KOMISJA EUROPEJSKA

Bruksela, dnia 13.4.2022

COM(2022) 174 final

2022/0115(COD)

Wniosek

ROZPORZĄDZENIE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY

w sprawie ochrony oznaczeń geograficznych w odniesieniu do produktów rzemieślniczych i przemysłowych, zmieniające rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/1001 i (UE) 2019/1753 oraz decyzję Rady (UE) 2019/1754

(Tekst mający znaczenie dla EOG)

{SEC(2022) 193 final} - {SWD(2022) 114 final} - {SWD(2022) 115 final} - {SWD(2022) 116 final}

UZASADNIENIE

1.KONTEKST WNIOSKU

•Przyczyny i cele wniosku

Prawo Unii chroni oznaczenia geograficzne (OG) dotyczące produktów rolnych i środków spożywczych, win i napojów spirytusowych. Obecnie nie istnieje jednak ogólnounijny mechanizm ochrony nazw produktów takich jak szkło Murano, sztućce Solingen, tweed Donegal, koronka Halas czy biżuteria jablonecka. Podczas gdy ponad połowa państw członkowskich ustanowiła systemy indywidualnej krajowej (sui generis) ochrony produktów rzemieślniczych i przemysłowych o różnych cechach, pozostałe państwa do ochrony swoich wartości niematerialnych i prawnych stosują wyłącznie znaki towarowe lub przepisy o nieuczciwej konkurencji. Ponadto w ramach rynku wewnętrznego nie istnieje transgraniczny system wzajemnego uznawania krajowych systemów ochrony. Na poziomie unijnym producenci mogą rejestrować indywidualne znaki towarowe, wspólne znaki towarowe oraz certyfikujące znaki towarowe. Korzystanie z ochrony znaków towarowych nie umożliwia jednak producentom produktów przemysłowych i rękodzielniczych poświadczania na poziomie unijnym związku między jakością a pochodzeniem geograficznym, sygnalizującego cechy przypisywane szczególnym umiejętnościom i tradycjom lokalnym.

Ze względu na brak pewności prawa wynikający z rozdrobnienia producenci stoją w obliczu wyzwań dotyczących ochrony produktów rzemieślniczych i przemysłowych związanych z obszarami geograficznymi. Mają oni mniejszą motywację do inwestowania w takie produkty, do współpracy w celu tworzenia rynków niszowych oraz do zachowywania unikalnych lokalnych umiejętności i tradycji. W szczególności drobni producenci (małe i średnie przedsiębiorstwa oraz mikroprzedsiębiorstwa) mogą tracić możliwości rynkowe.

Wniosek ma zatem na celu ustanowienie bezpośredniej ochrony oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych na szczeblu Unii. Ma on na celu poprawę pozycji producentów w zakresie ochrony produktów rzemieślniczych i przemysłowych w całej Unii przed podrabianiem oraz zachęcenie ich do inwestowania w te produkty. Wniosek ma również na celu poprawę rozpoznawalności autentycznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych na rynkach z korzyścią dla konsumentów. Regiony, w których działają producenci, powinny odnosić korzyści z ochrony typowych produktów i mieć możliwość rozwijania potencjału turystycznego, utrzymywania i przyciągania wykwalifikowanej siły roboczej oraz ochrony swojego dziedzictwa kulturowego. Wniosek opiera się na dedykowanej ochronie oznaczeń geograficznych, wymagającej współpracy producentów oraz organów publicznych przy opracowywaniu specyfikacji produktów. Podejście to ma pomóc w szczególności mikroprzedsiębiorstwom oraz małym lub średnim przedsiębiorstwom (MMŚP), którym brakuje środków na opracowanie specyfikacji nowych produktów.

Wniosek ma na celu zapewnienie producentom możliwości pełnego korzystania z międzynarodowych ram rejestracji i ochrony oznaczeń geograficznych („system lizboński”). W listopadzie 2019 r. UE przystąpiła do Aktu genewskiego Porozumienia lizbońskiego w sprawie nazw pochodzenia i oznaczeń geograficznych – traktatu zarządzanego przez Światową Organizację Własności Intelektualnej (WIPO). Unijni producenci produktów rzemieślniczych i przemysłowych nie mogą obecnie ubiegać się o ochronę na mocy aktu genewskiego, a UE musi odrzucać wnioski o taką ochronę od stron aktu genewskiego. Podobnie producenci unijni nie mogą korzystać z ochrony zapewnianej przez unijne umowy handlowe, które obecnie obejmują jedynie produkty rolne objęte oznaczeniem geograficznym. Przedmiotowy wniosek ma na celu wypełnienie tej luki.

•Spójność z przepisami obowiązującymi w tej dziedzinie polityki

Wniosek stanowi uzupełnienie istniejącego unijnego systemu ochrony oznaczeń geograficznych w dziedzinie rolnictwa. Biorąc pod uwagę zróżnicowany charakter produktów rzemieślniczych i przemysłowych, we wniosku zastosowano podobne podejście do warunków kwalifikowalności i ochrony oznaczeń geograficznych jak w odniesieniu do produktów rolnych i środków spożywczych, win i napojów spirytusowych określono w:

–rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1151/2012 w sprawie systemów jakości produktów rolnych i środków spożywczych,

–rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/787 w sprawie definicji, opisu, prezentacji i etykietowania napojów spirytusowych

–i rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego (UE) nr 1308/2013 ustanawiającym wspólną organizację rynków produktów rolnych.

We wniosku zastosowano podobne podejście jak w przypadku trwającej reformy obecnego systemu oznaczeń geograficznych. W ramach reformy pierwsze rozporządzenie wymienione powyżej zostanie uchylone, a do dwóch pozostałych wprowadzone zostaną zmiany.

Wniosek wprowadza zmiany w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/1001 w sprawie znaku towarowego Unii Europejskiej w odniesieniu do przepisów regulujących ewentualne konflikty między oznaczeniami geograficznymi a znakami towarowymi, a także dodatkowych zadań przewidzianych dla Urzędu Unii Europejskiej ds. Własności Intelektualnej („EUIPO” lub „Urząd”).

Wniosek jest również zgodny z dyrektywą 2004/48/WE Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie egzekwowania praw własności intelektualnej, która na mocy jej art. 2 ust. 1 ma zastosowanie do wszystkich praw własności intelektualnej chronionych na mocy prawa Unii oraz prawa krajowego państw członkowskich.

We wniosku ustanawia się powiązanie systemu ochrony oznaczeń geograficznych UE w odniesieniu do produktów rzemieślniczych i przemysłowych z systemem lizbońskim. Odbywa się to w drodze wniosku w sprawie zmiany decyzji Rady (UE) 2019/1754 w sprawie przystąpienia Unii Europejskiej do Aktu genewskiego Porozumienia lizbońskiego w sprawie nazw pochodzenia i oznaczeń geograficznych.

•Spójność z innymi politykami Unii

2.PODSTAWA PRAWNA, POMOCNICZOŚĆ I PROPORCJONALNOŚĆ

•Podstawa prawna

Podstawą wniosku jest art. 118 ust. 1 dotyczący własności intelektualnej oraz art. 207 ust. 2 TFUE dotyczący wspólnej polityki handlowej. Ma on na celu stworzenie jednolitego europejskiego prawa własności intelektualnej dla produktów rzemieślniczych i przemysłowych, aby zapewnić taką samą ochronę w całej Unii, oraz utworzenie scentralizowanych na poziomie Unii systemów zezwoleń, koordynacji i nadzoru. Ponadto wniosek ma na celu ustanowienie powiązania między unijnym systemem ochrony produktów rzemieślniczych i przemysłowych a systemem lizbońskim, co nada skuteczność umowie międzynarodowej zarządzanej przez WIPO.

•Pomocniczość (w przypadku kompetencji niewyłącznych)

•Proporcjonalność

•Wybór instrumentu

Ponadto, biorąc pod uwagę fakt, że chronione znaki towarowe mogą stawać się nazwami rodzajowymi i być unieważniane, istnieje ryzyko, że reforma przepisów dotyczących znaków towarowych nie spełni międzynarodowych wymogów określonych w akcie genewskim. Z kolei modyfikacja tych cech znaków towarowych w celu ochrony oznaczeń geograficznych wpłynęłaby negatywnie na ogólną spójność systemu znaków towarowych. Istniałyby ponadto dwa różne systemy ochrony: jeden dla oznaczeń geograficznych w dziedzinie rolnictwa (ochrona indywidualna) i drugi (oparty na znaku towarowym) dla rzemieślniczych i przemysłowych oznaczeń geograficznych. Mogłoby to powodować zamieszanie i okazać się niespójne na szczeblu międzynarodowym, zwłaszcza biorąc pod uwagę tradycyjną rolę UE we wspieraniu oznaczeń geograficznych w ramach WIPO oraz jej stanowisko w sprawie oznaczeń geograficznych w kontekście dwustronnych negocjacji handlowych z państwami trzecimi.

3.WYNIKI OCEN EX POST, KONSULTACJI Z ZAINTERESOWANYMI STRONAMI I OCEN SKUTKÓW

•Oceny ex post/oceny adekwatności obowiązującego prawodawstwa

Do tej pory żadne przepisy Unii Europejskiej nie koncentrowały się na ochronie oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych. Przedmiotowy wniosek jest jednak związany z trwającą reformą systemu oznaczeń geograficznych produktów rolnych i opiera się na wynikach sprawozdania oceniającego unijne systemy ochrony oznaczeń geograficznych produktów rolnych. Jego celem jest również osiągnięcie jak największej synergii z trwającą reformą istniejących systemów oznaczeń geograficznych, w ramach której poszukuje się możliwości wzmocnienia, unowocześnienia, uproszczenia i lepszego egzekwowania praw do oznaczeń geograficznych w odniesieniu do produktów rolnych, środków spożywczych, win i napojów spirytusowych.

•Konsultacje z zainteresowanymi stronami

–Komisja wdrożyła szeroko zakrojoną strategię konsultacji, w ramach której zebrano opinie wszystkich zainteresowanych stron. Konsultacje rozpoczęto w 2013 r. i zintensyfikowano w latach 2020 i 2021.

–Z geograficznego punktu widzenia strategia konsultacji obejmowała UE-28, a po brexicie – UE-27.

W ramach procesu przeprowadzono szereg szeroko zakrojonych i ukierunkowanych konsultacji, w szczególności:

·Konsultacje publiczne: w ramach badania zewnętrznego z 2013 r. przeprowadzono ankietę dotyczącą potrzeb i oczekiwań zainteresowanych stron w zakresie ewentualnej ochrony prawnej na poziomie Unii oznaczeń autentycznych produktów związanych z obszarami geograficznymi. Wyniki konsultacji publicznych zorganizowanych w 2014 r.  przedstawiono podczas publicznej konferencji 19 stycznia 2015 r. oraz opublikowano  w czerwcu 2015 r. Podczas konsultacji dotyczących planu działania (30 listopada 2020 r. – 18 stycznia 2021 r.) zainteresowane strony przekazały informacje zwrotne na temat planu Komisji dotyczącego oceny skutków ogólnounijnej inicjatywy w zakresie oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych. Konsultacje publiczne na temat „ogólnounijnej ochrony oznaczeń geograficznych produktów nierolnych” trwały 12 tygodni – od 29 kwietnia 2021 r. do 22 lipca 2021 r.

·Wywiady bezpośrednie: w ramach badania na temat zasad kontroli i egzekwowania oznaczeń geograficznych produktów nierolnych przeprowadzono bezpośrednie wywiady z wybranymi zainteresowanymi stronami.

·Warsztaty: w październiku 2016 r. zorganizowano warsztaty na temat „ wkładu produktów nierolnych związanych z obszarami geograficznymi w regionalny rozwój gospodarczy sprzyjający włączeniu społecznemu ” w ramach Europejskiego Tygodnia Regionów i Miast w 2016 r. 18 listopada 2019 r. podczas warsztatów zaprezentowano i omówiono wyniki „Badania na temat ekonomicznych aspektów ochrony oznaczeń geograficznych produktów nierolnych na szczeblu UE”. 13 lipca 2021 r. podczas warsztatów przedstawiono i omówiono również wstępne wyniki „Badania na temat zasad kontroli i egzekwowania ochrony oznaczeń geograficznych (OG) produktów nierolnych w UE”. 

·Ukierunkowane spotkania z przedstawicielami państw członkowskich („grupa ekspertów GIPP”): w kwietniu 2021 r. i styczniu 2022 r., po których przeprowadzono ukierunkowane pisemne konsultacje z urzędami własności intelektualnej państw członkowskich w czerwcu 2021 r. na podstawie dwóch ukierunkowanych kwestionariuszy.

Ogólnie rzecz biorąc, z odpowiedzi wynika, że producenci produktów rzemieślniczych i przemysłowych objętych oznaczeniami geograficznymi, Parlament Europejski, Europejski Komitet Regionów, Europejski Komitet Ekonomiczno-Społeczny, dziewięć państw członkowskich oraz środowisko akademickie zdecydowanie popierają ustanowienie dedykowanego systemu oznaczeń geograficznych. Odpowiedzi te stanowią podstawę wniosku Komisji w przedłożonej formie. Cztery państwa członkowskie preferują wariant podstawowy polegający na utrzymaniu status quo i uważają, że ochrona znaków towarowych jest wystarczająca. W ocenie skutków zwrócono jednak uwagę zarówno na niedociągnięcia istniejących alternatywnych rozwiązań w zakresie ochrony znaków towarowych, które w niewystarczającym stopniu chronią nazwy produktów rzemieślniczych i przemysłowych, jak i na problemy związane z przyjęciem strategii reformy znaków towarowych, w tym brak spójności z dedykowanym systemem oznaczeń geograficznych produktów rolnych.

Jeśli chodzi o bardziej szczegółowe informacje zwrotne otrzymane w ramach konsultacji publicznych w 2021 r., zdaniem większości respondentów najbardziej preferowanym wariantem strategicznym (ocenionym na 5) jest dedykowany system ustanawiający unijny tytuł prawny do ochrony oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych. Najmniej preferowanym wariantem strategicznym (ocenionym na 1) w opinii większości respondentów jest scenariusz wyjściowy zakładający niepodejmowanie żadnych działań na szczeblu Unii. Ponad 80 % respondentów, którzy wypowiedzieli się na temat tego wariantu, jest zdecydowanie przeciwnych utrzymaniu obecnej sytuacji.

•Gromadzenie i wykorzystanie wiedzy eksperckiej

Komisja korzystała z dwóch głównych źródeł zewnętrznej wiedzy eksperckiej:

1.badań przygotowanych przez wykonawców zewnętrznych na zlecenie, tj:

· badania na temat ochrony oznaczeń geograficznych produktów nierolnych na rynku wewnętrznym (Insight Consulting/REDD/OriGIn, 2013 r.)

· badania na temat ekonomicznych aspektów ochrony oznaczeń geograficznych produktów nierolnych na szczeblu UE (VVA/ECORYS/ConPolicy, 2019 r.)

· badania na temat zasad kontroli i egzekwowania ochrony oznaczeń geograficznych produktów nierolnych w UE (VVA/AND International, 2021 r.)

2.współpracy technicznej z EUIPO skupiającej się na różnych modelach procesów mających na celu umożliwienie rzetelnej oceny podwariantów dotyczących jednostki UE odpowiedzialnej za rejestrację rzemieślniczych i przemysłowych oznaczeń geograficznych oraz rozpatrywanie wniosków międzynarodowych przewidzianych w akcie genewskim porozumienia lizbońskiego, a także dotyczących roli organów krajowych w procedurze rejestracji. Wyniki tej współpracy, oparte na wkładzie EUIPO, przedstawiono w załączniku 9 do oceny skutków

•Ocena skutków

W ocenie skutków zbadano następujące warianty strategiczne:

·Wariant strategiczny nr 1 – Rozszerzenie systemu ochrony oznaczeń geograficznych produktów rolnych na oznaczenia geograficzne produktów rzemieślniczych i przemysłowych: w ramach tego wariantu system ochrony oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych zostałby włączony do istniejących systemów ochrony oznaczeń geograficznych obejmujących produkty rolne i środki spożywcze. W ramach trwającej reformy systemu oznaczeń geograficznych produktów rolnych państwa członkowskie powinny nadal stosować wstępną procedurę sprawdzającą na szczeblu krajowym. Na szczeblu unijnym we wniosku w sprawie zmiany systemu oznaczeń geograficznych produktów rolnych należy przyznać Komisji uprawnienia do zlecania agencji (najprawdopodobniej EUIPO) rozpatrywania wniosków i sprzeciwów. Zgodnie z tym wariantem w ramach bieżącego wniosku w sprawie przeglądu w sektorze rolno-spożywczym zharmonizowano by obecny system monitorowania i egzekwowania oraz rozszerzono by go na rzemieślnicze i przemysłowe oznaczenia geograficzne.

·Wariant strategiczny nr 2 – odrębne rozporządzenie UE ustanawiające dedykowaną ochronę oznaczeń geograficznych: wariant ten polegałby na przyjęciu rozporządzenia UE w celu utworzenia dedykowanego systemu ochrony oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych. Opierałby się on na istniejącym systemie oznaczeń geograficznych produktów rolnych, ale zapewniłby większe dostosowanie tego systemu do produktów rzemieślniczych i przemysłowych. Rzemieślnicze i przemysłowe oznaczenia geograficzne podlegałyby ochronie w formie unijnego tytułu prawnego we wszystkich państwach członkowskich. W ramach tego wariantu strategicznego nr 2 możliwe byłyby następujące podwarianty:

–2,1. Związek z terytorium:

–2.1.A. Chronione nazwy pochodzenia (ChNP): w przypadku ochrony ChNP jakość lub właściwości produktu są w głównej lub wyłącznej mierze powiązane ze szczególnym środowiskiem geograficznym miejsca pochodzenia; wszystkie etapy produkcji, przetwarzania lub przygotowywania muszą odbywać się na określonym obszarze geograficznym.

–2.1.B. Chronione oznaczenia geograficzne (ChOG): w przypadku ochrony ChOG określona jakość, renoma lub inna cecha charakterystyczna produktu w główniej mierze wynika z jego pochodzenia geograficznego; przynajmniej jeden spośród etapów produkcji, przetwarzania lub przygotowywania odbywa się na określonym obszarze geograficznym.

–2,2. Zaangażowanie organów krajowych w procedurę rejestracji:

–2.2.A. System dwuetapowy: pierwszy etap odbywałby się na poziomie państw członkowskich, których władze krajowe lub lokalne jako pierwsze sprawdzałyby uzgodnione przez lokalnych producentów specyfikacje produktów i wnioski o nadanie oznaczenia geograficznego. Drugi etap odbywałby się na szczeblu Unii, gdzie decyzję o rejestracji podejmowałaby jednostka UE bez żadnych opłat.

–2.2.B. System jednoetapowy: organy krajowe nie uczestniczyłyby w sprawdzaniu i rejestracji, a lokalni producenci zwracaliby się bezpośrednio do UE w celu zarejestrowania swoich oznaczeń geograficznych.

–2.3. Unijny organ odpowiedzialny za rejestrację na szczeblu unijnym i międzynarodowym:

–2.3.A. Etapem rejestracji na szczeblu unijnym zajmowałaby się Komisja, a także pełniłaby rolę właściwego organu w rozumieniu aktu genewskiego porozumienia lizbońskiego, którym administruje WIPO.

–2.3.B. Etapem rejestracji na szczeblu unijnym zajmowałaby się wyspecjalizowana agencja ds. własności intelektualnej, EUIPO, a także pełniłaby rolę właściwego organu w rozumieniu aktu genewskiego.

–2.4. Kontrola i egzekwowanie przepisów:

–2.4.A. Powielenie modelu kontroli i egzekwowania przepisów stosowanego w systemach oznaczeń geograficznych produktów rolnych

–2.4.B. Usprawnienie kontroli dzięki rzetelnemu modelowi egzekwowania przepisów: podwariant ten wiązałby się z wprowadzeniem samopoświadczania; przeprowadzaniem kontroli wyrywkowych przez organy krajowe (lub upoważnione jednostki certyfikujące) w połączeniu z systemem grzywien o odstraszającym skutku; uproszczeniem obowiązków sprawozdawczych organów krajowych; oraz wprowadzeniem systemu egzekwowania przepisów w ramach poddawanego obecnie przeglądowi systemu oznaczeń geograficznych produktów rolnych, wraz z systemem ostrzeżeń o nazwach domen w celu zwalczania nadużyć związanych z oznaczeniami geograficznymi w internecie.

–2.5 Współistnienie unijnych i krajowych tytułów prawnych i systemów:

–2.5.A. Rzemieślnicze i przemysłowe oznaczenia geograficzne podlegałby ochronie na mocy unijnego tytułu prawnego, który zastąpiłby obowiązujące krajowe systemy oznaczeń geograficznych i krajowe tytuły prawne do oznaczeń geograficznych.

–2.5.B. Wprowadzenie unijnego tytułu prawnego do oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych przy jednoczesnym utrzymaniu równoległego systemu obsługi krajowych wniosków o nadanie oznaczenia geograficznego.

·Wariant strategiczny nr 3 – Reforma znaku towarowego: wariant ten polegałby na przeprowadzeniu reformy systemu unijnego znaku towarowego, w szczególności rozporządzenia w sprawie znaku towarowego Unii Europejskiej, tak aby producenci produktów rzemieślniczych i przemysłowych mogli wnosić o zarejestrowanie na szczeblu unijnym nazwy gwarantującej określoną jakość produktu związaną z regionem geograficznym. Wariant ten mógłby opierać się zarówno na reformie unijnego znaku wspólnego, jak i unijnego znaku certyfikującego. Jeśli chodzi o certyfikację unijną, wymagałoby to zniesienia obowiązującego zakazu certyfikowania pochodzenia geograficznego. W odniesieniu do unijnego znaku wspólnego wymagałoby to wprowadzenia możliwości certyfikacji „związku między jakością a pochodzeniem geograficznym”. Co więcej, należałoby dostosować do zakresu ochrony wynikającego z aktu genewskiego zarówno unijny znak wspólny, jak i unijny znak certyfikujący.

Do wariantów określonych i odrzuconych na wczesnym etapie należały również:

·Scenariusz bazowy – brak zmian: utrzymanie rozdrobnionych ram prawnych w Unii oraz brak uznanej ochrony produktów rzemieślniczych i przemysłowych objętych oznaczeniem geograficznym na szczeblu międzynarodowym.

·Zalecenie: wariant ten polegałby na przyjęciu zalecenia na szczeblu unijnym zachęcającego państwa członkowskie do ustanowienia krajowych systemów ochrony mających na celu poświadczenie związku między określonymi właściwościami produktu a pochodzeniem produktów rzemieślniczych i przemysłowych.

·Zbliżenie przepisów krajowych: wariant ten polegałby na przyjęciu dyrektywy UE celem zbliżenia przepisów krajowych dotyczących ochrony oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych. W drodze dyrektywy UE wprowadziłaby obowiązek osiągnięcia określonych celów w zakresie ochrony oznaczeń geograficznych, na przykład w odniesieniu do okresu i zakresu ochrony, związku z obszarem i aspektów proceduralnych. Producenci mogliby uzyskać krajowe tytuły prawne do oznaczeń geograficznych zarejestrowane na szczeblu krajowym. Nie utworzono by unijnego tytułu prawnego do oznaczeń geograficznych.

Preferowanym wariantem strategicznym jest wariant 2: odrębne rozporządzenie UE. Powszechnie preferowany pakiet wariantów to połączenie podwariantów 2.1.B. (chronione oznaczenia geograficzne (ChOG)), 2.2.A (system dwuetapowy), 2.3.B (odpowiedzialność EUIPO za rejestrację na szczeblach unijnym i międzynarodowym), 2.4.B (usprawnienie kontroli dzięki rzetelnemu modelowi egzekwowania przepisów) i 2.5.A (zastąpienie unijnymi systemami krajowych systemów i tytułów prawnych do oznaczeń geograficznych). 

Porównując warianty 1, 2 i 3, należy zauważyć, że wszystkie one przewidują utworzenie jednego punktu rejestracji na szczeblu unijnym oraz wprowadzenie jednolitej ochrony, która umożliwi producentom ochronę ich produktów oraz sygnalizowanie ich jakości wynikającej z pochodzenia geograficznego na rynku wewnętrznym.

Wariant strategiczny 1 (WS1) i wariant strategiczny 2 (WS2), w ramach których przewiduje się opracowanie specyfikacji produktów, zajęłyby jednak szczególnie wysoką pozycję, jeśli chodzi o pomoc rzemieślnikom i producentom we wspólnej pracy na rynkach niszowych, nawiązywanie współpracy oraz wspieranie i ochronę wywodzącej się z tradycji wiedzy specjalistycznej, na szczeblu unijnym oraz z poszanowaniem unijnych reguł konkurencji. Co więcej, warianty te przynoszą korzyści nie tylko producentom, ale także powiązanym sektorom, takim jak turystyka, ze względu na to, że oznaczenia geograficzne zwiększają rozpoznawalność produktu i regionu. Jako że sektor turystyki szczególnie silnie ucierpiał na skutek pandemii COVID-19, WS1 i WS2 mogą okazać się ważnym krokiem w kierunku ponownego skierowania tych regionów, często słabo rozwiniętych, na drogę ku ożywieniu gospodarczemu oraz przyczynić się do poprawy atrakcyjności regionów UE z punktu widzenia turystyki. WS1 i WS2 mogą zatem odegrać kluczową rolę w umożliwieniu ożywienia gospodarczego w najbardziej dotkniętych państwach UE.

Podczas gdy WS1 i WS2 są zgodne z aktem genewskim porozumienia lizbońskiego, WS3 plasuje się niżej również w odniesieniu do polityki w zakresie unijnych znaków towarowych. Co więcej, WS3 zajmuje także niską pozycję pod względem spójności z polityką UE w zakresie międzynarodowej ochrony oznaczeń geograficznych.

Jeśli chodzi o wpływ na konkurencję, istnieje małe prawdopodobieństwo, by inicjatywa miała negatywne skutki.

·Oznaczenia geograficzne potwierdzają jakość wynikającą z pochodzenia geograficznego. Co więcej, istnieje niewiele produktów rzemieślniczych i przemysłowych kwalifikujących się do objęcia oznaczeniem geograficznym (od 300 do 800 w Unii), przy czym istnieje wiele funkcjonalnych zamienników nieobjętych oznaczeniem geograficznym. Konkurujący ze sobą producenci mogą wejść na rynek i produkować zamienniki objęte oznaczeniem geograficznym, pod warunkiem że spełnią określone wymogi. Z tych względów jest bardzo mało prawdopodobne, że wniosek doprowadzi do powstania lub wzmocnienia władzy rynkowej.

·Rzemieślniczymi i przemysłowymi oznaczeniami geograficznymi obejmuje się produkty zaufania charakteryzujące się wysoką jakością. Wywodzą się z tradycji, niosą ze sobą informacje o pochodzeniu geograficznym i odpowiadają na konkretne potrzeby konsumentów, którzy przywiązują wagę to tego rodzaju cech (np. ręcznych technik wytwarzania). Nawet jeśli rywalizacja na rynku zostałaby osłabiona, gdyby produkt, który wcześniej nie był objęty oznaczeniem geograficznym, zostałby nim objęty, to efekt potwierdzenia jakości, jaki daje tytuł prawny do oznaczenia geograficznego produktów rzemieślniczych i przemysłowych, prawdopodobnie poskutkowałby wzrostem gotowości konsumentów do zapłaty. Wpływ na nadwyżkę konsumenta jest zatem mało prawdopodobny.

Jeśli chodzi o wpływ na innowacje, rzemieślnicze i przemysłowe oznaczenia geograficzne nie są osadzone w „głównym nurcie” innowacji w zakresie produktów lub procesów, takim jak patenty. W tym znaczeniu, zgodnie z Podręcznikiem Oslo dotyczącym innowacji, stanowią one innowacje marketingowe lub organizacyjne. Dedykowany system mógłby, w określonym zakresie, zachęcać do inwestycji w rzemiosło i wspierać dążenie do doskonałości w produkcji wyrobów niszowych. Co więcej, młodsi pracownicy mogliby pozostać w swoich regionach, zamiast przenosić się na obszary miejskie, biorąc pod uwagę, że system oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych umożliwiłby wyższe płace i tworzenie miejsc pracy.

Jeżeli chodzi o wpływ na środowisko, skala produkcji wynikająca z niewielkiej liczby produktów rzemieślniczych i przemysłowych objętych oznaczeniem geograficznym prawdopodobnie będzie minimalna lub ograniczona. Co więcej, produkty rzemieślnicze i przemysłowe objęte oznaczeniem geograficznych przyczyniają się do wytwarzania dóbr trwalszych niż tańsze, nieobjęte oznaczeniem geograficznym, wytwarzane masowo produkty alternatywne, a ponadto istnieje większe prawdopodobieństwo, że są one produkowane w Unii, gdzie normy środowiskowe są bardziej rygorystyczne. Konsumenci, którzy wybierają takie produkty zaufania, mają na ogół większą świadomość ekologiczną i dlatego oczekują, że producenci produktów rzemieślniczych i przemysłowych objętych oznaczeniem geograficznym również przyjmą taką postawę, aby w znaczący sposób wdrażać proekologiczne wartości. Z powyższych względów wpływ na środowisko – choćby był niewielki – prawdopodobnie będzie pozytywny.

Jeśli chodzi o koszty preferowanego wariantu, jednostka UE będzie musiała zarządzać systemem rejestracji oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych oraz zdobyć doświadczenie operacyjne i specjalistyczne umiejętności, których obecnie nie posiada w tej dziedzinie. Państwa członkowskie także będą musiały stworzyć odpowiednie ramy. Nawet jeżeli z dotychczasowych doświadczeń wynika, że w rolnictwie obciążenia te mogą być niewielkie, całkowicie prywatno-publiczny system kontroli i egzekwowania z definicji wiąże się z mniejszymi kosztami dla organów publicznych. Do zmniejszenia kosztów przyczynić się może również umożliwienie producentom samodzielnego zadeklarowania zgodności w późniejszym terminie, np. po przyznaniu tytułu prawnego do oznaczenia geograficznego.

Poniżej przedstawiono szacunkowe koszty w EUR w skali roku dotyczące jednego oznaczenia geograficznego:

* koszty jednorazowe

** koszty stałe

Źródło: Obliczenia własne na podstawie VVA & AND International (2021).

•Sprawność regulacyjna i uproszczenie

Ze względu na to, że wniosek posłuży przede wszystkim mikroprzedsiębiorstwom, małym lub średnim przedsiębiorstwom (MMŚP), opracowano go z uwzględnieniem szczególnych potrzeb MMŚP oraz wyzwań, z jakimi się mierzą. W związku z tym we wniosku przewidziano umiarkowane koszty rejestracji oznaczeń geograficznych. Państwa członkowskie będą uprawnione do pobierania opłat rejestracyjnych, ale ich wysokość musi być proporcjonalna. Poziom opłat należy ustalić, biorąc pod uwagę sytuację konkretnych przedsiębiorstw, takich jak MMŚP, co może się przejawiać np. obniżeniem wysokości opłat. Na szczeblu unijnym EUIPO nie będzie pobierać opłat za rejestrację oznaczeń geograficznych na drugim etapie procedury rejestracji, z wyjątkiem procedury „rejestracji bezpośredniej” przewidzianej w art. 15. Umożliwi to MMŚP dostęp do tego tytułu prawnego do własności intelektualnej przy umiarkowanych kosztach.

Z punktu widzenia MMŚP złożoność prawna jest największą przeszkodą dla ich działalności. We wniosku przewidziano zatem proste procedury rejestracji nowych oznaczeń geograficznych i zarządzania nimi, które nie wymagają udziału pełnomocników na żadnym etapie i utrzymują obciążenia administracyjne dla MMŚP na minimalnym poziomie.

•Prawa podstawowe

Wniosek przyczyni się do poprawy ochrony własności intelektualnej w Unii w przypadku produktów rzemieślniczych i przemysłowych powiązanych z obszarem geograficznym. Powinien zatem mieć pozytywny wpływ na prawo podstawowe do własności intelektualnej przewidziane w art. 17 ust. 2 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej („karta”). W niektórych przypadkach, zgodnie z obowiązkami międzynarodowymi wynikającymi z Aktu genewskiego Porozumienia lizbońskiego w sprawie nazw pochodzenia i oznaczeń geograficznych, należy zrównoważyć ochronę oznaczeń geograficznych z prawem do posługiwania się znakami towarowymi, w szczególności w odniesieniu do powszechnie znanych znaków towarowych (zob. art. 39 tego rozporządzenia) lub znaków towarowych zarejestrowanych uprzednio w dobrej wierze (zob. art. 42 tego rozporządzenia).

Co więcej, powinien on zwiększyć możliwości producentów produktów rzemieślniczych i przemysłowych w zakresie ochrony ich własności intelektualnej w Unii, w szczególności w kontekstach transgranicznych. Wniosek powinien zatem wywrzeć pozytywny wpływ również na prawo do środka prawnego zgodnie z art. 47 karty.

4.WPŁYW NA BUDŻET

Wniosek nie ma wpływu finansowego na budżet UE. EUIPO, który jest instytucją finansującą swoje działania w pełni samodzielnie, będzie zarządzać procesem rejestracji na szczeblach unijnym i międzynarodowym oraz finansować go ze swojego budżetu (włącznie z systemem informatycznym, utworzeniem unijnego rejestru oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych oraz zarządzeniem nim, unijnym systemem ostrzeżeń zapobiegającym nadużyciom związanym z wykorzystywaniem oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych w internecie itp.). Jeżeli chodzi o administrację krajową, 16 państw członkowskich (Belgia, Bułgaria, Chorwacja, Czechy, Estonia, Francja, Hiszpania, Łotwa, Niemcy, Polska, Portugalia, Rumunia, Słowacja, Słowenia, Węgry i Włochy), w których działają już krajowe systemy oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych, nie powinno ponieść żadnych dodatkowych kosztów administracyjnych. Pozostałe państwa członkowskie powinny przeznaczyć środki na wstępny proces weryfikacji. Wszystkie państwa członkowskie będą musiały przeznaczyć zasoby na egzekwowanie stosowania oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych.

W oparciu o analizy przeprowadzone przez zewnętrznych ekspertów (badania) koszty rejestracji na szczeblu krajowym szacuje się średnio na ok. 7 500 EUR w przeliczeniu na oznaczenie geograficzne. Koszty kontroli wyrywkowych, które poniosą państwa członkowskie, szacuje się na ok. 100 EUR w przeliczeniu na oznaczenie geograficzne. Z kolei koszty egzekwowania przepisów – na ok. 3 900 EUR.

5.ELEMENTY FAKULTATYWNE

•Plany wdrożenia i monitorowanie, ocena i sprawozdania

•Szczegółowe objaśnienia poszczególnych przepisów wniosku

Wniosek składa się z zestawu przepisów stworzonych w celu ustanowienia odrębnego, spójnego systemu oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych. Producenci są upoważnieni do ochrony swoich produktów objętych oznaczeniami geograficznymi na szczeblu unijnym, dzięki ustanowieniu jednolitego unijnego systemu oznaczeń geograficznych. Wniosek łączy ponadto nowy unijny system ochrony z systemem lizbońskim. Procedurami rejestracyjnymi przewidzianymi w nowym unijnym systemie ochrony na szczeblu unijnym zarządza EUIPO, a na szczeblu krajowym – organy publiczne państw członkowskich.

Wniosek obejmuje następujące przepisy:

Tytuł 1: Przepisy ogólne

W przepisach ogólnych określa się cele i zakres wniosku. Przepisy ogólne zawierają także wykaz definicji (art. 3). Przewiduje się w nich również zasady dotyczące ochrony danych osobowych przetwarzanych w ramach procedury rejestracji, zatwierdzenia zmian, cofnięcia rejestracji, sprzeciwu, przyznawania okresu przejściowego i kontroli.

Tytuł 2: Rejestracja oznaczeń geograficznych

Rozdział dotyczący rejestracji zawiera spójne przepisy dotyczące rejestracji, zarówno na poziomie krajowym, jak i unijnym, w tym dotyczące procedury sprzeciwu; zawiera definicję wnioskodawcy i listę wymogów dotyczących wnioskodawcy; przewiduje treść dokumentów aplikacyjnych oraz określa rolę rejestru. Ustanawia się w nim ochronę przejściową i środki przejściowe. W tytule tym przewiduje się także możliwość konsultacji z Komitetem Doradczym, w skład którego wchodzą eksperci wyznaczeni przez państwa członkowskie i Komisję. Jeśli pojawi się taka potrzeba, Komitet Doradczy, na wniosek Urzędu lub Komisji, rozpatruje określone wnioski o objęcie oznaczeniem geograficznym oraz wydaje opinie na temat problemów technicznych związanych ze stosowaniem tego rozporządzenia. W przypadku wniosków składanych w ramach procedury bezpośredniej, o której mowa w art. 15, należy konsultować się z Komitetem Doradczym. Tytuł 2 zawiera również przepisy dotyczące zmian w specyfikacji produktu oraz cofnięcia rejestracji już zarejestrowanych oznaczeń geograficznych, a także procedury odwoławczej. Ustanawia także system informacji i ostrzeżeń o nazwach domen oraz zawiera przepisy dotyczące opłat administracyjnych.

Tytuł 3: Ochrona oznaczeń geograficznych

W tytule 3 określa się poziom ochrony oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych. Tytuł 3 zawiera również przepisy dotyczące produktów objętych oznaczeniem geograficznym używanych jako części lub elementy wyrobów gotowych, a także wyjaśnienia dotyczące terminów rodzajowych, rejestracji homonimicznych oznaczeń geograficznych oraz związku ze znakami towarowymi. Przewiduje on przepisy dotyczące grup producentów. Określa związek z wykorzystaniem terminów chronionych w nazwach domen internetowych. Tytuł ten obejmuje przepisy dotyczące wykorzystywania unijnych symboli, określeń i skrótów na etykietach i w materiałach reklamowych danego produktu.

Tytuł 4: Kontrole i egzekwowanie przepisów

W tytule 4 ustanawia się przepisy dotyczące kontroli i egzekwowania, w tym zarówno weryfikacji, czy produkt objęty oznaczeniem geograficznym wyprodukowano zgodnie z odpowiednią specyfikacją produktu, jak i monitorowania stosowania oznaczeń geograficznych na rynku. Zarówno w odniesieniu do weryfikacji, jak i monitorowania, w tytule tym przewidziano dwie procedury dotyczące kontroli producentów. Mimo że państwa członkowskie są zobowiązane do wyznaczenia właściwego organu odpowiedzialnego za kontrole urzędowe mające na celu sprawdzenie zgodności z tym rozporządzeniem, mają one swobodę wprowadzenia procedury certyfikacji ze strony osoby trzeciej prowadzonej przez właściwe organy lub delegowane jednostki certyfikujące produkty lub procedury opartej na oświadczeniu własnym producenta. Poza kontrolami producentów w tytule tym określono również zasady, którymi powinny kierować się państwa członkowskie, aby zapobiegać wszelkim innym przypadkom niewłaściwego korzystania z oznaczeń geograficznych na ich terytorium lub je powstrzymywać. Co więcej, ma on na celu zapobieganie niewłaściwemu wykorzystaniu oznaczeń geograficznych na platformach internetowych 2  zgodnie z rozporządzeniem (UE) nr xxxx/2022. W tytule tym reguluje się również kwestię wzajemnej pomocy między organami państw członkowskich. Nakłada się w nim wymóg, by organy egzekwowania prawa przedstawiały dowód certyfikacji na wniosek producenta.

Tytuł 5: Oznaczenia geograficzne wpisane do rejestru międzynarodowego oraz zmiany w innych aktach

W tytule 5 przewiduje się niezbędne zmiany w decyzji Rady (UE) 2019/1754 i rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/1753, czyli przepisach UE przyjętych w związku z przystąpieniem UE do aktu genewskiego 26 listopada 2019 r.

Zmiany te są konieczne, aby dostosować obowiązujące przepisy do zmienionych realiów nowego unijnego systemu oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych, który powstał po opracowaniu tych przepisów. Przykładowo nie ma obecnie przepisu, który wskazywałby, że w przeciwieństwie do oznaczeń geograficznych produktów rolnych w ramach systemu lizbońskiego rolę właściwego organu pełni EUIPO. Podobnie należy ustanowić przepisy zapewniające możliwość składania międzynarodowych wniosków związanych z produktami rzemieślniczymi i przemysłowymi oraz ich rozpatrzenia przez właściwe organy unijne.

Wprowadza się dalsze zmiany w rozporządzeniu (UE) 2017/1001 w sprawie unijnego znaku towarowego, aby uzupełnić wykaz zadań Urzędu zawarty w art. 151 o powierzone Urzędowi zadania w zakresie administrowania oznaczeniami geograficznymi produktów rzemieślniczych i przemysłowych oraz ich propagowania. Ponadto wprowadza się kolejną zmianę w rozporządzeniu (UE) 2017/1001 w sprawie znaków towarowych w celu ustanowienia systemu informacji i ostrzeżeń o nazwach domen dla unijnych znaków towarowych, stworzonego na wzór systemu ostrzeżeń ustanowionego na mocy tego rozporządzenia.

Tytuł 6: Pomoc techniczna

W tytule 6 przyznaje się Komisji uprawnienia do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 290 TFUE, aby powierzyć EUIPO kontrolę oznaczeń geograficznych państw trzecich innych niż oznaczenia geograficzne na podstawie Aktu genewskiego Porozumienia lizbońskiego w sprawie nazw pochodzenia i oznaczeń geograficznych, wnioskowanych do objęcia ochroną zgodnie z międzynarodowymi negocjacjami lub umowami międzynarodowymi, oraz inne związane z tym zadania administracyjne. W tytule tym Komisja zapewnia, by można było zlecić Urzędowi zadania administracyjne związane z oznaczeniami geograficznymi w kontekście negocjacji i umów międzynarodowych, które nie mają związku z polityką handlową ani zewnętrzną.

Tytuł 7: Przepisy uzupełniające

W tytule 7 określa się uprawnienia Komisji do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 290 TFUE w celu uzupełnienia lub zmiany rozporządzenia w odniesieniu do szczegółowych przepisów dotyczących procedur i formy procesu cofania rejestracji oraz składania wniosków, o których mowa w art. 29. Obejmuje on wykaz wymogów lub innych dodatkowych elementów dokumentacji towarzyszącej, o których mowa w art. 9, określenie procedur i warunków mających zastosowanie do przygotowywania i składania unijnych wniosków o rejestrację, o których mowa w art. 17, przepisy dotyczące powierzenia EUIPO prowadzenia unijnego rejestru oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych, o którym mowa w art. 26, formalną treść odwołania, procedurę składania i rozpatrywania odwołań, a także formalną treść i formę decyzji Izb Odwoławczych, o których mowa w art. 30, informacje i wymogi określone w oświadczeniu własnym, o którym mowa w art. 49 i odpowiednim załączniku 1, oraz pomoc techniczną Urzędu, o której mowa w art. 62. Wskazuje się w nim również akty wykonawcze, które musi przyjąć Komisja, aby zapewnić jednolite warunki wdrożenia tego rozporządzenia.

Tytuł 8: Przepisy przejściowe i końcowe

W tytule 8 ustanawia się, że przejściowa krajowa ochrona oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych powinna ustać rok od daty wejścia w życie tego rozporządzenia. Państwa członkowskie powinny poinformować Komisję i Urząd, które z posiadanych przez nie prawnie chronionych nazw lub nazw ugruntowanych w praktyce pragną zarejestrować i objąć ochroną na podstawie tego rozporządzenia.

2022/0115 (COD)

Wniosek

ROZPORZĄDZENIE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY

w sprawie ochrony oznaczeń geograficznych w odniesieniu do produktów rzemieślniczych i przemysłowych, zmieniające rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/1001 i (UE) 2019/1753 oraz decyzję Rady (UE) 2019/1754

(Tekst mający znaczenie dla EOG)

PARLAMENT EUROPEJSKI I RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 118 ust. 1 oraz art. 207 ust. 2,

uwzględniając wniosek Komisji Europejskiej,

po przekazaniu projektu aktu ustawodawczego parlamentom narodowym,

uwzględniając opinię Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego 3 ,

uwzględniając opinię Komitetu Regionów 4 ,

stanowiąc zgodnie ze zwykłą procedurą ustawodawczą,

a także mając na uwadze, co następuje:

(1)10 listopada 2020 r. Rada przyjęła konkluzje w sprawie polityki w zakresie własności intelektualnej 5 , w których stwierdziła, że jest gotowa rozważyć możliwość wprowadzenia systemu ochrony indywidualnej produktów nierolnych w oparciu o dogłębną ocenę skutków jej potencjalnych kosztów i korzyści.

(2)W swoim komunikacie z 25 listopada 2020 r. pt. „Pełne wykorzystanie potencjału innowacyjnego UE – Plan działania w zakresie własności intelektualnej wspierający odbudowę i odporność UE” Komisja zobowiązała się, że rozważy, na podstawie oceny skutków, czy zaproponować utworzenie unijnego systemu ochrony oznaczeń geograficznych produktów nierolnych.

(3)Na szczeblu unijnym od wielu lat obowiązuje ochrona oznaczeń geograficznych w odniesieniu do win, napojów spirytusowych 6 , win aromatyzowanych 7 , zgodnie z ich definicjami na szczeblu unijnym, jak również produktów rolnych i środków spożywczych 8 , chronionych na szczeblu unijnym. Należy zapewnić ogólnounijną ochronę oznaczeń geograficznych w odniesieniu do produktów nieobjętych zakresem obowiązujących przepisów, zapewniając przy tym spójność oraz dążąc do objęcia ochroną szeregu różnorodnych produktów rzemieślniczych i przemysłowych, takich jak kamienie naturalne, biżuteria, materiały włókiennicze, koronki, sztućce, szkło i porcelana.

(4)W niektórych państwach członkowskich istnieją krajowe systemy ochrony krajowych oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych. Systemy te różnią się pod względem ochrony, administracji i opłat, a przy tym nie zapewniają ochrony poza terytorium danego kraju. W pozostałych państwach członkowskich nie przewidziano ochrony oznaczeń geograficznych w odniesieniu do takich produktów na szczeblu krajowym. Zróżnicowanie systemów ochrony istniejących w poszczególnych państwach członkowskich może powodować wzrost kosztów oraz niepewność prawa dla producentów, a także zniechęcać do inwestowania w tradycyjne rzemiosło w Unii.

(5)Jednolita ochrona praw własności intelektualnej związanych z oznaczeniami geograficznymi na obszarze całej Unii może przyczynić się do tworzenia zachęt do wytwarzania produktów wysokiej jakości, zwiększenia dostępności takich produktów dla konsumentów oraz do tworzenia wartościowych i stabilnych miejsc pracy na obszarach wiejskich i w regionach słabiej rozwiniętych. W szczególności z uwagi na potencjał oznaczeń geograficznych w zakresie przyczyniania się do tworzenia stabilnych i wymagających wysokich kwalifikacji miejsc pracy na obszarach wiejskich i w regionach słabiej rozwiniętych producenci powinni dążyć do wytwarzania znacznej części wartości produktu objętego oznaczeniem geograficznym na określonym obszarze geograficznym.

(6)26 listopada 2019 r. Unia przystąpiła do Aktu genewskiego Porozumienia lizbońskiego w sprawie nazw pochodzenia i oznaczeń geograficznych 9 („akt genewski”) z 2015 r., którym zarządza Światowa Organizacja Własności Intelektualnej. Akt genewski zapewnia środki umożliwiające uzyskanie ochrony oznaczeń geograficznych niezależnie od charakteru towarów, których dotyczą, w tym rękodzieł i produktów przemysłowych.

(7)Wytwarzanie produktów powiązanych z obszarem geograficznym często wymaga wykorzystania miejscowej wiedzy specjalistycznej oraz lokalnych metod produkcji zakorzenionych w dziedzictwie kulturowym i społecznym regionu pochodzenia tych produktów. Skuteczna ochrona własności intelektualnej ma potencjał, by przyczyniać się do zwiększenia dochodowości i atrakcyjności tradycyjnych zawodów rzemieślniczych. Wprowadzenie szczególnej ochrony oznaczeń geograficznych jest uzasadnione, aby chronić i rozwijać dziedzictwo kulturowe zarówno w dziedzinie rolnictwa, jak i rzemiosła oraz przemysłu. Należy ustanowić skuteczne procedury rejestracji unijnych oznaczeń geograficznych chroniących nazwy produktów rzemieślniczych i przemysłowych, z uwzględnieniem regionalnych i lokalnych uwarunkowań. System oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych powinien zapewnić utrzymanie i wzmacnianie tradycji związanych z produkcją i wprowadzaniem do obrotu.

(8)Należy zatem, po pierwsze, zapewnić uczciwą konkurencję wśród producentów produktów rzemieślniczych i przemysłowych na rynku wewnętrznym; po drugie, należy zapewnić konsumentom dostęp do wiarygodnych informacji dotyczących takich produktów; po trzecie, należy chronić i rozwijać dziedzictwo kulturowe i wywodzącą się z tradycji wiedzę specjalistyczną; po czwarte, należy zapewnić skuteczną rejestrację oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych zarówno na szczeblu unijnym, jak i międzynarodowym; po piąte, należy umożliwić skuteczne egzekwowanie praw własności intelektualnej na terenie całej Unii oraz w handlu elektronicznym w ramach rynku wewnętrznego, a także zapewnić powiązanie z międzynarodowym systemem rejestracji i ochrony opartym na akcie genewskim.

(9)W celu zapewnienia, by uwzględnione zostały wszystkie produkty rzemieślnicze i przemysłowe kwalifikujące się do objęcia ochroną za pomocą oznaczeń geograficznych (tzn. produkty mające cechy, właściwości lub reputację związane z ich miejscem produkcji lub wytworzenia), należy określić zakres niniejszego rozporządzenia zgodnie z odpowiednimi ramami międzynarodowymi, tj. ramami Światowej Organizacji Handlu. Należy zatem ustanowić zasady stosowania nomenklatury scalonej poprzez bezpośrednie odwołanie do załącznika I do rozporządzenia Rady nr 2658/87 10 . Podejście to zapewnia spójność z zakresem poddanego przeglądowi rozporządzenia w sprawie oznaczeń geograficznych produktów rolnych, środków spożywczych, win i napojów spirytusowych.

(10)Niniejsze rozporządzenie nie narusza praw podstawowych i jest zgodne z zasadami uznanymi w szczególności w karcie. W związku z tym należy interpretować i stosować niniejsze rozporządzenie zgodnie z tymi prawami i zasadami, z uwzględnieniem prawa do ochrony danych osobowych, wolności prowadzenia działalności gospodarczej i prawa własności, tym własności intelektualnej.

(11)Realizacja zadań powierzonych organom państw członkowskich, Komisji oraz Urzędowi Unii Europejskiej ds. Własności Intelektualnej (dalej zwanemu „Urzędem”) na mocy niniejszego rozporządzenia może wymagać przetwarzania danych osobowych, w szczególności w przypadku, gdy są one konieczne do identyfikacji wnioskodawców w ramach procedury zmiany lub cofnięcia rejestracji, podmiotów wnoszących sprzeciw w procedurze sprzeciwu lub beneficjentów okresu przejściowego przyznanego w celu odstąpienia od ochrony zarejestrowanej nazwy. Przetwarzanie takich danych osobowych jest zatem niezbędne w celu przeprowadzenia czynności wykonywanych w interesie publicznym. Wszelkie działania związane z przetwarzaniem danych osobowych wykonywane na podstawie niniejszego rozporządzenia powinny odbywać się z poszanowaniem praw podstawowych, w tym prawa do poszanowania życia prywatnego i rodzinnego oraz prawa do ochrony danych osobowych przewidzianych w art. 7 i 8 karty; konieczne jest także, by państwa członkowskie przestrzegały rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 11 oraz dyrektywy 2002/58/WE 12 , a Komisja i Urząd – rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1725 13 .

(12)W stosownych przypadkach należy udostępnić informacje zawarte w jednolitym dokumencie za pośrednictwem cyfrowego paszportu produktu ustanowionego na mocy rozporządzenia ustanawiającego ramy ustalania wymogów dotyczących ekoprojektu dla zrównoważonych produktów i uchylającego dyrektywę 2009/125/WE.

(13)Państwa członkowskie powinny mieć możliwość pobierania opłat rejestracyjnych, aby pokrywać swoje koszty zarządzania systemem oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych. Państwa członkowskie powinny pobierać niższe opłaty od mikroprzedsiębiorstw oraz małych lub średnich przedsiębiorstw (MMŚP). Urząd nie powinien pobierać opłat za zarządzanie unijnym procesem składania wniosków. Urząd powinien mieć jednak możliwość pobierania opłat za rejestracje bezpośrednie. W takim przypadku należy określić wysokość opłat pobieranych przez Urząd w akcie wykonawczym zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 182/2011 14 .

(14)Aby kwalifikować się do ochrony w państwach członkowskich, oznaczenia geograficzne powinny być rejestrowane wyłącznie na szczeblu unijnym. Ze skutkiem od dnia złożenia wniosku o rejestrację na szczeblu unijnym państwa członkowskie powinny mieć jednak możliwość przyznawania na szczeblu krajowym przejściowej ochrony, która nie będzie miała wpływu na unijny rynek wewnętrzny ani na handel międzynarodowy. Ochrona przysługująca na mocy niniejszego rozporządzenia od momentu dokonania rejestracji powinna być dostępna na zasadach równości w odniesieniu do oznaczeń geograficznych państw trzecich, które spełniają stosowne kryteria oraz zostały objęte ochroną w danym kraju pochodzenia. Urząd powinien przeprowadzać odpowiednie procedury w odniesieniu do oznaczeń geograficznych pochodzących z państw trzecich.

(15)Procedury rejestracji, zmiany specyfikacji produktu i cofnięcia rejestracji odnoszące się do oznaczeń geograficznych pochodzących z Unii przewidziane w niniejszym rozporządzeniu powinny być prowadzone przez państwa członkowskie i Urząd. Państwa członkowskie i Urząd powinny odpowiadać za odrębne etapy procedur. Państwa członkowskie powinny odpowiadać za pierwszy etap, który polega na otrzymaniu wniosku od wnioskodawców, jego ocenie, przeprowadzeniu krajowej procedury sprzeciwu oraz, po uzyskaniu pozytywnych wyników oceny, złożeniu unijnego wniosku do Urzędu. Urząd powinien odpowiadać za rozpatrywanie wniosków na drugim etapie procedury, za przeprowadzenie ogólnoświatowej procedury sprzeciwu oraz za podejmowanie decyzji w sprawie przyznania lub odmowy ochrony w postaci oznaczenia geograficznego. Urząd powinien także przeprowadzać odpowiednie procedury w odniesieniu do oznaczeń geograficznych pochodzących z państw trzecich, bez uszczerbku dla procedury rejestracji bezpośredniej.

(16)Aby ułatwić organom krajowym zarządzanie wnioskami o objęcie oznaczeniem geograficznym, należy umożliwić dwóm państwom członkowskim lub większej ich liczbie: (i) nawiązanie współpracy w zakresie zarządzania krajowym etapem procedur, w tym procedur rejestracji, oceny, krajowego sprzeciwu, składania wniosku unijnego do Urzędu, wprowadzania zmian w specyfikacji produktu oraz cofnięcia rejestracji oraz (ii) decydowanie, że jedno z nich zarządza tymi procedurami również w imieniu drugiego zainteresowanego państwa członkowskiego lub pozostałych zainteresowanych państw członkowskich. Wszystkie zainteresowane państwa członkowskie powinny w takich przypadkach niezwłocznie powiadomić Komisję, podając jej niezbędne informacje.

(17)Niektóre państwa członkowskie mogą uzyskać odstępstwo od nałożonego na państwa członkowskie obowiązku wyznaczenia organu krajowego ds. oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych, który będzie odpowiedzialny za procedury rejestracji, krajowego sprzeciwu, wprowadzania zmian w specyfikacji produktu oraz cofnięcia rejestracji w określonych okolicznościach przewidzianych w niniejszym rozporządzeniu. Wprowadzając to odstępstwo, które powinno przyjąć formę decyzji Komisji, uwzględniono fakt, że w niektórych państwach członkowskich nie istnieje szczególny krajowy system zarządzania oznaczeniami geograficznymi produktów rzemieślniczych i przemysłowych, a ochrona tych oznaczeń geograficznych ma minimalne znaczenie dla miejscowych interesów. W takich okolicznościach zobowiązanie danego państwa członkowskiego do utworzenia infrastruktury, zatrudnienia niezbędnego personelu i zakupu urządzeń do zarządzania tymi oznaczeniami geograficznymi nie byłoby uzasadnione. Zapewnienie grupom producentów z tych państw członkowskich alternatywnej procedury objęcia ich produktów ochroną za pomocą oznaczenia geograficznego jest bardziej skuteczne i opłacalne. „Procedura rejestracji bezpośredniej” przynosi państwom członkowskim korzyści pod względem kosztów. Zgodnie z tym odstępstwem Urząd powinien bezpośrednio zarządzać procedurami rejestracji, wprowadzania zmian w specyfikacji produktu i cofnięcia rejestracji. W tym kontekście Urząd, jeżeli o to wniesie, powinien otrzymać skuteczną pomoc ze strony organów administracyjnych danego państwa członkowskiego polegającą na wyznaczeniu punktu kontaktowego, w szczególności w odniesieniu do aspektów związanych z rozpatrywaniem wniosku. W takich przypadkach Urząd powinien być uprawniony do pobrania opłaty rejestracyjnej ze względu na to, że procedura ta wiąże się z większym nakładem pracy dla Urzędu niż zarządzanie wnioskami unijnymi. Stosowanie „procedury rejestracji bezpośredniej” nie powinno jednak zwalniać państw członkowskich z obowiązku wyznaczenia właściwego organu do celów kontroli i egzekwowania ani podjęcia działań niezbędnych do egzekwowania praw określonych w niniejszym rozporządzeniu. Właściwy organ utrzymany lub wyznaczony do celów zarządzania oznaczeniami geograficznymi oraz właściwy organ wyznaczony do celów kontroli i egzekwowania nie muszą być tożsame, jeśli zadecyduje tak państwo członkowskie.

(18)Komisja, po dokonaniu przeglądu informacji przekazanych przez państwo członkowskie, powinna przyjąć decyzję Komisji, w której przyznaje się państwu członkowskiemu prawo do wybrania nadzwyczajnej procedury rejestracji bezpośredniej. Komisja powinna przy tym zachować prawo do zmiany i wycofania decyzji zezwalającej państwu członkowskiemu na wybranie „procedury rejestracji bezpośredniej”, jeżeli dane państwo członkowskie nie spełni określonych wymogów. Dzieje się tak na przykład wówczas, gdy liczba wniosków bezpośrednich przedłożonych przez wnioskodawców z danego państwa członkowskiego przez określony czas w sposób powtarzalny przekracza liczbę oszacowaną pierwotnie przez to państwo członkowskie.

(19)Celem zapewnienia spójnego procesu decyzyjnego w odniesieniu do wniosków o objęcie ochroną i sądowych środków zaskarżenia w tym zakresie, wniesionych w postępowaniu krajowym, Urząd powinien zostać poinformowany w sposób prawidłowy i we właściwym czasie w przypadku wszczęcia postępowań przed sądami krajowymi lub innymi organami w sprawie wniosku o rejestrację przekazanego przez państwo członkowskie Urzędowi oraz o ich ostatecznym rozstrzygnięciu. Z tego samego powodu gdy państwo członkowskie uważa, że decyzja krajowa stanowiąca podstawę wniosku o objęcie ochroną zostanie prawdopodobnie unieważniona wskutek krajowego postępowania sądowego, powinno poinformować Urząd o takiej ocenie. Jeżeli państwo członkowskie wnosi o zawieszenie rozpatrywania wniosku na szczeblu unijnym, Urząd powinien być zwolniony z obowiązku dochowania określonego tam terminu rozpatrzenia wniosku. Aby ochronić wnioskodawcę przed uciążliwymi działaniami prawnymi oraz zachować prawo wnioskodawcy do ochrony nazwy w rozsądnym terminie, zwolnienie należy ograniczyć do przypadków, w których wniosek o rejestrację został unieważniony na poziomie krajowym na mocy natychmiast wykonalnego, ale nieprawomocnego orzeczenia sądowego, lub w których zdaniem państwa członkowskiego skarga mająca na celu zakwestionowanie ważności wniosku opiera się na uzasadnionych podstawach.

(20)Aby umożliwić podmiotom gospodarczym, na których interesy wpływa rejestracja nazwy, kontynuowanie korzystania z tej nazwy przez ograniczony okres czasu, z naruszeniem systemu ochrony, należy udzielić specjalnych odstępstw na potrzeby korzystania z nazw w formie okresów przejściowych. Takie okresy można również dopuścić, aby pokonać okresowe trudności i osiągnąć długoterminowy cel, jakim jest zagwarantowanie przestrzegania specyfikacji produktu przez wszystkich producentów. Nie naruszając przepisów regulujących konflikty między oznaczeniami geograficznymi a znakami towarowymi, nazwy, które w innym wypadku naruszałyby ochronę oznaczenia geograficznego, mogą pozostać w użyciu na określonych warunkach i w okresie przejściowym.

(21)Komisja powinna mieć prawo do przejęcia od Urzędu uprawnień do podejmowania decyzji w sprawie poszczególnych wniosków o rejestrację, zmian w specyfikacji produktu lub cofnięcia rejestracji. Urząd powinien pozostać odpowiedzialny za badanie akt, procedurę sprzeciwu, a w razie potrzeby – ze względów technicznych – powinien przedłożyć Komisji wniosek w sprawie aktu wykonawczego. Każde państwo członkowskie lub Urząd może zwrócić się do Komisji o skorzystanie z tej prerogatywy. Komisja może to również uczynić z własnej inicjatywy.

(22)Aby zapewnić przejrzystość i jednolitość we wszystkich państwach członkowskich, konieczne jest ustanowienie i prowadzenie elektronicznego unijnego rejestru oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych. Rejestr powinien stanowić publicznie dostępną elektroniczną bazę danych przechowywaną w systemie informatycznym. Urząd powinien opracować, prowadzić i utrzymywać unijny rejestr oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych, a także zapewnić personel do jego prowadzenia.

(23)Unia negocjuje ze swoimi partnerami handlowymi umowy międzynarodowe, w tym umowy dotyczące ochrony oznaczeń geograficznych. Ochrona oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych w całej Unii może również wynikać z tych umów, niezależnie od rejestracji międzynarodowej przewidzianej w Akcie genewskim Porozumienia lizbońskiego w sprawie nazw pochodzenia i oznaczeń geograficznych lub systemu składania wniosków i rejestracji ustanowionego w niniejszym rozporządzeniu. Aby ułatwiać informowanie opinii publicznej o oznaczeniach geograficznych chronionych w Unii na mocy rejestracji międzynarodowych przewidzianych w akcie genewskim albo na mocy umów międzynarodowych z partnerami handlowymi Unii, a w szczególności aby zapewnić ochronę oznaczeń geograficznych i kontrolę nad sposobem ich wykorzystania, oznaczenia te powinny być wpisywane do unijnego rejestru oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych.

(24)Z punktu widzenia optymalnego funkcjonowania rynku wewnętrznego ważne jest, aby producenci i inne zainteresowane podmioty gospodarcze, organy i konsumenci mogli w szybki i łatwy sposób uzyskać dostęp do odpowiednich informacji dotyczących zarejestrowanego chronionego oznaczenia geograficznego.

(25)Konieczne jest zapewnienie ochrony prawnej stronom, których dotyczą decyzje Urzędu. W tym celu należy opracować przepis umożliwiający odwoływanie się do organu odwoławczego Urzędu od decyzji Urzędu podjętych w toku postępowania prowadzonego na podstawie niniejszego rozporządzenia. W sprawie odwołania powinna rozstrzygać izba odwoławcza Urzędu. Orzeczenia izb odwoławczych powinny z kolei być zaskarżalne do Sądu, który ma właściwość w zakresie unieważniania lub zmiany zaskarżonej decyzji.

(26)Urząd powinien ustanowić system informowania i ostrzeżeń przed nadużyciami związanymi z wykorzystywaniem rzemieślniczych i przemysłowych oznaczeń geograficznych w systemie nazw domen. W ramach tego systemu należy z jednej strony informować wnioskodawców o dostępności oznaczenia geograficznego jako nazwy domeny, a z drugiej strony dostarczać im informacji w przypadku rejestracji nazwy domeny, która koliduje z ich oznaczeniem geograficznym. Otrzymywanie takich ostrzeżeń umożliwiłoby producentom szybsze i skuteczniejsze podejmowanie odpowiednich działań. Rejestry nazw krajowych domen najwyższego poziomu ustanowione w Unii powinny dostarczać Urzędowi wszelkich informacji i danych znajdujących się w ich posiadaniu, niezbędnych do funkcjonowania systemu jako zadania wykonywanego w interesie publicznym, a mianowicie informacji na temat dostępności oznaczenia geograficznego jako nazwy domeny oraz, jeśli chodzi o ostrzeżenia, szczegółowych danych dotyczących kolidujących nazw domen, dat złożenia wniosku i rejestracji. Informacje i dane należy dostarczać w formacie nadającym się do odczytu maszynowego. Udostępnienie Urzędowi informacji i danych jest proporcjonalne, ponieważ służy uzasadnionemu celowi, jakim jest zapewnienie lepszej ochrony i egzekwowania oznaczeń geograficznych jako własności intelektualnej w środowisku internetowym. Jest to tym bardziej istotne, że w odniesieniu do ostrzeżeń transfer danych rejestracyjnych nazw domen jest wyraźnie ograniczony do tych nazw domen, które są identyczne lub podobne, a zatem potencjalnie mogą naruszać dane oznaczenie geograficzne.

(27)Konieczne jest powołanie Komitetu Doradczego składającego się z grupy ekspertów, do której należą przedstawiciele państw członkowskich i Komisji. Celem Komitetu Doradczego jest zapewnienie niezbędnej wiedzy lokalnej i wiedzy eksperckiej w zakresie określonych produktów oraz wiedzy na temat lokalnych uwarunkowań, które mogą mieć wpływ na wynik procedur ustanowionych w niniejszym rozporządzeniu. Aby wesprzeć Urząd w ocenie poszczególnych wniosków na każdym etapie rozpatrywania wniosku, sprzeciwu, odwołania lub innych procedur szczególną wiedzą techniczną, Wydział Oznaczeń Geograficznych lub Izby Odwoławcze, z urzędu lub na wniosek Komisji, powinny mieć możliwość skonsultowania się z Komitetem Doradczym. Ponadto konsultacje powinny, w razie potrzeby, obejmować ogólną opinię na temat oceny kryteriów jakości, ustalania reputacji i renomy, określania rodzajowego charakteru nazwy oraz oceny uczciwej konkurencji w transakcjach handlowych i ryzyka wprowadzenia konsumentów w błąd. Opinia Komitetu Doradczego nie powinna być wiążąca. Procedurę powoływania ekspertów oraz zasady działania Komitetu Doradczego należy określić w regulaminie Komitetu Doradczego zatwierdzonym przez zarząd.

(28)Należy przyznać ochronę nazwom wpisanym do unijnego rejestru oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych, tak aby zapewnić uczciwe korzystanie z tych nazw i zapobiec praktykom, które mogłyby wprowadzić w błąd konsumentów. W celu wzmocnienia ochrony oznaczeń geograficznych i skuteczniejszego przeciwdziałania fałszerstwom ochrona oznaczeń geograficznych powinna mieć zastosowanie również do nazw domeny w internecie. Jeżeli chodzi o ochronę oznaczeń geograficznych, ważne jest również, aby należycie uwzględniać Porozumienie w sprawie handlowych aspektów praw własności intelektualnej, w szczególności jego art. 22 i 23, oraz Układ ogólny w sprawie taryf celnych i handlu, w tym jego art. V dotyczący wolności tranzytu, które zatwierdzono decyzją Rady 94/800/WE 15 . W takich ramach prawnych, w celu lepszej ochrony oznaczeń geograficznych i skuteczniejszego zwalczania procederu podrabiania towarów, taka ochrona powinna mieć również zastosowanie do towarów wprowadzanych na obszar celny Unii bez dopuszczenia ich do obrotu oraz objętych specjalnymi procedurami celnymi, takimi jak procedury dotyczące tranzytu, składowania, szczególnego wykorzystania lub przetwarzania.

(29)Wymagana jest jasność w kwestii korzystania z oznaczenia geograficznego w nazwie handlowej wytworzonego produktu, którego produkt objęty oznaczeniem geograficznym jest częścią lub elementem. Należy zapewnić, aby stosowanie było zgodne z uczciwymi praktykami handlowymi i nie prowadziło do osłabiania lub umniejszania renomy produktu objętego tym oznaczeniem geograficznym ani nie działało na szkodę tej renomy. Aby umożliwić takie stosowanie, należy uzyskać zgodę grupy producentów lub indywidualnego producenta danego produktu objętego oznaczeniem geograficznym. 

(30)Terminy rodzajowe podobne do nazwy lub określenia chronionych oznaczeniem geograficznym – albo stanowiące ich część – powinny zachować swój status nazwy rodzajowej.

(31)Ochronę oznaczeń geograficznych należy zrównoważyć z ochroną nazw homonimicznych zarejestrowanych jako oznaczenia geograficzne oraz powszechnie znanych znaków towarowych, w szczególności w świetle jednego z praw podstawowych, jakim jest prawo własności określone w art. 17 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej, a także zobowiązań wynikających z prawa międzynarodowego.

(32)Grupy producentów odgrywają kluczową rolę w procesie składania wniosku o rejestrację oznaczeń geograficznych, a także w zmianach specyfikacji i wnioskach o cofnięcie rejestracji. Powinny one dysponować niezbędnymi środkami umożliwiającymi lepszą identyfikację oraz lepsze spieniężanie szczególnych właściwości ich produktów. Należy zatem wyraźnie określić rolę grup producentów.

(33)Należy wyjaśnić związek między nazwami domen internetowych a oznaczeniami geograficznymi, a ściślej mówiąc zakres stosowania działań naprawczych, uznawanie oznaczeń geograficznych w ramach rozstrzygania sporów oraz uczciwe korzystanie z nazw domeny. Osoby mające uzasadniony interes w odniesieniu do zarejestrowanego oznaczenia geograficznego powinny być uprawnione do ubiegania się o wycofanie lub przeniesienie nazwy domeny, jeżeli kolidująca nazwa domeny została zarejestrowana przez jej posiadacza bez tytułu prawnego do tego oznaczenia geograficznego lub bez uzasadnionego interesu w odniesieniu do tego oznaczenia lub jeżeli została zarejestrowana lub jest używana w złej wierze, a jej stosowanie narusza ochronę oznaczenia geograficznego. Alternatywne metody rozwiązywania sporów nie powinny ograniczać możliwości wnoszenia spraw dotyczących nazwy domeny do sądu krajowego.

(34)Związek między znakami towarowymi a oznaczeniami geograficznymi należy również wyjaśnić w odniesieniu do kryteriów dotyczących odrzucania zgłoszeń znaków towarowych, unieważniania znaków towarowych oraz współistnienia znaków towarowych i oznaczeń geograficznych.

(35)Aby nie dopuścić do stworzenia nieuczciwych warunków konkurencji, każdy producent, w tym producent z państwa trzeciego, powinien mieć możliwość korzystania z zarejestrowanego oznaczenia geograficznego, pod warunkiem że dany produkt spełnia warunki odpowiedniej specyfikacji produktu lub odpowiedniego jednolitego dokumentu lub jego odpowiednika, tj. pełnego streszczenia specyfikacji produktu. System ustanowiony przez państwa członkowskie powinien również gwarantować, by producenci przestrzegający przepisów podlegali kontroli zgodności ze specyfikacją produktu.

(36)Ponieważ po raz pierwszy wdrażany jest ogólnounijny system ochrony oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych, ważne jest, aby zwiększyć świadomość konsumentów, producentów, zwłaszcza MMŚP, oraz organów publicznych na szczeblu krajowym, regionalnym i lokalnym na temat tej inicjatywy.

(37)Symbole, oznaczenia i skróty oznaczające zarejestrowane oznaczenie geograficzne oraz związane z nimi prawa należące do kompetencji Unii powinny być chronione zarówno w Unii, jak i w państwach trzecich, aby zagwarantować, że stosowane są w odniesieniu do autentycznych produktów, a konsumenci nie są wprowadzani w błąd co do właściwości tych produktów.

(38)Należy zalecić stosowanie unijnych symboli i oznaczeń na opakowaniu produktów rzemieślniczych i przemysłowych objętych oznaczeniem geograficznym, tak aby – z jednej strony – przybliżyć konsumentom tę kategorię produktów i związane z nimi gwarancje oraz – z drugiej strony – umożliwić zwiększenie rozpoznawalności tych produktów na rynku, ułatwiając w ten sposób kontrole. Korzystanie z tego rodzaju symboli lub oznaczeń powinno pozostać dobrowolne w przypadku oznaczeń geograficznych państw trzecich.

(39)W celu zapewnienia konsumentom przejrzystości oraz zapewnienia maksymalnej spójności ze zmienionym rozporządzeniem w sprawie ochrony oznaczeń geograficznych produktów rolnych, środków spożywczych, win i napojów spirytusowych symbol unijny stosowany na opakowaniach produktów rzemieślniczych i przemysłowych objętych oznaczeniem geograficznym powinien być identyczny z symbolem stosowanym na opakowaniach produktów rolnych i środków spożywczych, win i napojów spirytusowych objętych oznaczeniem geograficznym ustanowionym na mocy rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 664/2014 16 .

(40)Wartość dodana oznaczeń geograficznych opiera się na zaufaniu konsumentów. Takie zaufanie może być uzasadnione wyłącznie wówczas, gdy rejestracji oznaczeń geograficznych towarzyszy skuteczna weryfikacja i kontrola, w tym dochowanie należytej staranności przez producenta.

(41)W celu zagwarantowania konsumentom szczególnych właściwości produktów rzemieślniczych i przemysłowych chronionych oznaczeniami geograficznymi producentów należy objąć systemem kontroli zgodności ze specyfikacją produktu przed wprowadzeniem produktu do obrotu. Państwa członkowskie powinny mieć swobodę ustanowienia systemu weryfikacji przez osobę trzecią, prowadzonego przez właściwe organy oraz jednostki certyfikujące produkty, którym organy te przekazują określone zadania realizowane w ramach kontroli urzędowych, lub systemu weryfikacji opartego na oświadczeniu własnym producenta. Oświadczenie własne należy przedłożyć właściwym organom w celu zapewnienia zgodności ze specyfikacją produktu.

(42)Aby zagwarantować zgodność ze specyfikacją produktu po wprowadzeniu produktu do obrotu, właściwe organy powinny przeprowadzać kontrole urzędowe na rynku w oparciu o analizę ryzyka i z odpowiednią częstotliwością, uwzględniając prawdopodobieństwo wystąpienia niezgodności, w tym oszukańczych lub wprowadzających w błąd praktyk.

(43)Egzekwowanie oznaczeń geograficznych na rynku jest istotne z punktu widzenia przeciwdziałania oszukańczym i wprowadzającym w błąd praktykom, gwarantując jednocześnie, że producenci produktów objętych oznaczeniem geograficznym uzyskują odpowiednie wynagrodzenie za wartość dodaną związaną z ich produktami objętymi oznaczeniem geograficznym oraz że osoby nielegalnie korzystające z takich oznaczeń geograficznych nie mogą sprzedawać swoich produktów. W związku z tym, oprócz kontroli dotyczących producentów, państwa członkowskie powinny również podjąć odpowiednie kroki administracyjne i sądowe, aby zapobiec stosowaniu lub powstrzymać stosowanie nazw produktów lub usług naruszających chronione oznaczenia geograficzne, jeżeli takie produkty są produkowane lub wprowadzane do obrotu bądź jeżeli takie usługi są wprowadzane do obrotu na ich terytorium. Do celów egzekwowania oznaczeń geograficznych dostępne są środki, procedury i środki naprawcze określone w dyrektywie 2004/48/WE Parlamentu Europejskiego i Rady 17 , ponieważ stosuje się je do wszelkich naruszeń praw własności intelektualnej.

(44)Państwa członkowskie powinny mieć możliwość umożliwienia producentom wywiązywania się z obowiązku dochowania należytej staranności poprzez składanie właściwym organom co trzy lata oświadczenia własnego, w którym wykazują, że stale spełniają wymogi. Producenci powinni być zobowiązani do niezwłocznego odnowienia oświadczenia własnego w przypadku zmiany specyfikacji produktu lub zmiany mającej wpływ na dany produkt. Stosowanie oświadczenia własnego nie powinno uniemożliwiać producentom uzyskania pełnego lub częściowego certyfikatu zgodności od uprawnionych osób trzecich. Certyfikacja ze strony osoby trzeciej powinna móc uzupełnić oświadczenie własne, ale nie zastępować go.

(45)Oświadczenie własne powinno dostarczyć właściwym organom wszystkich niezbędnych informacji na temat produktu i jego zgodności ze specyfikacją produktu. Aby zapewnić zawieranie w oświadczeniu własnym wyczerpujących informacji, w załączniku należy określić zharmonizowaną strukturę takich oświadczeń. Istotne znaczenie ma zapewnienie, aby oświadczenia własne były wypełniane zgodnie z prawdą i dokładnie. W związku z tym producent powinien ponosić pełną odpowiedzialność za informacje podane w oświadczeniu własnym i powinien być w stanie przedstawić niezbędne dowody umożliwiające weryfikację tych informacji.

(46)W przypadku stosowania procedury certyfikacji na podstawie oświadczenia własnego właściwe organy powinny przeprowadzać kontrole wyrywkowe.

(47)W przypadku niezgodności ze specyfikacją produktu właściwe organy powinny przyjąć odpowiednie środki w celu zapewnienia, aby zainteresowani producenci naprawili sytuację i zapobiegali dalszym niezgodnościom. Ponadto państwa członkowskie powinny przewidzieć szereg skutecznych, proporcjonalnych i odstraszających kar mających na celu zniechęcenie producentów do dopuszczania się ewentualnych oszukańczych zachowań.

(48)W celu przeprowadzenia kontroli urzędowych opłaty lub należności z tytułu przeprowadzenia kontroli i weryfikacji powinny pokrywać koszty poniesione przez właściwe organy, w tym koszty ogólne, ale nie powinny przekraczać tych kosztów. Koszty ogólne mogą obejmować koszty organizacyjne i koszty wsparcia niezbędne do planowania i przeprowadzania kontroli urzędowych. Koszty takie należy obliczać na podstawie każdej konkretnej kontroli urzędowej lub na podstawie wszystkich kontroli urzędowych przeprowadzonych w określonym czasie. W przypadku gdy opłaty lub należności nalicza się na podstawie rzeczywistych kosztów poszczególnych kontroli urzędowych, producenci przestrzegający przepisów powinni ponosić ogólne opłaty niższe niż producenci nieprzestrzegający przepisów, ponieważ tacy producenci powinni być poddawani rzadszym kontrolom urzędowym. Aby promować zachowywanie zgodności z prawodawstwem Unii przez wszystkich producentów niezależnie od metody (opartej na faktycznych kosztach lub na stawce ryczałtowej) obranej przez poszczególne państwa członkowskie do obliczania opłat lub należności, w przypadku ich obliczania na podstawie ogólnych kosztów poniesionych przez właściwe organy w określonym czasie oraz nakładania ich na wszystkich producentów niezależnie od tego, czy podlegają oni kontroli urzędowej w okresie referencyjnym, te opłaty i należności należy obliczać w sposób nagradzający producentów ze stałą pozytywną historią zgodności. Za złożenie oświadczenia własnego i jego rozpatrzenie nie należy pobierać żadnych opłat.

(49)Aby właściwe organy wyznaczone do prowadzenia weryfikacji zgodności ze specyfikacją produktu dawały gwarancję bezstronności i skuteczności, powinny one spełniać szereg kryteriów operacyjnych. Aby ułatwić przeprowadzanie kontroli i zwiększyć skuteczność systemu, właściwe organy powinny mieć możliwość przekazania uprawnień do przeprowadzania określonych zadań kontrolnych osobie prawnej, która poświadcza, że produkty objęte oznaczeniami geograficznymi są zgodne ze specyfikacją produktu („jednostka certyfikująca produkty”). Należy również przewidzieć możliwość przekazania takich uprawnień osobom fizycznym.

(50)Państwa członkowskie i Urząd powinny udostępniać informacje dotyczące właściwych organów i jednostek certyfikujących produkty celem zapewnienia przejrzystości oraz umożliwienia zainteresowanym stronom skontaktowania się z nimi.

(51)W zakresie akredytacji jednostek certyfikujących produkty należy wykorzystać normy europejskie opracowane przez Europejski Komitet Normalizacyjny oraz normy międzynarodowe opracowane przez Międzynarodową Organizację Normalizacyjną, a organy te powinny stosować wspomniane normy w swoich działaniach. Akredytacja tych jednostek powinna być dokonywana zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 765/2008 18 . Osoby fizyczne powinny dysponować wiedzą fachową, sprzętem oraz infrastrukturą wymaganymi do wykonywania przekazanych im zadań realizowanych w ramach kontroli urzędowych; posiadać odpowiednie kwalifikacje i doświadczenie oraz działać w sposób bezstronny i być wolne od wszelkiego konfliktu interesów w zakresie wykonywania przekazanych im zadań realizowanych w ramach kontroli urzędowych. Jednostki certyfikujące produkty, których siedziba znajduje się poza Unią, powinny wykazać swoją zgodność z normami unijnymi lub uznanymi na szczeblu międzynarodowymi normami na podstawie certyfikatu wydanego przez jednostkę będącą sygnatariuszem wielostronnej umowy o uznawaniu pod auspicjami Międzynarodowego Forum Akredytacyjnego.

(52)W celu wzmocnienia ochrony oznaczeń geograficznych i skuteczniejszego przeciwdziałania fałszerstwom ochrona oznaczeń geograficznych powinna mieć zastosowanie zarówno do środowiska internetowego, jak i pozainternetowego, w tym do nazw domeny w internecie. Usługi pośrednie, w szczególności platformy internetowe, zaczęły być coraz powszechniej wykorzystywane do sprzedaży produktów, w tym tych objętych oznaczeniami geograficznymi, a w niektórych przypadkach platformy internetowe mogą stanowić przestrzeń o istotnym znaczeniu dla przeciwdziałania fałszerstwom. W związku z tym informacje związane z reklamą, promocją i sprzedażą towarów, które naruszają ochronę oznaczeń geograficznych przewidzianą w art. 35, należy uznać za treści nielegalne w rozumieniu art. 2 lit. g) rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr xxxx/2022 19 oraz należy objąć je zobowiązaniami i środkami przewidzianymi w tym rozporządzeniu.

(53)Zważywszy że produkt objęty oznaczeniem geograficznym wyprodukowany w jednym państwie członkowskim może być sprzedawany w innym państwie członkowskim, należy zagwarantować pomoc administracyjną między państwami członkowskimi celem umożliwienia prowadzenia skutecznych kontroli, a także uregulować praktyczny zakres tej pomocy.

(54)Dla optymalnego funkcjonowania rynku wewnętrznego ważne jest, aby producenci mogli szybko i łatwo wykazać w kilku kontekstach, że są upoważnieni do stosowania chronionej nazwy, np. podczas kontroli przeprowadzanych przez służby celne, inspekcje rynku lub na żądanie podmiotów prowadzących działalność handlową. W tym celu należy udostępnić producentowi oficjalny certyfikat lub inny dokument potwierdzający prawo do produkowania produktu objętego oznaczeniem geograficznym.

(55)Działania Unii po jej przystąpieniu do aktu genewskiego są regulowane rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/1753 20 . Niektóre przepisy tego rozporządzenia należy zmienić, aby zapewnić spójność z wprowadzeniem ochrony oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych na szczeblu unijnym, zgodnie z niniejszym rozporządzeniem. W tym kontekście Urząd powinien odgrywać rolę właściwego organu Unii w odniesieniu do oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych w rozumieniu aktu genewskiego. Przepisy rozporządzenia (UE) 2019/1753 mające zastosowanie do oznaczeń geograficznych nieobjętych zakresem rozporządzeń w sprawie unijnych systemów ochrony oznaczeń geograficznych produktów rolnych należy dostosować do niniejszego rozporządzenia.

(56)Należy zmienić rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/1001 21 . W art. 151 tego rozporządzenia określono zadania Urzędu. Do art. 151 tego rozporządzenia należy dodać zarządzanie oznaczeniami geograficznymi oraz ich propagowanie, w szczególności zadania powierzone Urzędowi na mocy niniejszego rozporządzenia. Ponadto, aby zapewnić spójność z niniejszym rozporządzeniem, do wspomnianego rozporządzenia należy również wprowadzić przepis dotyczący ustanowienia systemu informacji i ostrzeżeń o nazwach domen w odniesieniu do unijnych znaków towarowych.

(57)Do celów wykonywania zadań powierzonych Urzędowi na mocy niniejszego rozporządzenia językami Urzędu powinny być wszystkie języki urzędowe Unii. Urząd może przyjmować zweryfikowane tłumaczenia na jeden z języków urzędowych Unii dokumentów oraz informacji dotyczących wniosków o rejestrację, zmian w specyfikacji produktu i procedur cofnięcia rejestracji, przedłożone przez państwa trzecie. Urząd może, w razie potrzeby, korzystać ze zweryfikowanych tłumaczeń maszynowych.

(58)System cyfrowy powinien obejmować dział obsługi klienta i dział realizacji zleceń oraz umożliwiać sprawne połączenie, interfejs i integrację z systemami informatycznymi organów krajowych, unijnym rejestrem oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych oraz systemem informatycznym Światowej Organizacji Własności Intelektualnej służącym ochronie na mocy aktu genewskiego porozumienia lizbońskiego. Unijny rejestr oznaczeń geograficznych opracowany przez Urząd w odniesieniu do produktów rzemieślniczych i przemysłowych powinien mieć wygląd podobny do rejestru oznaczeń geograficznych win, środków spożywczych i produktów rolnych i posiadać co najmniej funkcje, którymi dysponuje ten rejestr.

(59)W celu zapewnienia jednolitych warunków wykonywania niniejszego rozporządzenia należy powierzyć Komisji uprawnienia wykonawcze w odniesieniu do: (i) ustanawiania przepisów ograniczających zakres informacji zawartych w specyfikacjach produktu, w przypadku gdy takie ograniczenie jest konieczne do uniknięcia przesadnie dużych objętościowo wniosków o rejestrację; (ii) ustanawiania przepisów dotyczących formy specyfikacji produktu; (iii) określania formatu i przedstawiania odpowiedniego jednolitego dokumentu za pośrednictwem internetu; (iv) określania formatu i przedstawiania dokumentacji towarzyszącej za pośrednictwem internetu; (v) ustalania wysokości opłat i sposobów ich uiszczania; (vi) określania dodatkowych informacji dotyczących kryteriów składania wniosków bezpośrednich oraz procedur przygotowywania i składania wniosków bezpośrednich; (vii) określania procedur i kryteriów przygotowywania i składania wniosków oraz ich formy i przedstawiania, aby uprościć proces składania wniosków, w tym wniosków dotyczących terytorium więcej niż jednego kraju; (viii) ustanawiania niezbędnych przepisów dotyczących przedstawiania oficjalnych uwag przez organy krajowe i osoby mające uzasadniony interes, aby ułatwić oficjalne składanie uwag i usprawnić zarządzanie procedurą sprzeciwu; (ix) określania formatu i przedstawiania sprzeciwu oraz procedury wnoszenia uwag za pośrednictwem internetu; (x) określania przepisów dotyczących ochrony oznaczenia geograficznego; (xi) podejmowania decyzji w sprawie ochrony oznaczeń geograficznych odnoszących się do produktów państw trzecich chronionych w Unii na mocy umowy międzynarodowej, w której Unia jest umawiającą się stroną; (xii) określania treści i prezentacji unijnego rejestru oznaczeń geograficznych; (xiii) określania formatu i przedstawiania wyciągów z unijnego rejestru oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych za pośrednictwem internetu; (xiv) ustanawiania szczegółowych przepisów dotyczących procedur, formy i przedstawiania wniosku o zmianę na poziomie Unii oraz dotyczących procedur, formy i zgłaszania Urzędowi zmiany standardowej; (xv) ustanawiania szczegółowych przepisów dotyczących procedur i formy procesu cofnięcia rejestracji oraz przedstawiania wniosków; (xvi) określania parametrów technicznych symboli i oznaczeń unijnych oraz zasad ich umieszczania na produktach wprowadzanych do obrotu jako zarejestrowane oznaczenia geograficzne, włącznie z zasadami dotyczącymi właściwych wersji językowych, które należy stosować; (xvii) określania charakteru i rodzaju wymienianych informacji oraz metod wymiany informacji w ramach wzajemnej pomocy. Uprawnienia te powinny być wykonywane zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 182/2011 22 .

(60)W celu zmiany lub uzupełnienia niektórych, innych niż istotne, elementów niniejszego rozporządzenia należy przekazać Komisji uprawnienia do przyjmowania aktów zgodnie z art. 290 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej w odniesieniu do wykazu wymogów lub innych dodatkowych elementów dokumentacji towarzyszącej, określania procedur i warunków mających zastosowanie do przygotowywania i składania unijnych wniosków o rejestrację, przepisów dotyczących powierzenia Urzędowi prowadzenia unijnego rejestru oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych; formalnej treści odwołania, procedury wnoszenia i rozpatrywania odwołania, a także formalnej treści i formy decyzji Izby Odwoławczej; informacji i wymogów dotyczących oświadczenia własnego oraz pomocy technicznej Urzędu. Szczególnie ważne jest, aby w czasie prac przygotowawczych Komisja prowadziła stosowne konsultacje, w tym na poziomie ekspertów, oraz aby konsultacje te prowadzone były zgodnie z zasadami określonymi w Porozumieniu międzyinstytucjonalnym z dnia 13 kwietnia 2016 r. w sprawie lepszego stanowienia prawa 23 . W szczególności, aby zapewnić Parlamentowi Europejskiemu i Radzie udział na równych zasadach w przygotowaniu aktów delegowanych, instytucje te otrzymują wszelkie dokumenty w tym samym czasie co eksperci państw członkowskich, a eksperci tych instytucji mogą systematycznie brać udział w posiedzeniach grup ekspertów Komisji zajmujących się przygotowaniem aktów delegowanych.

(61)Obecna ochrona oznaczeń geograficznych na poziomie krajowym opiera się na różnych podejściach regulacyjnych. Istnienie dwóch równoległych systemów na poziomie unijnym i krajowym może nieść ze sobą ryzyko dezorientacji konsumentów i producentów. Zastąpienie systemów indywidualnej krajowej ochrony oznaczeń geograficznych ogólnounijnymi ramami regulacyjnymi zagwarantuje pewność prawa, zmniejszy obciążenie administracyjne organów krajowych, zapewni uczciwą konkurencję między producentami produktów objętych tymi oznaczeniami, a także zapewni przewidywalne i stosunkowo niskie koszty oraz zwiększy wiarygodność produktów w oczach konsumentów. W związku z tym indywidualna krajowa ochrona oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych ustanie po upływie roku od wejścia w życie niniejszego rozporządzenia. W przypadku krajowych oznaczeń geograficznych wskazanych przez zainteresowane państwa członkowskie ochronę można przedłużyć do czasu zakończenia procesu rejestracji. Niektóre państwa członkowskie, które są stronami Porozumienia lizbońskiego o ochronie nazw pochodzenia i ich międzynarodowej rejestracji, zarejestrowały na podstawie tego porozumienia oznaczenia geograficzne produktów rzemieślniczych i przemysłowych oraz chronione oznaczenia geograficzne produktów rzemieślniczych i przemysłowych pochodzących z państw trzecich. Należy zatem zmienić rozporządzenie (UE) 2019/1753, tak aby umożliwić nieprzerwaną ochronę wspomnianych oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych.

(62)Ponieważ potrzebny jest czas na zapewnienie ram w zakresie właściwego funkcjonowania niniejszego rozporządzenia w celu stworzenia unijnego i międzynarodowego systemu rejestracji (w tym systemu informatycznego, utworzenia unijnego rejestru oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych i zarządzania nim, unijnego systemu ostrzeżeń zapobiegającego nadużyciom związanym z wykorzystywaniem oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych w internecie itp.), niniejsze rozporządzenie powinno zacząć obowiązywać po upływie [XX] miesięcy od daty jego wejścia w życie.

(63)Zgodnie z art. 42 ust. 1 rozporządzenia (UE) 2018/1725 skonsultowano się z Europejskim Inspektorem Ochrony Danych, który wydał opinię w dniu […],

PRZYJMUJĄ NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE:

TYTUŁ I

PRZEPISY OGÓLNE

Artykuł 1

Przedmiot

W niniejszym rozporządzeniu ustanawia się przepisy dotyczące:

a)rejestracji, ochrony, kontroli i egzekwowania niektórych nazw identyfikujących produkty rzemieślnicze i przemysłowe o określonej jakości, renomie lub innych cechach charakterystycznych związanych z ich pochodzeniem geograficznym oraz

b)oznaczeń geograficznych wpisanych do międzynarodowego rejestru utworzonego w ramach międzynarodowego systemu rejestracji i ochrony opartego na Akcie genewskim Porozumienia lizbońskiego w sprawie nazw pochodzenia i oznaczeń geograficznych, którym zarządza Światowa Organizacja Własności Intelektualnej (WIPO).

Artykuł 2

Zakres stosowania

1.Niniejsze rozporządzenie ma zastosowanie do produktów rzemieślniczych i przemysłowych wymienionych w nomenklaturze scalonej określonej w załączniku I do rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 24 .

2.Niniejsze rozporządzenie nie ma zastosowania do napojów spirytusowych, o których mowa w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/787 25 , win, o których mowa w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1308/2013 26 , ani do produktów rolnych i środków spożywczych chronionych rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1151/2012 27 .

3.Rejestracje i ochrona oznaczeń geograficznych pozostają bez uszczerbku dla obowiązku producentów zapewnienia zgodności z innymi przepisami Unii, w szczególności z przepisami dotyczącymi wprowadzania produktów do obrotu, a zwłaszcza wymogami w zakresie etykietowania produktów oraz bezpieczeństwa produktów, ochrony konsumentów i nadzoru rynku.

4.System oznaczeń geograficznych ustanowiony w niniejszym rozporządzeniu stosuje się niezależnie od dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/1535 28 .

Artykuł 3

Definicje

Do celów niniejszego rozporządzenia stosuje się następujące definicje:

a)„produkty rzemieślnicze” oznaczają produkty wytworzone całkowicie ręcznie albo przy użyciu narzędzi ręcznych lub środków mechanicznych, jeżeli bezpośredni wkład pracy ręcznej jest najważniejszym elementem produktu końcowego;

b)„produkty przemysłowe” oznaczają produkty wytwarzane w sposób znormalizowany, zazwyczaj na skalę masową i przy użyciu maszyn;

c)„nomenklatura scalona” oznacza nomenklaturę scaloną ustanowioną w art. 1 rozporządzenia (EWG) nr 2658/87;

d)„grupa producentów” oznacza dowolne stowarzyszenie, niezależnie od jego formy prawnej, skupiające głównie producentów lub przetwórców, których działalność związana jest z tym samym produktem;

e)„etap produkcji” oznacza dowolny etap produkcji, przetwarzania lub przygotowania do momentu, w którym produkt osiąga formę umożliwiającą wprowadzenie go do obrotu na rynku wewnętrznym;

f)„tradycyjny” i „tradycja” powiązane z produktem pochodzącym z obszaru geograficznego oznaczają udokumentowane historycznie użycie przez producentów w danej społeczności przez okres umożliwiający przekazanie między pokoleniami;

g)„producent” oznacza wskazany w specyfikacji produktu podmiot gospodarczy zaangażowany w dowolny etap produkcji, w tym przetwórstwo, produktu, którego nazwa jest chroniona oznaczeniem geograficznym;

h)„terminy rodzajowe” oznaczają:

(i) nazwy produktów, które – mimo, iż dotyczą miejsca, regionu lub kraju, w którym produkt został pierwotnie wytworzony lub wprowadzony do obrotu – stały się nazwami zwyczajowymi danego produktu w Unii; lub

(ii) powszechny termin opisujący rodzaj produktu, cechy produktu lub inne terminy, które nie odnoszą się do konkretnego produktu;

i)„jednostka certyfikująca produkty” oznacza osobę prawną, która poświadcza, że produkty objęte oznaczeniami geograficznymi są zgodne ze specyfikacją produktu, niezależnie od tego, czy wykonuje delegowane jej zadania realizowane w ramach kontroli urzędowych, czy też inne zadania, do których została upoważniona;

j)„oświadczenie własne” oznacza dokument, w którym producent lub upoważniony przedstawiciel oświadcza, na swoją wyłączną odpowiedzialność, że dany produkt jest zgodny z odpowiednią specyfikacją produktu oraz że przeprowadzono wszystkie niezbędne kontrole i weryfikacje w celu właściwego określenia zgodności, aby wykazać właściwym organom państw członkowskich, że oznaczenie geograficzne jest stosowane zgodnie z prawem;

k)„zawiadomienie zawierające uwagi” oznacza przedłożoną w Urzędzie Unii Europejskiej ds. Własności Intelektualnej („Urząd”) uwagę na piśmie wskazującą na nieścisłości we wniosku bez uruchamiania procedury sprzeciwu.

Artykuł 4

Ochrona danych

1.Komisję i Urząd uznaje się za administratorów w rozumieniu art. 3 pkt 9 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1725 29 w odniesieniu do przetwarzania danych osobowych w procedurze, w odniesieniu do której jest ona właściwa zgodnie z niniejszym rozporządzeniem.

2.Właściwe organy państw członkowskich uznaje się za administratorów w rozumieniu art. 4 pkt 7 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 30 w odniesieniu do przetwarzania danych osobowych w procedurach, w odniesieniu do których są właściwe zgodnie z niniejszym rozporządzeniem.

Artykuł 5

Wymogi dotyczące oznaczenia geograficznego

Aby nazwa produktu rzemieślniczego i przemysłowego mogła zostać objęta ochroną w formie „oznaczenia geograficznego”, produkt ten musi spełniać następujące wymogi:

a)pochodzić z określonego miejsca, regionu lub państwa;

b)jego określona jakość, renoma lub inna cecha charakterystyczna musi w głównej mierze być wynikiem tego pochodzenia geograficznego; oraz

c)przynajmniej jeden etap produkcji produktu musi odbywać się na określonym obszarze geograficznym.

TYTUŁ II

REJESTRACJA OZNACZEŃ GEOGRAFICZNYCH

Rozdział 1

Przepisy ogólne

Artykuł 6

Wnioskodawca

1.Wnioski o rejestrację oznaczeń geograficznych przedkłada wyłącznie grupa producentów produktu („grupa producentów składająca wniosek”), którego nazwa ma zostać zarejestrowana. Regionalne lub lokalne podmioty publiczne mogą pomagać w przygotowaniu wniosku i w powiązanej procedurze.

2.Do celów niniejszego tytułu organ wyznaczony przez państwo członkowskie można uznać za grupę producentów składającą wniosek, jeżeli utworzenie grupy przez zainteresowanych producentów nie jest wykonalne z powodu ich liczby, położenia geograficznego lub cech organizacyjnych. W przypadku wyboru takiego sposobu reprezentacji, należy uzasadnić ten wybór we wniosku, o którym mowa w art. 11 ust. 3.

3.Do celów niniejszego tytułu pojedynczego producenta można uznać za grupę producentów składającą wniosek, jeżeli spełnione są oba następujące warunki:

a)dana osoba jest jedynym producentem, który chce złożyć wniosek o rejestrację oznaczenia geograficznego;

b)dany obszar geograficzny zdefiniowano na podstawie cech naturalnych, bez odniesienia do granic własności i cechy te znacznie różnią się od cech obszarów sąsiadujących lub cechy danego produktu różnią się od cech produktów produkowanych na sąsiednich obszarach.

4.W przypadku oznaczenia geograficznego odnoszącego się do transgranicznego obszaru geograficznego, grupy producentów z różnych państw członkowskich mogą złożyć wspólny wniosek o rejestrację oznaczenia geograficznego w dowolnym państwie członkowskim. Jeżeli transgraniczny obszar geograficzny dotyczy państwa członkowskiego i państwa trzeciego, mogą one złożyć wspólny wniosek o rejestrację do organu krajowego danego państwa członkowskiego. Jeżeli transgraniczny obszar geograficzny dotyczy szeregu państw trzecich, szereg grup producentów może złożyć wspólny wniosek do Urzędu.

Artykuł 7

Specyfikacja produktu

1.Produkty rzemieślnicze i przemysłowe, których nazwy są zarejestrowane jako oznaczenia geograficzne, muszą być zgodne ze specyfikacją produktu, która zawiera co najmniej:

a)nazwę objętą ochroną jako oznaczenie geograficzne, która może być albo nazwą geograficzną miejsca produkcji określonego produktu, albo nazwą stosowaną w handlu lub w języku potocznym do opisu konkretnego produktu na określonym obszarze geograficznym;

b)opis produktu, w tym – w stosownych przypadkach – surowców;

c)specyfikację określonego obszaru geograficznego tworzącego związek, o którym mowa w lit. g);

d)dowody potwierdzające, że produkt pochodzi z określonego obszaru geograficznego wskazanego w art. 5 lit. c);

e)opis metody wytwarzania lub pozyskiwania produktu oraz, w stosownych przypadkach, stosowanych tradycyjnych metod i konkretnych praktyk;

f)informacje dotyczące pakowania, jeżeli grupa producentów składająca wniosek zdecyduje o ich uwzględnieniu i przedstawi wystarczające i odnoszące się wyłącznie do danego produktu uzasadnienie, dlaczego zapewnienie jakości, pochodzenia lub kontroli wymaga, aby pakowanie odbywało się na określonym obszarze geograficznym, z uwzględnieniem przepisów unijnych, w szczególności dotyczących swobodnego przepływu towarów i swobodnego przepływu usług;

g)szczegółowe informacje określające związek między określoną jakością, renomą lub inną cechą charakterystyczną produktu a pochodzeniem geograficznym, o którym mowa w art. 5 lit. b);

h)wszelkie szczegółowe zasady dotyczące etykietowania danego produktu;

i)inne mające zastosowanie wymogi przewidziane przez państwa członkowskie lub w stosownych przypadkach przez grupę producentów, przy czym takie wymogi muszą być obiektywne, niedyskryminujące i zgodne z prawem Unii.

2.Komisja może przyjąć akty wykonawcze ustanawiające przepisy ograniczające zakres informacji zawartych w specyfikacjach produktu, o których mowa w ust. 1, w przypadku gdy takie ograniczenie jest konieczne do uniknięcia przesadnie dużych objętościowo wniosków o rejestrację, a także przepisy dotyczące formy specyfikacji produktu. Te akty wykonawcze przyjmuje się zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 65 ust. 2.

Artykuł 8

Jednolity dokument

1.Jednolity dokument zawiera:

a)następujące główne punkty specyfikacji produktu:

(i)nazwę;

(ii)opis produktu, w tym – w stosownych przypadkach – szczegółowe zasady dotyczące pakowania i etykietowania;

(iii)zwięzłe określenie obszaru geograficznego;

b)opis związku między produktem a pochodzeniem geograficznym, o którym mowa w art. 7 ust. 1 lit. g), w tym – w stosownych przypadkach – szczegółowe elementy opisu produktu lub metody produkcji, które uzasadniają ten związek.

2.Komisja może przyjmować akty wykonawcze określające format i przedstawianie jednolitego dokumentu przewidzianego w ust. 1 za pośrednictwem internetu. Te akty wykonawcze przyjmuje się zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 65 ust. 2.

Artykuł 9

Dokumentacja towarzysząca wnioskowi o rejestrację

1.Dokumentacja towarzysząca wnioskowi o rejestrację („dokumentacja towarzysząca”) obejmuje:

a)informacje dotyczące wszelkich wnioskowanych ograniczeń dotyczących stosowania oznaczenia geograficznego lub jego ochrony, a także wszelkich środków przejściowych wnioskowanych przez grupę producentów składającą wniosek lub przez organy krajowe, w szczególności w następstwie rozpatrzenia wniosku na szczeblu krajowym oraz procedury sprzeciwu;

b)nazwę i dane kontaktowe grupy producentów składającej wniosek;

c)nazwę i dane kontaktowe właściwego organu lub jednostki certyfikującej produkty weryfikujących zgodność specyfikacji produktu z przepisami;

d)oświadczenie, czy wnioskodawca chce otrzymywać ostrzeżenia dotyczące nazw domen w rozumieniu art. 31;

e)wszelkie inne informacje, które państwo członkowskie lub wnioskodawca uzna za stosowne.

2.Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych uzupełniających niniejsze rozporządzenie o przepisy wyjaśniające wymogi lub zawierające wykaz dodatkowej dokumentacji towarzyszącej, którą należy dostarczać.

3.Komisja może przyjmować akty wykonawcze definiujące format i przedstawianie dokumentacji towarzyszącej za pośrednictwem internetu. Te akty wykonawcze przyjmuje się zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 65 ust. 2.

Artykuł 10

Opłaty rejestracyjne

1.Państwa członkowskie mogą pobierać opłatę na pokrycie kosztów zarządzania systemem oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych, o którym mowa w niniejszym rozporządzeniu, w tym kosztów rozpatrywania wniosków, oświadczeń o sprzeciwie, wniosków o zmianę i wniosków o cofnięcie rejestracji.

2.Jeżeli państwo członkowskie pobiera opłatę, jej wysokość musi być rozsądna, sprzyjać konkurencyjności producentów produktów objętych oznaczeniami geograficznymi i uwzględniać sytuację mikroprzedsiębiorstw oraz małych i średnich przedsiębiorstw.

3.Urząd nie pobiera żadnych opłat za prowadzenie postępowania na podstawie niniejszego rozporządzenia.

4.Na zasadzie odstępstwa od ust. 3 niniejszego artykułu Urząd pobiera opłatę w ramach procedury rejestracji bezpośredniej określonej w art. 15, w ramach procedury określonej w art. 17 ust. 3 oraz z tytułu odwołania przed Izbami Odwoławczymi w rozumieniu art. 30. Opłaty mogą być pobierane również za zmianę specyfikacji produktu i cofnięcie rejestracji, jeśli procedura dotyczy nazwy, która została zarejestrowana na podstawie art. 15 lub art. 17 ust. 3.

5.Komisja przyjmuje akty wykonawcze w celu określenia wysokości opłat pobieranych przez Urząd oraz sposobów ich uiszczania lub zwrotu w przypadku opłat z tytułu odwołania przed Izbami Odwoławczymi. Te akty wykonawcze przyjmuje się zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 65 ust. 2.

Rozdział 2

Krajowy etap rejestracji

Artykuł 11

Wyznaczenie właściwego organu i procedura składania wniosków krajowych

1.Nie naruszając przepisów ust. 4 niniejszego artykułu i art. 15, każde państwo członkowskie utrzymuje lub wyznacza właściwy organ do zarządzania krajowym etapem rejestracji i innymi procedurami dotyczącymi oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych.

2.Nie naruszając przepisów ust. 4 niniejszego artykułu i art. 15, wniosek o rejestrację oznaczenia geograficznego pochodzącego z Unii kieruje się do właściwych organów państwa członkowskiego, z którego dany produkt pochodzi.

3.Wniosek musi zawierać:

a)specyfikację produktu, o której mowa w art. 7;

b)jednolity dokument, o którym mowa w art. 8;

c)dokumentację towarzyszącą, o której mowa w art. 9.

4.Przynajmniej dwa państwa członkowskie mogą uzgodnić, że właściwy organ jednego państwa członkowskiego odpowiada za krajowy etap rejestracji i inne procedury, w tym za złożenie wniosku unijnego do Urzędu, również w imieniu drugiego lub pozostałych państw członkowskich.

Artykuł 12

Rozpatrywanie wniosku przez właściwe organy

Właściwy organ rozpatruje wniosek i sprawdza, czy produkt jest zgodny z wymogami dotyczącymi oznaczeń geograficznych, o których mowa w art. 5, oraz czy zawiera informacje niezbędne do rejestracji, o których mowa w art. 7, 8 i 9.

Artykuł 13

Krajowa procedura sprzeciwu

1.Po rozpatrzeniu wniosku, o którym mowa w art. 12, właściwy organ przeprowadza krajową procedurę sprzeciwu. Procedura ta zapewnia opublikowanie wniosku i przewiduje okres co najmniej 60 dni od daty publikacji, kiedy każda osoba mająca uzasadniony interes oraz mająca siedzibę lub miejsce pobytu na terytorium państwa członkowskiego odpowiedzialnego za krajowy etap rejestracji lub państw członkowskich, z których pochodzi dany produkt („krajowy podmiot wnoszący sprzeciw”), może wnieść do właściwego organu państwa członkowskiego odpowiedzialnego za krajowy etap rejestracji sprzeciw wobec wniosku.

2.Właściwy organ ustanawia szczegółowe zasady procedury sprzeciwu. Zasady te mogą obejmować kryteria dopuszczalności sprzeciwu, okres na konsultacje między wnioskodawcą a każdym krajowym podmiotem wnoszącym sprzeciw oraz dostarczenie przez wnioskodawcę sprawozdania w sprawie wyników konsultacji, w tym wszelkich zmian wprowadzonych przez niego we wniosku.

Artykuł 14

Decyzja w sprawie wniosku krajowego

1.Jeżeli po rozpatrzeniu wniosku i dokonaniu oceny wszelkich otrzymanych sprzeciwów i wszelkich zmian wprowadzonych we wniosku uzgodnionych z wnioskodawcą właściwy organ uzna, że wymogi niniejszego rozporządzenia zostały spełnione, podejmuje decyzję pozytywną i składa unijny wniosek o rejestrację zgodnie z art. 17.

2.Właściwy organ zapewnia, aby wydana przez niego decyzja została podana do wiadomości publicznej oraz aby wszelkie osoby mające uzasadniony interes miały możliwość złożenia odwołania. Właściwy organ zapewnia publikację specyfikacji produktu, na której oparta jest jego pozytywna decyzja, oraz zapewnia elektroniczny dostęp do specyfikacji produktu.

Artykuł 15

Rejestracja bezpośrednia

1.Na zasadzie odstępstwa od art. 11 Komisja jest uprawniona do zwolnienia państwa członkowskiego z obowiązku wyznaczenia właściwego organu zgodnie z art. 11 ust. 1 i zarządzania wnioskami o przyznanie oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych na szczeblu krajowym, jeżeli państwo członkowskie w terminie sześciu miesięcy od daty wejścia w życie niniejszego rozporządzenia przedstawi Komisji dowody potwierdzające spełnienie następujących warunków:

a)dane państwo członkowski nie posiada krajowego systemu sui generis zarządzania oznaczeniami geograficznymi produktów rzemieślniczych i przemysłowych; oraz

b)dane państwo członkowskie przedkłada Komisji wniosek o zwolnienie wraz z oceną wykazującą, że lokalne zainteresowanie ochroną produktów rzemieślniczych i przemysłowych za pomocą oznaczenia geograficznego jest niewielkie.

2.Komisja może zażądać od państwa członkowskiego dodatkowych informacji przed przyjęciem decyzji Komisji w sprawie odstępstwa, o którym mowa w ust. 1.

3.Jeżeli państwo członkowskie korzysta z odstępstwa zgodnie z ust. 1, wniosek grupy producentów z tego państwa członkowskiego o rejestrację, cofnięcie rejestracji lub zmianę specyfikacji produktu oznaczenia geograficznego pochodzącego z Unii kieruje się bezpośrednio do Urzędu.

4.Państwo członkowskie, które zastosowało odstępstwo zgodnie z ust. 1, może podjąć decyzję o wycofaniu tego odstępstwa i wyznaczyć właściwy organ do zarządzania wnioskami o rejestrację oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych. Decyzja ta nie ma wpływu na trwające procedury rejestracji. O decyzji o wycofaniu odstępstwa państwo członkowskie powiadamia Komisję na piśmie.

5.Jeżeli liczba wniosków bezpośrednich złożonych przez wnioskodawców z państwa członkowskiego, które stosuje odstępstwo, znacznie przekracza szacunkową liczbę z oceny przedstawionej przez państwo członkowskie na podstawie ust. 1, Komisja może wycofać swoją decyzję, o której mowa w ust. 2.

6.Państwo członkowskie przekazuje Komisji i Urzędowi dane niezależnego od wnioskodawcy punktu kontaktowego w odniesieniu do wszelkich kwestii technicznych związanych z produktem i wnioskiem.

7.Urząd powiadamia zarówno wnioskodawcę, jak i z punkt kontaktowy, o którym mowa w ust. 6, o wszelkich kwestiach technicznych związanych z wnioskiem.

8.Na wniosek Urzędu, w terminie 60 dni od złożenia takiego wniosku, państwo członkowskie udziela pomocy za pośrednictwem punktu kontaktowego, w szczególności w ramach procesu rozpatrywania wniosku. Na wniosek państwa członkowskiego termin ten można przedłużyć o kolejne 60 dni. Pomoc ta obejmuje rozpatrywanie niektórych szczególnych aspektów wniosków złożonych przez wnioskodawcę do Urzędu, weryfikację niektórych informacji zawartych we wnioskach, wydawanie oświadczeń dotyczących takich informacji oraz udzielanie odpowiedzi na inne wnioski o wyjaśnienie kierowane przez Urząd w związku z wnioskami.

9.Jeżeli państwo członkowskie nie udzieli pomocy za pośrednictwem punktu kontaktowego w terminie, o którym mowa w ust. 8, wniosek uznaje się za niezłożony.

10.Mogą obowiązywać opłaty rejestracyjne, które należy uiścić na rzecz Urzędu. Opłaty te ustanawia się zgodnie z procedurą, o której mowa w art. 10 ust. 5.

11.Art. 6–9, 11–14 i 16–30 stosuje się odpowiednio do procedury rejestracji bezpośredniej, o której mowa w niniejszym artykule, z wyjątkiem okresów rozpatrywania wniosków, o których mowa w art. 19 ust. 2, oraz obowiązku przeprowadzenia krajowej procedury sprzeciwu, o którym mowa w art. 13, które nie mają zastosowania.

12.W przypadku wniosków o rejestrację bezpośrednią należy przeprowadzić konsultację z Komitetem Doradczym, o którym mowa w art. 33.

13.W procedurze rejestracji bezpośredniej każda osoba mająca uzasadniony interes może wnieść do Urzędu sprzeciw zgodnie z art. 21.

14.Niniejszy artykuł nie ma zastosowania do wniosków o rejestrację z państw trzecich.

15.Państwa członkowskie stosujące procedurę określoną w niniejszym artykule nie są zwolnione z obowiązków określonych w art. 45–58 w odniesieniu do kontroli i egzekwowania przepisów.

16.Komisja może przyjąć akty wykonawcze określające dodatkowe informacje dotyczące kryteriów stosowania rejestracji bezpośredniej oraz procedur przygotowywania i składania wniosków bezpośrednich. Te akty wykonawcze przyjmuje się zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 65 ust. 2.

Artykuł 16

Tymczasowa ochrona krajowa

1.Państwo członkowskie może objąć oznaczenia geograficzne tymczasową ochroną na szczeblu krajowym, ze skutkiem od dnia złożenia w Urzędzie wniosku o rejestrację.

2.Tymczasowa ochrona krajowa ustaje z dniem, w którym zostanie podjęta decyzja w sprawie wniosku o rejestrację albo wniosek zostanie wycofany.

3.W przypadku gdy oznaczenie geograficzne nie zostanie zarejestrowane na podstawie niniejszego rozporządzenia, za konsekwencje tymczasowej ochrony na szczeblu krajowym odpowiada wyłącznie zainteresowane państwo członkowskie.

4.Środki wdrażane przez państwa członkowskie zgodnie z niniejszym artykułem wywołują skutki jedynie na szczeblu krajowym i nie mają wpływu na rynek wewnętrzny Unii lub handel międzynarodowy.

Rozdział 3

Unijny etap rejestracji

Sekcja 1

Procedura na etapie unijnym

Artykuł 17

Wniosek unijny

1.W odniesieniu do oznaczeń geograficznych dotyczących produktów pochodzących z Unii unijny wniosek o rejestrację przedkładany w Urzędzie przez państwo członkowskie obejmuje:

a)jednolity dokument, o którym mowa w art. 8;

b)dokumentację towarzyszącą, o której mowa w art. 9;

c)deklarację państwa członkowskiego, do którego pierwotnie skierowano wniosek, potwierdzającą, że wniosek spełnia warunki rejestracji na podstawie niniejszego rozporządzenia;

d)odesłanie do elektronicznej publikacji specyfikacji produktu, o której mowa w art. 7.

2.Elektroniczną publikację, o której mowa w ust. 1 lit. d), należy aktualizować na bieżąco.

3.W odniesieniu do oznaczeń geograficznych dotyczących produktów pochodzących z państwa trzeciego lub państw trzecich, w przypadku których wniosek o rejestrację składa się do Urzędu, taki wniosek o rejestrację obejmuje:

a)specyfikację produktu, o której mowa w art. 7, oraz odesłanie do jej publikacji;

b)jednolity dokument, o którym mowa w art. 8;

c)dokumentację towarzyszącą, o której mowa w art. 9;

d)prawne potwierdzenie ochrony oznaczenia geograficznego w kraju pochodzenia produktu;

e)pełnomocnictwo, na mocy którego wnioskodawcę reprezentuje pełnomocnik.

4.Wspólny wniosek o rejestrację, o którym mowa w art. 6 ust. 4, przedkłada do Urzędu jedno z zainteresowanych państw członkowskich lub grupa producentów składająca wniosek z państwa trzeciego, bezpośrednio lub za pośrednictwem właściwego organu tego państwa trzeciego. Jeżeli obszar transgraniczny dotyczy dowolnego państwa członkowskiego i państwa trzeciego, wspólny wniosek składa zainteresowane państwo członkowskie.

5.Wspólny wniosek, o którym mowa w art. 6 ust. 4, zawiera – w stosownych przypadkach – dokumenty wymienione w ust. 1 i 2 niniejszego artykułu od zainteresowanych państw członkowskich lub państw trzecich. Powiązaną krajową procedurę składania wniosku oraz procedurę rozpatrywania wniosku i procedurę sprzeciwu, o których mowa w art. 11, 12 i 13, przeprowadza się we wszystkich zainteresowanych państwach członkowskich i państwach trzecich.

6.Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych definiujących procedury i warunki mające zastosowanie do przygotowania i złożenia unijnych wniosków o rejestrację.

7.Komisja może przyjmować akty wykonawcze ustanawiające szczegółowe przepisy dotyczące procedur, formy i przedstawiania unijnych wniosków o rejestrację, w tym wniosków dotyczących terytorium więcej niż jednego kraju. Te akty wykonawcze przyjmuje się zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 65 ust. 2.

Artykuł 18

Składanie wniosku unijnego

1.Unijny wniosek o rejestrację oznaczenia geograficznego, w tym o rejestrację bezpośrednią, o której mowa w art. 15, składa do Urzędu drogą elektroniczną za pośrednictwem systemu cyfrowego właściwy organ państwa członkowskiego lub, w przypadkach gdy zastosowanie ma art. 15, zainteresowana grupa producentów. System cyfrowy umożliwia składanie wniosków do właściwych organów państwa członkowskiego i wykorzystywanie przez to państwo członkowskie w procedurze krajowej.

2.W przypadku gdy wniosek o rejestrację dotyczy obszaru geograficznego w państwie trzecim, wniosek do Urzędu składa albo bezpośrednio grupa producentów składająca wniosek, albo właściwy organ zainteresowanego państwa trzeciego. System cyfrowy, o którym mowa w ust. 1, umożliwia składanie tych wniosków przez grupę producentów składającą wniosek z siedzibą w państwie trzecim, oraz przez właściwe organy w zainteresowanym państwie trzecim. Grupę producentów składającą wniosek i właściwe organy zainteresowanego państwa trzeciego uznaje się za strony postępowania.

3.Po złożeniu wniosku unijnego Urząd publikuje go w unijnym rejestrze oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych.

Artykuł 19

Rozpatrywanie wniosku i publikacja otwierająca procedurę sprzeciwu

1.Urząd bada każdy wniosek o rejestrację, który otrzymał zgodnie z art. 17 ust. 1. Rozpatrywanie wniosku obejmuje sprawdzenie, czy:

a)wniosek nie zawiera żadnych oczywistych błędów;

b)informacje dostarczone zgodnie z art. 17 są kompletne; oraz

c)jednolity dokument ma precyzyjny i techniczny charakter zgodnie z art. 8.

2.Przy rozpatrywaniu wniosku uwzględnia się wynik wstępnej procedury krajowej przeprowadzonej przez dane państwo członkowskie, chyba że stosuje się art. 15.

3.Rozpatrywanie wniosku zgodnie z ust. 1 nie może trwać dłużej niż sześć miesięcy. Jeżeli okres rozpatrywania wniosku przekroczy lub może przekroczyć sześć miesięcy, Urząd pisemnie informuje wnioskodawcę o powodach tego opóźnienia.

4.Urząd może zwrócić się do danego państwa członkowskiego o informacje uzupełniające. Jeżeli wniosek składa grupa producentów z państwa trzeciego lub właściwy organ państwa trzeciego, na żądanie Urzędu taka grupa producentów lub taki właściwy organ dostarcza informacje uzupełniające.

5.Jeżeli Urząd zasięga opinii Komitetu Doradczego, o którym mowa w art. 33, powiadamia się o tym wnioskodawcę, a bieg terminu, o którym mowa w ust. 2 niniejszego artykułu, zostaje zawieszony.

6.Jeżeli po rozpatrzeniu wniosku zgodnie z ust. 1 Urząd uzna, że wniosek jest niekompletny lub nieprawidłowy, przesyła swoje uwagi państwu członkowskiemu lub, w przypadku wniosków składanych przez państwo trzecie, odpowiedniej grupie producentów lub właściwemu organowi, którzy złożyli wniosek unijny, w państwie z którego pochodzi wniosek, oraz wzywa do uzupełnienia lub poprawienia wniosku w terminie 60 dni. Jeżeli państwo członkowskie lub, w przypadku wniosków składanych przez państwa trzecie, dana grupa producentów lub właściwy organ, nie uzupełni wniosku w wyznaczonym terminie, wniosek uznaje się za wycofany lub, jeżeli nie zostanie poprawiony, wniosek odrzuca się zgodnie z art. 24 ust. 2.

7.Jeżeli po rozpatrzeniu wniosku zgodnie z ust. 1 Urząd uzna, że warunki określone w niniejszym rozporządzeniu zostały spełnione, publikuje do celów sprzeciwu w unijnym rejestrze oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych jednolity dokument i odesłanie do specyfikacji produktu na stronie internetowej danego państwa członkowskiego. Jednolity dokument publikuje się w językach urzędowych Unii.

Artykuł 20

Zakwestionowanie wniosku na szczeblu krajowym

1.Państwa członkowskie informują Urząd na bieżąco o wszelkich krajowych postępowaniach administracyjnych i sądowych, które mogą mieć wpływ na rejestrację oznaczenia geograficznego.

2.Urząd jest zwolniony z obowiązku dotrzymania terminu rozpatrzenia wniosku, o którym mowa w art. 19 ust. 2, oraz poinformowania wnioskodawcy o powodach opóźnienia, w przypadku otrzymania od państwa członkowskiego powiadomienia dotyczącego wniosku o rejestrację zgodnie z art. 14 ust. 1, w którym:

a)informuje się Urząd, że decyzja, o której mowa w art. 14 ust. 1, została unieważniona na szczeblu krajowym na mocy natychmiast wykonalnego, ale nieprawomocnego orzeczenia sądowego lub

b)zwraca się do Urzędu o zawieszenie rozpatrywania wniosku ze względu na wszczęcie krajowego postępowania administracyjnego lub sądowego o zakwestionowanie ważności wniosku, a dane państwo członkowskie uznaje podstawy tego postępowania za uzasadnione.

3.Zwolnienie określone w ust. 2 obowiązuje do momentu, gdy dane państwo członkowskie poinformuje Urząd, że pierwotny wniosek został przywrócony lub że państwo członkowskie cofa swój wniosek o zawieszenie.

4.Jeżeli orzeczenie sądowe, o którym mowa w ust. 2, kończy postępowanie w sprawie, państwo członkowskie w razie potrzeby wycofuje lub zmienia wniosek.

Artykuł 21

Procedura sprzeciwu i wnoszenia uwag

1.W terminie trzech miesięcy od daty publikacji jednolitego dokumentu i odesłania do specyfikacji produktu, o której mowa w art. 7, w unijnym rejestrze oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych podmiot wnoszący sprzeciw może przedłożyć Urzędowi sprzeciw lub zawiadomienie zawierające uwagi. Wnioskodawcę i podmiot wnoszący sprzeciw uznaje się za strony postępowania.

2.Podmiotem wnoszącym sprzeciw mogą być właściwy organ państwa członkowskiego lub państwa trzeciego, lub osoba fizyczna lub prawna mająca uzasadniony interes oraz mająca siedzibę lub miejsce pobytu w państwie trzecim lub w innym państwie członkowskim, która nie kwalifikuje się jako krajowy podmiot wnoszący sprzeciw zgodnie z art. 13 ust. 1.

3.Urząd bada dopuszczalność sprzeciwu. Jeśli Urząd uzna, że sprzeciw jest dopuszczalny, wzywa w terminie 60 dni od dnia otrzymania sprzeciwu podmiot wnoszący sprzeciw lub wnioskodawcę do podjęcia odpowiednich konsultacji, prowadzonych przez rozsądny okres nieprzekraczający trzech miesięcy W każdym momencie w ciągu tego okresu Urząd na wniosek jednej ze stron może przedłużyć termin konsultacji maksymalnie o trzy miesiące. Urząd może zaproponować mediację w konsultacjach między wnioskodawcą a podmiotem wnoszącym sprzeciw zgodnie z art. 170 rozporządzenia (UE) 2017/1001.

4.Wnioskodawca i podmiot wnoszący sprzeciw wzajemnie dostarczają sobie podczas konsultacji odnośnych informacji, by ocenić, czy wniosek o rejestrację jest zgodny z warunkami określonymi w niniejszym rozporządzeniu.

5.Urząd może na każdym etapie procedury sprzeciwu skonsultować się z Komitetem Doradczym, o którym mowa w art. 33, o czym powiadamia się strony, a bieg terminu, o którym mowa w ust. 2, zostaje zawieszony.

6.W terminie jednego miesiąca od dnia zakończenia konsultacji, o których mowa w ust. 2, wnioskodawca mający siedzibę w państwie trzecim lub właściwy organ państwa członkowskiego lub państwa trzeciego, z którego złożono wniosek o unijną rejestrację, powiadamiają Urząd o wynikach konsultacji, o tym, czy osiągnięto porozumienie z podmiotem wnoszącym sprzeciw lub wszystkimi takimi podmiotami, oraz o wszelkich wynikających z tego zmianach we wniosku dokonanych przez tego wnioskodawcę. Podmiot wnoszący sprzeciw może również powiadomić Urząd o swoim stanowisku na koniec konsultacji.

7.Jeżeli po zakończeniu konsultacji dokonano zmian w danych opublikowanych zgodnie z art. 19 ust. 6, Urząd ponownie rozpatruje zmieniony wniosek. Jeżeli we wniosku o rejestrację dokonano istotnych zmian i Urząd uzna, że zmieniony wniosek spełnia warunki rejestracji, publikuje zmieniony wniosek zgodnie z tym ustępem.

8.Organy i osoby, które mogą występować w charakterze podmiotu wnoszącego sprzeciw, mogą przedłożyć Urzędowi zawiadomienie zawierające uwagi. Właściwego organu ani osoby, które przedłożyły zawiadomienie zawierające uwagi, nie uznaje się za stronę postępowania.

9.Urząd może udostępnić zawiadomienie zawierające uwagi wnioskodawcy i podmiotowi wnoszącemu sprzeciw.

10.W celu ułatwienia oficjalnego składania uwag oraz usprawnienia zarządzania procedurą sprzeciwu Komisja może przyjąć akty wykonawcze ustanawiające niezbędne przepisy dotyczące przedstawiania tych oficjalnych uwag oraz określające format i dopuszczające przedstawianie sprzeciwów i wszelkich uwag za pośrednictwem internetu. Te akty wykonawcze przyjmuje się zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 65 ust. 2.

Artykuł 22

Dopuszczalność i podstawy do sprzeciwu

1.Sprzeciw wniesiony zgodnie z art. 21 jest dopuszczalny wyłącznie, gdy zawiera oświadczenie, że wniosek może naruszyć warunki określone w ust. 2 niniejszego artykułu, a w uzasadnionym oświadczeniu o sprzeciwie sporządzonym zgodnie z formularzem zawartym w załączniku 3 przedstawiono uzasadnienie. Sprzeciw, który nie zawiera uzasadnionego oświadczenia o sprzeciwie, jest nieważny.

2.W przypadku sprzeciwu nazwy, w odniesieniu do której złożono wniosek o rejestrację, nie rejestruje się, jeżeli:

a)proponowane oznaczenie geograficzne nie spełnia wymogów dotyczących ochrony określonych w niniejszym rozporządzeniu;

b)rejestracja proponowanego oznaczenia geograficznego byłaby sprzeczna z art. 37, 38 lub 39;

c)rejestracja proponowanego oznaczenia geograficznego zagrażałaby istnieniu całkowicie lub częściowo identycznej nazwy lub znaku towarowego, lub istnieniu produktów, które były zgodnie z prawem wprowadzane do obrotu przez co najmniej pięć lat poprzedzających datę publikacji przewidzianą w art. 18 ust. 3.

3.Dopuszczalność i podstawy do sprzeciwu podlegają ocenie Urzędu w odniesieniu do terytorium Unii.

Artykuł 23

Okresy przejściowe w stosowaniu oznaczeń geograficznych

1.Nie naruszając przepisów art. 42 w chwili rejestracji Urząd może zdecydować o przyznaniu okresu przejściowego do pięciu lat, by w przypadku produktów pochodzących z państwa członkowskiego lub państwa trzeciego, których nazwa składa się z nazwy będącej w sprzeczności z art. 35 lub zawiera taką nazwę, umożliwić dalsze stosowanie oznaczenia, z którym zostały wprowadzone do obrotu, pod warunkiem że w dopuszczalnym i uzasadnionym sprzeciwie względem wniosku o rejestrację oznaczenia geograficznego, którego ochronę naruszono, na mocy art. 13 lub art. 21 wykazano, że:

a)rejestracja oznaczenia geograficznego zagroziłaby istnieniu całkowicie lub częściowo identycznej nazwy w nazwie produktu;

b)produkty te są legalnie wprowadzane do obrotu pod tą nazwą w nazwie produktu na danym terytorium od co najmniej pięciu lat poprzedzających datę publikacji przewidzianej w art. 18 ust. 3;

2.Urząd może zdecydować o przedłużeniu okresu przejściowego przyznanego na mocy ust. 1 na maksymalnie 15 lat, lub umożliwić dalsze stosowanie przez maksymalnie 15 lat, pod warunkiem wykazania dodatkowo, że:

a)nazwa, o której mowa w ust. 1, była legalnie, w sposób konsekwentny i uczciwy wykorzystywana przez co najmniej 25 lat, zanim wniosek o rejestrację danego oznaczenia geograficznego został przedłożony Urzędowi;

b)używanie nazwy, o której mowa w ust. 1, nigdy nie było podyktowane chęcią odniesienia korzyści z renomy nazwy produktu zarejestrowanego jako oznaczenie geograficzne oraz

c)konsument nie został wprowadzony ani nie mógłby zostać wprowadzony w błąd, co do prawdziwego pochodzenia produktu.

3.Decyzję przyznającą okres przejściowy, o którym mowa w ust. 1, publikuje się w unijnym rejestrze oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych.