Accept Refuse

EUR-Lex Access to European Union law

This document is an excerpt from the EUR-Lex website

Summaries of EU Legislation

Traktat z Maastricht o Unii Europejskiej

Go to the summaries’ table of contents

SURVEY: Tell us what you think about the summaries!

Traktat z Maastricht o Unii Europejskiej

 

STRESZCZENIE DOKUMENTU:

Traktat o Unii Europejskiej

JAKIE SĄ CELE TRAKTATU?

  • Maastricht to ambitny traktat. Na jego mocy utworzono Unię Europejską. Składa się ona z trzech odrębnych komponentów (tak zwanych filarów):
  • Wśród najważniejszych innowacji wprowadzonych traktatem można wymienić:

KLUCZOWE ZAGADNIENIA

Wspólnoty Europejskie (I filar)

W jego ramach zgrupowano tradycyjne działania, procedury robocze i decyzyjne trzech pierwotnych organizacji:

Wspólna polityka zagraniczna i bezpieczeństwa (II filar)

Jej celem jest:

  • ochrona wspólnych wartości, podstawowych interesów i niezależności UE;
  • wzmacnianie bezpieczeństwa UE i jej państw członkowskich;
  • zachowywanie pokoju i międzynarodowego bezpieczeństwa zgodnie z zasadami Organizacji Narodów Zjednoczonych;
  • propagowanie współpracy międzynarodowej;
  • rozwijanie i umacnianie demokracji oraz zasad państwa prawa, a także poszanowanie praw człowieka i podstawowych wolności.

Współpraca w dziedzinach wymiaru sprawiedliwości i spraw wewnętrznych (III filar)

Celem w ramach tego filaru jest zapewnienie społeczeństwu wysokiego poziomu bezpieczeństwa w drodze:

Unia gospodarcza i walutowa

Państwa UE:

Wspólna waluta (euro)

W traktacie:

  • przewidziano jej wprowadzenie w trzech etapach:
  • określono kryteria dotyczące inflacji, długu publicznego, stóp procentowych i kursów walutowych, które muszą zostać spełnione przez państwa przed przyjęciem euro;
  • przyznano Zjednoczonemu Królestwu możliwość skorzystania z klauzuli opt-out w odniesieniu do trzeciego etapu oraz uzależniono przystąpienie Danii do strefy euro od wyników referendum krajowego.

Nowe dziedziny polityki

Zakres działania UE rozszerzono o:

Protokół w sprawie polityki społecznej

  • Na jego mocy zakres odpowiedzialności UE zostaje poszerzony o:
    • wspieranie zatrudnienia;
    • poprawę warunków życia i pracy;
    • zapewnianie odpowiedniej ochrony socjalnej;
    • prowadzenie dialogu społecznego;
    • rozwijanie zasobów ludzkich w celu zapewnienia wysokiego i trwałego poziomu zatrudnienia;
    • integrowanie osób wykluczonych z rynku pracy.
  • Zjednoczone Królestwo wynegocjowało w odniesieniu do Protokołu w sprawie polityki społecznej klauzulę opt-out.

Obywatelstwo europejskie

Dzięki niemu każdy obywatel państwa UE ma prawo:

Zmiany instytucjonalne

Wśród nich można wymienić:

  • szersze uprawnienia ustawodawcze dla Parlamentu Europejskiego;
  • rozszerzenie stosowania głosowania większością przy przyjmowaniu aktów prawnych w Radzie;
  • utworzenie Komitetu Regionów;
  • stosowanie zasady pomocniczości, zgodnie z którą UE podejmuje działania jedynie wówczas, gdy ich podjęcie na szczeblu UE jest skuteczniejsze niż ich podjęcie na szczeblu krajowym.

OD KIEDY TRAKTAT MA ZASTOSOWANIE?

Traktat został podpisany w dniu 7 października 1992 r., natomiast w życie wszedł w dniu 1 listopada 1993 r.

KONTEKST

Traktat z Maastricht, zwany oficjalnie Traktatem o Unii Europejskiej, zapoczątkował „nowy etap w procesie tworzenia coraz ściślejszego związku między narodami Europy”, nadając dotychczas funkcjonującym wspólnotom wymiaru politycznego.

GŁÓWNY DOKUMENT

Traktat o Unii Europejskiej (Dz.U. C 191 z 29.7.1992, s. 1–112)

Ostatnia aktualizacja: 21.03.2018

Top