Europejska Agencja Środowiska (EEA) – informacje środowiskowe i monitorowanie środowiska

KLUCZOWE ZAGADNIENIA

Europejska Agencja Środowiska jest zdecentralizowaną agencją. Jej celem jest dostarczanie obiektywnych, rzetelnych i porównywalnych informacji umożliwiających ochronę i poprawę stanu środowiska oraz wspieranie zrównoważonego rozwoju, pozwalając na:

• podjęcie niezbędnych środków na rzecz ochrony środowiska;
• ocenę wyników tych działań;
• odpowiednie informowanie opinii publicznej o stanie środowiska; oraz
• zapewnianie wsparcia technicznego i naukowego państwom członkowskim i instytucjom UE.

Główne zadania agencji obejmują:

• gromadzenie, przetwarzanie i analizę danych w celu zapewnienia UE obiektywnych informacji koniecznych do wdrożenia skutecznej polityki w zakresie środowiska;
• wspieranie w zakresie monitorowania i wdrażania działań środowiskowych;
• zestawianie, rozpowszechnianie i ocenę danych o stanie środowiska;
• zapewnianie porównywalności danych gromadzonych w całej Europie;
• wspieranie włączania europejskich informacji środowiskowych do międzynarodowych programów monitorowania środowiska, takich jak programy ustanowione przez Organizację Narodów Zjednoczonych;
• stymulowanie rozwoju metod oceny kosztów szkód w środowisku i kosztów prowadzenia polityki zapobiegania zniszczeniom środowiska, jego ochrony i odnawiania;
• stymulowanie wymiany informacji o najlepszych dostępnych technologiach zapobiegania szkodom w środowisku lub zmniejszania tych szkód;
• publikowanie co pięć lat sprawozdań o stanie środowiska, tendencjach i perspektywach.

Uwzględniane dane obejmują:

• zanieczyszczenie powietrza i zagrożenie hałasem;
• środowiska wodne i morskie;
• stan gleby oraz różnorodności biologicznej w ekosystemach;
• przeznaczenie gruntów i zasoby naturalne;
• gospodarkę o obiegu zamkniętym, wykorzsytanie zasobów oraz odpady;
• środki chemiczne;
• morza i wybrzeża Europy;
• łagodzenie skutków zmiany klimatu i przystosowywanie się do nich.

W skład Zarządu Europejskiej Agencji Środowiska wchodzą: przedstawiciele każdego z 32 państw członkowskich (27 państw członkowskich UE, Islandii, Liechtensteinu, Norwegii, Szwajcarii i Turcji), dwóch przedstawicieli Komisji Europejskiej oraz dwóch ekspertów naukowych mianowanych przez Parlament Europejski. Dyrektor wykonawczy odpowiada za bieżące administrowanie Agencją.

Europejska Agencja Środowiska współpracuje z innymi organami unijnymi i międzynarodowymi, takimi jak Urząd Statystyczny UE (Eurostat), Wspólne Centrum Badawcze Komisji Europejskiej, Program Narodów Zjednoczonych ds. Ochrony Środowiska oraz Światowa Organizacja Zdrowia.

Sieć Eionet, koordynowana przez Europejską Agencję Środowiska, jest unijną siecią informacyjną dotyczącą zagadnień związanych ze środowiskiem. W jej skład wchodzą 32 kraje członkowskie Europejskiej Agencji Środowiska oraz sześć krajów współpracujących (Albania, Bośnia i Hercegowina, Kosowo*, Czarnogóra, Macedonia Północna i Serbia.

Rozporządzenie (UE) 2021/1119, czyli europejskie prawo o klimacie (zob. streszczenie), wprowadziło dodatkowy artykuł (art. 10a) do rozporządzenia (WE) nr 401/2009 ustanawiającego Europejską Naukową Radę Konsultacyjną ds. Zmiany Klimatu. W skład Rady wchodzi 15 niezależnych wysokiej rangi ekspertów naukowych reprezentujących szeroki zakres stosownych dziedzin nauki. Członkowie Rady są powoływani na okres 4 lat przez Zarząd Europejskiej Agencji Środowiska po przeprowadzeniu otwartej i rygorystycznej procedury wyboru. Członkowie są mianowani osobiście i wybierani na podstawie osiągnięć naukowych, szerokiej wiedzy specjalistycznej i doświadczenia zawodowego.