EUR-Lex Access to European Union law

Back to EUR-Lex homepage

This document is an excerpt from the EUR-Lex website

Bezpieczeństwo drogowe: prawa jazdy

Bezpieczeństwo drogowe: prawa jazdy

 

STRESZCZENIE DOKUMENTU:

Dyrektywa 2006/126/WE w sprawie praw jazdy

JAKIE SĄ CELE DYREKTYWY?

KLUCZOWE ZAGADNIENIA

Dyrektywa:

  • ogranicza możliwości dokonywania fałszerstw: w nowych prawach jazdy stosowane są mikroczipy zawierające informacje wydrukowane na karcie. Wprowadza okres ważności dla praw jazdy pozwalających na prowadzenie samochodów osobowych i motocykli wynoszący 10–15 lat, co umożliwia regularną aktualizację środków ochrony i informacji o posiadaczu. Ustanawia nową elektroniczną sieć ułatwiającą komunikację między organami krajowymi prowadzoną w celu kontroli praw jazdy;
  • pomaga poprawić bezpieczeństwo drogowe: wprowadza nową kategorię prawa jazdy na motorowery i obowiązek przeprowadzania uprzedniego egzaminu teoretycznego oraz stopniowy dostęp do cięższych motocykli. Szczegółowo określa wymogi dotyczące egzaminowania. Kierowcy zawodowi muszą przechodzić badania lekarskie co pięć lat. Ustanawia wymagania dotyczące kwalifikacji i szkoleń egzaminatorów przeprowadzających egzaminy na prawo jazdy.

Wzajemne uznawanie praw jazdy

Prawa jazdy wydawane przez państwa UE muszą być wzajemnie uznawane. Poniżej wymienione są kategorie praw jazdy:

  • kategoria AM – pojazdy dwu- lub trzykołowe, których konstrukcja ogranicza prędkość jazdy do 45 km/h, oraz lekkie pojazdy czterokołowe;
  • kategoria A1 – lekkie motocykle o pojemności skokowej silnika nieprzekraczającej 125 cm3 i mocy nieprzekraczającej 11 kW;
  • kategoria A2 – motocykle o mocy nieprzekraczającej 35 kW;
  • kategoria A – ciężkie motocykle bez ograniczeń mocy;
  • kategoria B – pojazdy osobowe o masie do 3 500 kg i przeznaczone do przewozu nie więcej niż ośmiu pasażerów;
  • kategoria BE – pojazdy kategorii B ciągnące ciężkie przyczepy o masie do 3 500 kg;
  • kategoria B1 (fakultatywnie) – pojazdy czterokołowe;
  • kategoria C1 – pojazdy ciężarowe o masie między 3 500 kg a 7 500 kg i przeznaczone do przewozu nie więcej niż ośmiu pasażerów;
  • kategoria C1E – pojazdy kategorii C1 lub B ciągnące ciężkie przyczepy o masie powstałego zespołu do 12 000 kg;
  • kategoria C – pojazdy ciężarowe o masie ponad 3 500 kg i przeznaczone do przewozu nie więcej niż ośmiu pasażerów;
  • kategoria CE – pojazdy kategorii C ciągnące ciężkie przyczepy;
  • kategoria D1 – pojazdy osobowe konstrukcyjnie przeznaczone do przewozu nie więcej niż 16 pasażerów i o maksymalnej długości do 8 m;
  • kategoria D1E – pojazdy kategorii D1 ciągnące ciężkie przyczepy;
  • kategoria D – pojazdy osobowe przeznaczone do przewozu ponad ośmiu pasażerów;
  • kategoria DE – pojazdy kategorii D ciągnące ciężkie przyczepy;
  • lekkie przyczepy o masie do 750 kg mogą być ciągnięte przez pojazdy kategorii B, C1, C, D1 i D.

Tabelę równoważności powyższych kategorii z kategoriami ustalonymi dla praw jazdy wydanych w państwach UE przed wejściem w życie niniejszej dyrektywy zawarto w decyzji (UE) 2016/1945.

Warunki wydawania praw jazdy

  • W prawie jazdy muszą być wymienione warunki, na podstawie których kierowca jest uprawniony do kierowania pojazdem. Jeżeli dopuszcza się kierowanie pojazdami tylko pewnych typów lub pojazdami specjalnie przystosowanymi, fakt taki musi być odnotowany w prawie jazdy za pomocą kodu.
  • Wydawanie praw jazdy podlega również następującym warunkom:
    • prawa jazdy kategorii C1, C, D1 i D wydaje się tylko kierowcom już uprawnionym do kierowania pojazdami zgodnie z kategorią B;
    • prawa jazdy kategorii BE, C1E, CE, D1E i DE wydaje się tylko kierowcom już uprawnionym do kierowania pojazdami zgodnie z, odpowiednio, kategoriami B, C1, C, D1 i D.
  • Dolna granica wieku uzyskania prawa jazdy wynosi:
    • 16 lat dla kategorii AM, A1 (lekkie motocykle) i B1 (pojazdy silnikowe trzy- i czterokołowe);
    • 18 lat dla kategorii A2, B, BE i C1;
    • 21 lat dla kategorii C, CE, D1 i D1E;
    • 24 lata dla kategorii D i DE.
  • Państwa UE mogą podwyższyć lub obniżyć dolną granicę wieku, w określonym zakresie, dla niektórych kategorii.
  • Państwa UE muszą zapewnić, że osoby ubiegające się o prawo jazdy posiadają odpowiednią wiedzę i umiejętności, a ich zachowanie świadczy o umiejętności prowadzenia pojazdu silnikowego. Egzaminy wprowadzone w tym celu muszą składać się z:
    • egzaminu teoretycznego,
    • egzaminu umiejętności i zachowania.

Egzaminatorzy przeprowadzający egzaminy na prawo jazdy

  • Takie osoby muszą dysponować minimalnym zakresem wiedzy umożliwiającym przeprowadzenie egzaminu umiejętności i zachowania.
  • Podlegają one systemowi zapewniania jakości oraz regularnym szkoleniom okresowym.

Zmiany spowodowane pandemią COVID-19

  • Ze względu na trudności w przedłużaniu ważności praw jazdy wskutek nadzwyczajnych okoliczności spowodowanych pandemią COVID-19, które w niektórych państwach UE rozpoczęły się przed 1 lutego 2020 r., rozporządzenie (UE) 2020/698 przedłuża ważność niektórych praw jazdy na okres siedmiu miesięcy od daty jej wygaśnięcia, aby zapewnić ciągłość mobilności drogowej.
  • Jeżeli państwo UE uzna, że przedłużanie ważności praw jazdy może pozostać niewykonalne po 31 sierpnia 2020 r. ze względu na wprowadzone przez siebie środki związane z COVID-19, musi przedłożyć Komisji, do 1 sierpnia 2020 r., uzasadniony wniosek o zezwolenie na przedłużenie tych okresów.

OD KIEDY DYREKTYWA MA ZASTOSOWANIE?

Dyrektywa ma zastosowanie od 19 stycznia 2007 r., przy czym do porządku krajowego państw UE miała zostać włączona do 19 stycznia 2011 r. Państwa UE stosują przepisy przyjęte na podstawie dyrektywy od 19 stycznia 2013 r.

KONTEKST

Więcej informacji:

GŁÓWNY DOKUMENT

Dyrektywa 2006/126/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia 2006 r. w sprawie praw jazdy (przekształcenie) (Dz.U. L 403 z 30.12.2006, s. 18–60)

Kolejne zmiany dyrektywy 2006/126/WE zostały włączone do tekstu podstawowego. Tekst skonsolidowany ma jedynie wartość dokumentacyjną.

DOKUMENTY POWIĄZANE

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2020/698 z dnia 25 maja 2020 r. ustanawiające szczególne środki tymczasowe w związku z epidemią COVID-19 dotyczące odnawiania lub przedłużania ważności niektórych certyfikatów i świadectw, licencji i zezwoleń oraz przesunięcia niektórych okresowych kontroli i okresowych szkoleń w niektórych obszarach prawodawstwa dotyczącego transportu (Dz.U. L 165 z 27.5.2020, s. 10–24)

Decyzja Komisji (UE) 2016/1945 z dnia 14 października 2016 r. w sprawie równoważności kategorii praw jazdy (Dz.U. L 302 z 9.11.2016, s. 62–162)

Rozporządzenie Komisji (UE) nr 575/2014 z dnia 27 maja 2014 r. zmieniające rozporządzenie Komisji (UE) nr 383/2012 określające wymagania techniczne wobec praw jazdy zawierających elektroniczny nośnik informacji (mikroprocesor) (Dz.U. L 159 z 28.5.2014, s. 47–49)

Rozporządzenie Komisji (UE) nr 383/2012 z dnia 4 maja 2012 r. określające wymagania techniczne wobec praw jazdy zawierających elektroniczny nośnik informacji (mikroprocesor) (Dz.U. L 120 z 5.5.2012, s. 1–11)

Zobacz tekst skonsolidowany.

Ostatnia aktualizacja: 22.09.2020

Top