KOMISJA EUROPEJSKA

Bruksela, dnia 27.9.2017

COM(2017) 554 final

SPRAWOZDANIE KOMISJI DLA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY

DZIESIĄTE SPRAWOZDANIE FINANSOWE KOMISJI DLA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY
na temat EUROPEJSKIEGO FUNDUSZU ROLNEGO NA RZECZ ROZWOJU OBSZARÓW WIEJSKICH
(EFRROW)
ROK BUDŻETOWY 2016

Spis treści

1. 1. Procedura budżetowa

1.1. 1.1. Ramy finansowe

1.2. 1.2. Projekt budżetu (PB) na 2016 r.

1.3. 1.3. Przyjęcie budżetu na 2016 r.

1.4. 1.4. Przyjęcie budżetów korygujących

2. 2. Zarządzanie środkami

2.1. 2.1. Zarządzanie środkami na zobowiązania

2.1.1. 2.1.1. Programy rozwoju obszarów wiejskich EFRROW

2.1.2. 2.1.2. Pomoc techniczna

2.2. 2.2. Zarządzanie środkami na płatności

2.2.1. 2.2.1. Programy rozwoju obsz arów wiejskich EFRROW

2.2.2. 2.2.2. Pomoc techniczna

3. 3. Wykonanie budżetu EFRROW na 2016 r.

3.1. 3.1. Wykorzystanie środków na zobowiązania

3.1.1. 3.1.1. Programy rozwoju obszarów wiejskich EFRROW

3.1.2. 3.1.2. Pomoc techniczna

3.2. 3.2. Wykorzystanie środków na płatności

3.2.1. 3.2.1. Programy rozwoju obszarów wiejskich EFRROW

3.2.2. 3.2.2. Pomoc techniczna

3.3. 3.3. Analiza zadeklarowanych wydatków w podziale na osie lub środki

3.4. 3.4. Realizacja programów EFRROW

3.4.1. 3.4.1. Okres programowania 2007–2013

3.4.2. 3.4.2. Okres programowania 2014–2020

1. Procedura budżetowa

1.1. Ramy finansowe

W 2016 r. wydatki na rozwój obszarów wiejskich są finansowane w ramach dwóch wieloletnich ram finansowych: 2007–2013 i 2014–2020. Ramy finansowe na lata 2014–2020 określono w rozporządzeniu Rady (UE) nr 1311/2013. Przydział środków na rozwój obszarów wiejskich oraz na wydatki związane z rynkiem i płatności bezpośrednie po rocznym dostosowaniu technicznym wieloletnich ram finansowych przedstawiono w tabeli 1.

Tabela 1 – Ramy finansowe na lata 2014–2020

DZIAŁ 2.	W mln EUR; ceny bieżące
Trwały wzrost gospodarczy: zasoby naturalne	2014	2015	2016	2017	2018	2019	2020
OGÓŁEM	49 857	64 692	64 262	60 191	60 267	60 344	60 421
W tym:
rozwój obszarów wiejskich a), b), c), d), e)	5 299	18 184	18 684	14 371	14 381	14 330	14 333
wydatki związane z rynkiem i pomoc bezpośrednia a), b), c), d)	43 778	44 190	43 950	44 146	44 162	44 241	44 263

a) po przesunięciu netto 351,9 mln EUR między EFRG i EFRROW za rok budżetowy 2014 (zob. uwaga f);
b) po przesunięciu netto 51,6 mln EUR między EFRG i EFRROW za rok budżetowy 2015 (zob. uwaga f);
c) po przesunięciu netto 28 mln EUR między EFRG i EFRROW za lata budżetowe 2014–2020 (zob. uwaga f);
d) po przesunięciu netto 3 577,2 mln EUR między EFRG i EFRROW za lata budżetowe 2015–2020 (zob. uwaga f);
e) po przeprogramowaniu przydziału środków EFRROW z roku 2014 w wyniku zastosowania art. 19 rozporządzenia w sprawie wieloletnich ram finansowych (UE) nr 1311/2013 całkowita kwota 8 705 mln EUR odliczona od zobowiązań z 2014 r. została równo rozłożona na zobowiązania z 2015 i 2016 r.;
f) przesunięcia środków na rozwój obszarów wiejskich (EFRROW) wymienione w uwagach a)–d) powyżej obejmują: 4 mln EUR przenoszone co roku przez cały okres 2014–2020 z sektora bawełny (EL) na podstawie art. 66 ust. 1 rozporządzenia (UE) nr 1307/2013, 296,3 mln EUR przeznaczone do dobrowolnej korekty przeniesionej za rok budżetowy 2014 (UK) na podstawie art. 10b i art. 10c ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 73/2009, 51,6 mln EUR za niewykorzystane kwoty przenoszone co roku za lata budżetowe 2014 i 2015 (SE, DE) na podstawie art. 136 i 136b rozporządzenia (WE) nr 73/2009 oraz 3 577,2 mln EUR na ograniczanie płatności i elastyczności pomiędzy filarami na podstawie art. 7 ust. 2 i art. 14 ust. 1 rozporządzenia (UE) nr 1307/2013.

1.2. Projekt budżetu (PB) na 2016 r.

Dnia 24 czerwca 2015 r. Komisja przyjęła i przedłożyła władzy budżetowej projekt budżetu (PB) na 2016 r.

W projekcie budżetu na okres programowania 2007–2013 dla Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) przewidziano 3 268 mln EUR w środkach na płatności. W odniesieniu do 2016 r. nie wnioskowano o żadne środki na zobowiązania, gdyż okres programowania 2007–2013 zakończył się w 2013 r. W odniesieniu do okresu programowania 2014–2020 PB na 2016 r. objął kwotę 18 672 mln EUR w środkach na zobowiązania i 8 594 mln EUR w środkach na płatności.

Tabela 2

Projekt budżetu na 2016 r.
Pozycja budżetu	Środki na zobowiązania (w EUR)	Środki na płatności (w EUR)
2007–2013
05.040501 (Programy rozwoju obszarów wiejskich)	–	3 268 000 000
05.040502 (Operacyjna pomoc techniczna)	–	–
2014–2020
05.046001 (Programy rozwoju obszarów wiejskich)	18 650 559 495	8 574 000 000
05.046002 (Operacyjna pomoc techniczna)	21 363 000	20 025 443

Rada przyjęła swoje stanowisko w sprawie projektu budżetu na rok 2016 w dniu 4 września 2015 r., a Parlament Europejski przyjął swoje stanowisko w dniu 28 października 2015 r. Konieczne było zwołanie komitetu pojednawczego, który w przewidzianym terminie 21 dni uzgodnił wspólny tekst. Rada zatwierdziła wspólny tekst w dniu 24 listopada 2015 r. a Parlament Europejski – w dniu 25 listopada 2015 r.

W budżecie na 2016 r., który przyjęto ostatecznie w dniu 25 listopada 2015 r., środki na płatności w ramach EFRROW ograniczono o 120 mln EUR, w tym o 33 mln EUR za okres programowania 2007–2013 i o 87 mln EUR za okres 2014–2020.

1.3. Przyjęcie budżetu na 2016 r.

Środki EFRROW przedstawione w rozdziale 05 04 budżetu na 2016 r., który przyjęto w dniu 25 listopada 2015 r., wynosiły 3 235 mln EUR w środkach na płatności na okres programowania 2007–2013 oraz 18 672 mln EUR w środkach na zobowiązania i 8 507 mln EUR w środkach na płatności na okres 2014–2020.

Tabela 3

Budżet przyjęty na 2016 r.
Pozycja budżetu	Środki na zobowiązania (w EUR)	Środki na płatności (w EUR)
2007–2013
05.040501 (Programy rozwoju obszarów wiejskich)	–	3 235 000 000
05.040502 (Operacyjna pomoc techniczna)	–	–
2014–2020
05.046001 (Programy rozwoju obszarów wiejskich)	18 650 559 495		8 487 000 000
05.046002 (Operacyjna pomoc techniczna)	21 363 000		20 025 443

1.4. Przyjęcie budżetów korygujących

Żaden z budżetów korygujących nie dotyczył EFRROW.

2. Zarządzanie środkami

2.1. Zarządzanie środkami na zobowiązania

2.1.1. Programy rozwoju obszarów wiejskich EFRROW

W odniesieniu do środków na zobowiązania budżet uchwalony na 2016 r. wynosił 18 651 mln EUR, z czego wszystkie środki dotyczyły programów na lata 2014–2020.

W budżecie na 2016 r. nie uwzględniono żadnych środków na zobowiązania w odniesieniu do programów EFRROW na lata 2007–2013.

Tabela 4

Zarządzanie środkami na zobowiązania w 2016 r. – EFRROW	Pozycja budżetu 05.040501 (kwoty w EUR)	Pozycja budżetu 05.046001 (kwoty w EUR)
Środki na początku 2016 r.	–	18 650 559 495
Środki dostępne w 2016 r.	–	18 650 559 495
Środki wykorzystane w 2016 r. 1	–	18 649 599 495

2.1.2. Pomoc techniczna

W art. 51 ust. 1 rozporządzenia (UE) nr 1305/2013 przewidziano, że EFRROW może wykorzystać do 0,25 % swojego przydziału rocznego na finansowanie działań z zakresu pomocy technicznej z inicjatywy Komisji. W budżecie na rok 2016 dostępna na ten cel wstępna kwota wynosiła 4,4 mln EUR na pomoc techniczną inną niż pomoc operacyjna i 21,4 mln EUR na operacyjną pomoc techniczną.

2.2. Zarządzanie środkami na płatności

2.2.1. Programy rozwoju obszarów wiejskich EFRROW

W odniesieniu do programów rozwoju obszarów wiejskich na lata 2014–2020 w budżecie uchwalonym na 2016 r. środki na płatności wynosiły 8 487 mln EUR. Środki na płatności zwiększono poprzez przesunięcie 1,0 mln EUR z linii dotyczącej ukończenia rozwoju obszarów wiejskich finansowanego z Sekcji Gwarancji EFOGR (pozycja 05.040114), która nie wymagała żadnych środków. Z drugiej strony środki na płatności zmniejszono za pomocą dwóch przesunięć na łączną kwotę 32,1 mln EUR na rzecz Sekcji Orientacji EAGGF na lata 2000–2006 mających na celu zamknięcie jednego z wcześniejszych programów realizowanych w ramach celu 1. Ponadto 646,1 mln EUR przesunięto w celu pokrycia pilnych potrzeb związanych z zamknięciem programów EFRROW na lata 2007–2013. Uwzględniając wszystkie przesunięcia, całkowita kwota środków na płatności dostępnych w 2016 r. wyniosła 7 809,9 mln EUR. W ciągu roku wykorzystano wszystkie środki przewidziane na rok 2016.

W odniesieniu do programów rozwoju obszarów wiejskich na lata 2007–2013 w budżecie uchwalonym na 2016 r. środki na płatności wynosiły 3 235 mln EUR. Ponadto dostępna kwota dochodów przeznaczonych na określony cel (przeniesionych z 2015 r. lub zebranych w ciągu roku) wyniosła 359,1 mln EUR. Na koniec roku zamknięcie 64 programów wymagało dodatkowych środków na płatności. Te dodatkowe potrzeby pokryto częściowo przy pomocy przesunięcia środków z linii programów EFRROW na lata 2014–2020 (646,1 mln EUR), z linii pomocy technicznej (3,0 mln EUR) oraz przesunięcia na koniec roku (264,7 mln EUR). Całkowita kwota środków na płatności dostępnych w 2016 r. wyniosła 4 507,9 mln EUR. Dochody przeznaczone na określony cel w wysokości 12,1 mln EUR zostały automatycznie przeniesione z tej kwoty na 2017 r.

Tabela 5

Zarządzanie środkami na płatności w 2016 r.
(w EUR)

EFRROW (2014–2020)
Pozycja budżetu – 05.046001
Środki na początku 2016 r.	8 487 000 000
Przesunięcie do Sekcji Orientacji EAGGF – regiony objęte celem 1 (lata 2000–2006)	-5 124 931
Przesunięcie do Sekcji Orientacji EAGGF – regiony objęte celem 1 (lata 2000–2006)	-26 940 235
Przesunięcie z Sekcja Gwarancji EFOGR 2000–2006	1 006 524
Przesunięcie do EFRROW 2007–2013	-646 066 430
Środki dostępne w 2016 r.	7 809 874 928
Środki wykorzystane w 2016 r.	7 809 874 920

EFRROW (2007–2013)
Pozycja budżetu – 05.040501
Środki na początku 2016 r.	3 235 000 000
Dochody przeznaczone na określony cel przeniesione z 2015 r.	22 697 504
Dochody przeznaczone na określony cel zebrane w 2016 r.	336 400 606
Przesunięcie z EFRROW 2014–2020	646 066 430
Przesunięcie z linii pomocy technicznej z EFRROW 2014–2020	3 000 000
Przesunięcie na koniec roku	264 739 750
Środki dostępne w 2016 r.	4 507 904 290
Środki wykorzystane w 2016 r.	4 495 770 025

2.2.2. Pomoc techniczna

W odniesieniu do EFRROW ogółem środki na płatności w budżecie na 2016 r. wynosiły 20,0 mln EUR. Do linii programów EFRROW na lata 2007–2013 przesunięto 3,0 mln EUR w celu pokrycia zamknięcia programów EFRROW na lata 2007–2013. Ostateczne środki na płatności wyniosły 17,0 mln EUR. Całkowita kwota płatności wyniosła 12,8 mln EUR.

3. Wykonanie budżetu EFRROW na 2016 r.

3.1. Wykorzystanie środków na zobowiązania

3.1.1. Programy rozwoju obszarów wiejskich EFRROW

Z łącznej kwoty środków na zobowiązania dostępnych w budżecie na 2016 r. na programy EFRROW na lata 2014–2020 (18 650,6 mln EUR) zaangażowano kwotę 18 649,6 mln EUR. Niewielka kwota niezaangażowana (0,96 mln EUR) wynika ze zmiany kwoty środków przydzielonych Zjednoczonemu Królestwu określonej w załączniku I do rozporządzenia (UE) nr 1305/2013 2 (zob. przypis 1).

Tabela 6 przedstawia środki, z podziałem na państwa członkowskie, przydzielone na mocy rozporządzenia (UE) nr 1305/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. zmienionego ostatnio rozporządzeniem delegowanym Komisji (UE) 2016/142 z dnia 2 grudnia 2015 r. 1 oraz kwoty zaangażowane w 2016 r.

Tabela 6

Rozporządzenie (UE) nr 1305/2013 (zmienione) a kwoty zaangażowane do końca 2016 r.
Pozycja budżetu: 05.046001		(w EUR)
Państwo członkowskie	Rozporządzenie (UE) nr 1305/2013	Kwoty zaangażowane w 2016 r.
	Przydział na 2016 r.
	a)	b)
AT	560 883 465	560 883 465
BE	109 821 794	109 821 794
BG	505 020 057	505 020 057
CY	28 345 126	28 345 126
CZ	503 130 504	503 130 504
DE	1 685 574 112	1 685 574 112
DK	136 397 742	136 397 742
EE	111 192 345	111 192 345
ES	1 780 403 445	1 780 403 445
FI	338 456 263	338 456 263
FR	2 363 567 980	2 363 567 980
GR	1 007 736 821	1 007 736 821
HR	448 426 250	448 426 250
HU	737 099 981	737 099 981
IE	469 724 442	469 724 442
IT	2 231 599 688	2 231 599 688
LT	230 431 887	230 431 887
LU	21 432 133	21 432 133
LV	153 066 059	153 066 059
MT	20 878 690	20 878 690
NL	118 496 585	118 496 585
PL	1 193 429 059	1 193 429 059
PT	578 913 888	578 913 888
RO	1 751 613 412	1 751 613 412
SE	378 153 207	378 153 207
SI	119 342 187	119 342 187
SK	215 603 053	215 603 053
UK	850 859 320	850 859 320
Ogółem	18 649 599 495	18 649 599 495

3.1.2. Pomoc techniczna

W odniesieniu do okresu programowania 2014–2020 kwota środków na zobowiązania na operacyjną pomoc techniczną w budżecie na 2016 r. wynosiła 21,4 mln EUR. Środki w tej linii zwiększono o 1,0 mln EUR przesunięte z linii programów EFRROW na lata 2014–2020 w celu pokrycia potrzeb związanych z wkładem z EFRROW do Europejskiego Korpusu Solidarności. Tabela 7 przedstawia poziom wykorzystania środków na zobowiązania dostępnych na pomoc techniczną w 2016 r. Największa część płatności przeznaczona została na platformę doradztwa technicznego w zakresie instrumentów finansowych oraz Europejską Sieć na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich.

Tabela 7

Pomoc techniczna – Wykorzystanie środków na zobowiązania
Pozycja budżetu: 05.046002	(w EUR)
Opis	Kwota zaangażowana
Platforma doradztwa technicznego w zakresie instrumentów finansowych	4 800 000
Europejska Sieć na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich	4 455 468
Technologia informacyjna*	3 094 064
Komunikacja instytucjonalna	2 600 000
Europejskie partnerstwo innowacyjne	2 570 801
Europejska sieć oceny	1 845 650
Europejski Korpus Solidarności	1 300 000
Audyt i kontrole	1 269 555
Ochrona symboli	57 093
Ogółem	21 992 630

* w tym BCO (biura kompetencji w zakresie łączności szerokopasmowej)

3.2. Wykorzystanie środków na płatności

3.2.1. Programy rozwoju obszarów wiejskich EFRROW

W odniesieniu do okresu programowania 2014–2020 wykorzystano niemal wszystkie środki na płatności po dokonanych przesunięciach (7 810 mln EUR), z czego 1 001 mln EUR przeznaczono na płatności zaliczkowe.

W odniesieniu do okresu programowania 2007–2013 wykorzystano wszystkie środki na płatności dostępne w budżecie (3 235 mln EUR). Dodatkowych płatności w wysokości 1 261 mln EUR dokonano ze środków pochodzących z linii programów EFRROW na lata 2014–2020, linii operacyjnej pomocy technicznej, dochodów przeznaczonych na określony cel oraz przesunięć na koniec roku. Na koniec 2016 r. całkowita kwota wydana na programy EFRROW na lata 2007–2013, w tym na zamknięcie 64 programów, wyniosła 4 496 mln EUR.

Tabela 8 przedstawia płatności w podziale na okresy objęte poszczególnymi deklaracjami w 2016 r.:

Tabela 8

Płatności w 2016 r. – programy rozwoju obszarów wiejskich EFRROW (w mln EUR)	2007–2013	2014–2020
	Pozycja 05.040501	Pozycja 05.046001
Płatności zaliczkowe 2014–2020	0,00	1 000,59
Zwroty na podstawie wniosków o płatność przed IV kw. 2015 r.	277,49	554,36
Zwroty na podstawie wniosków o płatność za IV kw. 2015 r.	1 547,84	1 346,31
Zwroty na podstawie wniosków o płatność za I kw. 2016 r.	8,01	1 257,34
Zwroty na podstawie wniosków o płatność za II kw. 2016 r.	0,00	2 038,53
Zwroty na podstawie wniosków o płatność za III kw. 2016 r.	0,00	1 612,74
Płatności końcowe 2007–2013	2 662,43	0,00
Ogółem 2016	4 495,77	7 809,87

Poniższy wykres przedstawia wykorzystanie środków na płatności w poszczególnych miesiącach roku (od stycznia do grudnia 2016 r.).

Wykres 1

Tabele 9a i 9b przedstawiają kwoty wypłacone przez Komisję w roku budżetowym 2016 w podziale na państwa członkowskie i okresy objęte poszczególnymi deklaracjami.

Tabela 9a

Płatności faktycznie zrealizowane od dnia 1.1.2016 do dnia 31.12.2016
EFRROW 2007–2013 – pozycja budżetu 05.040501 (w EUR)
Państwo członkowskie	Przed IV kw. 2015 r.	IV kw. 2015 r.	Płatności dodatnie, głównie w następstwie wyroków Trybunału Sprawiedliwości	Zamknięcie	Ogółem
AT	0			201 048 843	201 048 843
BE	0			11 915 307	11 915 307
BG	211 263	104 910 087			105 121 350
CY	0			8 138 265	8 138 265
CZ	0		584 299	138 417 270	139 001 569
DE	10 959 942	995 397		388 608 987	400 564 326
DK	7 243 066			20 963 291	28 206 357
EE	0			35 481 510	35 481 510
ES	49 444 612	254 214 733	28 301	138 757 741	442 445 387
FI	0		927 828	73 189 520	74 117 347
FR	24 430 594	34 997 367	4 746 784		64 174 744
GR	3 215 169	451 499 242	1 726 644		456 441 055
HU	0			100 146 037	100 146 037
IE	0			123 238 683	123 238 683
IT	123 857 373	215 437 259		117 416 941	456 711 574
LT	0			86 077 487	86 077 487
LU	0			4 310 828	4 310 828
LV	0		303 187	52 512 931	52 816 118
MT	1 310 503	560 059		2 656 238	4 526 801
NL	0			27 849 916	27 849 916
PL	0			654 646 405	654 646 405
PT	0	3 922 417		166 884 840	170 807 257
RO	54 175 098	481 300 950			535 476 048
SE	0			39 280 927	39 280 927
SI	0			42 697 633	42 697 633
SK	0			86 339 546	86 339 546
UK	2 637 812			141 550 893	144 188 705
Ogółem	277 485 432	1 547 837 509	8 317 043	2 662 130 040	4 495 770 025

Tabela 9b

Płatności faktycznie zrealizowane od dnia 1.1.2016 do dnia 31.12.2016
EFRROW 2014–2020 – pozycja budżetu 05.046001							(w EUR)
Państwo członkowskie	Płatności zaliczkowe	Przed IV kw. 2015 r.	IV kw. 2015 r.	I kw. 2016 r.	II kw. 2016 r.	III kw. 2016 r.	Ogółem
AT	39 375 520		3 265 091	17 539 570	339 778 144	33 993 775	433 952 101
BE	6 477 978	4 864 566	3 635 803	2 443 352	20 679 176	7 880 154	45 981 029
BG	23 667 170			84 793 197	15 018 210	29 248 636	152 727 213
CY	1 322 444		54 702	2 367 776	3 429 608	1 325 612	8 500 142
CZ	23 056 740	4 850 094	31 962 882	50 356 787	60 232 281	34 480 775	204 939 559
DE	93 607 201	17 663 132	218 875 742	165 939 180	148 021 290	97 342 001	741 448 545
DK	14 976 097	991 945	20 595 204	17 020 883	17 784 549	18 536 432	89 905 110
EE	8 233 416	4 138 495	6 567 382	48 892 142	13 093 427	15 209 984	96 134 846
ES	82 973 888	14 051 954	67 590 620	81 033 254	68 486 032	147 428 430	461 564 178
FI	23 804 083	48 031 959	106 332 534	5 276 183	57 387 698	110 154 555	350 987 012
FR	113 848 442	315 907 655	90 883 881	22 904 483	41 866 580	52 994 771	638 405 812
GR	47 182 918			8 494 055	26 664 899	192 679 994	275 021 867
HR	20 262 225	388 120	10 181 227	5 305 518	72 442 372	42 726 922	151 306 384
HU	34 306 645				196 249 540	12 218 585	242 774 769
IE	21 905 922	49 948 020	77 659 945	10 385 332	8 342 894	107 486 601	275 728 714
IT	104 443 808	11 074 939	40 546 961	64 506 841	174 280 211	129 139 789	523 992 549
LT	16 130 882	1 147 244	32 577 397	33 299 991	61 974 997	44 957 701	190 088 212
LU	1 005 746	13 645	3 306 700	867 396		2 168 098	7 361 586
LV	10 756 038	2 527 228	31 848 828	33 063 678	19 549 712	21 843 592	119 589 076
MT	973 269				565 944	23 513	1 562 726
NL	10 812 454	943 989	4 002 744	23 346 116	5 065 312	1 091 765	45 262 379
PL	88 961 088			73 652 412	238 330 817	50 868 806	451 813 122
PT	40 601 404	35 704 235	284 545 887	114 089 541	51 094 441	51 511 050	577 546 557
RO	81 279 964			56 984 320	231 935 189	235 097 590	605 297 063
SE	17 455 653	430 800	51 589 535	55 384 861	15 530 153	68 470 024	208 861 025
SI	8 378 498	1 163 339	22 175 367	26 250 286	26 101 394	1 570 151	85 639 035
SK	15 885 298	673 179	34 644 205	6 584 291	37 635 408	26 144 967	121 567 349
UK	48 906 195	39 849 997	203 467 861	246 560 880	86 990 969	76 141 057	701 916 960
Ogółem	1 000 590 984	554 364 534	1 346 310 501	1 257 342 323	2 038 531 245	1 612 735 333	7 809 874 920

W tabelach 10a i 10b przedstawiono porównanie płatności EFRROW zrealizowanych w 2016 r. z płatnościami dokonanymi w 2015 r. w podziale na państwa członkowskie. Łączna kwota płatności w ramach programów EFRROW na lata 2007–2013 zmniejszyła się o 31 % (4,5 mld EUR w porównaniu z 6,5 mld EUR), co odzwierciedla fakt, że kwalifikowalność wydatków w ramach programów na lata 2007–2013 jako wydatków unijnych zakończyła się w dniu 31 grudnia 2015 r., w związku z czym płatności w 2016 r. obejmują zwroty za czwarty kwartał 2015 r. oraz płatności na programy EFRROW zamknięte w 2016 r. Jednocześnie płatności w ramach programów EFRROW na lata 2014–2020 znacznie zwiększyły się (o 49 %) w porównaniu z rokiem 2015 (7,8 mld EUR w porównaniu z 5,3 mld EUR).

Tabela 10a

Płatności dokonane na rzecz państw członkowskich – porównanie lat 2016 i 2015 – EFRROW 2007–2013							(w EUR)

Państwo członkowskie	2015			2016			Różnica między rokiem 2016 a 2015
	Płatności okresowe	Zamknięcie	Ogółem	Płatności okresowe	Zamknięcie	Ogółem	(w EUR)	(w %)
AT	0	0	0	0	201 048 843	201 048 843	201 048 843	–
BE	5 360 020	0	5 360 020	0	11 915 307	11 915 307	6 555 287	122,30 %
BG	404 510 426	0	404 510 426	105 121 350		105 121 350	-299 389 076	-74,01 %
CY	18 280 429	0	18 280 429	0	8 138 265	8 138 265	-10 142 164	-55,48 %
CZ	0	0	0	584 299	138 417 270	139 001 569	139 001 569	–
DE	287 887 731	0	287 887 731	11 955 339	388 608 987	400 564 326	112 676 595	39,14 %
DK	60 727 573	0	60 727 573	7 243 066	20 963 291	28 206 357	-32 521 216	-53,55 %
EE	0	0	0	0	35 481 510	35 481 510	35 481 510	–
ES	953 334 892	0	953 334 892	303 687 646	138 757 741	442 445 387	-510 889 505	-53,59 %
FI	0	0	0	927 828	73 189 520	74 117 347	74 117 347	–
FR	239 865 433	0	239 865 433	64 174 744		64 174 744	-175 690 689	-73,25 %
GR	379 109 303	0	379 109 303	456 441 055		456 441 055	77 331 752	20,40 %
HR	0	0	0	0	0	0	0	–
HU	382 092 959	0	382 092 959	0	100 146 037	100 146 037	-281 946 922	-73,79 %
IE	0	0	0	0	123 238 683	123 238 683	123 238 683	–
IT	1 143 347 348	0	1 143 347 348	339 294 632	117 416 941	456 711 574	-686 635 774	-60,05 %
LT	38 115 984	0	38 115 984	0	86 077 487	86 077 487	47 961 503	125,83 %
LU	0	0	0	0	4 310 828	4 310 828	4 310 828	–
LV	0	0	0	303 187	52 512 931	52 816 118	52 816 118	–
MT	8 590 730	0	8 590 730	1 870 562	2 656 238	4 526 801	-4 063 929	-47,31 %
NL	10 583 063	0	10 583 063	0	27 849 916	27 849 916	17 266 853	163,16 %
PL	1 170 599 020	0	1 170 599 020	0	654 646 405	654 646 405	-515 952 615	-44,08 %
PT	31 039 518	0	31 039 518	3 922 417	166 884 840	170 807 257	139 767 739	450,29 %
RO	1 257 624 319	0	1 257 624 319	535 476 048		535 476 048	-722 148 271	-57,42 %
SE	0	0	0	0	39 280 927	39 280 927	39 280 927	–
SI	0	0	0	0	42 697 633	42 697 633	42 697 633	–
SK	29 960 498	0	29 960 498	0	86 339 546	86 339 546	56 379 048	188,18 %
UK	43 269 312	0	43 269 312	2 637 812	141 550 893	144 188 705	100 919 393	233,24 %
Ogółem	6 464 298 560	0	6 464 298 560	1 833 639 985	2 662 130 040	4 495 770 025	-1 968 528 535	-30,45 %

Tabela 10b

Płatności dokonane na rzecz państw członkowskich – porównanie lat 2016 i 2015 – EFRROW 2014–2020							(w EUR)

Państwo członkowskie	2015			2016			Różnica między rokiem 2016 a 2015
	Płatności okresowe	Płatności zaliczkowe	Ogółem	Płatności okresowe	Płatności zaliczkowe	Ogółem	(w EUR)	(w %)
AT	381 361 904	39 375 520	420 737 424	394 576 581	39 375 520	433 952 101	13 214 677	3,14 %
BE	60 955 847	12 955 955	73 911 803	39 503 051	6 477 978	45 981 029	-27 930 774	-37,79 %
BG	0	47 334 339	47 334 339	129 060 043	23 667 170	152 727 213	105 392 874	222,66 %
CY	0	3 967 331	3 967 331	7 177 699	1 322 444	8 500 142	4 532 811	114,25 %
CZ	187 621 864	46 113 480	233 735 344	181 882 819	23 056 740	204 939 559	-28 795 785	-12,32 %
DE	270 520 722	171 219 696	441 740 417	647 841 345	93 607 201	741 448 545	299 708 128	67,85 %
DK	1 704 161	6 294 007	7 998 168	74 929 013	14 976 097	89 905 110	81 906 942	1 024,07 %
EE	31 042 916	16 466 831	47 509 747	87 901 431	8 233 416	96 134 846	48 625 099	102,35 %
ES	12 750 662	207 434 721	220 185 382	378 590 289	82 973 888	461 564 178	241 378 796	109,63 %
FI	382 518 728	24 011 173	406 529 902	327 182 929	23 804 083	350 987 012	-55 542 890	-13,66 %
FR	345 362 039	227 696 885	573 058 924	524 557 370	113 848 442	638 405 812	65 346 888	11,40 %
GR	0	141 548 754	141 548 754	227 838 949	47 182 918	275 021 867	133 473 113	94,29 %
HR	54 335 233	40 524 450	94 859 683	131 044 159	20 262 225	151 306 384	56 446 701	59,51 %
HU	0	68 613 290	68 613 290	208 468 125	34 306 645	242 774 769	174 161 479	253,83 %
IE	327 135 539	54 764 804	381 900 343	253 822 792	21 905 922	275 728 714	-106 171 629	-27,80 %
IT	7 578 868	208 887 615	216 466 483	419 548 741	104 443 808	523 992 549	307 526 066	142,07 %
LT	38 414 223	32 261 765	70 675 988	173 957 330	16 130 882	190 088 212	119 412 224	168,96 %
LU	12 209 640	2 011 492	14 221 132	6 355 840	1 005 746	7 361 586	-6 859 546	-48,23 %
LV	53 339 164	21 512 076	74 851 240	108 833 038	10 756 038	119 589 076	44 737 836	59,77 %
MT	0	1 946 538	1 946 538	589 457	973 269	1 562 726	-383 812	-19,72 %
NL	27 621 653	12 146 107	39 767 761	34 449 926	10 812 454	45 262 379	5 494 618	13,82 %
PL	174 360 865	85 982 808	260 343 673	362 852 034	88 961 088	451 813 122	191 469 449	73,54 %
PT	226 596 314	47 698 857	274 295 171	536 945 153	40 601 404	577 546 557	303 251 386	110,56 %
RO	0	243 839 892	243 839 892	524 017 099	81 279 964	605 297 063	361 457 171	148,24 %
SE	140 723 643	34 911 305	175 634 948	191 405 372	17 455 653	208 861 025	33 226 077	18,92 %
SI	29 933 496	16 756 996	46 690 492	77 260 537	8 378 498	85 639 035	38 948 543	83,42 %
SK	61 667 351	30 905 457	92 572 808	105 682 050	15 885 298	121 567 349	28 994 541	31,32 %
UK	479 188 117	98 067 330	577 255 447	653 010 765	48 906 195	701 916 960	124 661 513	21,60 %
Ogółem	3 306 942 948	1 945 249 474	5 252 192 422	6 809 283 936	1 000 590 984	7 809 874 920	2 557 682 498	48,70 %

3.2.2. Pomoc techniczna

W odniesieniu do okresu programowania 2014–2020 kwota środków na płatności na pomoc techniczną wynosiła 20,0 mln EUR. Część tych środków (3,0 mln EUR) została przesunięta w celu pokrycia potrzeb w zakresie płatności związanych z programami rozwoju obszarów wiejskich w ramach EFRROW 2007–2013.

W tabeli 11 poniżej przedstawiono płatności w podziale na główne działania. Największa część płatności przeznaczona została na Europejską Sieć na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich.

Tabela 11

Pomoc techniczna – Wykorzystanie środków na płatności
Pozycja budżetu: 05.046002	(w EUR)
Opis	Wypłacone środki
Europejska Sieć na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich	3 807 289
Technologia informacyjna	2 331 319
Platforma doradztwa technicznego w zakresie instrumentów finansowych	2 198 479
Europejskie partnerstwo innowacyjne	2 159 784
Europejska sieć oceny	1 404 023
Audyt i kontrole	812 715
Ochrona symboli	100 000
Wydarzenia	214
Ogółem	12 813 822

3.3. Analiza zadeklarowanych wydatków w podziale na osie lub środki

Tabele 12a i 12b przedstawiają wnioski o płatność zgłoszone przez poszczególne państwa członkowskie w podziale na osie/środki na rozwój obszarów wiejskich w 2016 r. (od IV kw. 2015 r. do III kw. 2016 r.), skumulowane wydatki zadeklarowane na początku programów, a także plany finansowe programów EFRROW.

Należy zauważyć, że w przypadku EFRROW 2007–2013 ostatnim kwartałem deklaracji wydatków był IV kw. 2015 r. W kwartale tym wydatki skupione były w osi 1 (40,3 %); następna w kolejności była oś 2 z 23,3-proc. udziałem w wydatkach, oś 3, na którą przypadało 20,8 % wydatków, oraz oś 4 – 12,8 %. Wartości skumulowanych wydatków zadeklarowanych na początku programów (32,0 %, 47,7 %, 12,4 % i 5,9 % odpowiednio w odniesieniu do osi 1–4) w bardzo dużym stopniu pokrywają się z programowaniem według osi.

Środki w ramach osi 2 rozliczane są przede wszystkim w płatnościach rocznych (np. środki rolno-środowiskowe), podczas gdy oś 1 i 3 oraz, w mniejszym stopniu, oś 4 obejmują głównie środki wieloletnie, które wymagają dłuższych procedur zatwierdzania i realizacji (np. projekty inwestycyjne).

Wydatki na EFRROW 2014–2020 w 2016 r. dotyczyły głównie środka 13 (płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami) oraz środka 10 (działania rolno-środowiskowo-klimatyczne).

Tabela 12a

Zadeklarowane wydatki EFRROW w 2016 r. (IV kw. 2015 r.) oraz całkowite skumulowane wydatki (od IV kw. 2006 r. do IV kw. 2015 r.)
w porównaniu z planami finansowymi – EFRROW 2007–2013
	Zadeklarowane wydatki w 2016 r. (IV kw. 2015 r.)		Skumulowane wydatki zadeklarowane (od IV kw. 2006 r. do IV kw. 2015 r.)		Plany finansowe na okres 2007–2013
Oś/środek EFRROW	(w mln EUR)	(%)	(w mln EUR)	(%)	(w mln EUR)	(%)
111 Kształcenie zawodowe i działania informacyjne	53,4	1,0 %	840,5	0,9 %	902,3	0,9 %
112 Podejmowanie działalności przez młodych rolników	348,9	6,9 %	3 271,4	3,5 %	3 310,8	3,5 %
113 Wcześniejsze emerytury	67,8	1,3 %	2 655,2	2,8 %	2 593,8	2,7 %
114 Korzystanie z usług doradczych	3,7	0,1 %	133,3	0,1 %	139,4	0,1 %
115 Tworzenie systemu usług z zakresu zarządzania, pomocy...	1,2	0,0 %	31,7	0,0 %	33,8	0,0 %
121 Modernizacja gospodarstw rolnych	656,4	12,9 %	11 693,4	12,5 %	11 828,7	12,3 %
122 Podwyższenie wartości gospodarczej lasów	6,5	0,1 %	308,7	0,3 %	324,1	0,3 %
123 Zwiększenie wartości dodanej produktów rolnych i leśnych	318,0	6,2 %	4 412,6	4,7 %	4 643,0	4,8 %
124 Współpraca na rzecz rozwoju nowych produktów	28,7	0,6 %	234,3	0,2 %	252,5	0,3 %
125 Infrastruktura związana z rozwojem...	477,4	9,4 %	4 317,6	4,6 %	4 366,9	4,6 %
126 Przywracanie potencjału produkcji rolnej	36,5	0,7 %	648,5	0,7 %	652,9	0,7 %
131 Spełnianie norm opartych na prawodawstwie wspólnotowym	0,1	0,0 %	62,1	0,1 %	64,1	0,1 %
132 Uczestnictwo rolników w systemach jakości żywności	3,0	0,1 %	91,3	0,1 %	99,4	0,1 %
133 Działania informacyjne i promocyjne	11,8	0,2 %	128,4	0,1 %	131,3	0,1 %
141 Gospodarstwa rolne niskotowarowe	27,5	0,5 %	771,6	0,8 %	792,2	0,8 %
142 Grupy producentów	10,5	0,2 %	234,9	0,3 %	250,7	0,3 %
143 Płatności bezpośrednie (BG + RO)	0,0	0,0 %	9,5	0,0 %	15,7	0,0 %
144 Gospodarstwa rolne w fazie restrukturyzacji	0,1	0,0 %	180,8	0,2 %	190,0	0,2 %
Oś 1	2 051,6	40,3 %	30 025,7	32,0 %	30 591,8	31,9 %
211 Płatności dla rolników z tytułu naturalnych utrudnień...	181,1	3,6 %	7 391,1	7,9 %	7 128,0	7,4 %
212 Płatności z tytułu naturalnych utrudnień dla rolników...	87,9	1,7 %	7 681,4	8,2 %	8 062,5	8,4 %
213 Płatności dla obszarów Natura 2000 oraz płatności związane...	13,3	0,3 %	267,5	0,3 %	272,6	0,3 %
214 Płatności rolnośrodowiskowe	464,2	9,1 %	23 619,4	25,2 %	23 845,5	24,9 %
215 Płatności z tytułu dobrostanu zwierząt	106,3	2,1 %	1 006,2	1,1 %	1 040,6	1,1 %
216 Inwestycje nieprodukcyjne	40,2	0,8 %	621,0	0,7 %	656,4	0,7 %
221 Pierwsze zalesianie gruntów rolnych	41,8	0,8 %	1 585,5	1,7 %	1 584,4	1,7 %
222 Pierwsze zakładanie systemów rolno-leśnych na gruntach rolnych	0,3	0,0 %	1,5	0,0 %	2,5	0,0 %
223 Pierwsze zalesianie gruntów nierolnych	7,6	0,1 %	168,2	0,2 %	176,1	0,2 %
224 Płatności dla obszarów Natura 2000	11,8	0,2 %	74,3	0,1 %	69,6	0,1 %
225 Płatności leśnośrodowiskowe	8,0	0,2 %	70,1	0,1 %	79,4	0,1 %
226 Przywrócenie potencjału leśnego oraz wprowadzenie działań...	148,8	2,9 %	1 542,1	1,6 %	1 603,3	1,7 %
227 – Inwestycje nieprodukcyjne	75,2	1,5 %	698,6	0,7 %	738,5	0,8 %
Oś 2	1 186,4	23,3 %	44 727,1	47,7 %	45 259,23	47,2 %
311 Różnicowanie w kierunku działalności pozarolniczej	74,6	1,5 %	1 078,8	1,1 %	1 110,5	1,2 %
312 Tworzenie i rozwój działalności gospodarczej	111,5	2,2 %	1 430,3	1,5 %	1 570,0	1,6 %
313 Zachęcanie do prowadzenia działalności związanej z turystyką	96,1	1,9 %	887,9	0,9 %	1 112,0	1,2 %
321 Podstawowe usługi dla gospodarki i ludności wiejskiej	522,1	10,3 %	3 683,0	3,9 %	3 745,6	3,9 %
322 Odnowa i rozwój wsi	164,3	3,2 %	3 199,6	3,4 %	3 327,0	3,5 %
323 Zachowanie i poprawa stanu dziedzictwa wsi	85,8	1,7 %	1 154,9	1,2 %	1 194,2	1,2 %
331 Szkolenia i informowanie	2,7	0,1 %	92,2	0,1 %	96,4	0,1 %
341 Nabywanie umiejętności, aktywizacja i wdrażanie...	4,3	0,1 %	100,4	0,1 %	101,0	0,1 %
Oś 3	1 061,3	20,8 %	11 627,1	12,4 %	12 256,8	12,8 %
411 Wdrażanie lokalnych strategii rozwoju...	80,1	1,6 %	471,5	0,5 %	505,2	0,5 %
412 Wdrażanie lokalnych strategii rozwoju...	7,5	0,1 %	58,9	0,1 %	73,8	0,1 %
413 Wdrażanie lokalnych strategii rozwoju...	456,4	9,0 %	3 977,0	4,2 %	4 059,9	4,2 %
421 Wdrażanie projektów współpracy	39,1	0,8 %	170,8	0,2 %	189,9	0,2 %
431 Funkcjonowanie lokalnej grupy działania, nabywanie...	70,9	1,4 %	897,7	1,0 %	928,6	1,0 %
OŚ 4:	654,0	12,8 %	5 575,9	5,9 %	5 757,4	6,0 %
511 Pomoc techniczna	139,6	2,7 %	1 440,7	1,5 %	1 531,1	1,6 %
611 Płatności bezpośrednie dla BG i RO	0,0	0,0 %	436,4	0,5 %	437,4	0,5 %
Suma całkowita	5 092,8	100,0 %	93 832,7	100,0 %	95 833,8	100,0 %

Tabela 12b

Zadeklarowane wydatki EFRROW w 2016 r. (od IV kw. 2015 r. do III kw. 2016 r.) oraz całkowite skumulowane wydatki (od IV kw. 2014 r. do III kw. 2016 r.)
w porównaniu z planami finansowymi – EFRROW 2014–2020
		Zadeklarowane wydatki w 2016 r. (od IV kw. 2015 r. do III kw. 2016 r.)		Skumulowane wydatki zadeklarowane (od IV kw. 2014 r. do III kw. 2016 r.)		Plany finansowe na lata 2014–2020
Środek EFRROW		(w mln EUR)	(%)	(w mln EUR)	(%)	(w mln EUR)	(%)
Środek 01	Transfer wiedzy i działalność informacyjna	20,3	0,3 %	21,9	0,2 %	1 132,8	1,1 %
Środek 02	Usługi doradcze, usługi z zakresu zarządzania gospodarstwem i zastępstw	10,7	0,2 %	11,4	0,1 %	865,9	0,9 %
Środek 03	Systemy jakości produktów rolnych i środków spożywczych	8,8	0,1 %	10,5	0,1 %	379,1	0,4 %
Środek 04	Inwestycje w środki trwałe	963,6	15,0 %	1 183,4	11,7 %	22 679,2	22,8 %
Środek 05	Przywracanie potencjału produkcji rolnej zniszczonego w wyniku klęsk żywiołowych i katastrof oraz wprowadzanie odpowiednich środków zapobiegawczych	38,0	0,6 %	53,1	0,5 %	906,2	0,9 %
Środek 06	Rozwój gospodarstw i działalności gospodarczej	344,7	5,4 %	416,0	4,1 %	7 399,6	7,4 %
Środek 07	Podstawowe usługi i odnowa wsi na obszarach wiejskich	117,4	1,8 %	120,3	1,2 %	6 664,3	6,7 %
Środek 08	Inwestycje w rozwój obszarów leśnych i poprawę żywotności lasów	247,8	3,9 %	328,2	3,2 %	4 557,5	4,6 %
Środek 09	Tworzenie grup i organizacji producentów	16,0	0,2 %	16,0	0,2 %	476,3	0,5 %
Środek 10	Działanie rolno-środowiskowo-klimatyczne	1 734,3	27,1 %	3 098,0	30,5 %	16 365,7	16,5 %
Środek 11	Rolnictwo ekologiczne	583,7	9,1 %	799,7	7,9 %	6 444,6	6,5 %
Środek 12	Płatności dla obszarów Natura 2000 i płatności związane z ramową dyrektywą wodną	61,1	1,0 %	95,9	0,9 %	573,9	0,6 %
Środek 13	Płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami	1 704,5	26,6 %	3 217,7	31,7 %	16 059,2	16,2 %
Środek 14	Dobrostan zwierząt	182,5	2,8 %	231,5	2,3 %	1 475,2	1,5 %
Środek 15	Usługi leśnośrodowiskowe i klimatyczne oraz ochrona lasów	6,8	0,1 %	9,4	0,1 %	266,4	0,3 %
Środek 16	Współpraca	20,7	0,3 %	21,9	0,2 %	1 762,6	1,8 %
Środek 17	Zarządzanie ryzykiem	10,4	0,2 %	15,6	0,2 %	1 715,9	1,7 %
Środek 18	Finansowanie uzupełniających krajowych płatności bezpośrednich dla Chorwacji	36,1	0,6 %	90,7	0,9 %	111,9	0,1 %
Środek 19	Wsparcie rozwoju lokalnego w ramach inicjatywy LEADER – rozwój lokalny kierowany przez społeczność	116,8	1,8 %	125,7	1,2 %	6 900,4	6,9 %
Środek 20	Pomoc techniczna państw członkowskich	65,4	1,0 %	83,7	0,8 %	2 080,9	2,1 %
Środek 113	Wcześniejsze emerytury	117,0	1,8 %	197,7	1,9 %	529,2	0,5 %
Środek 131	Spełnianie norm opartych na prawodawstwie wspólnotowym	0,0	0,0 %	0,0	0,0 %	0,0	0,0 %
Środek 341	Nabywanie umiejętności, aktywizacja i wdrażanie	0,0	0,0 %	0,0	0,0 %	0,6	0,0 %
Suma całkowita		6 406,6	100,0 %	10 148,5	100,0 %	99 347,5	100,0 %

* Państwa członkowskie deklarują wydatki co kwartał. W odniesieniu do roku n deklaracje za IV kw. są jednak składane w styczniu roku n+1. W związku z tym odpowiednie zwroty środków w roku n są dokonywane przez Komisję na rzecz państw członkowskich od IV kw. roku n-1 do III kw. roku n.

3.4. Realizacja programów EFRROW

3.4.1. Okres programowania 2007–2013

Wykres 2 przedstawia poziom absorpcji środków w ramach programów rozwoju obszarów wiejskich na lata 2007–2013 w poszczególnych państwach członkowskich: płatności od początku okresu programowania do dnia 31 grudnia 2016 r., w tym płatności końcowe w odniesieniu do programów już zamkniętych do tego dnia, w porównaniu z całkowitym przydziałem na lata 2007–2013.

W wyniku zastosowania zasady N+2 do końca 2016 r. umorzenia wyniosły ogółem 1 722 mln EUR. Kwota ta odnosi się do lat 2008–2013.

3.4.2. Okres programowania 2014–2020

Wykres 3 przedstawia poziom absorpcji środków w ramach programów rozwoju obszarów wiejskich na lata 2014–2020 w poszczególnych państwach członkowskich: płatności od początku okresu programowania, w tym płatności dokonane za IV kw. 2016 r., które zostaną zwrócone w roku budżetowym 2017, w porównaniu z całkowitym przydziałem na lata 2014–2020.

(1) W następstwie zezwolenia Wysokiego Trybunału Anglii i Walii z dnia 12 grudnia 2014 r. środki na zobowiązania w ramach programu Zjednoczone Królestwo – Walia ograniczono o 4,2 mln EUR, a kwotę tę dodano do pułapu dla płatności bezpośrednich, co wywarło wpływ na lata 2016–2020. Niewykorzystanie kwoty 960 000 EUR stanowi roczny efekt ogólnego spadku w roku 2016.

(2) Rozporządzenie delegowane Komisji (UE) 2016/142 z dnia 2 grudnia 2015 r. zmieniające załącznik I do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1305/2013 oraz załącznik III do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 (Dz.U. L 28 z 4.2.2016, s. 8).