Access to European Union law
<a href="https://eur-lex.europa.eu/content/help/eurlex-content/experimental-features.html" target="_blank">More about the experimental features corner</a>
Choose the experimental features you want to try
EUR-Lex
Access to European Union law

This document is an excerpt from the EUR-Lex website

You are here
Use quotation marks to search for an "exact phrase". Append an asterisk (*) to a search term to find variations of it (transp*, 32019R*). Use a question mark (?) instead of a single character in your search term to find variations of it (ca?e finds case, cane, care).
Search tips
Need more search options? Use the Advanced search

Document 32019D2107

Decyzja Rady (UE) 2019/2107 z dnia 28 listopada 2019 r. w sprawie stanowiska, jakie ma być zajęte w imieniu Unii Europejskiej w ramach Rady Organizacji Międzynarodowego Lotnictwa Cywilnego w odniesieniu do zmian rozdziału 9 załącznika 9 (Ułatwienia) do Konwencji o międzynarodowym lotnictwie cywilnym dotyczących norm i zalecanych metod postępowania w zakresie danych dotyczących przelotu pasażera

ST/14014/2019/INIT

Dz.U. L 318 z 10.12.2019, pp. 117–122 (BG, ES, CS, DA, DE, ET, EL, EN, FR, HR, IT, LV, LT, HU, MT, NL, PL, PT, RO, SK, SL, FI, SV)

Legal status of the document In force

ELI: http://data.europa.eu/eli/dec/2019/2107/oj

10.12.2019   

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

L 318/117

DECYZJA RADY (UE) 2019/2107

z dnia 28 listopada 2019 r.

w sprawie stanowiska, jakie ma być zajęte w imieniu Unii Europejskiej w ramach Rady Organizacji Międzynarodowego Lotnictwa Cywilnego w odniesieniu do zmian rozdziału 9 załącznika 9 („Ułatwienia”) do Konwencji o międzynarodowym lotnictwie cywilnym dotyczących norm i zalecanych metod postępowania w zakresie danych dotyczących przelotu pasażera

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 16 ust. 2 i art. 87 ust. 2 lit. a), w związku z art. 218 ust. 9,

uwzględniając wniosek Komisji Europejskiej,

a także mając na uwadze, co następuje:

(1)

Konwencja o międzynarodowym lotnictwie cywilnym (zwana dalej „konwencją chicagowską”), która reguluje międzynarodowy transport lotniczy, weszła w życie w dniu 4 kwietnia 1947 r. Ustanowiła ona Organizację Międzynarodowego Lotnictwa Cywilnego (ICAO).

(2)

Państwa członkowskie Unii są umawiającymi się stronami konwencji chicagowskiej i państwami członkowskimi ICAO, natomiast Unia ma status obserwatora w niektórych organach ICAO, w tym w Zgromadzeniu i innych organach technicznych.

(3)

Zgodnie z art. 54 lit. l) konwencji chicagowskiej Rada ICAO przyjmuje międzynarodowe normy i zalecane metody postępowania.

(4)

Rezolucja Rady Bezpieczeństwa ONZ nr 2396 (2017) z dnia 21 grudnia 2017 r. (zwana dalej „rezolucją RB ONZ nr 2396 (2017)”), wymaga, aby państwa członkowskie ONZ rozwijały zdolność gromadzenia, przetwarzania i analizowania – na potrzeby norm i zalecanych metod postępowania ICAO – danych dotyczących przelotu pasażera (danych PNR), a także zapewniały, aby dane te były dostępne dla wszystkich właściwych organów krajowych i przez nie wykorzystywane, przy pełnym poszanowaniu praw człowieka i podstawowych wolności, na potrzeby zapobiegania przestępstwom terrorystycznym i związanym z nimi podróżom, ich wykrywania i prowadzenia postępowań przygotowawczych w ich sprawie.

(5)

W rezolucji RB ONZ nr 2396 (2017) wzywa się także ICAO do współpracy z państwami członkowskimi ONZ w celu ustanowienia norm gromadzenia, wykorzystywania, przetwarzania i ochrony danych PNR.

(6)

Normy i zalecane metody postępowania dotyczące danych PNR określone są w rozdziale 9 części A i D załącznika 9 („Ułatwienia”) do konwencji chicagowskiej. Uzupełnieniem tych norm i zalecanych metod są dodatkowe wytyczne, w szczególności dokument ICAO nr 9944 ustanawiający wytyczne w sprawie danych PNR.

(7)

W marcu 2019 r. Komitet ICAO ds. Transportu Lotniczego (ATC ICAO) utworzył grupę zadaniową złożoną z ekspertów z państw członkowskich ICAO uczestniczących w zespole ICAO ds. ułatwień, która ma rozważyć wnioski dotyczące nowych norm i zalecanych metod postępowania w zakresie gromadzenia, wykorzystywania, przetwarzania i ochrony danych PNR zgodnie z rezolucją RB ONZ nr 2396 (2017) (zwaną dalej „grupą zadaniową”). Szereg państw członkowskich Unii jest reprezentowanych w grupie zadaniowej. Komisja uczestniczy w pracach grupy zadaniowej w charakterze obserwatora.

(8)

40. sesja Zgromadzenia ICAO odbyła się w dniach od 24 września do 4 października 2019 r. Wyniki tej sesji Zgromadzenia ICAO określą kierunek polityczny ICAO na najbliższe lata, w tym w odniesieniu do przyjęcia nowych norm i zalecanych metod postępowania dotyczących danych PNR.

(9)

W dniu 16 września 2019 r. Rada zatwierdziła dokument informacyjny dotyczący standardów i zasad gromadzenia, wykorzystywania, przetwarzania i ochrony danych PNR, do przedłożenia na 40. sesji Zgromadzenia ICAO (zwany dalej „dokumentem informacyjnym”). Dokument informacyjny został przedłożony Zgromadzeniu ICAO przez Finlandię w imieniu Unii i jej państw członkowskich oraz pozostałych państw członkowskich Europejskiej Konferencji Lotnictwa Cywilnego.

(10)

W dokumencie informacyjnym przedstawiono stanowisko Unii w sprawie przestrzegania podstawowych zasad, które mogłyby pomóc zapewnić poszanowanie wymogów konstytucyjnych i regulacyjnych w zakresie podstawowych praw do prywatności i ochrony danych podczas przetwarzania danych PNR w celu zwalczania terroryzmu i poważnej przestępczości. Wezwano ICAO do uwzględnienia takich zasad we wszelkich przyszłych normach dotyczących danych PNR oraz w zmienionych wytycznych ICAO dotyczących danych PNR (dok. nr 9944).

(11)

Unia przyjęła wspólne przepisy dotyczące danych PNR, tj. dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/681 (1), których zakres pokrywa się w dużym stopniu z obszarem, który ma zostać objęty planowanymi nowymi normami i zalecanymi metodami postępowania. Dyrektywa (UE) 2016/681 obejmuje w szczególności kompleksowy zbiór przepisów chroniących podstawowe prawa do prywatności i ochrony danych osobowych, w kontekście przekazywania państwom członkowskim danych PNR przez przewoźników lotniczych do celów zapobiegania przestępstwom terrorystycznym i poważnej przestępczości, ich wykrywania, prowadzenia postępowań przygotowawczych w ich sprawie oraz ich ścigania.

(12)

Dwie umowy międzynarodowe dotyczące przetwarzania i przekazywania danych PNR obowiązują obecnie w stosunkach między Unią a państwami trzecimi, tj. Australią (2) i Stanami Zjednoczonymi (3). W dniu 26 lipca 2017 r. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej wydał opinię na temat planowanej umowy między Unią a Kanadą, podpisanej w dniu 25 czerwca 2014 r. (4) (zwaną dalej „opinią 1/15”).

(13)

Należy ustalić stanowisko, jakie powinno zostać zajęte w imieniu Unii w ramach Rady ICAO, ponieważ wszelkie przyszłe normy i zalecane metody postępowania dotyczące danych PNR, w szczególności zmiany rozdziału 9 załącznika 9 („Ułatwienia”) do konwencji chicagowskiej, w sposób decydujący wywrą wpływ na treść prawa Unii, a mianowicie na dyrektywę (UE) 2016/681 oraz obowiązujące międzynarodowe umowy dotyczące danych PNR. Zgodnie z obowiązkiem lojalnej współpracy państwa członkowskie Unii mają bronić tego stanowiska podczas prac w ramach ICAO zmierzających do opracowywania norm i zalecanych metod postępowania.

(14)

Stanowisko Unii określone w załączniku zostało ustanowione zgodnie z mającymi zastosowanie unijnymi ramami prawnymi w zakresie ochrony danych osobowych i danych PNR, tj. zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 (5), dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/680 (6) i dyrektywą (UE) 2016/681, jak również z Traktatem i Kartą praw podstawowych Unii Europejskiej, zgodnie z ich wykładnią w odpowiednim orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, w szczególności w opinii 1/15.

(15)

Stanowisko Unii powinno zostać wyrażone przez działające wspólnie jej państwa członkowskie będące członkami Rady ICAO.

(16)

Zjednoczone Królestwo oraz Irlandia są związane dyrektywą (UE) 2016/681, a zatem biorą udział w przyjęciu niniejszej decyzji.

(17)

Zgodnie z art. 1 i 2 Protokołu nr 22 w sprawie stanowiska Danii, załączonego do Traktatu o Unii Europejskiej i do Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, Dania nie uczestniczy w przyjęciu niniejszej decyzji i nie jest nią związana ani jej nie stosuje,

PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ:

Artykuł 1

Stanowisko, jakie ma być zajęte w imieniu Unii w ramach Rady Organizacji Międzynarodowego Lotnictwa Cywilnego (ICAO) w odniesieniu do zmian rozdziału 9 do załącznika 9 („Ułatwienia”) do Konwencji o międzynarodowym lotnictwie cywilnym dotyczących norm i zalecanych metod postępowania w zakresie danych dotyczących przelotu pasażera, określone jest w załączniku do niniejszej decyzji.

Artykuł 2

Stanowisko, o którym mowa w art. 1, wyrażają działające wspólnie państwa członkowskie Unii będące członkami Rady ICAO.

Artykuł 3

Niniejsza decyzja wchodzi w życie z dniem jej przyjęcia.

Sporządzono w Brukseli dnia 28 listopada 2019 r.

W imieniu Rady

Przewodniczący

T. HARAKKA

(1)  Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/681 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie wykorzystywania danych dotyczących przelotu pasażera (danych PNR) w celu zapobiegania przestępstwom terrorystycznym i poważnej przestępczości, ich wykrywania, prowadzenia postępowań przygotowawczych w ich sprawie i ich ścigania (Dz.U. L 119 z 4.5.2016, s. 132).

(2)   Dz.U. L 186 z 14.7.2012, s. 4.

(3)   Dz.U. L 215 z 11.8.2012, s. 5.

(4)  Opinia 1/15 Trybunału (wielka izba) z dnia 26 lipca 2017 r., ECLI:EU:C:2017:592.

(5)  Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) (Dz.U. L 119 z 4.5.2016, s. 1).

(6)  Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/680 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych przez właściwe organy do celów zapobiegania przestępczości, prowadzenia postępowań przygotowawczych, wykrywania i ścigania czynów zabronionych i wykonywania kar, w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylająca decyzję ramową Rady 2008/977/WSiSW (Dz.U. L 119 z 4.5.2016, s. 89).

ZAŁĄCZNIK

STANOWISKO, JAKIE MA BYĆ ZAJĘTE W IMIENIU UNII EUROPEJSKIEJ W RAMACH RADY ORGANIZACJI MIĘDZYNARODOWEGO LOTNICTWA CYWILNEGO W ODNIESIENIU DO ZMIAN ROZDZIAŁU 9 ZAŁĄCZNIKA 9 („UŁATWIENIA”) DO KONWENCJI O MIĘDZYNARODOWYM LOTNICTWIE CYWILNYM DOTYCZĄCYCH NORM I ZALECANYCH METOD POSTĘPOWANIA W ZAKRESIE DANYCH DOTYCZĄCYCH PRZELOTU PASAŻERA

Zasady ogólne

W ramach działań Organizacji Międzynarodowego Lotnictwa Cywilnego (ICAO) w odniesieniu do zmian rozdziału 9 załącznika 9 („Ułatwienia”) do konwencji chicagowskiej dotyczących opracowania norm i zalecanych metod postępowania w zakresie danych dotyczących przelotu pasażera (danych PNR) państwa członkowskie Unii, działając wspólnie w interesie Unii:

a)

działają zgodnie z celami realizowanymi przez Unię w ramach jej polityki dotyczącej danych PNR, w szczególności w celu zapewnienia ochrony, ochrony życia i bezpieczeństwa osób oraz zapewnienia pełnego poszanowania praw podstawowych, w szczególności prawa do prywatności i do ochrony danych osobowych;

b)

szerzą wiedzę wśród wszystkich państw członkowskich ICAO na temat unijnych norm i zasad dotyczących przekazywania danych PNR, zgodnie z odpowiednim prawem Unii i orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej;

c)

propagują opracowanie rozwiązań wielostronnych zgodnych z prawami podstawowymi w zakresie przekazywania przez linie lotnicze danych PNR organom ścigania, w interesie zapewnienia pewności prawa, poszanowania praw podstawowych oraz w celu uproszczenia obowiązków przewoźników lotniczych;

d)

propagują wymianę danych PNR i wyników przetwarzania tych danych między państwami członkowskimi ICAO, w przypadku gdy uznane jest to za niezbędne do zapobiegania przestępstwom terrorystycznym lub poważnej przestępczości, ich wykrywania, prowadzenia postępowań przygotowawczych w ich sprawie lub ich ścigania, przy pełnym poszanowaniu podstawowych praw i wolności;

e)

stale wspierają opracowywanie przez ICAO norm dotyczących gromadzenia, wykorzystywania, przetwarzania i ochrony danych PNR, zgodnie z rezolucją RB ONZ nr 2396 (2017);

f)

stale wspierają rozwój – we wszystkich państwach członkowskich ICAO – zdolności do gromadzenia, przetwarzania i analizowania – na potrzeby norm i zalecanych metod postępowania ICAO – danych PNR oraz do zapewnienia, aby dane PNR były dostępne dla wszystkich właściwych organów krajowych państw członkowskich ICAO i przez nie wykorzystywane, przy pełnym poszanowaniu praw człowieka i podstawowych wolności, do celów zapobiegania przestępstwom terrorystycznym i związanym z nimi podróżom, ich wykrywania i prowadzenia postępowań przygotowawczych w ich sprawie, zgodnie z wymogami rezolucji RB ONZ nr 2396 (2017);

g)

wykorzystują jako źródło informacji dokument informacyjny „Standardy i zasady dotyczące gromadzenia, wykorzystywania, przetwarzania i ochrony danych PNR” (dok. A40-WP/530), przedłożony na 40. sesji Zgromadzenia ICAO przez Finlandię w imieniu Unii Europejskiej i jej państw członkowskich oraz pozostałych państw Europejskiej Konferencji Lotnictwa Cywilnego;

h)

propagują tworzenie środowiska sprzyjającego rozwojowi międzynarodowego transportu lotniczego w ramach otwartego, zliberalizowanego i globalnego rynku, jak również dalszemu wzrostowi tego transportu, dbając jednocześnie o kwestię ochrony, a także przy zapewnieniu wprowadzenia odpowiednich zabezpieczeń.

Kierunki działania

Państwa członkowskie Unii, działając wspólnie w interesie Unii, wspierają włączenie następujących norm i zasad do wszelkich przyszłych norm i zalecanych metod postępowania ICAO w zakresie danych PNR:

1.

W odniesieniu do warunków przekazywania danych PNR:

a)

Metoda przekazywania danych: w celu ochrony danych osobowych znajdujących się w systemach przewoźników oraz w celu zapewnienia, aby utrzymali oni kontrolę nad tymi systemami, dane należy przekazywać wyłącznie za pomocą systemu „push”.

b)

Protokoły przekazywania danych: należy zachęcać do stosowania właściwych i bezpiecznych protokołów otwartych, stanowiących część przyjętych na poziomie międzynarodowym referencyjnych protokołów przekazywania danych PNR w celu stopniowego zwiększania ich wykorzystania i ewentualnego zastąpienia norm własnościowych.

c)

Częstotliwość przekazywania danych: częstotliwość i terminy przekazywania danych PNR nie powinny stwarzać nieuzasadnionego obciążenia dla przewoźników lotniczych oraz powinny ograniczać się do tego, co jest absolutnie niezbędne do celów egzekwowania prawa i bezpieczeństwa granic w celu zwalczania terroryzmu i poważnej przestępczości.

d)

Brak obowiązku gromadzenia przez przewoźników lotniczych dodatkowych danych: przewoźnicy lotniczy nie powinni być zobowiązani do gromadzenia dodatkowych danych PNR, w porównaniu z tymi, które już gromadzą, ani do gromadzenia określonych rodzajów danych, lecz wyłącznie do przekazywania danych, które już gromadzą w ramach swojej działalności.

2.

W odniesieniu do warunków przetwarzania danych PNR:

a)

Terminy przekazywania i przetwarzania: z zastrzeżeniem odpowiednich gwarancji ochrony prywatności osób, których to dotyczy, dane PNR mogą być udostępniane z odpowiednim wyprzedzeniem przed przylotem lub odlotem, co zapewni organom więcej czasu na przetwarzanie i analizę tych danych oraz ewentualne podjęcie działań.

b)

Porównanie z wcześniej ustalonymi kryteriami i bazami danych: organy powinny przetwarzać dane PNR przy wykorzystaniu opartych na dowodach kryteriów i baz danych, które są istotne z punktu widzenia zwalczania terroryzmu i poważnej przestępczości.

3.

W odniesieniu do ochrony danych osobowych:

a)

Zgodność z prawem, rzetelność i przejrzystość przetwarzania danych: niezbędna jest podstawa prawna przetwarzania danych osobowych, aby jednostki znały ryzyko, zabezpieczenia i prawa związane z przetwarzaniem ich danych osobowych oraz sposoby wykonywania swoich praw w odniesieniu do przetwarzania tych danych.

b)

Ograniczenie celu: cele, dla których dane PNR mogą być wykorzystywane przez organy, powinny być jasno określone i nie powinny wykraczać poza to, co jest konieczne do ich osiągnięcia, w szczególności na potrzeby egzekwowania prawa i bezpieczeństwa granic w celu zwalczania terroryzmu i poważnej przestępczości.

c)

Zakres danych PNR: elementy danych PNR, które mają być przekazywane przez linie lotnicze, powinny być wyraźnie określone i wymienione w sposób wyczerpujący. Wykaz tych elementów powinien być ustandaryzowany w celu zapewnienia, aby dane te były ograniczone do minimum, przy jednoczesnym zapobieganiu przetwarzania danych wrażliwych, w tym danych ujawniających pochodzenie rasowe lub etniczne osoby, poglądy polityczne, przekonania religijne lub filozoficzne, przynależność do związków zawodowych, stan zdrowia, życie seksualne lub orientację seksualną.

d)

Wykorzystanie danych PNR: dalsze przetwarzanie danych PNR powinno ograniczać się do celów pierwotnego przekazania, na podstawie obiektywnych kryteriów oraz z zastrzeżeniem materialnych i proceduralnych warunków zgodnych z wymogami mającymi zastosowanie do przekazywania danych osobowych.

e)

Automatyczne przetwarzanie danych PNR: automatyczne przetwarzanie powinno opierać się na obiektywnych, niedyskryminacyjnych i wiarygodnych, wcześniej ustalonych kryteriach oraz nie powinno być wykorzystywane jako jedyna podstawa decyzji mających negatywne skutki prawne lub poważnie wpływających na daną osobę.

f)

Zatrzymywanie danych: okres zatrzymywania danych PNR powinien być ograniczony i nie powinien być dłuższy niż jest to konieczne do osiągnięcia pierwotnego celu. Należy zapewnić usunięcie danych zgodnie z wymogami prawnymi kraju pochodzenia. Po upływie okresu zatrzymywania dane PNR powinny zostać usunięte lub zanonimizowane.

g)

Ujawnianie danych PNR upoważnionym organom: dalsze ujawnianie danych PNR innym organom rządowym w tym samym państwie lub innym państwom członkowskim ICAO w konkretnych przypadkach może mieć miejsce tylko wtedy, gdy organ przyjmujący pełni funkcje związane z walką z terroryzmem lub poważną przestępczością międzynarodową oraz zapewnia taką samą ochronę, jaką zapewnia organ ujawniający dane.

h)

Bezpieczeństwo danych: należy zastosować odpowiednie środki w celu ochrony bezpieczeństwa, poufności i integralności danych PNR.

i)

Przejrzystość i powiadamianie: z zastrzeżeniem koniecznych i proporcjonalnych ograniczeń jednostki powinny być powiadamiane o przetwarzaniu ich danych PNR oraz informowane o przysługujących im prawach i środkach dochodzenia roszczeń.

j)

Dostęp, poprawianie i usuwanie: z zastrzeżeniem koniecznych i proporcjonalnych ograniczeń jednostki powinny mieć prawo dostępu do swoich danych PNR oraz prawo do ich poprawiania.

k)

Środki dochodzenia roszczeń: jednostki powinny mieć prawo do skutecznych administracyjnych i sądowych środków dochodzenia roszczeń, jeżeli uznają, że ich prawo do prywatności i ochrony danych zostało naruszone.

l)

Nadzór i odpowiedzialność: organy wykorzystujące dane PNR powinny być odpowiedzialne przed niezależnym organem publicznym i być przez niego nadzorowane; organ ten powinien dysponować skutecznymi uprawnieniami do prowadzenia postępowań wyjaśniających i egzekwowania prawa, a także powinien być w stanie wykonywać swoje zadania w sposób wolny od wszelkich wpływów, w szczególności ze strony organów ścigania.

4.

W odniesieniu do wymiany informacji dotyczących danych PNR między organami ścigania:

a)

Propagowanie wymiany informacji: należy propagować wymianę danych PNR w konkretnych przypadkach między organami ścigania poszczególnych państw członkowskich ICAO w celu usprawnienia międzynarodowej współpracy w zakresie zapobiegania przestępstwom terrorystycznym i poważnej przestępczości, ich wykrywania, prowadzenia postępowań przygotowawczych w ich sprawie i ich ścigania.

b)

Bezpieczeństwo wymiany informacji: wymiana informacji powinna odbywać się za pośrednictwem odpowiednich kanałów zapewniających właściwe bezpieczeństwo danych oraz powinna być w pełni zgodna z międzynarodowymi i krajowymi ramami prawnymi dotyczącymi ochrony danych osobowych.
Top