruszenie zobowiązania umownego, które podlega prawu danego państwa członkowskiego, pod warunkiem że:

a.naruszenie zobowiązania umownego jest absolutnie niezbędne do zapewnienia zgodności z wymaganym priorytetowym traktowaniem;

b.zastosowano się do aktu wykonawczego, o którym mowa w ust. 5; oraz

c.wyłącznym celem wniosku, o którym mowa w ust. 1, nie było uniknięcie w sposób nieuzasadniony wcześniejszego zobowiązania do wykonania świadczenia na podstawie prawa prywatnego lub publicznego.

8.Podmiot gospodarczy, w odniesieniu do którego zastosowano działanie priorytetyzujące, może zwrócić się do Komisji o zmianę aktu wykonawczego, o którym mowa w ust. 5, jeżeli uzna to za należycie uzasadnione ze względu na jedną z następujących podstaw:

a.podmiot gospodarczy nie jest w stanie zrealizować działania priorytetyzującego z powodu niewystarczającego potencjału produkcyjnego lub niewystarczających zdolności produkcyjnych, również w sytuacji preferencyjnego traktowania wniosku;

b.realizacja działania priorytetyzującego stanowiłaby nadmierne obciążenie ekonomiczne dla podmiotu gospodarczego i narażałaby go na szczególne trudności.

9.Podmiot gospodarczy przekazuje wszelkie istotne i uzasadnione informacje, aby umożliwić Komisji ocenę zasadności wniosku o zmianę, o którym mowa w ust. 8.

10.Na podstawie analizy przyczyn i dowodów przedstawionych przez podmiot gospodarczy Komisja może, po przeprowadzeniu konsultacji z państwem członkowskim, na którego terytorium znajduje się odpowiedni zakład produkcyjny danego podmiotu gospodarczego, oraz po uzyskaniu uprzedniej zgody tego państwa, zmienić swój akt wykonawczy w celu częściowego lub całkowitego zwolnienia danego podmiotu gospodarczego z obowiązków wynikających z niniejszego artykułu.

11.Jeżeli podmiot gospodarczy, po wyrażeniu jasnej zgody na priorytetowe traktowanie zamówień, o które zwróciła się Komisja, umyślnie lub w wyniku rażącego zaniedbania nie wywiązuje się z obowiązku priorytetowego traktowania tych zamówień, podlega on grzywnom określonym w ust. 12–18 niniejszego artykułu, z wyjątkiem sytuacji, gdy:

a.podmiot gospodarczy nie jest w stanie wykonać wniosku priorytetowego z powodu niewystarczającego potencjału produkcyjnego lub niewystarczającej zdolności produkcyjnej, bądź ze względów technicznych; lub

b.wykonanie lub zakończenie zlecenia stanowiłoby nadmierne obciążenie ekonomiczne dla podmiotu gospodarczego i narażałoby go na szczególne trudności, w tym na znaczne ryzyko związane z ciągłością działania.

Dochody z grzywien stanowią zewnętrzne dochody przeznaczone na określony cel w rozumieniu art. 21 ust. 5 rozporządzenia (UE, Euratom) 2024/2509 na rzecz programu pomocy zewnętrznej, do którego kwalifikuje się Ukraina.

12.Jeżeli Komisja uzna to za konieczne i proporcjonalne, może – w drodze aktów wykonawczych – nałożyć na podmioty gospodarcze grzywny w wysokości nieprzekraczającej 300 000 EUR, jeżeli podmiot gospodarczy umyślnie lub w wyniku rażącego zaniedbania nie wywiązuje się z obowiązku realizacji wniosku priorytetowego na podstawie niniejszego artykułu.

Akty wykonawcze, o których mowa w akapicie pierwszym niniejszego ustępu, przyjmuje się zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 30 ust. 2.

13.Przed podjęciem decyzji na podstawie ust. 12 Komisja zapewnia zainteresowanemu podmiotowi gospodarczemu możliwość złożenia wyjaśnień zgodnie z ust. 15. Komisja uwzględnia wszelkie należyte uzasadnienia przedstawione przez podmiot gospodarczy w celu ustalenia, czy grzywny uznaje się za konieczne i proporcjonalne.

14.Ustalając kwotę grzywny, Komisja bierze pod uwagę charakter, wagę i czas trwania naruszenia, w tym to, czy podmiot gospodarczy częściowo zrealizował zamówienie priorytetowe lub wniosek priorytetowy.

15.Przed przyjęciem decyzji na podstawie ust. 12 Komisja zapewnia, aby zainteresowane podmioty gospodarcze miały możliwość przedstawienia uwag dotyczących:

a.wstępnych ustaleń Komisji, w tym w każdej kwestii, w której Komisja zgłosiła zastrzeżenia,

b.środków, które Komisja może zamierzać wprowadzić w świetle wstępnych ustaleń zgodnie z lit. a) niniejszego ustępu.

16.Zainteresowane podmioty gospodarcze mogą przedstawić Komisji swoje uwagi do jej wstępnych ustaleń w terminie wyznaczonym przez Komisję we wstępnych ustaleniach, który nie może być krótszy niż 14 dni roboczych.

17.Podstawą grzywien nakładanych przez Komisję mogą być wyłącznie zastrzeżenia, co do których zainteresowane podmioty gospodarcze mogły przedstawić swoje uwagi.

18.Jeżeli Komisja poinformowała zainteresowane podmioty gospodarcze o swoich wstępnych ustaleniach, o których mowa w ust. 15, udziela ona, na wniosek, dostępu do akt Komisji na warunkach wynegocjowanego ujawnienia, z zastrzeżeniem uzasadnionego interesu podmiotów gospodarczych w zakresie ochrony ich tajemnic handlowych lub w celu zachowania tajemnic handlowych lub innych informacji poufnych jakiejkolwiek osoby. Prawo dostępu do akt sprawy nie obejmuje informacji poufnych i dokumentów wewnętrznych Komisji lub organów państw członkowskich, w szczególności korespondencji między Komisją a organami państw członkowskich. Żaden przepis niniejszego ustępu nie uniemożliwia Komisji ujawnienia i wykorzystania informacji koniecznych do udowodnienia naruszenia.

19.Niniejszy artykuł pozostaje bez uszczerbku dla praw państw członkowskich do ochrony ich podstawowych interesów bezpieczeństwa zgodnie z art. 346 ust. 1 lit. b) TFUE.

ROZDZIAŁ V

FINANSOWANIE I WDRAŻANIE

Artykuł 20

Umowa w sprawie pożyczki reparacyjnej

1. Szczegółowe warunki finansowe pożyczki reparacyjnej określa Umowa w sprawie pożyczki reparacyjnej.

2. Oprócz elementów określonych w art. 223 ust. 4 rozporządzenia (UE, Euratom) 2024/2509 w Umowie w sprawie pożyczki reparacyjnej wymaga się, co następuje:

a) pożyczka reparacyjna jest pożyczką o ograniczonym zastosowaniu, która staje się wymagalna z chwilą wystąpienia zdarzenia inicjującego spłatę określonego w lit. k);

b) Ukraina zapewnia Unii zabezpieczenie swojego roszczenia wobec Rosji dotyczącego reparacji jako zabezpieczenie pożyczki reparacyjnej. Wartość tego zabezpieczenia jest w każdym momencie równa wartości środków wypłaconych w ramach pożyczki reparacyjnej;

c) prawa, obowiązki i zobowiązania przewidziane w umowie ramowej w ramach Instrumentu na rzecz Ukrainy, o której mowa w art. 9 rozporządzenia (UE) 2024/792, mają zastosowanie do Umowy w sprawie pożyczki reparacyjnej i określonych w niej środków finansowych;

d) kwotę pomocy, o której mowa w art. 8 ust. 2 lit. a) ppkt (ii), wdraża się zgodnie z rozdziałem III rozporządzenia (UE) 2024/792, z wyjątkiem przepisów dotyczących czasu trwania i spłaty pożyczki, które podlegają przepisom niniejszego rozporządzenia;

e) Ukraina korzysta z tych samych systemów zarządzania i kontroli, które zaproponowano w Planie Ukrainy ustanowionym na podstawie rozporządzenia (UE) 2024/792, w tym po upływie okresu dostępności, o którym mowa w art. 6 ust. 2 tego rozporządzenia;

f) Komisja ma prawo do monitorowania działań, wydatków i środków na podstawie rozdziału IV niniejszego rozporządzenia, które są realizowane przez władze ukraińskie w całym cyklu projektu;

g) Ukraina niezwłocznie powiadamia Komisję, jeżeli projekt umowy lub porozumienia finansowanego z pożyczki reparacyjnej nie zostaje wdrożony;

h) Ukraina nadal spełnia warunek wstępny określony w art. 5 ust. 1;

i) Ukraina nie wycofuje żadnych środków podjętych na podstawie jakichkolwiek innych obecnych lub wcześniejszych instrumentów wsparcia zapewnianych przez Unię lub MFW w zakresie zwalczania korupcji;

j) przed wypłatą pomocy finansowej i gospodarczej Ukraina zawiera z Komisją umowę o przyznanie wkładu na podstawie art. 4 ust. 2 rozporządzenia (UE) 2024/2773 w celu zapewnienia utrzymania inicjatywy w zakresie pożyczek ERA;

k) Ukraina jest odpowiedzialna za spłatę kwoty głównej pożyczki reparacyjnej w terminie 30 dni, jeżeli spełniony jest którykolwiek z następujących warunków, z których każdy stanowi do celów niniejszego rozporządzenia zdarzenie inicjujące spłatę:

i. otrzymanie przez Ukrainę środków pieniężnych tytułem reparacji wojennych, odszkodowań lub jakiegokolwiek rozliczenia finansowego od Rosji, do wysokości kwoty takiego rozliczenia; lub

ii. upłynięcie 90 dni od otrzymania przez Ukrainę aktywów niepieniężnych tytułem reparacji wojennych, odszkodowań lub jakiegokolwiek rozliczenia finansowego od Rosji, z wyjątkiem terytoriów, do kwoty takiego rozliczenia, która zostanie ustalona w drodze niezależnej wyceny. Na wniosek Ukrainy Komisja może przedłużyć ten termin, jeżeli jest to odpowiednio uzasadnione; lub

iii. naruszenie przez Ukrainę przepisu lit. h); lub

iv. stwierdzono, że w związku z zarządzaniem pożyczką reparacyjną Ukraina uczestniczyła w jakiejkolwiek czynności stanowiącej nadużycie finansowe lub korupcję bądź w jakiejkolwiek innej nielegalnej działalności naruszającej interesy finansowe Unii;

l) Ukraina jest zobowiązana do spłaty pożyczki reparacyjnej:

i. w przypadku, o którym mowa w lit. k) ppkt (i) oraz (ii) – w wysokości wartości pieniężnej reparacji wojennych, odszkodowań lub wszelkich rozliczeń finansowych z Rosji, równej części niespłaconej pożyczki reparacyjnej w stosunku do sumy wartości niespłaconej pożyczki reparacyjnej, wszelkich niespłaconych pożyczek reparacyjnych udzielonych przez członków grupy G-7 oraz wszelkich niespłaconych zobowiązań z tytułu pożyczek ERA;

ii. w przypadku, o którym mowa w lit. k) ppkt (iii) – w wysokości całkowitej niespłaconej kwoty pożyczki reparacyjnej;

iii. w przypadku, o którym mowa w lit. k) ppkt (iv) – w wysokości nadużycia finansowego, korupcji lub wszelkiej innej nielegalnej działalności naruszającej interesy finansowe Unii;

m) wszelkie kwoty pożyczki reparacyjnej nieobjęte zobowiązaniem, o którym mowa w lit. l), pozostają w mocy do czasu wystąpienia przyszłych zdarzeń inicjujących spłatę;

n) w przypadku płatności lub odzyskania środków Ukraina wskazuje odpowiednie płatności z pożyczki reparacyjnej, które są spłacane lub odzyskiwane zgodnie z art. 25 ust. 6.

Umowa w sprawie pożyczki reparacyjnej obejmuje również wszelkie inne wymogi niezbędne do zrealizowania pożyczki reparacyjnej.

3. Nieprzestrzeganie warunków Umowy w sprawie pożyczki reparacyjnej stanowi dla Komisji podstawę do zawieszenia lub anulowania, w całości lub w części, wypłaty raty lub transz.

4. Umowę w sprawie pożyczki reparacyjnej udostępnia się, na żądanie, równocześnie Parlamentowi Europejskiemu i Radzie.

Artykuł 21

Wniosek o środki finansowe

1. W celu otrzymania pomocy finansowej i gospodarczej Ukraina przedkłada Komisji należycie uzasadniony wniosek o środki finansowe. Ukraina może przedłożyć Komisji taki wniosek o środki finansowe co do zasady sześć razy w roku.

2. W przypadku pomocy makrofinansowej do wniosku o środki finansowe dołącza się sprawozdanie zgodnie z postanowieniami protokołu ustaleń.

3. Pomoc na wsparcie potencjału ukraińskiego przemysłu obronnego:

a) wniosek o środki finansowe może dotyczyć wielu produktów. W odniesieniu do każdego produktu objętego wnioskiem o środki finansowe, wniosek taki zawiera umowę lub porozumienie zgodne z art. 13 oraz harmonogram zgodny z art. 14. Takie umowy lub porozumienia mogą być podpisane lub mieć formę ostatecznego projektu;

b) jeżeli we wniosku o środki finansowe wnioskuje się o finansowanie na kwotę przekraczającą 20 % kwoty udostępnionej zgodnie z decyzją wykonawczą Rady, o której mowa w art. 8, Ukraina przedstawia szczegółowe uzasadnienie, w tym dotyczące wpływu na przyszłe wnioski o środki finansowe na podstawie tej decyzji.

Artykuł 22

Decyzja o uruchomieniu pomocy

1. O uruchomieniu pomocy decyduje Komisja, przy czym jest to uzależnione od jej oceny spełnienia następujących wymogów:

a) w przypadku pomocy makrofinansowej, która nie stanowi wyznaczonej pomocy budżetowej:

i. warunku wstępnego określonego w art. 5 ust. 1;

ii. zadowalającego spełnienia warunków dotyczących polityki określonych w protokole ustaleń, o którym mowa w art. 11; oraz

iii. zapewnienia zgodności z Umową w sprawie pożyczki reparacyjnej, o której mowa w art. 20.

b) w przypadku wyznaczonej pomocy budżetowej – zapewnienia zgodności z warunkami protokołu ustaleń, o którym mowa w art. 11 ust. 3.

c) w przypadku pomocy na wsparcie potencjału ukraińskiego przemysłu obronnego:

i. warunku wstępnego określonego w art. 5 ust. 1;

ii. potwierdzenia, że umowy lub porozumienia dotyczą produktów zgodnych z art. 13 oraz że Komisja nie wyraża sprzeciwu wobec metod wdrażania;

iii. potwierdzenia, że Ukraina zasadniczo przestrzega etapów jakościowych i ilościowych określonych w załączniku do decyzji wykonawczej (UE) 2024/1447 oraz wszelkich dokonanych w nich zmian;

iv. zapewnienia zgodności z obowiązkami, o których mowa w art. 16, oraz z Umową w sprawie pożyczki reparacyjnej, o której mowa w art. 20; oraz

v. w niezbędnym zakresie – adekwatności szczegółowego uzasadnienia Ukrainy, z uwzględnieniem sytuacji w Ukrainie oraz dostępnego zadeklarowanego i oczekiwanego finansowania zewnętrznego.

2. Z zastrzeżeniem przestrzegania kwoty dostępnej pomocy przewidzianej w decyzji wykonawczej Rady przyjętej zgodnie z art. 8, w przypadku, gdy Komisja pozytywnie oceni wniosek o środki finansowe, bez zbędnej zwłoki przyjmuje ona decyzję zezwalającą na wypłatę pożyczki reparacyjnej. W przypadku pomocy na wsparcie potencjału ukraińskiego przemysłu obronnego kwota, która ma zostać wypłacona, jest równa wartości umów lub porozumień zawartych we wniosku o środki finansowe.

3. Komisja może podjąć decyzję, o której mowa w ust. 2, w odniesieniu do lit. a), b) i c) na podstawie ust. 1 łącznie lub indywidualnie.

4. W przypadku, gdy Komisja oceni wniosek o środki finansowe negatywnie, bez zbędnej zwłoki informuje o tym Ukrainę, podając uzasadnienie swojej oceny. Negatywna ocena nie uniemożliwia Ukrainie złożenia nowego wniosku o środki finansowe.

Artykuł 23

Finansowanie pożyczki reparacyjnej

1. W celu sfinansowania pomocy w ramach pożyczki reparacyjnej Komisja jest upoważniona do pożyczenia w imieniu Unii niezbędnych sald gotówkowych, o których mowa w art. 4 ust. 1 lit. a). Do tego finansowania nie ma zastosowania zróżnicowana strategia finansowania, o której mowa w art. 224 rozporządzenia (UE, Euratom) 2024/2509.

2. Do celów ust. 1 niniejszego artykułu, po otrzymaniu wezwania do wpłaty środków wystosowanego przez Komisję, instytucje finansowe przekazują Komisji niezbędną kwotę z sald gotówkowych, o których mowa w art. 4 ust. 1 lit. a). Do zobowiązań dłużnych Unii wobec odpowiednich instytucji finansowych, które to zobowiązania powstają w momencie otrzymania przez Komisję przedmiotowej kwoty („instrument dłużny”) stosuje się następujące parametry finansowe:

a) odsetki należne od Unii są równe odsetkom należnym Bankowi Centralnemu Rosji na mocy odpowiednich umów lub innych uzgodnień dokonanych przez daną instytucję finansową w odniesieniu do aktywów i rezerw, o których mowa w art. 4 ust. 1 lit. a);

b) termin zapadalności instrumentu dłużnego wynosi:

i. w przypadku centralnych depozytów papierów wartościowych – jeden dzień;

ii. w przypadku instytucji finansowych niebędących centralnymi depozytami papierów wartościowych – stosownie do charakteru odpowiednich umów lub innych uzgodnień, o których mowa w lit. a);

c) instrument dłużny jest wyrażony w walucie powiązanego salda gotówkowego;

d) spłaty instrumentu dłużnego dokonuje się w formie środków pieniężnych lub, jeżeli jest to absolutnie niezbędne, ekwiwalentów środków pieniężnych do wykorzystania jako zabezpieczenie;

e) kwotę należną od Unii z tytułu instrumentu dłużnego pomniejsza się o kwotę równą udziałowi niespłaconego salda tego instrumentu dłużnego w całkowitym niespłaconym saldzie takich instrumentów dłużnych, w stosunku do kwoty zwróconej przez Unię państwom członkowskim zgodnie z art. 24 ust. 2. Pomniejszenia tego dokonuje się po powiadomieniu przez Unię i w momencie zapadalności instrumentu dłużnego.

Ten instrument dłużny traktuje się jako równoważny środkom pieniężnym zgodnie z mającymi zastosowanie zasadami rachunkowości.

3. Na podstawie mającego zastosowanie prawa Unii Komisja powiadamia każdą instytucję finansową, którą zamierza wezwać do wpłaty środków. Podejmując decyzję o tym, które instytucje finansowe należy powiadomić, Komisja bierze pod uwagę warunki finansowania, w tym koszt finansowania, dostępność środków w euro i wymogi administracyjne, a jednocześnie zapewnia należyte zaangażowanie wszystkich takich instytucji finansowych na przestrzeni czasu.

Komisja i instytucje finansowe mogą uzgodnić ustalenia określające w szczególności warunki wezwania do wpłaty środków, pokrycie kosztów i rekompensaty związane z zapewnieniem środków finansowych oraz warunki spłaty.

Wdrożenie instrumentu dłużnego wiążące się z kosztami dla Unii jest uzależnione od pokrycia kosztów warunkowych:

a) przez państwa członkowskie za pośrednictwem wkładów zgodnie z art. 21 ust. 2 lit. a) rozporządzenia (UE, Euratom) 2024/2509;

b) przez państwa członkowskie zgodnie z warunkami określonymi w art. 26 lub przez państwa trzecie zgodnie z art. 27; lub

c) z budżetu Unii, pod warunkiem, że wymogi określone w art. 4 ust. 5 są łącznie spełnione w sposób umożliwiający pokrycie tych kosztów instrumentu dłużnego.

4. Do celów ust. 1 niniejszego artykułu Komisja jest uprawniona do wezwania w imieniu Unii instytucji finansowych, które powiadomiła zgodnie z ust. 3, do wpłaty środków w kwocie równej wysokości raty lub transzy, która ma zostać uruchomiona. Wezwanie do wpłaty zawiera instrukcje dotyczące płatności sald gotówkowych, o których mowa w art. 4 ust. 1 lit. a), oraz spłaty instrumentu dłużnego.

5. Na zasadzie odstępstwa od ust. 4, jeżeli stosowanie ust. 2 lit. e) prowadzi do zmniejszenia przekraczającego saldo należności z tytułu instrumentu dłużnego, Komisja jest uprawniona w imieniu Unii do wezwania instytucji finansowych, które powiadomiła zgodnie z ust. 3, do wpłaty środków w kwocie równej tej nadwyżce.

6. Instrument dłużny, o którym mowa w ust. 2 niniejszego artykułu, w pełni chroni sytuację finansową danej instytucji finansowej i umożliwia jej wywiązanie się ze wszystkich zobowiązań umownych związanych z aktywami i rezerwami Centralnego Banku Federacji Rosyjskiej.

7. Na zasadzie odstępstwa od art. 112 ust. 2 i art. 114 ust. 2 rozporządzenia (UE, Euratom) 2024/2509 zobowiązanie prawne zgodnie z art. 24 może zostać przyjęte bez uprzedniego zaciągnięcia zobowiązania budżetowego, które może być rozłożone na kilka lat w postaci rocznych rat.

8. Unijny mechanizm płynności ustanawia się wyłącznie w celu zapewnienia spłaty, o której mowa w ust. 2 lit. d). W celu sfinansowania unijnego mechanizmu płynności Komisja jest uprawniona do zaciągania w imieniu Unii pożyczek niezbędnych środków na rynkach kapitałowych lub od instytucji finansowych zgodnie z art. 224 rozporządzenia (UE, Euratom) 2024/2509. Operacje zaciągania i udzielania pożyczek związane z unijnym mechanizmem płynności przeprowadza się w euro.

9. Pożyczki zaciągane na potrzeby unijnego mechanizmu płynności i ich koszty pokrywa się zgodnie z udzielonymi gwarancjami:

a) przez państwa członkowskie zgodnie z warunkami określonymi w art. 26 lit. e); lub

b) w ramach budżetu Unii, jeżeli unijny instrument wsparcia płynności jest finansowany po łącznym spełnieniu warunków określonych w art. 4 ust. 5.

10. Od momentu łącznego spełnienia warunków określonych w art. 4 ust. 5:

a) bez uszczerbku dla art. 223 ust. 4 lit. e) rozporządzenia (UE, Euratom) 2024/2509 – wszelkie koszty kursu wymiany związane z pożyczką reparacyjną są początkowo pokrywane z budżetu Unii;

b) na zasadzie odstępstwa od art. 214 ust. 4 lit. c) rozporządzenia (UE, Euratom) 2024/2509 – jeżeli pożyczka, o której mowa w niniejszym artykule, została spłacona z gwarancji w ramach budżetu Unii, o której mowa w art. 4 ust. 5, kwoty wypłacone przez Ukrainę lub odzyskane od Ukrainy w związku z pomocą w ramach pożyczki reparacyjnej, o której mowa w art. 4 ust. 1, lub kwoty odzyskane na podstawie prawa, o którym mowa w art. 24 ust. 2, ujmuje się w budżecie Unii jako inne dochody.

11. Na zasadzie odstępstwa od art. 31 ust. 3 zdanie drugie rozporządzenia (UE) 2021/947 pomoc finansowa udzielona Ukrainie w ramach pożyczki reparacyjnej nie może być wspierana z gwarancji na działania zewnętrzne. Nie tworzy się rezerw na pożyczkę reparacyjną i, na zasadzie odstępstwa od art. 214 ust. 1 rozporządzenia (UE, Euratom) 2024/2509, nie ustala się wskaźnika zasilenia rezerw.

Artykuł 24

Sprawiedliwy podział i solidarność

1.Unia i państwa członkowskie podejmują wszelkie działania niezbędne do zminimalizowania ryzyka finansowego i prawnego związanego ze stosowaniem niniejszego rozporządzenia. Aby osiągnąć ten cel oraz bez uszczerbku dla art. 11, 11a, 11e i 11f rozporządzenia 833/2014 oraz art. 5 rozporządzenia (UE) [art. 122 rozporządzenia], państwa członkowskie podejmują wszelkie niezbędne środki zgodnie z Traktatami.

2.W celu zapewnienia sprawiedliwego podziału i solidarności Unia zwraca, w granicach kwoty, która może zostać udostępniona na podstawie art. 4 ust. 1, kwoty, o których mowa w art. 5a ust. 7 akapit piąty rozporządzenia 833/2014 i art. 4 ust. 4 rozporządzenia (UE) [wniosek na podstawie art. 122], na należycie uzasadniony wniosek państw członkowskich, jeżeli do dnia [16,5 roku od daty wejścia w życie niniejszego rozporządzenia] wszczęto odpowiednie postępowania. Unia przyjmuje na siebie wszelkie prawa w odniesieniu do zwracanych kwot.

3.Zwrot, o którym mowa w ust. 2, opiera się, w razie potrzeby, na wkładach państw członkowskich w formie nieodwołalnych, bezwarunkowych gwarancji na żądanie przewidzianych w art. 25.

4.Komisja bada wszystkie dostępne możliwości zabezpieczenia państw członkowskich, jeżeli okaże się to konieczne do dalszego wzmocnienia sprawiedliwego podziału i solidarności.

Artykuł 25

Wkład w formie gwarancji państw członkowskich

1. Jeżeli chodzi o pomoc w ramach pożyczki reparacyjnej zgodnie z art. 4 ust. 1 oraz sprawiedliwy podział i solidarność zgodnie z art. 24 ust. 2, państwa członkowskie mogą wnieść swój wkład, udzielając gwarancji do łącznej kwoty 210 000 000 000 EUR.

2. Jeżeli wnoszone są wkłady państw członkowskich, mają one formę nieodwołalnych, bezwarunkowych gwarancji na żądanie udzielanych na podstawie umowy w sprawie gwarancji z Komisją zgodnie z art. 26.

3. Względny udział wkładu danego państwa członkowskiego (klucz do ustalenia wkładu) w kwocie, o której mowa w ust. 1 niniejszego artykułu, odpowiada względnemu udziałowi tego państwa członkowskiego w całkowitym DNB Unii, jak wynika z działu „Dochody ogółem” budżetu na 2026 r., część A („Finansowanie rocznego budżetu Unii”, „Wprowadzenie”) tabela 4 kolumna 1 w wersji budżetu ogólnego Unii na rok budżetowy 2026 r., ostatecznie przyjętej w dniu [data przyjęcia budżetu ogólnego Unii na rok budżetowy 2026].

4. Gwarancja staje się skuteczna w odniesieniu do państw członkowskich w dwóch równych transzach. Zastosowanie mają następujące warunki:

a) pierwsza transza gwarancji staje się skuteczna w odniesieniu do danego państwa członkowskiego z dniem wejścia w życie wspomnianej w art. 26 umowy w sprawie gwarancji między Komisją a danym państwem członkowskim;

b) druga transza gwarancji staje się automatycznie skuteczna w odniesieniu do państwa członkowskiego z dniem 1 stycznia 2028 r., chyba że państwo członkowskie powiadomi Komisję do dnia 31 grudnia 2027 r., że druga transza gwarancji nie staje się skuteczna w odniesieniu do tego państwa członkowskiego z dniem 1 stycznia 2028 r. Jeżeli druga transza gwarancji nie staje się automatycznie skuteczna zgodnie ze zdaniem pierwszym, staje się ona skuteczna w odniesieniu do danego państwa członkowskiego z dniem, o którym to państwo członkowskie powiadomi Komisję.

Pokrycie kosztów zgodnie z art. 26 lit. c) zmniejsza kwotę dostępnej pożyczki zgodnie z art. 4 ust. 1 o kwotę podlegającą określeniu przez Komisję.

5. Kwoty wynikające z wezwań do uruchomienia gwarancji innych niż te finansowane z unijnego mechanizmu płynności, o którym mowa w art. 23 ust. 8, stanowią zewnętrzne dochody przeznaczone na określony cel zgodnie z art. 21 ust. 2 lit. a) rozporządzenia (UE, Euratom) 2024/2509 na spłatę zobowiązań finansowych Unii wobec instytucji finansowych, które to zobowiązania wynikają z pomocy w ramach pożyczki reparacyjnej, o której mowa w art. 4 ust. 1

6. Na zasadzie odstępstwa od art. 214 ust. 4 lit. c) rozporządzenia (UE, Euratom) 2024/2509, po uruchomieniu gwarancji zgodnie z art. 26 lit. a), kwoty wypłacone przez Ukrainę lub odzyskane od Ukrainy w związku z pomocą w ramach pożyczki reparacyjnej, o której mowa w art. 4 ust. 1, lub kwoty odzyskane na podstawie prawa, o którym mowa w art. 24 ust. 2, są zwracane tym państwom członkowskim do wysokości kwoty, w jakiej państwa członkowskie dokonały uruchomienia gwarancji zgodnie z art. 26 lit. a). W takich płatnościach lub w takich kwotach odzyskanych od Ukrainy Ukraina wskazuje odpowiednie płatności z pożyczki reparacyjnej, które są spłacane lub odzyskiwane, przy czym zapewnia się proporcjonalną spłatę lub odzyskanie środków finansowych w stosunku do kwot zaległych z tytułu płatności dokonanych na podstawie rozdziałów III i IV niniejszego rozporządzenia. Na tej podstawie zwroty na rzecz państw członkowskich są dokonywane z pełnym poszanowaniem polityki bezpieczeństwa i obrony określonych państw członkowskich oraz z uwzględnieniem interesów w zakresie bezpieczeństwa i obrony wszystkich państw członkowskich.

Artykuł 26

Umowy w sprawie gwarancji

Komisja zawiera umowę w sprawie gwarancji z każdym państwem członkowskim udzielającym gwarancji, o której mowa w art. 25. W umowie określa się zasady regulujące gwarancję, które są takie same dla wszystkich państw członkowskich, w tym w szczególności postanowienia:

a) nakładające na państwa członkowskie obowiązek uruchomienia gwarancji w odpowiedzi na wezwanie Komisji – w odniesieniu do finansowania, o którym mowa w art. 23, oraz w odniesieniu do sprawiedliwego podziału i solidarności zgodnie z art. 24 ust. 2;

b) zapewniające, aby uruchomienie gwarancji miało miejsce:

i. w odniesieniu do finansowania, o którym mowa w art. 23 – w sposób proporcjonalny do kwoty gwarancji w porównaniu z łącznym pułapem skutecznych gwarancji, w tym gwarancji państw trzecich udzielonych zgodnie z art. 27 ust. 2;

ii. w odniesieniu do stosowania art. 24 ust. 2 – w sposób proporcjonalny do kwoty gwarancji w porównaniu z łącznym pułapem skutecznych gwarancji ze strony państw członkowskich;

c) stanowiące, że uruchomienie gwarancji zapewnia zdolność Unii do:

i. spłaty sald gotówkowych pożyczonych na podstawie art. 23, jeżeli taka kwota stanie się wymagalna zgodnie z art. 23 ust. 2 lit. d), a Ukraina nie spłaciła pożyczki reparacyjnej, w tym jeżeli Ukraina nie ma obowiązku spłaty zgodnie z art. 20 ust. 2 lit. a), oraz, w stosownych przypadkach, kosztów, w tym kosztów, o których mowa w art. 23 ust. 3 akapit trzeci lit. b), oraz kosztów wymiany na waluty obce i z walut obcych;

ii. wywiązania się z wszelkich roszczeń zgodnie z art. 24.

d) dotyczące warunków płatności, w tym możliwości zrealizowania przez państwo członkowskie obowiązku uruchomienia gwarancji poprzez zapewnienie środków pieniężnych lub wykorzystanie unijnego mechanizmu płynności, o którym mowa w art. 23 ust. 8;

e) ustanawiające przepisy dotyczące unijnego mechanizmu płynności, o którym mowa w art. 23 ust. 8, zgodnie z art. 223 rozporządzenia (UE, Euratom) 2024/2509. Przepisy te obejmują przepis, zgodnie z którym uznaje się, że państwo członkowskie wystąpiło z wnioskiem o zastosowanie unijnego mechanizmu płynności w zakresie, w jakim państwo członkowskie nie zgłosi Komisji, w terminie określonym przez Komisję, zamiaru wykorzystania własnych zasobów pieniężnych w celu wywiązania się z obowiązku uruchomienia gwarancji; maksymalną kwotę, którą państwo członkowskie może wykorzystać w ramach unijnego mechanizmu płynności, która jest równa maksymalnej wartości gwarancji tego państwa członkowskiego; maksymalny czas trwania każdej wypłaty w ramach unijnego mechanizmu płynności, który jest ściśle powiązany z celem, jakim jest zapewnienie spłaty instrumentu dłużnego; oraz zapewniające, aby państwo członkowskie będące beneficjentem pokryło wszystkie poniesione przez Unię koszty związane z pomocą finansową;

f) zapewniające wstrzymanie możliwości uruchomienia gwarancji z chwilą powiadomienia przez Komisję, w najwcześniejszym z następujących terminów:

i. w dniu spełnienia warunków, o których mowa w art. 4 ust. 5, bez uszczerbku dla wszelkich zaległych zobowiązań państwa członkowskiego wynikających z lit. e) niniejszego artykułu; lub

ii. w dniu, z którym zarówno (i) transakcje związane z zarządzaniem rezerwami, jak i aktywami Banku Centralnego Rosji, w tym transakcje z jakąkolwiek osobą prawną, podmiotem lub organem działającym w imieniu lub pod kierownictwem Banku Centralnego Rosji, takim jak rosyjski Fundusz Narodowego Dobrobytu, stają się dozwolone, jak i (ii) nie ma dalszych możliwych roszczeń na podstawie art. 24 ust. 2.

Artykuł 27

Wkład państw trzecich

1.Państwa trzecie mogą wnosić wkład, udzielając gwarancji lub wspierając zarządzanie ryzykiem walutowym związanym z wszelkimi zamianami sald gotówkowych pożyczonych od instytucji finansowych zgodnie z art. 23.

2.W przypadku, gdy wkłady państw trzecich mają formę gwarancji, są one udzielane na podstawie zawartej z Komisją umowy w sprawie gwarancji, w formie nieodwołalnych, bezwarunkowych gwarancji na żądanie. Umowa ta obejmuje odpowiednio postanowienia art. 26 lit. a), art. 26 lit. b) ppkt (i) oraz art. 26 lit. c) ppkt (i). Takie gwarancje wykraczają poza gwarancje udzielone przez państwa członkowskie zgodnie z art. 25.

3.W przypadku, gdy wkłady państw trzecich są wnoszone w formie wspierania zarządzania ryzykiem walutowym związanym z przeliczaniem sald gotówkowych pożyczonych od instytucji finansowych zgodnie z art. 23, Komisja zawiera z każdym państwem trzecim umowę określającą niezbędne ustalenia dotyczące takiego wkładu. Wkłady te stanowią zewnętrzne dochody przeznaczone na określony cel zgodnie z art. 21 ust. 2 lit. e) rozporządzenia (UE, Euratom) 2024/2509.

4.Komisja informuje jednocześnie i bezzwłocznie Parlament Europejski i Radę o umowach zawartych na podstawie niniejszego artykułu.

Artykuł 28

Stosowanie przepisów dotyczących informacji niejawnych i informacji szczególnie chronionych

1.Informacje niejawne tworzone, przetwarzane, przechowywane, wymieniane lub udostępniane na podstawie niniejszego rozporządzenia są chronione zgodnie z przepisami dotyczącymi bezpieczeństwa określonymi w decyzji Komisji (UE, Euratom) 2015/444 lub w umowie między państwami członkowskimi Unii Europejskiej, zebranymi w Radzie, w sprawie ochrony informacji niejawnych wymienianych w interesie Unii Europejskiej, stosownie do przypadku.

2.Komisja korzysta z zabezpieczonego systemu wymiany w celu ułatwienia wymiany informacji niejawnych i informacji szczególnie chronionych między Komisją a Ukrainą i, w stosownych przypadkach, państwami członkowskimi.

3.Komisja ma dostęp do informacji, w tym informacji niejawnych, niezbędnych do wykonywania zadań powierzonych jej na mocy niniejszego rozporządzenia, w szczególności na potrzeby weryfikowania warunków wypłaty płatności oraz przeprowadzania kontroli, przeglądów, audytów, dochodzeń, sprawozdań, a także kontroli i audytów, o których mowa w art. 20.

4.Informacje otrzymane w wyniku stosowania niniejszego rozporządzenia są wykorzystywane wyłącznie do celu, w którym o nie wystąpiono.

5.Komisja i państwa członkowskie zapewniają ochronę tajemnicy przedsiębiorstwa i tajemnicy handlowej oraz innych informacji wrażliwych, otrzymanych i wygenerowanych w wyniku stosowania niniejszego rozporządzenia, zgodnie z prawem Unii i odpowiednimi przepisami prawa krajowego.

ROZDZIAŁ VI

PRZEPISY KOŃCOWE

Artykuł 29

Wykonywanie przekazanych uprawnień

1.Powierzenie Komisji uprawnień do przyjmowania aktów delegowanych podlega warunkom określonym w niniejszym artykule.

2.Uprawnienia do przyjmowania aktów delegowanych, o których mowa w art. 13, powierza się Komisji na czas nieokreślony od siedmiu dni po wejściu w życie niniejszego rozporządzenia.

3.Przekazanie uprawnień, o którym mowa w art. 13, może zostać w dowolnym momencie odwołane przez Parlament Europejski lub przez Radę. Decyzja o odwołaniu kończy przekazanie określonych w niej uprawnień. Decyzja o odwołaniu staje się skuteczna następnego dnia po jej opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej lub w późniejszym terminie określonym w tej decyzji. Nie wpływa ona na ważność już obowiązujących aktów delegowanych.

4.Przed przyjęciem aktu delegowanego Komisja konsultuje się z ekspertami wyznaczonymi przez każde państwo członkowskie zgodnie z zasadami określonymi w Porozumieniu międzyinstytucjonalnym z dnia 13 kwietnia 2016 r. w sprawie lepszego stanowienia prawa.

5.Niezwłocznie po przyjęciu aktu delegowanego Komisja przekazuje go równocześnie Parlamentowi Europejskiemu i Radzie.

6.Akt delegowany przyjęty na podstawie art. 13 wchodzi w życie tylko wówczas, gdy ani Parlament Europejski, ani Rada nie wyraziły sprzeciwu w terminie dwóch miesięcy od przekazania tego aktu Parlamentowi Europejskiemu i Radzie, lub gdy, przed upływem tego terminu, zarówno Parlament Europejski, jak i Rada poinformowały Komisję, że nie wniosą sprzeciwu. Termin ten przedłuża się o dwa miesiące z inicjatywy Parlamentu Europejskiego lub Rady.

Artykuł 30

Procedura komitetu

1.Komisję wspomaga komitet. Komitet ten jest komitetem w rozumieniu rozporządzenia (UE) nr 182/2011.

2.W przypadku odesłania do niniejszego ustępu stosuje się art. 5 rozporządzenia (UE) nr 182/2011.

Artykuł 31

Dialog dotyczący pożyczki reparacyjnej

1.Aby usprawnić dialog między instytucjami unijnymi, w szczególności Parlamentem Europejskim, Radą i Komisją, oraz aby zapewnić większą przejrzystość i rozliczalność, właściwa komisja Parlamentu Europejskiego może co dwa miesiące wzywać Komisję do udziału w dyskusji na temat wykonania niniejszego rozporządzenia.

2.Parlament Europejski może wyrażać swoje poglądy, wydając rezolucje na temat pożyczki reparacyjnej.

3.Komisja uwzględnia elementy wynikające z opinii wyrażonych w ramach dialogu dotyczącego pożyczki reparacyjnej, w tym rezolucji Parlamentu Europejskiego, o ile zostały one przedstawione.

Artykuł 32

Informowanie Parlamentu Europejskiego i Rady

1. Komisja informuje Parlament Europejski i Radę o rozwoju sytuacji w zakresie wykonywania niniejszego rozporządzenia, w tym art. 4 ust. 4, art. 6 ust. 1, art. 7 ust. 5, art. 11 ust. 4, art. 20 ust. 3, art. 22 ust. 2, art. 24 ust. 2, art. 25 ust. 2 i art. 27 ust. 1, oraz bez zbędnej zwłoki przekazuje tym instytucjom odpowiednie dokumenty. Informacje przekazane przez Komisję Radzie w kontekście niniejszego rozporządzenia lub jego wdrażania są jednocześnie udostępniane Parlamentowi Europejskiemu, w razie konieczności z zastrzeżeniem uzgodnień dotyczących poufności.

2. Do dnia 30 czerwca każdego roku Komisja przedkłada Parlamentowi Europejskiemu i Radzie sprawozdanie z wykonania niniejszego rozporządzenia w poprzednim roku, zawierające ocenę takiego wykonania. Sprawozdanie to zawiera:

a) analizę postępów poczynionych we wdrażaniu pożyczki reparacyjnej; oraz

b) ocenę sytuacji gospodarczej Ukrainy i jej perspektyw gospodarczych, a także ocenę postępów poczynionych we wdrażaniu warunków dotyczących polityki, o których mowa w art. 11 ust. 1.

3. Do dnia 31 grudnia 2031 r. Komisja przedkłada Parlamentowi Europejskiemu i Radzie sprawozdanie z oceny, zawierające ocenę rezultatów i skuteczności udzielonej na podstawie niniejszego rozporządzenia pożyczki reparacyjnej oraz zakresu, w jakim przyczyniła się ona do osiągnięcia celów pomocy.

Artykuł 33

Zmiany w rozporządzeniu (UE) 2024/792

W rozporządzeniu (UE) 2024/792 wprowadza się następujące zmiany:

1. W art. 6 ust. 4 dodaje się następujący akapit:

„Kwoty udostępnione zgodnie z art. 8 ust. 2 lit. a) ppkt (ii) rozporządzenia (UE) [rozporządzenie w sprawie pożyczki reparacyjnej] wdraża się jako dodatkowe wsparcie finansowe zgodnie z rozdziałem III w formie pożyczek i stanowią one uzupełnienie kwot, o których mowa w ust. 2 i 3”;

2. w art. 22 ust. 2 dodaje się akapit w brzmieniu:

„Po przyjęciu decyzji wykonawczej Rady, o której mowa w art. 19 ust. 1, w odniesieniu do kwoty, o której mowa w art. 6 ust. 4 akapit drugi, Komisja wprowadza zmianę lub uzupełnienie do umowy pożyczki z Ukrainą, o której mowa w akapicie pierwszym, w celu zapewnienia realizacji kwot zgodnie z rozdziałem III, z wyjątkiem przepisów dotyczących okresu spłaty pożyczki, które podlegają przepisom rozporządzenia (UE) [rozporządzenie w sprawie pożyczki reparacyjnej].”.

Artykuł 34

Wejście w życie

Niniejsze rozporządzenie wchodzi w życie następnego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.

Niniejsze rozporządzenie wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowane we wszystkich państwach członkowskich.

Sporządzono w Brukseli dnia r.

W imieniu Parlamentu Europejskiego W imieniu Rady

Przewodnicząca Przewodniczący

OCENA SKUTKÓW FINANSOWYCH I CYFROWYCH REGULACJI

1.STRUKTURA WNIOSKU/INICJATYWY3

1.1.Tytuł wniosku/inicjatywy3

1.2.Obszary polityki, których dotyczy wniosek/inicjatywa3

1.3.Cel(e)3

1.3.1.Cel(e) ogólny(e)3

1.3.2.Cel(e) szczegółowy(e)3

1.3.3.Oczekiwane wyniki i wpływ3

1.3.4.Wskaźniki dotyczące realizacji celów3

1.4.Wniosek/inicjatywa dotyczy:4

1.5.Uzasadnienie wniosku/inicjatywy4

1.5.1.Potrzeby, które należy zaspokoić w perspektywie krótko- lub długoterminowej, w tym szczegółowy terminarz przebiegu realizacji inicjatywy4

1.5.2.Wartość dodana z tytułu zaangażowania Unii Europejskiej (może wynikać z różnych czynników, na przykład korzyści koordynacyjnych, pewności prawa, większej efektywności lub komplementarności). Na potrzeby tej sekcji „wartość dodaną z tytułu zaangażowania Unii Europejskiej” należy rozumieć jako wartość wynikającą z unijnej interwencji, wykraczającą poza wartość, która zostałaby wytworzona przez same państwa członkowskie.4

1.5.3.Główne wnioski wyciągnięte z podobnych działań4

1.5.4.Spójność z wieloletnimi ramami finansowymi oraz możliwa synergia z innymi właściwymi instrumentami5

1.5.5.Ocena różnych dostępnych możliwości finansowania, w tym zakresu przegrupowania środków5

1.6.Czas trwania wniosku/inicjatywy i jego/jej wpływu finansowego6

1.7.Planowane metody wykonania budżetu6

2.ŚRODKI ZARZĄDZANIA8

2.1.Zasady nadzoru i sprawozdawczości8

2.2.System(y) zarządzania i kontroli8

2.2.1.Uzasadnienie dla proponowanych metod wykonania budżetu, mechanizmów finansowania wykonania, sposobów dokonywania płatności i strategii kontroli8

2.2.2.Informacje dotyczące zidentyfikowanego ryzyka i systemów kontroli wewnętrznej ustanowionych w celu jego ograniczenia8

2.2.3.Oszacowanie i uzasadnienie efektywności kosztowej kontroli (relacja kosztów kontroli do wartości zarządzanych funduszy powiązanych) oraz ocena prawdopodobnego ryzyka błędu (przy płatności i przy zamykaniu)8

2.3.Środki zapobiegania nadużyciom finansowym i nieprawidłowościom9

3.SZACUNKOWY WPŁYW FINANSOWY WNIOSKU/INICJATYWY10

3.1.Działy wieloletnich ram finansowych i linie budżetowe po stronie wydatków, na które wniosek/inicjatywa ma wpływ10

3.2.Szacunkowy wpływ finansowy wniosku na środki12

3.2.1.Podsumowanie szacunkowego wpływu na środki operacyjne12

3.2.1.1.Środki z uchwalonego budżetu12

3.2.1.2.Środki z zewnętrznych dochodów przeznaczonych na określony cel17

3.2.2.Szacowany produkt finansowany ze środków operacyjnych22

3.2.3.Podsumowanie szacunkowego wpływu na środki administracyjne24

3.2.3.1. Środki z uchwalonego budżetu24

3.2.3.2.Środki z zewnętrznych dochodów przeznaczonych na określony cel24

3.2.3.3.Ogółem środki24

3.2.4.Szacowane zapotrzebowanie na zasoby ludzkie25

3.2.4.1.Finansowane z uchwalonego budżetu25

3.2.4.2.Finansowane z zewnętrznych dochodów przeznaczonych na określony cel26

3.2.4.3.Zapotrzebowanie na zasoby ludzkie ogółem26

3.2.5.Przegląd szacowanego wpływu na inwestycje związane z technologiami cyfrowymi28

3.2.6.Zgodność z obowiązującymi wieloletnimi ramami finansowymi28

3.2.7.Udział osób trzecich w finansowaniu28

3.3.Szacunkowy wpływ na dochody29

4.Wymiar cyfrowy29

4.1.Wymogi cyfrowe30

4.2.Dane30

4.3.Rozwiązania cyfrowe31

4.4.Ocena interoperacyjności31

4.5.Środki wspierające cyfrowe wdrażanie32

1.STRUKTURA WNIOSKU/INICJATYWY

1.1.Tytuł wniosku/inicjatywy

Wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającego pożyczkę reparacyjną dla Ukrainy i zmieniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/792 z dnia 29 lutego 2024 r. w sprawie ustanowienia Instrumentu na rzecz Ukrainy.

1.2.Obszary polityki, których dotyczy wniosek/inicjatywa

Sprawy gospodarcze i finansowe oraz wsparcie dla przemysłu obronnego.

1.3.Cel(e)

1.3.1.Cel(e) ogólny(e)

Ustanowienie pożyczki reparacyjnej dla Ukrainy i udostępnienie Ukrainie pomocy finansowej i gospodarczej w celu wsparcia Ukrainy w zaspokojeniu jej potrzeb finansowych wynikających w szczególności z rosyjskiej wojny napastniczej i niepłacenia przez Rosję należnych reparacji. Pożyczka reparacyjna zapewnia Ukrainie pomoc finansową i gospodarczą w sposób przewidywalny, ciągły, uporządkowany, elastyczny i terminowy.

1.3.2.Cel(e) szczegółowy(e)

Wspieranie stabilności makrofinansowej w Ukrainie poprzez złagodzenie jej ograniczeń w zakresie finansowania zewnętrznego i wewnętrznego oraz wspieranie potencjału ukraińskiego przemysłu obronnego poprzez współpracę gospodarczą, finansową i techniczną.

1.3.3.Oczekiwane wyniki i wpływ

Należy wskazać, jakie efekty przyniesie wniosek/inicjatywa beneficjentom/grupie docelowej.

Ukraina otrzyma wystarczające i stałe wsparcie finansowe w odpowiedzi na obecną sytuację kryzysową i po jej zakończeniu. Oczekuje się, że pożyczka reparacyjna pomoże zaspokoić potrzeby budżetowe i obronne Ukrainy w najbliższej przyszłości.

1.3.4.Wskaźniki dotyczące realizacji celów

Należy wskazać wskaźniki stosowane do monitorowania postępów i osiągnięć.

Władze Ukrainy będą zobowiązane do regularnego składania sprawozdań z realizacji pomocy przyznanej wcześniej w ramach pożyczki reparacyjnej. Służby Komisji pozostaną w ścisłym kontakcie z platformą koordynacji darczyńców na rzecz Ukrainy, aby korzystać z wiedzy zdobytej w ramach bieżącej działalności prowadzonej przez odpowiednich darczyńców.

W odniesieniu do celu złagodzenia ograniczeń finansowych władze Ukrainy będą zobowiązane do złożenia sprawozdania ze spełnienia uzgodnionych warunków dotyczących polityki przed wypłaceniem kolejnej transzy pomocy makrofinansowej. Po dokonanej w czerwcu 2020 r. ocenie operacyjnej obiegu środków finansowych oraz procedur administracyjnych w Ukrainie służby Komisji kontynuować będą monitorowanie zarządzania finansami publicznymi.

Przewiduje się przedstawienie sprawozdania rocznego na temat wdrażania niniejszego rozporządzenia Parlamentowi Europejskiemu i Radzie. Komisja przeprowadzi ocenę ex post pożyczki reparacyjnej.

1.4.Wniosek/inicjatywa dotyczy:

☒ nowego działania

¨ nowego działania, będącego następstwem projektu pilotażowego/działania przygotowawczego 33

¨ przedłużenia bieżącego działania

¨ połączenia lub przekształcenia co najmniej jednego działania pod kątem innego/nowego działania

1.5.Uzasadnienie wniosku/inicjatywy

1.5.1.Potrzeby, które należy zaspokoić w perspektywie krótko- lub długoterminowej, w tym szczegółowy terminarz przebiegu realizacji inicjatywy

W celu realizacji pożyczki reparacyjnej Komisja zawrze z Ukrainą Umowę w sprawie pożyczki reparacyjnej, w której szczegółowo określone zostaną warunki finansowe pożyczki reparacyjnej.

Komisja zawrze umowę w sprawie gwarancji z każdym państwem członkowskim, która zapewni gwarancję określającą zasady regulujące gwarancję, które będą takie same dla wszystkich państw członkowskich. Takie gwarancje mogą być również udzielane przez państwa trzecie.

Po wprowadzeniu Umowy w sprawie pożyczki reparacyjnej i niezbędnych gwarancji wypłaty z pożyczki reparacyjnej będą uzależnione od przedłożenia i pozytywnej oceny Ukraińskiej strategii finansowej. Ponadto w przypadku pomocy budżetowej Komisja i władze Ukrainy muszą uzgodnić protokół ustaleń. Wypłaty będą następnie uzależnione od odpowiednich warunków zarówno pomocy budżetowej, jak i pomocy na wsparcie potencjału ukraińskiego przemysłu obronnego.

Pożyczką reparacyjną będzie zarządzać Komisja. Zastosowanie mają przepisy szczegółowe dotyczące zapobiegania nadużyciom finansowym oraz innym nieprawidłowościom, zgodne z rozporządzeniem finansowym, w tym stosowne postanowienia dotyczące gwarantowania interesów finansowych Unii określone w umowie ramowej na podstawie rozporządzenia (UE) 2024/792. Komisja i władze ukraińskie uzgodnią protokół ustaleń określający wymogi w zakresie sprawozdawczości.

Przyczyny działania na poziomie unijnym (ex ante): Wniosek ten powstał w odpowiedzi na potrzebę podjęcia wspólnych działań w celu zapewnienia Ukrainie wsparcia na odpowiednią skalę, czego nie można osiągnąć w sposób wystarczający na poziomie państw członkowskich, natomiast można lepiej osiągnąć na poziomie UE. Głównymi tego przyczynami są mechanizmy zdolności fiskalnej i ograniczenia budżetowe na szczeblu krajowym oraz konieczność ścisłej koordynacji celem zmaksymalizowania zakresu i skuteczności wsparcia, przy jednoczesnym ograniczeniu obciążenia zdolności administracyjnych władz ukraińskich, które to zdolności są w obecnej sytuacji wykorzystane do granic możliwości.

Inicjatywa jest częścią celu UE, jakim jest zapewnienie wsparcia Ukrainie, i wzmacnia działania Unii w zakresie wsparcia gospodarczego i obronnego, a także inicjatywy Unii mające na celu koordynację działań wielostronnych.

Oczekiwana wygenerowana unijna wartość dodana (ex post): Oczekiwana unijna wartość dodana, zwłaszcza w porównaniu z innymi instrumentami UE, polega na szybkim wspieraniu stabilności makrofinansowej poprzez złagodzenie zewnętrznych i wewnętrznych ograniczeń Ukrainy w zakresie finansowania oraz na wspieraniu potencjału ukraińskiego przemysłu obronnego – w odpowiednich ramach wymogów sprawozdawczych.

1.5.3.Główne wnioski wyciągnięte z podobnych działań

Poprzednie operacje pomocy makrofinansowej dla Ukrainy podlegają ocenie ex post. Wcześniejsze oceny ex post poprzednich operacji pomocy makrofinansowej dla Ukrainy wykazały, że zasadniczo były one bardzo odpowiednie pod względem celów, budżetu i celów polityki. Miały one kluczowe znaczenie dla wsparcia Ukrainy w rozwiązywaniu problemów z bilansem płatniczym i we wdrażaniu kluczowych reform strukturalnych w celu ustabilizowania gospodarki i poprawy stabilności jej pozycji zewnętrznej. Operacje te umożliwiły uzyskanie oszczędności budżetowych i korzyści finansowych, a także były katalizatorem dodatkowego wsparcia finansowego i pogłębiły zaufanie inwestorów.

1.5.4.Spójność z wieloletnimi ramami finansowymi oraz możliwa synergia z innymi właściwymi instrumentami

Wniosek jest zgodny z pułapami określonymi w wieloletnich ramach finansowych na lata 2021–2027. Pożyczka reparacyjna jest również zgodna z bieżącym udzielaniem wsparcia finansowego Ukrainie za pośrednictwem Mechanizmu współpracy pożyczkowej dla Ukrainy i powiązanych pożyczek dwustronnych G-7 ERA.

Zasoby przeznaczone na pożyczkę reparacyjną będą finansowane z pożyczek za pośrednictwem specjalnej formy instrumentu dłużnego zawartego między Komisją a odpowiednimi instytucjami finansowymi. Pożyczki takie będą gwarantowane przez państwa członkowskie, a potencjalnie również przez państwa trzecie. Biorąc pod uwagę ryzyko finansowe i pokrycie budżetowe, nie należy tworzyć rezerw na wsparcie w formie pożyczek w ramach niniejszego rozporządzenia, aby były one gwarantowane poza pułapami, oraz, na zasadzie odstępstwa od art. 214 ust. 1 rozporządzenia (UE, Euratom) 2024/2509, nie należy ustalać wskaźnika zasilenia rezerw.

1.5.5.Ocena różnych dostępnych możliwości finansowania, w tym zakresu przegrupowania środków

Dzięki wykorzystaniu pożyczek finansowanych z pożyczek zaciąganych w odniesieniu do sald gotówkowych w instytucjach finansowych w Unii, które kumulują się, ponieważ transakcje dotyczące aktywów i rezerw Centralnego Banku Federacji Rosyjskiej nie są dozwolone, operacja ta zwiększa skuteczność reakcji finansowej UE i zapewnia najbardziej opłacalną opcję. Inne opcje, takie jak dotacje od państw członkowskich lub pożyczki zaciągnięte przez Unię wspierane umowami o przyznanie wkładu zawartymi z państwami członkowskimi, wiązałyby się z kosztami budżetowymi dla państw członkowskich.

1.6.Czas trwania wniosku/inicjatywy i jego/jej wpływu finansowego

☒ Ograniczony czas trwania

–☒ od 1.12.2025 r. do 31.12.2030 r., z wyjątkiem wyznaczonej pomocy budżetowej, która jest dostępna do 31.12.2055 r.

– Czas trwania wpływu finansowego: od RRRR r. do RRRR r. w odniesieniu do środków na zobowiązania oraz od RRRR r. do RRRR r. w odniesieniu do środków na płatności.

 Nieograniczony czas trwania

1.7.Planowane metody wykonania budżetu

☒ Bezpośrednie zarządzanie przez Komisję

–☒ w ramach jej służb, w tym za pośrednictwem jej pracowników w delegaturach Unii

– przez agencje wykonawcze

 Zarządzanie dzielone z państwami członkowskimi

 Zarządzanie pośrednie przez przekazanie zadań związanych z wykonaniem budżetu:

– państwom trzecim lub organom przez nie wyznaczonym

– organizacjom międzynarodowym i ich agencjom (wyszczególnić)

– Europejskiemu Bankowi Inwestycyjnemu i Europejskiemu Funduszowi Inwestycyjnemu

– organom, o których mowa w art. 70 i 71 rozporządzenia finansowego

– organom prawa publicznego

– podmiotom podlegającym prawu prywatnemu, które świadczą usługi użyteczności publicznej, w zakresie, w jakim są im zapewnione odpowiednie gwarancje finansowe

– podmiotom podlegającym prawu prywatnemu państwa członkowskiego, którym powierzono realizację partnerstwa publiczno-prywatnego i zapewniono odpowiednie gwarancje finansowe

– podmiotom lub osobom odpowiedzialnym za wykonanie określonych działań w dziedzinie wspólnej polityki zagranicznej i bezpieczeństwa na mocy tytułu V Traktatu o Unii Europejskiej oraz określonym we właściwym podstawowym akcie prawnym

– podmiotom mającym siedzibę w państwie członkowskim, podlegającym prawu prywatnemu państwa członkowskiego lub prawu Unii i kwalifikującym się, zgodnie z przepisami sektorowymi, do powierzenia im wykonywania środków finansowych Unii lub gwarancji budżetowych, w zakresie, w jakim podmioty te są kontrolowane przez podmioty prawa publicznego lub podmioty podlegające prawu prywatnemu świadczące usługi użyteczności publicznej, a także posiadają odpowiednie gwarancje finansowe w formie odpowiedzialności solidarnej organów kontrolnych lub równoważne gwarancje finansowe, które mogą być ograniczone, w odniesieniu do każdego działania, do maksymalnej kwoty wsparcia Unii.

Uwagi

Nie dotyczy

2.ŚRODKI ZARZĄDZANIA

2.1.Zasady nadzoru i sprawozdawczości

Zastosowanie mają obowiązki w zakresie monitorowania i sprawozdawczości na podstawie rozporządzenia (UE, Euratom) 2024/2509.

Monitorowanie działań przez służby Komisji będzie się odbywać w oparciu o realizację pomocy przyznanej wcześniej w ramach pożyczki reparacyjnej.

Ponadto monitorowanie działania będzie uwzględniać konkretne środki, które zostaną uzgodnione z władzami Ukrainy w protokole ustaleń. Komisja zweryfikuje, czy spełnione zostały warunki dotyczące polityki określone w protokole ustaleń. Komisja będzie informować Parlament Europejski i Radę o wynikach tej weryfikacji.

Ponadto monitorowanie działania będzie uwzględniać współpracę z władzami ukraińskimi, w tym odpowiednie wnioski o środki finansowe i zawarte w nich informacje, w odniesieniu do pomocy na wsparcie potencjału ukraińskiego przemysłu obronnego.

Aby zapewnić Parlamentowi Europejskiemu i Radzie możliwość śledzenia wykonania niniejszego rozporządzenia, Komisja powinna regularnie informować te instytucje o rozwoju sytuacji w związku z pomocą Unii dla Ukrainy na podstawie niniejszego rozporządzenia oraz udostępniać im odpowiednie dokumenty.

Komisja powinna regularnie dokonywać przeglądu adekwatności takich wymogów w zakresie sprawozdawczości i monitorowania oraz składać Parlamentowi Europejskiemu i Radzie sprawozdania na ten temat, aby zagwarantować tym samym przejrzystość i rozliczalność.

Do dnia 31 grudnia 2031 r. Komisja przedłoży Parlamentowi Europejskiemu i Radzie sprawozdanie z oceny ex post, zawierające ocenę rezultatów i skuteczności zakończonej pożyczki reparacyjnej udzielonej na podstawie niniejszego rozporządzenia oraz zakresu, w jakim przyczyniła się ona do osiągnięcia celów pomocy.

2.2.System(y) zarządzania i kontroli

2.2.1.Uzasadnienie dla proponowanych metod wykonania budżetu, mechanizmów finansowania wykonania, sposobów dokonywania płatności i strategii kontroli

Działania, które mają być finansowane na podstawie tego wniosku, będą realizowane w ramach zarządzania bezpośredniego przez Komisję. Wsparcie finansowe w ramach pożyczki reparacyjnej zostanie udostępnione przez Komisję, z zastrzeżeniem dostępności gwarancji państw członkowskich. Wypłata środków może być zorganizowana w sposób elastyczny i sprawny w ciągu 2026 r., 2027 r. i później. Aby ułatwić państwom członkowskim zarządzanie płynnością i zapewnić przewidywalność w przypadkach uruchomienia gwarancji, Komisja powinna ustanowić mechanizm płynności.

2.2.2.Informacje dotyczące zidentyfikowanego ryzyka i systemów kontroli wewnętrznej ustanowionych w celu jego ograniczenia

Komisja ma dostęp do informacji, w tym informacji niejawnych, absolutnie niezbędnych do wykonywania zadań powierzonych jej na mocy niniejszego rozporządzenia, w szczególności do celów weryfikacji warunków wypłaty płatności oraz przeprowadzania kontroli, przeglądów, audytów, dochodzeń, sprawozdań, a także kontroli i audytów, o których mowa w art. 20.

Aby chronić interesy finansowe Unii związane z pożyczką reparacyjną, Umowa w sprawie pożyczki reparacyjnej, która ma zostać zawarta między Komisją a władzami ukraińskimi, powinna zawierać postanowienia dostosowane do praw, obowiązków i zobowiązań przewidzianych w umowie ramowej w ramach Instrumentu na rzecz Ukrainy. Ukraina będzie stosować te same systemy zarządzania i kontroli, które zaproponowano w Planie Ukrainy ustanowionym na podstawie rozporządzenia (UE) 2024/792;

Ukraina będzie zobowiązana do składania miesięcznych sprawozdań zawierających informacje na temat wszystkich płatności. Komisja otworzy specjalne konto wyłącznie w celu zarządzania otrzymaną pomocą finansową i gospodarczą na wsparcie potencjału ukraińskiego przemysłu obronnego. Wszystkie płatności w ramach zamówień lub umów, o które wnioskuje się w celu wsparcia potencjału ukraińskiego przemysłu obronnego, będą wypłacane z tego rachunku. Komisji zostaną przyznane prawa do monitorowania tego rachunku.

Ponadto, jeżeli ustalono, że Ukraina dopuściła się nadużyć finansowych, korupcji lub innej nielegalnej działalności w odniesieniu do zarządzania pożyczką reparacyjną, ze szkodą dla interesów finansowych Unii, Unia może zażądać wcześniejszej spłaty pożyczki reparacyjnej.

Aby przeciwdziałać zagrożeniom związanym z poufnością informacji, informacje niejawne tworzone, przetwarzane, przechowywane, wymieniane lub udostępniane na podstawie niniejszego rozporządzenia powinny być chronione zgodnie z przepisami bezpieczeństwa określonymi w decyzji Komisji (UE, Euratom) 2015/444 lub w umowie między państwami członkowskimi Unii Europejskiej, zebranymi w Radzie, w sprawie ochrony informacji niejawnych wymienianych w interesie Unii Europejskiej, stosownie do przypadku. Komisja powinna korzystać z zabezpieczonego systemu wymiany w celu ułatwienia wymiany informacji niejawnych i informacji szczególnie chronionych między Komisją a Ukrainą i, w stosownych przypadkach, państwami członkowskimi.

Komisja powinna korzystać z zabezpieczonego systemu wymiany w celu ułatwienia wymiany informacji niejawnych i informacji szczególnie chronionych między Komisją a Ukrainą i, w stosownych przypadkach, państwami członkowskimi.

2.2.3. Oszacowanie i uzasadnienie efektywności kosztowej kontroli (relacja kosztów kontroli do wartości zarządzanych funduszy powiązanych) oraz ocena prawdopodobnego ryzyka błędu (przy płatności i przy zamykaniu)

Dzięki istniejącym systemom kontroli faktyczny poziom błędu w przypadku płatności w ramach pomocy makrofinansowej wynosił jak dotąd 0 %. Nie są znane przypadki nadużyć finansowych, korupcji lub niezgodnych z prawem działań. Operacje mają jasną logikę interwencji, która umożliwia Komisji ocenę ich skutków. Kontrole te umożliwiają potwierdzenie pewności oraz realizację celów i priorytetów politycznych.

Środki zapobiegania nadużyciom finansowym i nieprawidłowościom

Umowa w sprawie pożyczki reparacyjnej, która ma zostać zawarta między Komisją a władzami Ukrainy, będzie wymagała od Ukrainy stosowania tych samych systemów zarządzania i kontroli, jakie zaproponowano w Planie Ukrainy ustanowionym na mocy rozporządzenia (UE) 2024/792, który wszedł w życie w dniu 20 czerwca 2024 r., w celu zapewnienia skutecznej ochrony interesów finansowych Unii związanych z pożyczką reparacyjną, przy czym przewidziane zostaną odpowiednie środki w zakresie zapobiegania nadużyciom finansowym, korupcji i wszelkim innym nieprawidłowościom związanym z tą pomocą oraz w zakresie ich zwalczania. Tym samym Komisja, Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF), Europejski Trybunał Obrachunkowy oraz, w stosownych przypadkach, Prokuratura Europejska, w tym osoby trzecie zaangażowane we wdrażanie funduszy Unii zyskają – zgodnie z rozporządzeniem finansowym – niezbędne prawa i dostęp w okresie dostępności pożyczki reparacyjnej i po upływie tego okresu. Ukraina powinna również zgłaszać Komisji nieprawidłowości związane z wykorzystaniem funduszy, zgodnie z procedurami przewidzianymi w umowie ramowej dotyczącej Instrumentu na rzecz Ukrainy.

3.SZACUNKOWY WPŁYW FINANSOWY WNIOSKU/INICJATYWY

3.1.Działy wieloletnich ram finansowych i linie budżetowe po stronie wydatków, na które wniosek/inicjatywa ma wpływ

·Istniejące linie budżetowe

Według działów wieloletnich ram finansowych i linii budżetowych

Dział wieloletnich ram finansowych

Linia budżetowa

Rodzaj środków

Wkład

Numer

Zróżn. / niezróżn. 34

państw EFTA 35

krajów kandydujących i potencjalnych kandydatów 36

innych państw trzecich

pochodzący z pozostałych dochodów przeznaczonych na określony cel

[XX.YY.YY.YY]

Zróżn./ niezróżn.

TAK/ NIE

·Proponowane nowe linie budżetowe

Według działów wieloletnich ram finansowych i linii budżetowych

Dział wieloletnich ram finansowych

Linia budżetowa

Rodzaj środków

Wkład

Numer

Zróżn./ niezróżn.

państw EFTA

krajów kandydujących i potencjalnych kandydatów

innych państw trzecich

pochodzący z pozostałych dochodów przeznaczonych na określony cel

[XX.YY.YY.YY]

Zróżn./ niezróżn.

TAK/ NIE

3.2.Szacunkowy wpływ finansowy wniosku na środki

3.2.1.Podsumowanie szacunkowego wpływu na środki operacyjne

– Wniosek/inicjatywa nie wiąże się z koniecznością wykorzystania środków operacyjnych

– Wniosek/inicjatywa wiąże się z koniecznością wykorzystania środków operacyjnych, jak określono poniżej

3.2.1.1.Środki z uchwalonego budżetu

w mln EUR (do trzech miejsc po przecinku)

Dział wieloletnich ram finansowych

Numer

Dyrekcja Generalna: <…….>							Rok			Rok			Rok				Rok			OGÓŁEM WRF 2021–2027
							2024			2025			2026				2027
Środki operacyjne
Linia budżetowa	Środki na zobowiązania			(1a)																0,000
	Środki na płatności			(2a)																0,000
Linia budżetowa	Środki na zobowiązania			(1b)																0,000
	Środki na płatności			(2b)																0,000
Środki administracyjne finansowane ze środków przydzielonych na określone programy
Linia budżetowa				(3)																0,000
OGÓŁEM środki dla Dyrekcji Generalnej <….>	Środki na zobowiązania			=1a+1b+3			0,000			0,000			0,000				0,000			0,000
	Środki na płatności			=2 a+2b+3			0,000			0,000			0,000				0,000			0,000
								Rok			Rok			Rok		Rok			OGÓŁEM WRF 2021–2027
								2024			2025			2026		2027
OGÓŁEM środki operacyjne		Środki na zobowiązania			(4)			0,000			0,000			0,000		0,000			0,000
		Środki na płatności			(5)			0,000			0,000			0,000		0,000			0,000
OGÓŁEM środki administracyjne finansowane ze środków przydzielonych na określone programy					(6)			0,000			0,000			0,000		0,000			0,000
OGÓŁEM środki na DZIAŁ <….>		Środki na zobowiązania			=4+6			0,000			0,000			0,000		0,000			0,000
wieloletnich ram finansowych		Środki na płatności			=5+6			0,000			0,000			0,000		0,000			0,000
									Rok			Rok			Rok			Rok			OGÓŁEM WRF 2021–2027
									2024			2025			2026			2027
• OGÓŁEM środki operacyjne (wszystkie działy operacyjne)			Środki na zobowiązania			(4)			0,000			0,000			0,000			0,000			0,000
			Środki na płatności			(5)			0,000			0,000			0,000			0,000			0,000
• OGÓŁEM środki administracyjne finansowane ze środków przydzielonych na określone programy (wszystkie działy operacyjne)						(6)			0,000			0,000			0,000			0,000			0,000
OGÓŁEM środki na DZIAŁY od 1 do 6			Środki na zobowiązania			=4+6			0,000			0,000			0,000			0,000			0,000
wieloletnich ram finansowych (kwota referencyjna)			Środki na płatności			=5+6			0,000			0,000			0,000			0,000			0,000

Dział wieloletnich ram finansowych		7	„Wydatki administracyjne”
					Rok	Rok	Rok	Rok	OGÓŁEM WRF 2021–2027
					2024	2025	2026	2027
 Zasoby ludzkie					0,000	0,000	11,554	11,554	23,108
 Pozostałe wydatki administracyjne					0,000	0,000	0,659	0,659	1,318
OGÓŁEM	Środki				0,000	0,000	12,213	12,213	24,426


OGÓŁEM środki na DZIAŁ 7 wieloletnich ram finansowych				(Środki na zobowiązania ogółem = środki na płatności ogółem)	0,000	0,000	12,213	12,213	24,426

w mln EUR (do trzech miejsc po przecinku)

		Rok	Rok	Rok	Rok	OGÓŁEM WRF 2021–2027
		2024	2025	2026	2027
OGÓŁEM środki na DZIAŁY od 1 do 7	Środki na zobowiązania	0,000	0,000	0,000	0,000	0,000
wieloletnich ram finansowych	Środki na płatności	0,000	0,000	0,000	0,000	0,000

3.2.1.2.Środki z zewnętrznych dochodów przeznaczonych na określony cel

w mln EUR (do trzech miejsc po przecinku)

Dział wieloletnich ram finansowych

Numer

Dyrekcja Generalna: <…….>							Rok			Rok			Rok				Rok			OGÓŁEM WRF 2021–2027
							2024			2025			2026				2027
Środki operacyjne
Linia budżetowa	Środki na zobowiązania			(1a)																0,000
	Środki na płatności			(2a)																0,000
Linia budżetowa	Środki na zobowiązania			(1b)																0,000
	Środki na płatności			(2b)																0,000
Środki administracyjne finansowane ze środków przydzielonych na określone programy
Linia budżetowa				(3)																0,000
OGÓŁEM środki dla Dyrekcji Generalnej <….>	Środki na zobowiązania			=1a+1b+3			0,000			0,000			0,000				0,000			0,000
	Środki na płatności			=2 a+2b+3			0,000			0,000			0,000				0,000			0,000
								Rok			Rok			Rok		Rok			OGÓŁEM WRF 2021–2027
								2024			2025			2026		2027
OGÓŁEM środki operacyjne		Środki na zobowiązania			(4)			0,000			0,000			0,000		0,000			0,000
		Środki na płatności			(5)			0,000			0,000			0,000		0,000			0,000
OGÓŁEM środki administracyjne finansowane ze środków przydzielonych na określone programy					(6)			0,000			0,000			0,000		0,000			0,000
OGÓŁEM środki na DZIAŁ <….>		Środki na zobowiązania			=4+6			0,000			0,000			0,000		0,000			0,000
wieloletnich ram finansowych		Środki na płatności			=5+6			0,000			0,000			0,000		0,000			0,000
								Rok			Rok			Rok		Rok			OGÓŁEM WRF 2021–2027
								2024			2025			2026		2027
OGÓŁEM środki operacyjne		Środki na zobowiązania			(4)			0,000			0,000			0,000		0,000			0,000
		Środki na płatności			(5)			0,000			0,000			0,000		0,000			0,000
OGÓŁEM środki administracyjne finansowane ze środków przydzielonych na określone programy					(6)			0,000			0,000			0,000		0,000			0,000
OGÓŁEM środki na DZIAŁ <….>		Środki na zobowiązania			=4+6			0,000			0,000			0,000		0,000			0,000
wieloletnich ram finansowych		Środki na płatności			=5+6			0,000			0,000			0,000		0,000			0,000
									Rok			Rok			Rok			Rok			OGÓŁEM WRF 2021–2027
									2024			2025			2026			2027
• OGÓŁEM środki operacyjne (wszystkie działy operacyjne)			Środki na zobowiązania			(4)			0,000			0,000			0,000			0,000			0,000
			Środki na płatności			(5)			0,000			0,000			0,000			0,000			0,000
• OGÓŁEM środki administracyjne finansowane ze środków przydzielonych na określone programy (wszystkie działy operacyjne)						(6)			0,000			0,000			0,000			0,000			0,000
OGÓŁEM środki na DZIAŁY od 1 do 6			Środki na zobowiązania			=4+6			0,000			0,000			0,000			0,000			0,000
wieloletnich ram finansowych (kwota referencyjna)			Środki na płatności			=5+6			0,000			0,000			0,000			0,000			0,000

Dział wieloletnich ram finansowych

„Wydatki administracyjne”

w mln EUR (do trzech miejsc po przecinku)

Dyrekcja Generalna: <…….>			Rok	Rok	Rok	Rok	OGÓŁEM WRF 2021–2027
			2024	2025	2026	2027
 Zasoby ludzkie			0,000	0,000	11,554	11,554	23,108
 Pozostałe wydatki administracyjne			0,000	0,000	0,659	0,659	1,318
OGÓŁEM DG <….>	Środki		0,000	0,000	12,213	12,213	24,426

OGÓŁEM środki na DZIAŁ 7 wieloletnich ram finansowych		(Środki na zobowiązania ogółem = środki na płatności ogółem)	0,000	0,000	12,213	12,213	24,426

w mln EUR (do trzech miejsc po przecinku)

		Rok	Rok	Rok	Rok	OGÓŁEM WRF 2021–2027
		2024	2025	2026	2027
OGÓŁEM środki na DZIAŁY od 1 do 7	Środki na zobowiązania	0,000	0,000	0,000	0,000	0,000
wieloletnich ram finansowych	Środki na płatności	0,000	0,000	0,000	0,000	0,000

3.2.2.Szacowany produkt finansowany ze środków operacyjnych (nie wypełniać w przypadku agencji zdecentralizowanych)

Środki na zobowiązania w mln EUR (do trzech miejsc po przecinku)

Określić cele i produkty



Rok
2024

Rok
2025

Rok
2026

Rok
2027

Wprowadzić taką liczbę kolumn dla poszczególnych lat, jaka jest niezbędna, by odzwierciedlić cały okres wpływu (por. sekcja 1.6)

OGÓŁEM

PRODUKT

Rodzaj 37

Średni koszt

Liczba

Koszt

Liczba

Koszt

Liczba

Koszt

Liczba

Koszt

Liczba

Koszt

Liczba

Koszt

Liczba

Koszt

Liczba ogółem

Koszt całkowity

CEL SZCZEGÓŁOWY nr 1 38

- Produkt

Cel szczegółowy nr 1 – suma cząstkowa

CEL SZCZEGÓŁOWY nr 2

- Produkt

Cel szczegółowy nr 2 – suma cząstkowa

OGÓŁEM

3.2.3.Podsumowanie szacunkowego wpływu na środki administracyjne

– Wniosek/inicjatywa nie wiąże się z koniecznością wykorzystania środków administracyjnych

– Wniosek/inicjatywa wiąże się z koniecznością wykorzystania środków administracyjnych, jak określono poniżej

3.2.3.1. Środki z uchwalonego budżetu

ZATWIERDZONE ŚRODKI	Rok	Rok	Rok	Rok	OGÓŁEM 2021–2027
	2024	2025	2026	2027
DZIAŁ 7
Zasoby ludzkie	0,000	0,000	11,554	11,554	23,108
Pozostałe wydatki administracyjne	0,000	0,000	0,659	0,659	1,318
Suma cząstkowa DZIAŁU 7	0,000	0,000	12,213	12,213	24,426
Poza DZIAŁEM 7
Zasoby ludzkie	0,000	0,000	0,000	0,000	0,000
Pozostałe wydatki o charakterze administracyjnym	0,000	0,000	0,000	0,000	0,000
Suma cząstkowa poza DZIAŁEM 7	0,000	0,000	0,000	0,000	0,000

OGÓŁEM	0,000	0,000	12,213	12,213	24,426

3.2.3.2.Środki z zewnętrznych dochodów przeznaczonych na określony cel

ZEWNĘTRZNE DOCHODY PRZEZNACZONE NA OKREŚLONY CEL	Rok	Rok	Rok	Rok	OGÓŁEM 2021–2027
	2024	2025	2026	2027
DZIAŁ 7
Zasoby ludzkie	0,000	0,000	0,000	0,000	0,000
Pozostałe wydatki administracyjne	0,000	0,000	0,000	0,000	0,000
Suma cząstkowa DZIAŁU 7	0,000	0,000	0,000	0,000	0,000
Poza DZIAŁEM 7
Zasoby ludzkie	0,000	0,000	0,000	0,000	0,000
Pozostałe wydatki o charakterze administracyjnym	0,000	0,000	0,000	0,000	0,000
Suma cząstkowa poza DZIAŁEM 7	0,000	0,000	0,000	0,000	0,000

OGÓŁEM	0,000	0,000	0,000	0,000	0,000

3.2.3.3.Ogółem środki

OGÓŁEM ZATWIERDZONE ŚRODKI + ZEWNĘTRZNE DOCHODY PRZEZNACZONE NA OKREŚLONY CEL	Rok	Rok	Rok	Rok	OGÓŁEM 2021–2027
	2024	2025	2026	2027
DZIAŁ 7
Zasoby ludzkie	0,000	0,000	11,554	11,554	23,108
Pozostałe wydatki administracyjne	0,000	0,000	0,659	0,659	1,318
Suma cząstkowa DZIAŁU 7	0,000	0,000	12,213	12,213	24,426
Poza DZIAŁEM 7
Zasoby ludzkie	0,000	0,000	0,000	0,000	0,000
Pozostałe wydatki o charakterze administracyjnym	0,000	0,000	0,000	0,000	0,000
Suma cząstkowa poza DZIAŁEM 7	0,000	0,000	0,000	0,000	0,000

OGÓŁEM	0,000	0,000	12,213	12,213	24,426

3.2.4.Szacowane zapotrzebowanie na zasoby ludzkie

– Wniosek/inicjatywa nie wiąże się z koniecznością wykorzystania zasobów ludzkich

– Wniosek/inicjatywa wiąże się z koniecznością wykorzystania zasobów ludzkich, jak określono poniżej

3.2.4.1.Finansowane z uchwalonego budżetu

Wartości szacunkowe należy wyrazić w ekwiwalentach pełnego czasu pracy (EPC)

ZATWIERDZONE ŚRODKI		Rok	Rok	Rok	Rok
		2024	2025	2026	2027
 Stanowiska przewidziane w planie zatrudnienia (stanowiska urzędników i pracowników zatrudnionych na czas określony)
20 01 02 01 (w centrali i w biurach przedstawicielstw Komisji)		0	0	44	44
20 01 02 03 (w delegaturach UE)		0	0	10	10
01 01 01 01 (pośrednie badania naukowe)		0	0	0	0
01 01 01 11 (bezpośrednie badania naukowe)		0	0	0	0
Inna linia budżetowa (określić)		0	0	0	0
• Personel zewnętrzny (w EPC)
20 02 01 (CA, SNE z globalnej koperty finansowej)		0	0	2	2
20 02 03 (CA, LA, SNE i JPD w delegaturach UE)		0	0	0	0
Linia budżetowa na wsparcie adm. [XX.01.YY.YY]	- w centrali	0	0	0	0
	- w delegaturach UE	0	0	0	0
01 01 01 02 (CA, SNE – pośrednie badania naukowe)		0	0	0	0
01 01 01 12 (CA, SNE – bezpośrednie badania naukowe)		0	0	0	0
Inna linia budżetowa (określić) – dział 7		0	0	0	0
Inna linia budżetowa (określić) – poza działem 7		0	0	0	0
OGÓŁEM		0	0	56	56

3.2.4.2.Finansowane z zewnętrznych dochodów przeznaczonych na określony cel

ZEWNĘTRZNE DOCHODY PRZEZNACZONE NA OKREŚLONY CEL		Rok	Rok	Rok	Rok
		2024	2025	2026	2027
 Stanowiska przewidziane w planie zatrudnienia (stanowiska urzędników i pracowników zatrudnionych na czas określony)
20 01 02 01 (w centrali i w biurach przedstawicielstw Komisji)		0	0	0	0
20 01 02 03 (w delegaturach UE)		0	0	0	0
01 01 01 01 (pośrednie badania naukowe)		0	0	0	0
01 01 01 11 (bezpośrednie badania naukowe)		0	0	0	0
Inna linia budżetowa (określić)		0	0	0	0
• Personel zewnętrzny (w EPC)
20 02 01 (CA, SNE z globalnej koperty finansowej)		0	0	0	0
20 02 03 (CA, LA, SNE i JPD w delegaturach UE)		0	0	0	0
Linia budżetowa na wsparcie adm. [XX.01.YY.YY]	- w centrali	0	0	0	0
	- w delegaturach UE	0	0	0	0
01 01 01 02 (CA, SNE – pośrednie badania naukowe)		0	0	0	0
01 01 01 12 (CA, SNE – bezpośrednie badania naukowe)		0	0	0	0
Inna linia budżetowa (określić) – dział 7		0	0	0	0
Inna linia budżetowa (określić) – poza działem 7		0	0	0	0
OGÓŁEM		0	0	0	0

3.2.4.3.Zapotrzebowanie na zasoby ludzkie ogółem

OGÓŁEM ZATWIERDZONE ŚRODKI + ZEWNĘTRZNE DOCHODY PRZEZNACZONE NA OKREŚLONY CEL		Rok	Rok	Rok	Rok
		2024	2025	2026	2027
 Stanowiska przewidziane w planie zatrudnienia (stanowiska urzędników i pracowników zatrudnionych na czas określony)
20 01 02 01 (w centrali i w biurach przedstawicielstw Komisji)		0	0	44	44
20 01 02 03 (w delegaturach UE)		0	0	10	10
01 01 01 01 (pośrednie badania naukowe)		0	0	0	0
01 01 01 11 (bezpośrednie badania naukowe)		0	0	0	0
Inna linia budżetowa (określić)		0	0	0	0
• Personel zewnętrzny (w EPC)
20 02 01 (CA, SNE z globalnej koperty finansowej)		0	0	2	2
20 02 03 (CA, LA, SNE i JPD w delegaturach UE)		0	0	0	0
Linia budżetowa na wsparcie adm. [XX.01.YY.YY]	- w centrali	0	0	0	0
	- w delegaturach UE	0	0	0	0
01 01 01 02 (CA, SNE – pośrednie badania naukowe)		0	0	0	0
01 01 01 12 (CA, SNE – bezpośrednie badania naukowe)		0	0	0	0
Inna linia budżetowa (określić) – dział 7		0	0	0	0
Inna linia budżetowa (określić) – poza działem 7		0	0	0	0
OGÓŁEM		0	0	56	56

12 stanowisk i 2 EPC będzie pochodzić z przeniesień z ograniczonej puli przeniesień Komisji.

Wdrożenie niniejszego wniosku wymaga 42 dodatkowych stanowisk w stosunku do planu zatrudnienia, przy czym wszystkie te stanowiska mają być finansowane z działu 7 poza stałym personelem. Oświadczenie w tej sprawie zostanie przedstawione w ramach procedury ustawodawczej.

Wszyscy pracownicy będą finansowani w ramach działu 7.

Personel niezbędny do wdrożenia wniosku (w EPC):

	Personel już pracujący w służbach Komisji	Personel dodatkowy*
		Finansowany z działu 7 lub ze środków „Badania naukowe”	Finansowany z linii BA	Finansowany z opłat
Stanowiska w planie zatrudnienia	12 postów	42 postów	Nie dotyczy
Personel zewnętrzny (CA, SNE, INT)	2 CA

Opis zadań do wykonania:

Urzędnicy i pracownicy zatrudnieni na czas określony

54 urzędników i pracowników zatrudnionych na czas określony do pracy nad następującymi kwestiami:

-Grupa programowa/grupa ekspertów/komitet

-Wdrażanie: zadania horyzontalne, wiedza merytoryczna/techniczna dla działów UE i UA

-Ukraińska strategia finansowa

-Prace nad pomocą makrofinansową

-Audyt i kontrola

-Obsługa prawna

-Projektowanie obiegów finansowych

-Zadania w zakresie rachunkowości

-Stabilność marginesu elastyczności:

-Pożyczki krótkoterminowe (na spłatę instytucji finansowych) i zadłużenie długoterminowe

-Wezwania do wpłaty środków, sprawozdawczość rozliczeniowa itp.

-Zarządzanie umowami

Personel zewnętrzny

2 EPC na wsparcie prac nad grupą programową/grupą ekspertów/komitetem

3.2.5.Przegląd szacowanego wpływu na inwestycje związane z technologiami cyfrowymi

Obowiązkowo w tabeli poniżej: szacowany wpływ wniosku/inicjatywy na inwestycje związane z technologiami cyfrowymi.

W wyjątkowych przypadkach, jeżeli wymaga tego realizacja wniosku/inicjatywy, we wskazanym wierszu należy podać środki z działu 7.

Środki z działów 1–6 należy podać w wierszu „Wydatki na IT wynikające z realizacji polityki tytułem programów operacyjnych”. Wydatki te odnoszą się do budżetu operacyjnego na ponowne wykorzystanie / zakup / rozwój platform / narzędzi informatycznych bezpośrednio związanych z realizacją inicjatywy oraz powiązanych z nimi inwestycji (np. licencje, badania, przechowywanie danych). Informacje podane w tej tabeli powinny zgadzać się z informacjami przedstawionymi w sekcji 4 „Wymiar cyfrowy”.

OGÓŁEM środki na IT i technologie cyfrowe	Rok	Rok	Rok	Rok	OGÓŁEM WRF 2021–2027
	2024	2025	2026	2027
DZIAŁ 7
Wydatki na IT (ponoszone przez organizację)	0,000	0,000	0,443	0,443	0,886
Suma cząstkowa DZIAŁU 7	0,000	0,000	0,443	0,443	0,886
Poza DZIAŁEM 7
Wydatki na IT wynikające z realizacji polityki tytułem programów operacyjnych	0,000	0,000	0,000	0,000	0,000
Suma cząstkowa poza DZIAŁEM 7	0,000	0,000	0,000	0,000	0,000

OGÓŁEM	0,000	0,000	0,443	0,443	0,886

3.2.6.Zgodność z obowiązującymi wieloletnimi ramami finansowymi

Wniosek/inicjatywa:

– może zostać w pełni sfinansowany(-a) przez przegrupowanie środków w ramach odpowiedniego działu wieloletnich ram finansowych (WRF)

– wymaga zastosowania nieprzydzielonego marginesu środków w ramach odpowiedniego działu WRF lub zastosowania specjalnych instrumentów zdefiniowanych w rozporządzeniu w sprawie WRF

– wymaga rewizji WRF

3.2.7.Udział osób trzecich w finansowaniu

Wniosek/inicjatywa:

–nie przewiduje współfinansowania ze strony osób trzecich

☒przewiduje współfinansowanie ze strony osób trzecich zgodnie z poniższymi szacunkami: wkłady państw trzecich są możliwe, ale nie są obowiązkowe, ponieważ wniosek opiera się na gwarancjach państw członkowskich.Środki w mln EUR (do trzech miejsc po przecinku)

	Rok 2024	Rok 2025	Rok 2026	Rok 2027	Ogółem
Określić organ współfinansujący
OGÓŁEM środki objęte współfinansowaniem

3.3. Szacunkowy wpływ na dochody

– Wniosek/inicjatywa nie ma wpływu finansowego na dochody

–☒Wniosek/inicjatywa ma wpływ finansowy określony poniżej:

– wpływ na zasoby własne

– wpływ na dochody inne

– Wskazać, czy dochody są przypisane do linii budżetowej po stronie wydatków

w mln EUR (do trzech miejsc po przecinku)

Linia budżetowa po stronie dochodów	Środki zapisane w budżecie na bieżący rok budżetowy	Wpływ wniosku/inicjatywy 39
		Rok 2024	Rok 2025	Rok 2026	Rok 2027
Pozycja 6642 Mechanizm współpracy pożyczkowej dla Ukrainy — Dochody przeznaczone na określony cel

W przypadku wpływu na dochody przeznaczone na określony cel należy wskazać linie budżetowe po stronie wydatków, które ten wpływ obejmie.

Pozostałe uwagi (np. metoda/wzór użyte do obliczenia wpływu na dochody albo inne informacje).

4.Wymiar cyfrowy

4.1.Wymogi cyfrowe

Inicjatywa zapewnia wsparcie państwu trzeciemu i nie ustanawia nowych cyfrowych usług publicznych na szczeblu UE dla osób fizycznych lub prawnych w Unii. Niemniej jednak elementy cyfrowe stanowią wsparcie dla pożyczki reparacyjnej, w przypadku gdy zarządzanie pomocą finansową, wsparcie potencjału przemysłu obronnego i inicjatywy pożyczkowe wymagają wymiany informacji, weryfikacji, przechowywania, a także, w stosownych przypadkach, przekazywania informacji Radzie i Parlamentowi Europejskiemu.

R1 – Cyfrowe procesy finansowania i wdrażania (rozdział V, a w szczególności art. 27)

Opis: przekazywanie sprawozdań, oświadczeń lub dokumentów potwierdzających drogą elektroniczną z wykorzystaniem bezpiecznych kanałów i systemów Komisji w odniesieniu do przepływów pracy, takich jak wnioski, weryfikacja, decyzja wykonawcza lub wypłaty.

Zainteresowane strony: Służby Komisji i Rada; organy będące beneficjentami oraz ESDZ w zakresie monitorowania warunków wstępnych określonych w art. 5.

Procesy: Sprawozdawczość, monitorowanie, zarządzanie finansami, wymiana informacji.

R2 – Zarządzanie wsparciem zdolności obronnych i przemysłowych (rozdział IV, w szczególności art. 16)

Opis: Organy będące beneficjentami muszą przekazywać dokumentację cyfrową wykazującą postępy w zakresie wspieranych zdolności obronnych i przemysłowych zgodnie ze standardowymi wzorami Komisji umożliwiającymi zautomatyzowaną weryfikację.

Zainteresowane strony: Organy będące beneficjentami; służby Komisji.

Procesy: Monitorowanie wdrażania i zatwierdzania zamówień zgodnie z rozporządzeniem.

R3 – Administracja państw członkowskich i potencjalne wkłady gwarancyjne państw trzecich (w szczególności rozdział V art. 25, 26 i 27)

Opis: Państwa członkowskie i kwalifikujące się państwa trzecie, w stosownych przypadkach, przekazują informacje na temat zobowiązań gwarancyjnych i powiązanych danych finansowych za pośrednictwem bezpiecznych kanałów elektronicznych, umożliwiając Komisji prowadzenie aktualnego cyfrowego rejestru wkładów.
Zainteresowane strony: Służby Komisji; państwa członkowskie; potencjalnie wnoszące wkład państwa trzecie.
Procesy: Powiadomienie zarządzanie rejestrami; monitorowanie finansowe.

R4 – Wymiana informacji z Parlamentem Europejskim i Radą, w tym informacji istotnych z punktu widzenia audytu (w szczególności rozdział VI art. 31 i 32)

Opis: W razie potrzeby Komisja musi przekazywać Parlamentowi Europejskiemu i Radzie sprawozdania i informacje szczególnie chronione za pośrednictwem bezpiecznych systemów.
Zainteresowane strony: Służby Komisji; Parlament Europejski Rada; organy będące beneficjentami (wyższy szczebel).
Procesy: sprawozdawczość; wymiana informacji dotyczących audytu; przekazywanie dokumentów niejawnych/wrażliwych.

4.2.Dane

W przypadku R1–R4 dane obejmują dane finansowe, dokumentację wypłat, dane dotyczące zdolności obronnych i przemysłowych, dane dotyczące wkładu z gwarancji oraz inne informacje (w tym potencjalnie wrażliwe/niejawne materiały).

Wymiana danych jest ograniczona do określonego celu, minimalna, interoperacyjna i prowadzona za pośrednictwem istniejących bezpiecznych systemów UE, co pozwala uniknąć powielania gromadzenia danych i jest zgodne z europejską strategią w zakresie danych.

Istniejące zbiory danych Komisji i kanały sprawozdawczości zostaną ponownie wykorzystane, a celem jest, aby dane już przedłożone do wypłaty lub monitorowania nie były ponownie wymagane, zgodnie z zasadą jednorazowości.

Podmioty: Instytucje będące beneficjentami (R1–R2); Państwa członkowskie/państwa trzecie (R3).

Odbiorcy: Służby Komisji; Parlament Europejski i Rada do celów sprawozdawczości (R4).

Uruchomienie: Cykle sprawozdawcze, wnioski o wypłatę środków, powiadomienia o gwarancjach, wymogi dotyczące audytu.

Częstotliwość: Okresowo (np. co miesiąc lub w inny sposób określony w rozporządzeniu) oraz ad hoc w związku z potrzebami finansowymi lub audytowymi.

4.3.Rozwiązania cyfrowe

W odniesieniu do wszystkich odpowiednich wymogów cyfrowych (R1-4) Komisja korzysta z zabezpieczonego systemu wymiany i wzorów danych w celu ułatwienia wymiany informacji niejawnych i informacji szczególnie chronionych między Komisją a Ukrainą oraz, w stosownych przypadkach, z państwami członkowskimi.

Odpowiedzialność: Służby Komisji i organy będące beneficjentami lub państwa członkowskie lub państwa trzecie, w stosownych przypadkach.

SZTUCZNA INTELIGENCJA: Żadna funkcja sztucznej inteligencji nie jest obowiązkowa.

Zgodność: Wszystkie systemy muszą być zgodne z ramami UE dotyczącymi cyberbezpieczeństwa, rozporządzeniem eIDAS, przepisami o ochronie danych oraz przepisami Komisji dotyczącymi postępowania z informacjami niejawnymi.

Nadające się do ponownego wykorzystania: Wszystkie rozwiązania cyfrowe opierają się na istniejącej infrastrukturze Komisji.

4.4.Ocena interoperacyjności

Rozporządzenie wymaga bezpiecznej wymiany informacji niejawnych/wrażliwych, dostępu Komisji do wszystkich danych niezbędnych do wypełniania obowiązków określonych w rozporządzeniu, w tym do weryfikacji i ochrony danych. Planuje się, że wszystkie obowiązki zostaną wypełnione z wykorzystaniem istniejących bezpiecznych systemów Komisji bez luk w interoperacyjności. Wspiera to R1–R4.

4.5.Środki wspierające cyfrowe wdrażanie

Ponieważ Komisja udziela już pomocy państwu beneficjentowi w ramach istniejących ram wsparcia finansowego i operacyjnego, w odniesieniu do R1, R3 i R4 nie są wymagane żadne dodatkowe cyfrowe środki wykonawcze. W odniesieniu do sprawozdawczości w zakresie zdolności obronnych i przemysłowych (R2) Komisja może, na poziomie usług, przedstawić wytyczne i wyjaśnienia dotyczące szablonów cyfrowych i procedur bezpiecznej wymiany w celu zapewnienia gotowości i spójnego stosowania przez zaangażowane strony.

(1) Konkluzje Rady Europejskiej z dnia 27 czerwca 2024 r. Dok. EUCO 15/24.

(2) Oświadczenie ministrów finansów państw grupy G-7, 2025, Kananaskis.

(3) Artykuły Komisji Prawa Międzynarodowego dotyczące odpowiedzialności państw za działania niezgodne z prawem międzynarodowym, 2001.

(4) Decyzja Rady (WPZiB) 2022/335 z dnia 28 lutego 2022 r. w sprawie zmiany decyzji 2014/512/WPZiB dotyczącej środków ograniczających w związku z działaniami Rosji destabilizującymi sytuację na Ukrainie (Dz.U. L 57 z 28.2.2022, s. 4, ELI: http://data.europa.eu/eli/dec/2022/335/oj ).

(5) Decyzja Rady 2014/512/WPZiB z dnia 31 lipca 2014 r. dotycząca środków ograniczających w związku z działaniami Rosji destabilizującymi sytuację na Ukrainie (Dz.U. L 229 z 31.7.2014, s. 13, ELI: http://data.europa.eu/eli/dec/2014/512/oj ).

(6) Decyzja Rady (WPZiB) 2022/395 z dnia 9 marca 2022 r. w sprawie zmiany decyzji 2014/512/WPZiB dotyczącej środków ograniczających w związku z działaniami Rosji destabilizującymi sytuację na Ukrainie (Dz.U. L 81 z 9.3.2022, s. 8, ELI: http://data.europa.eu/eli/dec/2022/395/oj ).

(7) Decyzja Rady (WPZiB) 2024/577 z dnia 12 lutego 2024 r. zmieniająca decyzję 2014/512/WPZiB dotyczącą środków ograniczających w związku z działaniami Rosji destabilizującymi sytuację na Ukrainie (Dz.U. L, 2024/577, 14.2.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/dec/2024/577/oj ).

(8) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/792 z dnia 29 lutego 2024 r. w sprawie ustanowienia Instrumentu na rzecz Ukrainy (Dz.U. L, 2024/792, 29.2.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2024/792/oj ).

(9) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/947 z dnia 9 czerwca 2021 r. ustanawiające Instrument Sąsiedztwa oraz Współpracy Międzynarodowej i Rozwojowej – Globalny Wymiar Europy, zmieniające i uchylające decyzję Parlamentu Europejskiego i Rady nr 466/2014/UE oraz uchylające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/1601 i rozporządzenie Rady (WE, Euratom) nr 480/2009 (Tekst mający znaczenie dla EOG) (Dz.U. L 209 z 14.6.2021, s. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2021/947/2021-06-14 ).

(10) Rozporządzenie Rady (WE) nr 1257/96 z dnia 20 czerwca 1996 r. dotyczące pomocy humanitarnej (Dz.U. L 163 z 2.7.1996, s. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/1996/1257/2019-07-26 ).

(11) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/2773 z dnia 24 października 2024 r. w sprawie ustanowienia Mechanizmu współpracy pożyczkowej dla Ukrainy oraz udzielenia Ukrainie wyjątkowej pomocy makrofinansowej (Dz.U. L, 2024/2773, 28.10.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2024/2773/oj ).

(12) Rozporządzenie Rady (UE) 2025/1106 z dnia 27 maja 2025 r. ustanawiające Instrument na rzecz Zwiększenia Bezpieczeństwa Europy („instrument SAFE”) poprzez Wzmocnienie Europejskiego Przemysłu Obronnego (Dz.U. L, 2025/1106, 28.5.2025, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2025/1106/oj ).

(13) Decyzja Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/313 z dnia 24 lutego 2022 r. w sprawie udzielenia pomocy makrofinansowej Ukrainie (Dz.U. L 55 z 28.2.2022, s. 4, ELI: http://data.europa.eu/eli/dec/2022/313/oj ).

(14) Decyzja Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/1201 z dnia 12 lipca 2022 r. w sprawie udzielenia wyjątkowej pomocy makrofinansowej Ukrainie (Dz.U. L 186 z 13.7.2022, s. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/dec/2022/1201/oj ).

(15) Decyzja Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/1628 z dnia 20 września 2022 r. w sprawie udzielenia wyjątkowej pomocy makrofinansowej Ukrainie, wzmocnienia wspólnego funduszu rezerw w drodze gwarancji państw członkowskich oraz szczególnego tworzenia rezerw na niektóre zobowiązania finansowe związane z Ukrainą gwarantowane na podstawie decyzji nr 466/2014/UE, oraz w sprawie zmiany decyzji (UE) 2022/1201 (Dz.U. L 245 z 22.9.2022, s. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/dec/2022/1628/oj ).

(16) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/2463 z dnia 14 grudnia 2022 r. ustanawiające instrument wsparcia dla Ukrainy na 2023 r. (pomoc makrofinansowa +) (Dz.U. L 322 z 16.12.2022, s. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2022/2463/oj ).

(17) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/792 z dnia 29 lutego 2024 r. w sprawie ustanowienia Instrumentu na rzecz Ukrainy (Dz.U. L, 2024/792, 29.2.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2024/792/oj ).

(18) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/2773 z dnia 24 października 2024 r. w sprawie ustanowienia Mechanizmu współpracy pożyczkowej dla Ukrainy oraz udzielenia Ukrainie wyjątkowej pomocy makrofinansowej (Dz.U. L, 2024/2773, 28.10.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2024/2773/oj ).

(19) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 182/2011 z dnia 16 lutego 2011 r. ustanawiające przepisy i zasady ogólne dotyczące trybu kontroli przez państwa członkowskie wykonywania uprawnień wykonawczych przez Komisję (Dz.U. L 55 z 28.2.2011, s. 13, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2011/182/oj ).

(20) Rozporządzenie Rady (UE) 2025/1106 z dnia 27 maja 2025 r. ustanawiające Instrument na rzecz Zwiększenia Bezpieczeństwa Europy („instrument SAFE”) poprzez Wzmocnienie Europejskiego Przemysłu Obronnego (Dz.U. L, 2025/1106, 28.5.2025, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2025/1106/oj ).

(21) Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/81/WE z dnia 13 lipca 2009 r. w sprawie koordynacji procedur udzielania niektórych zamówień na roboty budowlane, dostawy i usługi przez instytucje lub podmioty zamawiające w dziedzinach obronności i bezpieczeństwa i zmieniająca dyrektywy 2004/17/WE i 2004/18/WE, (Dz.U. L 216 z 20.8.2009, s. 76, ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/2009/81/oj ).

(22) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, Euratom) 2024/2509 z dnia 23 września 2024 r. w sprawie zasad finansowych mających zastosowanie do budżetu ogólnego Unii (Dz.U. L, 2024/2509, 26.9.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2024/2509/oj ).

(23) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/947 z dnia 9 czerwca 2021 r. ustanawiające Instrument Sąsiedztwa oraz Współpracy Międzynarodowej i Rozwojowej – Globalny Wymiar Europy, zmieniające i uchylające decyzję Parlamentu Europejskiego i Rady nr 466/2014/UE oraz uchylające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/1601 i rozporządzenie Rady (WE, Euratom) nr 480/2009 (Tekst mający znaczenie dla EOG) (Dz.U. L 209 z 14.6.2021, s. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2021/947/2021-06-14 ).

(24) Decyzja Rady 2010/427/UE z dnia 26 lipca 2010 r. określająca organizację i zasady funkcjonowania Europejskiej Służby Działań Zewnętrznych (Dz.U. L 201 z 3.8.2010, s. 30, ELI: http://data.europa.eu/eli/dec/2010/427/oj ).

(25) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 575/2013 z dnia 26 czerwca 2013 r. w sprawie wymogów ostrożnościowych dla instytucji kredytowych oraz zmieniające rozporządzenie (UE) nr 648/2012 (Dz.U. L 176 z 27.6.2013, s. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2013/575/oj ).

(26) Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/138/WE z dnia 25 listopada 2009 r. w sprawie podejmowania i prowadzenia działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej (Wypłacalność II) (Dz.U. L 335 z 17.12.2009, s. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/2009/138/oj ).

(27) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 909/2014 z dnia 23 lipca 2014 r. w sprawie usprawnienia rozrachunku papierów wartościowych w Unii Europejskiej i w sprawie centralnych depozytów papierów wartościowych, zmieniające dyrektywy 98/26/WE i 2014/65/UE oraz rozporządzenie (UE) nr 236/2012 (Dz.U. L 257 z 28.8.2014, s. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2014/909/oj ).

(28) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 648/2012 z dnia 4 lipca 2012 r. w sprawie instrumentów pochodnych będących przedmiotem obrotu poza rynkiem regulowanym, kontrahentów centralnych i repozytoriów transakcji (Dz.U. L 201 z 27.7.2012, s. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2012/648/oj ).

(29) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1092 z dnia 18 lipca 2018 r. ustanawiające Europejski program rozwoju przemysłu obronnego mający na celu wspieranie konkurencyjności i zdolności innowacyjnych przemysłu obronnego Unii (Dz.U. L 200 z 7.8.2018, s. 30, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2018/1092/oj ).

(30) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/697 z dnia 29 kwietnia 2021 r. ustanawiające Europejski Fundusz Obronny i uchylające rozporządzenie (UE) 2018/1092 (Dz.U. L 170 z 12.5.2021, s. 149, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2021/697/oj ).

(31) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/1525 z dnia 20 lipca 2023 r. w sprawie wspierania produkcji amunicji (ASAP) (Dz.U. L 185 z 24.7.2023, s. 7, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2023/1525/oj ).

(32) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/2418 z dnia 18 października 2023 r. w sprawie ustanowienia instrumentu na rzecz wzmocnienia europejskiego przemysłu obronnego przez zamówienia realizowane na zasadzie współpracy (EDIRPA) (Dz.U. L, 2023/2418, 26.10.2023, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2023/2418/oj ).

(33) O którym mowa w art. 58 ust. 2 lit. a) lub b) rozporządzenia finansowego.

(34) Środki zróżnicowane/środki niezróżnicowane.

(35) EFTA: Europejskie Stowarzyszenie Wolnego Handlu.

(36) Kraje kandydujące oraz, w stosownych przypadkach, potencjalni kandydaci z Bałkanów Zachodnich.

(37) Produkty odnoszą się do produktów i usług, które mają zostać zapewnione (np. liczba sfinansowanych wymian studentów, liczba kilometrów zbudowanych dróg itp.).

(38) Zgodnie z opisem w sekcji 1.3.2. „Cel(e) szczegółowy(-e)”.

(39) W przypadku tradycyjnych zasobów własnych (opłaty celne, opłaty wyrównawcze od cukru) należy wskazać kwoty netto, tzn. kwoty brutto po odliczeniu 20 % na poczet kosztów poboru.