52007DC0800

Sprawozdanie Komisji dla Rady - Perspektywy rynkowe sektora mleczarskiego /* COM/2007/0800 końcowy */


[pic] | KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH |

Bruksela, dnia 12.12.2007

KOM(2007) 800 wersja ostateczna

SPRAWOZDANIE KOMISJI DLA RADY

Perspektywy rynkowe sektora mleczarskiego

SPRAWOZDANIE KOMISJI DLA RADY

Perspektywy rynkowe sektora mleczarskiego

SPIS TREŚCI

1. Wprowadzenie 3

2. Zmiany w produkcji przetworów mlecznych w latach 2003–2007 4

3. Zmiany w produkcji mleka w latach 2003–2007 6

4. Zmiany cen mleka i przetworów mlecznych w latach 2003–2007 7

5. Wykorzystanie narzędzi zarządzania rynkiem w latach 2003–2007 8

6. Perspektywy rynku UE na lata 2007–2014 9

7. Perspektywy rynku światowego na lata 2006–2016 10

8. Zwiększenie kwot mlecznych o 2 % od 2008 r. 13

9. Wnioski 13

WPROWADZENIE

W CZERWCU 2003 r. Rada osiągnęła porozumienie w sprawie kilku zmian we wspólnotowej polityce w dziedzinie mleczarstwa. Poniżej podane są najważniejsze elementy:

1. asymetryczne obniżenie ceny interwencyjnej: o 25 % (z 328,20 EUR do 246,39 EUR/100 kg) w przypadku masła oraz o 15 % (z 205,52 EUR do 174,69 EUR/100 kg) w przypadku odtłuszczonego mleka w proszku (OMP);

2. częściowa rekompensata dla gospodarstw mlecznych z tytułu obniżenia ceny interwencyjnej: płatność bezpośrednia w wysokości 24,49 EUR/100 kg kwoty oraz płatność uzupełniająca w przeliczeniu na ekwiwalent państwa członkowskiego do około 11 EUR/100 kg. Rekompensata ta jest wypłacana w odniesieniu do całkowitej kwoty krajowej na rok 1999/2000. Pierwotnie płatności związane z produkcją zostały zaprogramowane w Agendzie 2000 na niższym poziomie. Płatności te mają zostać oddzielone od produkcji najpóźniej w 2007 r.;

3. powstrzymywanie przed skupem interwencyjnym masła: przez wprowadzenie możliwości ogłoszenia przetargu na skup interwencyjny po skupieniu 30 000 ton po ustalonej cenie;

4. zniesienie kwot produkcyjnych dnia 1 kwietnia 2015 r.;

5. przesunięcie o jeden rok stopniowego zwiększenia kwot o 1,5 % w trzech etapach po 0,5 % w przypadku 11 państw członkowskich, jak przewidziano w Agendzie 2000. Wzrost ten odpowiada 1,4 miliona ton mleka;

6. obniżenie opłat dodatkowych: w czterech etapach, z 35,63 EUR/100 kg w roku 2003/04 do 27,83 EUR/100 kg w roku 2007/08 i później.

Równocześnie z rozpoczęciem reformy sektora mleczarskiego w 2004 r., do UE przystąpiło 10 nowych państw członkowskich. Spowodowało to zwiększenie wspólnotowej kwoty podstawowej o 18,5 miliona ton i liczby konsumentów o 80 milionów. Ponadto, zgodnie z umowami o przystąpieniu, utworzono rezerwę restrukturyzacyjną na poziomie 0,67 miliona ton dla ośmiu nowych państw członkowskich. Ta dodatkowa rezerwa została dodana do kwot krajowych dnia 1 kwietnia 2006 r. W 2007 r. kolejne dwa nowe państwa członkowskie z kwotą łączną w wysokości 4 milionów ton przystąpiły do Unii, wskutek czego całkowita ilość objęta kwotą dla UE-27 wzrosła do 142 milionów ton.

Tym samym, licząc od 2003 r. do dnia 1 kwietnia 2008 r. kolejne 103 miliony konsumentów i dodatkowe kwoty w wysokości 24,5 miliona ton powiększyły wartość całkowitą dla UE.

Celem reformy sektora mleczarskiego z 2003 r. było zwiększenie konkurencyjności i ukierunkowania na rynek. Zamierzeniem było, aby poprzez obniżenie gwarantowanej ceny masła i OMP produkcja tych produktów stała się mniej atrakcyjna, co dla sektora stanowiłoby bodziec do wytwarzania produktów o większej wartości dodanej, takich jak ser czy świeże przetwory mleczne. Jednoczesne zwiększenie kwoty zachęciłoby do dodatkowej produkcji, ułatwiłoby restrukturyzację sektora i zachęcałoby młodych rolników do rozpoczynania działalności w tym sektorze.

Należy przypomnieć, że propozycja Komisji dotycząca reformy z 2003 r. zakładała zwiększenie kwoty o 2 % ponad wzrost w wysokości 1,5 % uzgodniony już w ramach Agendy 2000. Jednakże w osiągniętym w 2003 r. kompromisie Rada zadeklarowała, że „w chwili obecnej nie zostanie podjęta żadna decyzja w sprawie dodatkowego zwiększenia kwot w 2007 r. lub 2008 r. Po pełnym wdrożeniu reformy Komisja przedstawi sprawozdanie dotyczące perspektyw rynkowych, na podstawie którego podjęta zostanie decyzja.”

Oprócz ostatnio zaplanowanego, na dzień 1 kwietnia 2008 r., wzrostu kwot o 0,5 % w 11 państwach członkowskich, reforma z 2003 r. została obecnie w pełni wdrożona, a niniejsze sprawozdanie przedstawia dokonaną przez Komisję analizę rynku, o którą Rada wniosła w czerwcu 2003 r. Sprawozdanie dotyczy faktycznie kwestii, czy gdyby rozszerzono limity produkcyjne dla wszystkich 27 państw członkowskich, rynek stwarza wystarczające możliwości wykorzystania dodatkowych ilości mleka, bez konieczności zwiększonego wsparcia publicznego w perspektywie krótko- i/lub średnioterminowej.

Zmiany w produkcji przetworów mlecznych w latach 2003–2007

ZMIANY ZACHODZąCE W LATACH 2003-2006 cechowały się ciągłym wzrostem produkcji sera i produktów świeżych, stabilizacją dostaw mleka surowego oraz ograniczeniem produkcji OMP, masła oraz pełnego mleka w proszku (PMP). Produkcja ulegała ciągłemu ukierunkowaniu na produkty o wyższej wartości dodanej, odchodząc od produktów podstawowych. Dwa czynniki odegrały decydującą rolę w tym procesie zmiany profilu produkcji. Po pierwsze zmniejszone ceny interwencyjne OMP i masła dały przetwórcom wyraźny sygnał, że Wspólnota nie będzie już wspierać tych dwóch produktów podstawowych w takim samym stopniu jak w przeszłości. Po drugie wzrósł popyt na ser, zarówno w UE-15, jak i nowych państwach członkowskich. Spożycie sera wzrosło szczególnie w nowych państwach członkowskich.

W przypadku kategorii „produkty świeże” na zaistniałą zmianę składa się łączny efekt zmniejszającego się spożycia mleka spożywczego i zwiększającego się spożycia innych produktów świeżych, na przykład produktów z mleka fermentowanego.

Poniższa tabela ilustruje te zmiany, przedstawiając porównanie produkcji mleka i niektórych przetworów mlecznych w latach 2003 i 2006.

Tabela 2.1 – UE-25 produkcja przetworów mlecznych w latach 2003 i 2006 ( w tys. ton )

*** masło nie jest podawane w ekwiwalentach mleka, ponieważ uznaje się je głównie jako pozostałość innych przetworów mlecznych. |

Szacuje się, że większość zmian obserwowanych w latach 2003-2006 miała kontynuację w roku 2007. Jednakże z powodu dość znaczących zmian cen w 2007 r. nastąpiła istotna zmiana w poziomach produkcji OMP, która ponownie się zwiększyła. Jako że oczekuje się zwiększenia produkcji sera, a produkcja mleka surowego pozostaje na dość stabilnym poziomie, ograniczeniu ulega produkcja PMP. Mniejsza produkcja kazeiny również umożliwiła alternatywne wykorzystanie białek.

Tabela 2.2 – Produkcja przetworów mlecznych w 2007 r. ( w 1000 ton , prognozy)

1000 t | mleko surowe* | ser** | produkty świeże | OMP | PMP | inne | masło |

EU-25 | 131 000 | 8 147 | 46 255 | 892 | 749 | – | 2 072 |

N-2 | 2 100 | 142 | 1 212 | 3 | 7 | – | 18 |

EU-27 | 133 100 | 8 289 | 47 267 | 895 | 756 | – | 2 090 |

* mleko dostarczone przetwórcom mleka | ** ser z mleka krowiego |

W ekwiwalentach mleka do dodatkowej produkcji sera w latach 2003-2007 zużyto 5,2 miliona ton mleka[1]. W przypadku produktów świeżych do zwiększonej produkcji wykorzystano 300 000 ton mleka[2]. Oznacza to, że w 2007 r. na zaspokojenie dodatkowego, w porównaniu z 2003 r., zapotrzebowania na mleko zużyto 5,5 miliona ton mleka . W celu zaspokojenia wewnątrzwspólnotowego popytu potrzebna sucha masa mleczna pochodziła z ograniczenia produkcji OMP, kazeiny, PMP i masła.

W 2007 r., pomimo udostępnienia dodatkowych kwot o wartości 1,2 miliona ton w porównaniu z 2006 r. (+0,5 % i rezerwa restrukturyzacyjna), produkcja całkowita prawie w ogóle nie wzrosła.

W latach 2003–2007 wspólnotowy wywóz przetworów mlecznych zmniejszył się, z wyjątkiem sera. Jest to skutkiem stałego poziomu produkcji mleka w UE oraz zwiększającej się ilości mleka przeznaczonego do produkcji sera i produktów świeżych. Miało to znaczący wpływ na poziomy produkcji i wywozu OMP, masła i PMP, z wyłączeniem danych dla OMP za rok 2007, gdy wysokie ceny na rynkach światowych spowodowały, że zwiększenie wywozu OMP stało się atrakcyjne.

Tabela 2.3 – Wywóz przetworów mlecznych pochodzących z UE

1000 t | 2003 | 2006 | 2007 (progn.) |

Masło (olej maślany) OMP Ser PMP Mleko zagęszczone | 319 337 578 530 243 | 252 85 586 457 200 | 180 180 622 385 222 |

Przywóz nie wykazał znaczących zmian w latach 2003–2007, jako że cła przywozowe zniechęcały do przywozu w ilościach przekraczających kontyngenty taryfowe.

Zmiany w produkcji mleka w latach 2003–2007

OD CZASU REFORMY Z 2003 r. i przystąpienia do UE 10 nowych państw członkowskich zaobserwowano nową cechę rynku przetworów mlecznych w UE (patrz załącznik 3.2). W przeciwieństwie do sytuacji w przeszłości, gdy kwoty były w całości wykorzystywane, niektóre państwa członkowskie nie wykorzystują już w całości przyznanej im kwoty (patrz załącznik 3.3). Doprowadziło to tego, że w roku kontyngentowym 2006/2007 wystąpiło niewykorzystanie kwot o wartości netto 1,9 miliona ton, co odpowiada różnicy pomiędzy 0,8 miliona ton produkcji przekraczającej kwoty, głównie we Włoszech i w Austrii, i 2,7 miliona ton produkcji poniżej poziomu kwot, głównie we Francji, Zjednoczonym Królestwie i na Węgrzech.

W pierwszych czterech miesiącach bieżącego roku kontyngentowego dostawy mleka były 0,7 % poniżej poziomu z roku poprzedniego. Jeżeli ta tendencja się utrzyma, produkcja mleka w UE-27 w tym roku kontyngentowym zmniejszy się o kolejne 0,9 miliona ton, co oznaczałoby produkcję o ilości prawie 3 milionów mleka poniżej poziomu kwot.

Taka sytuacja zaistniała w świetle następujących faktów:

7. utrzymujący się brak elastyczności w transferze kwot. Kwoty są ustalane z podziałem na państwa członkowskie, a w niektórych państwach członkowskich z podziałem na regiony lub nawet na przetwórców mleka. To utrudnia ponowny podział kwot w ramach jednego państwa członkowskiego. Nawet jeżeli taki środek pozwolił na przetrwanie hodowli bydła mlecznego na obszarach, na których w przeciwnym razie przestałaby ona istnieć, w pewnych przypadkach hamował rozwój sektora mleczarskiego w bardziej konkurencyjnych regionach lub państwach członkowskich;

8. słabe wykorzystanie dostępnych kwot. Sektor produkcji mleka charakteryzuje się stopniową restrukturyzacją oraz stale zmniejszającą się liczbą gospodarstw mlecznych (patrz załącznik 3.1). Do niedawna niewykorzystana kwota mogła być przejmowana przez innego producenta. Wydaje się, że taka sytuacja nie ma już miejsca, nawet w państwach członkowskich, w których handel kwotami odbywa się po stosunkowo niskich cenach. Należy pamiętać, że produkcja mleka będzie się rozwijać jedynie, jeżeli będzie opłacalna. W tym sensie obecne wysokie ceny będą stanowiły test możliwości w UE do 2015 r.;

9. w kontekście reformy z 2003 r. pojawiły się alternatywy bardziej opłacalne niż produkcja mleka, zarówno w ramach sektora rolnego jak i poza nim, w szczególności tam, gdzie produkcja dostosowywała się z opóźnieniem do wyższych cen mleka.

Głębszej analizy wymaga kwestia, w jakim stopniu oddzielenie płatności od produkcji mogło mieć wpływ na powyższe zmiany.

O ile poprzedni rozdział przedstawił raczej korzystne zmiany popytu na przetwory mleczne w UE w latach 2003-2007, to niniejszy rozdział pokazuje, że zmiany podaży były mniej korzystne w niektórych państwach członkowskich (patrz załącznik 3.3).

Zmiany cen mleka i przetworów mlecznych w latach 2003–2007

W wyjątkiem ostatnich miesięcy ceny mleka surowego spadały od początku reformy z 2003 r. Wtedy szacowano, na podstawie stałego asortymentu produktów, że ceny mogłyby obniżyć się aż o 6 centów/litr od 2003 r. do 2007 r. Przemysł mleczarski zdołał ukierunkować produkcję na produkty o wyższej wartości dodanej w kontekście następujących czynników:

10. silniejszego niż oczekiwano rynkowego popytu na ser, zarówno w UE-15, jak i w nowych państwach członkowskich;

11. wyższych niż oczekiwano cen na rynkach światowych, co było wynikiem utrzymującego się wzrostu popytu, głównie w Azji i w krajach wywozu ropy naftowej wskutek zwiększenia się poziomu życia i przyjmowania zachodnich sposobów odżywiania się w tych krajach;

12. działań badawczo-rozwojowych podejmowanych przez przemysł mleczarski, które doprowadziły do większego udziału przetworów mlecznych wchodzących w skład szerokiej gamy produktów.

Tabela 4.1 – Średnie roczne ceny mleka surowego w UE-25 (rzeczywista zawartość tłuszczu, centy/kg )

2003 | 2004 | 2005 | 2006 | 2007 (progn.) |

28,7 | 29,1 | 28,9 | 27,9 | 28,5 – 30,0 |

Producenci mleka w UE-15 otrzymali w formie płatności wyrównawczej do 3,5 centa na kilogram kwoty. Płatność ta jest całkowicie oddzielona od produkcji od 2007 r. W większości nowych państw członkowskich płatność ta została uwzględniona w systemie jednolitej płatności obszarowej.

Do 2006 r. rynkowe ceny masła i PMP ulegały obniżeniu równolegle do zmniejszania się wsparcia cen UE. Z drugiej strony ceny OMP i sera prawie w ogóle się nie zmieniły. W 2007 r. ceny rynkowe są dużo wyższe od cen interwencyjnych.

Tabela 4.2 – Średnia ceny przetworów mlecznych w UE

2003 2004 2005 2006 2007 | 41 000 29 000 36 000 61 000 437 | 110 000 20 000 5 000 0 0 | 179 000 130 000 147 000 115 000 124 000 | 232 000 187 000 251 000 224 000 nie dotyczy |

PERSPEKTYWY RYNKU UE NA LATA 2007–2014

PRZEDSTAWIONY TU śREDNIOOKRESOWY SCENARIUSZ PODSTAWOWY DOTYCZąCY PODAżY MLEKA I PRODUKCJI PRZETWORÓW MLECZNYCH OPIERA SIę NA SPRAWOZDANIU DG DS. ROLNICTWA I ROZWOJU OBSZARÓW WIEJSKICH PT. „PERSPEKTYWY RYNKÓW ROLNYCH I DOCHODÓW ROLNICZYCH W UNII EUROPEJSKIEJ NA LATA 2007-2014”, opublikowanym w lipcu 2007 r. Sprawozdanie opiera się na danych dotyczących rynków i polityki handlowej dostępnych od końca czerwca 2007 r. i na założeniu stałych ram politycznych. Pełna wersja sprawozdania znajduje się na następującej stronie internetowej:http://ec.europa.eu/agriculture/publi/caprep/prospects2007a/index_en.htm

Główne tendencje opisano poniżej i przedstawiono na wykresach w załączniku 1: „SCENARIUSZ PODSTAWOWY.”

Przewiduje się, że w latach 2007-2014 produkcja mleka w UE pozostanie raczej na stosunkowo stabilnym poziomie. Może ona ulec nieznacznemu wzrostowi w perspektywie krótkoterminowej w odpowiedzi na wyższe ceny mleka. Jednakże po 2009 r. całkowita produkcja mleka powinna stopniowo zmniejszać się wskutek stałego spadku produkcji na własne potrzeby, głównie w nowych państwach członkowskich. Ponadto ilość mleka dostarczanego przetwórcom powinna wzrosnąć, głównie wskutek przejścia od sprzedaży bezpośredniej do dostaw w nowych państwach członkowskich.

Prognozuje się, że spożycie sera pozostanie główną siłą napędową produkcji mlecznej w UE. Oczekuje się, że w okresie 2007-2014 wyprodukowane zostanie dodatkowe 679 000 ton sera. Spożycie powinno wzrosnąć o 771 000 ton. Spożycie sera ma wzrosnąć bardzo szybko w nowych państwach członkowskich – o +35 %. W UE-15 ten wzrost spożycia (+5 %) powinien zmieniać się w znacznie wolniejszym tempie. O ile oczekuje się, że przywóz wzrośnie w nieznacznym stopniu, to wspólnotowy wywóz sera ma się zmniejszyć. Na dodatkowe spożycie sera w ilości 771 000 ton potrzeba będzie około 6,2 miliona ton w ekwiwalentach mleka.

Spożycie świeżych przetworów mlecznych jest kolejną siłą napędową produkcji mlecznej w UE. Istnieją dwa podtrendy. Z jednej strony zmniejsza się spożycie mleka spożywczego, a z drugiej strony zwiększa się spożycie przetworów z mleka fermentowanego. Oczekuje się, że całkowite spożycie będzie nadal rosło w tempie 0,5 % rocznie, co odpowiada 0,25 miliona ton w ekwiwalentach mleka. To oznacza dodatkowe spożycie mleka na poziomie 1,75 miliona ton w 2014 r.

Oczekuje się, że w dalszym ciągu zmniejszać się będzie spożycie masła , pomimo jego nieznacznego wzrostu w ostatnich latach. Oczekiwany jest szybszy spadek wielkości produkcji masła wskutek większego wykorzystania tłuszczów mlecznych do produkcji sera oraz niższej zawartości tłuszczu w mleku surowym. Oznacza to, że wywóz będzie stopniowo ograniczany. Oczekuje się, że w 2014 r. UE będzie bliska sytuacji, w której stanie się importerem netto masła . Zapasy interwencyjne nie powinny pojawić się ponownie.

Przewiduje się, że produkcja odtłuszczonego mleka w proszku będzie się zmniejszać w przedmiotowym okresie, jako że większa ilość białek będzie wykorzystywana do produkcji sera i produktów świeżych. Wobec prognozowanego spadku produkcji i oczekiwanej stabilizacji spożycia, należy oczekiwać zmniejszenia wywozu. Do 2014 r. UE stanie się eksporterem netto OMP. Nie należy również oczekiwać, że ponownie pojawią się zapasy interwencyjne OMP.

W przeciwieństwie do innych wspólnotowych przetworów mlecznych, pełne mleko w proszku produkowane jest głównie na rynki krajów trzecich. Jednakże inni dostawcy PMP na rynkach światowych są bardziej konkurencyjni niż UE. Oczekuje się, że to doprowadzi do stopniowego ograniczenia produkcji PMP oraz do zmniejszenia wywozu. Spożycie PMP powinno pozostać na niezmienionym poziomie.

Podsumowując, prognozuje się, że w latach 2007-2014 potrzeba będzie dodatkowej ilości mleka na poziomie 1,75 miliona ton celem zaspokojenia rosnącego spożycia świeżych przetworów mlecznych oraz 6,2 miliona ton celem zaspokojenia rosnącego spożycia sera. Spożycie OMP i PMP ma pozostać na stabilnym poziomie. Oznacza to, że potrzebne będzie 8,0 milionów ton mleka, aby zaspokoić jedynie zwiększający się popyt wewnętrzny. Z tych szacunków wynika, że perspektywy rynkowe dla wspólnotowego sektora mleczarskiego są w istocie bardzo korzystne.

PERSPEKTYWY RYNKU śWIATOWEGO NA LATA 2006–2016

ŚWIATOWA PRODUKCJA MLEKA STALE WZRASTA. OD 1998 r. rośnie ona w tempie co najmniej 10 milionów ton rocznie. Tendencja ta powinna utrzymać się.

Wykres 7.1 – Światowa produkcja mleka

[pic]

Jedynie 7 % światowej produkcji mleka jest wykorzystane na rynku światowym w formie przetworów mlecznych. Większość produkowanego na świecie mleka jest spożywana w regionach produkcji, głównie w formie mleka płynnego. Będące w obrocie przetwory mleczne to produkty, które – w przeciwieństwie do mleka płynnego – można przechowywać przez pewien czas: mleka w proszku, masło (olej maślany) i ser. Również UE wywozi do krajów trzecich tylko stosunkowo niewielką część swojej produkcji mleka (9 % suchej masy mlecznej w 2006 r.). Przywóz przetworów mlecznych do UE jest niewielki (1 % suchej masy mlecznej) z powodu ceł przywozowych.

Perspektywy dla rynku światowego są analizowane we wspólnym sprawozdaniu Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD) i Organizacji ds. Wyżywienia i Rolnictwa (FAO) oraz w sprawozdaniu Instytutu Badawczego Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej (FAPRI). Na podanej poniżej stronie internetowej znajduje się porównanie tych dwóch badań oraz analizy UE:http://ec.europa.eu/agriculture/publi/caprep/prospects2007a/index_en.htm

Tabela 7.1 – Przewidywane zmiany na rynku światowym w latach 2006–2016

Prognozowana cena na 2016 r. (USD/tona) | Różnica cen 1996–2006 2006–2016 | Produkcja i spożycie (roczny wzrost) | Obrót handlowy (roczny wzrost) |

Masło | 2 200 | +24% | +2–2.3% | +2% |

Cheddar | 3 000 | +38% | +1.3–1.8% | +2.5% |

OMP | 2 600 | +40% | +0.7–1.8% | +0.5–3% |

PMP | 2 500 | +35% | +2% | +1.7% |

Źródło: Rynki podstawowych produktów rolnych – perspektywy na lata 2007–2016. |

Poniższy wykres, sporządzony na podstawie danych FAPRI, pokazuje, że wspólnotowy przemysł mleczarski będzie musiał ograniczyć udział w rynku światowym, ponieważ wzrasta spożycie na rynku wewnętrznym, co wiąże się z wykorzystaniem większej ilości produkowanego mleka.

[pic]

Podsumowując, oczekuje się, że średnie ceny przetworów mlecznych na rynkach światowych znacznie wzrosną w najbliższej dekadzie w porównaniu z poprzednim dziesięcioleciem. FAPRI i OECD przewidują, że światowa produkcja i spożycie przetworów mlecznych będą wzrastać w umiarkowanym tempie w najbliższych latach. Perspektywy dla światowego rynku przetworów mlecznych są bardzo korzystne, w szczególności w przypadku sera. Pomimo wzrostu popytu globalnego, scenariusz podstawowy Komisji przewiduje spadek wspólnotowego wywozu sera wskutek obecnych ograniczeń systemu kwot mlecznych, który uniemożliwia zwiększanie produkcji mleka.

ZWIęKSZENIE KWOT MLECZNYCH O 2 % OD 2008 R.

W przeciwieństwie do przeważającej w 2003 r. niepewności, po przeprowadzonej reformie i dwóch kolejnych rozszerzeniach UE zmiany na rynku są obecnie bardziej przewidywalne. Dlatego też Komisja jest w stanie lepiej przeanalizować prawdopodobny wpływ zwiększenia kwot o 2 % na 27 państw członkowskich niż w 2003 r., kiedy to podwyżkę tę zaproponowano po raz pierwszy.

Przeprowadzono ocenę skutków takiego zwiększenia kwot na sektor mleczarski, zakładając całkowite wykorzystanie dodatkowych kwot w wysokości 2 %, tj. 2,84 miliona ton dodatkowej ilości mleka. Wyższe poziomy kwot obowiązują od 2008 r. Szczegółowe wyniki tej analizy są przedstawione w załączniku 2: „odchylenia od scenariusza podstawowego.”

W porównaniu ze scenariuszem podstawowym opisanym w rozdziale 6, oczekuje się, że cena mleka spadnie o 4 %. W scenariuszu podstawowym przewiduje się jednakże wzrost o 7 %.

Przetwórstwo mleka ukierunkowuje się na większą produkcję sera . Początkowo zaspokoi ona zwiększony popyt, który jest odpowiedzią na niższe ceny sera. Pod koniec analizowanego okresu przewiduje się ponowny wzrost wywozu w porównaniu ze scenariuszem podstawowym. Oznacza to, że zmniejszenie wywozu sera na rynek światowy przewidywane w scenariuszu podstawowym jest częściowo neutralizowane dodatkową produkcją mleka.

W przypadku masła oczekuje się wzrostu produkcji, jednak tylko w ograniczonym zakresie, ponieważ część nadwyżek tłuszczów mlecznych zostanie wykorzystana do większej produkcji sera i świeżych przetworów mlecznych wskutek obniżonych cen tych produktów. Początkowo spożycie sera, podobnie jak wywóz, zwiększy się wskutek niższych cen, a wywóz skorzysta ponadto ze zwiększonej konkurencyjności na rynkach światowych. Efekt ten będzie mniej wyraźny pod koniec przedmiotowego okresu.

Oczekuje się, że produkcja OMP znacznie wzrośnie, wskutek czego UE zwiększy wywóz, aby sprzedać dodatkową ilość produktu.

Zarówno w przypadku masła, jak i OMP, zwiększona produkcja powinna być możliwa bez wprowadzania nowych środków wsparcia rynkowego.

Analiza pokazuje, że zwiększenie produkcji mleka o 2 % daje producentom więcej możliwości zaspokojenia popytu rynkowego, wewnętrznego bądź zewnętrznego, bez nadmiernego obciążania istniejącego systemu interwencji.

O ile analiza zakłada pełne wykorzystanie tych zwiększonych o 2 % kwot, to rzeczywisty wpływ na produkcję będzie nieco ograniczony w świetle ostatnich poziomów wykorzystania kwot w UE.

Wnioski

Między rokiem 2003 i 2007 zwiększająca się produkcja sera i świeżych przetworów mlecznych pochłonęła nadwyżkę 5,5 miliona ton mleka, przy czym całkowita produkcja mleka pozostała na stabilnym poziomie. Zgodnie z analizą przeprowadzoną powyżej, w latach 2007-2014 potrzebna będzie dodatkowa podaż na poziomie około 8,0 milionów ton, aby zaspokoić rosnący popyt wewnętrzny, przy czym nie oczekuje się, aby bez zmiany wielkości kwot produkcja surowego mleka wzrosła. Ponadto perspektywy dla rynku światowego są korzystne. Analiza przeprowadzona celem oceny skutków 2 % wzrostu produkcji mleka w UE prowadzi do wniosku, że rynek nie będzie mieć trudności z wykorzystaniem takiej nadwyżki. Mimo że analiza zakłada całkowite wykorzystanie tego wzrostu kwot o 2 %, rzeczywisty wpływ na produkcję może być nieco ograniczony, przy uwzględnieniu obecnej sytuacji, w której kwoty krajowe nie są w całości wykorzystanie w kilku państwach członkowskich. Odpowiadając na wniosek Rady wzywający Komisję do przedstawienia jej sprawozdania na podstawie którego Rada mogłaby podjąć decyzję w sprawie ewentualnego zwiększenia kwot, Komisja stwierdza, że zwiększenie kwot o 2 %, pierwotnie proponowane w ramach reformy z 2003 r., może zostać wprowadzone począwszy od 2008 r.

ZAŁĄCZNIK 1: SCENARIUSZ PODSTAWOWY

Produkcja i dostawy mleka w UE-27 w latach 2001–2014

[pic]

Bilans dotyczący sera w UE-27 w latach 2001–2014

[pic]

Bilans dotyczący masła w UE -27 w latach 2001–2014

[pic]

Bilans dotyczący OMP w UE -27 w latach 2001–2014

[pic]

ZAŁĄCZNIK 2: ODCHYLENIE PRODUKCJI MLEKA O +2 % W STOSUNKU DO SCENARIUSZA PODSTAWOWEGO

Produkcja MLEKA | 2008 | 2010 | 2012 | 2014 |

SKUTKI | Produkcja (w mln t) | 2,0% | 2,0% | 2,0% | 2,0% |

Dostawy (w mln t) | 2,0% | 2,0% | 2,0% | 2,0% |

Zawartość tłuszczu (%) | –0,2% | –0,2% | –0,2% | –0,2% |

Wydajność mleczna (kg/krowa mleczna) | 0,5% | 0,6% | 0,5% | 0,5% |

Liczba krów mlecznych (mln sztuk) | 1,5% | 1,4% | 1,4% | 1,5% |

Cena | –4,9% | –5,0% | –4,6% | –4,0% |

Produkcja SERA | 2008 | 2010 | 2012 | 2014 |

SKUTKI | Produkcja (w tym sery topione) | 2,2% | 2,3% | 2,2% | 2,2% |

Przywóz | 0,0% | 0,0% | 0,0% | 0,0% |

Wywóz | 0,0% | 0,0% | 2,4% | 11,9% |

Spożycie wewnętrzne | 2,3% | 2,4% | 2,2% | 1,6% |

Cena w UE | –3,7% | –3,8% | –3,5% | –2,6% |

Cena na rynku światowym | –0,2% | –0,1% | –0,5% | –1,5% |

Produkcja MASŁA | 2008 | 2010 | 2012 | 2014 |

SKUTKI | Produkcja EU-27 | 1,1% | 0,6% | 0,5% | 0,3% |

Przywóz | 0,0% | 0,0% | 0,0% | 0,0% |

Wywóz | 23,4% | 9,3% | 9,0% | 6,6% |

Spożycie w UE-27 | 3,8% | 4,0% | 3,7% | 3,1% |

Zapasy będące na wyczerpaniu |

Cena w UE | –1,2% | –0,6% | –0,5% | –0,3% |

Cena na rynku światowym | –0,3% | –0,2% | 0,0% | 0,0% |

Produkcja OMP | 2008 | 2010 | 2012 | 2014 |

SKUTKI | Produkcja EU-27 | 7,6% | 5,8% | 5,3% | 4,5% |

Przywóz | 0,0% | 0,0% | 0,0% | 0,0% |

Wywóz | 70,9% | 40,0% | 36,5% | 29,7% |

Spożycie w UE-27 | 0,2% | 0,1% | 0,1% | 0,1% |

Zapasy będące na wyczerpaniu | – | – | – | – |

Cena w UE | –6,6% | –7,1% | –6,6% | –5,7% |

Cena na rynku światowym | –2,3% | –0,6% | –0,6% | –0,7% |

ZAŁĄCZNIK 3: ZMIANY KWOT

Tabela A3.1 – Liczba producentów mleka dysponujących kwotami

PC | 1995 | 2005 | 2007 | zmiana 1995–2007 | zmiana roczna 1995–2005 | zmiana roczna 2005/2007 |

BE | 24 047 | 14 533 | 12 672 | –47,3% | –4,9% | –6,6% |

CZ | 2 991 | 2 727 | –4,5% |

DK | 15 301 | 6 540 | 5 354 | –65,0% | –8,1% | –9,5% |

DE | 230 125 | 113 020 | 103 480 | –55,0% | –6,9% | –4,3% |

EE | 1 859 | 1 506 | –10,0% |

EL | 30 316 | 7 752 | 6 288 | –79,3% | –12,7% | –9,9% |

ES | 132 352 | 35 906 | 28 465 | –78,5% | –12,2% | –11,0% |

FR | 167 593 | 109 822 | 100 853 | –39,8% | –4,1% | –4,2% |

IE | 48 013 | 24 194 | 21 875 | –54,4% | –6,6% | –4,9% |

IT | 107 011 | 52 674 | 46 651 | –56,4% | –6,8% | –5,9% |

CY | 241 | 224 | –3,6% |

LV | 25 457 | 22 141 | –6,7% |

LT | 111 097 | 82 281 | –13,9% |

LU | 1 465 | 991 | 923 | –37,0% | –3,8% | –3,5% |

HU | 6 076 | 6 175 | 0,8% |

MT | 150 | 152 | 0,7% |

NL | 42 249 | 23 187 | 21 209 | –49,8% | –5,8% | –4,4% |

AT | 83 793* | 53 713 | 47 378 | –43,5% | –4,3% | –6,1% |

PL | 0 | 276 508 |

PT | 73 197 | 15 804 | 12 294 | –83,2% | –14,2% | –11,8% |

SI | 0 | 9 234 |

SK | 814 | 734 | –5,0% |

FI | 31 872* | 17 833 | 15 213 | –52,3% | –5,6% | –7,6% |

SE | 17 023* | 9 449 | 8 369 | –50,8% | –5,7% | –5,9% |

UK | 41 132 | 20 629 | 18 326 | –55,4% | –6,7% | –5,7% |

* dane za 1996-97. |

[pic]

[pic]

Tabela A3.4 – Ceny płacone za 1 kg kwoty w różnych państwach członkowskich

Państwo członkowskie | Cena rynkowa w 2007 r. | Cena administracyjna | Zmiana w stosunku do ostatniego roku |

CY LU NL LV DK AT PL DE BE (FL/W) ES IT IE FI CZ FR SE HU UK Inne PC | 1.33 EUR 1.20 EUR 70-80 centów 43-72 centy 62 centy 50-70 centów 7-34 centy 23/42 centy 30 centów 10-28 centów 6-36 centów 7 centów 9 centów 6 centów 6 centów … | 37/25 centów 27 centów 12 centów 4 centy 0/15 centów … | wzrost wzrost spadek wzrost wzrost bez zmian wzrost bez zmian spadek bez zmian bez zmian wzrost spadek spadek bez zmian bez zmian wzrost wzrost brak danych |

Źródło: szacunki państw członkowskich. |

Wykres A3.5 – Struktura produkcji mleka w 2006/07 r. w UE-25: podział gospodarstw mlecznych według wielkości kwoty ( w tonach )

[1] Do wyprodukowania 1 kg sera potrzeba przeciętnie 8 kg mleka

[2] Do wyprodukowania 1 kg produktów świeżych potrzeba 1 kg mleka