(1)

Krachtens artikel 15 van Richtlijn 2009/125/EG moet de Commissie eisen inzake ecologisch ontwerp vaststellen voor energiegerelateerde producten met een significant omzet- en handelsvolume in de Unie en met een significant milieueffect en een significant potentieel om door middel van het ontwerp hun milieueffect te verbeteren, zonder dat dit buitensporige kosten met zich meebrengt.

(2)

In het werkplan inzake ecologisch ontwerp en energie-etikettering 2022-2024 (2), dat de Commissie heeft vastgesteld overeenkomstig artikel 16, lid 1, van Richtlijn 2009/125/EG, zijn de prioritaire werkzaamheden binnen het kader voor ecologisch ontwerp en energie-etikettering voor 2022-2024 vastgelegd. Externe stroomvoorzieningen (EPS’en) zijn een van de prioritaire productgroepen die zijn opgenomen in het werkplan inzake ecologisch ontwerp en energie-etikettering 2022-2024.

(3)

Met de maatregelen uit het werkplan inzake ecologisch ontwerp en energie-etikettering 2022-2024 kan in 2030 jaarlijks naar schatting in totaal meer dan 170 TWh aan eindenergieverbruik worden bespaard. Dit komt overeen met een broeikasgasemissiereductie van ongeveer 24 miljoen ton per jaar in 2030.

(4)

In Verordening (EU) 2019/1782 van de Commissie (3) zijn eisen inzake ecologisch ontwerp voor EPS’en vastgesteld. Krachtens artikel 7 daarvan moet de Commissie de verordening evalueren in het licht van de technologische vooruitgang.

(5)

Krachtens artikel 79, lid 1, punt a), i), van Verordening (EU) 2024/1781 van het Europees Parlement en de Raad (4) wordt de evaluatie van Verordening (EU) 2019/1782 voltooid in het kader van Richtlijn 2009/125/EG.

(6)

De Commissie heeft een evaluatie uitgevoerd en de technische, ecologische en economische aspecten van EPS’en geanalyseerd. De evaluatie is uitgevoerd in nauwe samenwerking met belanghebbenden en betrokken partijen uit de Unie en derde landen. De resultaten van de evaluatie zijn openbaar gemaakt en voorgelegd aan het overeenkomstig artikel 18 van Richtlijn 2009/125/EG ingestelde overlegforum.

(7)

De evaluatie bevestigt dat EPS’en naar verwachting in grote aantallen verkocht zullen blijven worden. De milieuaspecten van EPS’en die voor de toepassing van artikel 15 van Richtlijn 2009/125/EG als significant worden beschouwd, zijn het energieverbruik tijdens de gebruiksfase, de productie van afval aan het einde van de levensduur, en de emissies in de lucht tijdens de productie- en gebruiksfase.

(8)

Het bruto jaarlijks energieverbruik door EPS’en overeenkomstig Verordening (EU) 2019/1782 wordt geraamd op 69 PJ/jaar in 2020. Bij ongewijzigd beleid zal dat verbruik naar verwachting stijgen tot 75 PJ/jaar in 2030 en 84 PJ/jaar in 2040, als gevolg van de toename van het aantal EPS’en.

(9)

In het actieplan van de Unie voor een circulaire economie (5) en het werkplan inzake ecologisch ontwerp en energie-etikettering 2022-2024 wordt gewezen op het belang van ecologisch ontwerp voor de transitie naar een meer hulpbronnenefficiënte en circulaire economie. Geschat wordt dat de levensduur van EPS’en wordt beperkt door de kortere levensduur van de eindproducten die ze van elektriciteit voorzien. In deze verordening moeten daarom passende eisen worden vastgesteld die bijdragen tot de verwezenlijking van de doelstellingen van de circulaire economie, met name door zo veel mogelijk EPS’en die worden gebruikt voor een of meer afzonderlijke consumentenproducten interoperabel te maken.

(10)

Uit de in overweging 5 bedoelde evaluatie blijkt dat de efficiëntie van EPS’en in actieve stand varieert binnen een marge van ongeveer 5 procentpunten. Er is ook sprake van een efficiëntiemarge bij 10 % belasting. Deze marges betekenen dat de minimumdrempel voor energie-efficiëntie kan worden verhoogd en dat er een minimale efficiëntie bij 10 % belasting kan worden ingevoerd, waarbij rekening wordt gehouden met de levenscycluskosten. Indien de bestaande eisen inzake ecologisch ontwerp worden bijgewerkt om EPS’en met lage energie-efficiëntieprestaties van de markt te weren, dan zou tegen 2035 een elektriciteitsbesparing van ongeveer 0,7 TWh per jaar kunnen worden gerealiseerd.

(11)

Het is passend om draadloze opladers, draadloze oplaadvlakken en batterijladers voor draagbare batterijen voor algemeen gebruik zoals gedefinieerd in Verordening (EU) 2023/1542 van het Europees Parlement en de Raad (6) in het toepassingsgebied van deze verordening op te nemen, zodat hun stroomvoorzieningscomponent standaard extern is en dus onder de eisen inzake efficiëntie en interoperabiliteit valt. Draadloze opladers en draadloze oplaadvlakken moeten ook voldoen aan grenswaarden voor stand-byverbruik. Daarnaast moeten USB-C-kabels voldoen aan eisen inzake ecologisch ontwerp zodat hun energieverlies binnen de in de desbetreffende USB-normen vastgestelde grenzen blijft en dat er op hun connectoren consumenteninformatie over het maximaal ondersteunde vermogen wordt aangebracht.

(12)

De definitie van EPS’en mag niet langer beperkt blijven tot toestellen met een uitgangsvermogen van minder dan 250 W die slechts voor een beperkt aantal huishoudelijke en kantoorproducten worden gebruikt. In plaats daarvan moet de definitie worden afgestemd op internationale normen en voorschriften, zodat het toepassingsgebied van de verordening wordt uitgebreid, bv. met betrekking tot EPS’en die een breder scala aan huishoudelijke en kantoorproducten van stroom voorzien, waaronder producten met een hoger vermogen. Ook moet worden verduidelijkt dat EPS’en die als op zichzelf staande producten worden verkocht, moeten voldoen aan eisen inzake ecologisch ontwerp.

(13)

Op grond van Richtlijn 2014/53/EU van het Europees Parlement en de Raad (7) moet USB-C de universele oplaadpoort zijn van specifieke categorieën radioapparatuur, waaronder smartphones, tablets en laptops. Daarom worden EPS’en die deze producten van stroom voorzien de facto USB-C-EPS’en. Het is passend dit met een directe en expliciete eis te ondersteunen, en deze eis uit te breiden tot EPS’en die een breder scala aan producten van stroom voorzien dan die welke onder Richtlijn 2014/53/EU vallen, om zo de interoperabiliteit te optimaliseren.

(14)

Er moet informatie over de relevante interoperabiliteitsspecificaties worden verstrekt via een logo voor universele opladers. Dit moet op de desbetreffende EPS worden aangebracht om de consument te wijzen op de interoperabiliteit ervan en duidelijk te maken dat dezelfde EPS kan worden gebruikt voor verschillende toestellen of verschillende generaties van hetzelfde toestel. Op deze manier zouden er minder EPS’en nodig zijn en zouden EPS’en gemakkelijker kunnen worden vervangen, wat de milieuaspecten van het product ten goede komt. Het logo voor universele opladers op EPS’en moet een aanvulling vormen op het etiket dat krachtens Richtlijn 2014/53/EU is vereist voor elektrisch aangedreven producten en dat de eindgebruiker de informatie biedt die nodig is om een geschikte EPS te kiezen.

(15)

Interoperabele EPS’en moeten ook bij de uitgangspoorten worden voorzien van een indicatie van het maximale ondersteunde vermogen en mogen niet worden uitgerust met vastbedrade type-C-kabels om het vroegtijdig weggooien van EPS’en als gevolg van kabelbeschadiging te voorkomen.

(16)

EPS’en die worden gebruikt voor telecommunicatietoepassingen, zoals draadloze routers, zijn in de regel ontworpen om een hoog niveau van overspanningsbeveiliging te bieden zodat ze ook na bijvoorbeeld een blikseminslag kunnen blijven functioneren. Interoperabele EPS’en moeten van een dergelijke beveiliging worden voorzien om samen met die toepassingen te kunnen worden gebruikt en in het algemeen beter bestand te zijn tegen overspanning.

(17)

Bepaalde EPS’en moeten worden uitgesloten van de interoperabiliteitsaspecten van deze verordening — met name om veiligheidsredenen — indien er sprake is van specifieke eisen op basis van sectorale wetgeving (bv. voor EPS’en die in natte omstandigheden worden gebruikt, EPS’en voor producten die onder andere specifieke eisen vallen, zoals speelgoed, en EPS’en in specifieke bedrijfsomstandigheden, zoals hoge elektrostatische ontlading). Voorts moeten EPS’en voor producten die permanent op vaste locaties in gebouwen zijn geïnstalleerd, zoals elektrische rolgordijnen, draadloze internettoegangspunten op muren of plafonds, of in de wand gemonteerde bedieningspanelen, ook worden vrijgesteld van de interoperabiliteitseisen vanwege mogelijke beperkingen in verband met de aanleg van hun stroomkabels.

(18)

Producten die functioneel zijn geïntegreerd en zijn ontworpen om uitsluitend te worden gebruikt met vervoermiddelen voor personen of goederen, zijn uitgesloten van het toepassingsgebied van de kaderwetgeving inzake ecologisch ontwerp. Het is daarom van belang om uitdrukkelijk te vermelden dat de in deze verordening vastgestelde eisen inzake ecologisch ontwerp niet van toepassing mogen zijn op EPS’en die zijn ontworpen om uitsluitend te worden gebruikt met vervoermiddelen voor personen of goederen. Bij het evalueren van deze verordening in het kader van Verordening (EU) 2024/1781 moet evenwel worden nagegaan of het passend is ook eisen vast te stellen voor EPS’en die worden gebruikt met lichte vervoermiddelen zoals elektrische fietsen en elektrische steps.

(19)

De relevante productparameters moeten worden gemeten aan de hand van betrouwbare, accurate en reproduceerbare methoden. Deze methoden moeten worden geactualiseerd, waarbij rekening wordt gehouden met erkende geavanceerde meetmethoden, waaronder, indien beschikbaar, geharmoniseerde normen die door de in bijlage I bij Verordening (EU) nr. 1025/2012 van het Europees Parlement en de Raad (8) genoemde Europese normalisatie-instellingen worden vastgesteld.

(20)

EPS’en worden steeds complexer, in het bijzonder adaptieve toestellen die meerdere spanningen op dezelfde poort kunnen leveren en toestellen met meerdere dergelijke poorten. De testprocedures moeten dienovereenkomstig worden bijgewerkt en afgestemd op internationale geavanceerde methoden, met name en voor zover mogelijk op de testprocedure van het Department of Energy van de Verenigde Staten van Amerika, zoals vastgelegd in aanhangsel Z bij subdeel B van deel 430 van titel 10, hoofdstuk II, subhoofdstuk D, van de Code of Federal Regulations, 87 FR 51221, in de versie die op 19 augustus 2022 van toepassing was. Deze testprocedure moet daarom in deze verordening worden opgenomen als overgangstestmethode die moet worden gebruikt totdat de overeenkomstige geharmoniseerde normen beschikbaar worden.

(21)

USB-C-EPS’en zijn interoperabel en kunnen worden gebruikt met USB-kabels met verschillende eigenschappen die in verschillende mate van invloed zijn op hun algehele energie-efficiëntie. Daarom is het belangrijk een gelijk speelveld voor deze EPS’en te waarborgen en daartoe een gestandaardiseerde en algemeen gebruikte testkabel met vaste parameters te overwegen. Indien er een correctiefactor wordt toegepast op de resultaten van tests die zonder kabel worden uitgevoerd, is een dergelijke fysieke USB-kabel bij de test niet meer nodig en wordt de meetonzekerheid minder.

(22)

Om betrouwbare gebruikersinformatie te verstrekken en de werking van het elektrisch aangedreven consumentenproduct niet te beïnvloeden, moet een EPS in actieve stand continu de gespecificeerde nominale uitgangsstroom kunnen leveren zonder dat de overeenkomstige nominale uitgangsspanning aanzienlijk daalt.

(23)

Bepaalde EPS’en — die worden aangeduid als “dynamische stroomvoorzieningen” — kunnen zodanig worden ontworpen dat zij slechts gedurende een tijdspanne van enkele minuten een maximaal vermogen kunnen leveren, gevolgd door een lager duurvermogen dat ook gegarandeerd vermogen wordt genoemd. Een dergelijke EPS moet worden getest in omstandigheden die uitsluitend op het gegarandeerde vermogen zijn gebaseerd, en de informatie-eisen moeten betrekking hebben op het gegarandeerde vermogen, met name omdat de EPS ook continu kan worden gebruikt.

(24)

Bij de interoperabiliteitseisen moet rekening worden gehouden met gevestigde industriële conventies en de terminologie die wordt gebruikt in de volgende groepen normen: USB-PD-specificatie, USB-kabel- en -connectorspecificatie, ITU-T-aanbevelingen K.21 en K.44, EN IEC 55035, IEC 60335-1, IEC 61140 en EN 50160.

(25)

Overeenkomstig artikel 8, lid 2, van Richtlijn 2009/125/EG moeten in deze verordening de toepasselijke overeenstemmingsbeoordelingsprocedures worden gespecificeerd.

(26)

Ter ondersteuning van de controles op de naleving moeten de fabrikanten, importeurs of gemachtigde vertegenwoordigers informatie vermelden in de technische documentatie als bedoeld in de bijlagen IV en V bij Richtlijn 2009/125/EG, voor zover dergelijke informatie betrekking heeft op de eisen van deze verordening.

(27)

Overeenkomstig deel 3, punt 2, van bijlage I bij Richtlijn 2009/125/EG moeten indicatieve benchmarks voor de beste beschikbare technologieën worden vastgesteld om informatie over de milieuprestaties tijdens de levensduur van de onder deze verordening vallende producten op grote schaal beschikbaar en gemakkelijk toegankelijk te maken.

(28)

Deze verordening moet worden geëvalueerd om na te gaan of de bepalingen ervan passend en doeltreffend zijn om de doelstellingen ervan te verwezenlijken. Het moment van de evaluatie moet zo worden gekozen dat alle bepalingen zijn uitgevoerd en een impact hebben op de markt, waarbij rekening wordt gehouden met relevante technologische ontwikkelingen.

(29)

Verordening (EU) 2019/1782 moet met ingang van 14 december 2028 worden ingetrokken, met uitzondering van de bijlagen I, II en III, die na de datum van toepassing van deze verordening nog vijf jaar van toepassing moeten blijven. Zo kunnen er tijdelijk reserve-EPS’en in de handel worden gebracht waarmee het elektrisch aangedreven toestel dat vóór de inwerkingtreding van deze verordening in de handel wordt gebracht, kan blijven worden gebruikt. De reserve-EPS moet in dit geval voldoen aan de eisen inzake ecologisch ontwerp die van toepassing zijn op het moment dat de oorspronkelijke EPS in de handel wordt gebracht. Om redenen van technologische innovatie moet het bovendien gedurende een periode van twee jaar na de datum van toepassing van deze verordening ook mogelijk zijn USB-PD-EPS’en met een uitgebreid vermogensbereik van meer dan 100 W in de handel te brengen die voldoen aan de energie-efficiëntie-eisen van Verordening (EU) 2019/1782 in plaats van aan die van deze verordening.

(30)

Om een eerdere uitvoering van de maatregelen van deze verordening te bevorderen en de administratieve lasten voor vroegtijdige gebruikers te verminderen, moet een EPS die voldoet aan de eisen van deze verordening en die na de datum van inwerkingtreding en vóór de datum van toepassing in de handel wordt gebracht, automatisch in overeenstemming worden geacht met Verordening (EU) 2019/1782.

(31)

De in deze verordening vervatte maatregelen zijn in overeenstemming met het advies van het bij artikel 19, lid 1, van Richtlijn 2009/125/EG ingestelde comité,

1)

“externe stroomvoorziening” (EPS): een product dat geen batterijlader of draadloze oplader is en aan alle volgende criteria voldoet:

2)

“batterij”: een batterij als gedefinieerd in artikel 3, lid 1, punt 1), van Verordening (EU) 2023/1542;

3)

“batterijlader”: een consumentenproduct dat hoofdzakelijk wordt gebruikt om de batterijen van consumentenproducten op te laden, en dat speciale circuits bevat om de laadstroom en -spanning te regelen;

4)

“draagbare batterij voor algemeen gebruik”: een type batterij als gedefinieerd in artikel 3, lid 1, punt 10), van Verordening (EU) 2023/1542;

5)

“draadloze oplader”: een consumentenproduct dat aan alle volgende criteria voldoet:

6)

“draadloos oplaadvlak”: een consumentenproduct dat voldoet aan de criteria van punt 5), a), c), d) en e), en geen in dezelfde eenheid geïntegreerde stroomvoorziening bevat;

7)

“USB-C-kabel”: een kabelassemblage met USB-C-stekkers en omspuitingen aan beide uiteinden, met een nominaal vermogen van 60 W of 240 W, die voldoet aan de eisen van de “Universal Serial Bus Type-C® Cable and Connector Specification, Release 2.4, October 2024”, afgegeven door de USB 3.0 Promoter Group en het Universal Serial Bus Implementers Forum (USB-IF);

8)

“USB-C-stekker”: een stekker die voldoet aan de eisen van de “Universal Serial Bus Type-C® Cable and Connector Specification, release 2.4, October 2024”, afgegeven door de USB 3.0 Promoter Group en het USB-IF;

9)

“afzonderlijke voorschakelapparatuur voor lichtbronnen met een lage lichtstroom”: afzonderlijke voorschakelapparatuur als gedefinieerd in artikel 2, eerste alinea, punt 3), van Verordening (EU) 2019/2020 waarvan de lichtbron niet voldoet aan de eis van punt 1), c), van dezelfde alinea, en in plaats daarvan een lichtstroom van minder dan 60 lumen heeft;

10)

“netspanning”: de standaard EU-elektriciteitsvoorziening zoals gespecificeerd in norm NEN-EN 50160:2022 “Spanningskarakteristieken in openbare elektriciteitsnetten”;

11)

“uitgang”: een fysieke uitgang van de EPS via welke elektriciteit of gegevens worden geleverd aan het aangesloten stroomverbruikende toestel;

12)

“stroomuitgang”: een van de uitgangen van de EPS waarop een stroomverbruikend toestel kan worden aangesloten en waaraan stroom kan worden onttrokken, in tegenstelling tot signaalaansluitingen die worden gebruikt voor communicatie via een data-uitgang;

13)

“consumentenproduct”: een product dat met elektrische energie wordt aangedreven of daarvoor is ontworpen en dat in de handel wordt gebracht, ook in het kader van een dienstverrichting, dat bestemd is voor consumenten of waarvan redelijkerwijs mag worden verwacht dat het door consumenten kan worden gebruikt, ook al is het niet voor hen bestemd;

14)

“vastbedrade kabel”: een kabel die zonder tussenconnector rechtstreeks aan een product is bevestigd en niet bedoeld is om door eindgebruikers te worden losgemaakt;

15)

“nominale uitgangsspanning”: elke uitgangsspanning van de EPS zoals vermeld op het EPS-typeplaatje overeenkomstig punt 5, a), van bijlage II bij deze verordening, of weergegeven in tabel 7 — “Productinformatie” overeenkomstig punt 5, g), van dezelfde bijlage;

16)

“actieve stand”: een toestand waarin een EPS op de netvoeding is aangesloten, waarbij een stroomuitgang is aangesloten op een primair stroomverbruikend toestel dat in gebruik is;

17)

“poort”: een fysieke, elektrische en digitale interface van de EPS voor elektriciteitsvoorziening en uitwisseling van gegevens en besturingssignalen via een contrastekker, met één overeenkomstige stroomuitgang;

18)

“nominaal uitgangsvermogen” (Pout): elk uitgangsvermogen van de EPS zoals vermeld op het EPS-typeplaatje overeenkomstig punt 5, a), van bijlage II bij deze verordening, of weergegeven in tabel 7 — “Productinformatie” overeenkomstig punt 5, g), van dezelfde bijlage;

19)

“EPS met laagspanning”: een EPS met een nominale uitgangsspanning van minder dan 6 V en een nominale uitgangsstroom van minstens 550 mA;

20)

“typeaanduiding”: de doorgaans alfanumerieke code waarmee een specifiek model van een product wordt onderscheiden van andere modellen met hetzelfde handelsmerk of dezelfde naam van de fabrikant, de importeur of de gemachtigde vertegenwoordiger;

21)

“adaptieve EPS”: een wisselstroom-gelijkstroom-EPS (AC-DC-EPS) die de uitgangsspanning op een van haar poorten, aangeduid als “adaptieve poort”, gedurende de actieve stand kan wijzigen op basis van een vastgesteld digitaal communicatieprotocol met de eindtoepassing zonder actie van de gebruiker;

22)

“nominale uitgangsstroom”: elke uitgangsstroom van de EPS zoals weergegeven in tabel 7 — “Productinformatie” overeenkomstig punt 5, g), van bijlage II bij deze verordening;

23)

“actieve efficiëntie”: de verhouding tussen het vermogen dat door een EPS in actieve stand wordt geleverd en het ingangsvermogen dat de EPS nodig heeft;

24)

“contrastekker”: een onderdeel van de EPS met een opening aan de buitenkant waarin een stekker kan worden geplaatst om een elektromechanische verbinding tussen de stekker en de EPS tot stand te brengen;

25)

“totaal maximaal uitgangsvermogen”: het maximumvermogen dat kan worden geleverd door een combinatie of subset van gelijktijdig actieve stroomuitgangen van een EPS;

26)

“poort voor USB-stroomvoorziening (USB-PD)”: een adaptieve EPS-poort die voldoet aan de eisen van de “Universal Serial Bus Power Delivery Specification, Revision 3.2, Version 1.1, 2024-10” en de “Universal Serial Bus Type-C® Cable and Connector Specification, Release 2.4, October 2024”, afgegeven door de USB 3.0 Promoter Group en het USB-IF;

27)

“EPS met enkele spanning”: een EPS die wisselstroom kan omzetten naar slechts één uitgangsspanning tegelijk die wordt geleverd via een of meer stroomuitgangen;

28)

“opgegeven waarden”: de door de fabrikant, importeur of gemachtigd vertegenwoordiger verstrekte waarden voor de opgegeven, berekende of gemeten technische parameters overeenkomstig artikel 4 voor de controle op de naleving door de autoriteiten van de lidstaat;

29)

“logo voor universele opladers”: een logo dat voldoet aan de eisen van bijlage III bij deze verordening;

30)

“reserve-EPS”: een niet-interoperabele EPS die uitsluitend bestemd is om een EPS te vervangen die vóór 14 december 2028 in de handel is gebracht.

a)

het toepassingsgebied van de verordening, en met name het toepassingsgebied van de interoperabiliteitseisen;

b)

de interoperabiliteitseisen in het licht van de ontwikkeling van adaptieve stroomvoorzieningen;

c)

het gebruik en de doeltreffendheid van het logo voor universele opladers;

d)

de grenswaarden van de energie-efficiëntie-eisen;

e)

de toegestane toleranties bij het vaststellen van de belastingsstroomsterktes;

f)

de wenselijkheid van aanvullende efficiëntie-eisen in het licht van de vermogenscorrectiefactor;

g)

de wenselijkheid van de opzet van een EPS-database met technische informatie;

h)

de wenselijkheid van eisen inzake energie-efficiëntie in actieve stand voor draadloze opladers en draadloze oplaadvlakken;

i)

de vraag of het koppelen van onderdelen een punt van zorg is voor EPS’en, draadloze opladers of draadloze oplaadvlakken;

j)

de wenselijkheid van hulpbronnenefficiëntie-eisen, zoals repareerbaarheid, demonteerbaarheid of recycleerbaarheid;

k)

de wenselijkheid van aanvullende informatie-eisen met betrekking tot kritieke grondstoffen;

l)

de wenselijkheid van duurzaamheids- en betrouwbaarheidseisen, bv. rekening houdend met de levensduur en het gemiddelde storingsvrije interval.