P6_TA(2005)0149

Rynek wewnętrzny w nowych Państwach Członkowskich

Rezolucja Parlamentu Europejskiego w sprawie rynku wewnętrznego w nowych Państwach Członkowskich: sytuacja, szanse i wnioski na przyszłość (2004/2155(INI))

Parlament Europejski,

- uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską,

- uwzględniając Traktat o przystąpieniu Republiki Czeskiej, Estonii, Cypru, Łotwy, Litwy, Węgier, Malty, Polski, Słowenii i Słowacji [1],

- uwzględniając 13 edycję Tabeli wyników rynku wewnętrznego (Internal Market Scoreboard) z dnia 13 lipca 2004 r.,

- uwzględniając Porozumienie międzyinstytucjonalne w sprawie lepszego stanowienia prawa [2],

- uwzględniając 1579 dyrektyw dotyczących rynku wewnętrznego o terminie transpozycji do 15 listopada 2004 r.,

- uwzględniając komunikat Komisji z dnia 7 maja 2003 r. skierowany do Rady, Parlamentu Europejskiego, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego i Komitetu Regionów "Strategia rynku wewnętrznego - Priorytety 2003-2006" (COM(2003)0238),

- uwzględniając komunikat Komisji z dnia 21 stycznia 2004 r. skierowany do Rady, Parlamentu Europejskiego, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego i Komitetu Regionów "Sprawozdanie w sprawie wdrażania Strategii rynku wewnętrznego (2003-2006)" (COM(2004)0022),

- uwzględniając sprawozdanie, opublikowane w listopadzie 2004 r. przez Grupę Wysokiego Szczebla pod przewodnictwem Wima Koka "Stojąc przed wyzwaniem: strategia lizbońska na rzecz wzrostu i zatrudnienia",

- uwzględniając raport, opublikowany przez Stowarzyszenie Europejskich Izb Przemysłowo-Handlowych (EUROCHAMBRES) i Słoweńskie Stowarzyszenie Biznesowo-Badawcze (SBRA) "Badanie CAPE 2004: Gotowość środowiska przedsiębiorców w Europie Środkowej do rozszerzenia",

- uwzględniając art. 45 Regulaminu,

- uwzględniając sprawozdanie Komisji Rynku Wewnętrznego i Ochrony Konsumentów (A6-0068/2005),

A. mając na uwadze, że art. 3 ust. 1 lit. c) Traktatu stwierdza, że działalność Wspólnoty obejmuje stworzenie rynku wewnętrznego, charakteryzującego się zniesieniem między Państwami Członkowskimi przeszkód w swobodnym przepływie towarów, osób, usług i kapitału,

B. mając na uwadze, że art. 3 ust. 1 lit. h) Traktatu stwierdza, że działalność Wspólnoty obejmuje zbliżanie ustawodawstw Państw Członkowskich w stopniu koniecznym do funkcjonowania wspólnego rynku,

C. mając na uwadze, że art. 10 Traktatu wzywa Państwa Członkowskie do podjęcia wszelkich właściwych działań w celu zapewnienia wykonania zobowiązań wynikających z Traktatu lub z działań podjętych przez instytucje Wspólnoty oraz stanowi, że powstrzymają się one od podejmowania wszelkich działań, które mogłyby zagrozić urzeczywistnieniu celów Traktatu,

D. mając na uwadze, że art. 14 ust. 2 Traktatu stwierdza, że rynek wewnętrzny obejmuje obszar bez granic wewnętrznych, w którym jest zapewniony swobodny przepływ towarów, osób, usług i kapitału, zgodnie z postanowieniami Traktatu,

E. mając na uwadze, że art. 18 ust. 1 Traktatu stwierdza, iż, z zastrzeżeniem pewnych warunków, każdy obywatel Unii ma prawo do swobodnego przemieszczania się i przebywania na terytorium Państw Członkowskich,

F. mając na uwadze, że art. 23 i 24 Traktatu wzywają do swobodnego przepływu towarów wewnątrz Wspólnoty,

G. mając na uwadze, że Tytuł III Części trzeciej Traktatu wzywa do swobodnego przepływu osób, usług i kapitału wewnątrz Wspólnoty,

H. mając na uwadze, że utworzony przez Wspólnotę Europejską rynek wewnętrzny okazał się niezaprzeczalnym sukcesem gospodarczym i jest siłą napędową promowania spójności gospodarczej i stopniowego usuwania dysproporcji regionalnych,

I. mając na uwadze, że rynek wewnętrzny może być zrealizowany na prawdę tylko wtedy, gdy wszystkie Państwa Członkowskie przetransponują i wprowadzą w życie dyrektywy dotyczące rynku wewnętrznego,

J. mając na uwadze, że brak transpozycji, wdrożenia i egzekwowania postanowień tych dyrektyw powoduje rozdrobnienie rynku wewnętrznego, blokuje dalszy wzrost gospodarki europejskiej i pogłębia dysproporcje regionalne,

K. mając na uwadze, że spóźniona lub nieprawidłowa transpozycja pozbawia przedsiębiorstwa i konsumentów pełnych korzyści gospodarczych z prawidłowo funkcjonującego rynku wewnętrznego,

L. mając na uwadze, że efektywna transpozycja i wdrożenie ustawodawstwa wspólnotowego pomaga w budowie wzajemnego zaufania pomiędzy rządami, obywatelami i firmami,

M. mając na uwadze, że głównym celem strategii lizbońskiej jest zbudowanie do roku 2010 najbardziej dynamicznej i konkurencyjnej, opartej na wiedzy gospodarki świata, z dodatkowymi i lepszymi miejscami pracy i o większej spójności społecznej przy zachowaniu równowagi ekologicznej;

1. jest przekonany, że aby w pełni wykorzystać potencjał nowego, rozszerzonego rynku europejskiego, wszystkie dyrektywy dotyczące rynku wewnętrznego, które nadal wymagają transpozycji i wdrożenia, muszą zostać przetransponowane i wdrożone, tak aby szybko usunąć pozostające bariery dla przepływu towarów, osób, usług i kapitału;

2. zaleca, aby nowe Państwa Członkowskie opracowały strategie wdrożeniowe, które będą efektywnie wdrażały ustawodawstwo wspólnotowe i poprawiały wiedzę o nowym ustawodawstwie wśród konsumentów, producentów, handlowców i sądów;

3. nalega, aby wszystkie Państwa Członkowskie poważnie podeszły do celu na poziomie 1,5 %, sugerowany przez Radę Europejską dla deficytu w zakresie transpozycji dyrektyw i aby stało za nim silne zaangażowanie polityczne ze strony każdego Państwa Członkowskiego, tak by dokonać transpozycji zaległych dyrektyw w określonym terminie;

4. zaleca, aby poza terminową i prawidłową transpozycją oraz efektywnym zastosowaniem dyrektyw dotyczących rynku wewnętrznego, Państwa Członkowskie przeprowadziły również ocenę istniejących przepisów prawa krajowego pod względem ich zgodności z przepisami prawnymi UE, w ramach pomocy w procesie usuwania przeszkód rynkowych i otwierania rynku wewnętrznego na konkurencję,

5. z zadowoleniem przyjmuje fakt, że nowe Państwa Członkowskie wdrożyły w swoim ustawodawstwie zasadę wzajemnego uznawania oraz że niektóre Państwa Członkowskie przyjęły ponadto horyzontalną klauzulę wzajemnego uznawania, która w obszarach niezharmonizowanych uznaje tę zasadę automatycznie, lecz potwierdza potrzebę postępu w kierunku zwiększenia harmonizacji jako kluczowego celu rynku wewnętrznego;

6. wyraża szczególne uznanie dla kilku nowych Państw Członkowskich, które w wielu przypadkach znacznie wyprzedzają Państwa Członkowskie o dłuższym stażu, za osiągnięcia w przyjmowaniu europejskich norm produktów;

7. wzywa władze krajowe nowych Państw Członkowskich do rozwinięcia i poprawy ich potencjału administracyjnego w celu zmniejszenia rozdźwięku pomiędzy formalną zgodnością a faktycznym wcielaniem w życie ustawodawstwa wspólnotowego;

8. sugeruje, że aby osiągnąć cele określone przez strategię lizbońską, nowe Państwa Członkowskie powinny zwiększyć swe inwestycje w badania i rozwój, które są obecnie znacznie poniżej średniej UE, promować lepszy kontakt pomiędzy instytucjami badawczymi a firmami oraz tworzyć bardziej efektywne systemy oświaty i szkoleń w celu poprawy jakości rynku pracy, uwzględniając zalecenia, zawarte w niedawno opublikowanym raporcie "Stojąc przed wyzwaniem: strategia lizbońska na rzecz wzrostu i zatrudnienia";

9. zwraca uwagę na podstawowe znaczenie skutecznego systemu ochrony własności intelektualnej dla pobudzania innowacyjności i komercyjnego wykorzystania nowych pomysłów, jak również na rozwijanie kreatywności w środowisku zarówno internetowym, jak i poza nim; zachęca nowe Państwa Członkowskie do zapewnienia skutecznego funkcjonowania systemów ochrony patentów i praw autorskich oraz przeznaczenia odpowiednich zasobów na działania przeciwko podrabianiu towarów i piractwu;

10. wzywa Radę, wobec fundamentalnego znaczenia zapewnienia ochrony własności intelektualnej dla wynalazków wykorzystujących technologię cyfrową, do ściślejszej współpracy z Parlamentem Europejskim przy przyjmowaniu nowych środków z zakresu prawa patentowego, które zapewnią bezpieczny system umożliwiający opatentowanie wynalazków technicznych w tej dziedzinie;

11. wzywa władze krajowe, regionalne i lokalne nowych Państw Członkowskich do stworzenia elastycznego, dynamicznego rynku pracy w celu zwiększenia zatrudnienia w sektorze prywatnym i rozwiązania problemów strukturalnego bezrobocia i dysproporcji regionalnych;

12. zwraca uwagę na znaczenie, jakie ma stworzenie efektywnego systemu w zakresie kwalifikacji zawodowych i popieranie ustanowienia wzajemnie uznawanych standardów; proponuje, aby Komisja zapewniła dodatkowe zasoby w celu pomocy w tworzeniu w nowych Państwach Członkowskich stowarzyszeń zawodowych, które stymulować będą powstawanie wysoko kwalifikowanej siły roboczej;

13. podkreśla znaczenie zakończenia tworzenia rynku wewnętrznego dla zmniejszenia różnic społecznych i dysproporcji regionalnych w nowych Państwach Członkowskich;

14. zwraca uwagę na znaczenie dynamicznego rynku usług dla tworzenia miejsc pracy i tworzenia nowych firm; podkreśla ogromne znaczenie proponowanej dyrektywy w sprawie usług na rynku wewnętrznym dla gospodarek nowych Państw Członkowskich; uważa jednakże, że cel ten należy osiągnąć bez uszczerbku dla spójności społecznej w Unii i wysokiego poziomu ochrony konsumentów w Europie;

15. usilnie zachęca władze krajowe, regionalne i lokalne w nowych Państwach Członkowskich, aby sprawniej i szerzej realizowały zadanie rozpowszechniania informacji na temat ustawodawstwa i funkcjonowania UE i rynku wewnętrznego; uważa, że istotnym jest, aby obywatele otrzymywali informacje i wskazówki dotyczące praw przysługujących im jako konsumentom oraz na temat możliwości podjęcia pracy i prowadzenia działalności w ramach rynku wewnętrznego;

16. wzywa nowe Państwa Członkowskie do zapewnienia, aby tworzenie i funkcjonowanie pozasądowych instrumentów rozstrzygania sporów i rozwiązywania problemów, takich jak SOLVIT [3], uzyskało odpowiednie wsparcie finansowe w celu zapewnienia obywatelom i przedsiębiorstwom europejskim dostępu do instrumentów rozwiązywania problemów, które mogą napotkać w trakcietworzenia rynku wewnętrznego;

17. z zadowoleniem przyjmuje wprowadzenie przez Komisję Europejską w dniu 20 października 2004 r. specjalnej procedury postępowania w sprawie naruszenia przepisów Wspólnoty wszczynanej przeciwko nowym Państwom Członkowskim, które nie dokonały transpozycji przedmiotowych dyrektyw w terminie do dnia 1 maja 2004 r.;

18. jest przekonany, że aby ułatwić transpozycję ustawodawstwa wspólnotowego, należy częściej udostępniać zaktualizowane informacje o stanie transpozycji. Informacje te powinny stanowić uzupełnienie tabeli wyników rynku wewnętrznego (Internal Market Scoreboard) i zostać wykorzystane do stworzenia listy piętnującej wszystkie Państwa Członkowskie, które w zakresie procesu transpozycji pozostają w tyle;

19. uważa, że Komisja powinna rozpocząć reorganizację istniejącego ustawodawstwa wspólnotowego w kierunku uproszczenia go. Wspomogłoby to bardzo proces transpozycji i wdrażania, sprzyjało rozwojowi wewnątrzwspólnotowych przepływów i handlu oraz pobudzało wzrost gospodarki europejskiej;

20. zwraca uwagę na znaczenie systemu prostych i efektywnych regulacji dla minimalizowania kosztów prowadzenia działalności gospodarczej i maksymalizacji zgodności z ustawodawstwem UE; zachęca nowe Państwa Członkowskie do przetransponowania dorobku wspólnotowego w zakresie rynku wewnętrznego w najprostszy możliwy sposób. Proponuje, aby nowe Państwa Członkowskie aktywnie wspierały programy Komisji dotyczące lepszego stanowienia prawa poprzez przekazywanie na bieżąco swojej obecnej wiedzy o złożoności istniejącego acquis;

21. sugeruje, aby tabelę wyników przenieść na szczebel Rady Europejskiej i uznać go na płaszczyźnie politycznej za główny punkt odniesienia w zakresie stanu transpozycji;

22. stoi na stanowisku, że Parlament Europejski powinien odgrywać bardziej aktywną rolę w monitorowaniu osiągnięć i wywieraniu presji na Państwa Członkowskie, aby dokonały transpozycji dyrektyw;

23. przypomina swoje własne zobowiązanie do aktywnego wpływania na przeorientowanie, tam gdzie to stosowne i konieczne, agendy lizbońskiej przy jednoczesnym utrzymaniu równowagi pomiędzy wymiarem gospodarczym, społecznym i środowiskowym procesów z Lizbony i Goeteborga, aby stworzyć ambitną i zrównoważoną strategię rozwoju;

24. zobowiązuje swojego Przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji oraz rządom Państw Członkowskich.

[1] Dz.U. L 236 z 23.9.2003, str. 17.

[2] Dz.U. C 321 z 31.12.2003, str. 1.

[3] SOLVIT to oparta na zasadzie dobrowolności internetowa sieć rozwiązywania problemów, w której Państwa Członkowskie UE współpracują ze sobą na rzecz rozwiązywania, bez postępowania sądowego, problemów, powodowanych przez niewłaściwe stosowanie prawa dotyczącego rynku wewnętrznego przez władze publiczne. Centrum koordynacyjne SOLVIT istnieje w każdym Państwie Członkowskim UE. Centra SOLVIT mogą pomóc w rozpatrywaniu skarg zarówno obywateli, jak i firm. Wchodzą one w skład administracji krajowej i zobowiązane są dostarczać rzeczywistych rozwiązań problemów w ciągu dziesięciu tygodni.

--------------------------------------------------