KOMISJA EUROPEJSKA

Strasburg, dnia 13.6.2017

COM(2017) 323 final

SPRAWOZDANIE KOMISJI

DLA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO, RADY EUROPEJSKIEJ I RADY


Szóste sprawozdanie z postępów w zakresie realizacji postanowień oświadczenia UE-Turcja

Szóste sprawozdanie z postępów w zakresie realizacji postanowień oświadczenia UE-Turcja

Wprowadzenie

W okresie objętym niniejszym szóstym sprawozdaniem 1 oświadczenie UE-Turcja z dnia 18 marca 2016 r. 2 nadal zapewniało skuteczne zarządzanie przepływami migracyjnymi wzdłuż szlaku wschodniośródziemnomorskiego, wzmacniając tendencję opisywaną w poprzednich sprawozdaniach.

Liczba przypadków nielegalnego przekraczania granic pozostała na niskim poziomie (średnio 52 dziennie od czasu piątego sprawozdania). Pomimo niedawnych tragicznych wypadków, znacznie spadła również liczba ofiar śmiertelnych na Morzu Egejskim.

Jednakże nadal utrzymują się wyzwania, zwłaszcza wobec stale utrzymującej się większej liczby przyjazdów w porównaniu z powrotami z wysp greckich do Turcji, co wywołuje presję na hotspoty na wyspach. Z tego względu priorytetem pozostaje szybkie zwiększenie wydajności procesów odwoławczych od spraw azylowych oraz potencjału powrotów z wysp, również wobec wszelkich możliwych zmian liczby przekroczeń granicy z nadejściem sezonu letniego.

Odnotowano dalszy postęp we wszystkich pozostałych elementach oświadczenia, w tym szybsze tempo przesiedleń uchodźców syryjskich z Turcji. Instrument Pomocy dla Uchodźców w Turcji był w dalszym ciągu stosowany w stałym tempie. W ramach kwoty 3 mld EUR na lata 2016–2017, łączna alokacja sięgnęła 2,9 mld EUR (wzrost z 2,2 mld EUR w poprzednim okresie sprawozdawczym), umowy podpisano w odniesieniu do 47 projektów na łączną kwotę 1,572 mld EUR (wzrost z 1,495 mld EUR) – realizacja wszystkich tych projektów już się rozpoczęła. Wypłaty sięgnęły kwoty 811 mln EUR (wzrost z 750 mln EUR).

Na spotkaniu w dniu 25 maja 2017 r. przewodniczący Jean-Claude Juncker i Donald Tusk oraz prezydent Recep Tayyip Erdoğan podkreślili zasadnicze znaczenie oświadczenia UE-Turcja dla wspólnego zarządzania wyzwaniem migracyjnym i ich wspólną determinację, by działać na rzecz jego stałej skutecznej realizacji.

1.Obecna sytuacja

Od czasu publikacji piątego sprawozdania łączna liczba osób, które przybyły z Turcji na wyspy greckie, wyniosła 5 303 (od dnia 27 lutego do dnia 8 czerwca 2016 r.) – tj. średnio 52 osoby dziennie. Liczby te są dużo niższe niż w tym samym okresie w ubiegłym roku (około 40 000 od dnia 27 lutego) i w stosunku do miesiąca poprzedzającego przyjęcie oświadczenia (gdy średnia liczba osób przybywających na wyspy wynosiła ponad 1 700 dziennie). Tym niemniej, wraz z poprawą warunków pogodowych, istnieją przesłanki świadczące o potencjalnym narastaniu działalności przemytniczej, co potwierdza zarówno wzrost liczby przyjazdów na wyspy greckie, jak i przypadków przechwycenia przez władze tureckie na kontynencie. Od czasu uruchomienia oświadczenia UE-Turcja 3 na Morzu Egejskim odnotowano 105 ofiar śmiertelnych i osób zaginionych. To wciąż oznacza szereg ludzkich tragedii, lecz stanowi istotny spadek w stosunku do liczby ok. 1 150 osób, które zginęły lub zaginęły w roku poprzedzającym przyjęcie oświadczenia.

Dla władz tureckich priorytetem pozostaje zakwaterowanie trzech milionów uchodźców z Syrii 4 , Iraku i innych krajów, co wiąże się z ogromnymi wysiłkami na rzecz zapewnienia odpowiednich warunków przyjmowania i warunków życiowych. Te wysiłki przyczyniły się również do spadku liczby nielegalnych przekroczeń granicy przez Syryjczyków. 

Lepsza koordynacja i współpraca

Koordynator UE nadal ściśle współpracuje ze wszystkimi odpowiednimi partnerami celem zapewnienia codziennych działań następczych wynikających z oświadczenia oraz wspólnego planu działania w sprawie realizacji postanowień oświadczenia UE-Turcja 5 , opracowanego wspólnie z władzami greckimi. Wspólny plan działania został zatwierdzony na grudniowej sesji Rady Europejskiej, która wezwała Grecję i wszystkie państwa członkowskie do zapewnienia jego realizacji. Od opublikowania poprzedniego sprawozdania, szczególne wysiłki skierowano na przyspieszenie procesu azylowego, w szczególności w drugiej instancji, oraz zwiększenie zdolności w zakresie zatrzymania przed wydaleniem na wyspach. Równolegle Komisja wspierała władze greckie w zakresie koordynacji, zarządzania, ochrony i bezpieczeństwa na wyspach; w celu poprawy warunków w ośrodkach dla cudzoziemców życia i warunków życia na wyspach; oraz przyspieszenia przenoszenia migrantów objętych regularną procedurą azylową, w tym grup wymagających szczególnej troski, do konkretnych ośrodków w części kontynentalnej. Wdrażanie zalecenia Komisji w sprawie zapewnienia większej skuteczności powrotów przy wdrażaniu dyrektywy powrotowej również wzmocniło wysiłki na rzecz zwiększenia wskaźnika powrotów 6 . Szczególny nacisk położono również na działania służące skutecznej ochronie grup wymagających szczególnej troski, na przykład ponownie podkreślając potrzebę wyznaczania funkcjonariuszy ds. ochrony dzieci w ośrodkach recepcyjnych, w tym we wszystkich hotspotach, w których przebywają dzieci.

Nadal niezbędne są pilne i znaczące reakcje państw członkowskich na potrzeby stwierdzone przez Europejski Urząd Wsparcia w dziedzinie Azylu oraz Europejską Straż Graniczną i Przybrzeżną, by agencje UE mogły skutecznie wspierać realizację oświadczenia UE-Turcja. Obejmuje to oddelegowanie na wystarczająco długie okresy i zgodnie z przedstawionymi profilami.

Nie rozwiązano jednak dotychczas w pełni kwestii niedoborów zidentyfikowanych w poprzednich sprawozdaniach. Na dzień 9 czerwca Europejski Urząd Wsparcia w dziedzinie Azylu rozlokował 101 tłumaczy ustnych w Grecji i 100 ekspertów z państw członkowskich, spośród których 99 pracowało w hotspotach, w tym 85 zajmowało się konkretnymi przypadkami. Oznacza to, że obecnie brakuje 50 ekspertów. Europejska Straż Graniczna i Przybrzeżna ma do swojej dyspozycji 891 funkcjonariuszy w ramach wspólnej operacji „Posejdon”, z których 88 zajmuje się działaniami na rzecz wsparcia readmisji jako części realizacji postanowień oświadczenia. Do końca czerwca niedobór wynosi 13 ekspertów, a od lipca do połowy sierpnia – 43 ekspertów na potrzeby wspólnej operacji „Posejdon” i programu readmisji w ramach oświadczenia UE-Turcja.

Liczebność grupy delegowanych funkcjonariuszy wyznaczonych przez państwa członkowskie i przeszkolonych przez Europol, utworzonej w celu zapewnienia wsparcia wszędzie, gdzie jest to konieczne, zwiększyła się niedawno do 278. Są oni rozmieszczani rotacyjnie na okres trzech miesięcy w pięciu hotspotach w Grecji w celu przeprowadzania wtórnych kontroli bezpieczeństwa. Liczba delegowanych funkcjonariuszy może zmieniać się co tydzień; obecnie w hotspotach rozmieszczonych jest 15 delegowanych funkcjonariuszy. Dodatkowo dwóch funkcjonariuszy pracuje w oddziale regionalnej grupy zadaniowej Unii Europejskiej w Pireusie, zajmując się koordynacją.

Europejska Straż Graniczna i Przybrzeżna kontynuowała współpracę z NATO w zakresie nadzoru i wczesnego ostrzegania oraz wymiany informacji operacyjnych również z grecką i turecką strażą przybrzeżną. Ze swojej strony turecka straż przybrzeżna kontynuowała aktywne patrolowanie i zapobieganie wyjazdom z Turcji. Ponadto w dniu 29 kwietnia 2017 r. Turcja wprowadziła w swojej ustawie o cudzoziemcach i ochronie międzynarodowej środki dotyczące konfiskaty pojazdów wykorzystywanych do przemytu ludzi. W efekcie istnieją dowody, że obecnie przemytnicy muszą podejmować wielokrotne próby, zanim uda im się przetransportować migrantów przez Morze Egejskie.

Działania informacyjne

W połowie maja 2017 r. z powodzeniem uruchomiono wielojęzyczny portal informacyjny „InfoMigrants.net”, skierowany do przyszłych migrantów na całym świecie i informujący ich o zagrożeniach i realiach dotyczących migracji.

Stanowiska informacyjne na Chios i Lesbos stale dostarczają informacje migrantom i osobom ubiegającym się o azyl o ich prawach, obowiązkach i dostępnych możliwościach, w tym w zakresie azylu lub powrotów. Komisja podkreśliła w dyskusji z greckim departamentem przyjmowania i identyfikacji potrzebę stworzenia takich stanowisk informacyjnych we wszystkich hotspotach. Departament przyjmowania i identyfikacji jest w trakcie tworzenia stanowiska informacyjnego na wyspie Kos. Personel pracujący w tych stanowiskach, a także wszystkie osoby udzielające informacji, stosują wspólny skrypt informacyjny. Komisja, we współpracy z władzami greckimi, Europejskim Urzędem Wsparcia w dziedzinie Azylu, Międzynarodową Organizacją ds. Migracji i Wysokim Komisarzem Narodów Zjednoczonych ds. Uchodźców, opracowała niedawno dokumentację informacyjną przeznaczoną dla osób przybywających nielegalnie na wyspy greckie. Odpowiednie dokumenty informacyjne zostały dostarczone do departamentu przyjmowania i identyfikacji z myślą o wykorzystaniu ich w hotspotach.

Główne wyzwania i kolejne działania ·Państwa członkowskie powinny niezwłocznie udostępnić personel niezbędny Europejskiemu Urzędowi Wsparcia w dziedzinie Azylu oraz Europejskiej Straży Granicznej i Przybrzeżnej. ·Wspólne wysiłki na rzecz wdrożenia wspólnego planu działania w sprawie realizacji postanowień oświadczenia UE-Turcja powinny być kontynuowane.

2.Powrót wszystkich nowych nielegalnych migrantów z Grecji do Turcji

Oświadczenie przewiduje powrót wszystkich nowych nielegalnych migrantów i osób ubiegających się o azyl, którzy dotarli na wyspy greckie z Turcji po dniu 20 marca 2016 r. i których wnioski o udzielenie azylu zostały uznane za niedopuszczalne lub nieuzasadnione. Działania te prowadzone są w ścisłej zgodności z wymogami prawa UE i prawa międzynarodowego oraz przy pełnym poszanowaniu zasady non-refoulement 7 . 

Stan obecny

Od opublikowania poprzedniego sprawozdania do dnia 9 czerwca na podstawie oświadczenia UE-Turcja zawrócono 311 osób, które dostały się do Grecji przez Turcję, w tym 42 Syryjczyków. Wśród pozostałych narodowości byli Pakistańczycy (163), Algierczycy (37), Banglijczycy (35), Marokańczycy (8), Nepalczycy (7), Ghanijczycy (5), Nigeryjczycy (3), Kameruńczycy (3), Irakijczyk (1), Afgańczyk (1), Egipcjanin (1), Kongijczyk (1), Iworyjczyk (1), Haitańczyk (1), Senegalczyk (1) i Palestyńczyk (1). Łączna liczba migrantów zawróconych do Turcji od daty przyjęcia oświadczenia UE-Turcja wynosi 1 798 osób 8 .

Liczba powrotów z wysp greckich do Turcji nadal jest znacznie niższa niż liczba osób przybywających, przez co stale utrzymuje się presja na hotspoty na wyspach. Dzieje się tak głównie ze względu na nagromadzone zaległości w rozpatrywaniu wniosków azylowych w drugiej instancji na wyspach greckich oraz niedostateczne zdolności w zakresie przetwarzania poprzedzającego powroty i przetrzymywania, a także z uwagi na wskazane poniżej kwestie prawne. Jednakże tempo powrotów zwiększyło się w porównaniu z poprzednim okresem i w najbliższych miesiącach powinno nadal wzrastać dzięki zwiększonym zdolnościom systemu azylowego (mogącego obecnie wydawać więcej decyzji w drugiej instancji), dodatkowym operacjom ponownego zawracania i zwiększonym zdolnościom poprzedzającym wydalenie.

Aby usprawnić operacje powrotowe, zorganizowano w dniu 5 maja w Atenach drugie spotkanie trójstronne między Komisją, Grecją a Turcją. Dotyczyło ono między innymi usprawnienia operacji readmisyjnych w celu uzyskania maksymalnej wydajności, wymiany informacji o migrantach, którzy podają się za małoletnich bez opieki, oraz o proponowanych lub odrzuconych osobach powracających, sposobów realizacji zwiększonej liczby operacji powrotowych oraz utworzenia skutecznych kanałów komunikacji w celu wymiany informacji na temat kandydatów do powrotu odrzuconych ze względów bezpieczeństwa i porządku publicznego. Kolejne spotkanie planowane jest na początku lipca 2017 r.

Konieczne jest kontynuowanie wysiłków na rzecz zapewnienia migrantom możliwości skutecznego powrotu do Turcji lub do ich kraju pochodzenia. Od czasu publikacji ostatniego sprawozdania 579 migrantów dobrowolnie powróciło z wysp do swojego kraju pochodzenia (jak również 1 147 osób z części kontynentalnej) dzięki pomocy uzyskanej w ramach programu wspomaganych dobrowolnych powrotów i reintegracji w Grecji. Oznacza to, że od uruchomienia programu w 2016 r. skorzystało z niego około 8 700 migrantów. Nadal zachęca się Grecję do pełnego uczestnictwa w programach powrotowych finansowanych z funduszy UE (zwłaszcza w programie sieci europejskiego instrumentu reintegracji) i ich wykorzystywania w drodze ścisłej i aktywnej współpracy z najważniejszymi agencjami wykonawczymi i pełnego wykorzystania dostępnego wsparcia finansowego i technicznego.

Migranci, którzy nie pochodzą z Syrii, są zawracani z wysp greckich do Turcji łodzią i przenoszeni do ośrodków detencyjnych w Kayseri, gdzie są informowani o ich prawach, w tym o możliwości ubiegania się o status ochrony w Turcji. Do tej pory 9 56 osób przedłożyło władzom tureckim wnioski o przyznanie statusu ochrony międzynarodowej: dwóm osobom przyznano status uchodźcy, 38 wniosków oczekuje na rozpatrzenie, dziewięć osób otrzymało decyzje negatywne 10 . 707 osób zawrócono do ich kraju pochodzenia. Podczas niedawnej wizyty przedstawicieli organów UE stwierdzono, że warunki panujące w ośrodkach odpowiadają wymaganym standardom. Jeżeli chodzi o Syryjczyków, są oni zawracani z wysp greckich samolotem i umieszczani w obozie dla uchodźców w İslahiye 2, tymczasowym ośrodku dla cudzoziemców zlokalizowanym w pobliżu granicy z Syrią. Przedstawiciele władz UE odwiedzili niedawno ośrodek i stwierdzili, że spełnia on wymagane normy. Syryjczycy mają prawo do ubiegania się o ochronę czasową, a po szybkiej rejestracji wstępnej dotyczącej ochrony czasowej są wypuszczani z ośrodka i mogą osiedlać się w dowolnie wybranym regionie lub – jeśli wolą – zostać w ośrodku. Do tej pory wstępną rejestracją objęto wszystkich zawróconych Syryjczyków, z wyjątkiem 16 osób, które zdecydowały się dobrowolnie powrócić do Syrii; ośmioro Syryjczyków postanowiło pozostać w obiektach zakwaterowania zapewnionych przez władze tureckie, a 168 z nich zdecydowało, że chcą zamieszkać na zewnątrz.

Środki prawne

Obecnie dwanaście komitetów odwoławczych podejmuje decyzje w sprawach odwołań od decyzji wydawanych w pierwszej instancji przez greckie służby azylowe. Ponadto jeden komitet odwoławczy zastępuje pozostałe komitety w przypadku, gdy nie są one w stanie funkcjonować (np. ze względu na spowodowany różnymi przyczynami brak większości członków).

Jeżeli chodzi o sprawy prowadzone na wyspach greckich, całkowita liczba odwołań od wydanych do tej pory 4 418 negatywnych decyzji 11 służb azylowych w pierwszej instancji w sprawie dopuszczalności i zasadności wynosi 3 554 12 . Na 3 554 wspomnianych spraw odwoławczych decyzje w drugiej instancji wydano w odniesieniu do 2 088 spraw (tj. w 59 % spraw). Dotychczas spośród 477 decyzji odwoławczych w sprawie dopuszczalności w drugiej instancji podtrzymano 57 decyzji wydane w pierwszej instancji stwierdzające niedopuszczalność wniosków, natomiast w 420 decyzjach odwoławczych wydanych w drugiej instancji uchylono decyzje wydane w pierwszej instancji stwierdzające niedopuszczalność wniosków 13 . Jeżeli chodzi o 1 416 decyzji odwoławcze w sprawie zasadności, w 1 399 decyzjach wydanych w drugiej instancji podtrzymano negatywne decyzje wydane w pierwszej instancji, a w 17 14 przypadkach takie decyzje zostały uchylone. W okresie sprawozdawczym 195 spraw odwoławczych zamknięto z przyczyn innych niż orzeczenie w sprawie zasadności odwołania, tj. nieuchylonego wyraźnego i dorozumianego wycofywania sprawy.

W dniu 15 marca 2017 r. grecki Parlament przyjął środki prawne umożliwiające komitetom odwoławczym korzystanie ze sprawozdawców, a także oddelegowanie takich sprawozdawców przez Europejski Urząd Wsparcia w dziedzinie Azylu. Bez uszczerbku dla niezależności członków komitetu odwoławczego sprawozdawcy pomagają im w podejmowaniu decyzji przez kompilację faktów w danej sprawie, argumentów osoby wnoszącej odwołanie i informacji o jej kraju pochodzenia. Komitety odwoławcze wspiera już łącznie 22 sprawozdawców 15 . Wdrożenie tych postanowień służyło usprawnieniu pracy komitetów odwoławczych i skróceniu czasu oczekiwania na wyspie przez osoby wnoszące odwołanie od decyzji wydanych w drugiej instancji, co umożliwiło władzom przyznawanie ochrony międzynarodowej osobom potrzebującym i kierowanie nielegalnych migrantów do procedury powrotu.

Jednakże pomimo zwiększenia liczby komitetów odwoławczych i ustanowienia sprawozdawców nowe komitety nadal zbyt wolno podejmowały decyzje (od publikacji poprzedniego sprawozdania w tempie średnio około 47 tygodniowo). Do tej pory wydały one 1 447 decyzji w kontekście oświadczenia UE-Turcja – 54 w sprawie dopuszczalności i 1 393 16 w sprawie zasadności. Władze greckie dostrzegają znaczenie i pilność sprawy. Oprócz zagwarantowania, że Urząd Apelacyjny jest odpowiednio wyposażony (tj. posiada materiał i sprzęt biurowy) oraz że odwołania wniesione na wyspach będą rozpatrywane w pierwszej kolejności, grecki Urząd Apelacyjny w dalszym ciągu usprawnia procedury, na przykład poprzez wprowadzenie czasowego narzędzia informatycznego do umawiania spotkań, jak również poprzez analizę możliwości wyspecjalizowania sprawozdawców i komisji tak, by rozpatrywali tylko akta osób z konkretnych krajów pochodzenia. Oczekuje się, że takie środki przyczynią się do zwiększenia liczby decyzji, a w efekcie – do wzrostu tempa skutecznych powrotów z wysp greckich do Turcji.

W dniu 10 marca 2017 r. greckie zgromadzenie plenarne Rady Państwa wysłuchało spraw dotyczących zgodności składu komitetów odwoławczych z Konstytucją i możliwości uznania Turcji za bezpieczny kraj trzeci do celów powrotu dwóch Syryjczyków ubiegających się o azyl, którzy odwołali się od decyzji wydanych w drugiej instancji ich sprawach potwierdzających wydane w pierwszej instancji decyzje o niedopuszczalności ich spraw. W swojej decyzji z dnia 8 maja 2017 r., która dotyczyła dwóch z czterech przedmiotowych spraw, zgromadzenie plenarne potwierdziło zgodność obecnego składu komitetów odwoławczych z Konstytucją. Zgromadzenie plenarne Rady Państwa w dwóch pozostałych sprawach nadal nie podjęło decyzji, czy Turcja jest bezpiecznym krajem trzecim, i nie jest znana data jej wydania.

Działania operacyjne

Według władz greckich na wyspach przebywa obecnie 13 968 17 migrantów, podczas gdy w oficjalnych ośrodkach recepcyjnych dostępnych jest jedynie 7 450 miejsc, a w ramach programu wynajmu UNHCR dostępne są dodatkowo 1 223 miejsca. Ciężar, jaki spoczywa na władzach greckich, również komplikuje sytuację w hotspotach.

Władze greckie, wspierane przez Komisję, podejmowały dalsze działania na rzecz poprawy warunków w hotspotach i na wyspach poprzez usprawnienie ośrodków i zapewnienie wydajniejszych procedur, zgodnie ze wspólnym planem działania w sprawie realizacji postanowień oświadczenia UE-Turcja.

W celu wzmocnienia powrotów, w dniu 30 marca 2017 r. na wyspie Kos otwarto nowy ośrodek zatrzymania przed wydaleniem, dysponujący obecnie 224 miejscami, który zostanie powiększony do 500 miejsc do lipca 2017 r., kiedy osiągnie pełną zdolność operacyjną. Oczekuje się, że w czerwcu zakończą się również prace nad obszarami zatrzymania przed wydaleniem w hotspotach na wyspach Lesbos i Samos, tak by osiągnąć łączną liczbę 996 miejsc do końca lipca. Na wyspie Chios podjęto decyzję o rozpoczęciu budowy ośrodka zatrzymania przed wydaleniem na terenie poza miastem.

W ramach regionalnej grupy zadaniowej UE ustanowiono stałą grupę roboczą ds. bezpieczeństwa, w skład której wchodzą eksperci ds. bezpieczeństwa ze strony Komisji i agencji UE, aby doradzać władzom greckim w kluczowych obszarach ryzyka. Wspólne wyzwania występujące na wszystkich wyspach obejmują spóźnione publikowanie planów ewakuacyjnych dla ośrodków ukończonych przez władze greckie oraz próbne ćwiczenia ewakuacyjne dla pracowników. Stali greccy koordynatorzy, którzy podjęli swoje obowiązki we wszystkich hotspotach od lutego, pozostają odpowiedzialni za całościowe zarządzanie hotspotami i w konkretny sposób reagują na obawy dotyczące bezpieczeństwa i porządku publicznego.

Dla ułatwienia operacji powrotowych rząd Grecji ustalił również datę graniczną składania wniosków do programu wspomaganych dobrowolnych powrotów i reintegracji, aby uniknąć wszelkich przypadków nadużywania programu, w szczególności tuż przed operacją powrotową 18 . Aby umożliwić jego wydajną realizację i poinformować wszystkie osoby, którym odmówiono udzielenia azylu, o terminie składania wniosków, tematyczną broszurę informacyjną wśród zainteresowanych migrantów rozdaje Międzynarodowa Organizacja ds. Migracji, która w dalszym ciągu zapewniała również stałą obecność na pięciu wyspach będących hotspotami, promując program i zapewniając doradztwo indywidualne.

Oprócz podjętych kroków konieczne są dalsze działania w celu rozwiązania trudnej sytuacji na wyspach. Jak wcześniej informowano, dodatkowo czas między wystąpieniem z wnioskiem a jego złożeniem należy skrócić zgodnie z art. 6 ust. 2 dyrektywy w sprawie procedur azylowych, który stanowi, że osoba występująca z wnioskiem o udzielenie azylu ma rzeczywistą możliwość jak najszybszego złożenia wniosku. Co więcej, Europejska Straż Graniczna i Przybrzeżna współfinansuje wprawdzie rozmieszczenie 280 funkcjonariuszy policji greckiej w hotspotach, jednak ich skoordynowane i skuteczne wykorzystanie musi być dalej rozwijane tak, by nadal zapewniać bezpieczeństwo w tych miejscach.

Wsparcie finansowe UE dla Grecji

Grecja poczyniła postępy w zakresie rozpoczęcia korzystania ze swoich programów krajowych w ramach Funduszu Azylu, Migracji i Integracji oraz Funduszu Bezpieczeństwa Wewnętrznego. Komisja nadal wspiera władze greckie w dalszym przyspieszeniu wdrażania, aby środki dostępne w ramach tych programów (509 mln EUR na lata 2014-2020) mogły być w pełni wykorzystane na potrzeby zarządzania migracjami w Grecji. W tym celu władze greckie powinny przyjąć wszystkie odpowiednie środki ustawodawcze, administracyjne i operacyjne oraz poprawić koordynację między zainteresowanymi stronami, zwiększyć zdolność operacyjną i poprawić mechanizmy realizacji, w tym przez usprawnienie procedur udzielania zamówień. W uzupełnieniu finansowania dostępnego w ramach programów krajowych, od czasu rozpoczęcia kryzysu migracyjnego w 2015 r. dostarczono znaczną pomoc w sytuacjach nadzwyczajnych z Funduszu Azylu, Migracji i Integracji oraz Funduszu Bezpieczeństwa Wewnętrznego, w wysokości około 356,8 mln EUR. Była ona przeznaczona na wsparcie Grecji w jej działaniach na rzecz wzmocnienia ośrodków dla cudzoziemców i zwiększenie zdolności państwa w zakresie zarządzania migracjami, azylem i granicami.

W lutym 2017 r. władze greckie wprowadziły plany finansowe dotyczące utworzenia i funkcjonowania ośrodków dla cudzoziemców na 2017 r. Ich celem jest zapewnienie skoordynowanego podejścia do zaspokojenie najpilniejszych potrzeb w Grecji w terminowy, skuteczny i wydajny sposób, z wykorzystaniem wszystkich możliwych synergii ze wszystkich dostępnych źródeł (w tym finansowanych przez UE programów krajowych i pomocy doraźnej w ramach Funduszu Azylu, Migracji i Integracji oraz Funduszu Bezpieczeństwa Wewnętrznego, wsparcia w sytuacjach nadzwyczajnych w ramach Instrumentu na rzecz Wsparcia Doraźnego w UE, a także budżetu krajowego).

Na dzień 6 czerwca 2017 r. 249 mln EUR wsparcia w sytuacjach nadzwyczajnych w UE zostało zakontraktowane na rzecz 14 partnerów w dziedzinie pomocy humanitarnej, celem zaspokojenia potrzeb humanitarnych uchodźców i migrantów w Grecji. Dotychczas wsparcie koncentrowało się na zapewnieniu schronienia, przekazywaniu środków pieniężnych na pożywienie i artykuły pozażywnościowe, wsparciu dla małoletnich bez opieki i kształceniu, a także wspierano kluczowe działania w dziedzinie ochrony zdrowia. W dalszym ciągu dostępna jest kwota 196 mln EUR przeznaczona na wspieranie reakcji na kryzys dotyczący uchodźców, zgodnie z mającymi zastosowanie kryteriami. W kwestii schronienia punktem ciężkości jest obecnie stopniowe przestawianie się z obozów na wynajmowane miejsca noclegowe dla maksymalnej łącznej liczby 30 000 beneficjentów. W kwestii środków pieniężnych od dnia 1 maja 2017 r. wielofunkcyjny program pieniężny w części kontynentalnej obejmuje żywność i inne środki, celem zapewnienia godnych warunków życiowych osobom potrzebującym.

Główne wyzwania i kolejne działania ·Pilne przyspieszenie rozpatrywania wniosków o udzielenie azylu oraz zwiększenie liczby decyzji podejmowanych przez poszczególne komitety odwoławcze, nadanie priorytetu odwołaniom złożonym na wyspach i zwiększenie tempa powrotów do Turcji na podstawie oświadczenia UE-Turcja; ·Zapewnianie zdolności w zakresie przyjmowania i przebywania przed wydaleniem niezbędnej na wyspach; ·Wprowadzenie w trybie pilnym wszelkich niezbędnych środków w celu zapewnienia terminowego, sprawnego i skutecznego wykorzystania dostępnych funduszy UE w ramach programów narodowych Grecji.

3.System przesiedleń „jeden za jednego” z Turcji do UE

Stan obecny

Na dzień 9 czerwca łączna liczba Syryjczyków przesiedlonych z Turcji do UE w ramach przesiedleń „jeden za jednego” wynosiła 6 254. W okresie objętym sprawozdaniem do dziesięciu państw członkowskich przesiedlono 2 689 Syryjczyków (Austria, Belgia, Finlandia, Francja, Hiszpania, Niderlandy, Niemcy, Rumunia, Szwecja, Włochy) 19 . Łączna liczba osób zatwierdzonych i oczekujących na przesiedlenie wynosi obecnie 1 458. Tempo przesiedleń w dalszym ciągu jest znacznie zaawansowane w porównaniu z powrotami z wysp greckich. To stałe tempo przesiedleń 20 musi zostać utrzymane.

Państwa członkowskie nadal czynią wyraźne postępy w przygotowaniach do kolejnych akcji przesiedlenia, w tym do wizyt w Turcji w celu przeprowadzenia wywiadów z kandydatami do przesiedlenia. Władze tureckie podejmują wysiłki mające na celu dostarczenie list kandydatów do przesiedleń. Od początku tego roku przedłożyły one Wysokiemu Komisarzowi Organizacji Narodów Zjednoczonych ds. Uchodźców nowe listy zawierające nazwiska ponad 20 000 osób. Utrzymanie przedkładania tych list jest ważnym warunkiem wstępnym dla zapewnienia tempa samych przesiedleń. Równolegle państwa członkowskie UE przekazywały Wysokiemu Komisarzowi Narodów Zjednoczonych ds. Uchodźców swoje zobowiązania do przesiedleń na ten rok, zgłaszając deklaracje dotyczące prawie 25 000 osób w 2017 r.

Działania operacyjne

Aby wesprzeć przesiedlenia w ramach oświadczenia UE-Turcja, delegatura Unii w Ankarze nadal prowadziła cotygodniowe spotkania z właściwymi władzami tureckimi, państwami członkowskimi, Wysokim Komisarzem Narodów Zjednoczonych ds. Uchodźców i Międzynarodową Organizacją ds. Migracji, celem porównania danych statystycznych i omówienia aktualnych kwestii operacyjnych.

Delegatura Unii opracowała projekt kwestionariusza dotyczącego przesiedleń i przesłała go do państw członkowskich i Wysokiego Komisarza Narodów Zjednoczonych ds. Uchodźców. Celem kwestionariusza jest udzielenie syryjskim kandydatom do przesiedlenia wszechstronnej informacji o poszczególnych przyjmujących państwach członkowskich. Oczekuje się, że pozwoli to na zmniejszenie liczby rezygnacji. Kwestionariusz spotkał się z życzliwym przyjęciem ze strony Wysokiego Komisarza Narodów Zjednoczonych ds. Uchodźców i większości państw członkowskich, a wkrótce powinien być stosowany przez Wysokiego Komisarza Narodów Zjednoczonych ds. Uchodźców w trakcie rozmów z kandydatami syryjskimi.

Główne wyzwania i kolejne działania ·Utrzymanie stałego tempa przesiedleń.

4.Zapobieganie powstawaniu nowych morskich lub lądowych szlaków nielegalnej migracji

Nie ma dowodów na to, by wysiłki na rzecz kontrolowania przepływu migrantów na szlaku wschodniośródziemnomorskim spowodowały jakiekolwiek znaczące przesunięcia szlaków z Turcji. Jednakże w okresie od opublikowania piątego sprawozdania, pomimo dalszego prowadzenia przez Turcję operacji „Aegean Hope” i „Safe Med” 21 , z Turcji do Włoch przybyło 20 łodzi, na pokładzie których znajdowało się łącznie 1 389 migrantów, a na Cypr dopłynęły dwie łodzie przewożące łącznie 116 migrantów, z czego wszyscy byli Syryjczykami.

Liczba wykrytych przypadków nielegalnego przekraczania granic lądowych Turcji z Bułgarią i Grecją w ciągu ostatnich sześciu miesięcy wydaje się utrzymywać na niskim poziomie: średnio codziennie odnotowywano pięć nielegalnych przekroczeń na granicy z Grecją i dwa na granicy z Bułgarią. Na granicy bułgarsko-tureckiej rozmieszczonych jest obecnie 105 funkcjonariuszy Europejskiej Straży Granicznej i Przybrzeżnej .

5.Program dobrowolnego przyjmowania ze względów humanitarnych

Komisja kontynuuje swoje wysiłki służące ułatwieniu szybkiego sfinalizowania z państwami uczestniczącymi i z Turcją standardowych procedur operacyjnych dla programu dobrowolnego przyjmowania ze względów humanitarnych. Oświadczenie UE-Turcja przewiduje, że program będzie wdrożony, gdy nielegalne przekroczenia granicy pomiędzy Turcją a Unią się skończą lub przynajmniej zostaną w znaczący i trwały sposób zredukowane. Na podstawie nowej wersji projektu standardowych procedur operacyjnych wysyłanej do Turcji pod koniec maja, 8 czerwca w Ankarze odbyły się konstruktywne dyskusje między Komisją a Turcją i poczyniono znaczne postępy w kierunku osiągnięcia porozumienia w sprawie tego projektu. Szybkie uzgodnienie standardowej procedury operacyjnej i przyjęcie decyzji o jej uruchomieniu przyczyniłoby się do realizacji zapisów oświadczenia i dałoby Syryjczykom bezpieczną i legalną alternatywę wobec nielegalnej migracji do Unii.

6.Liberalizacja reżimu wizowego

Jeżeli chodzi o wdrażanie planu działania na rzecz liberalizacji reżimu wizowego, w poprzednich sprawozdaniach wskazano siedem kryteriów, które nadal pozostają niespełnione:

·wydawanie biometrycznych dokumentów podróży w pełni zgodnych z normami UE;

·przyjęcie środków przeciwdziałania korupcji przewidzianych w planie działania na rzecz liberalizacji reżimu wizowego;

·zawarcie umowy o współpracy operacyjnej z Europolem;

·dokonanie przeglądu przepisów i praktyk w zakresie terroryzmu zgodnie z normami europejskimi;

·dostosowanie przepisów o ochronie danych osobowych do norm UE;

·zapewnianie skutecznej współpracy sądowej w sprawach karnych ze wszystkimi państwami członkowskimi UE;

·wdrożenie wszystkich postanowień umowy o readmisji między UE a Turcją.

Jak wspomniano już wcześniej, Komisja w dalszym ciągu zachęca Turcję do jak najszybszego spełnienia wszystkich jeszcze niespełnionych kryteriów przewidzianych w planie działania na rzecz liberalizacji reżimu wizowego. Komisja wraz z Turcją kontynuowały aktywny dialog w celu wypracowania odpowiednich rozwiązań, w tym zmian legislacyjnych i proceduralnych niezbędnych do spełnienia wszystkich jeszcze niespełnionych kryteriów.

Zmienione rozporządzenie (WE) nr 539/2001, wzmacniające istniejący mechanizm zawieszający zwolnienie z obowiązku wizowego obywateli krajów objętych liberalizacją reżimu wizowego, weszło w życie 28 marca 2017 r. 22

7.Instrument Pomocy dla Uchodźców w Turcji

Od czasu opublikowania poprzedniego sprawozdania Komisja kontynuowała wysiłki na rzecz zaspokojenia najważniejszych potrzeb uchodźców i społeczności przyjmujących uchodźców w Turcji. W ramach kwoty 3 mld EUR na lata 2016-2017, łączna alokacja sięgnęła 2,9 mld EUR (wzrost z 2,2 mld EUR w poprzednim okresie sprawozdawczym) wraz z opublikowaniem planu realizacji działań w obszarze pomocy humanitarnej w 2017 r. W ramach kwoty 2,9 mld EUR, umowy podpisano w odniesieniu do 47 projektów na kwotę 1 572 mld EUR (wzrost z 1,495 mld EUR) - realizacja wszystkich tych projektów już się rozpoczęła. Całkowita wypłacona kwota sięgnęła 811 mln EUR (wzrost z 750 mln EUR) i została przeznaczona na pomoc humanitarną i pozahumanitarną 23 .

Na ostatnim posiedzeniu komitetu sterującego, które odbyło się w dniu 31 marca 2017 r., potwierdzono, że finansowanie skoordynowane w ramach Instrumentu Pomocy dla Uchodźców w Turcji (zwanego dalej „instrumentem”) nadal ma znaczny bezpośredni wpływ w terenie. Komisja ściśle współpracuje z władzami tureckimi i innymi partnerami, tak by przyspieszyć zawieranie umów, wdrażanie oraz wypłaty. W ramach jego realizacji Instrument Pomocy dla Uchodźców w Turcji wspiera prawa dzieci i ogólnie prawa człowieka w przypadku uchodźców, w tym równość płci.

W marcu 2017 r. ukończono ramy wyników instrumentu i rozpoczęto monitorowanie projektów w ramach instrumentu.

Pomoc humanitarna

Komisja stale realizuje swoją strategię pomocy humanitarnej w ramach instrumentu pomocy 24 . Komisja zwiększyła wartość umów do kwoty 593 mln EUR w ramach 35 projektów w zakresie pomocy humanitarnej realizowanych przez 19 partnerów, które służyły zaspokojeniu podstawowych potrzeb oraz zapewnieniu ochrony, dostępu do edukacji i służby zdrowia, a także żywności i schronienia. Z tych zakontraktowanych 593 mln EUR dotychczas wypłacono 463 mln EUR.

Przyspiesza również proces wdrażania przewodniego programu humanitarnego, Siatki bezpieczeństwa socjalnego w sytuacjach nadzwyczajnych. Dysponuje on budżetem początkowym w wysokości 348 mln EUR, zakontraktowanym ze Światowym Programem Żywnościowym, i wspiera uchodźców wymagających szczególnej troski, zapewniając rodzinom bezpośrednie przekazy pieniężne za pomocą kart debetowych. Do końca maja 2017 r. Siatka bezpieczeństwa socjalnego w sytuacjach nadzwyczajnych udzieliła wsparcia ponad 600 000 uchodźców w Turcji. W tym okresie sprawozdawczym Komisja uzgodniła nowe wartości przekazów i kryteria ukierunkowania, co oznacza, że uprawnione rodziny będą obecnie otrzymywać miesięcznie 120 lir tureckich na osobę oraz dodatkowe dopłaty kwartalne. Pozwoli to większej liczbie beneficjentów na szybsze uzyskanie dostępu do pomocy. Dzięki tym zmianom, które powinny zacząć obowiązywać od czerwca 2017 r., Komisja zamierza zwiększyć swój obecny cel udzielania wsparcia do 1,3 mln uchodźców.

W maju 2017 r. dokonano pierwszych wypłat dla rodzin uchodźców w ramach warunkowego przekazywania środków pieniężnych przeznaczonych na kształcenie. Program ten opiera się na Siatce bezpieczeństwa socjalnego w sytuacjach nadzwyczajnych poprzez zapewnienie przekazów pieniężnych dla rodzin wymagających szczególnej troski w celu promowania zapisywania dzieci będących uchodźcami do szkół i regularnego uczęszczania do nich. Warunkowe przekazywanie środków pieniężnych przeznaczonych na kształcenie odbywa się w ramach podpisanej z Funduszem Narodów Zjednoczonych na rzecz Dzieci umowy o wartości 34 mln EUR, dzięki czemu jest to największy w historii Komisji program kształcenia w sytuacjach nadzwyczajnych. Komisja oczekuje, że w pierwszym roku funkcjonowania programu warunkowego przekazywania środków pieniężnych przeznaczonych na kształcenie bezpośrednio skorzysta z niego 230 000 dzieci.

Komisja kontynuowała zawieranie umów z partnerami w dziedzinie ochrony i opieki zdrowotnej. Umowy dotyczące ochrony obejmują wsparcie dla uchodźców wymagających szczególnej troski, w tym niepełnosprawnych, a także łączenie uchodźców z usługami ochrony i wspieranie ich integracji w Turcji. W dziedzinie opieki zdrowotnej celem projektu jest wzmocnienie dostępu do wyspecjalizowanych usług dla uchodźców będących ofiarami konfliktów i zapewnienie uchodźcom wymagającym szczególnej troski, w tym ofiarom przemocy uwarunkowanej płcią, opieki zdrowotnej ratującej życie, rehabilitacji fizycznej, opieki w zakresie zdrowia psychicznego, a także wsparcia i ochrony. Ostatnia umowa, podpisana ze Światową Organizacją Zdrowia w dniu 3 maja 2017 r., wspiera szkolenie syryjskiego personelu medycznego celem włączenia go do tureckiego systemu opieki zdrowotnej.

W dniu 3 maja 2017 r. Komisja opublikowała plan realizacji działań w obszarze pomocy humanitarnej dla Turcji na 2017 r. Określa się w nim priorytety dla wykorzystania 714 mln EUR w dziedzinie pomocy humanitarnej. W ramach przedmiotowego planu realizacji działań w obszarze pomocy humanitarnej Komisja będzie nadal udzielać wsparcia niektórym uchodźcom wymagającym szczególnej troski w Turcji i łączyć ich z usługami zapewnianymi przez rząd, wykorzystując przy wdrażaniu przede wszystkim Siatkę bezpieczeństwa socjalnego w sytuacjach nadzwyczajnych, zwłaszcza do zapewnienia potrzeb podstawowych, opieki zdrowotnej, kształcenia i ochrony. Priorytetem pozostaną uchodźcy przebywający poza obozami, stanowiący zdecydowaną większość uchodźców w Turcji i wymagający szczególnej troski.

Pomoc pozahumanitarna

W ramach komponentu instrumentu dotyczącego pomocy pozahumanitarnej rozdysponowano środki w wysokości 1,577 mld EUR. Wartość umów zwiększyła się do 979 mln EUR, a wartość przelewów dokonanych na rzecz partnerów wykonawczych – do 348 mln EUR.

W dniu 31 marca 2017 r. podpisano kolejną umowę w ramach regionalnego funduszu powierniczego UE w odpowiedzi na kryzys w Syrii (zwanego dalej „regionalnym funduszem powierniczym UE”) o wartości 33 mln EUR. W ramach tego projektu, realizowanego przez duński Czerwony Krzyż wraz z tureckim Towarzystwem Czerwonego Półksiężyca, tworzy się dziesięć miejsc spotkań w kilku miastach, z których skorzysta ponad 200 000 syryjskich dzieci. Ponadto na posiedzeniu Zarządu regionalnego funduszu powierniczego UE w dniu 13 czerwca 2017 r. mają zostać przedłożone celem przyjęcia trzy dokumenty dotyczące działania (tzn. propozycje do sfinansowania w ramach regionalnego funduszu powierniczego UE) o łącznej wartości przekraczającej 120 mln EUR. Celem tych projektów jest poprawa dostępu syryjskich uchodźców do świadczeń zdrowotnych, zwiększenie odporności uchodźców syryjskich i społeczności przyjmujących oraz wzrost umiejętności życiowych uchodźców niebędących Syryjczykami.

Działania finansowane w ramach środka specjalnego o wartości 1,4 mld EUR, przyjętego w lipcu 2016 r., również przynoszą znaczący wpływ na poziomie lokalnym. W dniu 23 maja 2017 r. w Kilis otwarto pierwszą klinikę zdrowotną migrantów, która ma pomóc zmniejszyć presję, pod jaką znajduje się lokalny system ochrony zdrowia 25 ; druga klinika ma zostać otwarta w Ankarze w czerwcu: planuje się łącznie utworzyć 220 ośrodków zdrowia migrantów. W zakresie kształcenia w 23 regionach zatrudniono ogółem około 5 500 nauczycieli języka tureckiego, aby pomóc uchodźcom nauczyć się języka i zintegrować się. Oszacowano, że prawie 44 000 uczniów potrzebuje korepetycji, ponad 33 000 uczniów wyselekcjonowano celem zapewnienia przeniesienia do szkół, a uczniom pomaga prawie 500 przewodników szkolnych i nauczycieli-konsultantów. Instrument wspiera również działania tureckiego rządu na rzecz poprawy jakości kształcenia: około 20 000 syryjskich nauczycieli-woluntariuszy odbyło szkolenie z zakresu poprawy umiejętności kształcenia, a 18 000 zdało egzamin pisemny i otrzymało oficjalny certyfikat. Z uwagi na szczególne potrzeby syryjskich dzieci ponad 7 500 dziewczynek i chłopców uzyskuje wsparcie psychospołeczne, a prawie 5 000 nastolatków i młodych ludzi w 20 regionach skorzystało z indywidualnego wsparcia ze strony instruktorów społeczno-oświatowych. Ponadto instrument pomaga w wysyłaniu ponad 310 000 syryjskich dzieci do szkół, wspiera 280 studentów, zapewnia naukę języka angielskiego 120 uczniom w wieku uniwersyteckim i usługi doradcze dla 70 uczniów w zakresie możliwości dalszego kształcenia i szkolnictwa wyższego.

Jak omawiano na ostatnim posiedzeniu Komitetu Sterującego, wspomniany środek specjalny z lipca 2016 r. ulega zmianie 26 , a jego łączny budżet wzrasta o 10 mln EUR. Odbywa się to w ścisłej współpracy z władzami tureckimi i na podstawie oceny potrzeb z czerwca 2016 r., tak by odzwierciedlić konieczność szybkiego, wydajnego i skutecznego uruchomienia instrumentu. Ze względu na niższą od oczekiwanej liczbę osób powracających zmianie ulega również środek specjalny w zakresie powrotów, celem zwiększenia zdolności tureckiej Dyrekcji Generalnej ds. Zarządzania Migracją w zakresie zarządzania, przyjmowania i goszczenia migrantów i osób powracających, szczególnie w odniesieniu do zasobów ludzkich i infrastruktury. Dotychczas projekt objął koszty związane z powrotami Syryjczyków i osób innych narodowości, a także z zakupem sprzętu logistycznego przez Dyrekcję Generalną ds. Zarządzania Migracją i kosztami budowy ośrodka detencyjnego dla 750 osób.

Komisja pracuje również nad dodatkowymi działaniami w obszarze wsparcia społeczno-ekonomicznego i infrastruktury miejskiej, w bliskiej współpracy z władzami tureckimi, w przypadku których umowy powinny zostać podpisane przed wakacjami i być wdrażane przez międzynarodowe instytucje finansowe.

Główne wyzwania i kolejne działania ·Szybkie podpisanie umów w odniesieniu do wszystkich pozostałych działań w ramach środków specjalnych i zapewnienie ich skutecznej realizacji zgodnie w zasadami należytego zarządzania finansami; ·Szybkie zawarcie umów w ramach planu realizacji działań w obszarze pomocy humanitarnej na 2017 r.; ·Przyjęcie przed wakacjami zmienionych środków specjalnych w dziedzinie kształcenia, ochrony zdrowia, infrastruktury miejskiej i wsparcia społeczno-ekonomicznego oraz powrotów.

8.Udoskonalenie unii celnej

Od publikacji poprzedniego sprawozdania Rada nadal aktywie pracowała nad wnioskiem Komisji dotyczącym otwarcia negocjacji z Turcją w sprawie poprawionych dwustronnych ram wymiany handlowej 27 . Komisja zachęca Radę do możliwie jak najszybszego zakończenia tych prac, aby umożliwić rozpoczęcie negocjacji dotyczących ważnej umowy, która, stosowana przez wszystkie państwa członkowskie, uwolni wciąż niewykorzystany potencjał wymiany handlowej i stosunków gospodarczych między UE a Turcją.

9.Proces akcesyjny

Jak dotąd w ramach negocjacji akcesyjnych otwarto 16 rozdziałów, z których jeden został tymczasowo zamknięty.

Jak informowano wcześniej, dokumenty przygotowawcze dotyczące obszaru energii (rozdział 15), edukacji i kultury (rozdział 26) i polityki zagranicznej, bezpieczeństwa i obrony (rozdział 31) zostały przekazane Radzie ubiegłej wiosny, co pozostawało bez uszczerbku dla stanowisk przedstawionych przez państwa członkowskie zgodnie z obowiązującymi przepisami. Jeżeli chodzi o kluczowe obszary sądownictwa i praw podstawowych oraz sprawiedliwości, wolności i bezpieczeństwa (rozdziały 23 i 24), kontynuowane są prace techniczne.

UE oczekuje od Turcji poszanowania najwyższych standardów demokracji, praworządności i przestrzegania podstawowych wolności, w tym wolności słowa.

10.Sytuacja humanitarna w Syrii

Wielkim problemem jest nadal sytuacja humanitarna w Syrii, gdzie 6,3 mln osób było zmuszonych zmienić miejsce pobytu, dużo z nich wielokrotnie, a 13,5 mln osób pilnie potrzebuje pomocy. W wyniku wystosowanego w 2017 r. apelu ONZ o przekazanie środków w wysokości ok. 3 mld EUR przeznaczonych na potrzeby w Syrii zabrano jak dotąd ok. 20 % tej kwoty. Na konferencji w Brukseli społeczność międzynarodowa zgromadziła bezprecedensową kwotę 5,6 mld EUR w formie finansowania pomocy humanitarnej i pozahumanitarnej w 2017 r. w odpowiedzi na potrzeby Syryjczyków w Syrii, ale także w sąsiednich krajach przyjmujących. Dodatkowo zgromadzono kwotę 3,5 mld EUR na lata 2018-2020 28 .

Głównym wyzwaniem przy udzielaniu pomocy pozostaje kwestia dostępu, utrudnionego przez prowadzone walki i inne ograniczenia ze wszystkich stron konfliktu w całej Syrii. Stale utrudnia to dostarczenie pomocy humanitarnej dla około 3,9 mln osób w trudno dostępnych obszarach i blisko 625 000 osób w obszarach obleganych. Władze lokalne zatwierdzają pomoc z opóźnieniem, również w kontrolowanych przez Kurdów północno-wschodnich regionach Syrii, a dostęp pomocy humanitarnej udzielanej przez transgranicznych partnerów tureckich do północno-zachodniej Syrii napotyka rzekomo większe trudności. Niepaństwowe zbrojne grupy opozycyjne i ugrupowania uznane przez Radę Bezpieczeństwa ONZ za terrorystyczne wysuwają coraz większe żądania wobec organizacji pozarządowych, z których część była zmuszona ograniczyć lub czasowo zawiesić swoją działalność. W kwietniu i maju 2017 r. konwoje ONZ były w stanie dotrzeć do zaledwie 10 % osób potrzebujących przebywających na oblężonych obszarach.

W tym kontekście coraz większe znaczenie ma pomoc transgraniczna. Większość dostaw transgranicznych odbywa się z Turcji i Jordanii, które nadal w konstruktywny sposób ułatwiają dostęp za pomocą wszystkich szlaków. UE wspiera transgraniczne operacje ratunkowe z Turcji, służące dotarciu do mieszkańców północnej Syrii za pośrednictwem partnerskich organizacji humanitarnych, celem zapewnienia żywności, wody, schronienia, opieki zdrowotnej i ochrony najbardziej potrzebującej ludności.

W świetle utrzymującej się przemocy i ogromnego zapotrzebowania na pomoc humanitarną UE nieustannie zachęca wszystkie strony do zapewnienia poszanowania zobowiązań zgodnie z międzynarodowym prawem humanitarnym i priorytetowego zagwarantowania ochrony ludności cywilnej, z każdego możliwego punktu dostępu, w tym z Turcji i Jordanii. Dotyczy to również koncepcji stref deeskalacji w całej Syrii, uzgodnionych przez Turcję, Iran i Rosję, będących gwarantami zawieszenia broni uzgodnionego w dniu 30 grudnia 2016 r., służącego utworzeniu stref zawieszonych działań wojennych celem zapewnienia ochrony ludności cywilnej. UE z zadowoleniem przyjmuje wszystkie wysiłki w tym zakresie, o ile przestrzegane są postanowienia międzynarodowego prawa humanitarnego.

11.Wnioski

Oświadczenie UE-Turcja w dalszym ciągu przynosi rzeczywiste efekty. Utrzymała się tendencja znacznie mniejszej liczby nielegalnych i niebezpiecznych przekroczeń granicy oraz dużo niższej liczby ofiar śmiertelnych na Morzu Egejskim, połączona z praktycznym oddziaływaniem projektów służących wsparciu uchodźców syryjskich i społeczności przyjmujących w Turcji w ramach Instrumentu Pomocy dla Uchodźców w Turcji. Pomimo że liczba przypadków przekroczeń granicy ustabilizowała się na niskim poziomie, to czynniki skłaniające do migracji do Europy wciąż istnieją. Oświadczenie UE-Turcja nadal odgrywa kluczową rolę w zapewnieniu skutecznego i wspólnego rozwiązywania problemu migracji w regionie wschodniośródziemnomorskim przez UE i Turcję, jak podkreślili przewodniczący Jean-Claude Juncker i Donald Tusk oraz prezydent Recep Tayyip Erdoğan na spotkaniu w dniu 25 maja.

Konieczne są dalsze wysiłki w celu zapewnienia pełnej i trwałej realizacji oświadczenia UE-Turcja, opartej na niezmiennej determinacji politycznej ze wszystkich stron.

Zarówno UE, jak i Turcja, powinny zwiększyć tempo zawierania umów i realizacji projektów w ramach instrumentu, aby przyspieszyć udzielanie konkretnego wsparcia uchodźcom syryjskim i przyjmującym ich społecznościom w Turcji.

Aktualne zobowiązania państw członkowskich dotyczące przesiedlenia uchodźców syryjskich z Turcji do Europy wynoszą w 2017 r. 25 000 miejsc. Ponadto UE i Turcja powinny szybko uzgodnić program dobrowolnego przyjmowania ze względów humanitarnych. Następnie powinna zapaść szybka decyzja o jego uruchomieniu, tak aby ułatwić przesiedlenia z Turcji.

Istnieje również konieczność podjęcia dalszych wysiłków przez władze greckie, agencje UE i państwa członkowskie, celem realizacji środków zalecanych we wspólnym planie działania zatwierdzonym przez Radę Europejską, aby zwiększyć zdolności administracji greckiej w zakresie zarządzania w dziedzinie migracji i azylu, a w efekcie – poprawić sytuację na wyspach greckich. W tym kontekście kluczowe znaczenie ma podjęcie szybkich i znacznych wysiłków na rzecz zwiększenia powrotów do Turcji osób, które nie są uprawnione do pozostania w Grecji, przy pełnym poszanowaniu prawa unijnego i międzynarodowego.

Turcja powinna podjąć odpowiednie kroki, aby jak najszybciej spełnić pozostałe kryteria w obszarze liberalizacji reżimu wizowego, celem umożliwienia UE zniesienia wymogów wizowych wobec obywateli tureckich.

Rada powinna możliwie jak najszybciej zakończyć prace nad mandatem negocjacyjnym w kwestii usprawnienia unii celnej, aby umożliwić rozpoczęcie negocjacji dotyczących ważnej umowy, która uwolni wciąż niewykorzystany potencjał wymiany handlowej i stosunków gospodarczych między UE a Turcją.

Komisja będzie nadal prowadziła swoje prace i w październiku 2017 r. przedstawi kolejne sprawozdanie z poczynionych postępów.

(1)

     Po COM(2016) 231 final z dnia 20 kwietnia 2016 r., COM(2016) 349 final z dnia 15 czerwca 2016 r., COM(2016) 634 final z dnia 28 września 2016 r., COM(2016) 792 final z dnia 8 grudnia 2016 r. i COM(2017) 204 final z dnia 2 marca 2017 r. („piąte sprawozdanie”).

(2)

     http://www.consilium.europa.eu/en/press/press-releases/2016/03/18-eu-turkey-statement/.

(3)

     Według bazy danych zaginionych migrantów Międzynarodowej Organizacji ds. Migracji; okres od kwietnia 2016 r. do dnia 7 czerwca 2017 r.

(4)

     Według oficjalnych danych tureckich, począwszy od dnia 25 maja 2017 r. Turcja przyznała tymczasową ochronę 3 020 654 Syryjczykom. Dziewięć prowincji, które przyjęły największą liczbę Syryjczyków, to Stambuł, Şanliurfa, Hatay, Gaziantep, Adana, Mersin, Kilis, Izmir i Mardin.

(5)

   COM(2016) 792 final z dnia 8 grudnia 2016 r.

(6)

     C(2017) 1600 final z dnia 7 marca 2017 r.

(7)

     Każdy, kto przybył na wyspy greckie po dniu 20 marca, ma prawo do ubiegania się o azyl. Każdy wniosek jest rozpatrywany indywidualnie z uwzględnieniem konkretnej sytuacji wnioskodawcy, zgodnie z dyrektywą w sprawie procedur azylowych. Sposób ten wyklucza wszelkiego rodzaju wydalenie zbiorowe. Osoby ubiegające się o azyl mają prawo do odwołania oraz prawo do skutecznego sądowego środka ochrony prawnej przeciwko jakiejkolwiek negatywnej decyzji w sprawie ich wniosku o udzielenie azylu. Grecja oraz Turcja podjęły odpowiednie kroki prawne w celu zapewnienia pełnego przestrzegania prawa UE i prawa międzynarodowego i obecnie je wdrażają.

(8)

     Osoby zawrócone otrzymały uprzednio negatywne decyzje w sprawie udzielenia azylu (w tym negatywne decyzje wydane w drugiej instancji), wycofały swoje wnioski o objęcie ochroną międzynarodową, bądź też nie złożyły wniosków o udzielenie azylu bezpośrednio po przybyciu. Od dnia 20 marca 2016 r. na podstawie oświadczenia UE-Turcja odbyło się 1 210 powrotów do Turcji, natomiast na podstawie protokołu dwustronnego między Grecją a Turcją – 588 powrotów.

(9)

     Zgodnie z informacjami otrzymanymi od władz tureckich.

(10)

     Ponadto siedem wniosków zaklasyfikowano jako „inne” (wycofany itp.).

(11)

     Od czasu publikacji oświadczenia – na dzień 4 czerwca 2017 r. – na wyspach greckich złożono łącznie 19 624 wnioski o udzielenie azylu. Ze wspomnianych 19 624 wniosków od dnia 20 marca 2016 r. greckie służby azylowe podjęły 17 804 decyzje w kontekście procedur na wyspach, w tym 12 581 decyzji w sprawie dopuszczalności i 5 223 w sprawie zasadności.

(12)

     Na dzień 4 czerwca 2017 r.

(13)

     W łącznej liczbie decyzji uwzględniono decyzje wydane w drugiej instancji uchylające decyzje wydane w pierwszej instancji stwierdzające niedopuszczalność wniosków, jak również decyzje przyznające status uchodźcy.

(14)

     Ta łączna liczba nie obejmuje decyzji w drugiej instancji przyznających status uchodźcy, jak również odrzucających wydane w pierwszej instancji decyzje o niedopuszczalności.

(15)

     Dziesięciu sprawozdawców zatrudnionych przez organ odwoławczy i dwunastu sprawozdawców oddelegowanych do organu odwoławczego przez Europejski Urząd Wsparcia w dziedzinie Azylu.

(16)

     Podtrzymanie negatywnych decyzji pierwszej instancji w 1 377 sprawach oraz uchylenie ich w 16 sprawach.

(17)

     Na dzień 9 czerwca 2017 r. Biorąc pod uwagę, że istnieją doniesienia kwestionujące te liczby, Komisja zwraca się do władz greckich o wyjaśnienie, jaka liczba migrantów przebywa na wyspach i w hotspotach. Taka przejrzystość pomoże w procesie planowania i realizacji.

(18)

     Nielegalni migranci, którzy złożyli wniosek o udzielenie azylu w jednym z ośrodków przyjmowania i identyfikacji, są uprawnieni do wnioskowania o wspomagany dobrowolny powrót i reintegrację w dowolnym miejscu w okresie maksymalnie pięciu dni od powiadomienia przez służby azylowe o negatywnej decyzji w sprawie ich wniosku o udzielenie azylu (decyzji w sprawie udzielenia azylu wydanej w pierwszej instancji). Możliwość wspomaganego dobrowolnego powrotu i reintegracji jest również dostępna dla migrantów, którym zaproponowano powrót do Turcji i którzy zostali zawróceni przez Turcję, bez względu na powyższą datę graniczną. Tym osobom ubiegającym się o azyl, które zostały już powiadomione o negatywnej decyzji pierwszej instancji orzekającej w sprawie wniosku o udzielenie azylu w chwili ustanawiania daty granicznej, umożliwiono złożenie do dnia 9 kwietnia wniosku do programu wspomaganych dobrowolnych powrotów i reintegracji.

(19)

     Od dnia 4 kwietnia 2016 r. Norwegia przesiedliła dodatkowo 563 Syryjczyków z Turcji. Mimo że Norwegia stosuje standardowe procedury operacyjne w zakresie przesiedleń uzgodnione z Turcją w ramach programu 1:1, liczba przesiedleń do Norwegii w ramach programu 1:1 nie jest wliczana do powrotów Syryjczyków z Grecji.

(20)

     COM(2017) 212 final z dnia 12 kwietnia 2017 r., COM(2017) 260 final z dnia 16 maja 2017 r., COM(2017) 330 final z dnia 13 czerwca 2017 r.

(21)

     W działaniach tych bierze udział 2 500 pracowników, 65 łodzi straży przybrzeżnej, dwie łodzie ratunkowe, dziesięć śmigłowców i trzy stałopłaty.

(22)

     Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/371 z dnia 1 marca 2017 r. zmieniające rozporządzenie Rady (WE) nr 539/2001 wymieniające państwa trzecie, których obywatele muszą posiadać wizy podczas przekraczania granic zewnętrznych, oraz te, których obywatele są zwolnieni z tego wymogu (zmiana mechanizmu zawieszającego).

(23)

     Środki zostaną w pełni wypłacone w transzach do czasu zakończenia projektów, zgodnie z zasadami należytego zarządzania finansami. W ramach działań na rzecz promocji instrumentu powstała interaktywna mapa, która pozwala na bezpośrednią wizualizację lokalizacji i oczekiwanych wyników poszczególnych projektów: http://ec.europa.eu/enlargement/news_corner/migration/index_en.htm.

(24)

     Działania zapewniające pomoc humanitarną w ramach tego instrumentu będą wdrażane zgodnie z unijnym prawem pomocy humanitarnej i według zasad określonych w Konsensusie europejskim w sprawie pomocy humanitarnej.

(25)

     To również pierwszy produkt infrastrukturalny w dziedzinie ochrony zdrowia w ramach instrumentu i dobry przykład synchronicznego udzielania pomocy w ramach pozahumanitarnego i humanitarnego komponentu instrumentu, gdzie pierwszy z nich służy finansowaniu kosztów operacyjnych budowy kliniki i jej wyposażenia, a drugi - szkoleń i kwalifikacji syryjskich lekarzy.

(26)

     Główne modyfikacje dotyczą zmiany partnera implementującego w zakresie infrastruktury miejskiej, uwzględnienie postanowień dotyczących budowy szkół z prefabrykatów i dodatkowego szpitala oraz zmianę definicji charakteru wsparcia społeczno-ekonomicznego, koncentrującą się na integracji na rynku pracy i możliwości zatrudnienia dla uchodźców.

(27)

     Komisja przyjęła swój wniosek dotyczący wytycznych negocjacyjnych w grudniu 2016 r.

(28)

     Międzynarodowa konferencja w Brukseli w sprawie „Wsparcia dla przyszłości Syrii i regionu”, zorganizowana w dniu 5 kwietnia 2017 r. przez UE, której wspólnie przewodniczyły UE, Organizacja Narodów Zjednoczonych, Niemcy, Kuwejt, Norwegia, Katar i Zjednoczone Królestwo.

KOMISJA EUROPEJSKA

Strasburg, dnia 13.6.2017

COM(2017) 323 final

ZAŁĄCZNIK

SPRAWOZDANIE DLA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO, RADY EUROPEJSKIEJ I RADY

Szóste sprawozdanie z postępów w zakresie realizacji postanowień oświadczenia UE-Turcja

Wspólny plan działania w zakresie realizacji postanowień oświadczenia UE-Turcja

Działania priorytetowe	Obecna sytuacja i zaległe działania 1
Delegowanie większej liczby pracowników zajmujących się rozpatrywaniem wniosków o udzielenie azylu na wyspach	Europejski Urząd Wsparcia w dziedzinie Azylu (EASO) powinien zwiększyć liczbę pracowników zajmujących się analizą wniosków oraz tłumaczy ustnych na wyspach do, odpowiednio, 100, zaś greckie służby azylowe powinny zwiększyć liczbę swoich pracowników na wyspach do 100. Według stanu na dzień 9 czerwca, na wyspach rozlokowano 85 pracowników EASO zajmujących się analizą wniosków oraz 97 tłumaczy ustnych EASO. Zachęca się państwa członkowskie do zwiększenia swoich wysiłków na rzecz osiągnięcia i utrzymania celu w wysokości 100 pracowników EASO zajmujących się analizą wniosków, rozlokowanych na wyspach (w marcu 2017 r. było ich 107). Obecnie na wyspach rozlokowano 117 pracowników greckich służb azylowych.
Zajmowanie się przypadkami łączenia rodzin na podstawie rozporządzenia dublińskiego	Greckie służby azylowe powinny przeanalizować – dla każdego przypadku osobno i z pełnym poszanowaniem art. 7 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej – jak stosowana jest procedura stwierdzania niedopuszczalności w odniesieniu do przypadków łączenia rodzin na podstawie rozporządzenia dublińskiego, z myślą o ich możliwym powrocie do Turcji, pod warunkiem że otrzymają one od EASO i państw członkowskich odpowiednie informacje. Greckie służby azylowe opracowały odpowiednie przepisy uniemożliwiające wyłączenie z procedury kontroli granicznej osób ubiegających się o azyl, które występują z wnioskiem o łączenie rodzin na mocy rozporządzenia Dublin III. Obecnie trwa przesyłanie projektu do Parlamentu. Równolegle EASO skierował do państw członkowskich drugie zapytanie dotyczące zapewnienia greckim służbom azylowym bardziej szczegółowych informacji o łączeniu rodzin przyjeżdżających z Turcji i powracających do Turcji oraz dokumentacji wymaganej od wnioskodawców w celu zastosowania tej procedury.
Zajmowanie się przypadkami stwierdzenia statusu osoby wymagającej szczególnej troski	Greckie służby azylowe powinny przeanalizować – dla każdego przypadku osobno i z pełnym poszanowaniem art. 6 i 7 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej – jak stosowana jest procedura stwierdzania niedopuszczalności w odniesieniu do osób wymagających szczególnej troski, z myślą o ich możliwym powrocie do Turcji, pod warunkiem że otrzymają one od EASO odpowiednie informacje, zwłaszcza w odniesieniu do postępowania Turcji z osobami wymagającymi szczególnej troski, co pozwoliłoby na przeprowadzenie wspomnianej powyżej analizy. Greckie służby azylowe uważają, że grupy wymagające szczególnej troski powinny nadal być wyłączone z procedury kontroli granicznej, biorąc pod uwagę odnośne przepisy dyrektywy w sprawie procedur azylowych oraz to, że rozpatrywanie wniosków azylowych osób wymagających szczególnej troski, w kontekście szczególnie przyspieszonej procedury przewidzianej prawem krajowym, nie wystarczy do należytego zapewnienia szczególnych gwarancji proceduralnych (np. obiektywne niedopasowanie służb medycznych i psychiatrycznych), z których powinny móc korzystać grupy wymagające szczególnej troski. Greckie służby azylowe sugerują jednak, że kontrola dopuszczalności niektórych wnioskodawców wymagających szczególnej troski mogłaby odbywać się na wyspach, z zastrzeżeniem normalnych terminów proceduralnych, o ile różne kategorie wymaganej szczególnej troski byłyby lepiej zdefiniowane, a ocena narażenia była przeprowadzana przez grecki departament rejestracji i identyfikacji za pomocą znormalizowanego szablonu, zapewniającego konkretne informacje o profilu medycznym wnioskodawcy. Zakłada się, że grecki departament przyjmowania i identyfikacji oraz greckie Ministerstwo Zdrowia wkrótce zakończą opracowywanie szablonu oceny narażenia, który będzie stosowany do kontroli narażenia.
Przyspieszenie tempa prowadzenia przesłuchań i procedur oceny wniosków o udzielenie azylu	Greckie służby azylowe powinny wprowadzić, przy wsparciu EASO, podział według kategorii przypadków, a także wywiady oraz narzędzia wspierające podejmowanie decyzji. Grecki departament przyjmowania i identyfikacji powinien kontynuować, przy wsparciu EASO, informowanie migrantów. Organy powinny wzmocnić egzekwowanie konsekwencji, jakie grożą w przypadku braku współpracy w trakcie procedury udzielania azylu. Władze greckie powinny, przy wsparciu EASO, zmniejszyć odstęp czasu między wyrażeniem zainteresowania ubieganiem się o azyl i złożeniem wniosku o udzielenie azylu. Narzędzia wsparcia procedury azylowej: W dniu 31 marca EASO udostępnił greckim służbom azylowym ostateczną wersję standardowych procedur operacyjnych dla procedury granicznej, wraz ze zaktualizowanym szablonem rozmowy (wywiad łączony), oceną narażenia i uwagami końcowymi. Obecnie wywiady z połączonymi wątkami dla migrantów z krajów o wysokim wskaźniku przyznawania azylu odbywają się we wszystkich regionalnych instytucjach azylowych/instytucjach azylowych. EASO opracował trzy scenariusze rozmów, zawierające ogólne wskazówki dotyczące przeprowadzania wywiadów dla trzech narodowości oprócz Syryjczyków (Pakistańczyków, Irakijczyków i Afgańczyków) i udostępnił je greckim służbom azylowym. Informacje dla migrantów: Od dnia 22 maja punkt informacyjny na Lesbos ponownie zaczął działać, po kilku miesiącach zawieszenia działalności ze względu na prace w hotspocie w Morii. Punkt informacyjny na Chios działa od końca września 2016 r. Obie jednostki osiągają dobre wyniki, zapewniając kluczowy dostęp do informacji dla mieszkańców hotspotów. Grecki departament przyjmowania i identyfikacji ma możliwie jak najszybciej uruchomić analogiczne usługi na wyspach Samos, Kos i Leros. Odstęp czasu między wyrażeniem zainteresowania ubieganiem się o azyl i złożeniem wniosku o udzielenie azylu: Obecny odstęp czasu między wyrażeniem zainteresowania ubieganiem się o azyl i faktycznym złożeniem wniosku o udzielenie azylu nie przekracza średnio dwóch tygodni w żadnym z hotspotów. Konsekwencje w przypadku braku współpracy w trakcie procedury udzielania azylu: Publikacja zautomatyzowanych sprawozdań dla właściwych zainteresowanych stron umożliwia obecnie wdrażanie konsekwencji w przypadku braku współpracy w trakcie procedury udzielania azylu (patrz poniższy punkt dotyczący „Ograniczenia ryzyka ucieczki”).
Utrzymywanie i dalsze przyspieszanie procedury badania kwalifikowalności w odniesieniu do osób ubiegających się z krajów pochodzenia o niskich wskaźnikach przyznawania azylu.	Ukończenie standardowych procedur operacyjnych dla powyższej procedury granicznej pozwoli na dodatkowe zwiększenie tempa umawiania i rozpatrywania. Ponadto w dniu 12 maja odbyło się wspólne spotkanie operacyjne z udziałem EASO i greckich służb azylowych, służące omówieniu kilku kwestii proceduralnych, w tym tempa umawiania i rozpatrywania.
Poprawa ustaleń dotyczących bezpieczeństwa na wyspach	Policja grecka powinna zwiększyć całodobową obecność funkcjonariuszy policji na terenie hotspotów. Grecki departament przyjmowania i identyfikacji powinien, przy wsparciu policji greckiej, wzmocnić kontrole u wejść do ośrodków recepcyjnych oraz patrole na terytorium hotspotów, a także wzmocnić infrastrukturę bezpieczeństwa. Policja grecka we współpracy z greckim departamentem przyjmowania i identyfikacji powinna opracować i przetestować plany bezpieczeństwa i ewakuacji dla hotspotów. Grecki departament przyjmowania i identyfikacji powinien wzmocnić infrastrukturę bezpieczeństwa na terytorium hotspotów. Władze greckie powinny nadal zapewniać bezpieczne strefy dla osób wymagających szczególnej troski. Na wyspach Leros i Kos obecnie poza hotspotami rozlokowano plutony oddziałów prewencyjnych. Na wyspie Lesbos funkcjonariusze greckiej policji przeprowadzają patrole i kontrole bezpieczeństwa w punktach wejścia do hotspotów. Tym niemniej, dodatkowi funkcjonariusze greckiej policji przyczyniliby się do lepszej kontroli punktów wejścia/wyjścia i patrolowania na terenie hotspotów. Grecki departament przyjmowania i identyfikacji, we współpracy z EASO, ma zamiar wprowadzić elektroniczne systemy kontroli wejścia/wyjścia we wszystkich hotspotach. Konieczne jest również usprawnienie nadzoru i ochrony na obszarach wyznaczonych w hotspotach dla małoletnich bez opieki, zwłaszcza na wyspie Samos. Grecka policja zakończyła opracowywanie planów ewakuacyjnych w odniesieniu do wszystkich wysp. Zostaną one przesłane do Komisji w celu oficjalnego przetłumaczenia, przed ich rozesłaniem do najważniejszych zainteresowanych stron na wyspach.
Powoływanie stałych koordynatorów hotspotów	Władze greckie powinny wyznaczyć stałych koordynatorów i przyjąć standardowe procedury działania hotspotów. W dniu 18 lutego oficjalnie zainaugurowano działalność stałych koordynatorów, swoje zadania przejęli oni w dniu 20 lutego 2017 r. Po konsultacjach z właściwymi zainteresowanymi stronami ukończono projekt standardowych procedur operacyjnych, a po ich przetłumaczeniu zostaną one rozesłane do wszystkich właściwych podmiotów.
Zwiększenie liczby komitetów odwoławczych	Obecnie funkcjonuje 12 komitetów odwoławczych, których działalność uzupełnia komitet zastępczy.
Zwiększenie liczby decyzji wydawanych przez każdy komitet odwoławczy	W dniu 15 marca parlament Grecji przyjął poprawkę ustawodawczą umożliwiającą wykorzystanie pomocy prawnej przy sporządzaniu decyzji, opublikowaną w rządowym dzienniku ustaw w dniu 29 marca. Komitety odwoławcze są obecnie wspierane przez 22 sprawozdawców: 10 pracowników organu odwoławczego, którzy rozpoczęli pracę na początku kwietnia i 12 sprawozdawców rozlokowanych przez Europejski Urząd Wsparcia w dziedzinie Azylu, którzy rozpoczęli pracę po przejściu szkolenia w połowie kwietnia. W dniu 8 maja zgromadzenie plenarne Rady Państwa potwierdziło zgodność komitetów odwoławczych z konstytucją. Pomimo tych zmian, liczba decyzji wydawanych przez komitety odwoławcze w drugiej instancji pozostaje na niskim poziomie.
Ograniczenie liczby etapów odwołania w kontekście procedury azylowej	Władze Grecji powinny zbadać możliwości ograniczenia liczby etapów odwołania. Po niedawnej decyzji Rady Państwa wyjaśniającej zgodność obecnego składu komitetów odwoławczych z konstytucją władze greckie zweryfikują możliwości prawne ograniczenia liczby etapów odwołania i praktyczne korzyści wypływające z takiego rozwiązania.
Utrzymanie niezbędnych poziomów rozmieszczenia przez Europejską Straż Graniczną i Przybrzeżną	Europejska Straż Graniczna i Przybrzeżna powinna szybko reagować na potrzebę dodatkowego rozmieszczenia funkcjonariuszy i środków transportu, zwiększając operacje powrotowe, opierając się na dokładnej ocenie potrzeb udostępnianej przez władze Grecji. Państwa członkowskie oraz Europejska Straż Graniczna i Przybrzeżna odpowiednio reagują na wnioski o rozmieszczenie funkcjonariuszy i środków transportu na potrzeby trwających operacji powrotowych. Operacje readmisji za pośrednictwem promów są możliwe, z technicznego punktu widzenia, w przypadku wysp Lesbos, Chios i Kos. Jedynie na wyspie Lesbos stale obecni są funkcjonariusze zespołu eskorty przymusowego powrotu będący członkami Europejskiej Straży Granicznej i Przybrzeżnej (około 50-60 funkcjonariuszy). Funkcjonariusze należący do tego zespołu mogą być wysłani na wyspy Chios i Kos w następstwie oficjalnej prośby z Grecji, co najmniej 21 dni roboczych przed wysłaniem/rozpoczęciem operacji. Aby zagwarantować należyte zarządzanie dostępnymi zasobami, konieczne będzie dokładne przeanalizowanie, wspólnie z greckimi władzami, ewentualnego umieszczenia funkcjonariuszy eskortujących z państw członkowskich w celu regularnego przeprowadzania readmisji bezpośrednio z innych wysp greckich; uwzględnić należy przy tym prawdopodobną liczbę migrantów oraz szacowaną częstotliwość operacji. Naczelnik Wydziału Wsparcia Powrotów Europejskiej Straży Granicznej i Przybrzeżnej spotkał się w dniu 25 maja z Biurem Readmisyjnym policji greckiej celem uzgodnienia przyszłego wsparcia dla przewożenia migrantów między wyspami.
Ograniczenie ryzyka ucieczki	Greckie władze powinny prowadzić przystępny i dokładny system rejestracji wszystkich nielegalnych migrantów oraz podejmowanych działań następczych, co ułatwi planowanie i przeprowadzanie procedur powrotu. Powinny one ponadto wprowadzić elektroniczny system podejmowanych działań następczych i kontynuować realizację ograniczeń geograficznych dla migrantów przebywających w hotspotach na wyspach. Greckie władze stosują obecnie ograniczenia geograficzne w odniesieniu do przemieszczania się nowo przybyłych migrantów i osób ubiegających się o azyl, którzy w konsekwencji nie mogą opuszczać wyspy, na którą przybyli. Obecnie funkcjonują zautomatyzowane sprawozdania, zaprojektowane przez departament informatyki greckiej policji we współpracy z greckimi służbami azylowymi. Właściwe zainteresowane strony (policja grecka, grecki departament przyjmowania i identyfikacji, greckie służby azylowe i EASO) otrzymują - zgodnie z pełnionymi przez siebie funkcjami - niektóre z poniższych sprawozdań: 1) codzienny wykaz zaplanowanych wywiadów, 2) codzienny wykaz umówionych spotkań rejestracyjnych, 3) cotygodniowy wykaz nieobecnych na umówionych wywiadach, 4) cotygodniowy wykaz nieobecnych na umówionych spotkaniach rejestracyjnych, 5) codzienny wykaz decyzji z nieodebranymi powiadomieniami, 6) codzienny wykaz spraw nadających się do powrotu, 7) codzienny wykaz spraw zamkniętych oraz 8) codzienny wykaz spraw zarchiwizowanych. Właściwe wykorzystanie tych sprawozdań pozwala na szybkie zlokalizowanie migrantów w celu zapewnienia działań następczych i zakończenia rozpatrywania ich wniosku o udzielenie azylu lub wdrożenie procedury powrotu, o ile to właściwe. Ponadto Europejska Straż Graniczna i Przybrzeżna współpracuje obecnie z policją grecką nad wdrożeniem całościowego elektronicznego systemu zarządzania sprawami powrotowymi.
Rozszerzenie programu wspomaganych dobrowolnych powrotów i reintegracji na wyspach	Międzynarodowa Organizacja ds. Migracji powinna nasilić, przy finansowym wsparciu UE, kampanie promujące wśród migrantów wspomagane dobrowolne powroty i reintegrację, zaś greckie władze powinny usunąć przeszkody administracyjne, aby dobrowolne powroty mogły przebiegać sprawniej. Minister ds. polityki migracyjnej, Ioannis Mouzalas, wskazał dzień 29 marca jako datę graniczną składania wniosków do programu wspomaganych dobrowolnych powrotów i reintegracji na wyspach. Od tego czasu osoby ubiegające się o azyl, które otrzymały negatywną decyzję w pierwszej instancji, mają pięć dni na złożenie wniosku o wspomagany dobrowolny powrót i reintegrację (mogą ubiegać się o to w dowolnym momencie przed upływem daty granicznej). Po upływie daty granicznej nie ma możliwości składania wniosku o wspomagany dobrowolny powrót i reintegrację, chyba że migrantowi zaproponowano powrót do Turcji, która go nie przyjęła. Od początku 2017 r. miesięcznie średnio około 130 osób jest przenoszonych za pomocą programu wspomaganych dobrowolnych powrotów i reintegracji, podczas gdy w okresie od czerwca do grudnia 2016 r. każdego miesiąca przenoszono średnio około 70 beneficjentów.
Wydawanie decyzji nakazujących powrót na wcześniejszym etapie procesu powrotu	Grecka policja powinna wydawać decyzje nakazujące powrót w tym samym momencie, w którym wydawane jest powiadomienie o negatywnej decyzji pierwszej instancji orzekającej w sprawie wniosku o udzielenie azylu. Grecka policja rozważa techniczne i informatyczne poprawki, aby wdrożyć przedmiotowe działania.
Tworzenie na wyspach dodatkowego potencjału w zakresie przyjmowania oraz modernizacja istniejących obiektów	Greckie władze powinny, przy wsparciu UE, stworzyć dodatkowy potencjał w zakresie przyjmowania i zmodernizować istniejące obiekty, w miarę możliwości we współpracy z władzami lokalnymi. Na wyspie Lesbos nadal prowadzone są prace służące poprawie warunków kwaterunku w Morii. Obecnie ukończono roboty niwelacyjne i instalowane są schronienia, kontenery i hale tymczasowe. Żadni migranci nie mieszkają już w podstawowych namiotach letnich: wszyscy zostali zakwaterowani w odpowiednich schronieniach. Pojemność ośrodka w Karatepe zwiększyła się o kolejne 1 000 miejsc, tzn. do 1 500 dostępnych miejsc. Na wyspie Samos znacznemu zmniejszeniu od lutego uległa liczba prowizorycznych namiotów zastępowanych instalacjami „Lifeshelters”. Niedawny strumień przyjazdów na wyspę Chios stanowi obecnie wyzwanie dla wyspy, gdzie zdolność przyjmowania została już w pełni wyczerpana. Zmusza to do kwaterowania nowych migrantów w namiotach na plaży.
Tworzenie dostatecznych możliwości w zakresie zatrzymywania	Greckie władze powinny jak najszybciej stworzyć na wyspach, przy wsparciu UE i we współpracy z władzami lokalnymi, dodatkowy potencjał w zakresie zatrzymywania. Efektem podjętych dużych wysiłków jest zwiększenie potencjału ośrodka zatrzymania przed wydaleniem na wyspie Kos (224 miejsc) i w Morii (74 miejsca). Na Kos dostarczono dodatkowe struktury prefabrykowane, celem zapewnienia 500 miejsc i osiągnięcia pełnej zdolności operacyjnej; oczekuje się, że proces instalacji zakończy się w lipcu 2017 r. Prowadzono również prace służące powiększeniu obszaru zatrzymania przed wydaleniem w hotspocie na wyspie Lesbos w celu uzyskania 200 miejsc, przy czym oczekuje się, że prace zakończą się w czerwcu 2017 r. Obszar zatrzymania przed wydaleniem na wyspie Samos, który ma zostać zbudowany w górnej części hotspotu, powinien zostać ukończony przed końcem czerwca 2017 r. W przypadku wyspy Chios podjęto polityczną decyzję o rozpoczęciu budowy ośrodka zatrzymania przed wydaleniem na terenie poza miastem.
Uzupełnianie krajowych programów Funduszu Azylu, Migracji i Integracji oraz Funduszu Bezpieczeństwa Wewnętrznego, w razie potrzeby	Komisja powinna w dalszym ciągu zapewniać Grecji, stosownie do potrzeb, dodatkowe fundusze (pomoc w sytuacjach nadzwyczajnych, pomoc humanitarna itd.) oraz wsparcie techniczne, służące realizacji postanowień oświadczenia UE-Turcja. Komisja ściśle współpracuje z władzami greckimi przy wdrażaniu planu finansowego na 2017 r., uzgodnionego między obiema stronami, a wszelkie stwierdzane wąskie gardła są w razie konieczności usuwane za pomocą dodatkowych środków.

(1)

     Krótkie streszczenie poszczególnych działań przedstawiono kursywą. Jeżeli chodzi o konkretne szczegóły, proszę odwołać się do wspólnego planu działania załączonego do czwartego sprawozdania z postępów w zakresie realizacji postanowień oświadczenia UE-Turcja (COM(2016) 792 final z dnia 8 grudnia 2016 r.).

KOMISJA EUROPEJSKA

Strasburg, dnia 13.6.2017

COM(2017) 323 final

ZAŁĄCZNIK

SPRAWOZDANIE KOMISJI DLA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO, RADY EUROPEJSKIEJ I RADY

Szóste sprawozdanie z postępów w zakresie realizacji postanowień oświadczenia UE-Turcja

Instrument Pomocy dla Uchodźców w Turcji: projekty na etapie zaangażowania/rozpatrzenia, zakontraktowania i wypłaty - stan na dzień 9/06/2017

Podpisano umowy na kwotę 1,572 mld EUR, z czego wypłacono około 811 mln EUR. Łączna alokacja na wdrażanie w ramach Instrumentu Pomocy dla Uchodźców w Turcji na komponenty działań humanitarnych i pozahumanitarnych wynosi 2,9 mld EUR.

Instrument finansowania	Imię i nazwisko wnioskodawcy	Obszar priorytetowy	Opis	Kwota zaangażowana/ rozpatrzona w EUR	Kwota zakontraktowana w EUR	Kwota wypłacona w EUR
DG ECHO Plan wdrażania pomocy humanitarnej (HIP) Turcja 2017	W zależności od propozycji, które otrzyma partnerska organizacja humanitarna	Pomoc humanitarna	Pozostała kwota do zakontraktowania w ramach Planu wdrażania pomocy humanitarnej (HIP) dla Turcji w 2017 r.	714 038 000	0	0
DG ECHO HIP Turcja 2016 1	Duńska Rada ds. Uchodźców	Pomoc humanitarna Ochrona	Ograniczenie stopnia wrażliwości ochrony przesiedlonej ludności za pomocą zintegrowanej reakcji ochronnej ugruntowanej w społeczności	8 000 000	8 000 000	4 000 000
DG ECHO HIP Turcja 2016	CARE	Pomoc humanitarna Ochrona	Ograniczenie ryzyka wystąpienia najważniejszych problemów dotyczących ochrony społeczności uchodźców poprzez ukierunkowane zwiększanie świadomości, wzmocnienie systemu odsyłania i zapewnienie wyspecjalizowanego wsparcia ochronnego	4 650 000	4 650 000	3 720 000
DG ECHO HIP Turcja 2016	World Vision	Pomoc humanitarna Ochrona	Zapewnienie informacji i wsparcia ochronnego uchodźcom wymagającym szczególnej troski oraz powiązanie ich z usługami ochrony	4 000 000	4 000 000	1 200 000
DG ECHO HIP Turcja 2016	International Medical Corps (IMC)	Pomoc humanitarna Zdrowie, Ochrona	Zapewnienie ratunkowej podstawowej opieki zdrowotnej dla społeczności wymagających największej troski i wzmocnienie ich odporności poprzez ochronę zdrowia psychicznego i wsparcie psychologiczne, działania rehabilitacyjne i wsparcie ochrony dla ofiar przemocy ze względu na płeć	8 000 000	8 000 000	2 400 000
DG ECHO HIP Turcja 2016	Médecins du monde (MDM)	Pomoc humanitarna Zdrowie	Ułatwienie uchodźcom dostępu do opieki medycznej i usług psychospołecznych	3 000 000	3 000 000	2 400 000
DG ECHO HIP Turcja 2016	Światowa Organizacja Zdrowia	Pomoc humanitarna Zdrowie	Wspieranie dostosowanych i dopasowanych kulturowo usług opieki zdrowotnej dla uchodźców syryjskich	10 000 000	10 000 000	8 000 000
DG ECHO HIP Turcja 2016	Relief International	Pomoc humanitarna Zdrowie	Wzmocnienie dostępu społeczności uchodźców do wyspecjalizowanych usług opieki zdrowotnej	4 000 000	4 000 000	3 200 000
DG ECHO HIP Turcja 2016	Fundusz Narodów Zjednoczonych na rzecz Dzieci (UNICEF)	Pomoc humanitarna Edukacja w sytuacjach nadzwyczajnych	Zapewnienie warunkowego przekazywania środków pieniężnych przeznaczonych na kształcenie służące zwiększeniu wskaźnika zapisywania dzieci będących uchodźcami do szkół i regularnego uczęszczania do nich	34 000 000	34 000 000	27 200 000
Instrument finansowania	Imię i nazwisko wnioskodawcy	Obszar priorytetowy	Opis	Kwota zaangażowana/ rozpatrzona w EUR	Kwota zakontraktowana w EUR	Kwota wypłacona w EUR
DG ECHO HIP Turcja 2016	Mercy Corps	Pomoc humanitarna, Ochrona	Zapewnienie wsparcia ochronnego uchodźcom i osobom ubiegającym się o azyl	5 000 000	5 000 000	4 000 000
DG ECHO HIP Turcja 2016	Światowy Program Żywnościowy	Pomoc humanitarna Podstawowe potrzeby	Siatka bezpieczeństwa socjalnego w sytuacjach nadzwyczajnych (ESSN) to wielofunkcyjny system przekazywania środków pieniężnych w celu zaspokojenia codziennych potrzeb uchodźców	348 000 000	348 000 000	278 400 000
DG ECHO HIP Turcja 2016	Duńska Rada ds. Uchodźców	Pomoc humanitarna Ochrona, Zdrowie	Aktywne działania na rzecz zapobiegania przemocy seksualnej i przemocy ze względu na płeć w południowo-wschodniej Turcji	1 000 000	1 000 000	800 000
DG ECHO HIP Turcja 2016	Diakonie	Pomoc humanitarna Ochrona i Zabezpieczenie zimowe	Zwiększenie dostępu zainteresowanych osób do skutecznych usług i ochrony	4 000 000	4 000 000	3 200 000
DG ECHO HIP Turcja 2016	International Medical Corps	Pomoc humanitarna Zdrowie	Zapewnienie ratunkowej opieki zdrowotnej i środowiska ochronnego dla uchodźców wymagających szczególnej troski	3 500 000	3 500 000	1 750 000
DG ECHO HIP Turcja 2016	Fundusz Narodów Zjednoczonych na rzecz Dzieci (UNICEF)	Pomoc humanitarna Ochrona dzieci, Zabezpieczenie zimowe, Podstawowe potrzeby	Zwiększenie dostępu do ochrony i wsparcia dla podstawowych potrzeb dla uchodźców będących dziećmi i rodzin wymagających szczególnej troski	8 000 000	8 000 000	6 400 000
DG ECHO HIP Turcja 2016	Federation Handicap	Pomoc humanitarna Zdrowie, Ochrona	Poprawa dostępu do integracyjnych usług wysokiej jakości dla uchodźców wymagających największej troski, w tym osób niepełnosprawnych (Izmir i Stambuł)	2 500 000	2 500 000	2 000 000
DG ECHO HIP Turcja 2016	Concern Worldwide	Pomoc humanitarna Edukacja w sytuacjach nadzwyczajnych, ochrona	Pomoc humanitarna w sytuacjach nadzwyczajnych dla uchodźców syryjskich	3 000 000	3 000 000	2 400 000
DG ECHO HIP Turcja 2016	Wysoki Komisarz Narodów Zjednoczonych ds. Uchodźców (UNHCR)	Pomoc humanitarna Ochrona	Zapewnienie ochrony i trwałych rozwiązań uchodźcom i osobom ubiegającym się o azyl	35 000 000	35 000 000	28 000 000
DG ECHO HIP Turcja 2016	Fundusz Ludnościowy ONZ (UNFPA)	Pomoc humanitarna Ochrona, Zdrowie	Wsparcie dostępu uchodźców będących kobietami i dziewczętami wymagającymi największej troski do usług związanych ze zdrowiem seksualnym i reprodukcyjnym (SRH) oraz przemocą seksualną i przemocą ze względu na płeć (SGBV)	9 000 000	9 000 000	7 200 000
DG ECHO HIP Turcja 2016	Międzynarodowa Organizacja ds. Migracji (IOM)	Pomoc humanitarna Zabezpieczenie zimowe, Potrzeby specjalne i podstawowe, Ochrona, Kształcenie w sytuacjach nadzwyczajnych	Wzmocnienie ochrony dzięki lepszemu zaspokajaniu potrzeb podstawowych, wsparciu dostępu do kształcenia i zintegrowanemu świadczeniu usług	8 000 000	8 000 000	6 400 000
DG ECHO HIP Kryzys regionalny w Syrii 2	Światowy Program Żywnościowy	Pomoc humanitarna Ochrona i Środki do życia	Wsparcie żywnościowe dla wymagających największej troski Syryjczyków żyjących w społecznościach przyjmujących i beneficjentów mieszkających obecnie w obozach	40 000 000	40 000 000	32 000 000
Instrument finansowania	Imię i nazwisko wnioskodawcy	Obszar priorytetowy	Opis	Kwota zaangażowana/ rozpatrzona w EUR	Kwota zakontraktowana w EUR	Kwota wypłacona w EUR
DG ECHO HIP Kryzys regionalny w Syrii	Diakonie	Pomoc humanitarna Ochrona, Bezpieczeństwo żywnościowe/Środki do życia	Wielofunkcyjne wsparcie pieniężne i ochrona dla uchodźców mieszkających poza obozami i nowo przybyłych uchodźców	5 500 000	5 500 000	4 400 000
DG ECHO HIP Kryzys regionalny w Syrii	GOAL	Pomoc humanitarna Zdrowie, Ochrona	Zapobieganie pogorszeniu się stanu zdrowia i samopoczucia uchodźców syryjskich wymagających szczególnej troski oraz zmarginalizowanych migrantów, a także wzmocnieniu ich ochrony	1 500 000	1 500 000	1 200 000
DG ECHO HIP Kryzys regionalny w Syrii	Duńska Rada ds. Uchodźców	Pomoc humanitarna Ochrona	Ochrona uchodźców syryjskich i zmarginalizowanych migrantów	4 500 000	4 500 000	3 600 000
DG ECHO HIP Kryzys regionalny w Syrii	World Vision	Pomoc humanitarna Ochrona	Zapewnienie ratunkowego wsparcia żywnościowego, pozażywnościowego i ochronnego uchodźcom wymagającym szczególnej troski i rodzinom przyjmującym	2 000 000	2 000 000	1 600 000
DG ECHO HIP Kryzys regionalny w Syrii	Światowa Organizacja Zdrowia	Pomoc humanitarna Zdrowie/Szkolenie	Wspieranie dostosowanych i dopasowanych kulturowo usług opieki zdrowotnej dla uchodźców syryjskich	2 000 000	2 000 000	1 600 000
DG ECHO HIP Kryzys regionalny w Syrii	International Medical Corps	Pomoc humanitarna Zdrowie/Zdrowie psychiczne i Wsparcie psychologiczne/Niepełnosprawność	Wspieranie uchodźców syryjskich i społeczności wymagających szczególnej troski	3 000 000	3 000 000	1 500 000
DG ECHO HIP Kryzys regionalny w Syrii	CARE	Pomoc humanitarna Ochrona, Bezpieczeństwo żywnościowe, Zarządzanie informacjami	Zapewnienie uchodźcom syryjskim pilnie potrzebnej podstawowej pomocy humanitarnej	4 600 000	4 600 000	3 680 000
DG ECHO HIP Kryzys regionalny w Syrii	Międzynarodowa Federacja Stowarzyszeń Czerwonego Krzyża	Pomoc humanitarna Ochrona, Kształcenie, Bezpieczeństwo żywnościowe i Podstawowe potrzeby	Zapewnienie uchodźcom syryjskim wsparcia żywnościowego i wsparcia podstawowych potrzeb i usług, a także wsparcia edukacyjnego	8 000 000	8 000 000	6 400 000
DG ECHO HIP Kryzys regionalny w Syrii	Relief International	Pomoc humanitarna Zdrowie/Zdrowie psychiczne i Wsparcie psychologiczne/Niepełnosprawność	Kompleksowa opieka zdrowotna dla uchodźców syryjskich w Gaziantep i Sanliurfie	2 000 000	2 000 000	1 000 000
DG ECHO HIP Kryzys regionalny w Syrii	Federation Handicap	Pomoc humanitarna Zdrowie/Zdrowie psychiczne i Wsparcie psychologiczne/Niepełnosprawność	Interwencje w sytuacjach nadzwyczajnych dla uchodźców syryjskich wymagających największej troski	3 000 000	3 000 000	2 400 000
DG ECHO HIP Kryzys regionalny w Syrii	Deutsche Welthungerhilfe	Pomoc humanitarna Ochrona, Bezpieczeństwo żywnościowe/Środki do życia	Zwiększenie środków do życia i ochrony uchodźców syryjskich za pomocą wsparcia wielofunkcyjnymi kartami pieniężnymi i zarządzania sprawami	2 600 000	2 600 000	2 080 000
DG ECHO HIP Kryzys regionalny w Syrii	Mercy Corps Scotland	Pomoc humanitarna, Ochrona, Bezpieczeństwo żywnościowe, Dezynfekcja wody i Higiena, Schronienie	Wzmocnienie środowiska ochronnego za pomocą dopasowanego wsparcia dla uchodźców osiadłych, wędrujących i przemieszczających się oraz ofiar nieudanych prób przekroczenia granicy morskiej	3 000 000	3 000 000	2 400 000
DG ECHO HIP Kryzys regionalny w Syrii	Międzynarodowa Organizacja ds. Migracji (IOM)	Pomoc humanitarna Ochrona, Zarządzanie informacjami	Pomoc humanitarna dla uchodźców syryjskich wymagających szczególnej troski i innych uchodźców oraz migrantów uratowanych na morzu	1 900 000	1 900 000	1 520 000
DG ECHO HIP Kryzys regionalny w Syrii	Médecins du monde (MDM)	Pomoc humanitarna Zdrowie/Zdrowie psychiczne i Wsparcie psychologiczne	Zapewnienie uchodźcom i migrantom usług opieki zdrowotnej	3 000 000	3 000 000	2 400 000
Instrument finansowania	Imię i nazwisko wnioskodawcy	Obszar priorytetowy	Opis	Kwota zaangażowana/ rozpatrzona w EUR	Kwota zakontraktowana w EUR	Kwota wypłacona w EUR
DG ECHO HIP Kryzys regionalny w Syrii	Concern Worldwide	Pomoc humanitarna Bezpieczeństwo żywnościowe i Środki do życia	Pomoc humanitarna w sytuacjach nadzwyczajnych dla uchodźców syryjskich	3 400 000	3 400 000	2 720 000
Suma częściowa na pomoc humanitarną				1 306 688 000	592 650 000	463 170 000
Regionalny fundusz powierniczy UE w odpowiedzi na kryzys w Syrii (EUTF) 3	Różne	Kształcenie, Zdrowie, Wsparcie społeczno-ekonomiczne	Wkłady ze środka specjalnego IPA 4 z marca 2016 r. (55 mln EUR), środka specjalnego IPA z lipca 2016 r. (250 mln EUR), Instrumentu Finansowania Współpracy na rzecz Rozwoju (10 mln EUR) i DG ECHO (3 mln EUR)	318 000 000	99 235 336	50 996 218
Instrument Pomocy Przedakcesyjnej (IPA) Specjalny środek z kwietnia 2016 r.	Turecka Dyrekcja Generalna ds. Zarządzania Migracją (DGMM)	Zarządzanie migracjami, Zakwaterowanie, Przejazdy, Zdrowie	Wsparcie migrantów po ich powrocie z Grecji do Turcji, obejmujące wydatki na żywność, opiekę zdrowotną, transport i zakwaterowanie migrantów po ich powrocie od dnia 4 kwietnia 2016 r.	60 000 000	60 000 000	12 000 000
IPA Specjalny środek z lipca 2016 r.	Tureckie Ministerstwo Edukacji Narodowej	Kształcenie	Zapewnienie dostępu do kształcenia prawie połowie miliona syryjskich dzieci	300 000 000	300 000 000	90 000 000
IPA Specjalny środek z lipca 2016 r.	Tureckie Ministerstwo Zdrowia	Zdrowie	Zapewnienie dwóm milionom osób dostępu do podstawowych usług opieki zdrowotnej oraz nawet milionowi osób rehabilitacyjnych usług opieki zdrowotnej w zakresie zdrowia psychicznego	300 000 000	300 000 000	120 000 000
IPA Specjalny środek z lipca 2016 r.	Europejski Bank Inwestycyjny (EBI), Bank Światowy (BŚ), Międzynarodowa Korporacja Finansowa, Kreditanstalt für Wiederaufbau (KfW)	Wsparcie społeczno-ekonomiczne	Specjalny środek z lipca 2016 r.	100 000 000	0	0
IPA Specjalny środek z lipca 2016 r.	Europejski Bank Inwestycyjny (EBI), Europejski Bank Odbudowy i Rozwoju (EBOR)	Infrastruktura miejska	Specjalny środek z lipca 2016 r.	200 000 000	0	0
IPA Specjalny środek z lipca 2016 r.	Kreditanstalt für Wiederaufbau (KfW)	Kształcenie Infrastruktura	Budowa i wyposażenie nowych szkół w regionach zamieszkałych przez dużą liczbę uchodźców syryjskich	50 000 000	50 000 000	15 000 000
IPA Specjalny środek z lipca 2016 r.	Bank Światowy	Kształcenie Infrastruktura	Budowa i wyposażenie nowych szkół w regionach zamieszkałych przez dużą liczbę uchodźców syryjskich	150 000 000	150 000 000	53 000 000
Instrument finansowania	Imię i nazwisko wnioskodawcy	Obszar priorytetowy	Opis	Kwota zaangażowana/ rozpatrzona w EUR	Kwota zakontraktowana w EUR	Kwota wypłacona w EUR
IPA Specjalny środek z lipca 2016 r.	Bank Rozwoju Rady Europy	Zdrowie Infrastruktura	Specjalny środek z lipca 2016 r.	40 000 000	0	0
IPA Specjalny środek z lipca 2016 r.	Różne międzynarodowe instytucje finansowe (IFI)	Instrument przygotowywania projektów	Specjalny środek z lipca 2016 r.	25 000 000	0	0
Instrument Środków Wsparcia IPA	Różne usługi w zakresie monitorowania i oceny, audytu i komunikacji	Środek wsparcia	Środek wsparcia	14 300 000	0	0
Instrument na rzecz Przyczyniania się do Stabilności i Pokoju	Międzynarodowa Organizacja ds. Migracji (IOM)	Zarządzanie migracjami	Wzmocnienie zdolności tureckiej straży przybrzeżnej do przeprowadzania operacji poszukiwawczo-ratowniczych	20 000 000	20 000 000	7 240 198
Suma częściowa na pomoc pozahumanitarną				1 577 300 000	979 235 336	348 236 416
OGÓŁEM				2 883 988 000 5	1 571 885 336 6	811 406 416 7

Kwoty zaangażowane/rozpatrzone, zakontraktowane i wypłacone w podziale na obszary priorytetowe: 

Regionalny fundusz powierniczy UE w odpowiedzi na kryzys w Syrii (EUTF) 8 w ramach Instrumentu Pomocy dla Uchodźców w Turcji
Imię i nazwisko wnioskodawcy	Obszar priorytetowy	Opis	Kwota zaangażowana/rozpatrzona w EUR	Kwota zakontraktowana w EUR	Kwota wypłacona w EUR
Fundusz Narodów Zjednoczonych na rzecz Dzieci (UNICEF)	Kształcenie	Wspieranie kształcenia syryjskich dzieci będących uchodźcami	36 950 286	36 950 286	33 255 257
Deutscher Akademischer Austauschdienst (DAAD)	Kształcenie Szkolnictwo wyższe	Zapewnianie szans i perspektyw dla uchodźców syryjskich w sektorach szkolnictwa wyższego i dalszego kształcenia (stypendia, kursy oparte na systemie punktowym, kształcenie indywidualne i wirtualne oraz kursy językowe)	2 700 000	2 700 000	1 500 000
Search for Common Ground	Wsparcie społeczno-ekonomiczne Środki do życia, Usługi społeczne	Zwiększanie środków do życia i wspieranie stabilności społecznej między uchodźcami syryjskimi i przyjmującymi społecznościami	569 566	569 566	250 000
Gesellschaft für Internationale Zusammenarbeit (GiZ)	Wsparcie społeczno-ekonomiczne Środki do życia, Budowanie zdolności, Miejsca spotkań	Wzmocnienie odporności sektora kształcenia i socjalnego w krajach przyjmujących uchodźców	18 207 812	18 207 812	4 741 960
Stichting SPARK	Kształcenie Szkolnictwo wyższe	Zapewnienie dostępu do szkolnictwa wyższego, szkoleń zawodowych i nauczania na odległość	5 969 655	5 969 655	1 791 819
Duński Czerwony Krzyż	Zdrowie i Wsparcie społeczno-ekonomiczne	Poprawa dobrostanu, odporności i pokojowego współistnienia uchodźców wymagających szczególnej troski i społeczności przyjmujących	34 838 017	34 838 017	9 457 182
Concern Worldwide	Kształcenie i Wsparcie społeczno-ekonomiczne	Wzmocnienie odporności i integracji uchodźców syryjskich wymagających szczególnej troski dzięki wsparciu możliwości kształcenia i pozyskiwania środków do życia	17 280 000	0	0
World Vision	Kształcenie Szkolnictwo wyższe	Zwiększenie poziomu uczestnictwa i zapewnienie równego dostępu do dalszej edukacji i szkolnictwa wyższego wśród uchodźców syryjskich wymagających szczególnej troski	3 902 451	0	0
Médecins du monde (MDM)	Zdrowie	Zapewnienie uchodźcom, migrantom i społecznościom przyjmującym dostępu do usług opieki zdrowotnej	30 000 000	0	0
Suma częściowa			150 417 787	99 235 336	50 996 218
Pozostałe środki zostaną przydzielone po zatwierdzeniu przez władze tureckie			167 582 213	0	0
OGÓŁEM (część powyższej sumy całkowitej)			318 000 000	99 235 336	50 996 218

(1)

  http://ec.europa.eu/echo/sites/echo-site/files/hip_turkey_2016.pdf

(2)

     Środki na pomoc humanitarną rozliczane w ramach Instrumentu Pomocy dla Uchodźców w Turcji były pierwotnie udostępniane również w ramach HIP dla Kryzysu regionalnego w Syrii z 2015 r. wersja 4 i HIP dla Kryzysu regionalnego w Syrii z 2016 r. wersja 1 do wdrażania od dnia 1 stycznia 2016 r.: http://ec.europa.eu/echo/files/funding/decisions/2016/HIPs/HIP%20V2%20FINAL.pdf  

(3)

     Podział na poszczególne projekty znajduje się w tabeli poniżej.

(4)

     W rozporządzeniu (UE) nr 236/2014 określono postanowienia i warunki dotyczące środków specjalnych w ramach Instrumentu Pomocy Przedakcesyjnej (IPA II). Celem tych środków jest zapewnienie, by wykorzystanie właściwych środków finansowych było ograniczone do ogólnych i szczegółowych celów wskazanych w decyzjach wykonawczych Komisji. 

(5)

     W tym środki, w odniesieniu do których Komisja przyjęła decyzję w sprawie finansowania, a na które nie zostały jeszcze zaciągnięte zobowiązania budżetowe.

(6)

     W tym środki wdrożone przez Regionalny fundusz powierniczy UE w odpowiedzi na kryzys w Syrii (EUTF) w oczekiwaniu na przekazanie środków przewidzianych z budżetu UE („prekontraktacja”). Nie uwzględniono środków przekazanych (zaangażowanych) z budżetu UE, ale jeszcze nie wdrożonych przez EUTF.

(7)

     W tym wypłaty w ramach projektów wdrażanych przez EUTF, które jeszcze nie obciążyły budżetu UE.

(8)

Szczegółowe informacje o regionalnym funduszu powierniczym UE w odpowiedzi na kryzys w Syrii: http://ec.europa.eu/enlargement/neighbourhood/countries/syria/madad/index_en.htm