KOMISJA EUROPEJSKA
Bruksela, dnia 30.7.2024
COM(2024) 334 final
2024/0194(NLE)
Wniosek
DECYZJA RADY
w sprawie stanowiska, jakie ma być zajęte w imieniu Unii Europejskiej w ramach komitetu mieszanego ustanowionego na mocy Umowy zawartej pomiędzy Europejską Wspólnotą Gospodarczą a Konfederacją Szwajcarską, w odniesieniu do ustanowienia ogólnych wymogów dotyczących dowodów pochodzenia wystawianych w formie elektronicznej zgodnie z art. 17 ust. 4 dodatku A do protokołu 3 do tej umowy
UZASADNIENIE
1.Przedmiot wniosku
Niniejszy wniosek dotyczy decyzji określającej stanowisko, jakie należy zająć w imieniu Unii w ramach komitetu mieszanego umowy między UE a Szwajcarią w związku z planowanym przyjęciem decyzji ustanawiającej ogólne wymogi dotyczące dowodów pochodzenia wystawianych w formie elektronicznej.
2.Kontekst wniosku
2.1.Umowa zawarta pomiędzy Europejską Wspólnotą Gospodarczą a Konfederacją Szwajcarską
Umowa zawarta pomiędzy Europejską Wspólnotą Gospodarczą a Konfederacją Szwajcarską 1 („umowa”) ma na celu propagowanie harmonijnego rozwoju stosunków gospodarczych między stronami poprzez poszerzanie wzajemnej wymiany handlowej. Umowa weszła w życie w dniu 1 kwietnia 1973 r.
2.2.Komitet mieszany
Komitet mieszany ustanowiony zgodnie z postanowieniami art. 29 umowy może wydawać zalecenia i podejmować decyzje. Komitet mieszany podejmuje decyzje i formułuje zalecenia w drodze porozumienia między obiema Stronami.
2.3.Planowany akt komitetu mieszanego
Komitet mieszany ma przyjąć – na następnym posiedzeniu lub w drodze wymiany listów – decyzję ustanawiającą ogólne wymogi dotyczące dowodów pochodzenia wystawianych w formie elektronicznej („planowany akt”).
3.Stanowisko, jakie ma być zajęte w imieniu Unii
Podczas pierwszego posiedzenia technicznego dotyczącego przejściowych reguł pochodzenia, które odbyło się w Brukseli 5 lutego 2020 r., większość umawiających się stron Regionalnej konwencji w sprawie paneurośródziemnomorskich preferencyjnych reguł pochodzenia („konwencja”) 2 uzgodniła, aby do czasu przyjęcia zmienionych reguł konwencji 3 stosować te reguły („przejściowe reguły pochodzenia”) na przejściowych zasadach dwustronnych równolegle z regułami konwencji.
Z dniem 1 września 2021 r. weszła w życie sieć dwustronnych protokołów w sprawie reguł pochodzenia między umawiającymi się stronami konwencji. Na podstawie tych protokołów zastosowanie mają – również między UE a Szwajcarią – reguły przejściowe.
Celem przejściowych reguł pochodzenia jest wprowadzenie bardziej złagodzonych reguł ułatwiających uzyskiwanie przez towary preferencyjnego statusu pochodzenia, a także umożliwienie stosowania dowodów pochodzenia wystawianych w formie elektronicznej lub przedkładanych drogą elektroniczną.
UE i Szwajcaria uzgodniły stosowanie postanowień art. 17 ust. 4 dodatku A do protokołu 3 do umowy w odniesieniu do dowodów pochodzenia wystawianych w formie elektronicznej, w związku z czym należy określić ogólne wymogi.
Na posiedzeniu Wspólnego Komitetu konwencji 7 grudnia 2023 r. umawiające się strony jednomyślnie przyjęły zalecenie Wspólnego Komitetu w sprawie stosowania świadectw elektronicznych w ramach obecnej konwencji. W zaleceniu określono wykaz warunków, których wypełnienie umożliwia zaakceptowanie dowodu pochodzenia w postaci świadectwa przewozowego EUR.1 przez stronę przywozu.
Warunki te są identyczne z warunkami określającymi ogólne wymogi dotyczące dowodów pochodzenia wystawianych w formie elektronicznej w ramach niniejszego wniosku.
Aby zapewnić jednolite stosowanie postanowień dotyczących dowodów pochodzenia w formie świadectw przewozowych wystawianych elektronicznie w Unii Europejskiej, Komisja przewiduje ustanowienie elektronicznego systemu służącego do składania wniosków o wystawienie świadectw przewozowych w formie elektronicznej, wystawiania tych świadectw, a także przechowywania i wymiany informacji między organami celnymi państw członkowskich oraz z umawiającymi się stronami konwencji. Elektroniczny system świadectw stanowiących dowody pochodzenia (unijny system e-PoC) należy ustanowić zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 i przepisami wykonawczymi do tego rozporządzenia.
Rada powinna określić stanowisko, które UE ma zająć w komitecie mieszanym.
Proponowane ramy mają charakter techniczny, odnoszą się do obecnie obowiązujących przejściowych reguł pochodzenia między stronami i nie zmieniają istoty protokołu w sprawie reguł pochodzenia. W związku z tym nie ma potrzeby przeprowadzenia oceny skutków.
4.Podstawa prawna
4.1.Proceduralna podstawa prawna
4.1.1.Zasady
Art. 218 ust. 9 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE) określa tryb przyjmowania decyzji ustalających „stanowiska, które mają być zajęte w imieniu Unii w ramach organu utworzonego przez umowę, gdy organ ten ma przyjąć akty mające skutki prawne, z wyjątkiem aktów uzupełniających lub zmieniających ramy instytucjonalne umowy”.
Pojęcie „akty mające skutki prawne” obejmuje akty, które mają skutki prawne na mocy przepisów prawa międzynarodowego dotyczących danego organu. Obejmuje ono ponadto instrumenty, które nie są wiążące na mocy prawa międzynarodowego, ale mogą „w sposób decydujący wywrzeć wpływ na treść przepisów przyjętych przez prawodawcę Unii” 4 .
4.1.2.Zastosowanie w niniejszej sprawie
Komitet mieszany jest organem utworzonym na mocy umowy, a mianowicie Umowy zawartej między Europejską Wspólnotą Gospodarczą a Konfederacją Szwajcarską.
Akt, który ma przyjąć komitet mieszany, stanowi akt mający skutki prawne.
Planowany akt nie uzupełnia ani nie zmienia ram instytucjonalnych umowy.
W związku z tym proceduralną podstawą prawną proponowanej decyzji jest art. 218 ust. 9 TFUE.
4.2.Materialna podstawa prawna
4.2.1.Zasady
Materialna podstawa prawna decyzji przyjętej w trybie art. 218 ust. 9 TFUE jest uzależniona głównie od celu i treści planowanego aktu, którego dotyczy stanowisko, jakie ma być zajęte w imieniu Unii. Jeżeli planowany akt ma dwojaki cel lub dwa elementy składowe, a jeden z tych celów lub elementów da się określić jako główny, zaś drugi ma jedynie poboczny charakter, decyzja przyjęta w trybie art. 218 ust. 9 TFUE musi mieć jedną materialną podstawę prawną, a mianowicie podstawę, której wymaga główny lub dominujący cel lub element składowy.
4.2.2.Zastosowanie w niniejszej sprawie
Główny cel i treść planowanego aktu odnoszą się do wspólnej polityki handlowej.
Materialną podstawą prawną proponowanej decyzji jest zatem art. 207 ust. 4 akapit pierwszy TFUE.
4.3.Podsumowanie
Podstawą prawną proponowanej decyzji powinien być art. 207 ust. 4 akapit pierwszy w związku z art. 218 ust. 9 TFUE.
5.Wpływ na budżet
Ogólne wymogi dotyczące dowodów pochodzenia wystawianych w formie elektronicznej nie mają wymiernego wpływu na budżet UE, ponieważ ich zakres dotyczy przede wszystkim ułatwień w handlu i ugruntowania nowoczesnych praktyk w działaniach organów celnych. Przewidują one uproszczenia w obszarach, które pozostają w gestii władz, jednocześnie nie wpływając na istotę reguł uzyskiwania przez towary preferencyjnego statusu pochodzenia. Stosowanie dowodów pochodzenia wystawianych w formie elektronicznej zwiększa skuteczność kontroli celnych i zmniejsza ryzyko oszustw poprzez wprowadzenie bezpiecznego środowiska wystawiania i weryfikacji dowodów pochodzenia.
6.Publikacja planowanego aktu
Ponieważ akt komitetu mieszanego uzupełni protokół 3 do Umowy zawartej pomiędzy Europejską Wspólnotą Gospodarczą a Konfederacją Szwajcarską, po przyjęciu należy go opublikować w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
2024/0194 (NLE)
Wniosek
DECYZJA RADY
w sprawie stanowiska, jakie ma być zajęte w imieniu Unii Europejskiej w ramach komitetu mieszanego ustanowionego na mocy Umowy zawartej pomiędzy Europejską Wspólnotą Gospodarczą a Konfederacją Szwajcarską, w odniesieniu do ustanowienia ogólnych wymogów dotyczących dowodów pochodzenia wystawianych w formie elektronicznej zgodnie z art. 17 ust. 4 dodatku A do protokołu 3 do tej umowy
RADA UNII EUROPEJSKIEJ,
uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 207 ust. 4 akapit pierwszy w związku z jego art. 218 ust. 9,
uwzględniając wniosek Komisji Europejskiej,
a także mając na uwadze, co następuje:
(1)Umowa zawarta pomiędzy Europejską Wspólnotą Gospodarczą a Konfederacją Szwajcarską (zwana dalej „umową”) została zawarta przez Unię na mocy rozporządzenia Rady (EWG) nr 2840/72 5 i weszła w życie w dniu 1 stycznia 1973 r.
(2)Zgodnie z art. 29 umowy komitet mieszany, ustanowiony zgodnie z postanowieniami art. 29 umowy, może przyjmować decyzje.
(3)Na najbliższym posiedzeniu komitet mieszany ma przyjąć decyzję ustanawiającą ogólne wymogi dotyczące dowodów pochodzenia wystawianych w formie elektronicznej.
(4)Należy ustalić stanowisko, które ma być zajęte w imieniu Unii w ramach komitetu mieszanego, gdyż jego decyzja będzie wiążąca dla Unii.
(5)Podczas pierwszego posiedzenia technicznego dotyczącego przejściowych reguł pochodzenia, które odbyło się w Brukseli 5 lutego 2020 r., większość umawiających się stron Regionalnej konwencji w sprawie paneurośródziemnomorskich preferencyjnych reguł pochodzenia („konwencja”) 6 uzgodniła, aby do czasu przyjęcia zmienionych reguł konwencji 7 stosować te reguły („przejściowe reguły pochodzenia”) na przejściowych zasadach dwustronnych równolegle z regułami konwencji.
(6)Stosowanie przejściowych reguł pochodzenia zapewnia dostosowanie przepływów handlowych i praktyk celnych do czasu wejścia w życie w dniu 1 stycznia 2025 r. zmienionych reguł konwencji, na których opierają się przejściowe reguły pochodzenia.
(7)Od dnia 1 września 2021 r. między kilkoma umawiającymi się stronami konwencji obowiązuje sieć dwustronnych protokołów w sprawie reguł pochodzenia 8 , na podstawie których, do czasu wejścia w życie zmiany konwencji, zastosowanie mają przejściowe reguły pochodzenia 9 .
(8)Dwa główne cele przejściowych reguł pochodzenia 10 to wprowadzenie bardziej złagodzonych reguł ułatwiających uzyskiwanie przez towary preferencyjnego statusu pochodzenia oraz umożliwienie korzystania z dowodów pochodzenia wystawianych w formie elektronicznej lub przedkładanych drogą elektroniczną.
(9)UE i Szwajcaria uzgodniły stosowanie postanowień art. 17 ust. 4 dodatku A do protokołu 3 do umowy w odniesieniu do dowodów pochodzenia wystawianych w formie elektronicznej. Należy w związku z tym określić ogólne wymogi,
PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ:
Artykuł 1
Stanowisko, jakie ma być zajęte w imieniu Unii w ramach komitetu mieszanego, opiera się na projekcie aktu komitetu mieszanego załączonym do niniejszej decyzji.
Artykuł 2
Niniejsza decyzja skierowana jest do Komisji.
Sporządzono w Brukseli dnia r.
W imieniu Rady
Przewodniczący
KOMISJA EUROPEJSKA
Bruksela, dnia 30.7.2024
COM(2024) 334 final
ZAŁĄCZNIK
do
wniosku dotyczącego decyzji Rady
w sprawie stanowiska, jakie ma być zajęte w imieniu Unii Europejskiej w ramach komitetu mieszanego ustanowionego na mocy Umowy zawartej pomiędzy Europejską Wspólnotą Gospodarczą a Konfederacją Szwajcarską, w odniesieniu do ustanowienia ogólnych wymogów dotyczących dowodów pochodzenia wystawianych w formie elektronicznej zgodnie z art. 17 ust. 4 dodatku A do protokołu 3 do tej umowy
ZAŁĄCZNIK
[Projekt] DECYZJA NR … KOMITETU MIESZANEGO UE-SZWAJCARIA
z dnia XX XX 202[X] r.
ustanawiająca ogólne wymogi dotyczące dowodów pochodzenia wystawianych w formie elektronicznej zgodnie z art. 17 ust. 4 dodatku A do protokołu 3 do Umowy zawartej pomiędzy Europejską Wspólnotą Gospodarczą a Konfederacją Szwajcarską
KOMITET MIESZANY UE–SZWAJCARIA,
uwzględniając Umowę zawartą pomiędzy Europejską Wspólnotą Gospodarczą a Konfederacją Szwajcarską 1 („umowa”) z dnia 22 lipca 1972 r., w szczególności jej art. 29,
a także mając na uwadze, co następuje,
(1)Pandemia COVID-19 przyspieszyła potrzebę eliminowania papierowej formy dokumentów celnych w dziedzinie reguł pochodzenia, a zdecydowana większość umawiających się stron Regionalnej konwencji w sprawie paneurośródziemnomorskich preferencyjnych reguł pochodzenia 2 („konwencja”) postanowiła uznawać elektroniczne kopie świadectw przewozowych.
(2)Stosujące umawiające się strony opracowały systemy elektroniczne lub dostosowały istniejące systemy w celu zrównoważenia potrzeby cyfryzacji z wymogami formularza świadectwa przewozowego opisanego w przejściowych regułach pochodzenia 3 (dodatek A do protokołu 3 do umowy).
(3)Biorąc pod uwagę rozwój elektronicznych systemów celnych, Strony uznają, że wskazana jest modernizacja wystawiania, przedkładania i weryfikacji dowodów pochodzenia w postaci świadectw przewozowych.
(4)Weszła już w życie sieć dwustronnych protokołów w sprawie reguł pochodzenia między umawiającymi się stronami konwencji, na podstawie których od dnia 1 września 2021 r. mają zastosowanie przejściowe reguły pochodzenia 4 .
(5)Strony potwierdzają swoje zobowiązanie do kontynuowania dobrych praktyk wprowadzonych na mocy środków nadzwyczajnych podczas pandemii COVID-19, uznają znaczenie wprowadzenia środków elektronicznych i współpracują na rzecz wspólnego systemu opartego na elektronicznych dowodach pochodzenia i elektronicznej współpracy administracyjnej w strefie paneurośródziemnomorskiej („strefa PEM”) 5 .
(6)Strony są zdania, że przejście na stosowanie elektronicznych dowodów pochodzenia i cyfrowa współpraca administracyjna w ramach przejściowych reguł pochodzenia stanowią pierwsze kroki w kierunku pełnej cyfryzacji dowodów pochodzenia w skali całej strefy PEM, szczególnie w świetle zbliżającego się wejścia w życie zmiany konwencji 6 .
(7)Strony zgodnie postanowiły wdrożyć postanowienia art. 17 ust. 4 dodatku A do protokołu 3 do umowy w odniesieniu do dowodów pochodzenia wystawianych w formie elektronicznej, aby możliwe było stosowanie tych postanowień do produktów pochodzących,
PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ:
Artykuł 1
W odniesieniu do art. 17 ust. 4 dodatku A do protokołu 3 do umowy Strony uzgadniają, że dowody pochodzenia, o których mowa w art. 17 ust. 1 lit. a), mogą być wystawiane w formie elektronicznej.
Artykuł 2
Strony uznają świadectwa przewozowe wystawione w formie elektronicznej, gdy są one składane przy przywozie, o ile spełnione są wszystkie następujące warunki:
a) świadectwa przewozowe wystawione w formie elektronicznej mają formę podobną do wzoru określonego w załączniku IV do dodatku A;
b) organy celne Strony wywozu zapewniają zabezpieczony system online dostępny w przeglądarce internetowej, służący do weryfikacji autentyczności świadectw przewozowych wystawionych w formie elektronicznej;
c) świadectwa przewozowe wystawione w formie elektronicznej są opatrzone niepowtarzalnym numerem seryjnym oraz zabezpieczeniami umożliwiającymi ich identyfikację, o ile zabezpieczenia takie są dostępne;
d) data, od której dana Strona rozpoczyna wystawianie świadectw przewozowych w formie elektronicznej, jest określona w ogłoszeniach publikowanych w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej (seria C) oraz zgodnie z własnymi procedurami tej Strony. Świadectwa przewozowe wystawione w formie elektronicznej uznaje się od daty wskazanej w tych ogłoszeniach.
Artykuł 3
Strona może – informując o tym z wyprzedzeniem drugą Stronę – podjąć decyzję o zawieszeniu uznawania świadectw przewozowych wystawianych w formie elektronicznej, jeżeli warunki wymienione w art. 2 nie są spełnione. W ogłoszeniach, o których mowa w art. 2 lit. d), podaje się datę rozpoczęcia zawieszenia.
Artykuł 4
Do celów współpracy administracyjnej zgodnie z art. 34 i 35 dodatku A do protokołu 3 do układu Strony mogą podjąć decyzję o wzajemnej pomocy z wykorzystaniem środków elektronicznych.
Artykuł 5
Powiadomienia o stosowaniu niniejszej decyzji publikuje się w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej (seria C) oraz w urzędowej publikacji Szwajcarii zgodnie z jej własnymi procedurami.
Artykuł 6
Art. 1–5 stosuje się do dnia wejścia w życie porozumienia Stron w sprawie stosowania paneurośródziemnomorskiego środowiska cyfrowego dla dowodów pochodzenia, zawartego z pozostałymi stosującymi Umawiającymi się Stronami, umożliwiającego wystawianie dowodów pochodzenia w formie elektronicznej lub ich przedkładanie drogą elektroniczną.
Artykuł 7
Ponieważ przejściowe reguły pochodzenia przestaną obowiązywać z dniem wejścia w życie zmiany do konwencji, art. 1–6 niniejszej decyzji mają nadal zastosowanie między stronami w ramach konwencji do czasu wejścia w życie decyzji Wspólnego Komitetu konwencji, ustanawiającej ogólne wymogi dotyczące dowodów pochodzenia wystawianych w formie elektronicznej lub przedkładanych drogą elektroniczną.
Artykuł 8
Niniejsza decyzja wchodzi w życie pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym została przyjęta.
Sporządzono w …
W imieniu komitetu mieszanego
Przewodniczący