KOMISJA EUROPEJSKA
Bruksela, dnia 2.12.2020
COM(2020) 712 final
2020/0345(COD)
Wniosek
ROZPORZĄDZENIE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY
w sprawie skomputeryzowanego systemu łączności w zakresie transgranicznych postępowań cywilnych i karnych (system e-CODEX) oraz zmieniające rozporządzenie (UE) 2018/1726
(Tekst mający znaczenie dla EOG)
{SEC(2020) 408 final} - {SWD(2020) 541 final} - {SWD(2020) 542 final}
UZASADNIENIE
1.KONTEKST WNIOSKU
•Przyczyny i cele wniosku
Zapewnienie obywatelom i przedsiębiorstwom skutecznego dostępu do wymiaru sprawiedliwości oraz ułatwianie współpracy sądowej między państwami członkowskimi należą do najważniejszych celów unijnej przestrzeni wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości zapisanych w Traktacie o funkcjonowaniu Unii Europejskiej.
Na przestrzeni ostatnich dziesięciu lat Unia poczyniła znaczne działania na rzecz zapewnienia koordynacji i harmonizacji transgranicznych postępowań sądowych w celu zacieśnienia współpracy sądowej w sprawach cywilnych i karnych. Przyjęto wiele aktów prawnych Unii w celu ułatwienia koordynacji przepisów krajowych dotyczących (i) jurysdykcji krajowej, (ii) uznawania i wykonywania aktów i nakazów sądowych, (iii) transgranicznego doręczania pism sądowych oraz (iv) przeprowadzania dowodu. Ponadto przyjęto dużą liczbę aktów prawnych Unii w celu ustanowienia postępowań sądowych na szczeblu unijnym, takich jak europejski nakaz zapłaty, europejskie postępowanie w sprawie drobnych roszczeń, europejski nakaz zabezpieczenia na rachunku bankowym itp. Skuteczne wdrażanie tych środków jest priorytetem Unii. W tym kontekście rozwój e-sprawiedliwości ma zasadnicze znaczenie dla powodzenia transgranicznych postępowań sądowych, których celem jest poprawa funkcjonowania systemów sądowych państw członkowskich i pomoc w usprawnieniu procedur, zmniejszeniu kosztów i zwiększeniu dostępności.
Dla zapewnienia skutecznych środków komunikacji między stronami i sądami, jak również między organami w różnych państwach członkowskich, kluczowe znaczenie mają narzędzia technologii informacyjnej. W związku z tym Komisja podejmuje nieustanne starania na rzecz poprawy internetowego dostępu do informacji proceduralnych i propaguje stosowanie interaktywnych formularzy udostępnianych za pośrednictwem europejskiego portalu „e-Sprawiedliwość”.
W ramach wieloletniego planu działania na lata 2009–2013 dotyczącego europejskiego e-prawa uruchomiono system elektronicznej wymiany informacji z dziedziny e-sprawiedliwości (e-CODEX, ang. e-Justice Communication via On-line Data Exchange), którego główne cele obejmowały wspieranie transformacji cyfrowej transgranicznych postępowań sądowych i ułatwienie komunikacji między organami sądowymi państw członkowskich.
System e-CODEX ułatwia bezpieczną komunikację w postępowaniach cywilnych i karnych dzięki dostosowanemu do potrzeb rozwiązaniu w zakresie transgranicznej wymiany wiadomości elektronicznych w dziedzinie współpracy sądowej. System e-CODEX składa się z pakietu oprogramowania, które można wykorzystać do utworzenia punktu dostępu na potrzeby bezpiecznej komunikacji. Punkty dostępu wykorzystujące e-CODEX mogą komunikować się z innymi punktami dostępu przez internet za pomocą zestawu wspólnych protokołów, bez udziału systemu centralnego. Każdy z punktów dostępu może być na przykład połączony z krajowym systemem zarządzania sprawami, co umożliwi mu bezpieczną wymianę dokumentów z innymi podobnymi systemami. Jeżeli chodzi o wymianę dokumentów w ramach określonych procedur, w systemie e-CODEX udostępnia się standardowe formularze cyfrowe (nie są one powiązane z treścią, która ma być przekazywana, lecz wyłącznie umożliwiają komunikację), które pozwalają na wymianę informacji między systemami krajowymi.
System e-CODEX został opracowany w latach 2010–2016 przez 21 państw członkowskich przy udziale innych państw trzecich/terytoriów i organizacji. Całkowity koszt opracowania systemu wyniósł około 24 mln EUR, z czego 50 % sfinansowała UE w formie dotacji, a 50 % uczestniczące państwa członkowskie.
Obecnie systemem e-CODEX zarządza konsorcjum złożone z państw członkowskich i innych organizacji, finansowane z dotacji UE. W okresie między zakończeniem funkcjonowania obecnego konsorcjum a przejęciem systemu przez agencję UE trwałość systemu będzie musiał zagwarantować inny podmiot .
Obecnie e-CODEX ułatwia komunikację elektroniczną między obywatelami a sądami oraz między administracjami państw członkowskich w niektórych transgranicznych postępowaniach cywilnych i karnych. Jak dotąd w projektach pilotażowych dotyczących stosowania systemu e-CODEX w różnych procedurach prawnych uczestniczyło 10 państw członkowskich.
System e-CODEX zostanie wykorzystany na potrzeby europejskiego portalu „e-Sprawiedliwość” – umożliwi on obywatelom podpisywanie i przesyłanie drogą elektroniczną do sądów właściwych w państwach członkowskich wniosków o wydanie europejskich nakazów zapłaty oraz o wszczęcie postępowania w sprawie drobnych roszczeń. Ponadto w 2018 r. Komisja zaproponowała przepisy przewidujące obowiązkowy kanał cyfrowy, który mógłby być wykorzystywany do doręczania dokumentów i przeprowadzania dowodów za pomocą zdecentralizowanego systemu informatycznego, który mógłby być oparty na rozwiązaniu interoperacyjnym, takim jak e-CODEX, jako środek przekazu cyfrowego. Te dwa rozporządzenia przyjęto w dniu 25 listopada 2020 r.
Biorąc pod uwagę wsparcie państw członkowskich i ich doświadczenie w stosowaniu systemu w różnych postępowaniach cywilnych i karnych, e-CODEX ma potencjał, by stać się głównym rozwiązaniem cyfrowym umożliwiającym bezpieczne przekazywanie danych elektronicznych w transgranicznych postępowaniach cywilnych i karnych w Unii. W swojej ocenie dotacji na projekt e-CODEX Komisja stwierdziła, że projekt pilotażowy z dziedziny e-sprawiedliwości zapewnił kluczowe elementy składowe umożliwiające bezpieczną i niezawodną wymianę w ramach współpracy sądowej. Ponadto w swoim komunikacie „Digitalisation of justice in the European Union – A toolbox of opportunities” [„Cyfryzacja wymiaru sprawiedliwości w Unii Europejskiej – wachlarz możliwości”], przyjętym wraz z niniejszym wnioskiem, Komisja uznaje e-CODEX za główne narzędzie i złoty standard do celów ustanowienia interoperacyjnej, bezpiecznej i zdecentralizowanej sieci komunikacji między krajowymi systemami informatycznymi w transgranicznych postępowaniach cywilnych i karnych.
Długoterminowa stabilność systemu e-CODEX, jego zwiększone wykorzystanie i zarządzanie operacyjne stanowią dla Unii priorytet. System e-CODEX mógłby zostać wykorzystany w celu umożliwienia skuteczniejszej współpracy sądowej między organami sądowymi w sprawach karnych, co pozwoliłoby zintensyfikować walkę z przestępczością transgraniczną, terroryzmem i cyberprzestępczością. Obejmuje to procedury wzajemnego uznawania w ramach różnych instrumentów oraz inne procedury współpracy sądowej, takie jak te wynikające z konwencji o pomocy prawnej w sprawach karnych pomiędzy państwami członkowskimi Unii Europejskiej, której odpowiednie przepisy zastąpiono europejskim nakazem dochodzeniowym.
Tymczasowe środki na prowadzenie systemu e-CODEX można znaleźć w instrumencie „Łącząc Europę”, programie „Sprawiedliwość” lub ich następcach w ramach kolejnych wieloletnich ram finansowych. Konsorcjum państw członkowskich i innych organizacji, które obecnie zapewnia rozwój informatyczny i utrzymanie oprogramowania e-CODEX, nie zapewni jednak długoterminowego zarządzania operacyjnego systemem. Wykorzystanie tymczasowych dotacji na działania do celów zarządzania systemem nie jest trwałym rozwiązaniem, ani też rozwiązaniem, które mogłoby w przyszłości pozwolić na to, by e-CODEX stał się domyślnym systemem wykorzystywanym w ramach transgranicznych postępowań cywilnych i karnych. Niedawno, dnia 13 października 2020 r., Rada wezwała Komisję do przedstawienia wniosku ustawodawczego z myślą o zapewnieniu trwałości systemu e-CODEX dzięki odpowiedniej strukturze zarządczej i kierowniczej kompatybilnej z eu-LISA, która to struktura będzie przestrzegać niezależności sądów i wymogów konstytucyjnych państw członkowskich, a jednocześnie zapewni odpowiednią reprezentację organów sądowych UE i państw członkowskich, a także najważniejszych zainteresowanych stron. Celem zagwarantowania trwałego, długoterminowego zarządzania operacyjnego systemem e-CODEX niniejszy wniosek służy ustanowieniu stabilnego rozwiązania w zakresie zarządzania systemem, obejmującego przejrzysty proces podejmowania decyzji, zapewniający zaangażowanie państw członkowskich i innych zainteresowanych stron.
Ponadto e-CODEX musi być zarządzany w sposób, który nie podważa niezależności krajowych organów wymiaru sprawiedliwości. Cel ten można osiągnąć poprzez wprowadzenie modelu zarządzania, który zapewnia odpowiednią reprezentację organów sądowych państw członkowskich oraz przydzielenie odrębnego budżetu podmiotowi zarządzającemu systemem.
Ocena skutków wykazała, że najlepszym rozwiązaniem zapewniającym stabilną przyszłość e-CODEX jest przeniesienie go do Agencji Unii Europejskiej ds. Zarządzania Operacyjnego Wielkoskalowymi Systemami Informatycznymi w Przestrzeni Wolności, Bezpieczeństwa i Sprawiedliwości, zwanej eu-LISA, oraz upoważnienie Agencji do zapewnienia zarządzania operacyjnego systemem. Stabilne zarządzanie systemem e-CODEX pozwoli na ustanowienie go jako domyślnego systemu wymiany wiadomości elektronicznych na potrzeby współpracy sądowej na szczeblu UE.
Agencja eu-LISA nie przejmie systemu e-CODEX przed lipcem 2023 r. Przekazanie nie może nastąpić wcześniej ze względu na bieżące istotne zadania powierzone eu-LISA, a mianowicie opracowanie i przyszłe zarządzanie wieloma wielkoskalowymi scentralizowanymi systemami informacyjnymi UE w zakresie bezpieczeństwa, zarządzania granicami i migracją, tj. systemem wjazdu/wyjazdu, europejskim systemem informacji o podróży oraz zezwoleń na podróż (ETIAS) oraz europejskim systemem przekazywania informacji z rejestrów karnych w odniesieniu do obywateli państw trzecich (systemem ECRIS-TCN). Ponadto Agencja jest również odpowiedzialna za modernizację Systemu Informacyjnego Schengen (SIS) oraz wizowego systemu informacyjnego (VIS). Ponadto, zgodnie z rozporządzeniami (UE) 2019/817 i (UE) 2019/818 w sprawie ustanowienia ram interoperacyjności systemów informacyjnych UE, eu-LISA otrzymała zadanie polegające na zapewnieniu technicznej interoperacyjności między tymi systemami.
Termin przejęcia systemu e-CODEX przez eu-LISA jest głównym elementem niniejszego wniosku, którego celem jest zagwarantowanie skutecznego zarządzania systemem e-CODEX. Przejęcie systemu wcześniej niż w lipcu 2023 r. nie byłoby wykonalne.
Jako Agencja odpowiedzialna za zarządzanie operacyjne systemem e-CODEX, eu-LISA musiałaby zapewnić personel i środowisko techniczne niezbędne do realizacji tych zadań. Do dnia 31 grudnia 2022 r. podmiot zarządzający systemem musiałby przedstawić eu-LISA dokument przekazania, zawierający ustalenia dotyczące przekazania systemu e-CODEX (w tym kryteria udanego procesu przekazania i zakończenia, zgodnie z ustaleniami Komisji). Będzie on również musiał przedstawić powiązaną dokumentację, w tym przepisy dotyczące praw własności intelektualnej oraz oprogramowania, które ma zostać przekazane.
Podczas sześciomiesięcznego okresu przejściowego przed przeniesieniem systemu e-CODEX do eu-LISA proces przekazania odbywałby się między podmiotem zarządzającym systemem – konsorcjum państw członkowskich i organizacji zrzeszających prawników praktyków z finansowaniem unijnym – a eu-LISA. Obejmie to przekazanie stabilnej wersji systemu e-CODEX, w tym odpowiedniej wiedzy fachowej, oprogramowania oraz związanej z nim dokumentacji i szablonów cyfrowych. Oprogramowanie, które ma zostać przekazane, obejmuje oprogramowanie łącznika DOMIBUS Connector i oprogramowanie wspierające, natomiast oprogramowanie bramy sieciowej DOMIBUS Gateway, które także stanowi część systemu e-CODEX, będzie nadal zarządzane przez Komisję. Podmiot zarządzający systemem pozostanie odpowiedzialny za zarządzanie systemem e-CODEX, jednak będzie wykonywał wyłącznie czynności naprawcze związane z konserwacją. Powinien on przy tym także wspierać eu-LISA w tworzeniu niezbędnego środowiska technicznego, aby zapewnić właściwe zarządzanie systemem e-CODEX.
Komisja będzie monitorować proces przekazania/przejęcia, aby dopilnować, by podmiot zarządzający systemem wykonywał procedury w sposób prawidłowy, uwzględniając kryteria określone w dokumencie przekazania przedłożonym przez podmiot. Agencja eu-LISA przejmie odpowiedzialność za system e-CODEX wyłącznie pod warunkiem, że Komisja ogłosi, iż proces przekazania/przejęcia zakończył się pomyślnie.
Gdy tylko eu-LISA przejmie odpowiedzialność za system, najwcześniej w dniu 1 lipca 2023 r., będzie musiała zapewnić, na podstawie wymogów technicznych i dotyczących poziomu usług określonych w aktach wykonawczych, aby istniejące oprogramowanie pozostało funkcjonalne w zmieniającym się środowisku technicznym i było dostosowywane do zmieniających się potrzeb użytkowników. Co więcej, eu-LISA będzie musiała utrzymywać lub aktualizować szablony cyfrowe dla poszczególnych rodzajów postępowań, w których stosowany będzie e-CODEX, w celu reagowania na zmiany prawne lub organizacyjne, a także będzie musiała tworzyć nowe szablony dla instrumentów wchodzących w zakres stosowania rozporządzenia, którym wprowadzono e-CODEX. Następnie Komisja dopilnuje, aby szablony te określono w akcie wykonawczym ustanawiającym szczegółowe specyfikacje dotyczące stosowania systemu e-CODEX do takich procedur.
•Spójność z przepisami obowiązującymi w tej dziedzinie polityki
Istnieje wyraźna potrzeba podjęcia większych starań, zarówno na szczeblu europejskim, jak i krajowym, aby zapewnić pełne wykorzystanie technologii cyfrowych przez systemy wymiaru sprawiedliwości do komunikacji między organami oraz z obywatelami i przedsiębiorstwami. Nadal potrzeba wiele pracy w szeregu dziedzin, takich jak: rozwój bezpiecznych kanałów transmisji elektronicznej wewnątrz organów sądowych i innych właściwych organów, wśród prawników praktyków oraz w odpowiednich agencjach i organach UE, jak i pomiędzy tymi podmiotami; dalsza transformacja cyfrowa i integracja krajowych baz danych i rejestrów; transformacja cyfrowa usług sądowych świadczonych na rzecz społeczeństwa; transformacja cyfrowa współpracy sądowej oraz wykorzystanie bezpiecznych i wysokiej jakości technologii porozumiewania się na odległość.
Jednym z ważnych aspektów inicjatyw politycznych w dziedzinie e-sprawiedliwości jest ustanowienie interoperacyjnych narzędzi do komunikacji między systemami informatycznymi organów sądowych w państwach członkowskich. System e-CODEX jest głównym narzędziem odpowiadającym na tę potrzebę, jakie zostało dotychczas opracowane.
Wraz z rozwojem platformy informatycznej do współpracy wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych (systemu cyfrowej wymiany elektronicznego materiału dowodowego), która wykorzystuje e-CODEX jako infrastrukturę komunikacyjną, oraz niedawnym zakończeniem negocjacji dotyczących rozporządzeń w sprawie doręczania dokumentów i przeprowadzania dowodów, rośnie potrzeba zapewnienia trwałego zarządzania systemem e-CODEX.
Niniejszy wniosek jest odpowiedzią na wniosek Rady zawarty w jej konkluzjach z czerwca 2016 r. o usprawnieniu wymiaru sprawiedliwości w sprawach karnych w cyberprzestrzeni, w których zwróciła się ona do Komisji o stworzenie platformy wyposażonej w bezpieczny kanał komunikacyjny na potrzeby cyfrowej wymiany wniosków o udostępnienie elektronicznych materiałów dowodowych i odpowiedzi między właściwymi organami. Po rozważeniu różnych opcji eksperci z państw członkowskich uczestniczący w ustanowieniu platformy doszli do wniosku, że e-CODEX będzie najwłaściwszym systemem do tego rodzaju wymiany elektronicznych materiałów dowodowych. Niniejszy wniosek zapewniłby długoterminowe rozwiązanie w zakresie zarządzania operacyjnego systemem e-CODEX i tym samym zapewniłby utrzymanie wybranego rozwiązania dla platformy wymiany informacji.
Wniosek rozszerza mandat eu-LISA o e-CODEX, który będzie wchodził w zakres jej kompetencji. W celu umożliwienia eu-LISA zarządzania systemem e-CODEX w ramach tego mandatu niniejszy wniosek obejmuje również zmiany w rozporządzeniu ustanawiającym eu-LISA.
•Spójność z innymi politykami Unii
System e‑CODEX jest jednym z kluczowych elementów polityki Komisji w dziedzinie e-sprawiedliwości na rzecz poprawy dostępu do wymiaru sprawiedliwości i jego skuteczności w państwach członkowskich; uwzględniono go także w planie działania na lata 2019–2023 dotyczącym e-sprawiedliwości. Został również potwierdzony jako główne narzędzie bezpiecznej komunikacji cyfrowej w transgranicznych postępowaniach sądowych w komunikacie Komisji „Cyfryzacja wymiaru sprawiedliwości w Unii Europejskiej – wachlarz możliwości”. W kontekście jednolitego rynku cyfrowego, którego celem jest zapewnienie szybkiej, bezpiecznej i godnej zaufania infrastruktury i usług, rozwiązania w zakresie promowania e-sprawiedliwości były częścią planu działania na rzecz administracji elektronicznej z 2016 r. Europejski portal „e-Sprawiedliwość” jest punktem kompleksowej obsługi w zakresie informacji sądowych w UE i oferuje obywatelom możliwość występowania z drobnymi roszczeniami i wnioskami o wydanie europejskich nakazów zapłaty drogą elektroniczną, za pomocą systemu e-CODEX, w państwach członkowskich, w których dopuszcza się przekazywanie informacji drogą elektroniczną.
System e-CODEX stanowi element infrastruktury usług cyfrowych w dziedzinie e-sprawiedliwości w ramach instrumentu „Łącząc Europę”.
Ponadto Komisja wykorzystała i utrzymała jeden z elementów systemu e-CODEX jako element składowy modułu eDelivery w ramach instrumentu „Łącząc Europę”, co pokazuje, że jest to system przydatny nie tylko w dziedzinie wymiaru sprawiedliwości, ale także w innych obszarach.
2.PODSTAWA PRAWNA, POMOCNICZOŚĆ I PROPORCJONALNOŚĆ
•Podstawa prawna
Ponieważ system e-CODEX ułatwiłby współpracę sądową zarówno w sprawach cywilnych, jak i karnych, podstawą prawną systemu jest połączenie art. 81 i 82 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej. W szczególności system e-CODEX ułatwia dostęp do wymiaru sprawiedliwości w sprawach cywilnych zgodnie z art. 81 ust. 2. W sprawach karnych art. 82 ust. 1 stanowi podstawę prawną prawa UE do działania w dziedzinie współpracy sądowej z myślą o ułatwieniu współpracy między organami sądowymi lub równoważnymi organami państw członkowskich w ramach ścigania karnego i wykonywania orzeczeń.
•Pomocniczość
Mechanizm bezpiecznej wymiany informacji w transgranicznych postępowaniach sądowych można najskuteczniej stworzyć na szczeblu UE. W przypadku braku działań ze strony UE istnieje duże prawdopodobieństwo, że państwa członkowskie opracują systemy krajowe bez uwzględnienia możliwości zapewnienia interoperacyjności między nimi. Chociaż zarządzanie operacyjne na szczeblu UE wiąże się z kosztami, jest to najlepszy sposób na stworzenie interoperacyjnego systemu łączności transgranicznej między właściwymi organami, a zatem najlepszy sposób na osiągnięcie celu ogólnego, tj. utworzenia wspólnego obszaru bezpieczeństwa i sprawiedliwości, który działa jeszcze skuteczniej.
Ustanowienie wspólnego systemu cyfrowej wymiany transgranicznej na szczeblu UE zapewni gotowe rozwiązanie, które będzie można wykorzystywać w różnych procedurach prawnych, zapewniając jednocześnie interoperacyjność systemów krajowych. Taki system jest bardziej skuteczny niż funkcjonowanie różnych systemów na szczeblu krajowym, które niekoniecznie umożliwiałyby łączność transgraniczną między państwami członkowskimi. Ponadto posiadanie wspólnego systemu na szczeblu UE przyniesie korzyści skali, ponieważ UE będzie musiała zarządzać tylko jednym rozwiązaniem informatycznym służącym do bezpiecznej łączności transgranicznej w obszarze sprawiedliwości. Wniesie on również wartość dodaną dla państw członkowskich, ponieważ oczekuje się, że koszty cyfryzacji ich procedur transgranicznych zmniejszą się, stając się mniejszą przeszkodą dla współpracy.
•Proporcjonalność
Zapewnienie stałego zarządzania operacyjnego systemem e-CODEX na szczeblu UE jest proporcjonalnym sposobem promowania łączności transgranicznej w obszarze sprawiedliwości. Powierzając eu-LISA zarządzanie operacyjne systemem, można uzyskać odpowiedni zwrot z 24 mln EUR zainwestowanych w opracowanie systemu. Utrzymanie tego systemu jest rozwiązaniem mniej kosztownym i mniej złożonym niż opracowanie nowego systemu lub wykorzystanie innych systemów, które nie są dostosowane do potrzeb wymiaru sprawiedliwości.
Przeniesienie zadań związanych z systemem e-CODEX konkretnie do zakresu obowiązków eu-LISA jest najbardziej odpowiednim rozwiązaniem z kilku powodów. Agencja specjalizująca się w zarządzaniu systemami informatycznymi posiadałaby wiedzę ekspercką niezbędną do obsługi systemu e-CODEX. Ponieważ państwa członkowskie są reprezentowane w zarządzie agencji, byłyby brane pod uwagę ich interesy, jak również interesy krajowego sądownictwa. Ponadto w kontekście silnego poparcia państw członkowskich dla rozwiązania uwzględniającego eu-LISA istnieje większe prawdopodobieństwo, że przyjmą one ten system, jeżeli wybrane zostanie rozwiązanie zakładające zarządzanie operacyjne przez eu-LISA.
Unijna agencja zdecentralizowana mogłaby również odpowiadać na zmieniające się potrzeby techniczne państw członkowskich, które korzystają z systemu e-CODEX. Agencja taka zapewniłaby zatem elastyczne rozwiązanie i byłaby w stanie dokonać niezbędnych zmian technicznych w systemie e-CODEX.
W związku z nowymi ważnymi zadaniami, które niedawno przydzielono eu-LISA w odniesieniu do systemów EES, ETIAS i ECRIS-TCN, a także w związku z niedawnymi wnioskami dotyczącymi interoperacyjności systemów informacyjnych UE, systemu e-CODEX nie należy przenosić do eu-LISA wcześniej niż w lipcu 2023 r.
•Wybór instrumentu
Komisja przedstawia wniosek w sprawie rozporządzenia jako proponowany instrument prawny mający na celu ustanowienie systemu e-CODEX na szczeblu UE i powierza zarządzanie operacyjne systemem agencji eu-LISA. W tym celu niniejszym wnioskiem zmienia się rozporządzenie (UE) 2018/1726 ustanawiające eu-LISA. Niniejsze rozporządzenie jest bezpośrednio stosowane we wszystkich państwach członkowskich i wiąże w całości. Gwarantuje ono zatem jednolite stosowanie przepisów w całej UE i ich jednoczesne wejście w życie. Zapewnia ono pewność prawa poprzez unikanie rozbieżnych interpretacji w państwach członkowskich, zapobiegając w ten sposób rozdrobnieniu prawnemu.
Dzięki ustanowieniu systemu e-CODEX przyjęcie rozporządzenia przyczyni się do powszechniejszego wdrażania systemu e-CODEX przez większą liczbę państw członkowskich w odniesieniu do procedur, w których system ten już jest stosowany, jak również do procedur, które będą stosowane w przyszłości.
3.WYNIKI OCEN EX POST, KONSULTACJI Z ZAINTERESOWANYMI STRONAMI I OCEN SKUTKÓW
•Oceny ex post/oceny adekwatności obowiązującego prawodawstwa
Sprawozdanie dotyczące stosowania rozporządzenia (WE) nr 1896/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającego postępowanie w sprawie europejskiego nakazu zapłaty obejmuje dane dotyczące liczby nakazów zapłaty w UE oraz czasu trwania postępowań. Dane te wykorzystano w ocenie skutków w celu oszacowania potencjalnych oszczędności wynikających ze stosowania systemu e-CODEX do przedkładania europejskich nakazów zapłaty.
•Konsultacje z zainteresowanymi stronami
Konsorcjum e-CODEX przeprowadziło konsultacje z przedstawicielami wszystkich głównych zawodów prawniczych w sprawie możliwości przekazania zarządzania operacyjnego systemem e-CODEX stałemu podmiotowi. W ramach dyskusji przygotowawczej prowadzonej na forum Rady od 2014 r. zebrano szczegółowe informacje zwrotne od Rady Izb Adwokackich i Stowarzyszeń Prawniczych Unii Europejskiej (CCBE), Rady Notariatów Unii Europejskiej (CNUE), Europejskiej Izby Komorników Sądowych oraz Europejskiego Instytutu Prawa. Ponadto konsorcjum e-CODEX oceniło wykorzystanie systemu e-CODEX w różnych procedurach pilotażowych, rozsyłając kwestionariusze do zainteresowanych stron, w tym do sądów, organizacji konsumenckich i prawników praktyków. Zasadniczo wyniki tej oceny były pozytywne.
Konsorcjum zarządzające systemem e-CODEX prowadziło regularny dialog ze wszystkimi ważnymi zainteresowanymi stronami i wszystkimi państwami członkowskimi za pośrednictwem grupy ekspertów ds. kwestii związanych z systemem e-CODEX, która jest częścią Grupy Roboczej Rady ds. e-Prawa i spotyka się cztery do sześciu razy w roku.
Ponadto w latach 2016 i 2017 w ramach swojego mechanizmu współpracy Grupa Robocza Rady ds. e-Prawa odbyła spotkania, podczas których zainteresowane strony zostały zaproszone do omówienia tematów związanych z e-sprawiedliwością. W porządku obrad tych dwóch spotkań znalazła się kwestia systemu e-CODEX. W latach 2018 i 2019 grupa robocza prowadziła dalsze rozmowy dotyczące systemu e-CODEX.
Dalsze konsultacje zostały przeprowadzone poprzez opublikowanie wstępnej oceny skutków w dniu 17 lipca 2017 r. Respondenci przedstawili uwagi popierające utrzymanie systemu e-CODEX i opowiedzieli się za przekazaniem agencji UE odpowiedzialności za zarządzanie nim. Wśród respondentów znaleźli się prawnicy praktycy, organy państw członkowskich i organizacja międzynarodowa (Haska Konferencja Prawa Prywatnego Międzynarodowego).
•Gromadzenie i wykorzystanie wiedzy eksperckiej
Podczas oceny skutków niniejszego wniosku ustawodawczego wykorzystano badania przeprowadzone przez obecne konsorcjum e-CODEX – w szczególności dotyczące doświadczeń zdobytych podczas stosowania systemu e-CODEX w projektach pilotażowych dotyczących procedur prawnych, takich jak europejskie postępowanie w sprawie drobnych roszczeń lub postępowanie w sprawie europejskiego nakazu zapłaty.
Co więcej, w latach 2016–2017 przeprowadzono zlecone przez Komisję badanie na temat długoterminowej stabilności infrastruktury usług cyfrowych. Badanie to obejmowało infrastrukturę usług cyfrowych w zakresie e-sprawiedliwości, w tym e‑CODEX, a jako najlepsze rozwiązanie służące zapewnieniu trwałości infrastruktury usług cyfrowych zalecono w nim przekazanie zadań agencji regulacyjnej UE.
Ponadto w niedawnym badaniu zleconym przez rząd estoński i przeprowadzonym przez PricewaterhouseCoopers również potwierdzono, że najbardziej realistycznym scenariuszem w perspektywie krótko- i średnioterminowej byłoby zarządzanie systemem e-CODEX w ramach obecnej struktury zarządzania eu-LISA.
•Ocena skutków
Niniejszy wniosek jest poparty oceną skutków przedstawioną w towarzyszącym dokumencie roboczym służb Komisji SWD(2020) 541.
W dniu 13 grudnia 2017 r. na swoim posiedzeniu Rada ds. Kontroli Regulacyjnej dokonała przeglądu projektu oceny skutków i w dniu 15 grudnia 2017 r. przedstawiła swoją opinię (pozytywną z zastrzeżeniami), podając, że sprawozdanie z oceny skutków powinno zostać skorygowane w sposób uwzględniający zalecenia Rady w konkretnych sprawach. Związane były one przede wszystkim z przyszłością systemu e-CODEX; rada stwierdziła, że nie jest wystarczająco jasne, czy wybór agencji przyjmującej został już uzgodniony przez Radę i Komisję. Po drugie, rada uznała, że w sprawozdaniu należy lepiej wyjaśnić, dlaczego stopień wykorzystania systemu e-CODEX jest niski oraz w jaki sposób proponowane rozporządzenie pozwoli na przezwyciężenie istniejących wąskich gardeł. Po trzecie, rada uznała, że porównanie dwóch wariantów hostingu systemu e-CODEX powinno być bardziej wyważone i mniej stronnicze. Komisja zaktualizowała swoją ocenę skutków w celu udzielenia odpowiedzi na te główne uwagi oraz uwzględnienia szeregu innych uwag zgłoszonych przez radę.
W ocenie skutków przeanalizowano kilka wariantów legislacyjnych i nielegislacyjnych. Niektóre warianty zostały odrzucone na wczesnym etapie. Odrzucono na przykład możliwość utworzenia odrębnego podmiotu prawnego, uzasadniając to tym, że takie działanie byłoby nieproporcjonalne w stosunku do ograniczonych zadań, które zostałyby powierzone jednostce. Odrzucono również wariant wykorzystania lub opracowania alternatywnego systemu, co było spowodowane głównie tym, że obecne rozwiązanie dotyczące e-CODEX okazało się bardzo skuteczne i wydajne w procedurach, do których jest już wykorzystywane, a także dlatego, że rozsądnie jest oczekiwać zwrotu z 24 mln EUR zainwestowanych w jego stworzenie. Ponadto rozwiązanie komercyjne wiązałoby się z problemami dotyczącymi długoterminowej stabilności i integralności danych, ponieważ właściciel alternatywnego systemu mógłby teoretycznie mieć dostęp do danych przekazywanych za pośrednictwem tego systemu. Nie można było również rozważyć przekazania systemu e-CODEX państwu członkowskiemu lub konsorcjum państw członkowskich, ponieważ państwa członkowskie wyraźnie odrzuciły tę możliwość. Jak stwierdzono w konkluzjach Rady, preferują one przekazanie odpowiedzialności za zarządzanie operacyjne systemem e-CODEX agencji eu-LISA.
W tej sytuacji ze scenariuszem odniesienia (w ramach którego nie zapewniono by stałego zarządzania operacyjnego, co doprowadziłoby do wygaśnięcia systemu e-CODEX) porównano dwa warianty. Spośród tych dwóch wariantów za najbardziej właściwy uznano możliwość przekazania systemu e-CODEX agencji. Wariant alternatywny – polegający na zapewnieniu przez Komisję zarządzania operacyjnego systemem e-CODEX – uznano za mniej odpowiedni, ponieważ trudniej byłoby zapewnić zaangażowanie państw członkowskich w zarządzanie systemem. Państwa członkowskie uważają, że w zarządzaniu systemem istotne znaczenie ma pełne poszanowanie niezależności krajowych organów wymiaru sprawiedliwości. Agencja mogłaby również stanowić bardziej elastyczne rozwiązanie, umożliwiające lepsze uwzględnianie wkładu zainteresowanych stron. Spośród istniejących agencji tylko eu-LISA posiada odpowiednie doświadczenie w zarządzaniu systemami informatycznymi w obszarze wymiaru sprawiedliwości i spraw wewnętrznych, w związku z czym to jej należy powierzyć zadanie zarządzania systemem e-CODEX.
W ramach oceny skutków stwierdzono, że wykorzystywanie systemu e-CODEX na potrzeby cyfryzacji wymiaru sprawiedliwości przyniosłoby korzyści, ponieważ ułatwiłoby i przyspieszyło transgraniczne postępowania cywilne i karne oraz współpracę sądową. Przyczyniłoby się to do poprawy funkcjonowania jednolitego rynku cyfrowego poprzez zwiększenie skuteczności postępowań transgranicznych oraz miałoby pozytywny wpływ na walkę z przestępczością transgraniczną dzięki ułatwieniu współpracy między właściwymi organami. Wykorzystywanie systemu e-CODEX w transgranicznych postępowaniach cywilnych i karnych mogłoby również przyczynić się do zwiększenia skuteczności sądów krajowych.
Jeżeli chodzi o warianty dotyczące zapewnienia zarządzania operacyjnego systemem e-CODEX w ramach oceny skutków, uznano, że agencja regulacyjna UE – taka jak eu-LISA – ma odpowiednie zdolności w tym zakresie. Agencja będzie mogła dostosować system e-CODEX do potrzeb technicznych państw członkowskich, które korzystają z systemu e-CODEX. Pozwoliłoby to uniknąć wszelkich asymetrycznych zmian na szczeblu krajowym, które mogłyby potencjalnie wpłynąć na interoperacyjność systemów krajowych państw członkowskich.
Małe i średnie przedsiębiorstwa oraz mikroprzedsiębiorstwa odniosłyby korzyści z cyfryzacji transgranicznych postępowań cywilnych i karnych, którą ułatwiłoby stosowanie systemu e-CODEX. Możliwość wnoszenia roszczeń do sądów przez internet – na przykład wniosków o wydanie europejskiego nakazu zapłaty lub roszczeń w ramach europejskiego postępowania w sprawie drobnych roszczeń (o ile zezwala na to prawo krajowe) – pozwoliłaby na poczynienie oszczędności wynikających z niższych kosztów nadawania przesyłek pocztowych oraz skuteczniejszych i krótszych procedur. MŚP (ani inne podmioty) nie ponosiłyby żadnych dodatkowych kosztów w związku z korzystaniem z systemu e-CODEX w ramach konkretnej procedury prawnej.
•Prawa podstawowe
Dzięki systemowi e-CODEX obywatele mogliby łatwiej korzystać z przysługującego im prawa do skutecznego środka prawnego, zgodnie z art. 47 Karty praw podstawowych „Prawo do skutecznego środka prawnego i dostępu do bezstronnego sądu”, ponieważ komunikacja elektroniczna i elektroniczne przesyłanie dokumentów ułatwia i przyspiesza postępowania sądowe. Zainteresowane strony wskazały, że art. 47 gwarantuje również prawo do bezstronnego i niezawisłego sądu oraz że, aby zachować zgodność z tym artykułem, przyszłe zarządzanie systemem e-CODEX i powiązanymi z nim działaniami oraz koordynacja tego systemu i działań muszą być zgodne z tym prawem.
Ponieważ e-CODEX jest systemem zdecentralizowanym, podmiot, któremu powierzono zarządzanie operacyjne elementami systemu, nie będzie przechowywał ani przetwarzał danych w zakresie wykraczającym poza to, co jest konieczne do utrzymania kontaktów z podmiotami obsługującymi punkty dostępu e-CODEX. Podmioty te są odpowiedzialne za tworzenie i obsługę poszczególnych sieci e-CODEX, a zatem będą jedynymi podmiotami odpowiedzialnymi za dane osobowe przekazywane za pośrednictwem odpowiednich punktów dostępu. W zależności od tego, czy punkt dostępu jest obsługiwany przez instytucję, organ lub agencję Unii, czy też na szczeblu krajowym, oraz w zależności od tego, które organy krajowe przetwarzają dane osobowe i do jakich celów, zastosowanie będzie miało albo rozporządzenie (UE) 2018/1725, albo ogólne rozporządzenie o ochronie danych bądź dyrektywa (UE) 2016/680.
Podczas przetwarzania danych osobowych eu-LISA musi przestrzegać przepisów rozporządzenia (UE) 2018/1725, co ma już miejsce . W szczególności w odniesieniu do zadania polegającego na wprowadzaniu dalszych zmian technicznych w systemie obejmuje to zapewnienie, aby wszelkie ulepszenia i nowe wersje elementów oprogramowania powierzonych eu-LISA były zgodne z wymogami w zakresie uwzględniania bezpieczeństwa i ochrony danych w fazie projektowania oraz z zasadą domyślnej ochrony danych. W art. 10 niniejszego wniosku powierza się agencji eu-LISA odpowiedzialność za realizację tego zadania oraz za ogólne bezpieczeństwo danych.
4.WPŁYW NA BUDŻET
Całkowite koszty w latach 2022–2027 wynoszą 9,667 mln EUR (średni koszt na rok w wysokości 1,611 mln EUR). Z tej kwoty 8,723 mln EUR przeznaczono na finansowanie działalności eu-LISA w tym samym okresie.
Kwoty te obejmują koszty zaangażowania dodatkowych zasobów ludzkich wymaganych do celów działań, które będą realizowane przez eu-LISA i Komisję. W ramach eu-LISA rekrutacja zasobów wewnętrznych rozpocznie się w dniu 1 września 2022 r. i obejmie dwa stanowiska dla pracowników kontraktowych, aby zapewnić sprawny proces przekazania. Na dzień 1 stycznia 2023 r. eu-LISA powinna zatrudniać łącznie 2 pracowników zatrudnionych na czas określony i 3 pracowników kontraktowych, dzięki czemu zapewnione zostaną podstawowe funkcje w odniesieniu do systemu e-CODEX. Ponadto Komisja (Dyrekcja Generalna ds. Sprawiedliwości i Konsumentów) będzie musiała uczestniczyć w zapewnianiu zarządzania polityką w zakresie prac eu-LISA, monitorowanie działań Agencji, a także w przygotowywanie niezbędnych aktów wykonawczych zgodnie z rozporządzeniem. W budżecie na okres od 2022 r. przewidziano na ten cel jedno dodatkowe stanowisko statutowe.
W ocenie skutków finansowych regulacji załączonej do niniejszego wniosku przedstawiono szczegółowe wyjaśnienia dotyczące kosztów.
5.ELEMENTY FAKULTATYWNE
•Plany wdrożenia i monitorowanie, ocena i sprawozdania
Podmiot zarządzający systemem e-CODEX będzie nadal za niego odpowiedzialny do chwili udanego zakończenia procesu przekazania/przejęcia. Proces przekazywania systemu agencji eu-LISA ma trwać nie dłużej niż 6 miesięcy i ma rozpocząć się dnia 1 stycznia 2023 r. W tym okresie podmiot zarządzający systemem e-CODEX pozostanie w pełni odpowiedzialny za system e-CODEX. Okres ten pozwoli eu-LISA na poczynienie niezbędnych przygotowań do przejęcia systemu. Agencja powinna zatrudnić niezbędny personel i odpowiednio zaplanować działania związane z zamówieniami.
Dwa lata po przejęciu przez eu-LISA odpowiedzialności za system e-CODEX, a następnie co 2 lata, eu-LISA musi przedstawiać Komisji kompleksowe sprawozdanie z działalności dotyczące rozwoju technicznego i funkcjonowania systemu e-CODEX w okresie sprawozdawczym, z uwzględnieniem kwestii jego bezpieczeństwa. Sprawozdania te będą opierać się na informacjach przekazywanych corocznie przez państwa członkowskie i Komisję. Będą zawierały wykaz zatwierdzonych punktów dostępu e-CODEX; spis transgranicznych postępowań cywilnych i karnych prowadzonych z wykorzystaniem systemu e-CODEX; informacje o stopniu cyfryzacji każdego z transgranicznych postępowań cywilnych lub karnych; informacje o liczbie komunikatów biznesowych wysłanych do każdego z pozostałych państw członkowskich uczestniczących w poszczególnych transgranicznych postępowaniach cywilnych i karnych oraz komunikatów od nich otrzymanych; a także informacje o liczbie i rodzaju zdarzeń wpływających na bezpieczeństwo systemu e-CODEX.
Trzy lata po przejęciu przez eu-LISA odpowiedzialności za system e-CODEX, a następnie co 4 lata, Komisja musi sporządzić ogólną ocenę systemu e-CODEX, w tym ocenę stosowania rozporządzenia oraz analizę osiągniętych wyników w stosunku do postawionych celów. Pierwsza ocena powinna obejmować również ocenę funkcjonowania Komisji ds. Zarządzania Programem oraz tego, czy powinna ona zostać utrzymana. Uwzględniając wynik tej oceny, Komisja może podjąć wszelkie niezbędne przyszłe działania.
•Szczegółowe objaśnienia poszczególnych przepisów wniosku
W art. 1 określono przedmiot rozporządzenia. Na mocy rozporządzenia ustanowiono system e-CODEX i powierzono zarządzanie operacyjne tym systemem eu-LISA. Ponadto w rozporządzeniu określono obowiązki Komisji, państw członkowskich i podmiotów obsługujących zatwierdzone punkty dostępu e-CODEX.
W art. 2 określono zakres stosowania rozporządzenia. Przepisy rozporządzenia mają zastosowanie do elektronicznego przekazywania informacji w transgranicznych postępowaniach cywilnych i karnych za pośrednictwem systemu e-CODEX zgodnie z aktami prawnymi przyjętymi w ramach współpracy cywilnej i karnej. Załącznik I zawiera wykaz tych instrumentów.
Art. 3 zawiera definicje terminów używanych w rozporządzeniu.
W art. 4 zdefiniowano system e-CODEX oraz jego elementy składowe, które obejmują oprogramowanie punktu dostępu (w tym bramkę i łącznik). Ponadto e-CODEX składa się z cyfrowych standardów proceduralnych, które umożliwiają wzajemne połączenia między punktami dostępu.
Art. 5 upoważnia Komisję do przyjęcia do dnia 31 grudnia 2022 r. aktów wykonawczych, w których określone zostaną wymogi dotyczące poziomu usług w odniesieniu do działań prowadzonych przez eu-LISA. Ponadto przepis ten upoważnia Komisję do określenia, w drodze aktów wykonawczych, minimalnych specyfikacji technicznych i norm, w tym dotyczących bezpieczeństwa, stanowiących podstawę dla oprogramowania będącego częścią systemu e-CODEX; wymogów dotyczących poziomu usług i innych niezbędnych specyfikacji technicznych dotyczących działań, które mają być prowadzone przez eu-LISA zgodnie z art. 6; a także warunków procesu przekazania/przejęcia. Ponadto Komisja może przyjąć akty wykonawcze w sprawie uzgodnień technicznych dotyczących korzystania z systemu e-CODEX w poszczególnych transgranicznych postępowaniach cywilnych i karnych wymienionych w załączniku I. Komisja jest również odpowiedzialna za prowadzenie wykazu zatwierdzonych punktów dostępu e-CODEX obsługiwanych przez instytucje, organy lub agencje Unii, powiadamianie eu-LISA o wszelkich zmianach w tym wykazie oraz wyznaczanie korespondentów uprawnionych do uzyskania wsparcia w zakresie korzystania z systemu e-CODEX.
W art. 6 określono obowiązki eu-LISA w zakresie zarządzania operacyjnego systemem e-CODEX. Na mocy tego przepisu powierzono również eu-LISA pewne dodatkowe zadania w odniesieniu do systemu e‑CODEX oraz określono powiązane z nimi prace techniczne dotyczące elementów wymienionych w art. 4, za które odpowiedzialność ponosi eu-LISA.
W art. 7 nałożono na państwa członkowskie obowiązek prowadzenia wykazu zatwierdzonych punktów dostępu e-CODEX, które są obsługiwane na ich terytorium; informowania eu-LISA o wszelkich zmianach w tym wykazie oraz wyznaczania korespondentów uprawnionych do uzyskania wsparcia w zakresie korzystania z systemu e-CODEX.
W art. 8 określono obowiązki podmiotów obsługujących zatwierdzone punkty dostępu e-CODEX. Należą do nich odpowiedzialność za bezpieczne utworzenie i obsługę punktu dostępu, a także za wszelkie szkody i za bezpieczeństwo danych przez niego przekazywanych. Podmioty te będą odpowiedzialne także za gromadzenie danych statystycznych dotyczących ich działania.
W art. 9 określono procedurę przekazania eu-LISA systemu e-CODEX przez podmiot zarządzający systemem e-CODEX, w tym rolę monitorującą Komisji. Najwcześniejsza proponowana data przejęcia to dzień 1 lipca 2023 r., co zapewni eu-LISA czas na wykonanie już powierzonych jej zadań w zakresie systemów wjazdu/wyjazdu, ETIAS i ECRIS-TCN, modernizacji SIS i VIS oraz zapewnienia interoperacyjności unijnych systemów informacyjnych. Przejęcie będzie miało miejsce dopiero wtedy, gdy Komisja zadeklaruje, że proces przekazania/przejęcia zakończył się pomyślnie. Do dnia 31 grudnia 2022 r. podmiot zarządzający systemem e-CODEX powinien przekazać dokument przekazania zawierający ustalenia dotyczące przekazania eu-LISA systemu e-CODEX. W okresie przekazania podmiot zarządzający systemem e-CODEX pozostanie w pełni odpowiedzialny za system e-CODEX i zapewni, aby w systemie wykonywane były wyłącznie czynności naprawcze związane z konserwacją. Przekazanie obejmuje elementy systemu e-CODEX zdefiniowane w art. 4, tj. łącznik i cyfrowe standardy proceduralne, a także produkty pomocnicze wymienione w załączniku II. W art. 9 doprecyzowano ponadto, że przekazanie powinno również zapewniać przeniesienie wszelkich praw własności intelektualnej i praw do użytkowania związanych z systemem e-CODEX oraz produktów pomocniczych wymienionych w załączniku II, tak aby umożliwić eu-LISA wykonywanie jej funkcji. Jeżeli jednak chodzi o główne elementy oprogramowania systemu, umowne przeniesienie nie powinno być konieczne, ponieważ oprogramowanie Domibus jest oprogramowaniem otwartym objętym licencją EUPL.
W art. 10 przewidziano wymogi dotyczące bezpieczeństwa i przekazano eu-LISA całą odpowiedzialność za bezpieczeństwo systemu e-CODEX podczas wypełniania przez nią zadań związanych z zarządzaniem operacyjnym. Agencja eu-LISA musi zapewnić, aby w systemie e-CODEX wdrażano zasady uwzględniania bezpieczeństwa i ochrony danych w fazie projektowania oraz domyślnej ochrony danych. Doprecyzowano także, że odpowiedzialność za bezpieczeństwo danych przekazywanych przez zatwierdzony punkt dostępu e-CODEX ponosi podmiot obsługujący punkt dostępu.
Art. 11 stanowi, że eu-LISA utworzy Grupę Doradczą ds. e-CODEX, która będzie wspierać prace nad systemem e-CODEX. Grupa Doradcza ds. e-CODEX będzie zapewniać eu-LISA niezbędną wiedzę specjalistyczną dotyczącą systemu e-CODEX, a także – między innymi – śledzić stan wdrożenia w państwach członkowskich.
W art. 12 ustanawia się Komisję ds. Zarządzania Programem, która będzie wspierać zarząd eu-LISA w zapewnianiu odpowiedniego zarządzania systemem e-CODEX. Komisja ds. Zarządzania Programem będzie pełnić funkcję instytucji pośredniczącej między grupami doradczymi a zarządem eu-LISA. Będzie ona w szczególności monitorować działania związane z przekazywaniem w celu zapewnienia terminowego przejęcia systemu przez eu-LISA. Komisja ds. Zarządzania Programem zapewni także odpowiednie nadawanie priorytetów w zakresie prac nad systemem e-CODEX oraz będzie prowadzić mediację w przypadku wystąpienia ewentualnych kwestii spornych.
W art. 13 powierza się eu-LISA zadanie dotyczące zapewnienia szkoleń w zakresie technicznego użytkowania systemu e-CODEX.
W art. 14 określono szczegółowo informacje, które państwa członkowskie i Komisja mają obowiązek przekazać eu-LISA: wykaz transgranicznych postępowań cywilnych i karnych, w przypadku których korzystają z systemu e-CODEX; zakres, w jakim system e-CODEX może być wykorzystany w odniesieniu do każdego z transgranicznych postępowań cywilnych i karnych; liczbę komunikatów biznesowych wysłanych i otrzymanych przez każdy zatwierdzony punkt dostępu e-CODEX działający na ich terytorium oraz liczbę i rodzaj zdarzeń napotkanych przez podmioty obsługujące zatwierdzone punkty dostępu e‑CODEX na terytorium danego państwa członkowskiego, które bezpośrednio wpływają na bezpieczeństwo systemu e‑CODEX.
W art. 15 określono przepisy dotyczące monitorowania i sprawozdawczości. Co dwa lata eu-LISA, korzystając z informacji przekazanych przez państwa członkowskie, musi przedstawiać Komisji sprawozdania dotyczące systemu e-CODEX. Ponadto Komisja musi przedłożyć sprawozdanie dotyczące systemu e-CODEX trzy lata po jego przekazaniu, a następnie co cztery lata.
Art. 16 zawiera przepisy dotyczące wprowadzania zmian do rozporządzenia (UE) 2018/1726 w zakresie nowych obowiązków i zadań eu-LISA dotyczących systemu e-CODEX.
Art. 17 dotyczy procedury komitetowej, którą należy stosować na podstawie przepisu standardowego.
Art. 18 stanowi, że koszty poniesione w związku z zarządzaniem operacyjnym systemem e-CODEX muszą zostać pokryte z budżetu ogólnego Unii Europejskiej. Natomiast państwa członkowskie pokryją koszty prowadzenia wykazu zatwierdzonych punktów dostępu e-CODEX na szczeblu krajowym oraz koszty wyznaczenia korespondentów na potrzeby systemu e‑CODEX zgodnie z art. 7. Koszty ustanowienia i obsługi systemu e-CODEX na szczeblu krajowym będą ponosić, zgodnie z art. 8, podmioty obsługujące zatwierdzone punkty dostępu e-CODEX.
Art. 19 przewiduje, że rozporządzenie wejdzie w życie dwudziestego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
W załączniku I wymieniono akty prawne wchodzące w zakres niniejszego rozporządzenia.
W załączniku II wymieniono elementy oprogramowania wspierającego, które muszą zostać przekazane eu-LISA zgodnie z art. 9.
2020/0345 (COD)
Wniosek
ROZPORZĄDZENIE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY
w sprawie skomputeryzowanego systemu łączności w zakresie transgranicznych postępowań cywilnych i karnych (system e-CODEX) oraz zmieniające rozporządzenie (UE) 2018/1726
(Tekst mający znaczenie dla EOG)
PARLAMENT EUROPEJSKI I RADA UNII EUROPEJSKIEJ,
uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 81 ust. 2 oraz art. 82 ust. 1,
uwzględniając wniosek Komisji Europejskiej,
po przekazaniu projektu aktu ustawodawczego parlamentom narodowym,
stanowiąc zgodnie ze zwykłą procedurą ustawodawczą,
a także mając na uwadze, co następuje:
(1)Zapewnienie obywatelom i przedsiębiorstwom skutecznego dostępu do wymiaru sprawiedliwości oraz ułatwianie współpracy sądowej między państwami członkowskimi należą do najważniejszych celów unijnej przestrzeni wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości zapisanych w tytule V Traktu.
(2)Istotne jest zatem utworzenie odpowiednich kanałów w celu zapewnienia możliwości skutecznej cyfrowej współpracy systemów wymiaru sprawiedliwości. Kluczowe znaczenie ma zatem ustanowienie na szczeblu unijnym instrumentu technologii informacyjnej, który umożliwia szybką, bezpośrednią, interoperacyjną, niezawodną i bezpieczną transgraniczną elektroniczną wymianę danych dotyczących konkretnych spraw. Taki system umożliwiający obywatelom i przedsiębiorstwom wymianę dokumentów i dowodów w postaci cyfrowej z organami sądowymi lub innymi właściwymi organami, jeżeli zostanie to przewidziane w prawie krajowym lub prawie Unii, powinien przyczyniać się do poprawy dostępu do wymiaru sprawiedliwości.
(3)Istnieją narzędzia opracowane na potrzeby cyfrowej wymiany danych dotyczących konkretnych spraw, niewymagające zastępowania istniejących systemów zaplecza, które już ustanowiono w państwach członkowskich, ani wprowadzania w takich systemach kosztownych zmian. Głównym opracowanym dotychczas narzędziem tego rodzaju jest system elektronicznej wymiany informacji z dziedziny e-sprawiedliwości (e-CODEX).
(4)System e-CODEX jest narzędziem, które opracowano specjalnie w celu ułatwienia transgranicznej elektronicznej wymiany komunikatów w obszarze sprawiedliwości. W kontekście rozpowszechniania transformacji cyfrowej postępowań w sprawach cywilnych i karnych celem systemu e-CODEX jest zapewnienie skuteczniejszej łączności transgranicznej między właściwymi organami oraz ułatwienie obywatelom i przedsiębiorstwom dostępu do wymiaru sprawiedliwości. Dotychczas systemem tym zarządzało konsorcjum państw członkowskich i organizacji finansowane ze środków w ramach unijnych programów.
(5)System e-CODEX składa się z dwóch elementów: oprogramowania bramy sieciowej Domibus Gateway, służącego do wymiany komunikatów z innymi bramami sieciowymi, oraz oprogramowania łącznika Domibus Connector, które zapewnia szereg funkcji związanych z transmisją komunikatów między systemami krajowymi. Brama sieciowa opiera się na module eDelivery utrzymywanym przez Komisję, natomiast zarządzaniem operacyjnym łącznika zajmuje się konsorcjum państw członkowskich i organizacji finansowane ze środków w ramach unijnych programów (podmiot zarządzający systemem e-CODEX). Oprogramowanie łącznika zapewnia funkcje takie jak weryfikacja podpisów elektronicznych za pośrednictwem biblioteki zabezpieczeń i potwierdzenie odbioru. Ponadto podmiot zarządzający systemem e-CODEX opracował wzory cyfrowych formularzy, które można wykorzystać w szczególnych postępowaniach cywilnych i karnych, w przypadku których podmiot ten prowadził pilotaż systemu.
(6)Biorąc pod uwagę znaczenie systemu e-CODEX dla transgranicznej wymiany w obszarze sprawiedliwości w Unii, powinny istnieć trwałe unijne ramy prawne ustanawiające system e-CODEX i zawierające przepisy dotyczące jego funkcjonowania i rozwijania. W takich ramach prawnych należy wyraźnie zdefiniować i opracować elementy systemu e-CODEX, aby zapewnić jego trwałość techniczną. W systemie należy zdefiniować informatyczne elementy punktu dostępu, który powinien składać się z bramy sieciowej do celów bezpiecznej komunikacji z innymi zidentyfikowanymi bramami sieciowymi oraz łącznika do celów wspierania wymiany komunikatów. Powinien on także obejmować cyfrowe standardy proceduralne, w skład których wchodzą modele procesów biznesowych i wzory definiujące elektroniczny format dokumentów wykorzystywanych w kontekście tych procedur w celu wspierania wykorzystania punktów dostępu e-CODEX na potrzeby procedur prawnych przewidzianych w aktach prawnych przyjętych w obszarze współpracy sądowej oraz w celu umożliwienia wymiany informacji między punktami dostępu.
(7)Ponieważ konieczne jest zapewnienie długotrwałej stabilności systemu e-CODEX i zarządzania nim przy jednoczesnym uwzględnieniu niezależności krajowych organów wymiaru sprawiedliwości, należy wyznaczyć odpowiedni podmiot do celów zarządzania operacyjnego systemem.
(8)Najbardziej odpowiednim podmiotem do celów zarządzania operacyjnego systemem jest agencja, ponieważ jej struktura zarządzania umożliwia zaangażowanie państw członkowskich w operacyjne zarządzanie systemem poprzez członkostwo w zarządzie Agencji, grupach doradczych i Komisjach ds. Zarządzania Programem. Agencja Unii Europejskiej ds. Zarządzania Operacyjnego Wielkoskalowymi Systemami Informatycznymi w Przestrzeni Wolności, Bezpieczeństwa i Sprawiedliwości (eu-LISA), ustanowiona rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1726, posiada odpowiednie doświadczenie w zarządzaniu wielkoskalowymi systemami informatycznymi. To jej zatem należy powierzyć zarządzanie operacyjne systemem e-CODEX. Należy zatem skorygować istniejącą strukturę zarządzania eu-LISA przez dostosowanie zadań jej zarządu oraz ustanowienie Grupy Doradczej ds. e-CODEX. Należy zatem odpowiednio zmienić rozporządzenie (UE) 2018/1726. Należy także ustanowić specjalną Komisję ds. Zarządzania Programem.
(9)Zgodnie z art. 19 rozporządzenia (UE) 2018/1726 rola zarządu eu-LISA polega na zapewnieniu zgodności wszelkich decyzji i działań Agencji mających wpływ na wielkoskalowe systemy informatyczne w przestrzeni wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości z zasadą niezależności sądów. Struktura zarządzania Agencji oraz system jej finansowania stanowią dalszą gwarancję poszanowania tej zasady. Istotne jest także zaangażowanie w zarządzanie systemem e-CODEX za pośrednictwem Komisji ds. Zarządzania Programem przedstawicieli zawodów prawniczych i innych zainteresowanych stron.
(10)Biorąc pod uwagę priorytetowe zadania eu-LISA polegające na rozwijaniu systemu wjazdu/wyjazdu, europejskiego systemu informacji o podróży oraz zezwoleń na podróż (ETIAS), europejskiego systemu przekazywania informacji z rejestrów karnych w odniesieniu do obywateli państw trzecich (ECRIS-TCN), zmienionego Systemu Informacyjnego Schengen (SIS), wizowego systemu informacyjnego (VIS) oraz Eurodac, jak również zarządzania nimi, a także strategiczne zadanie, jakim jest ustanowienie ram interoperacyjności między unijnymi systemami informatycznymi, eu-LISA nie powinna przejmować odpowiedzialności za system e-CODEX wcześniej niż dnia 1 lipca 2023 r.
(11)Z systemu e-CODEX można korzystać w transgranicznych postępowaniach cywilnych i karnych. Biorąc jednak pod uwagę, że jego oprogramowanie ma charakter otwarty, można go wykorzystać także w innych sytuacjach. Niniejsze rozporządzenie nie powinno mieć zastosowania do żadnego zastosowania systemu e-CODEX, które nie opiera się na aktach prawnych wymienionych w załączniku I.
(12)Agencja eu-LISA powinna odpowiadać za elementy systemu e-CODEX z wyjątkiem zarządzania operacyjnego oprogramowaniem bramy sieciowej Domibus Gateway, ponieważ obecnie oprogramowanie to zapewnia Komisja na poziomie międzysektorowym w ramach modułu eDelivery. Agencja powinna przejąć od podmiotu zarządzającego systemem e-CODEX pełną odpowiedzialność za zarządzanie operacyjne oprogramowaniem łącznika Domibus Connector i cyfrowymi standardami proceduralnymi. Biorąc pod uwagę fakt, że oprogramowanie Domibus Gateway i oprogramowanie Domibus Connector są integralnymi elementami systemu e-CODEX, eu-LISA powinna zapewnić kompatybilność łącznika z najnowszą wersją bramy sieciowej. W tym celu Komisja powinna włączyć eu-LISA do odpowiedniego organu zarządzania modułem eDelivery od momentu wejścia w życie niniejszego rozporządzenia.
(13)W celu zapewnienia jednolitych warunków wykonywania niniejszego rozporządzenia należy powierzyć Komisji uprawnienia wykonawcze. Uprawnienia te powinny być wykonywane zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 182/2011. W aktach wykonawczych przyjętych w tych ramach należy ustanowić minimalne specyfikacje techniczne i normy, w tym dotyczące bezpieczeństwa, stanowiące podstawę dla elementów systemu e-CODEX; wymogi dotyczące poziomu usług w przypadku działań prowadzonych przez eu-LISA i innych niezbędnych specyfikacji technicznych dotyczących tych działań; oraz sposoby przeprowadzania procesu przekazania/ przejęcia. W aktach wykonawczych można także ustanowić uzgodnienia techniczne wspierające wykorzystanie systemu e-CODEX w procedurach w obszarze współpracy sądowej.
(14)Należy określić szczególne obowiązki eu-LISA w odniesieniu do zarządzania operacyjnego systemem e‑CODEX.
(15)Państwa członkowskie powinny prowadzić wykaz zatwierdzonych punktów dostępu e-CODEX obsługiwanych na ich terytorium, a także powiadomić o nich eu-LISA, aby umożliwić interakcję między nimi w kontekście odpowiednich procedur. Z tego samego powodu Komisja powinna prowadzić podobny wykaz zatwierdzonych punktów dostępu e-CODEX obsługiwanych przez instytucje, organy i agencje Unii. Podmioty obsługujące punkty dostępu na szczeblu krajowym mogą być organami publicznymi, organizacjami reprezentującymi prawników praktyków lub prywatne przedsiębiorstwa. Mając na względzie zdecentralizowany charakter systemu e-CODEX, podczas gdy eu-LISA powinna zapewniać zarządzanie operacyjne systemem e-CODEX, odpowiedzialność za utworzenie i obsługę zatwierdzonego punktu dostępu e‑CODEX powinna spoczywać wyłącznie na podmiotach obsługujących odpowiednie punkty dostępu. Podmioty obsługujące zatwierdzony punkt dostępu e‑CODEX powinny ponosić odpowiedzialność za wszelkie szkody wynikające z jego działania.
(16)Krajowe systemy połączone za pośrednictwem systemu e-CODEX powinny umożliwiać monitorowanie jego wydajności i skuteczności przez zapewnienie mechanizmu monitorowania wyników, rezultatów i skutków instrumentów, które umożliwiają przekazywanie elektronicznych danych w kontekście transgranicznych postępowań cywilnych i karnych w Unii. Systemy połączone z zatwierdzonymi punktami dostępu e-CODEX powinny zatem umożliwiać systematyczne gromadzenie i utrzymywanie zbiorczych danych dotyczących stosowania transgranicznych postępowań cywilnych i karnych zgodnie z odpowiednimi przepisami aktów prawnych wymienionych w załączniku I. Powinno to nie tylko zmniejszyć nakład pracy państw członkowskich w związku z gromadzeniem stosownych danych oraz zapewnić wzajemną rozliczalność i przejrzystość, ale także znacznie ułatwić monitorowanie ex post aktów prawnych przyjętych przez Komisję w ramach współpracy w sprawach cywilnych i karnych. Zebrane informacje powinny obejmować wyłącznie dane zagregowane i nie powinny stanowić danych osobowych.
(17)Wykonując swoje zadania, eu-LISA powinna utrzymywać wysoki poziom bezpieczeństwa. Podejmując działania ukierunkowane na dalszy rozwój techniczny oprogramowania, eu-LISA powinna stosować zasadę uwzględniania bezpieczeństwa na etapie projektowania oraz zasadę uwzględniania ochrony danych w fazie projektowania i domyślnej ochrony danych zgodnie z rozporządzeniem (UE) 2018/1725. Podmioty obsługujące zatwierdzony punkt dostępu e-CODEX powinny ponosić odpowiedzialność za bezpieczeństwo danych przekazywanych za pośrednictwem ich punktów dostępu.
(18)W przypadku konieczności przetwarzania informacji niejawnych z wykorzystaniem systemu e-CODEX system należy akredytować zgodnie z zasadami bezpieczeństwa informacji eu-LISA.
(19)Aby umożliwić eu-LISA odpowiednie przygotowanie przejęcia, podmiot zarządzający systemem e-CODEX powinien do dnia 31 grudnia 2022 r. opracować dokument przekazania zawierający szczegółowe ustalenia dotyczące przekazania systemu e-CODEX, w tym kryteria udanego procesu przekazania i jego zakończenia, zgodnie z aktami wykonawczymi przyjętymi przez Komisję na podstawie niniejszego rozporządzenia. Dokument przekazania powinien obejmować elementy systemu e‑CODEX, w tym bramę sieciową, łącznik i cyfrowe standardy proceduralne, a także odpowiednie produkty pomocnicze. Komisja powinna monitorować proces przekazania/przejęcia, aby zapewnić jego zgodność z aktami wykonawczymi i dokumentem przekazania, a przejęcie powinno mieć miejsce dopiero po zadeklarowaniu przez Komisję, że proces zakończył się pomyślnie. Po przedstawieniu dokumentu przekazania oraz do momentu udanego przekazania eu-LISA systemu e-CODEX podmiot zarządzający systemem e-CODEX nie powinien dostarczać żadnych nowych wersji systemu, lecz powinien zapewnić wyłącznie wykonywanie czynności naprawczych związanych z konserwacją systemu e-CODEX.
(20)Przekazanie powinno również zapewniać przeniesienie wszelkich praw własności intelektualnej i praw do użytkowania związanych z systemem e-CODEX oraz odpowiednich produktów pomocniczych, tak aby umożliwić eu-LISA wypełnianie jej obowiązków wynikających z niniejszego rozporządzenia. Jeżeli jednak chodzi o główne elementy oprogramowania systemu, umowne przeniesienie nie powinno być konieczne, ponieważ oprogramowanie Domibus jest oprogramowaniem otwartym i obejmuje je licencja publiczna Unii Europejskiej (EUPL).
(21)Aby Komisja mogła regularnie przeprowadzać ocenę systemu e-CODEX, eu-LISA powinna co dwa lata przedkładać Komisji sprawozdanie z technicznego rozwoju i funkcjonowania systemu e-CODEX. Aby wnieść swój wkład w sprawozdanie, państwa członkowskie powinny przekazywać eu-LISA odpowiednie informacje dotyczące punktów dostępu działających na ich terytorium, a Komisja powinna przekazywać podobne informacje dotyczące punktów dostępu obsługiwanych przez instytucje, organy i agencje Unii.
(22)Niniejsze rozporządzenie nie powinno stanowić żadnej szczegółowej podstawy prawnej na potrzeby przetwarzania danych osobowych. Wszelkie przetwarzanie danych osobowych w ramach niniejszego rozporządzenia powinno odbywać się zgodnie z mającymi zastosowanie przepisami o ochronie danych. Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 i dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/680 mają zastosowanie do przetwarzania danych osobowych przez punkty dostępu e-CODEX obsługiwane przez zatwierdzone punkty dostępu e-CODEX, które są ustanowione na terytorium państw członkowskich zgodnie z niniejszym rozporządzeniem.
(23)Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1725 ma zastosowanie do przetwarzania danych osobowych przez instytucje, organy i agencje Unii w kontekście niniejszego rozporządzenia.
(24)Zgodnie z art. 1 i 2 Protokołu nr 22 w sprawie stanowiska Danii, załączonego do Traktatu o Unii Europejskiej i do Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, Dania nie uczestniczy w przyjęciu niniejszego rozporządzenia i nie jest nim związana ani go nie stosuje.
(25)Zgodnie z art. 1, 2 oraz art. 4a ust. 1 Protokołu nr 21 w sprawie stanowiska Zjednoczonego Królestwa i Irlandii w odniesieniu do przestrzeni wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości, załączonego do Traktatu o Unii Europejskiej i do Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, bez uszczerbku dla art. 4 tego protokołu, Irlandia nie uczestniczy w przyjęciu niniejszego rozporządzenia i nie jest nim związana ani go nie stosuje.
[albo]
(26)Zgodnie z art. 3 i art. 4a ust. 1 Protokołu nr 21 w sprawie stanowiska Zjednoczonego Królestwa i Irlandii w odniesieniu do przestrzeni wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości, załączonego do Traktatu o Unii Europejskiej i do Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, Irlandia powiadomiła o chęci uczestniczenia w przyjęciu i stosowaniu niniejszego rozporządzenia.
(27)Przeprowadzono konsultacje z Europejskim Inspektorem Ochrony Danych, który wydał opinię na temat ...,
PRZYJMUJĄ NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE:
ROZDZIAŁ 1
Przepisy ogólne
Artykuł 1
Przedmiot
Niniejszym rozporządzeniem ustanawia się zdecentralizowany system informatyczny do celów łączności transgranicznej, który ma ułatwić elektroniczną wymianę dokumentów, wniosków, formularzy prawnych, dowodów lub innych informacji w sposób bezpieczny i niezawodny w transgranicznych postępowaniach cywilnych i karnych (ang. e-Justice Communication via Online Data EXchange – system e-CODEX).
W rozporządzeniu określa się przepisy dotyczące:
a)definicji i elementów składowych systemu e-CODEX;
b)zarządzania operacyjnego systemem e-CODEX przez Agencję Unii Europejskiej ds. Zarządzania Operacyjnego Wielkoskalowymi Systemami Informatycznymi w Przestrzeni Wolności, Bezpieczeństwa i Sprawiedliwości (eu-LISA);
c)obowiązków Komisji, państw członkowskich i podmiotów obsługujących zatwierdzone punkty dostępu e-CODEX.
Artykuł 2
Zakres stosowania
Niniejsze rozporządzenie ma zastosowanie do elektronicznego przekazywania informacji w kontekście transgranicznych postępowań cywilnych i karnych za pośrednictwem systemu e‑CODEX zgodnie z aktami prawnymi przyjętymi w obszarze współpracy sądowej, które wymieniono w załączniku I.
Artykuł 3
Definicje
Na potrzeby niniejszego rozporządzenia stosuje się następujące definicje:
a)„punkt dostępu e-CODEX” oznacza oprogramowanie punktu dostępu zainstalowane na infrastrukturze sprzętowej, które jest w stanie w sposób zaufany przekazywać informacje innym punktom dostępu e-CODEX oraz otrzymywać informacje od innych takich punktów;
b)„zatwierdzony punkt dostępu e-CODEX” oznacza punkt dostępu e-CODEX, o którym powiadomiono eu-LISA zgodnie z art. 5 ust. 4 lub art. 7 ust. 1 i który obsługuje cyfrowy standard proceduralny, o którym mowa w art. 4 ust. 3;
c)„podmiot obsługujący zatwierdzony punkt dostępu e-CODEX” oznacza instytucję, organ lub agencję Unii, krajowy organ publiczny lub osobę prawną, które obsługują zatwierdzony punkt dostępu e-CODEX;
d)„system połączony” oznacza system informatyczny, który jest połączony z punktem dostępu e-CODEX do celów łączności z innymi punktami dostępu e-CODEX;
e)„centralna platforma testowa” oznacza punkt dostępu e-CODEX wykorzystywany wyłącznie na potrzeby testowania i zapewniający zestaw funkcji, z których mogą korzystać podmioty obsługujące zatwierdzone punkty dostępu e-CODEX w celu weryfikacji prawidłowego działania swoich punktów dostępu oraz prawidłowego stosowania cyfrowych standardów proceduralnych e-CODEX w systemach połączonych związanych z tymi punktami dostępu;
f)„model procesów biznesowych” oznacza graficzne i tekstowe odwzorowanie modelu konceptualnego składającego się z kilku powiązanych, uporządkowanych działań lub zadań, zawierające odpowiednie modele danych oraz informacje na temat kolejności wykonywania tych działań lub zadań, z myślą o zapewnieniu merytorycznej interakcji między co najmniej dwiema stronami;
g)„zarządzanie operacyjne” oznacza wszystkie zadania niezbędne do utrzymania funkcjonowania systemu e‑CODEX zgodnie z niniejszym rozporządzeniem.
ROZDZIAŁ 2
Elementy składowe systemu e-CODEX, jego funkcje i obowiązki z nim związane
Artykuł 4
Elementy składowe systemu e-CODEX
1.System e-CODEX obejmuje punkty dostępu e-CODEX oraz cyfrowe standardy proceduralne.
2.Punkt dostępu e-CODEX składa się z:
a)bramy sieciowej składającej się z oprogramowania, opartej na wspólnym zestawie protokołów i umożliwiającej bezpieczną wymianę informacji z innymi bramami sieciowymi za pośrednictwem sieci telekomunikacyjnej przy wykorzystaniu tego samego wspólnego zestawu protokołów;
b)łącznika umożliwiającego powiązanie systemów połączonych z bramą sieciową, o której mowa w lit. a), składającego się z oprogramowania opartego na wspólnym zestawie otwartych protokołów, umożliwiającego:
(i)tworzenie, rejestrowanie i łączenie komunikatów;
(ii)weryfikację ich integralności i autentyczności;
(iii)tworzenie opatrzonych znacznikiem czasu dowodów otrzymania przekazanych komunikatów.
3.Cyfrowy standard proceduralny składa się z modeli procesów biznesowych i wzorów definiujących elektroniczny format dokumentów wykorzystywanych w kontekście procedur określonych w aktach prawnych wymienionych w załączniku I.
Artykuł 5
Obowiązki Komisji
1.Do dnia 31 grudnia 2022 r. w drodze aktów wykonawczych Komisja ustanawia:
a)minimalne specyfikacje techniczne i normy, w tym dotyczące bezpieczeństwa, stanowiące podstawę dla elementów systemu e-CODEX, o których mowa w art. 4;
b)wymogi dotyczące poziomu usług w odniesieniu do działań, które mają być prowadzone przez eu-LISA zgodnie z art. 6, a także inne niezbędne specyfikacje techniczne dotyczące tych działań;
c)szczegółowe uzgodnienia dotyczące przekazania/przejęcia procesu, o którym mowa w art. 9.
2.Komisja może przyjąć akty wykonawcze ustanawiające szczegółowe specyfikacje techniczne dotyczące cyfrowych standardów proceduralnych określonych w art. 4 ust. 3.
3.Akty wykonawcze, o których mowa w ust. 1 i 2, przyjmuje się zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 17 ust. 2.
4.Komisja prowadzi wykaz zatwierdzonych punktów dostępu e-CODEX, które są obsługiwane przez instytucje, organy i agencje Unii, a także transgranicznych postępowań cywilnych i karnych oraz formularzy, do stosowania których każdy z punktów dostępu jest upoważniony. Niezwłocznie powiadamia ona eu-LISA o wszelkich zmianach, co pozostaje bez uszczerbku dla rocznego powiadomienia, o którym mowa w art. 14.
5.Komisja wyznacza do pięciu korespondentów e-CODEX. Do wnioskowania o wsparcie techniczne ze strony eu-LISA, o którym mowa art. 6 ust. 2 lit. f), w związku z systemem e-CODEX obsługiwanym przez instytucje, organy i agencje Unii, a także do otrzymania takiego wsparcia upoważnieni są wyłącznie korespondenci e-CODEX.
Artykuł 6
Obowiązki eu-LISA
1.Agencja eu-LISA odpowiada za zarządzanie operacyjne elementami systemu e-CODEX, o których mowa w art. 4 ust. 2 lit. b) oraz w art. 4 ust. 3, a także za zarządzanie operacyjne elementami oprogramowania wspierającego wymienionymi w załączniku II.
2.Zarządzanie operacyjne systemem e-CODEX obejmuje przede wszystkim następujące działania:
a)rozwijanie i utrzymywanie oprogramowania, o którym mowa w ust. 1, naprawianie błędów oraz dystrybucję tego oprogramowania do zatwierdzonych punktów dostępu e‑CODEX;
b)opracowywanie, przechowywanie, dystrybucję do zatwierdzonych punktów dostępu e-CODEX i aktualizowanie całej dokumentacji dotyczącej elementów składowych systemu e-CODEX i elementów oprogramowania wspierającego, o których mowa w ust. 1;
c)opracowywanie, przechowywanie, aktualizowanie i dystrybucję do zatwierdzonych punktów dostępu e-CODEX pliku konfiguracyjnego zawierającego wyczerpujący wykaz zatwierdzonych punktów dostępu e-CODEX, w tym procedur i formularzy, do stosowania których każdy z tych punktów dostępu jest upoważniony;
d)wprowadzanie zmian technicznych w systemie e-CODEX oraz dodawanie nowych funkcji publikowanych jako nowe wersje e-CODEX, aby odpowiedzieć na pojawiające się wymogi określane w aktach wykonawczych, o których mowa w art. 5 ust. 2, lub przez Grupę Doradczą ds. e-CODEX;
e)wspieranie i koordynację testowania, w tym w odniesieniu do łączności, obejmującego zatwierdzone punkty dostępu e-CODEX;
f)wsparcie techniczne dla korespondentów e-CODEX w odniesieniu do systemu e-CODEX;
g)utrzymywanie i dystrybucję do zatwierdzonych punktów dostępu e-CODEX modeli procesów biznesowych, wzorów definiujących elektroniczny format dokumentów, o których mowa w art. 4 ust. 3, oraz podstawowych uprzednio zdefiniowanych modeli gromadzenia danych;
h)publikację na stronie internetowej eu-LISA wykazu zatwierdzonych punktów dostępu e-CODEX, o których powiadomiono eu-LISA, oraz transgranicznych postępowań cywilnych i karnych, do stosowania których każdy z tych punktów dostępu jest upoważniony;
i)odpowiadanie na wnioski o doradztwo i wsparcie techniczne ze strony służb Komisji w kontekście opracowywania aktów wykonawczych, o których mowa w art. 5 ust. 2;
j)przygotowywanie i dystrybucję do zatwierdzonych punktów dostępu e-CODEX nowych modeli procesów biznesowych i wzorów definiujących elektroniczny format dokumentów, o których mowa w art. 4 ust. 3, w tym przez organizację i pomoc w organizacji warsztatów z korespondentami e-CODEX.
3.Agencja eu-LISA odpowiada za następujące dodatkowe zadania:
a)zapewnianie, obsługę i utrzymywanie informatycznej infrastruktury sprzętowej i oprogramowania niezbędnych do wykonywania jej zadań w obiektach technicznych eu-LISA;
b)zapewnianie, obsługę i utrzymywanie centralnej platformy testowej;
c)informowanie ogółu społeczeństwa za pośrednictwem internetu o systemie e-CODEX poprzez zestaw wielkoskalowych kanałów komunikacji, jak np. strony internetowe lub platformy mediów społecznościowych;
d)przygotowywanie, aktualizowanie i dystrybucja w internecie informacji innych niż informacje techniczne związanych z systemem e-CODEX oraz działań prowadzonych przez eu-LISA.
4.W godzinach pracy eu-LISA udostępnia na żądanie zasoby, aby zapewnić pojedynczy punkt kontaktowy, do którego zatwierdzone punkty dostępu e-CODEX mogą zgłaszać problemy dotyczące bezpieczeństwa. W następstwie takich powiadomień eu-LISA analizuje dany problem dotyczący bezpieczeństwa i w stosownych przypadkach informuje zatwierdzony punkt dostępu e-CODEX, którego dotyczy dany problem dotyczący bezpieczeństwa.
Artykuł 7
Obowiązki państw członkowskich
1.Państwa członkowskie prowadzą wykaz zatwierdzonych punktów dostępu e-CODEX obsługiwanych na ich terytorium, a także transgranicznych postępowań cywilnych i karnych oraz formularzy, do stosowania których każdy z tych punktów dostępu jest upoważniony. Niezwłocznie powiadamiają one eu-LISA o wszelkich zmianach, co pozostaje bez uszczerbku dla corocznego powiadomienia, o którym mowa w art. 14.
2.Każde państwo członkowskie wyznacza do pięciu korespondentów e-CODEX. Do wnioskowania o wsparcie techniczne, o którym mowa art. 6 ust. 2 lit. f), i do otrzymania takiego wsparcia upoważnieni są wyłącznie wspomniani korespondenci.
Artykuł 8
Obowiązki podmiotów obsługujących zatwierdzone punkty dostępu e-CODEX
1.Podmiot obsługujący zatwierdzony punkt dostępu e-CODEX odpowiada za jego bezpieczne ustanowienie i funkcjonowanie. Obowiązek ten obejmuje dokonywanie niezbędnych dostosowań łącznika, o którym mowa w art. 4 ust. 2 lit. b), aby był on kompatybilny z każdym systemem połączonym, oraz wszelkich niezbędnych dostosowań technicznych do systemów połączonych.
2.Podmiot obsługujący zatwierdzony punkt dostępu e-CODEX zapewnia w swoim systemie lub systemach połączonych mechanizm umożliwiający pobranie odpowiednich danych na temat wykorzystania systemu do celów transgranicznych postępowań cywilnych i karnych zgodnie z odpowiednimi przepisami aktów prawnych wymienionych w załączniku I.
3.Odpowiedzialność za wszelkie szkody wynikające z funkcjonowania zatwierdzonego punktu dostępu e-CODEX oraz wszelkich systemów połączonych ponosi podmiot obsługujący dany zatwierdzony punkt dostępu e-CODEX.
Artykuł 9
Przekazanie i przejęcie
1.Najpóźniej do dnia 31 grudnia 2022 r. podmiot zarządzający systemem e-CODEXprzekazuje eu-LISA wspólny dokument przekazania, określający szczegółowe uzgodnienia dotyczące przekazania systemu e-CODEX, w tym kryteria udanego procesu przekazania i jego zakończenia, a także powiązaną dokumentację, które określono w aktach wykonawczych wydanych na podstawie art. 5 ust. 1 lit. c), w tym przepisy dotyczące praw własności intelektualnej lub praw do użytkowania związanych z systemem e-CODEX, a także oprogramowanie wspierające wymienione w załączniku II umożliwiające eu-LISA wykonywanie jej obowiązków zgodnie z art. 6.
2.W ciągu maksymalnie sześciu miesięcy od dostarczenia dokumentu przekazania, o którym mowa w ust. 1, nastąpi proces przekazania/przejęcia między podmiotem zarządzającym systemem e-CODEX a eu-LISA. W tym okresie podmiot zarządzający systemem e-CODEX pozostaje w pełni odpowiedzialny za system e-CODEX i zapewnia, aby w systemie wykonywane były wyłącznie czynności naprawcze związane z konserwacją, z wyłączeniem jakichkolwiek innych rodzajów zmian w systemie. W szczególności podmiot zarządzający nie dostarcza żadnych nowych wersji systemu e-CODEX.
3.Komisja monitoruje proces przekazania/przejęcia w celu zapewnienia prawidłowego wdrożenia szczegółowych ustaleń dotyczących tego procesu przez podmiot zarządzający systemem e-CODEX i eu-LISA na podstawie kryteriów, o których mowa w ust. 1.
4.Agencja eu-LISA przejmuje odpowiedzialność za system e-CODEX w dniu, w którym Komisja poinformuje o tym, że proces przekazania/przejęcia, o którym mowa w ust. 2, zakończył się powodzeniem, jednak nie wcześniej niż w dniu 1 lipca 2023 r.
Artykuł 10
Bezpieczeństwo
1.Po udanym przejęciu systemu e-CODEX eu-LISA odpowiada za utrzymanie wysokiego poziomu bezpieczeństwa podczas wykonywania swoich zadań, w tym bezpieczeństwa informatycznej infrastruktury sprzętowej i oprogramowania, o których mowa w art. 6 ust. 3. W szczególności eu-LISA zapewnia opracowanie i utrzymanie planu bezpieczeństwa systemu e-CODEX oraz obsługę systemu e-CODEX zgodnie z tym planem bezpieczeństwa, z uwzględnieniem klasyfikacji informacji przetwarzanych w ramach systemu e-CODEX oraz przepisów eu-LISA dotyczących bezpieczeństwa informacji. Taki plan przewiduje regularne kontrole i audyty bezpieczeństwa, w tym oceny bezpieczeństwa oprogramowania systemu e-CODEX z udziałem podmiotów obsługujących punkt dostępu e-CODEX.
2.Podczas wykonywania swoich obowiązków eu-LISA stosuje zasadę uwzględniania bezpieczeństwa na etapie projektowania oraz zasadę uwzględniania ochrony danych w fazie projektowania i domyślnej ochrony danych. Za pośrednictwem systemu e-CODEX nie można przekazywać informacji niejawnych, chyba że eu-LISA udzieli akredytacji danemu systemowi, a właściwe krajowe organy bezpieczeństwa państw członkowskich udzielą akredytacji odpowiednim punktom dostępu.
3.Podmiot obsługujący zatwierdzony punkt dostępu e-CODEX ponosi wyłączną odpowiedzialność za bezpieczeństwo tego punktu dostępu, w tym za bezpieczeństwo danych przekazywanych za jego pośrednictwem.
Niezwłocznie powiadamia on eu-LISA oraz państwo członkowskie, które prowadzi wykaz zatwierdzonych punktów dostępu e-CODEX, jeżeli dany punkt dostępu znajduje się w wykazie, lub – w przypadku punktu dostępu obsługiwanego przez instytucję, organ lub agencję Unii – Komisję o wszelkich kwestiach związanych z bezpieczeństwem.
Agencja eu-LISA opracowuje zasady bezpieczeństwa i wytyczne dotyczące punktów dostępu e-CODEX. Podmiot obsługujący zatwierdzony punkt dostępu e-CODEX przekazuje eu-LISA oświadczenia potwierdzające jego zgodność z przepisami dotyczącymi bezpieczeństwa punktów dostępu e-CODEX. Oświadczenia te są aktualizowane co roku lub za każdym razem, gdy konieczna jest zmiana.
Artykuł 11
Grupa Doradcza ds. e-CODEX
1.Od dnia 1 stycznia 2023 r. Grupa Doradcza ds. e-CODEX ustanowiona na podstawie art. 27 ust. 1 lit. dc) rozporządzenia (UE) 2018/1726 zapewnia eu-LISA niezbędną wiedzę specjalistyczną dotyczącą systemu e-CODEX, w szczególności w kontekście sporządzania rocznego programu prac i rocznego sprawozdania z działalności. Grupa monitoruje również stan wdrożenia w państwach członkowskich. Grupa Doradcza jest informowana o wszelkich kwestiach związanych z bezpieczeństwem.
2.W czasie procesu przekazania/przejęcia Grupa Doradcza ds. e-CODEX organizuje regularne posiedzenia, odbywające się co najmniej raz na dwa miesiące do momentu udanego zakończenia procesu przejęcia.
3.Po każdym posiedzeniu Grupa Doradcza ds. e-CODEX przekazuje sprawozdanie Komisji ds. Zarządzania Programem. Grupa Doradcza zapewnia techniczną wiedzę ekspercką w celu wsparcia Komisji ds. Zarządzania Programem w realizacji jej zadań oraz śledzi stan wdrożenia w państwach członkowskich.
4.Grupa Doradcza ds. e-CODEX angażuje w swoje prace organizacje zawodowe i inne zainteresowane strony, które uczestniczyły w zarządzaniu systemem e-CODEX w momencie jego przekazania.
Artykuł 12
Komisja ds. Zarządzania Programem
1.Do dnia 1 stycznia 2023 r. zarząd eu-LISA ustanowi Komisję ds. Zarządzania Programem e-CODEX składającą się z dziesięciu członków.
2.W skład Komisji ds. Zarządzania Programem wchodzi ośmiu członków powołanych przez zarząd, przewodniczący Grupy Doradczej, o której mowa w art. 11, oraz jeden członek powołany przez Komisję. Zarząd zapewnia, aby członkowie mianowani przez niego do Komisji ds. Zarządzania Programem posiadali niezbędne doświadczenie i wiedzę ekspercką w zakresie funkcjonowania systemu e-CODEX.
3.Agencja eu-LISA uczestniczy w pracach Komisji ds. Zarządzania Programem. W tym celu przedstawiciele eu-LISA uczestniczą w posiedzeniach Komisji ds. Zarządzania Programem, aby składać sprawozdania z prac dotyczących systemu e-CODEX i innych powiązanych prac i działań.
4.Posiedzenia Komisji ds. Zarządzania Programem odbywają się raz na trzy miesiące, a w razie konieczności częściej. Zapewnia ona odpowiednie zarządzanie systemem e‑CODEX, w szczególności podczas procesu przekazania/przejęcia oraz w odniesieniu do wykonywania aktów przyjętych na podstawie art. 5 ust. 2. Komisja ds. Zarządzania Programem regularnie, w miarę możliwości raz na dwa miesiące, przedkłada zarządowi eu-LISA pisemne sprawozdania z postępów w realizacji projektu. Komisja ds. Zarządzania Programem nie ma uprawnień do podejmowania decyzji ani do reprezentowania członków zarządu.
5.Komisja ds. Zarządzania Programem ustanawia swój regulamin, który zawiera w szczególności przepisy dotyczące:
a)wyboru przewodniczącego;
b)miejsc odbywania posiedzeń;
c)przygotowywania posiedzeń;
d)dopuszczania do udziału w spotkaniach ekspertów, w tym organizacji zawodowych i innych zainteresowanych stron, które uczestniczyły w zarządzaniu systemem e-CODEX w momencie jego przekazania;
e)planów w zakresie komunikacji zapewniających pełne informacje członkom zarządu, którzy nie uczestniczą w posiedzeniach.
6.Komisji ds. Zarządzania Programem przewodniczy państwo członkowskie, które jest w pełni związane aktami prawnymi wymienionymi w załączniku I i korzysta w określonym zakresie z systemu e-CODEX, jak również jest w pełni związane aktami prawnymi regulującymi opracowywanie, tworzenie, funkcjonowanie i użytkowanie wszystkich wielkoskalowych systemów informatycznych zarządzanych przez eu-LISA.
7.eu-LISA zwraca wszystkie koszty podróży i utrzymania poniesione przez członków Komisji ds. Zarządzania Programem. Zastosowanie ma odpowiednio art. 10 regulaminu wewnętrznego eu-LISA.
8.eu-LISA zapewnia prowadzenie sekretariatu Komisji ds. Zarządzania Programem.
Artykuł 13
Szkolenia
Agencja eu-LISA wykonuje zadania związane z zapewnianiem szkoleń z zakresu technicznego użytkowania systemu e‑CODEX zgodnie z rozporządzeniem (UE) 2018/1726, w tym zapewnia materiały szkoleniowe online.
Artykuł 14
Powiadomienia
1.Do dnia 31 stycznia każdego roku po udanym przejęciu systemu e-CODEX przez eu-LISA państwa członkowskie przekazują eu-LISA następujące informacje:
a)wykaz zatwierdzonych punktów dostępu e-CODEX, które są obsługiwane na ich terytorium, a także transgranicznych postępowań cywilnych i karnych oraz formularzy, do stosowania których każdy z tych punktów dostępu e-CODEX jest upoważniony, o którym mowa w art. 7 ust. 1;
b)wykaz transgranicznych postępowań cywilnych i karnych, w przypadku których korzystają z systemu e-CODEX, oraz zakres, w jakim system e-CODEX może być wykorzystany w odniesieniu do każdego z tych postępowań;
c)liczbę komunikatów wysłanych i otrzymanych przez każdy zatwierdzony punkt dostępu e‑CODEX działający na ich terytorium, pogrupowanych według odpowiednich zatwierdzonych punktów dostępu e-CODEX oraz transgranicznych postępowań cywilnych i karnych;
d)liczbę i rodzaj zdarzeń napotkanych przez podmioty obsługujące zatwierdzone punkty dostępu e-CODEX na terytorium danego państwa członkowskiego, które bezpośrednio wpływają na bezpieczeństwo systemu e-CODEX.
2.Do dnia 31 stycznia każdego roku po udanym przejęciu systemu e-CODEX przez eu-LISA Komisja przekazuje eu-LISA następujące informacje:
a)wykaz zatwierdzonych punktów dostępu e-CODEX, które są obsługiwane przez instytucje, organy i agencje Unii, a także transgranicznych postępowań cywilnych i karnych oraz formularzy, do stosowania których każdy z tych punktów dostępu e-CODEX jest upoważniony, o którym mowa w art. 5 ust. 4;
b)wykaz transgranicznych postępowań cywilnych i karnych, w przypadku których korzystają z systemu e-CODEX, oraz zakres, w jakim system e-CODEX może być wykorzystany w odniesieniu do każdego z tych postępowań;
c)liczbę komunikatów wysłanych i otrzymanych przez każdy zatwierdzony punkt dostępu e-‑CODEX obsługiwany przez instytucje, organy i agencje Unii, pogrupowanych według odpowiednich zatwierdzonych punktów dostępu e-CODEX oraz transgranicznych postępowań cywilnych i karnych;
d)liczbę i rodzaj zdarzeń napotkanych przez podmioty obsługujące zatwierdzone punkty dostępu e-CODEX obsługiwane przez instytucje, organy i agencje Unii, które bezpośrednio wpływają na bezpieczeństwo systemu e-CODEX.
Artykuł 15
Monitorowanie i sprawozdawczość
1.Po raz pierwszy dwa lata po przejęciu odpowiedzialności za system e-CODEX, a następnie co dwa lata, eu-LISA przedstawia Komisji sprawozdanie dotyczące technicznego funkcjonowania i użytkowania systemu e-CODEX, z uwzględnieniem kwestii bezpieczeństwa systemu.
2.Agencja eu-LISA konsoliduje dane otrzymane od Komisji i państw członkowskich zgodnie z art. 14 i w ramach sprawozdania, o którym mowa w ust. 1, przedstawia następujące wskaźniki:
a)wykaz i liczbę transgranicznych postępowań cywilnych i karnych, do obsługi których w okresie sprawozdawczym wykorzystano system e-CODEX;
b)liczbę zatwierdzonych punktów dostępu e-CODEX dla każdego państwa członkowskiego oraz każdego postępowania cywilnego i karnego;
c)etapy transgranicznych postępowań cywilnych i karnych, w przypadku których można wykorzystać system e-CODEX, dla poszczególnych państw członkowskich;
d)liczbę komunikatów wysyłanych za pośrednictwem systemu w odniesieniu do każdego z rodzajów postępowań cywilnych i karnych między poszczególnymi zatwierdzonymi punktami dostępu e-CODEX;
e)liczbę i rodzaj zdarzeń wpływających na bezpieczeństwo systemu e-CODEX oraz informacje o zgodności z planem bezpieczeństwa e-CODEX.
3.Po raz pierwszy trzy lata po przejęciu przez eu-LISA odpowiedzialności za system e‑CODEX, a następnie co cztery lata, Komisja sporządza ogólną ocenę systemu e-CODEX. Ta ogólna ocena obejmuje ocenę stosowania przepisów niniejszego rozporządzenia oraz analizę osiągniętych wyników w stosunku do postawionych celów, a także może zawierać propozycje możliwych przyszłych działań. Przy okazji pierwszej oceny Komisja ponownie przeanalizuje również rolę Komisji ds. Zarządzania Programem oraz kwestę kontynuacji jej działalności. Komisja przekazuje sprawozdania z oceny Parlamentowi Europejskiemu i Radzie.
Artykuł 16
Zmiany w rozporządzeniu (UE) 2018/1726
W rozporządzeniu (UE) 2018/1726 wprowadza się następujące zmiany:
1)w art. 1 dodaje się ust. 4a w brzmieniu:
„4a. Agencja jest odpowiedzialna za rozwijanie skomputeryzowanego systemu łączności w zakresie transgranicznych postępowań cywilnych i karnych (systemu e-CODEX) i zarządzanie operacyjne tym systemem, w tym za zmiany techniczne.”;
2)dodaje się art. 8b w brzmieniu:
„Artykuł 8b
Zadania związane z systemem e-CODEX
W odniesieniu do systemu e-CODEX Agencja wykonuje:
a)zadania powierzone jej na mocy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) XXX/20XX*;
b)zadania związane ze szkoleniami w zakresie technicznego użytkowania systemu e-CODEX, w tym z zapewnianiem materiałów szkoleniowych online.
__________
*
w sprawie skomputeryzowanego systemu łączności w zakresie transgranicznych postępowań cywilnych i karnych (system e-CODEX) oraz zmieniającego rozporządzenie (UE) 2018/1726 (Dz.U. L z [...], s. [...]).”;
3)art. 14 ust. 1 otrzymuje brzmienie:
„1.Agencja monitoruje rozwój prac badawczych istotnych dla zarządzania operacyjnego systemami SIS II, VIS, Eurodac, EES, ETIAS, DubliNet, ECRIS-TCN, e-CODEX oraz innymi wielkoskalowymi systemami informatycznymi, o których mowa w art. 1 ust. 5.”;
4)w art. 19 ust. 1 wprowadza się następujące zmiany:
a)lit. ff) otrzymuje brzmienie:
„ff)przyjmuje sprawozdania dotyczące technicznego funkcjonowania:
(i)SIS – na podstawie art. 60 ust. 7 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1861* oraz art. 74 ust. 8 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1862**;
(ii)VIS – na podstawie art. 50 ust. 3 rozporządzenia (WE) nr 767/2008 i art. 17 ust. 3 decyzji 2008/633/WSiSW;
(iii)EES – na podstawie art. 72 ust. 4 rozporządzenia (UE) 2017/2226;
(iv)ETIAS – na podstawie art. 92 ust. 4 rozporządzenia (UE) 2018/1240;
(v)ECRIS-TCN i wzorcowej implementacji ECRIS – na podstawie art. 36 ust. 8 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/816***;
(vi)elementów interoperacyjności – na podstawie art. 78 ust. 3 rozporządzenia (UE) 2019/817 i art. 74 ust. 3 rozporządzenia (UE) 2019/818;
(vii)systemu e‑CODEX – na podstawie art. 14 ust. 1 rozporządzenia (UE) XXX z 20XX r. [niniejszego rozporządzenia]
__________
*
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1861 z dnia 28 listopada 2018 r. w sprawie utworzenia, funkcjonowania i użytkowania Systemu Informacyjnego Schengen (SIS) w dziedzinie odpraw granicznych, zmiany konwencji wykonawczej do układu z Schengen oraz zmiany i uchylenia rozporządzenia (WE) nr 1987/2006 (Dz.U. L 312 z 7.12.2018, s. 14).
**
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1862 z dnia 28 listopada 2018 r. w sprawie utworzenia, funkcjonowania i użytkowania Systemu Informacyjnego Schengen (SIS) w dziedzinie współpracy policyjnej i współpracy wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych, zmiany i uchylenia decyzji Rady 2007/533/WSiSW oraz uchylenia rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1986/2006 i decyzji Komisji 2010/261/UE (Dz.U. L 312 z 7.12.2018, s. 56).
***
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/816 z dnia 17 kwietnia 2019 r. ustanawiające scentralizowany system służący do ustalania państw członkowskich posiadających informacje o wyrokach skazujących wydanych wobec obywateli państw trzecich i bezpaństwowców (ECRIS-TCN) na potrzeby uzupełnienia europejskiego systemu przekazywania informacji z rejestrów karnych oraz zmieniające rozporządzenie (UE) 2018/1726 (Dz.U. L 135 z 22.5.2019, s. 1).” ;
b)lit. mm) otrzymuje brzmienie:
„mm)zapewnia coroczną publikację następujących wykazów:
(i)wykazu właściwych organów upoważnionych do bezpośredniego wyszukiwania danych zawartych w SIS zgodnie z art. 41 ust. 8 rozporządzenia (UE) 2018/1861 i art. 56 ust. 7 rozporządzenia (UE) 2018/1862, wraz z wykazem biur krajowych systemów SIS (N.SIS) i biur SIRENE zgodnie odpowiednio z art. 7 ust. 3 rozporządzenia (UE) 2018/1861 i art. 7 ust. 3 rozporządzenia (UE) 2018/1862;
(ii)wykazu właściwych organów zgodnie z art. 65 ust. 2 rozporządzenia (UE) 2017/2226;
(iii)wykazu właściwych organów zgodnie z art. 87 ust. 2 rozporządzenia (UE) 2018/1240;
(iv)wykazu organów centralnych zgodnie z art. 34 ust. 2 rozporządzenia (UE) 2019/816;
(v)wykazu organów zgodnie z art. 71 ust. 1 rozporządzenia (UE) 2019/817 i art. 67 ust. 1 rozporządzenia (UE) 2019/818;
(vi)wykazu zatwierdzonych punktów dostępu e-CODEX zgodnie z art. 6 ust. 2 lit. h) rozporządzenia (UE) XXX z 20XX r. [w sprawie systemu e-CODEX – niniejszego rozporządzenia];”;
5)w art. 27 ust. 1 dodaje się literę dc) w brzmieniu:
„dc)Grupa Doradcza ds. e-CODEX;”.
ROZDZIAŁ 3
Przepisy końcowe
Artykuł 17
Procedura komitetowa
1.Komisję wspiera komitet. Komitet ten jest komitetem w rozumieniu rozporządzenia (UE) nr 182/2011.
2.W przypadku odesłania do niniejszego ustępu stosuje się art. 5 rozporządzenia (UE) nr 182/2011.
Artykuł 18
Koszty
1.Koszty poniesione w związku z wykonywaniem zadań, o których mowa w art. 6, pokrywa się z budżetu ogólnego Unii Europejskiej.
2.Koszty zadań, o których mowa w art. 7 i 8, ponoszą odpowiednio państwa członkowskie i podmioty prowadzące zatwierdzone punkty dostępu e-CODEX.
Artykuł 19
Wejście w życie
Niniejsze rozporządzenie wchodzi w życie dwudziestego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
Niniejsze rozporządzenie wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowane w państwach członkowskich zgodnie z Traktatami.
Sporządzono w Brukseli dnia […] r.
W imieniu Parlamentu Europejskiego
W imieniu Rady
Przewodniczący
Przewodniczący
OCENA SKUTKÓW FINANSOWYCH REGULACJI
1.STRUKTURA WNIOSKU/INICJATYWY
1,1.Tytuł wniosku/inicjatywy
1,2.Dziedziny polityki w strukturze ABM/ABB, których dotyczy wniosek/inicjatywa
1,3.Charakter wniosku/inicjatywy
1,4.Cele
1,5.Uzasadnienie wniosku/inicjatywy
1,6.Okres trwania działania i jego wpływ finansowy
1,7.Planowane tryby zarządzania
2.ŚRODKI ZARZĄDZANIA
2,1.Zasady nadzoru i sprawozdawczości
2,2.System zarządzania i kontroli
2,3.Środki zapobiegania nadużyciom finansowym i nieprawidłowościom
3.SZACUNKOWY WPŁYW FINANSOWY WNIOSKU/INICJATYWY
3,1.Działy wieloletnich ram finansowych i linie budżetowe po stronie wydatków, na które wniosek/inicjatywa ma wpływ
3,2.Szacunkowy wpływ na wydatki
3.2.1.Synteza szacunkowego wpływu na wydatki
3.2.2.Szacunkowy wpływ na środki operacyjne
3.2.3.Szacunkowy wpływ na środki administracyjne
3.2.4.Zgodność z obowiązującymi wieloletnimi ramami finansowymi
3.2.5.Udział osób trzecich w finansowaniu
3,3.Szacunkowy wpływ na dochody
OCENA SKUTKÓW FINANSOWYCH REGULACJI
1.STRUKTURA WNIOSKU/INICJATYWY
1.1.Tytuł wniosku/inicjatywy
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie skomputeryzowanego systemu łączności w zakresie transgranicznych postępowań cywilnych i karnych (system e-CODEX) oraz zmieniające rozporządzenie (UE) 2018/1726
1.2.Dziedziny polityki, których dotyczy wniosek/inicjatywa (klaster programów)
Inwestowanie w ludzi, Spójność społeczna i wartości, „Sprawiedliwość, Prawa i Wartości”
1.3.Wniosek/inicjatywa dotyczy:
◻ nowego działania
◻ nowego działania, będącego następstwem projektu pilotażowego/działania przygotowawczego
⌧ przedłużenia bieżącego działania
◻ połączenia lub przekształcenia co najmniej jednego działania pod kątem innego/nowego działania
1.4.Uzasadnienie wniosku/inicjatywy
1.4.1.Potrzeby, które należy zaspokoić w perspektywie krótko- lub długoterminowej, w tym szczegółowy terminarz przebiegu realizacji inicjatywy
Celem niniejszego wniosku prawnego jest ustanowienie systemu e-CODEX i powierzenie eu‑LISA („Agencji”) zarządzania operacyjnego tym systemem oraz wprowadzania dalszych zmian technicznych do systemu w ramach obowiązków Agencji określonych w art. 6.
System e-CODEX został opracowany w latach 2010–2016 przez 21 państw członkowskich UE przy udziale innych państw/terytoriów i organizacji. Całkowity koszt opracowania projektu wyniósł około 24 mln EUR, z czego 50 % sfinansowano z dotacji UE, a 50 % sfinansowały uczestniczące państwa członkowskie. W latach 2016–2018 na utrzymanie systemu e-CODEX przyznano dodatkowe 2 mln EUR (projekt Me-CODEX), a w latach 2019–2021 na utrzymanie systemu udostępniono dodatkowe 3 mln EUR w formie dotacji (projekt Me-CODEX II). Przewiduje się, że przekazanie systemu e-CODEX eu-LISA odbędzie się w pierwszej połowie 2023 r. W związku z tym potrzebny będzie kolejny projekt, który pokryje koszty utrzymania systemu w latach 2021–2023.
System jest i nadal będzie obsługiwany przez jego użytkowników (państwa członkowskie) w sposób zdecentralizowany, przy czym każde państwo członkowskie obsługuje co najmniej jeden punkt dostępu e-CODEX. Ustanawiając punkt dostępu, państwo członkowskie będzie korzystało z oprogramowania, którego administratorem będzie eu-LISA, i otrzyma od Agencji pomoc techniczną na etapach instalacji i konfiguracji punktu dostępu. Agencja zapewni również wsparcie przy operacyjnym wdrażaniu punktów dostępu.
Komisja zachowuje swoją rolę polityczną w monitorowaniu i kierowaniu pracami prowadzonymi w ramach eu-LISA, określając wysokopoziomowe elementy systemu e-CODEX w drodze aktów wykonawczych oraz dążąc do utrwalenia systemu e-CODEX jako bezpiecznego kanału komunikacji wykorzystywanego do współpracy sądowej w kontekście wykazu transgranicznych postępowań sądowych w UE.
Wymaganie krótkoterminowe: rozpoczęcie działalności przez eu-LISA w odniesieniu do realizacji zadań określonych w art. 6 do dnia 30 czerwca 2023 r.
Wymaganie długoterminowe: stopniowe tworzenie systemu e-CODEX jako głównego rozwiązania cyfrowego w zakresie współpracy transgranicznej między organami sądowymi i transgranicznych postępowań sądowych w Unii Europejskiej.
1.4.2.Wartość dodana z tytułu zaangażowania Unii (może wynikać z różnych czynników, np. korzyści koordynacyjnych, pewności prawa, większej efektywności lub komplementarności). Na potrzeby tego punktu „wartość dodaną z tytułu zaangażowania Unii” należy rozumieć jako wartość wynikającą z unijnej interwencji wykraczającą poza wartość, która zostałaby wytworzona przez same państwa członkowskie.
Przyczyny działania na poziomie europejskim (ex ante): W przypadku braku działań ze strony UE istnieje ryzyko, że państwa członkowskie będą niezależnie opracowywały krajowe systemy informatyczne, co doprowadzi do braku interoperacyjności między nimi. Zarządzanie operacyjne oraz dalsze zmiany techniczne na szczeblu UE stanowią jedyny sposób na stworzenie interoperacyjnego systemu łączności transgranicznej między organami sądowymi.
Oczekiwana wygenerowana wartość dodana UE (ex post): projekty pilotażowe e-CODEX prowadzone przez państwa członkowskie pokazują możliwości systemu w zakresie cyfryzacji procedur, takich jak europejskie postępowanie w sprawie drobnych roszczeń lub europejski nakaz zapłaty w dziedzinie prawa cywilnego, lub w zakresie wymiany wniosków o wzajemną pomoc prawną i europejskich nakazów dochodzeniowych w dziedzinie prawa karnego.
Zarządzanie systemem e-CODEX przez eu-LISA przyczyni się do wyeliminowania tych czynników ograniczających dzięki wymienionym poniżej aspektom.
Zapewnienie gotowego rozwiązania przyniesie korzyści skali, ponieważ UE będzie musiała utrzymywać tylko jedno rozwiązanie informatyczne służące do bezpiecznej łączności transgranicznej w obszarze sądownictwa. W związku z tym oczekuje się, że ponoszone przez państwa członkowskie koszty cyfryzacji procedur transgranicznych zmniejszą się, stając się mniejszą przeszkodą dla współpracy. W przypadku gdy państwa członkowskie nie dysponują narzędziami umożliwiającymi spełnienie wymogów systemowych, UE mogłaby zapewnić oprogramowanie wzorcowe oparte na systemie e-CODEX.
Ustanowienie systemu e-CODEX jako stabilnego i trwałego rozwiązania wzbudzi zaufanie państw członkowskich w kwestii tego, że inwestycje w lokalne systemy, które mają zostać podłączone do systemu e-CODEX, nie będą krótkotrwałe, a tym samym będą mogły generować oczekiwany zwrot z inwestycji.
Dalsze wnioski ustawodawcze UE dotyczące cyfryzacji procesów sądowych mogłyby już teraz wskazywać na e-CODEX jako preferowany system informatyczny do celów łączności transgranicznej, co ułatwiłoby późniejszy proces wdrażania.
1.4.3.Główne wnioski wyciągnięte z podobnych działań
Bez stabilnej i jasno określonej struktury zarządzania i konfiguracji operacyjnej systemy takie jak e-CODEX, nawet jeżeli zostaną uznane przez wszystkich uczestników za niezwykle użyteczne, nigdy nie rozwiną się poza etap pilotażowy i przez to nie zapewnią rzeczywistej unijnej wartości dodanej.
1.4.4.Spójność z innymi właściwymi instrumentami oraz możliwa synergia
Inicjatywa ta ma na celu wsparcie transformacji cyfrowej wykazu aktów prawnych przyjętych w dziedzinie współpracy sądowej poprzez pomoc w ustanowieniu bezpiecznego kanału komunikacyjnego między właściwymi organami, które są zaangażowane w ich stosowanie.
System e-CODEX jest jednym z kluczowych elementów polityki Komisji w dziedzinie e-sprawiedliwości, mającym na celu zwiększenie dostępu do wymiaru sprawiedliwości i jego skuteczności w państwach członkowskich, i uwzględniono go w planie działania na lata 2019–2023 dotyczącym e-sprawiedliwości. W kontekście jednolitego rynku cyfrowego, którego celem jest zapewnienie szybkiej, bezpiecznej i godnej zaufania infrastruktury i usług, rozwiązania w zakresie wspierania e-sprawiedliwości były częścią planu działania na rzecz administracji elektronicznej z 2016 r. Europejski portal „e-Sprawiedliwość” jest punktem kompleksowej obsługi w zakresie informacji sądowych w UE i oferuje obywatelom – w państwach członkowskich, w których dopuszcza się przekazywanie informacji drogą elektroniczną – możliwość występowania z drobnymi roszczeniami i wnioskami o wydanie europejskich nakazów zapłaty drogą elektroniczną, za pomocą systemu e-CODEX.
System e-CODEX jest jedną z infrastruktur usług cyfrowych w dziedzinie e-sprawiedliwości w ramach instrumentu „Łącząc Europę”.
Ponadto Komisja wykorzystała i utrzymała jeden z elementów systemu e-CODEX jako moduł eDelivery w ramach instrumentu „Łącząc Europę”, co pokazuje, że jest to system przydatny nie tylko w dziedzinie wymiaru sprawiedliwości, ale także w innych obszarach.
Dotychczas e-CODEX rozwijano i utrzymywano z wykorzystaniem finansowania lub współfinansowania UE. Wraz z przyjęciem niniejszego wniosku nie będzie już konieczne dalsze finansowanie za pomocą dotacji, co doprowadzi do oszczędności kosztów dla budżetu UE.
Jeżeli chodzi o synergię, niniejszy wniosek zapewni państwom członkowskim UE możliwość skorzystania z inwestycji, które już poczyniono w celu stworzenia systemu e-CODEX, a także uniknięcie ponoszenia dalszych kosztów związanych z opracowaniem innego systemu w celu zaspokojenia tych samych potrzeb biznesowych w obszarze sądownictwa.
1.5.Okres trwania działania i jego wpływ finansowy
◻ Ograniczony czas trwania
–◻
Okres trwania wniosku/inicjatywy: od [DD/MM]RRRR r. do [DD/MM]RRRR r.
–◻
Okres trwania wpływu finansowego: od RRRR r. do RRRR r. w odniesieniu do środków na zobowiązania oraz od RRRR r. do RRRR r. w odniesieniu do środków na płatności.
⌧ Nieograniczony czas trwania
–Wprowadzenie w życie z okresem rozruchu od 2022 do 2023 r.,
–po którym następuje faza operacyjna.
1.6.Planowane tryby zarządzania
◻ Bezpośrednie zarządzanie przez Komisję
–◻ w ramach jej służb, w tym za pośrednictwem jej pracowników w delegaturach Unii;
–◻
przez agencje wykonawcze
◻ Zarządzanie dzielone z państwami członkowskimi
⌧ Zarządzanie pośrednie poprzez przekazanie zadań związanych z wykonaniem budżetu:
–◻ państwom trzecim lub organom przez nie wyznaczonym;
–◻ organizacjom międzynarodowym i ich agencjom (należy wyszczególnić);
–◻ EBI oraz Europejskiemu Funduszowi Inwestycyjnemu;
–⌧ organom, o których mowa w art. 70 i 71 rozporządzenia finansowego;
–◻ organom prawa publicznego;
–◻ podmiotom podlegającym prawu prywatnemu, które świadczą usługi użyteczności publicznej, o ile zapewniają one odpowiednie gwarancje finansowe;
–◻ podmiotom podlegającym prawu prywatnemu państwa członkowskiego, którym powierzono realizację partnerstwa publiczno-prywatnego oraz które zapewniają odpowiednie gwarancje finansowe;
–◻ osobom odpowiedzialnym za wykonanie określonych działań w dziedzinie wspólnej polityki zagranicznej i bezpieczeństwa na mocy tytułu V Traktatu o Unii Europejskiej oraz określonym we właściwym podstawowym akcie prawnym.
–W przypadku wskazania więcej niż jednego trybu należy podać dodatkowe informacje w części „Uwagi”.
Uwagi
Agencja eu-LISA zapewnia zarządzanie operacyjne systemem e-CODEX w rozumieniu art. 6 niniejszego rozporządzenia.
2.ŚRODKI ZARZĄDZANIA
2.1.Zasady nadzoru i sprawozdawczości
Określić częstotliwość i warunki.
W art. 15 rozporządzenia – „Monitorowanie i sprawozdawczość” – nałożono na Agencję obowiązek składania Komisji sprawozdań z działań związanych z systemem e-CODEX.
To konkretne narzędzie ma na celu uzupełnienie istniejących mechanizmów określonych w art. 39 rozporządzenia (UE) 2018/1726 ustanawiającego Agencję.
2.2.System zarządzania i kontroli
2.2.1.Uzasadnienie dla systemu zarządzania, mechanizmów finansowania wykonania, warunków płatności i proponowanej strategii kontroli
Niniejsze rozporządzenie nie ma wpływu na istniejące tryby zarządzania w odniesieniu do Agencji.
2.2.2.Informacje dotyczące zidentyfikowanego ryzyka i systemów kontroli wewnętrznej ustanowionych w celu jego ograniczenia
Główne ryzyko w perspektywie krótkoterminowej wiąże się z tym, czy eu-LISA jest w stanie terminowo poradzić sobie z dodatkowymi zadaniami wynikającymi z niniejszego rozporządzenia, biorąc pod uwagę jej obecne priorytetowe zadania polegające na rozwijaniu systemu wjazdu/wyjazdu, europejskiego systemu informacji o podróży oraz zezwoleń na podróż (ETIAS), europejskiego systemu przekazywania informacji z rejestrów karnych w odniesieniu do obywateli państw trzecich (ECRIS-TCN), zmodernizowanego Systemu Informacyjnego Schengen (SIS), wizowego systemu informacyjnego (VIS) oraz Eurodac, jak również zarządzania nimi.
Ryzyko to jest ograniczane poprzez opóźnienie zakończenia fazy przekazania systemu e-CODEX agencji eu-LISA do dnia 1 lipca 2023 r. oraz poprzez fakt, że zakres przekazania zaproponowany w niniejszym rozporządzeniu jest stosunkowo niewielki, a zasoby nie są wspólne z zasobami dotyczącymi innych bieżących wniosków prawnych i są od nich niezależne.
2.2.3.Przewidywane metody kontroli
Jako Agencja unijna eu-LISA stosuje odpowiednie horyzontalne metody kontroli agencji zdecentralizowanych.
Przepisy finansowe dotyczące eu-LISA, oparte na ramowym rozporządzeniu finansowym dotyczącym agencji, określają zasady nominacji audytora wewnętrznego oraz wymagania w zakresie audytu wewnętrznego.
Każdy akt wykonawczy rozszerzający zakres systemu e-CODEX o nowy rodzaj postępowań sądowych zawiera zmienioną ocenę skutków finansowych regulacji zapewniającą przydzielenie eu-LISA odpowiednich zasobów finansowych i ludzkich.
Agencja wdraża ramy kontroli wewnętrznej w oparciu o ramy kontroli wewnętrznej Komisji Europejskiej oraz pierwotne zintegrowane ramy kontroli wewnętrznej Komitetu Organizacji Sponsorujących. Jednolity dokument programowy musi zawierać informacje na temat systemów kontroli wewnętrznej, natomiast skonsolidowane roczne sprawozdanie z działalności musi zawierać informacje na temat wydajności i skuteczności systemów kontroli wewnętrznej, w tym w odniesieniu do oceny ryzyka.
Nadzór wewnętrzny zapewnia również jednostka audytu wewnętrznego eu-LISA na podstawie rocznego planu kontroli, w szczególności biorąc pod uwagę ocenę ryzyka w eu-LISA.
2.2.4.Oszacowanie i uzasadnienie efektywności kosztowej kontroli (relacja kosztów kontroli do wartości zarządzanych funduszy powiązanych) oraz ocena prawdopodobnego ryzyka błędu (przy płatności i przy zamykaniu)
Niniejsze rozporządzenie nie ma wpływu na efektywność kosztową istniejących sposobów kontroli w odniesieniu do Agencji.
2.3.Środki zapobiegania nadużyciom finansowym i nieprawidłowościom
Określić istniejące lub przewidywane środki zapobiegania i ochrony, np. ze strategii zwalczania nadużyć finansowych.
Jako Agencja unijna eu-LISA stosuje odpowiednie środki horyzontalne w celu zwalczania nadużyć finansowych, korupcji i innych bezprawnych działań, zgodnie z art. 50 rozporządzenia (UE) 2018/1726.
3.SZACUNKOWY WPŁYW FINANSOWY WNIOSKU/INICJATYWY
3.1.Dział wieloletnich ram finansowych i proponowane nowe linie budżetowe po stronie wydatków
|
Dział wieloletnich ram finansowych
|
Linia budżetowa
|
Rodzaj
środków
|
Wkład
|
|
|
Numer
[…][Dział………………………...……………]
|
Zróżn./niezróżn.
|
państw EFTA
|
krajów kandydujących
|
państw trzecich
|
w rozumieniu art. [21 ust. 2 lit. b)] rozporządzenia finansowego
|
|
2
|
07 07
Wymiar sprawiedliwości
|
Niezróżn.
|
NIE
|
NIE
|
NIE
|
NIE
|
|
7
|
20 01
Wydatki administracyjne Komisji
|
Niezróżn.
|
NIE
|
NIE
|
NIE
|
NIE
|
3.2.Szacunkowy wpływ na wydatki
3.2.1.Synteza szacunkowego wpływu na wydatki
w mln EUR (do trzech miejsc po przecinku)
|
Dział wieloletnich ram
finansowych
|
2
|
„Spójność i wartości”
|
|
eu-LISA
|
2021 r.
|
2022 r.
|
2023 r.
|
2024 r.
|
2025 r.
|
2026 r.
|
2027 r.
|
Po 2027 r.
|
OGÓŁEM
|
|
CEL SZCZEGÓŁOWY nr 1: Utrzymanie i dalszy rozwój systemu e-CODEX
|
Środki na zobowiązania
|
(1)
|
0
|
0,053
|
1,430
|
1,831
|
1,831
|
1,789
|
1,789
|
1,789
|
8,723
|
|
|
Środki na płatności
|
(2)
|
0
|
0,053
|
1,430
|
1,831
|
1,831
|
1,789
|
1,789
|
1,789
|
8,723
|
|
OGÓŁEM środki na DZIAŁ 2 wieloletnich ram finansowych
|
Środki na zobowiązania
|
=1+1a+3a
|
0
|
0,053
|
1,430
|
1,831
|
1,831
|
1,789
|
1,789
|
1,789
|
8,723
|
|
|
Środki na płatności
|
=2+2a+3a
|
0
|
0,053
|
1,430
|
1,831
|
1,831
|
1,789
|
1,789
|
1,789
|
8,723
|
Dział wieloletnich ram
finansowych
|
7
|
„Wydatki administracyjne Komisji”
|
w mln EUR (do trzech miejsc po przecinku)
|
DG ds. Sprawiedliwości i Konsumentów
|
2021 r.
|
2022 r.
|
2023 r.
|
2024 r.
|
2025 r.
|
2026 r.
|
2027 r.
|
Po 2027 r.
|
OGÓŁEM
|
|
Zasoby ludzkie
|
0
|
0,075
|
0,150
|
0,150
|
0,150
|
0,150
|
0,150
|
0,150
|
0,825
|
|
Pozostałe wydatki administracyjne
|
0
|
0,084
|
0,007
|
0,007
|
0,007
|
0,007
|
0,007
|
0,007
|
0,119
|
|
OGÓŁEM środki na DZIAŁ 7 wieloletnich ram finansowych
|
(Środki na zobowiązania ogółem = środki na płatności ogółem)
|
0
|
0,159
|
0,157
|
0,157
|
0,157
|
0,157
|
0,157
|
0,157
|
0,944
|
w mln EUR (do trzech miejsc po przecinku)
|
|
|
|
2021 r.
|
2022 r.
|
2023 r.
|
2024 r.
|
2025 r.
|
2026 r.
|
2027 r.
|
Po 2027 r.
|
OGÓŁEM
|
|
OGÓŁEM środki
ze wszystkich DZIAŁÓW
wieloletnich ram finansowych
|
Środki na zobowiązania
|
0
|
0,212
|
1,587
|
1,988
|
1,988
|
1,946
|
1,946
|
1,946
|
9,667
|
|
|
Środki na płatności
|
0
|
0,212
|
1,587
|
1,988
|
1,988
|
1,946
|
1,946
|
1,946
|
9,667
|
3.2.2.Szacunkowy wpływ na środki eu-LISA
–◻
Wniosek/inicjatywa nie wiąże się z koniecznością wykorzystania środków administracyjnych
–⌧
Wniosek/inicjatywa wiąże się z koniecznością wykorzystania środków administracyjnych, jak określono poniżej:
w mln EUR (do trzech miejsc po przecinku)
|
Określić cele i produkty
eu-LISA
⇩
|
|
|
2021 r.
|
2022 r.
|
2023 r.
|
2024 r.
|
2025 r.
|
2026 r.
|
2027 r.
|
OGÓŁEM
|
|
|
PRODUKT
|
|
|
Rodzaj
|
Średni koszt
|
Liczba
|
Koszt
|
Liczba
|
Koszt
|
Liczba
|
Koszt
|
Liczba
|
Koszt
|
Liczba
|
Koszt
|
Liczba
|
Koszt
|
Liczba
|
Koszt
|
Liczba ogółem
|
Koszt ogółem
|
|
CEL SZCZEGÓŁOWY nr 1: Utrzymanie i dalszy rozwój systemu e-CODEX
|
|
|
Personel wewnętrzny – zatrudniony na czas określony
|
Personel zatrudniony na czas określony – 0,150/rok
|
|
|
|
|
2
|
0,300
|
2
|
0,300
|
2
|
0,300
|
2
|
0,300
|
2
|
0,300
|
10
|
1,500
|
|
Personel wewnętrzny – pracownicy kontraktowi
|
Pracownicy kontraktowi FG IV – 0,08 / rok
|
|
|
2
|
0,053
|
3
|
0,240
|
3
|
0,240
|
3
|
0,240
|
3
|
0,240
|
3
|
0,240
|
15
|
1,253
|
|
Zamówienia publiczne – usługi zlecane na zewnątrz
|
8 wewnętrznych usługodawców – 0,120/rok
|
|
|
|
|
4
|
0,480
|
8
|
0,960
|
8
|
0,960
|
8
|
0,960
|
8
|
0,960
|
36
|
4,320
|
|
Posiedzenia Grupy Doradczej
|
0,021 na spotkanie
|
|
|
|
|
6
|
0,126
|
4
|
0,084
|
4
|
0,084
|
4
|
0,084
|
4
|
0,084
|
22
|
0,462
|
|
Posiedzenia Komisji ds. Zarządzania Programem
|
0,021 na spotkanie
|
|
|
|
|
6
|
0,126
|
4
|
0,084
|
4
|
0,084
|
4
|
0,084
|
4
|
0,084
|
22
|
0,462
|
|
Posiedzenia w sprawie sprawozdań z postępów
|
0,021 na spotkanie
|
|
|
|
|
2
|
0,042
|
4
|
0,084
|
4
|
0,084
|
2
|
0,042
|
2
|
0,042
|
14
|
0,294
|
|
Warsztaty na temat modeli biznesowych
|
0,021 na warsztaty
|
|
|
|
|
3
|
0,063
|
3
|
0,063
|
3
|
0,063
|
3
|
0,063
|
3
|
0,063
|
15
|
0,315
|
|
Podróże służbowe
|
0,007 na podróż służbową
|
|
|
|
|
4
|
0,003
|
8
|
0,006
|
8
|
0,006
|
8
|
0,006
|
8
|
0,006
|
36
|
0,027
|
|
Sprzęt i oprogramowanie
|
|
|
|
|
|
|
0,05
|
|
0,01
|
|
0,01
|
|
0,01
|
|
0,01
|
|
0,09
|
|
Cel szczegółowy nr 1 – suma cząstkowa
|
|
|
|
0,053
|
|
1,430
|
|
1,831
|
|
1,831
|
|
1,789
|
|
1,789
|
|
8,723
|
|
CEL SZCZEGÓŁOWY nr 2:
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Cel szczegółowy nr 2 – suma cząstkowa
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Łączna liczba wymaganych członków personelu wewnętrznego wynosi 5 EPC:
·5 EPC zapewnią nowi członkowie personelu wewnętrznego – dwóch pracowników zatrudnionych na czas określony (AD 5–7) i trzech pracowników kontraktowych (FG IV);
·2 EPC (2 pracowników kontraktowych) zostanie zatrudnionych już od dnia 1 września 2022 r. w celu rozpoczęcia procesu rekrutacji i zapewnienia pełnego zespołu na początku procesu przejęcia (1 stycznia 2023 r.).
Usługi techniczne zostaną zapewnione dzięki zamówieniom publicznym u zewnętrznych usługodawców (łącznie 8 po zakończeniu przekazania eu-LISA).
Dalsze koszty oblicza się w odniesieniu do podróży i codziennego utrzymania jednego przedstawiciela z każdego państwa członkowskiego, który ma uczestniczyć w:
·4 posiedzeniach Grupy Doradczej rocznie;
·4 posiedzeniach Komisji ds. Zarządzania Programem rocznie;
·4 posiedzeniach w sprawie sprawozdań z postępów w realizacji projektów rocznie w pierwszych trzech latach, następnie zredukowanych do 2 rocznie;
·3 warsztatach na temat modeli biznesowych rocznie.
Uwzględniono koszty podróży służbowych, aby umożliwić personelowi eu-LISA udział w posiedzeniach komitetu organizowanych w celu przyjęcia aktów wykonawczych na podstawie art. 5 rozporządzenia.
Koszt sprzętu i oprogramowania ma na celu pokrycie potrzeb operacyjnych i uzupełnienie istniejącej infrastruktury sprzętowej w eu-LISA w odniesieniu do art. 6 ust. 3 lit. a) niniejszego rozporządzenia. Po początkowej inwestycji zastosowano 20-procentową stawkę na koszty utrzymania (wymianę sprzętu, licencji na oprogramowanie itp.). Jeżeli chodzi o powierzchnię ośrodka przetwarzania danych, jej wykorzystanie jest znikome, biorąc pod uwagę fakt, że nowy sprzęt (w razie potrzeby) ogranicza się do czterech serwerów kasetowych w głównej lokalizacji i tego samego w lokalizacji zapasowej.
3.2.3.Synteza szacunkowego wpływu na środki administracyjne
–◻
Wniosek/inicjatywa nie wiąże się z koniecznością wykorzystania środków administracyjnych
–⌧
Wniosek/inicjatywa wiąże się z koniecznością wykorzystania środków administracyjnych, jak określono poniżej:
w mln EUR (do trzech miejsc po przecinku)
|
Rok
|
2021
|
2022
|
2023
|
2024
|
2025
|
2026
|
2027
|
OGÓŁEM
|
|
DZIAŁ 7
wieloletnich ram finansowych
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Zasoby ludzkie
|
|
0,075
|
0,150
|
0,150
|
0,150
|
0,150
|
0,150
|
0,825
|
|
Pozostałe wydatki administracyjne
|
|
0,084
|
0,007
|
0,007
|
0,007
|
0,007
|
0,007
|
0,119
|
|
Suma cząstkowa DZIAŁU 7
wieloletnich ram finansowych
|
|
0,159
|
0,157
|
0,157
|
0,157
|
0,157
|
0,157
|
0,944
|
|
Poza DZIAŁEM 7
wieloletnich ram finansowych
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Zasoby ludzkie
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Pozostałe wydatki
o charakterze administracyjnym
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Suma cząstkowa
poza DZIAŁEM 7
wieloletnich ram finansowych
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
OGÓŁEM
|
0
|
0,159
|
0,157
|
0,157
|
0,157
|
0,157
|
0,157
|
0,944
|
Potrzeby w zakresie środków na zasoby ludzkie i inne wydatki o charakterze administracyjnym zostaną pokryte z zasobów DG już przydzielonych na zarządzanie tym działaniem lub przesuniętych w ramach dyrekcji generalnej, uzupełnionych w razie potrzeby wszelkimi dodatkowymi zasobami, które mogą zostać przydzielone zarządzającej dyrekcji generalnej w ramach procedury rocznego przydziału środków oraz w świetle istniejących ograniczeń budżetowych.
Wydatki administracyjne obejmują 1 urzędnika AD w DG ds. Sprawiedliwości i Konsumentów Komisji. Jego główne funkcje (zob. dalej) obejmują:
–nadzorowanie prac nad aktami wykonawczymi przewidzianymi w art. 5, zorganizowanie procesu przekazania, a następnie pełnienie funkcji politycznego urzędnika łącznikowego w stosunku do Agencji;
–koszty podróży służbowych pracowników Komisji w celu uczestniczenia w posiedzeniach organizowanych przez eu-LISA (10 rocznie – udział w posiedzeniach zarządu, Komisji ds. Zarządzania Programem i Grupy Doradczej);
–podróże i codzienne utrzymanie jednego przedstawiciela z każdego państwa członkowskiego, który ma uczestniczyć w posiedzeniach komitetu w sprawie przyjęcia aktów wykonawczych przewidzianych w art. 5 rozporządzenia (planowanych na 2022 r.).
3.2.3.1.Szacowane zapotrzebowanie na zasoby ludzkie
Podsumowanie dla Agencji eu-LISA
–◻
Wniosek/inicjatywa nie wiąże się z koniecznością wykorzystania zasobów ludzkich.
–⌧
Wniosek/inicjatywa wiąże się z koniecznością wykorzystania zasobów ludzkich, jak określono poniżej:
w mln EUR (do trzech miejsc po przecinku)
|
Rok
|
2021
|
2022
|
2023
|
2024
|
2025
|
2026
|
2027
|
OGÓŁEM
|
|
Urzędnicy (grupa zaszeregowania AD)
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Urzędnicy (grupa zaszeregowania AST)
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Personel kontraktowy
|
|
0,053
|
0,240
|
0,240
|
0,240
|
0,240
|
0,240
|
1,253
|
|
Personel tymczasowy
|
|
|
0,300
|
0,300
|
0,300
|
0,300
|
0,300
|
1,500
|
|
Oddelegowani eksperci krajowi
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
OGÓŁEM
|
|
0,053
|
0,540
|
0,540
|
0,540
|
0,540
|
0,540
|
2,753
|
W celu realizacji kluczowych zadań proponuje się 5 członków personelu wewnętrznego (dwóch pracowników zatrudnionych na czas określony i trzech pracowników kontraktowych). Potrzebna jest specjalna pula zasobów na potrzeby systemu e-CODEX, aby uniknąć konkurowania o zasoby związane z działaniami z zakresu spraw wewnętrznych. Zainteresowane strony z państw członkowskich są szczególnie wrażliwe na kwestię zagwarantowania przydzielenia specjalnych zasobów do systemu e-CODEX.
Z pomocą zewnętrznych usługodawców zasoby te pozwolą zarządzać utrzymaniem istniejącego systemu, dalszym rozwojem systemu e-CODEX oraz stopniowym rozszerzaniem wsparcia w ramach e-CODEX na potrzeby procedur prawnych w dziedzinie współpracy sądowej w tempie jednej lub dwóch rocznie, w zależności od stopnia złożoności.
Szacunkowy wpływ na personel (dodatkowe EPC) – plan zatrudnienia
|
Grupa funkcyjna i grupa zaszeregowania
|
2021 r.
|
2022 r.
|
2023 r.
|
2024 r.
|
2025 r.
|
2026 r.
|
2027 r.
|
|
AD (pracownik zatrudniony na czas określony)
|
0
|
0
|
2
|
2
|
2
|
2
|
2
|
|
SUMA CAŁKOWITA
|
0
|
0
|
2
|
2
|
2
|
2
|
2
|
Szacunkowy wpływ na personel (dodatkowy) – personel zewnętrzny
|
Personel kontraktowy
|
2021 r.
|
2022 r.
|
2023 r.
|
2024 r.
|
2025 r.
|
2026 r.
|
2027 r.
|
|
Grupa funkcyjna IV
|
0
|
2
|
3
|
3
|
3
|
3
|
3
|
|
Ogółem
|
0
|
2
|
3
|
3
|
3
|
3
|
3
|
W związku z oczekiwanym przyjęciem rozporządzenia do dnia 1 stycznia 2022 r. konieczne będzie zakończenie rekrutacji kluczowego personelu do dnia 1 stycznia 2023 r., a pozostałego personelu do dnia 1 lipca 2023 r. Kluczowy personel będzie pracował w okresie od dnia 1 stycznia do dnia 1 lipca 2023 r. w celu zapewnienia udanego przejęcia systemu e-CODEX od konsorcjum państw członkowskich zarządzających systemem e-CODEX. Począwszy od dnia 1 lipca 2023 r. Agencja stanie się całkowicie odpowiedzialna za wszystkie działania określone w art. 6 rozporządzenia.
Podsumowanie dla DG ds. Sprawiedliwości i Konsumentów
–◻
Wniosek/inicjatywa nie wiąże się z koniecznością wykorzystania zasobów ludzkich.
–⌧
Wniosek/inicjatywa wiąże się z koniecznością wykorzystania zasobów ludzkich, jak określono poniżej:
Wartości szacunkowe należy wyrazić w ekwiwalentach pełnego czasu pracy
|
Rok
|
2021
|
2022
|
2023
|
2024
|
2025
|
2026
|
2027
|
|
• Stanowiska przewidziane w planie zatrudnienia (stanowiska urzędników i pracowników zatrudnionych na czas określony)
|
|
w centrali i w biurach przedstawicielstw Komisji
|
|
1
|
1
|
1
|
1
|
1
|
1
|
|
w delegaturach
|
|
|
|
|
|
|
|
|
badania naukowe
|
|
|
|
|
|
|
|
|
• Personel zewnętrzny (w ekwiwalentach pełnego czasu pracy: EPC) – CA, LA, SNE, INT i JED
Dział 7
|
|
Finansowanie z DZIAŁU 7 wieloletnich ram finansowych
|
– w centrali
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
– w delegaturach
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Finansowanie ze środków przydzielonych na program
|
– w centrali
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
– w delegaturach
|
|
|
|
|
|
|
|
|
badania naukowe
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Inne (określić)
|
|
|
|
|
|
|
|
|
OGÓŁEM
|
|
1
|
1
|
1
|
1
|
1
|
1
|
Potrzeby w zakresie zasobów ludzkich zostaną pokryte z zasobów DG już przydzielonych na zarządzanie tym działaniem lub przesuniętych w ramach dyrekcji generalnej, uzupełnionych w razie potrzeby wszelkimi dodatkowymi zasobami, które mogą zostać przydzielone zarządzającej dyrekcji generalnej w ramach procedury rocznego przydziału środków oraz w świetle istniejących ograniczeń budżetowych.
Opis zadań do wykonania:
|
Urzędnicy i pracownicy zatrudnieni na czas określony
|
Pracownicy DG ds. Sprawiedliwości i Konsumentów będą zaangażowani w zarządzanie polityką w zakresie prac prowadzonych przez eu-LISA, w ich monitorowanie, jak również w przygotowanie niezbędnych aktów wykonawczych przewidzianych w rozporządzeniu (2022 r.).
W szczególności, jeżeli chodzi o system e-CODEX:
– określanie, wdrażanie i koordynację aspektów operacyjnych i politycznych działalności Agencji;
– analizę i komentowanie wszystkich pism przedłożonych Grupie Doradczej ds. e-CODEX, Komisji ds. Zarządzania Programem oraz, w stosownych przypadkach, zarządowi eu-LISA;
– przygotowywanie uczestnictwa w posiedzeniach Grupy Doradczej ds. e-CODEX i zarządu, uczestnictwo w tych posiedzeniach i prowadzenie działań następczych w związku ze sprawozdaniami z postępów w ramach posiedzeń;
– sporządzanie projektów aktów prawnych (aktów wykonawczych), sprawdzanie i korygowanie pism wydawanych przez Agencję pod kątem ograniczeń prawnych, technicznych i budżetowych;
– przyczynianie się do planowania działań Agencji (dokument programowy) oraz zapewnianie ich spójności z priorytetami politycznymi i zgodności z mandatem Agencji;
– w stosownych przypadkach śledzenie różnych forów (dotyczących zarządzania lub technicznych) Agencji i uczestnictwo w nich oraz przedstawianie stanowiska Komisji.
|
|
Personel zewnętrzny
|
|
3.2.4.Udział osób trzecich w finansowaniu
Wniosek/inicjatywa:
–⌧
nie przewiduje współfinansowania ze strony osób trzecich
–◻
przewiduje współfinansowanie ze strony osób trzecich szacowane zgodnie z poniższymi szacunkami:
Środki w mln EUR (do trzech miejsc po przecinku)
|
Rok
|
2021
|
2022
|
2023
|
2024
|
2025
|
2026
|
2027
|
OGÓŁEM
|
|
Określić organ współfinansujący
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
OGÓŁEM środki objęte współfinansowaniem
|
|
|
|
|
|
|
|
|
3.3.Szacunkowy wpływ na dochody
–⌧
Wniosek/inicjatywa nie ma wpływu finansowego na dochody.
–◻
Wniosek/inicjatywa ma wpływ finansowy określony poniżej:
–◻
wpływ na zasoby własne
–◻
wpływ na dochody inne
Wskazać, czy dochody są przypisane do linii budżetowej po stronie wydatków ◻
w mln EUR (do trzech miejsc po przecinku)
|
Linia budżetowa po stronie dochodów:
|
Wpływ wniosku/inicjatywy
|
|
|
2021 r.
|
2022 r.
|
2023 r.
|
2024 r.
|
2025 r.
|
2026 r.
|
2027 r.
|
|
Artykuł ….
|
|
|
|
|
|
|
|
W przypadku wpływu na dochody przeznaczone na określony cel należy wskazać linie budżetowe po stronie wydatków, które ten wpływ obejmie.
Pozostałe uwagi (np. metoda/wzór użyte do obliczenia wpływu na dochody albo inne informacje).