UZASADNIENIE

Komisja przedstawia wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady zmieniającego, w odniesieniu do nadzoru nad bezpieczeństwem farmakoterapii, rozporządzenie (WE) nr 726/2004. Wniosek uzupełniają równoległe zmiany dyrektywy 2001/83/WE.

1.           KONTEKST WNIOSKU

W dniu 15 grudnia 2010 r. Parlament Europejski i Rada przyjęły dyrektywę 2010/84/UE i rozporządzenie (UE) nr 1235/2010 („przepisy z 2010 r. dotyczące nadzoru nad bezpieczeństwem farmakoterapii”) zmieniające, w odniesieniu do nadzoru nad bezpieczeństwem farmakoterapii, odpowiednio dyrektywę 2001/83/WE i rozporządzenie (WE) nr 726/2004. Nowe przepisy stosuje się od lipca 2012 r.

Przyjęte środki znacznie wzmacniają ramy prawne w zakresie nadzoru nad produktami leczniczymi, umacniając koordynującą rolę Agencji, możliwości wykrywania sygnałów oraz funkcjonowanie skoordynowanych procedur na szczeblu europejskim, aby można było rozwiązywać problemy związane z bezpieczeństwem.

Ostatnie wydarzenia, które miały miejsce w Unii Europejskiej w zakresie nadzoru nad bezpieczeństwem farmakoterapii, szczególnie tzw. sprawa leku Mediator, wykazały jednak potrzebę dalszego ulepszania systemu nadzoru nad bezpieczeństwem farmakoterapii.

W następstwie analizy sprawy leku Mediator w świetle przepisów z 2010 r. dotyczących nadzoru nad bezpieczeństwem farmakoterapii („test warunków skrajnych”) Komisja wykryła pewne niedociągnięcia w systemie nadzoru nad bezpieczeństwem farmakoterapii, które należy usunąć.

W dyrektywie 2001/83/WE ustanawia się w szczególności automatyczną procedurę oceny na szczeblu Unii na wypadek wykrycia szczególnych poważnych kwestii bezpieczeństwa związanych z produktami dopuszczonymi do obrotu w drodze procedury krajowej. W przepisach z 2010 r. dotyczących nadzoru nad bezpieczeństwem farmakoterapii zmiany wprowadzone do wniosku Komisji podczas procedury współdecyzji doprowadziły do utraty tego mechanizmu, jako że wszczęcie tej procedury związane jest z oceną konieczności podjęcia pilnych działań, dokonywaną przez państwo członkowskie lub Komisję. Jeśli więc dane państwo członkowskie rozważa zawieszenie, unieważnienie lub odmowę odnowienia danego pozwolenia na dopuszczenie do obrotu, lecz nie uważa, że należy podjąć pilne działania, ocena problemu w zakresie bezpieczeństwa nie zostanie przeprowadzona na szczeblu Unii.

Od posiadaczy pozwolenia na dopuszczenie do obrotu nie wymaga się ponadto zadeklarowania powodów wycofania pozwolenia na dopuszczenie do obrotu lub wycofania produktu z rynku. Nie można w związku z tym wykluczyć, że dobrowolne wycofanie pozwolenia na dopuszczenie do obrotu lub wycofanie produktu z rynku przez posiadacza pozwolenia na dopuszczenie do obrotu mogłoby doprowadzić do przeoczenia problemów związanych z bezpieczeństwem, zwłaszcza jeśli przedsiębiorstwo nie komunikuje jasno ewentualnych problemów tego typu.

Wreszcie, publiczny wykaz produktów leczniczych objętych dodatkowym monitorowaniem, o którym mowa w art. 23 rozporządzenia (WE) nr 726/2004, będzie obejmował pewne produkty lecznicze podlegające warunkom bezpieczeństwa po dopuszczeniu do obrotu. Produkty te zostaną włączone do wykazu po konsultacji z Komitetem ds. Oceny Ryzyka w ramach Nadzoru nad Bezpieczeństwem Farmakoterapii jedynie na wniosek Komisji bądź właściwych organów danego państwa członkowskiego. W związku z tym właściwe organy będą decydowały w poszczególnych przypadkach, czy podawać do publicznej wiadomości objęcie danych produktów wzmocnionym nadzorem.

2.           CEL WNIOSKU KOMISJI

Ogólne cele polityczne wniosków w sprawie zmiany dyrektywy 2001/83/WE i rozporządzenia (WE) nr 726/2004 są zgodne z ogólnymi celami prawodawstwa farmaceutycznego UE. Mają one zapewnić właściwe funkcjonowanie rynku wewnętrznego produktów leczniczych stosowanych u ludzi i lepszą ochronę zdrowia obywateli UE. W związku z tym wnioski mają na celu przede wszystkim usunięcie niedociągnięć stwierdzonych w unijnym systemie nadzoru nad bezpieczeństwem farmakoterapii oraz zapewnienie większej przejrzystości i skuteczności systemu w przypadkach wystąpienia problemów związanych z bezpieczeństwem.

3.           WPŁYW NA BUDŻET

Wnioski nie mają wpływu finansowego na budżet Unii.

Za pomocą wniosków zmieniono jedynie w niewielkim stopniu system ustanowiony przez przepisy z 2010 r. dotyczące nadzoru nad bezpieczeństwem farmakoterapii. Nie wymaga się w nich dodatkowych zasobów ludzkich ani administracyjnych niezbędnych do działania systemu nadzoru nad bezpieczeństwem farmakoterapii.

2012/0023 (COD)

Wniosek

ROZPORZĄDZENIE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY

zmieniające rozporządzenie (WE) nr 726/2004 odnośnie do nadzoru nad bezpieczeństwem farmakoterapii

(Tekst mający znaczenie dla EOG)

PARLAMENT EUROPEJSKI I RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 114 i art. 168 ust. 4 lit. c),

uwzględniając wniosek Komisji Europejskiej[1],

uwzględniając opinię Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego[2],

uwzględniając opinię Komitetu Regionów[3],

stanowiąc zgodnie ze zwykłą procedurą ustawodawczą,

a także mając na uwadze, co następuje:

(1)       Aby zapewnić przejrzystość nadzoru dopuszczonych produktów leczniczych, do wykazu produktów leczniczych podlegających dodatkowemu monitorowaniu określonemu w rozporządzeniu (WE) nr 726/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 31 marca 2004 r. ustanawiającym wspólnotowe procedury wydawania pozwoleń dla produktów leczniczych stosowanych u ludzi i do celów weterynaryjnych i nadzoru nad nimi oraz ustanawiającym Europejską Agencję Leków[4], zmienionym rozporządzeniem (UE) nr 1235/2010[5], należy systematycznie włączać produkty lecznicze podlegające warunkom bezpieczeństwa po dopuszczeniu do obrotu.

(2)       Ponadto dobrowolne działania posiadacza pozwolenia na dopuszczenie do obrotu nie powinny prowadzić do sytuacji, w której nie wszystkie państwa członkowskie właściwie odniosą się do obaw związanych z ryzykiem lub korzyścią dotyczącymi produktu leczniczego dopuszczonego do obrotu w Unii. Należy zatem zobowiązać posiadacza pozwolenia na dopuszczenie do obrotu do informowania Agencji o przyczynach wycofania produktu leczniczego, przerwania wprowadzania do obrotu produktu leczniczego, wniosków o unieważnienie pozwolenia na dopuszczenie do obrotu oraz o przyczynach nieodnowienia pozwolenia na dopuszczenie do obrotu.

(3)       Należy zatem odpowiednio zmienić rozporządzenie (WE) nr 726/2004.

(4)       Ponieważ państwa członkowskie nie mogą w wystarczającym stopniu osiągnąć celu niniejszego rozporządzenia, tj. określenia szczegółowych zasad nadzoru nad bezpieczeństwem farmakoterapii oraz poprawy bezpieczeństwa produktów leczniczych stosowanych u ludzi objętych pozwoleniem zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 726/2004, a można dokonać tego z lepszym skutkiem poziomie Unii, Unia może podjąć działania zgodnie z zasadą pomocniczości określoną w art. 5 Traktatu. Zgodnie z zasadą proporcjonalności określoną w tym artykule, niniejsze rozporządzenie nie wykracza poza to, co jest niezbędne dla osiągnięcia tego celu,

PRZYJMUJĄ NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE:

Artykuł 1

W rozporządzeniu (WE) nr 726/2004 wprowadza się następujące zmiany:

(1)          artykuł 13 ust. 4 akapit drugi otrzymuje brzmienie:

„Posiadacz powiadamia Agencję, jeżeli produkt przestaje być wprowadzany do obrotu w państwie członkowskim, zarówno tymczasowo, jaki i permanentnie. Taka notyfikacja, z wyjątkiem szczególnych okoliczności, jest dokonywana nie później niż dwa miesiące przed zaprzestaniem wprowadzania produktu do obrotu. Posiadacz informuje Agencję o przyczynach takiego działania zgodnie z art. 14b.”;

(2)          dodaje się art. 14b w brzmieniu:

„Artykuł 14b

Posiadacz pozwolenia na dopuszczenie do obrotu powiadamia Agencję o każdym działaniu podjętym przez niego w celu zawieszenia obrotu produktu leczniczego, wycofania produktu z rynku, złożenia wniosku o wycofanie pozwolenia na dopuszczenie do obrotu lub niezłożenia wniosku o odnowienie pozwolenia na dopuszczenie do obrotu, łącznie z powodami takiego działania. Posiadacz pozwolenia na dopuszczenie do obrotu oświadcza w szczególności, czy takie działanie związane jest z którymkolwiek z powodów określonych w art. 116 i 117 dyrektywy 2001/83/WE.

W takim przypadku Agencja zapewnia udostępnienie tej informacji państwom członkowskim.”;

(3)          artykuł 20 ust. 8 otrzymuje brzmienie:

„8. Jeżeli procedura ma miejsce w związku z oceną danych dotyczących nadzoru nad bezpieczeństwem farmakoterapii, Komitet ds. Produktów Leczniczych Stosowanych u Ludzi przyjmuje opinię Agencji zgodnie z ust. 2 niniejszego artykułu na podstawie zalecenia Komitetu ds. Oceny Ryzyka w ramach Nadzoru nad Bezpieczeństwem Farmakoterapii; zastosowanie ma art. 107j ust. 2 dyrektywy 2001/83/WE.”;

(4)          artykuł 23 otrzymuje brzmienie:

„Artykuł 23

1. We współpracy z państwami członkowskimi Agencja sporządza, prowadzi oraz podaje do wiadomości publicznej wykaz produktów leczniczych podlegających dodatkowemu monitorowaniu.

Wykaz obejmuje nazwy i substancje aktywne:

a) produktów leczniczych dopuszczonych do obrotu w Unii, które zawierają nową substancję aktywną, która w dniu 1 stycznia 2011 r. nie występowała w żadnym produkcie leczniczym dopuszczonym do obrotu w Unii;

b) wszelkich biologicznych produktów leczniczych nieujętych w lit. a), dopuszczonych do obrotu po dniu 1 stycznia 2011 r.;

c) produktów leczniczych, które dopuszczono do obrotu zgodnie z niniejszym rozporządzeniem z zastrzeżeniem warunków, o których mowa w art. 9 ust. 4 lit. c), ca), cb) i cc) lub w art.10a, art. 14 ust. 7 i 8 oraz w art. 21 ust. 2;

d) produktów leczniczych dopuszczonych do obrotu zgodnie z dyrektywą 2001/83/WE, z zastrzeżeniem warunków, o których mowa w art. 21a, 22, 22a i 104a tej dyrektywy.

2. W wykazie, o którym mowa w ust. 1, zamieszcza się łącze elektroniczne do stron zawierających informacje o produktach oraz streszczenie planu zarządzania ryzykiem.

3. W przypadkach, o których mowa w ust. 1 lit. a) i b), Agencja skreśla z wykazu produkt leczniczy po upływie pięciu lat od unijnej daty referencyjnej, o której mowa w art. 107c ust. 5 dyrektywy 2001/83/WE.

W przypadkach, o których mowa w ust. 1 lit. c) i d), Agencja skreśla produkt leczniczy z wykazu po spełnieniu warunków.

4. W przypadku produktów leczniczych znajdujących się w przedmiotowym wykazie w charakterystyce produktu leczniczego i na ulotce dołączonej do opakowania zamieszcza się stwierdzenie: „Ten produkt leczniczy podlega dodatkowemu monitorowaniu”. Przed tym stwierdzeniem umieszcza się czarny symbol, który zostaje wybrany przez Komisję na podstawie zalecenia Komitetu ds. Oceny Ryzyka w ramach Nadzoru nad Bezpieczeństwem Farmakoterapii do dnia 2 stycznia 2012 r., natomiast po stwierdzeniu umieszcza się odpowiednie standardowe objaśnienie.”.

Artykuł 2

Niniejsze rozporządzenie wchodzi w życie dwudziestego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.

Niniejsze rozporządzenie wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowane we wszystkich państwach członkowskich.

Sporządzono w Brukseli, dnia 10.2.2012 r.

W imieniu Parlamentu Europejskiego           W imieniu Rady

Przewodniczący                                             Przewodniczący

[1]               Dz.U. L, , s. .

[2]               Dz.U. L, , s. .

[3]               Dz.U. L, , s. .

[4]               Dz.U. L 136 z 30.4.2004, s. 1.

[5]               Dz.U. L 348 z 31.12.2010, s. 1.