Sieci przesyłowe gazu ziemnego

KLUCZOWE ZAGADNIENIA

Rozporządzenie definiuje:

• sposób określania taryf (wyłącznie w odniesieniu do dostępu do sieci);
• oferowane usługi;
• zasady alokacji zdolności odnoszące się do operatorów systemów przesyłowych (OSP)² gazu;
• wymogi przejrzystości (np. zasady podawania przez OSP lub odnośne organy krajowe do wiadomości publicznej metod kalkulacji i struktury taryf); oraz
• zasady bilansowania³ oraz opłaty za niezbilansowanie obowiązujące na rynku.

Certyfikacja operatorów systemu przesyłowego

Krajowe organy regulacyjne muszą informować Komisję Europejską o decyzjach o certyfikacji OSP. Komisja ma dwa miesiące na przekazanie swojej opinii organowi, który następnie przyjmuje ostateczną decyzję dotyczącą certyfikacji OSP. Decyzja organu regulacyjnego i opinia Komisji są podawane do wiadomości publicznej.

Certyfikacja operatorów systemów magazynowych

Rozporządzenie zmieniające (UE) 2022/1032 nakłada na organy państw członkowskich UE obowiązek certyfikacji wszystkich operatorów podziemnych magazynów gazu. Celem jest zapobieżenie potencjalnemu ryzyku wpływu czynników zewnętrznych na krytyczną infrastrukturę magazynową, które mogłoby zagrozić bezpieczeństwu dostaw energii i innym podstawowym interesom bezpieczeństwa UE. Każdy operator, który nie otrzyma certyfikacji, będzie musiał zrezygnować z praw własności do magazynów gazu w UE lub zrzec się kontroli nad takimi magazynami.

Utworzenie europejskiej sieci operatorów systemów przesyłowych gazu

Do 3 marca 2011 r. OSP gazu musieli przedłożyć Komisji i Agencji ds. Współpracy Organów Regulacji Energetyki (ACER) projekt statutu, wykaz członków oraz projekt regulaminu wewnętrznego dla europejskiej sieci operatorów systemów przesyłowych gazu (ENTSO gazu).

Kodeksy sieci

Komisja musi konsultować się z ACER i ENTSO gazu w celu określenia rocznego wykazu priorytetów dla ustanowienia zestawu zasad, zwanych kodeksami sieci. Kodeksy sieci ustanawia się na podstawie niewiążących wytycznych przedłożonych Komisji przez ACER. Kodeksy sieci obejmują w szczególności następujące obszary:

• zasady alokacji zdolności i zarządzania ograniczeniami⁴;
• zasady interoperacyjności OSP;
• zasady dotyczące bilansowania;
• przejrzystość zasad;
• zharmonizowane struktury taryf przesyłowych.

Zadania ENTSO gazu

ENTSO gazu jest odpowiedzialna za przyjęcie:

• wspólnych narzędzi eksploatacji sieci;
• dziesięcioletniego planu rozwoju sieci;
• zaleceń w sprawie koordynacji współpracy technicznej między unijnymi OSP;
• rocznego programu prac;
• sprawozdania rocznego;
• corocznych letnich i zimowych prognoz dotyczących dostaw.

Koszty i taryfy

Organy regulacyjne ustalają taryfy lub metody ich kalkulacji. Państwa członkowskie mogą zadecydować, że taryfy można ustalać z wykorzystaniem mechanizmów rynkowych, takich jak aukcje.

Usługi związane z dostępem stron trzecich

• OSP muszą oferować swoje usługi wszystkim użytkownikom sieci w sposób niedyskryminacyjny. Szczegółowe zasady alokacji określa kodeks sieci dotyczący mechanizmów alokacji zdolności.
• Operatorzy instalacji skroplonego gazu ziemnego oraz instalacji magazynowych także muszą oferować swoje usługi w sposób niedyskryminacyjny oraz zapewniać, aby usługi były zgodne z wykorzystywaniem wzajemnie połączonych systemów przesyłu gazu. Państwa członkowskie mogą zdecydować, czy dostęp do instalacji magazynowych będzie regulowany czy negocjowany.

Zarządzanie ograniczeniami

• Wszyscy uczestnicy rynku muszą mieć dostęp do maksymalnej zdolności sieci oraz do instalacji magazynowych i instalacji LNG.
• OSP muszą stosować i podawać do wiadomości publicznej przejrzyste procedury zarządzania ograniczeniami, które ułatwiają transgraniczną wymianę gazu w oparciu o zasadę niedyskryminacji.