A.Zasadność działań

Na czym polega problem i dlaczego jest to problem na szczeblu UE?

Niniejsza inicjatywa dotyczy wymuszenia ekonomicznego, które definiuje się jako nacisk wywierany przez państwa spoza UE za pomocą środków wpływających na handel lub inwestycje w celu osiągnięcia konkretnych rezultatów wchodzących w zakres przewidzianej w prawie przestrzeni kształtowania polityki UE lub jej państw członkowskich. Środki wymuszenia stosowane przez państwa trzecie ograniczają legalną przestrzeń polityczną UE lub państwa członkowskiego lub nakładają koszty na korzystanie z niej. UE i jej państwa członkowskie były już narażone na wymuszenie ekonomiczne i są stale zagrożone. Jest mało prawdopodobne, aby takie praktyki wymuszania ustały lub ich intensywność zmniejszyła się.

Co należy osiągnąć?

Cele szczegółowe to ogólne powstrzymanie wymuszania, deeskalacja i zakończenie stosowania środków wymuszenia oraz, w ostateczności, przeciwdziałanie takim środkom. Ogólniej rzecz biorąc, celem jest ochrona przewidzianej w prawie przestrzeni kształtowania polityki UE i jej państw członkowskich.

Na czym polega wartość dodana podjęcia działań na poziomie UE (pomocniczość)?

Planowana reakcja UE wchodzi w zakres wspólnej polityki handlowej. Działanie na szczeblu UE przynosi korzyści, np. odstraszanie i przeciwdziałanie wymuszaniu, których nie można osiągnąć w sposób wystarczający, jeśli w ogóle, na szczeblu państw członkowskich.

B.Rozwiązania

Jakie są różne warianty działań służących osiągnięciu celów? Czy istnieje wariant preferowany?

Preferowanym wariantem jest rozporządzenie ramowe Parlamentu Europejskiego i Rady umożliwiające działanie UE, zgodnie z międzynarodowym prawem publicznym i w oparciu o następujące elementy:

-dwuetapowa reakcja UE: pierwszy etap obejmuje środki nieinterwencyjne, takie jak formalne określenie, czy środek wymuszenia wchodzi w zakres rozporządzenia, oraz podjęcie rozmów z państwem trzecim, zachęcając je do zaprzestania stosowania takiego środka. Jeżeli działania te okażą się nieskuteczne, w ramach ewentualnego drugiego etapu traktowanego jako ostateczność, dostępny będzie szeroki wachlarz możliwych środków przeciwdziałania UE.

-Instrument ten ma zastosowanie do szerokiego zakresu środków wymuszenia, w tym środków wymuszenia jawnego, ukrytego i cichego oraz ich wariantów. Zastosowanie będzie miał jakościowy próg dla działań.

-Proces decyzyjny wchodzi w zakres standardowych ram aktów delegowanych i wykonawczych, a środki umożliwiają szybkie podjęcie działań. Zainteresowane strony powinny mieć możliwość uczestniczenia we wszelkich procesach związanych z korzystaniem z instrumentu.

Jakie są opinie poszczególnych zainteresowanych stron?

Wszystkie kategorie zainteresowanych stron zasadniczo popierają utworzenie nowego instrumentu prawnego. Istnieje silna konwergencja w zakresie:

-głównych wariantów dotyczących jego kształtu, w szczególności potrzeby szerokiego zakresu możliwości podejmowania przez UE działań przeciwko wymuszaniu, przy czym środki przeciwdziałania powinny być stosowane jedynie w ostateczności;

-szerokiego zakresu obejmującego możliwe środki wymuszenia w celu uruchomienia instrumentu;

-zdolności zainteresowanych stron do udziału w korzystaniu z instrumentu oraz

-zwrócenia szczególnej uwagi na ryzyko wyrządzenia dodatkowych szkód.

C.Skutki wdrożenia preferowanego wariantu

Jakie korzyści przyniesie wdrożenie preferowanego wariantu?

Korzyści wynikają z szerokiego zakresu środków wymuszenia, które będą objęte stosowaniem tego instrumentu oraz z szeregu środków reagowania umożliwiających dostosowaną do potrzeb i skuteczną reakcję, ponieważ oba te środki będą odstraszać od wymuszania. Priorytetowe traktowanie rozwiązań nieobejmujących środków przeciwdziałania oraz otwartość UE na rozmowy z danym państwem trzecim również przyniosą korzyści. Szeroki zakres możliwych środków przeciwdziałania, jako ostateczność, pozwala UE na asertywność tam, gdzie jest to konieczne, oraz na odpowiednie dostosowanie reakcji.

Jakie są koszty wdrożenia preferowanego wariantu?

Istnienie instrumentu nie pociągnęłoby za sobą żadnych znaczących kosztów. Jego stosowanie może wiązać się z potencjalnymi zróżnicowanymi kosztami. W zależności od wdrożonych środków mogą powstać koszty dla konkretnych podmiotów gospodarczych z UE powiązanych z danym państwem trzecim w zakresie handlu lub inwestycji. Koszty te zostaną uwzględnione przy opracowywaniu danego środka.

Jakie są skutki dla MŚP i konkurencyjności?

Istnienie instrumentu nie pociągnęłoby za sobą żadnych kosztów. Jak wspomniano powyżej, wykorzystanie instrumentu może wiązać się z potencjalnymi zróżnicowanymi kosztami dla MŚP.

Czy przewiduje się znaczące skutki dla budżetów i administracji krajowych?

Brak istotnego wpływu.

Czy wystąpią inne znaczące skutki?

Efekt odstraszający zawarty w preferowanym wariancie może, w scenariuszu optymistycznym, skutkować niestosowaniem instrumentu lub jego ograniczonym wykorzystaniem.

Proporcjonalność

Preferowany wariant ogranicza reakcję UE do tego, co jest proporcjonalne do skali problemu wymuszenia ekonomicznego, ale w razie potrzeby umożliwia asertywne działanie (przeciwdziałanie).

D.Działania następcze

Kiedy nastąpi przegląd przyjętej polityki?

Przegląd instrumentu nastąpi w rozsądnym terminie po jego przyjęciu.