14.6.2016 |
PL |
Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej |
C 213/1 |
Konkluzje Rady i przedstawicieli rządów państw członkowskich zebranych w Radzie w sprawie roli sektora młodzieżowego w zintegrowanym międzysektorowym podejściu do zapobiegania i zwalczania radykalizacji młodych ludzi prowadzącej do przemocy
(2016/C 213/01)
RADA I PRZEDSTAWICIELE RZĄDÓW PAŃSTW CZŁONKOWSKICH,
PRZYPOMINAJĄC O:
1. |
Politycznym tle przedmiotowego zagadnienia, przedstawionym w załączniku do niniejszych konkluzji. |
UZNAJĄC, ŻE:
2. |
Młodzi ludzie, ich wartości i postawy, a także ich umiejętności i kompetencje stanowią ogromny potencjał dla naszych społeczeństw. Ciągłe zmiany oraz wyzwania społeczno-gospodarcze sprawiają, że propagowanie wartości demokratycznych, włączenie społeczne młodych ludzi i ich aktywne obywatelstwo nabierają jeszcze większego znaczenia. |
3. |
Niedawne ataki terrorystyczne w Belgii, Francji i Danii oraz podobne akty okrucieństwa w Europie w przeszłości, a także wzrost liczby przypadków mowy nienawiści i przestępstw popełnianych z nienawiści (1) oraz coraz silniejsza propaganda i agresywna ksenofobia w Europie wskazują, że istnieje pilna potrzeba, by wszystkie sektory w społeczeństwie, w tym sektor młodzieżowy, przyczyniały się zarówno do zwalczania radykalizacji prowadzącej do przemocy (2), jak i do zapewnienia stabilności społecznej oraz pozytywnego i bezpiecznego środowiska dorastania. |
4. |
Chociaż radykalizacji prowadzącej do przemocy należy stawić czoła i podjąć z nią walkę na wielu frontach, podstawowe znaczenie ma to, aby dostrzegać zagrożenie i niebezpieczeństwa, jakie stwarza ona dla młodych ludzi, zapobiegać im i podejmować w związku z nimi działania w ramach wczesnych i skutecznych środków interwencyjnych, przy jednoczesnym poszanowaniu różnorodności kulturowej młodych ludzi. |
5. |
Na proces rozwoju tożsamości jednostki może wpływać wiele czynników, takich jak środowisko rodzinne charakteryzujące się obecnością wielu problemów, rówieśnicy, internet i media społecznościowe, środowisko polityczne oraz pozycja społeczna grup młodych ludzi często spotykających się z dyskryminacją, poniżaniem, wykluczeniem, niesprawiedliwością, dotkniętych brakiem perspektyw i doznających uczucia frustracji, mogących przyczyniać się do radykalizacji prowadzącej do przemocy. |
6. |
Rodzice, rodzeństwo, rówieśnicy i inne odpowiednie podmioty (3) mają kluczowe znaczenie dla wspierania pozytywnego rozwoju tożsamości. Może to obejmować świadomość międzykulturową i szacunek dla innych, aktywne uczestniczenie w życiu społecznym, ale także aspekty duchowe, religijne lub związane z przekonaniami, a także wiąże się z wzmocnieniem poczucia przynależności niezbędnego do tego, by zapewnić przeciwwagę dla informacji i ekstremistycznych idei, z jakimi mogą mieć styczność młodzi ludzie. |
7. |
Młodych ludzi należy zachęcać do podejmowania autorefleksji, rozwijania empatii, uczenia się krytycznego myślenia, sposobów radzenia sobie z wyzwaniami i niepewnością oraz z sytuacjami i emocjami, które wywołują u nich dyskomfort, gdyż w ten sposób staną się odporniejsi i będą mogli utrzymywać konstruktywne relacje z różnymi grupami społecznymi. |
8. |
Młodzi ludzie muszą mieć świadomość tego, czym jest demokracja, równość, poszanowanie godności ludzkiej, prawa człowieka, pluralizm i różnorodność i muszą te wartości rozumieć; muszą także umieć korzystać z mediów i informacji. Przyczynia się to do krytycznego myślenia oraz do budowania świadomości i zdobywania wiedzy o tym, w jaki sposób ekstremistyczne ugrupowania stosujące przemoc mogą wypaczać informacje i wykorzystywać je do szerzenia swojej propagandy. |
9. |
Środki służące zapobieganiu radykalizacji prowadzącej do przemocy nie powinny skutkować stygmatyzacją, dyskryminacją czy ksenofobią wobec grup młodych ludzi. |
PODKREŚLAJĄ, ŻE:
10. |
Praca z młodzieżą to dostępne środowiskowe działania, metoda i narzędzie służące pozytywnemu rozwojowi tożsamości wszystkich młodych ludzi, poprzez zapewnianie pozaformalnych i nieformalnych warunków dla rozwoju wartości, umiejętności, kompetencji, talentów i otwartości; dzięki niej młodzi ludzie będą również potrafili rozpoznawać zagrożenia, z którymi mogą się zetknąć – w tym ryzyko radykalizacji prowadzącej do przemocy – i będą umieli sobie z nimi radzić. |
11. |
W pracy z młodzieżą wykorzystuje się szeroko zakrojone całościowe podejście; angażuje się w nią także młodych ludzi i współpracuje z poszczególnymi osobami i grupami młodych ludzi w celu znalezienia odpowiedzi na ich pytania i problemy. W ten sposób praca z młodzieżą zapewnia bezpieczne środowisko dla dorastania, budowania tożsamości, doświadczania przynależności i pozytywnego wpływu rówieśników; może ona również zapobiegać negatywnej presji rówieśniczej skutkującej radykalizacją prowadzącą do przemocy. |
12. |
Sektor młodzieży, we współpracy z sektorem edukacji i innymi odpowiednimi sektorami i podmiotami, może odegrać zasadniczą rolę w zintegrowanym międzysektorowym podejściu do zwalczania radykalizacji prowadzącej do przemocy, zwłaszcza w jej początkowych fazach, poprzez wspieranie młodych ludzi w ich rozwoju i działaniach, propagowanie demokratycznych i pluralistycznych zasad, włączenia społecznego oraz aktywności obywatelskiej, a także eliminowanie czynników negatywnych, takich jak dyskryminacja i brak perspektyw, które wpływają na życie młodych ludzi. |
PODKREŚLAJĄC, ŻE:
13. |
Różnorodne elementy, które wchodzą w grę, złożoność zagadnienia radykalizacji prowadzącej do przemocy i głęboki wpływ radykalizacji na społeczeństwo wymagają zintegrowanego międzysektorowego podejścia na szczeblu lokalnym, regionalnym, krajowym i europejskim. Podejście to obejmuje różne sektory i podmioty, w tym pracę z młodzieżą, organizacje kierowane przez młodzież oraz edukację. |
14. |
W ramach zintegrowanego międzysektorowego podejścia polityki młodzieżowe i praca z młodzieżą, które skupiają się na bezpiecznym i nastawionym na integrację środowisku, uczeniu się nieformalnym i pozaformalnym oraz na zapobieganiu, powinny zostać dostosowane do polityk, narzędzi i działań innych odpowiednich sektorów – chodzi tu np. o wczesne sygnalizowanie, efektywne interweniowanie i zwalczanie radykalizacji prowadzącej do przemocy. W ten sposób można będzie doprowadzić do stworzenia spójnego, ustrukturyzowanego, wzajemnie się uzupełniającego i wzajemnie się wspierającego podejścia do młodych ludzi, rówieśników, rodzin i ich sieci społecznych. |
15. |
Takie podejście powinno oznaczać zastosowanie różnych strategii w zależności od stopnia radykalizacji: od ogólnych strategii prewencyjnych (4) w początkowych fazach radykalizacji do bardziej ukierunkowanego podejścia skierowanego do konkretnych grup lub poszczególnych osób, w przypadku gdy już dojdzie do radykalizacji charakteryzującej się przemocą. Stanowi to uzupełnienie podstawowej roli pracy z młodzieżą w ramach międzysektorowych działań na rzecz pomagania młodym ludziom w znajdowaniu swojego miejsca w społeczeństwie oraz chronienia ich przed zagrożeniami związanymi z brutalnym ekstremizmem. |
ZWRACAJĄ SIĘ W ZWIĄZKU Z TYM DO PAŃSTW CZŁONKOWSKICH – Z UWZGLĘDNIENIEM ZASADY POMOCNICZOŚCI – BY:
16. |
Prowadziły prace nad zintegrowanym międzysektorowym podejściem na szczeblu krajowym, regionalnym i lokalnym w celu dotarcia do wszystkich młodych ludzi zagrożonych radykalizacją prowadzącą do przemocy, poprzez:
|
17. |
W stosownych przypadkach uznawały i wzmacniały sektor młodzieżowy w:
|
18. |
Zachowały istniejące zrównoważone środki i rozwiązania, które okazały się skuteczne, oraz wdrażały innowacyjne i zrównoważone środki i rozwiązania, w odpowiednich przypadkach dostosowane do potrzeb młodych ludzi, w ramach działań lokalnych, uczestnictwa w życiu demokratycznym, wzajemnego poznawania kultur i dialogu międzykulturowego, aktywności obywatelskiej oraz pozytywnej edukacji w obrębie grupy rówieśniczej. |
ZWRACAJĄ SIĘ W ZWIĄZKU Z TYM DO PAŃSTW CZŁONKOWSKICH I KOMISJI, BY W RAMACH SWOICH KOMPETENCJI:
19. |
Zacieśniły współpracę na szczeblu europejskim w zakresie dzielenia się wiedzą i sprawdzonymi rozwiązaniami poprzez wspólną pracę w kontekście UE, w tym grupy ekspertów ds. aktywności obywatelskiej, zapobiegania marginalizacji i radykalizacji prowadzącej do przemocy, grupy ekspertów ds. digitalizacji i sieci upowszechniania wiedzy o radykalizacji postaw, oraz z odpowiednimi państwami trzecimi i Radą Europy (7) w celu wymiany wiedzy i najlepszych rozwiązań w zakresie zapobiegania radykalizacji prowadzącej do przemocy, w tym wykorzystywania mediów społecznościowych, alternatywnych narracji (8) i pracy z młodzieżą za pomocą technologii cyfrowych. |
20. |
Wymieniały się informacjami i najlepszymi rozwiązaniami oraz w stosownych przypadkach opracowywały główne zasady tworzenia koalicji lub sieci na rzecz zintegrowanego międzysektorowego podejścia, ucząc się, jak współpracować w skuteczny, spójny i harmonijny sposób, z uwzględnieniem różnorodnego kontekstu kulturowego w UE. |
21. |
Promowały rozwój dialogu i skutecznych alternatywnych narracji wspierających rodziców, rodzeństwo, rówieśników oraz inne osoby będące w kontaktach z młodymi ludźmi, którzy są zagrożeni radykalizacją prowadzącą do przemocy, oraz dostarczanie informacji na temat istniejących systemów wsparcia i możliwości w zakresie doradztwa. |
22. |
W stosownych przypadkach opracowały moduły szkoleń i kształcenia osób pracujących z młodzieżą jako podstawę materiałów edukacyjnych, które miałyby być wykorzystywane na szczeblu krajowym, regionalnym i lokalnym, tak aby zapewnić w dziedzinie pracy z młodzieżą zdobywanie wystarczającej aktualnej wiedzy, orientacji w sytuacji, narzędzi i umiejętności w zakresie:
|
23. |
Promowały i wspierały partnerskie seminaria dla osób pracujących z młodzieżą, ekspertów, decydentów i badaczy, tak aby umożliwić wymianę najlepszych rozwiązań i informacji na temat tego, jak najlepiej podchodzić do kwestii radykalizacji prowadzącej do przemocy. |
24. |
Promowały, inicjowały, koordynowały i wspierały dalsze badania nad radykalizacją prowadzącą do przemocy, które to badania mają służyć poprawie znajomości takich zagadnień jak zakres, źródła, czynniki ochronne, przyczyny oraz poznawcza i emocjonalna dynamika takiej radykalizacji, oraz udostępniały wyniki takich badań, tak aby umożliwić państwom członkowskim i Unii Europejskiej opracowywanie polityk i rozwiązań opartych na dowodach. |
ZWRACAJĄ SIĘ W ZWIĄZKU Z TYM DO KOMISJI EUROPEJSKIEJ, BY:
25. |
Zapewniła optymalne upowszechnienie wyników prac grupy ekspertów ds. aktywności obywatelskiej, zapobiegania marginalizacji i radykalizacji prowadzącej do przemocy; wyniki te będą stanowić – w kontekście zintegrowanej współpracy – użyteczne wskazówki, przeznaczone dla osób pracujących z młodzieżą oraz organizacji i specjalistów zajmujących się pracą socjalną, na temat tego, w jaki sposób dotrzeć do młodych ludzi zagrożonych radykalizacją prowadzącą do przemocy oraz w jaki sposób pracować z tymi młodymi ludźmi. |
26. |
Zastanowiła się nad sposobami jak najlepszego wykorzystywania istniejących programów UE, takich jak Erasmus+, „Kreatywna Europa” i „Europa dla obywateli”, do promowania włączenia społecznego młodych ludzi z różnych środowisk i przyczyniania się w ten sposób do zapobiegania radykalizacji i zapewniania większych zdolności w zakresie pracy z młodzieżą, współpracy w tej kwestii z sektorem edukacji i innymi odpowiednimi sektorami, a także poprawy szans samych młodych ludzi. |
(1) Specjalne badanie Eurobarometru nr 437 (2015) „Dyskryminacja w UE w 2015 r.”.
Agencja Praw Podstawowych (2012): „Making hate crime visible in the European Union”.
(2) Radykalizacja prowadząca do przemocy to złożone zagadnienie, które nie zostało zdefiniowane w sposób jednolity. W niniejszym kontekście radykalizacja prowadząca do przemocy oznacza proces, w ramach którego dana osoba dopuszcza stosowanie przemocy do osiągnięcia celów politycznych, ideologicznych lub religijnych; obejmuje ona również brutalny ekstremizm i terroryzm. Należy zwrócić uwagę, że radykalizacja nie musi prowadzić do brutalnego ekstremizmu lub terroryzmu, a radykalne przekonania nie muszą same w sobie być problematyczne.
(3) Takie jak nauczyciele, wykładowcy uniwersyteccy, pracownicy socjalni, osoby pracujące z młodzieżą, osoby zapewniające opiekę zdrowotną, wolontariusze, sąsiedzi, trenerzy sportowi, przywódcy religijni i przywódcy nieformalni, lokalni funkcjonariusze policji.
(4) Ogólne strategie prewencyjne opracowywane są z myślą o całej populacji, bez uwzględniania indywidualnych czynników ryzyka. Mogą one dotyczyć na przykład wszystkich młodych ludzi w określonej kategorii wiekowej. Celem jest zapewnienie określonego podstawowego poziomu odporności wśród młodych ludzi.
(5) Na przykład dwie bazy danych dotyczące sprawdzonych rozwiązań – jedna prowadzona przez sieć upowszechniania wiedzy o radykalizacji postaw (RAN), druga przez Europejskie Centrum Wiedzy o Polityce Młodzieżowej (EKCYP), a także serwis internetowy Youth Wiki.
(6) Przykłady: Kampania przeciwko mowie nienawiści, Youth Information (Informacje dla Młodzieży), a także EYCA i ERYICA.
(7) Na przykład w ramach Ruchu przeciwko Mowie Nienawiści.
(8) Alternatywne narracje są działaniami komunikacyjnymi bezpośrednio lub pośrednio kwestionującymi narracje ekstremistyczne w internecie lub poza nim, w tym poprzez przedstawianie kontrargumentów, z większym uwzględnieniem okoliczności faktycznych.
ZAŁĄCZNIK
Przyjmując niniejsze konkluzje, Rada PRZYPOMINA w szczególności o:
1. |
Posiedzeniu Rady Europejskiej w dniu 12 lutego 2015 r., na którym szefowie państw i rządów wezwali do przyjęcia kompleksowego podejścia, w tym inicjatyw dotyczących między innymi integracji społecznej, które mają ogromne znaczenie dla zapobiegania radykalizacji prowadzącej do przemocy. |
2. |
Deklaracji przyjętej przez unijnych ministrów edukacji na nieformalnym posiedzeniu w Paryżu w dniu 17 marca 2015 r., w której zamieszczono wskazówki na temat tego, jak należy współpracować na szczeblu europejskim. Podkreślono w niej znaczenie wysiłków na rzecz zapobiegania i przeciwdziałania marginalizacji, nietolerancji, rasizmowi i radykalizacji oraz promowania aktywności obywatelskiej młodych ludzi i zachowania ram gwarantujących wszystkim równe szanse. |
3. |
Konkluzjach Rady w sprawie odnowionej strategii bezpieczeństwa wewnętrznego z dnia 17 czerwca 2015 r., w których do priorytetów działań na kolejne lata zaliczono demobilizację, resocjalizację i de-/antyradykalizację. |
4. |
Obecnym planie prac UE na rzecz młodzieży na lata 2016–2018, który skupia się na większym włączeniu społecznym WSZYSTKICH młodych ludzi z uwzględnieniem podstawowych wartości europejskich oraz roli pracy z młodzieżą zarówno w świecie realnym, jak i cyfrowym. |
5. |
Wspólnym unijnym sprawozdaniu Rady i Komisji z 2015 r. w sprawie młodzieży dotyczącym „realizacji odnowionych ram europejskiej współpracy na rzecz młodzieży (2010–2018)”, w którym podkreślono, że młodzi ludzie powinni mieć szansę dorastać w pluralistycznych i nastawionych na integrację społeczeństwach, funkcjonujących w oparciu o europejskie wartości demokratyczne. W tym wspólnym unijnym sprawozdaniu uwidoczniono również potrzebę dalszej poprawy szans różnych grup młodych ludzi, zwłaszcza tych, które zagrożone są wykluczeniem społecznym. |
6. |
Współpracy między Komisją Europejską a Radą Europy w ramach umowy o partnerstwie. |
7. |
Europejskiej agendzie bezpieczeństwa z dnia 28 kwietnia 2015 r., w której Komisja uznaje zaangażowanie młodych ludzi za kluczowy czynnik w zapobieganiu radykalizacji, poprzez promowanie wartości europejskich i sprzyjanie włączeniu społecznemu, i w której wspomniano również o sieci upowszechniania wiedzy o radykalizacji postaw (RAN) – ogólnounijnej zintegrowanej sieci umożliwiającej wymianę doświadczeń i sprawdzonych rozwiązań, które ułatwiają wczesne wykrywanie radykalizacji oraz opracowanie strategii zapobiegania i odwodzenia na szczeblu lokalnym. |
8. |
Rezolucji Parlamentu Europejskiego z dnia 25 listopada 2015 r. w sprawie zapobiegania radykalizacji oraz rekrutacji obywateli europejskich przez organizacje terrorystyczne. |
9. |
Rezolucji 2250 (2015) przyjętej przez Radę Bezpieczeństwa ONZ na 7573. posiedzeniu w dniu 9 grudnia 2015 r., w której odnotowano, jak ważną rolę mogą odegrać młodzi ludzie – jako pozytywne wzorce dla innych – w zapobieganiu brutalnemu ekstremizmowi i jego zwalczaniu. |
10. |
Planie działania Komitetu Ministrów (Bruksela, 19 maja 2015 r.), CM(2015)74 final, w sprawie zwalczania brutalnego ekstremizmu i radykalizacji prowadzącej do terroryzmu wraz z planem działania ONZ na rzecz zapobiegania brutalnemu ekstremizmowi. |