Bruksela, dnia 2.7.2018

COM(2018) 509 final

2018/0270(NLE)

Wniosek

DECYZJA WYKONAWCZA RADY

w sprawie upoważnienia Łotwy do wprowadzenia szczególnego środka stanowiącego odstępstwo od art. 193 dyrektywy Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej


UZASADNIENIE

Zgodnie z art. 395 ust. 1 dyrektywy 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (zwanej dalej „dyrektywą VAT”) Rada, stanowiąc jednomyślnie na wniosek Komisji, może upoważnić każde państwo członkowskie do wprowadzenia szczególnych środków stanowiących odstępstwo od przepisów wspomnianej dyrektywy w celu upraszczania poboru VAT lub zapobiegania niektórym formom uchylania się od opodatkowania lub unikania opodatkowania.

Pismem zarejestrowanym przez Komisję w dniu 9 kwietnia 2018 r. Łotwa wystąpiła z wnioskiem o przyznanie odstępstwa od art. 193 dyrektywy VAT celem zastosowania mechanizmu odwrotnego obciążenia w odniesieniu do dostaw półwyrobów metalowych z metali żelaznych i nieżelaznych. Zgodnie z art. 395 ust. 2 dyrektywy VAT pismem z dnia 4 maja 2018 r. Komisja poinformowała pozostałe państwa członkowskie o wniosku złożonym przez Łotwę. Pismem z dnia 7 maja 2018 r. Komisja zawiadomiła Łotwę, że posiada wszystkie informacje niezbędne do rozpatrzenia wniosku.

1.KONTEKST WNIOSKU

Przyczyny i cele wniosku

Zgodnie z zasadą ogólną określoną w art. 193 dyrektywy VAT podatnik dokonujący dostawy towarów lub świadczenia usług jest zwykle obowiązany do zapłaty podatku od wartości dodanej (VAT).

Zgodnie z art. 199a ust. 1 dyrektywy VAT państwa członkowskie mogą postanowić, że osobą zobowiązaną do zapłaty podatku VAT od dostaw wymienionych w tym artykule jest podatnik, na rzecz którego dokonywana jest dostawa lub świadczona jest usługa (mechanizm odwrotnego obciążenia). Na mocy procedury odwrotnego obciążenia podatnik będący odbiorcą dostaw staje się zobowiązany do zapłaty VAT. Podatnik taki, o ile przysługuje mu pełne prawo do odliczenia podatku VAT, składa jednocześnie deklarację podatkową i odlicza podatek VAT odpowiadający dostawie. Powoduje to, że podatek VAT nie wpływa faktycznie do Skarbu Państwa. Dostawy półwyrobów metalowych z metali żelaznych i nieżelaznych wymienione są w art. 199a ust. 1 lit. j).

Łotwa nie korzysta z możliwości określonej w art. 199a ust. 1 lit. j) dyrektywy VAT i nie stosuje mechanizmu odwrotnego obciążenia w odniesieniu do dostaw półwyrobów metalowych z metali żelaznych i nieżelaznych. Jednakże ze względu na niedawno wykryte oszustwa dotyczące dostaw tych produktów, Łotwa zamierza wprowadzić mechanizm odwrotnego obciążenia w odniesieniu do krajowych dostaw półwyrobów metalowych z metali żelaznych i nieżelaznych.

Zgodnie z art. 199a ust. 1 dyrektywy VAT mechanizm odwrotnego obciążenia może być stosowany do dnia 31 grudnia 2018 r. i przez okres co najmniej dwóch lat. Jako że warunek dwuletniego okresu obowiązywania nie jest spełniony, Łotwa nie może zastosować mechanizmu odwrotnego obciążenia w oparciu o ten artykuł.

W związku z tym Łotwa wnosi o odstępstwo od art. 193 dyrektywy VAT celem uzyskania upoważnienia do stosowania mechanizmu odwrotnego obciążenia w odniesieniu do dostaw półwyrobów metalowych z metali żelaznych i nieżelaznych na podstawie art. 395 dyrektywy VAT.

Łotwa twierdzi, że w czasie kontroli podatkowych wykryto przypadki nadużyć związanych z podatkiem VAT w sektorze wyrobów metalowych. Analizując wyniki kontroli podatkowych, w ramach których stwierdzono oszustwa podatkowe w transakcjach dotyczących wyrobów metalowych, Łotwa stwierdziła, że systematycznie prowadziły one do znacznych kwot dodatkowego należnego podatku. Te dodatkowe oceny doprowadziły do podwójnej liczby średnich dodatkowych ocen w następstwie audytów. Według Łotwy wskazuje to na wysokie ryzyko wystąpienia nadużyć w transakcjach dotyczących wyrobów metalowych.

Według informacji przekazanych przez Łotwę państwo to wprowadza obecnie szereg środków w celu ograniczenia i zwalczania oszustw związanych z VAT. Na przykład kasy rejestrujące zostały objęte nowymi wymogami mającymi na celu całkowite wyeliminowanie oszukańczego usuwania zarejestrowanych transakcji, w deklaracji VAT należy zamieszać szczegółowy wykaz transakcji, a szczególną uwagę poświęca się również kwestii poprawy standardowych kontroli i środków administracyjnych. Jednak mimo wszystkich tych środków Łotwa uważa, że należy wprowadzić mechanizm odwrotnego obciążenia w odniesieniu do dostaw półwyrobów metalowych z metali żelaznych i nieżelaznych w celu zapobiegania stratom w dochodach z VAT do budżetu publicznego.

Dostawy półwyrobów metalowych z metali żelaznych i nieżelaznych uznawane są za działalność podatną na oszustwa i w związku z tym są wymienione w art. 199a ust. 1 lit. j) dyrektywy VAT. Gdyby spełniony był warunek dotyczący minimalnego okresu obowiązywania, Łotwa mogłyby skorzystać z tego artykułu w celu stosowania mechanizmu odwrotnego obciążenia.

Proponuje się zatem przyznanie odstępstwa na okres ważności art. 199a dyrektywy VAT. W związku z tym proponuje się odstępstwo do dnia 31 grudnia 2018 r., tj. do dnia wygaśnięcia art. 199a dyrektywy VAT.

Spójność z przepisami obowiązującymi w tej dziedzinie polityki

Na podstawie art. 199a ust. 1 lit. j) dyrektywy VAT mechanizm odwrotnego obciążenia może być stosowany w odniesieniu do dostaw półwyrobów metalowych z metali żelaznych i nieżelaznych. Szereg państw członkowskich stosuje mechanizm odwrotnego obciążenia, opierając się na tym przepisie 1 . Gdyby spełniony był warunek dotyczący minimalnego dwuletniego okresu obowiązywania, Łotwa mogłaby stosować mechanizm odwrotnego obciążenia w odniesieniu do dostaw półwyrobów metalowych z metali żelaznych i nieżelaznych, bez występowania o odstępstwo na podstawie art. 395 dyrektywy VAT.

Proponowany środek jest zatem zgodny z obowiązującymi przepisami dyrektywy VAT.

2.PODSTAWA PRAWNA, POMOCNICZOŚĆ I PROPORCJONALNOŚĆ

Podstawa prawna

Art. 395 dyrektywy VAT.

Pomocniczość (w przypadku kompetencji niewyłącznych)

Biorąc pod uwagę przepisy dyrektywy VAT, na których opiera się przedmiotowy wniosek, zasada pomocniczości nie ma zastosowania.

Proporcjonalność

Decyzja dotyczy upoważnienia udzielonego państwu członkowskiemu w odpowiedzi na jego własny wniosek i nie stanowi żadnego zobowiązania.

Biorąc pod uwagę ograniczony zakres odstępstwa, przedmiotowy szczególny środek jest proporcjonalny do zamierzonego celu, jakim jest zapobieganie niektórym formom uchylania się od opodatkowania lub unikania opodatkowania w konkretnym sektorze.

Wybór instrumentu

Zgodnie z art. 395 dyrektywy VAT odstępstwo od wspólnych przepisów dotyczących podatku VAT jest możliwe jedynie na podstawie upoważnienia Rady, stanowiącej jednomyślnie na wniosek Komisji. Decyzja Rady jest ponadto najbardziej właściwym instrumentem, ponieważ może być skierowana do poszczególnych państw członkowskich.

3.WYNIKI OCEN EX POST, KONSULTACJI Z ZAINTERESOWANYMI STRONAMI I OCEN SKUTKÓW

Konsultacje z zainteresowanymi stronami

Niniejszy wniosek opiera się na wniosku złożonym przez Łotwę i dotyczy wyłącznie tego państwa członkowskiego.

Gromadzenie i wykorzystanie wiedzy eksperckiej

Nie zaistniała potrzeba skorzystania z pomocy ekspertów zewnętrznych.

Ocena skutków

Wniosek dotyczący decyzji wykonawczej ma na celu zapobieganie niektórym formom uchylania się od opodatkowania lub unikania opodatkowania w sektorze dostaw półwyrobów metalowych z metali żelaznych i nieżelaznych. Mechanizm odwrotnego obciążenia powinien pomóc Łotwie w powstrzymaniu dalszego rozprzestrzeniania się oszustw związanych z VAT w zakresie dostaw wyrobów metalowych. W związku z tym środek stanowiący odstępstwo będzie miał potencjalnie pozytywne skutki.

Z uwagi na wąski zakres odstępstwa i ograniczone zastosowanie w czasie jego oddziaływanie będzie w każdym razie ograniczone.

4.WPŁYW NA BUDŻET

Wniosek nie ma negatywnego wpływu na budżet Unii.

5.ELEMENTY FAKULTATYWNE

Wniosek zawiera klauzulę zakładającą wygaśnięcie odstępstwa w dniu 31 grudnia 2018 r.

2018/0270 (NLE)

Wniosek

DECYZJA WYKONAWCZA RADY

w sprawie upoważnienia Łotwy do wprowadzenia szczególnego środka stanowiącego odstępstwo od art. 193 dyrektywy Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

uwzględniając dyrektywę Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej 2 , w szczególności jej art. 395 ust. 1,

uwzględniając wniosek Komisji Europejskiej,

a także mając na uwadze, co następuje:

(1)Zgodnie z art. 193 dyrektywy 2006/112/WE każdy podatnik dokonujący podlegającej opodatkowaniu dostawy towarów lub świadczenia usług jest, co do zasady, obowiązany do zapłaty podatku od wartości dodanej (VAT) organom podatkowym.

(2)Zgodnie z art. 199a ust. 1 lit. j) dyrektywy 2006/112/WE państwa członkowskie mogą postanowić, że osobą zobowiązaną do zapłaty podatku VAT od dostaw półwyrobów metalowych z metali żelaznych i nieżelaznych jest podatnik, na rzecz którego świadczona jest usługa („mechanizm odwrotnego obciążenia”). Łotwa nie skorzystała z tej możliwości.

(3)Łotwa stwierdziła niedawno, że w sektorze półwyrobów metalowych z metali żelaznych i nieżelaznych istnieje wysokie ryzyko wystąpienia oszustw związanych z VAT, i w związku z tym zamierza wprowadzić mechanizm odwrotnego obciążenia w odniesieniu do krajowych dostaw tych produktów.

(4)Zgodnie z art. 199a ust. 1 dyrektywy 2006/112/WE mechanizm odwrotnego obciążenia może być stosowany do dnia 31 grudnia 2018 r. i przez okres co najmniej dwóch lat. Jako że warunek dwuletniego okresu obowiązywania nie może być już spełniony, Łotwa nie może zastosować mechanizmu odwrotnego obciążenia w oparciu o art. 199a ust. 1 lit. j) dyrektywy 2006/112/WE.

(5)Pismem zarejestrowanym przez Komisję w dniu 9 kwietnia 2018 r., zgodnie z art. 395 ust. 2 dyrektywy 2006/112/WE władze Łotwy zwróciły się o upoważnienie do stosowania środka stanowiącego odstępstwo od art. 193 tej dyrektywy w celu zobowiązania odbiorcy do zapłaty VAT za dostawy półwyrobów metalowych z metali żelaznych i nieżelaznych.

(6)Zgodnie z art. 395 ust. 2 akapit drugi dyrektywy 2006/112/WE, pismem z dnia 4 maja 2018 r. Komisja przekazała ten wniosek pozostałym państwom członkowskim, a pismem z dnia 7 maja 2018 r. zawiadomiła Łotwę, że posiada wszystkie informacje niezbędne do rozpatrzenia wniosku.

(7)Według informacji przedstawionych przez Łotwę w sektorze wyrobów metalowych wykryto oszustwa związane z VAT. Mimo wprowadzenia szeregu konwencjonalnych środków w celu zwalczenia oszustw związanych z VAT Łotwa uważa, że należy wprowadzić mechanizm odwrotnego obciążenia w odniesieniu do dostaw półwyrobów metalowych z metali żelaznych i nieżelaznych w celu zapobiegania stratom w dochodach z VAT do budżetu publicznego.

(8)Należy zatem upoważnić Łotwę do stosowania przez ograniczony czas mechanizmu odwrotnego obciążenia w odniesieniu do dostaw półwyrobów metalowych z metali żelaznych i nieżelaznych.

(9)Odstępstwo to nie ma niekorzystnego wpływu na zasoby własne Unii pochodzące z VAT,

PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ:

Artykuł 1

Na zasadzie odstępstwa od art. 193 dyrektywy 2006/112/WE upoważnia się Łotwę do wyznaczenia odbiorcy jako osoby zobowiązanej do zapłaty VAT w przypadku dostaw półwyrobów metalowych z metali żelaznych i nieżelaznych.

Artykuł 2

Niniejsza decyzja traci moc z dniem 31 grudnia 2018 r.

Artykuł 3

Niniejsza decyzja skierowana jest do Republiki Łotewskiej.

Sporządzono w Brukseli dnia […] r.

   W imieniu Rady

   Przewodniczący

(1)    Zob. wykaz opinii Komitetu ds. VAT: http://ec.europa.eu/taxation_customs/sites/taxation/files/resources/documents/taxation/vat/key_documents/vat_committee/notifications.pdf
(2)    Dz.U. L 347 z 11.12.2006, s. 1.