KOMISJA EUROPEJSKA
Bruksela, dnia 4.6.2025
COM(2025) 301 final/2 DOWNGRADED ON 4.6.2025
2025/0159(NLE)
Wniosek
ROZPORZĄDZENIE RADY
zmieniające rozporządzenie (WE) nr 974/98 w odniesieniu do wprowadzenia euro w Bułgarii
KOMISJA EUROPEJSKA
Bruksela, dnia 4.6.2025
COM(2025) 301 final/2 DOWNGRADED ON 4.6.2025
2025/0159(NLE)
Wniosek
ROZPORZĄDZENIE RADY
zmieniające rozporządzenie (WE) nr 974/98 w odniesieniu do wprowadzenia euro w Bułgarii
UZASADNIENIE
1.KONTEKST WNIOSKU
4 czerwca 2025 r. Komisja przyjęła wniosek w sprawie decyzji Rady podejmowanej zgodnie z art. 140 ust. 2 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej („TFUE”). We wniosku tym stwierdzono, że Bułgaria spełnia warunki konieczne do przyjęcia euro i że proponuje się uchylenie z dniem 1 stycznia 2026 r. derogacji w stosunku do Bułgarii.
W przypadku podjęcia pozytywnej decyzji Rada będzie następnie musiała uchwalić pozostałe środki potrzebne do wprowadzenia euro w Bułgarii.
Rozporządzenie Rady (WE) nr 974/98 w sprawie wprowadzenia euro ( 1 ) reguluje wprowadzenie euro w pierwszej grupie państw członkowskich należących do strefy euro oraz w Grecji ( 2 ). Rozporządzenie to zostało zmienione:
– rozporządzeniem (WE) nr 2169/2005, w celu przygotowania przyszłych rozszerzeń strefy euro;
– rozporządzeniem (WE) nr 1647/2006, w celu uwzględnienia Słowenii (która przyjęła euro 1 stycznia 2007 r.);
– rozporządzeniem (WE) nr 835/2007, w celu uwzględnienia Cypru (który przyjął euro 1 stycznia 2008 r.);
– rozporządzeniem (WE) nr 836/2007, w celu uwzględnienia Malty (która przyjęła euro 1 stycznia 2008 r.);
– rozporządzeniem (WE) nr 693/2008, w celu uwzględnienia Słowacji (która przyjęła euro w styczniu 2009 r.);
– rozporządzeniem (UE) nr 670/2010, w celu uwzględnienia Estonii (która przyjęła euro w styczniu 2011 r.);
– rozporządzeniem (UE) nr 678/2013, w celu uwzględnienia Łotwy (która przyjęła euro w styczniu 2014 r.);
– rozporządzeniem (UE) nr 827/2014, w celu uwzględnienia Litwy (która przyjęła euro w styczniu 2015 r.).
– rozporządzeniem (UE) 2022/1207, w celu uwzględnienia Chorwacji (która przyjęła euro w styczniu 2023 r.).
Aby Bułgaria także mogła zostać uwzględniona w rozporządzeniu (WE) nr 974/98, do wspomnianego rozporządzenia należy dodać odniesienie do tego państwa członkowskiego. W niniejszym wniosku zawarto niezbędne zmiany do powyższego rozporządzenia.
W bułgarskim planie wymiany waluty krajowej na euro określono, że przyjęcie euro jako waluty Bułgarii powinno zbiegać się z wprowadzeniem banknotów i monet euro w Bułgarii.
2.WYNIKI KONSULTACJI Z ZAINTERESOWANYMI STRONAMI ORAZ OCENA SKUTKÓW
W ramach Komitetu Ekonomiczno-Finansowego (KEF), Rady ECOFIN i Eurogrupy regularnie prowadzone są dyskusje z państwami członkowskimi na różne tematy dotyczące wyzwań w zakresie polityki gospodarczej w tych państwach. Obejmują one nieformalne rozmowy na temat kwestii szczególnie istotnych w kontekście przygotowań do ostatecznego wejścia do strefy euro (w tym polityki kursowej).
Rozwój sytuacji gospodarczej w strefie euro i państwach członkowskich jest oceniany w ramach różnych procedur koordynacji i nadzorowania polityki gospodarczej (w szczególności na mocy art. 121 TFUE) oraz w ramach – regularnie prowadzonego przez Komisję – procesu monitorowania i analizy rozwoju sytuacji w danym kraju i całej strefie euro (obejmującego prognozy, regularne serie wydawnicze i informacje przekazywane Komitetowi Ekonomiczno-Finansowemu, Radzie ECOFIN i Eurogrupie). Zgodnie z zasadą proporcjonalności i dotychczasową praktyką nie ma potrzeby przeprowadzenia formalnej oceny skutków.
3.ASPEKTY PRAWNE WNIOSKU
3.1.Podstawa prawna
Podstawę prawną niniejszego wniosku stanowi art. 140 ust. 3 TFUE, umożliwiający podjęcie decyzji o innych środkach potrzebnych do wprowadzenia euro w państwie członkowskim, w stosunku do którego uchylono derogację na mocy art. 140 ust. 2 TFUE.
Rada stanowi jednomyślnie głosami państw członkowskich, których walutą jest euro, oraz danego państwa członkowskiego na wniosek Komisji i po przeprowadzeniu konsultacji z EBC.
3.2.Pomocniczość i proporcjonalność
Niniejszy wniosek wchodzi w zakres wyłącznych kompetencji Unii. Zasada pomocniczości nie ma zatem zastosowania.
Niniejsza inicjatywa nie wykracza poza zakres konieczny do osiągnięcia jej celów, zatem jest zgodna z zasadą proporcjonalności.
3.3.Wybór instrumentu prawnego
Rozporządzenie stanowi właściwy instrument prawny umożliwiający zmianę rozporządzenia Rady (WE) nr 974/98 w sprawie wprowadzenia euro.
4.WPŁYW NA BUDŻET
Wniosek nie ma wpływu na budżet Unii.
5.KOMENTARZ DO POSZCZEGÓLNYCH ARTYKUŁÓW
5.1.Artykuł 1
Zgodnie z art. 1 lit. a) oraz z art. 1a rozporządzenia (WE) nr 974/98 w tabeli zamieszczonej w załączniku do tego rozporządzenia wymieniono uczestniczące państwa członkowskie oraz określono datę przyjęcia euro, datę wymiany pieniądza gotówkowego oraz, w stosownych przypadkach, okres stopniowego wycofywania w odniesieniu do wszystkich tych państw członkowskich.
Zgodnie z art. 1 lit. i) rozporządzenia (WE) nr 974/98 okres stopniowego wycofywania ma zastosowanie wyłącznie w przypadku państw członkowskich, w których data przyjęcia euro pokrywa się z datą wymiany pieniądza gotówkowego. Sytuacja taka nie miała miejsca ani w przypadku jedenastu państw członkowskich, które przyjęły euro 1 stycznia 1999 r., ani w przypadku Grecji, która przyjęła euro 1 stycznia 2001 r.
Data przyjęcia euro i data wymiany pieniądza gotówkowego zbiegły się w Słowenii, na Cyprze, Malcie, w Słowacji, Estonii, na Łotwie, Litwie i w Chorwacji (1 stycznia 2007 r. w przypadku Słowenii, 1 stycznia 2008 r. w przypadku Cypru i Malty, 1 stycznia 2009 r. w przypadku Słowacji, 1 stycznia 2011 r. w przypadku Estonii, 1 stycznia 2014 r. w przypadku Łotwy, 1 stycznia 2015 r. w przypadku Litwy, 1 stycznia 2023 r. w przypadku Chorwacji). Państwa te zdecydowały jednak nie wprowadzać okresu stopniowego wycofywania waluty krajowej.
Także bułgarski plan wymiany waluty krajowej na euro przewiduje, że data przyjęcia euro pokryje się z datą wymiany pieniądza gotówkowego (1 stycznia 2026 r.) i Bułgaria postanowiła nie wprowadzać okresu stopniowego wycofywania waluty krajowej.
W wymienionym artykule dodaje się Bułgarię, a w tabeli zamieszczonej w załączniku do rozporządzenia (WE) nr 974/98 dodaje się następujące odpowiednie dane dotyczące tego państwa członkowskiego, w porządku protokolarnym.
|
Państwo członkowskie |
Data przyjęcia euro |
Data wymiany pieniądza gotówkowego |
Państwo członkowskie korzystające z okresu stopniowego wycofywania |
|
„Bułgaria |
1 stycznia 2026 r. |
1 stycznia 2026 r. |
Nie”. |
5.2.Artykuł 2
Artykuł ten określa datę wejścia w życie rozporządzenia na dzień 1 stycznia 2026 r., zapewniając jego stosowanie zgodnie z ramami czasowymi ustalonymi w innych aktach Rady związanych z przyjęciem euro przez Bułgarię, tzn. z datą uchylenia derogacji i datą wejścia w życie kursu wymiany lewa bułgarskiego, które są takie same.
2025/0159 (NLE)
Wniosek
ROZPORZĄDZENIE RADY
zmieniające rozporządzenie (WE) nr 974/98 w odniesieniu do wprowadzenia euro w Bułgarii
RADA UNII EUROPEJSKIEJ,
uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 140 ust. 3,
uwzględniając wniosek Komisji Europejskiej,
uwzględniając opinię Europejskiego Banku Centralnego ( 3 ),
a także mając na uwadze, co następuje:
(1)Rozporządzenie Rady (WE) nr 974/98 ( 4 ) przewiduje zastąpienie przez euro walut państw członkowskich, które spełniły warunki konieczne do przyjęcia euro z datą, kiedy Wspólnota rozpoczęła trzeci etap unii gospodarczej i walutowej.
(2)Zgodnie z art. 5 Aktu przystąpienia z 2005 r. ( 5 ) od dnia przystąpienia Bułgaria uczestniczy w unii gospodarczej i walutowej jako państwo członkowskie objęte derogacją w rozumieniu art. 139 ust. 1 Traktatu.
(3)Zgodnie z decyzją Rady (UE) 2025/... ( 6 ) Bułgaria spełnia warunki konieczne do przyjęcia euro i należy uchylić ze skutkiem od dnia 1 stycznia 2026 r. derogację dotyczącą Bułgarii.
(4)Wprowadzenie euro w Bułgarii wymaga rozszerzenia na Bułgarię obecnie obowiązujących przepisów dotyczących wprowadzenia euro, które są zawarte w rozporządzeniu (WE) nr 974/98.
(5)W bułgarskim planie wymiany waluty krajowej na euro określono, że banknoty i monety euro powinny stać się prawnym środkiem płatniczym w tym państwie członkowskim z dniem wprowadzenia euro jako waluty. Datą przyjęcia euro i datą wymiany pieniądza gotówkowego powinien zatem być dzień 1 stycznia 2026 r. Okres stopniowego wycofywania waluty krajowej nie powinien mieć zastosowania.
(6)Należy zatem odpowiednio zmienić rozporządzenie (WE) nr 974/98,
PRZYJMUJE NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE:
Artykuł 1
W załączniku do rozporządzenia (WE) nr 974/98 dodaje się następujący wpis pomiędzy wpisem dotyczącym Belgii i wpisem dotyczącym Niemiec:
|
„Bułgaria |
1 stycznia 2026 r. |
1 stycznia 2026 r. |
Nie”. |
Artykuł 2
Niniejsze rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2026 r.
Niniejsze rozporządzenie wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowane we wszystkich państwach członkowskich.
Sporządzono w Brukseli dnia r.
W imieniu Rady
Przewodniczący