—

gezien de mededeling van de Commissie van 12 mei 2021 over strategische richtsnoeren voor een duurzamere en concurrerendere EU-aquacultuur voor de periode 2021 tot en met 2030 (COM(2021)0236),

—

gezien de mededeling van de Commissie van 25 maart 2021 over een actieplan voor de ontwikkeling van de biologische sector (COM(2021)0141),

—

gezien de mededeling van de Commissie van 20 mei 2020 getiteld “Een “van boer tot bord”-strategie voor een eerlijk, gezond en milieuvriendelijk voedselsysteem” (COM(2020)0381) en zijn resolutie van 20 oktober 2021 (1) daarover,

—

gezien de mededeling van de Commissie van 20 mei 2020 getiteld “EU-biodiversiteitsstrategie voor 2030 — De natuur terug in ons leven brengen” (COM(2020)0380), en de resolutie van het Parlement van 9 juni 2021 (2) daarover,

—

gezien de mededeling van de Commissie van 11 december 2019 getiteld “De Europese Green Deal” (COM(2019)0640) en de resolutie van het Parlement van 15 januari 2020 (3) daarover,

—

gezien Verordening (EU) nr. 1380/2013 van het Europees Parlement en de Raad van 11 december 2013 inzake het gemeenschappelijk visserijbeleid, tot wijziging van Verordeningen (EG) nr. 1954/2003 en (EG) nr. 1224/2009 van de Raad en tot intrekking van Verordeningen (EG) nr. 2371/2002 en (EG) nr. 639/2004 van de Raad en Besluit 2004/585/EG van de Raad (4),

—

gezien Verordening (EU) 2021/1139 van het Europees Parlement en de Raad van 7 juli 2021 tot oprichting van het Europees Fonds voor maritieme zaken, visserij en aquacultuur en tot wijziging van Verordening (EU) 2017/1004 (5),

—

gezien Richtlijn 2014/89/EU van het Europees Parlement en de Raad van 23 juli 2014 tot vaststelling van een kader voor maritieme ruimtelijke planning (6),

—

gezien Richtlijn 2009/147/EG van het Europees Parlement en de Raad van 30 november 2009 inzake het behoud van de vogelstand (7) (de vogelrichtlijn),

—

gezien Verordening (EG) nr. 1099/2009 van de Raad van 24 september 2009 inzake de bescherming van dieren bij het doden (8),

—

gezien Verordening (EG) nr. 1/2005 van de Raad van 22 december 2004 inzake de bescherming van dieren tijdens het vervoer en daarmee samenhangende activiteiten (9),

—

gezien Richtlijn 98/58/EG van de Raad van 20 juli 1998 inzake de bescherming van voor landbouwdoeleinden gehouden dieren (10),

—

gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité van 22 september 2021 over strategische richtsnoeren voor de duurzame ontwikkeling van de aquacultuur in de EU,

—

gezien het ontwerpadvies van het Comité van de Regio’s van 1-3 december 2021 over duurzame blauwe economie en aquacultuur,

—

gezien het advies van het Comité van de Regio’s van 17 december 2015 over de toekomst van de Europese aquacultuur,

—

gezien de Strategie 2030 voor duurzame visserij en aquacultuur in de Middellandse Zee en de Zwarte Zee van de Algemene Visserijcommissie voor de Middellandse Zee van de Voedsel- en Landbouworganisatie van de VN (FAO),

—

gezien de tussentijdse evaluatie van de open coördinatiemethode voor de EU-aquacultuur (11),

—

gezien de speciale Eurobarometer 515 van 2021 over de consumptiegewoonten in de EU met betrekking tot visserij- en aquacultuurproducten,

—

gezien de op 7 juli 2021 gepubliceerde studie op verzoek van de Commissie visserij (PECH) over de gevolgen van de COVID-19-pandemie voor de visserij en de aquacultuur in de EU,

—

gezien zijn resolutie van 12 juni 2018 over “Naar een duurzame en concurrerende Europese aquacultuursector: huidige stand van zaken en toekomstige uitdagingen” (12),

—

gezien zijn resolutie van 4 december 2008 over het opstellen van een Europees Beheersplan voor aalscholvers om de toenemende door aalscholvers veroorzaakte schade aan visbestanden, visserij en aquacultuur te verminderen (13),

—

gezien de artikelen 3, 4, 38 en 43 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie,

—

gezien het Verdrag betreffende de Europese Unie (VEU),

—

gezien artikel 54 van zijn Reglement,

—

gezien het verslag van de Commissie visserij (A9-0215/2022),

A.

overwegende dat volgens het gemeenschappelijk visserijbeleid de aquacultuur op duurzame wijze moet bijdragen tot de instandhouding van het voedselproductiepotentieel in de hele EU, met als doel de voedselzekerheid, met inbegrip van de voedselvoorziening, alsook groei en werkgelegenheid voor de burgers van de Unie op lange termijn te waarborgen en tegemoet te komen aan de toenemende wereldwijde vraag naar aquatische levensmiddelen; overwegende dat de gezondheid van dieren, dierenwelzijn en de veiligheid van levensmiddelen en diervoeders in het gemeenschappelijk visserijbeleid ten volle in aanmerking moeten worden genomen; overwegende dat het van cruciaal belang is om de administratieve lasten te verminderen en het Unierecht toe te passen op een doeltreffendere wijze die beter aansluit op de behoeften van de belanghebbenden;

B.

overwegende dat de schaal- en schelpdierensector en de aquacultuursector in de EU een belangrijke en waardevolle rol spelen in economische, sociale en ecologische termen en bijdragen aan een betere kwaliteit van leven in de kuststreken, het achterland en de ultraperifere gebieden van de Unie;

C.

overwegende dat de voedselzekerheid en de bestaansmiddelen waarin de visserij en de aquacultuur voorzien van cruciaal belang zijn in veel kust-, rivier-, eiland-, lagune- en landinwaarts gelegen gebieden;

D.

overwegende dat de Europese Green Deal, de biodiversiteitsstrategie en de “van boer tot bord”-strategie erop gericht zijn om Europa tegen 2050 koolstofneutraal te maken en de voedselsystemen in de hele Unie eerlijk, gezond en milieuvriendelijk te maken; overwegende dat aquacultuur kan zorgen voor gezond voedsel met een kleinere klimaat- en milieuvoetafdruk dan de niet-aquatische landbouw;

E.

overwegende dat in de verklaring van de FAO over duurzame visserij en aquacultuur wordt erkend dat aquacultuur de afgelopen vijf decennia wereldwijd de snelst groeiende productiesector voor voedingsmiddelen is geweest, en dat deze sector verantwoordelijk is voor de verdubbeling van de wereldwijde visconsumptie per hoofd van de bevolking sinds 1960 en steeds meer voedsel en bestaansmiddelen heeft verschaft aan een groeiende bevolking;

F.

overwegende dat in de strategische EU-richtsnoeren voor een duurzamere en concurrerendere EU-aquacultuur, de Verklaring van Shanghai van de FAO van september 2021 over aquacultuur voor voedsel en duurzame ontwikkeling en de Gezondheidscode voor waterdieren van de Wereldorganisatie voor diergezondheid van 2021 doelstellingen op het gebied van dierenwelzijn zijn vastgesteld voor de aquacultuur om producenten en consumenten te ondersteunen;

G.

overwegende dat de aquacultuurproductie in de Unie volgens de meest recente cijfers uit 2018 (14) slechts 1,15 % van de mondiale productie vormt;

H.

overwegende dat voor het opstarten of uitbreiden van een aquacultuurbedrijf in de EU verschillende vergunningen en machtigingen vereist zijn en dat de procedure voor het verkrijgen daarvan doorgaans traag en complex is en in sommige gevallen wordt gekenmerkt door een gebrek aan rechtszekerheid en economische voorspelbaarheid; overwegende dat deze situatie de ontwikkeling van de sector belemmert, een ontmoedigend effect heeft op bedrijfsinvesteringen en buitensporige kosten voor de sector met zich meebrengt, alsook de invoer uit derde landen bevordert;

I.

overwegende dat uit het FAO-verslag uit 2020 over de toestand van de visserij en de aquacultuur in de wereld blijkt dat het aandeel van vrouwen dat werkzaam is in de aquacultuur (19 %) wereldwijd groter is dan in de visserij (12 %), dat vrouwen over het algemeen een cruciale rol spelen in de hele waardeketen van de visserij en de aquacultuur en zowel in de algemene commerciële visserij als in de ambachtelijke visserij worden ingezet; overwegende dat de aquacultuursector in de EU rechtstreeks werk verschaft aan meer dan 74 000 personen, bij meer dan 12 000 bedrijven (15);

J.

overwegende dat een op de vier in Europa geconsumeerde visserijproducten afkomstig is uit de aquacultuur; overwegende dat de zichtbare consumptie van gekweekte producten per hoofd van de bevolking tussen 2018 en 2019 met 2 % toenam; overwegende dat de EU in 2019 weliswaar voor 41,2 % zelfvoorzienend was op het gebied van vis en schaal- en schelpdieren, maar dat slechts 10 % van de consumptie van schaal- en schelpdieren in de EU afkomstig is uit de EU-aquacultuur, die minder dan 2 % van de wereldproductie voor haar rekening neemt;

K.

overwegende dat bijna 70 % van de aquacultuurproductie in de EU is geconcentreerd in vier lidstaten (Spanje, Frankrijk, Italië en Griekenland), waarbij mosselen, forel, zeebrasem, oesters, zeebaars, karper en kokkels het leeuwendeel van de productie uitmaken; overwegende dat er nog veel potentieel is voor verdere groei en diversificatie wat producerende landen en gekweekte soorten betreft;

L.

overwegende dat hoewel bijna twee derde van de Europeanen in 2021 ten minste eenmaal per maand thuis visserij- of aquacultuurproducten at, dit een neerwaartse trend is ten opzichte van 2018; overwegende dat de consumenten in 2021 verdeeld waren over hun voorkeur voor wilde of gekweekte producten, waarbij ongeveer een derde de voorkeur gaf aan wilde producten, een derde aan gekweekte producten en een derde geen voorkeur had;

M.

overwegende dat een aantal eerste ramingen wijzen op een afname van het verkoopvolume met 17 % en een vermindering van de totale inkomsten met 18 %, met een bijzonder zware impact op de sector schaal- en schelpdieren;

N.

overwegende dat de productie van schaal- en schelpdieren in de Unie hoofdzakelijk bestaat uit weekdieren, en meer specifiek uit mosselen, oesters en kokkels, en dat het over het algemeen een traditionele vorm van visserij betreft die in familieverband wordt bedreven, arbeidsintensief is en volledig is geïntegreerd in de lokale omgeving;

O.

overwegende dat in de strategie voor duurzame visserij en aquacultuur in de Middellandse Zee en de Zwarte Zee voor 2030 van de Algemene Visserijcommissie voor de Middellandse Zee wordt verklaard dat de aquacultuurproductie moet voldoen aan de vraag, op duurzame wijze moet groeien, moet profiteren van innovatie, digitalisering en kennisuitwisseling en aantrekkelijker moet worden gemaakt voor investeringen; overwegende dat in de strategie verder wordt gesteld dat het monitoren en verminderen van de milieuvoetafdruk van de sector, het aanpakken van klimaatverandering en vervuiling en het waarborgen van diergezondheid en dierenwelzijn cruciaal zijn voor het verwezenlijken van duurzaamheid;

P.

overwegende dat uit het economisch verslag 2020 van het Wetenschappelijk, Technisch en Economisch Comité voor de visserij over de aquacultuursector in de EU blijkt dat bijna 80 % van alle aquacultuurbedrijven in de EU micro-ondernemingen zijn met minder dan tien werknemers;

Q.

overwegende dat in de tussentijdse evaluatie van de open coördinatiemethode is geconcludeerd dat de lidstaten meer inspanningen moeten leveren om bij te dragen aan de groei van een veerkrachtige en concurrerende aquacultuursector in de EU, in het bijzonder door de toegang tot ruimte en water te waarborgen en een transparant en doeltreffend regelgevings- en administratief kader te creëren;

R.

overwegende dat ondanks het potentieel van de sector, de ontwikkeling van de aquacultuur in de ultraperifere gebieden nog steeds ver achterblijft;

S.

overwegende dat uit het verslag over vismeel en visolie van september 2021 van de Waarnemingspost voor de Europese markt voor visserij- en aquacultuurproducten blijkt dat het meeste vismeel dat in aquacultuurvoeder wordt gebruikt in Azië wordt verbruikt, en dat in 2019 34 % van het vismeel werd gebruikt in China, 35 % in andere Aziatische landen en 9 % in Europa; overwegende dat er jaarlijks 20 miljoen ton wilde vis wordt gevangen voor niet-menselijke voederdoeleinden; overwegende dat er op de wereldmarkt voor diervoeders sprake is van een steeds grotere concurrentie tussen aquacultuur- en veehouderijbedrijven om vismeel; overwegende dat een stijging van de voederprijzen de behoefte aan verdere ontwikkeling van alternatieve voederproducten en voederefficiëntie vergroot om de winstgevendheid van hoogwaardige aquacultuurproducten te waarborgen;

T.

overwegende dat uit het technisch document van de FAO van 19 februari 2019 over visserij en aquacultuur getiteld “A third assessment of global marine fisheries discards”, blijkt dat de teruggooi in totaal 9,1 miljoen ton bedraagt, wat neerkomt op 10,8 % van de gemiddelde jaarlijkse vangsten tussen 2010 en 2014;

U.

overwegende dat in het verslag van de Waarnemingspost voor de Europese markt voor visserij- en aquacultuurproducten van mei 2017 over biologische aquacultuur in de EU wordt opgemerkt dat de biologische aquacultuurproductie in sommige lidstaten aanzienlijk toeneemt, terwijl andere lidstaten nog in de beginfase verkeren van de ontwikkeling van deze productiemethode;

V.

overwegende dat de aquacultuur bijzonder gevoelig is voor extreme weersomstandigheden in rivier- en kustgebieden, die als gevolg van de opwarming van de aarde steeds vaker voorkomen, zoals droogten, overstromingen, stormen en sterke golfslagen, die ernstige schade toebrengen aan de aquacultuurinfrastructuur en de gekweekte soorten;

W.

overwegende dat in het kader van Richtlijn 2014/89/EU over maritieme ruimtelijke planning wordt verlangd dat alle lidstaten met kustgebieden “zo snel mogelijk, maar uiterlijk op 31 maart 2021” nationale maritieme ruimtelijke plannen bij de Commissie indienen;

X.

overwegende dat de ultraperifere gebieden bovengemiddeld zijn blootgesteld aan niet-stabiele klimaten en ernstige weersomstandigheden, die het potentieel van de sector in deze gebieden in gevaar kunnen brengen;

Y.

overwegende dat de aalscholverpopulatie enorm is gegroeid; overwegende dat deze toename ernstige schade toebrengt aan veel mariene sectoren, met inbegrip van de aquacultuur;

Z.

overwegende dat het Parlement in zijn 13 jaar geleden aangenomen resolutie over het opstellen van een Europees beheersplan voor aalscholvers om de toenemende door aalscholvers veroorzaakte schade aan visbestanden, visserij en aquacultuur te verminderen, verschillende mogelijke maatregelen heeft voorgesteld om de problemen die aalscholvers blijven opleveren op te lossen;

AA.

overwegende dat in zijn resolutie over “Naar een duurzame en concurrerende Europese aquacultuursector: huidige stand van zaken en toekomstige uitdagingen” wordt gewezen op het belang, naast vele andere maatregelen, van het beperken van de toenemende impact van aalscholvers op de aquacultuur;

AB.

overwegende dat er voor exploitanten van de aquacultuur- en visserijsector compensatie beschikbaar is voor verliezen die het gevolg zijn van de interactie tussen aalscholvers en visserijen;

AC.

overwegende dat de stijging van de kosten voor elektriciteit en gas een belasting zal vormen voor de hele aquacultuursector in Europa, met nog slechtere verwachtingen wegens de stijging van de productiekosten en de onzekerheid over de vermarkting, ook als gevolg van de door de COVID-19-pandemie veroorzaakte crisis;

AD.

overwegende dat grote vis- en visproductproducenten in het nabuurschap van de EU van plan zijn hun aquacultuurproductie tegen 2030 te verdubbelen ten opzichte van het niveau van 2020, wat de druk op de productie van de EU zou kunnen opvoeren;

AE.

overwegende dat niet alle lidstaten voldoende aandacht besteden aan het potentieel van de ontwikkeling van de aquacultuur of de mogelijke sociaal-economische en milieugevolgen ervan;

AF.

overwegende dat de jaarlijkse consumptie van visproducten per hoofd van de bevolking in de EU zeer sterk varieert, van ongeveer 6 kg tot ongeveer 60 kg; overwegende dat de vraag naar aquacultuurproducten in de EU in de afzienbare toekomst derhalve zou kunnen toenemen;

AG.

overwegende dat het voor veel bedrijven moeilijk is hun marktaandeel te behouden, zowel in het binnen- als in het buitenland;

AH.

overwegende dat volgens de meest recente gegevens van Eurostat en de FAO, in 2019 ongeveer 76 % van de in de EU geconsumeerde vis uit wilde vis bestond, en 24 % uit gekweekte vis;

AI.

overwegende dat er slechts 62 producten met beschermde geografische aanduiding (BGA) geregistreerd staan onder categorie 1.7. — Verse vis en schaal-, schelp- en weekdieren en producten op basis van verse vis en schaal-, schelp- en weekdieren — op een totaal van 1 382 BGA-producten; overwegende dat er voor 14 andere producten beschermingsprocedures lopen; overwegende dat het register van levensmiddelen met gegarandeerde traditionele specialiteit (GTS) slechts vier producten in die klasse bevat; overwegende dat enkele van de succesvolle registraties betrekking hadden op aquacultuurproducten;

AJ.

overwegende dat de visserijfondsen van de EU (het Europees Visserijfonds (EVF), het Europees Fonds voor maritieme zaken en visserij (EFMZV) en het Europees Fonds voor maritieme zaken, visserij en aquacultuur (EFMZVA)) financiële steun hebben verstrekt aan de aquacultuursector van de EU;

AK.

overwegende dat ontsnapte exemplaren uit aquacultuurkwekerijen genetische veranderingen kunnen veroorzaken bij wilde populaties;

1.

2.

3.

4.

5.

6.

7.

8.

9.

10.

11.

12.

13.

14.

15.

16.

17.

18.

19.

20.

21.

22.

23.

24.

25.

26.

27.

28.

29.

30.

31.

32.

33.

34.

35.

36.

37.

38.

39.

40.

41.

42.

43.

44.

45.

46.

47.

48.

49.

50.

51.

52.

53.

54.

55.

56.

57.

58.

59.

60.

61.

62.

63.

64.

65.

66.

67.

68.

69.

70.

71.

72.

—

gezien de mededeling van de Commissie van 15 juli 2020, getiteld “Actieplan voor billijke en eenvoudige belastingheffing ter ondersteuning van de herstelstrategie” (COM(2020)0312),

—

gezien het voorstel van de Commissie van 24 september 2020 voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad betreffende markten in cryptoactiva (COM(2020)0593),

—

gezien de mededeling van de Commissie van 24 september 2020 over een EU-strategie voor het digitale geldwezen (COM(2020)0591),

—

gezien het verslag van de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling (OESO) van 12 oktober 2020, getiteld “Taxing Virtual Currencies: An Overview of Tax Treatments and Emerging Tax Policy Issues”,

—

gezien de mededeling van de Commissie van 18 mei 2021, getiteld “Belastingheffing van ondernemingen in de 21e eeuw” (COM(2021)0251),

—

gezien het werkdocument van 2021 van het Gemeenschappelijk Centrum voor onderzoek van de Commissie over belastingheffing en structurele hervormingen, getiteld “Cryptocurrencies: an empirical view from a tax perspective”,

—

gezien het voorstel van de Commissie van 20 juli 2021 voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad betreffende bij geldovermakingen van geld en van bepaalde cryptoactiva te voegen informatie (COM(2021)0422),

—

gezien het werkdocument van de Wereldbank, getiteld “Crypto-Assets Activity around the World: Evolution and Macro-Financial Drivers”, gepubliceerd op 8 maart 2022,

—

gezien het document voor openbare raadpleging van de OESO, gepubliceerd op 22 maart 2022 onder de titel: “Crypto-Asset Reporting Framework and Amendments to the Common Reporting Standard”,

—

gezien zijn studie van 15 oktober 2018, getiteld “VAT fraud: economic impact, challenges and policy issues”, zijn studie van juli 2018, getiteld “Cryptocurrencies and blockchain — Legal context and implications for financial crime, money laundering and tax evasion”, en zijn studie van 15 februari 2018, getiteld “Impact of Digitalisation on International Tax Matters”,

—

gezien zijn studie van 21 oktober 2021, getiteld “Exploring the opportunities and challenges of new technologies for EU tax administration and policy”,

—

gezien artikel 54 van het Reglement,

—

gezien het verslag van de Commissie economische en monetaire zaken (A9-0204/2022),

A.

overwegende dat het gebruik van nieuwe technologieën op de interne markt van de EU en de digitalisering van de belastingdiensten in heel Europa de relatie tussen belastingbetalers, dat wil zeggen burgers en bedrijven, enerzijds en de nationale belastingdiensten anderzijds veranderen; overwegende dat de EU een leidende rol kan spelen door te waarborgen dat de procedurele en technische aspecten van de digitalisering van de belastingdiensten worden gecoördineerd om te voorkomen dat de interoperabiliteit van nationale technische platforms wordt belemmerd;

B.

overwegende dat de verschillende kenmerken van de verschillende soorten cryptoactiva en de grens tussen de verschillende soorten cryptoactiva van belang kunnen zijn voor het bepalen van de fiscale behandeling ervan;

C.

overwegende dat uit de marktdynamiek van cryptoactiva blijkt dat er een duidelijk, stabiel en transparant rechtskader tot stand moet worden gebracht;

D.

overwegende dat de belastingdiensten vandaag de dag heel wat problemen moeten overwinnen om te komen tot een doeltreffende fiscale handhaving en in het bijzonder grensoverschrijdende samenwerking, gezien de versnelling van digitale transacties, de toenemende mobiliteit van belastingbetalers, het aantal grensoverschrijdende transacties, de internationalisering van economische activiteiten en bedrijfsmodellen en de risico’s van dubbele belasting of complexe, agressieve belastingregelingen;

E.

overwegende dat de belastingdiensten alert moeten blijven op mogelijke risico’s voor de houdbaarheid van belastingstelsels en op hun vermogen om de nationale en Europese wettelijke kaders inzake belastingheffing te handhaven;

F.

overwegende dat nieuwe technologische oplossingen, zoals blockchain, door belastingdiensten kunnen worden gebruikt om beter tegemoet te komen aan de behoeften van belastingbetalers, informatie uit te wisselen tussen jurisdicties, voor diverse soorten registratie, maar dat dergelijke technologieën ook misbruikt kunnen worden en kunnen dienen voor illegale activiteiten met de criminele intentie om geen belasting te betalen; overwegende dat met name de verhoogde zichtbaarheid van blockchaintransacties de belastingdiensten zou kunnen helpen bij het bestrijden van belastingfraude;

G.

overwegende dat verscheidene belastingdiensten in heel Europa nu al belangrijke stappen zetten op weg naar de digitalisering van processen — zij het niet in dezelfde mate — als gevolg waarvan de naleving van de belastingwetgeving gemakkelijker, sneller en doeltreffender wordt; overwegende dat het gebruik van nieuwe technologieën tussen de lidstaten onderling nog altijd sterk verschilt; overwegende dat de nationale belastingdiensten in het algemeen nog een zetje nodig hebben om meer stimulansen en bewustmakingsmaatregelen in het leven te roepen en zo het potentieel van de technologische en digitale transformatie te benutten; overwegende dat technologie de samenwerking tussen verschillende overheidsinstanties kan bevorderen, met name in belastingaangelegenheden;

H.

overwegende dat belastingdiensten de huidige belastingpraktijken binnen de interne markt moeten aanpassen wegens het toenemende gebruik van cryptoactiva; overwegende dat de identificatie van belastinggerelateerde activiteiten op de markt in cryptoactiva complex is, aangezien deze markt minder gebruikmaakt van traditionele financiële tussenpersonen die doorgaans informatie verstrekken voor belastingdoeleinden;

I.

overwegende dat vijf van de 27 lidstaten specifieke wettelijke bepalingen inzake de belastingheffing op cryptoactiva hanteren; overwegende dat 19 lidstaten specifieke administratieve richtsnoeren inzake de belastingheffing op cryptoactiva hanteren;

J.

overwegende dat de Common Reporting Standard (CRS) van de OESO de internationale fiscale transparantie ten goede is gekomen door van jurisdicties te verlangen dat zij informatie over buitenlandse activa bij financiële instellingen opvragen en die informatie jaarlijks automatisch uitwisselen met de jurisdicties van de woonplaats van belastingplichtigen; overwegende dat cryptoactiva echter in de meeste gevallen niet onder het toepassingsgebied van de CRS vallen, die geldt voor traditionele financiële activa en fiduciaire valuta;

K.

overwegende dat men zich internationaal inspant en zich ertoe verbindt om de gelijke fiscale behandeling van de digitale economie beter te reguleren; overwegende dat cryptoactiva volgens de OESO kunnen worden misbruikt om bestaande internationale initiatieven op het gebied van fiscale transparantie te ondermijnen; overwegende dat het in dit verband van cruciaal belang is dat de EU een leidende rol op zich neemt, met name in de vorm van nauwe samenwerking tussen de lidstaten om cryptoactiva op een eerlijke en transparante wijze te belasten;

L.

overwegende dat de wereldeconomie verandert en in toenemende mate gedigitaliseerd wordt en dat de beginselen die ten grondslag liggen aan het huidige internationaal belastingkader geleidelijk achterhaald raken en niet langer kunnen waarborgen dat de winst wordt belast in het land waar die winst uit economische activiteiten wordt gegenereerd en waar de waarde wordt gecreëerd;

M.

overwegende dat er geen internationaal instrument bestaat voor de belastingheffing op cryptoactiva en dat verschillende landen in dit kader een breed scala aan benaderingen hanteren; overwegende dat de EU op de desbetreffende internationale platforms het voortouw moet nemen bij de totstandbrenging van inclusievere financiële participatie van burgers, zowel binnen als buiten haar grenzen;

N.

overwegende dat de OESO in haar verslag uit 2020 over het belasten van virtuele valuta een aantal wezenlijke aspecten benoemt die aan de orde moeten worden gesteld: de definitie van “belastbare feiten”, de vormen van inkomsten die verbonden zijn aan virtuele valuta en de manier waarop de belastingheffing kan worden afgestemd op de aard en dynamiek van cryptoactiva teneinde winsten op eerlijke en doeltreffende wijze vast te leggen;

O.

overwegende dat de Unie al belangrijke stappen heeft gezet voor het opstellen van een duidelijke definitie van bepaalde cryptoactiva en aanbieders van cryptoactivadiensten en, in bredere zin, voor het tot stand brengen van een geschikt regelgevingskader voor cryptoactiva — de verordening betreffende markten in cryptoactiva (MiCA); overwegende dat dit kader en deze definities de eerlijke en eenvoudige belastingheffing op deze activa zullen bevorderen; overwegende dat de definities van dergelijke cryptoactiva moeten aansluiten bij internationale normen, met name de normen die ontwikkeld zijn door de OESO en de Financiële-actiegroep;

P.

overwegende dat de definities van cryptoactiva in de hele EU uniform moeten zijn en moeten worden afgestemd op internationale normen; overwegende dat hetzelfde cryptoactief overal in de EU op verschillende manieren als “belastingobject” kan worden aangemerkt, wat leidt tot een uiteenlopende fiscale behandeling;

Q.

overwegende dat bepaalde terreinen van het belastingbeleid een nationale bevoegdheid zijn en dat samenwerking tussen de lidstaten essentieel blijft en nodig is om de uitdagingen voor de integriteit van de interne markt aan te pakken, onder meer het toenemende gebruik van cryptoactiva; overwegende dat een kader van 27 sterk uiteenlopende benaderingen van de belastingheffing op cryptoactiva kan leiden tot aanzienlijke belemmeringen voor de verwezenlijking van de doelstellingen van de digitale eengemaakte markt; overwegende dat er derhalve duidelijk behoefte is aan coördinatie en samenwerking op EU-niveau;

R.

overwegende dat de EU en haar interne markt moeten zorgen voor een innovatievriendelijk klimaat voor bedrijven (met name voor kleine en middelgrote ondernemingen (kmo’s) en startende ondernemingen) op het vlak van nieuwe technologieën voor financiële diensten en cryptoactiva; overwegende dat er voor het bereiken van dit hoofddoel behoefte is aan een krachtig engagement van de lidstaten om met name op fiscaal gebied beleidsmaatregelen te nemen die zorgen voor een stabiel, duidelijk en solide regelgevingskader waarbinnen ondernemingen kunnen gedijen en bijdragen tot economische groei; overwegende dat deze inspanningen tot slot vergen dat er een sterke motivatie aan de dag wordt gelegd om de rechten van de burgers als belastingbetalers en consumenten van financiële diensten te beschermen;

S.

overwegende dat duidelijke richtsnoeren cruciaal zijn voor een eerlijk en doeltreffend belastingstelsel dat, mits de lidstaten dat op efficiënte wijze ten uitvoer leggen, tot nuttige hervormingen kan leiden door te besparen op administratieve kosten en tijd, de toegangsbelemmeringen terug te dringen en de zekerheid en stabiliteit te waarborgen die vereist zijn voor het concurrentievermogen en voor het overbruggen van de kloof tussen ondernemingen, met name voor kmo’s;

T.

overwegende dat cryptovaluta snel evolueren en dat beleidsmakers onder gelijke voorwaarden moeten presteren; overwegende dat de gevolgen van het fiscaal beleid en belastingontduiking nog steeds nauwkeurig moeten worden onderzocht, aangezien zij een belangrijk aspect van het algemene regelgevingskader vormen;

U.

overwegende dat het Parlement al heeft benadrukt dat “de huidige internationale regels inzake vennootschapsbelasting niet langer geschikt zijn in de context van de digitalisering en mondialisering van de economie” en dat “de ontwikkelingen op het gebied van digitalisering en een groter gebruik van immateriële activa en de toename ervan in de waardeketens vooruitzichten en uitdagingen creëren op het gebied van de traceerbaarheid van economische verrichtingen en belastbare feiten, inclusief het mogelijk maken van praktijken op het gebied van belastingontwijking, met name wanneer deze verrichtingen grensoverschrijdend zijn of plaatsvinden buiten de Unie” (1);

V.

overwegende dat de cryptowereld in tegenstelling tot de traditionele financiële wereld soms op gedecentraliseerde wijze is ingericht waardoor het lastiger is om gebruik te maken van tussenpersonen om belastingdiensten bij te staan; overwegende dat dergelijke tussenpersonen vaak relevante informatie verstrekken bij traditionele fiscale rapportageregelingen van derden; overwegende dat waar de cryptosector en het traditionele financiële stelsel samenkomen meestal een tussenpersoon betrokken is voor de uitwisseling van deze informatie;

1.

2.

3.

4.

5.

6.

7.

8.

9.

10.

11.

12.

13.

14.

15.

16.

17.

18.

19.

20.

21.

22.

23.

24.

25.

26.

27.

28.

29.

30.

31.

32.

33.

34.

35.

36.

37.

38.

39.

40.

41.

42.

43.

44.

—

gezien artikel 2 van het Verdrag betreffende de Europese Unie,

—

gezien de artikelen 19 en 48, artikel 67, lid 4, en de artikelen 153, 165, 168 en 174 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie,

—

gezien het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie, en met name de artikelen 3, 21, 24, 26, 34, 35, 41 en 47,

—

gezien het VN-Verdrag inzake de rechten van personen met een handicap (het Gehandicaptenverdrag), dat op 21 januari 2011 in werking is getreden, in overeenstemming met Besluit 2010/48/EG van de Raad van 26 november 2009 betreffende de sluiting door de Europese Gemeenschap van het Verdrag van de Verenigde Naties inzake de rechten van personen met een handicap (1),

—

gezien de algemene opmerkingen over het Gehandicaptenverdrag, opgesteld door het VN-Comité voor de rechten van personen met een handicap, als gezaghebbende leidraad voor de uitvoering ervan, en in het bijzonder algemene opmerking nr. 2 over artikel 9: Toegankelijkheid, vastgesteld op 11 april 2014,

—

gezien de gedragscode tussen de Raad, de lidstaten en de Commissie tot vaststelling van interne regelingen voor de uitvoering door en de vertegenwoordiging van de Europese Unie met betrekking tot het Verdrag van de Verenigde Naties inzake de rechten van personen met een handicap (2),

—

gezien de slotopmerkingen van het VN-Comité voor de rechten van personen met een handicap van 2 oktober 2015 over het initiële verslag van de Europese Unie,

—

gezien het strategisch onderzoek van de Europese Ombudsman naar de wijze waarop de Commissie toezicht houdt op EU-middelen die worden gebruikt voor de bevordering van het recht op zelfstandig wonen van personen met een handicap en van ouderen,

—

gezien de mededeling van de Commissie van 3 maart 2021, getiteld “Een Unie van gelijkheid: Strategie inzake de rechten van personen met een handicap 2021-2030” (COM(2021)0101),

—

gezien het voorstel van de Commissie voor een richtlijn van de Raad betreffende de toepassing van het beginsel van gelijke behandeling van personen ongeacht godsdienst of overtuiging, handicap, leeftijd of seksuele geaardheid (COM(2008)0426, “de antidiscriminatierichtlijn”), en het standpunt van het Parlement van 2 april 2009 hierover (3),

—

gezien zijn resolutie van 18 juni 2020 over de Europese strategie inzake handicaps post-2020 (4),

—

gezien Verordening (EU) 2021/782 van het Europees Parlement en de Raad van 29 april 2021 betreffende de rechten en verplichtingen van treinreizigers (5),

—

gezien Richtlijn (EU) 2019/882 van het Europees Parlement en de Raad van 17 april 2019 betreffende de toegankelijkheidsvoorschriften voor producten en diensten (6) (Europese toegankelijkheidswet),

—

gezien Richtlijn (EU) 2016/2102 van het Europees Parlement en de Raad van 26 oktober 2016 inzake de toegankelijkheid van de websites en mobiele applicaties van overheidsinstanties (7),

—

gezien Richtlijn (EU) 2018/1972 van het Europees Parlement en de Raad van 11 december 2018 tot vaststelling van het Europees wetboek voor elektronische communicatie (8),

—

gezien Verordening (EU) 2022/612 van het Europees Parlement en de Raad van 6 april 2022 betreffende roaming op openbare mobielecommunicatienetwerken binnen de Unie (herschikking) (9),

—

gezien de mededeling van de Commissie getiteld “Digitaal kompas 2030: de Europese aanpak voor het digitale decennium” (COM(2021)0118),

—

gezien Richtlijn 2010/13/EU van het Europees Parlement en de Raad van 10 maart 2010 betreffende de coördinatie van bepaalde wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen in de lidstaten inzake het aanbieden van audiovisuele mediadiensten (richtlijn audiovisuele mediadiensten) (10),

—

gezien de mededeling van de Commissie getiteld “Strategie voor duurzame en slimme mobiliteit — Het Europees vervoer op het juiste spoor naar de toekomst” (COM(2020)0789),

—

gezien de nieuwe consumentenagenda (COM(2020)0696), die de specifieke behoeften van bepaalde groepen consumenten, waaronder personen met een handicap, onder haar vijf prioritaire gebieden rekent,

—

gezien Richtlijn 2014/24/EU van het Europees Parlement en de Raad van 26 februari 2014 betreffende het plaatsen van overheidsopdrachten en tot intrekking van Richtlijn 2004/18/EG (11) (richtlijn overheidsopdrachten),

—

gezien Verordening (EU, Euratom) 2020/2093 van de Raad van 17 december 2020 tot bepaling van het meerjarig financieel kader voor de jaren 2021-2027 (12),

—

gezien Besluit (EU) 2018/254 van de Raad van 15 februari 2018 betreffende de sluiting, namens de Europese Unie, van het Verdrag van Marrakesh tot bevordering van de toegang tot gepubliceerde werken voor personen die blind zijn, visueel gehandicapt of anderszins een leeshandicap hebben (13),

—

gezien de toegankelijkheidsnormen die voortvloeien uit de mandaten 376, 554, 420 en 473 van de Commissie,

—

gezien Verordening (EU) nr. 181/2011 van het Europees Parlement en de Raad van 16 februari 2011 betreffende de rechten van autobus- en touringcarpassagiers en tot wijziging van Verordening (EG) nr. 2006/2004 (14),

—

gezien Verordening (EU) nr. 1177/2010 van het Europees Parlement en de Raad van 24 november 2010 betreffende de rechten van passagiers die over zee of binnenwateren reizen en houdende wijziging van Verordening (EG) nr. 2006/2004 (15),

—

gezien Verordening (EG) nr. 1107/2006 van het Europees Parlement en de Raad van 5 juli 2006 inzake de rechten van gehandicapten en personen met beperkte mobiliteit die per luchtvervoer reizen (16),

—

gezien Verordening (EG) nr. 261/2004 van het Europees Parlement en de Raad van 11 februari 2004 tot vaststelling van gemeenschappelijke regels inzake compensatie en bijstand aan luchtreizigers bij instapweigering en annulering of langdurige vertraging van vluchten en tot intrekking van Verordening (EEG) nr. 295/91 (17),

—

gezien Verordening (EU) nr. 1300/2014 van de Commissie van 18 november 2014 betreffende de technische specificatie inzake interoperabiliteit betreffende de toegankelijkheid van het spoorwegsysteem in de Unie voor gehandicapten en personen met beperkte mobiliteit (18),

—

gezien artikel 54 van zijn Reglement,

—

gezien het verslag van de Commissie interne markt en consumentenbescherming (A9-0209/2022),

A.

overwegende dat personen met een handicap op alle gebieden van het leven op voet van gelijkheid met anderen gelijke rechten hebben en beschikken over het onvervreemdbare recht op waardigheid, gelijke behandeling, zelfstandig leven, autonomie en volledige participatie in de samenleving, hetgeen alle gelederen van de samenleving ten goede komt;

B.

overwegende dat meer dan 87 miljoen mensen in de Unie een handicap hebben en dat de vergrijzing van de bevolking in de Unie in aanmerking moet worden genomen;

C.

overwegende dat toegankelijkheid een essentiële randvoorwaarde is voor personen met een handicap om hun mensenrechten en fundamentele vrijheden ten volle uit te oefenen; overwegende dat, ingevolge artikel 9 van het Gehandicaptenverdrag betreffende toegankelijkheid, teneinde personen met een handicap in staat te stellen zelfstandig te leven en volledig deel te nemen aan alle facetten van het leven, de staten die partij zijn passende maatregelen moeten nemen om hen op voet van gelijkheid met anderen de toegang te garanderen tot de fysieke omgeving, tot vervoer, informatie en communicatie, met inbegrip van informatie- en communicatietechnologieën (ICT) en -systemen, en tot andere voorzieningen en diensten die openstaan voor of verleend worden aan het publiek, in zowel stedelijke als landelijke gebieden;

D.

overwegende dat lidstaten ervoor zorg moeten dragen dat toegankelijkheid gebruikelijk wordt op alle niveaus, niet alleen in openbare gebouwen en het openbaar vervoer, maar ook in de zorg en het onderwijs, alsmede dat de mobiliteit voor en de integratie van personen met een handicap wordt verhoogd;

E.

overwegende dat in het Gehandicaptenverdrag “universeel ontwerp” wordt gedefinieerd als het ontwerp van producten, omgevingen, programma’s en diensten waarvan iedereen in de grootst mogelijk mate gebruik kan maken, zonder dat er een aanpassing of speciaal ontwerp nodig is en zonder hulpmiddelen voor specifieke groepen personen met een handicap uit te sluiten; overwegende dat toegankelijkheid een van de algemene beginselen van het Gehandicaptenverdrag is en dat de EU en de lidstaten wettelijk gebonden zijn door het Gehandicaptenverdrag op grond van Besluit 2010/48/EG; overwegende dat algemene opmerking nr. 2 over het Gehandicaptenverdrag de verplichting van de verdragspartijen bespreekt om actieplannen en strategieën om bestaande toegankelijkheidsbelemmeringen vast te stellen, om tijdpaden met specifieke termijnen vast te stellen en om zowel de mensen als de middelen die benodigd zijn om de belemmeringen weg te werken, te leveren; overwegende dat toegankelijkheid van cruciaal belang is voor personen met een handicap om hun recht op privacy, non-discriminatie, arbeid, inclusief onderwijs, politieke participatie en andere in het Gehandicaptenverdrag verankerde rechten te genieten;

F.

overwegende dat lokale overheden een cruciale rol spelen bij de ondersteuning van de lidstaten bij de ontwikkeling van sociaal beleid, waaronder beleid betreffende handicaps en toegankelijkheid, via de analyse van de lokale behoeften en de uitvoering van specifieke maatregelen;

G.

overwegende dat het waarborgen van hoogwaardige en betaalbare hulptechnologieën de volledige inclusie van personen met een handicap in de samenleving zal bevorderen en zowel personen met een handicap als de aanbieders van deze technologieën, alsmede de gehele samenleving, ten goede zal komen; overwegende dat hulptechnologieën zullen bijdragen tot het verminderen van ongelijkheden tussen de lidstaten en dat deze technologieën alleen in toegankelijke omgevingen kunnen werken;

H.

overwegende dat een hoger werkgelegenheidsniveau voor personen met een handicap, een grotere toegankelijkheid en een bredere inclusie van deze groep in de beroepsbevolking duidelijke economische potentie hebben;

I.

overwegende dat de Unie een alomvattend rechtskader betreffende toegankelijkheid op de interne markt heeft opgezet, in het bijzonder door vaststelling van specifieke wetgeving betreffende toegankelijkheid, zoals de Europese toegankelijkheidswet, en dat verplichtingen over toegankelijkheid omvat in verschillende sectoriële wetgevingsinstrumenten, met inbegrip van de verordeningen betreffende de EU-fondsen; overwegende dat de Europese toegankelijkheidswet, die op 28 juni 2025 in werking treedt, belangrijke nieuwe vereisten ten aanzien van de toegankelijkheid tot producten en diensten zal invoeren;

J.

overwegende dat de daadwerkelijke uitvoering van beleid inzake handicaps een positieve bijdrage zal leveren aan het concurrentievermogen van de interne markt van de EU en dus een integrale hulpbron voor de economie van de EU vormt;

K.

overwegende dat uit de evaluatie van de Europese strategie inzake handicaps 2010-2020 is gebleken dat de bijdrage ervan de situatie op meerdere gebieden heeft verbeterd, maar ook dat personen met een handicap nog steeds aanzienlijke belemmeringen ondervinden op het gebied van toegang tot gezondheidszorg, onderwijs, vervoer, de bebouwde omgeving, ICT, arbeid, recreatie en participatie in de politiek en andere levensgebieden;

7.

8.

9.

10.

11.

12.

13.

14.

15.

16.

17.

18.

—

gezien het Verdrag betreffende de Europese Unie (VEU), het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie en het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie,

—

gezien het Europees Sociaal Handvest,

—

gezien het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens,

—

gezien de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens,

—

gezien het rechtskader van de Raad van Europa voor de bescherming van minderheden en de jurisprudentie van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens, met name over de segregatie van Roma-kinderen in het onderwijs waarvan het Europees Hof stelt dat het hierbij gaat om kennelijk discriminerende praktijken, en de rechtspraak van het Hof van Justitie,

—

gezien Richtlijn 2000/43/EG van de Raad van 29 juni 2000 houdende toepassing van het beginsel van gelijke behandeling van personen ongeacht ras of etnische afstamming (1) (richtlijn rassengelijkheid),

—

gezien Richtlijn 2000/78/EG van de Raad van 27 november 2000 tot instelling van een algemeen kader voor gelijke behandeling in arbeid en beroep (2),

—

gezien Richtlijn 2008/98/EG van het Europees Parlement en de Raad van 19 november 2008 betreffende afvalstoffen en tot intrekking van een aantal richtlijnen (3) (kaderrichtlijn afvalstoffen),

—

gezien Kaderbesluit 2008/913/JBZ van de Raad van 28 november 2008 betreffende de bestrijding van bepaalde vormen en uitingen van racisme en vreemdelingenhaat door middel van het strafrecht (4),

—

gezien de Agenda 2030 voor duurzame ontwikkeling van de Verenigde Naties,

—

gezien de Europese pijler van sociale rechten en de mededeling van de Commissie van 4 maart 2021 getiteld “Het actieplan voor de Europese pijler van sociale rechten” (COM(2021)0102),

—

gezien zijn resolutie van 18 februari 2011 over de EU-strategie voor de integratie van de Roma (5),

—

gezien zijn resolutie van 10 december 2013 over genderaspecten van het Europees kader van nationale strategieën voor de integratie van Roma (6),

—

gezien zijn resolutie van 12 februari 2019 over de behoefte aan een versterkt strategisch EU-kader voor de nationale strategieën voor integratie van de Roma voor de periode na 2020 en intensivering van de bestrijding van zigeunerhaat (7),

—

gezien zijn resolutie van 18 juni 2020 over de Europese strategie inzake handicaps post-2020 (8),

—

gezien zijn resolutie van 17 september 2020 over de uitvoering van de nationale strategieën voor integratie van de Roma: bestrijding van een negatieve houding ten opzichte van mensen met een Roma-achtergrond in Europa (9),

—

gezien zijn resolutie van 21 januari 2021 over toegang tot fatsoenlijke en betaalbare huisvesting voor iedereen (10),

—

gezien zijn resolutie van 11 maart 2021 over de rechten van het kind in het licht van de EU-strategie voor de rechten van het kind (11),

—

gezien zijn resolutie van 7 april 2022 over de EU-bescherming van kinderen en jongeren die vanwege de oorlog in Oekraïne op de vlucht zijn (12),

—

gezien de mededeling van de Commissie van 4 december 2018, getiteld “Verslag inzake de evaluatie van het EU-kader voor de nationale strategieën voor integratie van de Roma tot 2020” (COM(2018)0785),

—

gezien de tweede enquête van de Europese Unie naar minderheden en discriminatie (EU-MIDIS II) van het Bureau van de Europese Unie voor de grondrechten (FRA),

—

gezien het monitoringkader van het FRA voor een strategisch EU-kader voor gelijkheid, integratie en participatie van de Roma,

—

gezien het FRA-bulletin van 29 september 2020 getiteld “Coronavirus pandemic in the EU — Impact on Roma and Travellers”,

—

gezien de verklaring van de FEANTSA (Europese Federatie van nationale organisaties die werken met daklozen) van 26 oktober 2020 getiteld “The housing situation for Roma in the EU remains difficult”,

—

gezien de briefing van het European Network on Statelessness van 10 maart 2022 getiteld “Stateless people and people at risk of statelessness forcibly displaced from Ukraine”,

—

gezien de standpuntnota van Unicef van juni 2012 getiteld “The right of Roma Children to Education”,

—

gezien speciaal verslag nr. 14/2016 van de Europese Rekenkamer van 28 juni 2016 getiteld “EU-beleidsinitiatieven en financiële steun voor de integratie van de Roma: het afgelopen decennium is er aanzienlijke vooruitgang geboekt, maar ter plaatse zijn extra inspanningen nodig”,

—

gezien de mededeling van de Commissie van 18 september 2020 getiteld “Een Unie van gelijkheid: EU-actieplan tegen racisme 2020-2025” (COM(2020)0565),

—

gezien de mededeling van de Commissie van 7 oktober 2020 getiteld “Een Unie van gelijkheid: strategisch EU-kader voor gelijkheid, integratie en participatie van de Roma” (COM(2020)0620),

—

gezien de mededeling van de Commissie van 24 november 2020 getiteld “Actieplan voor integratie en inclusie” (COM(2020)0758),

—

gezien de aanbeveling van de Raad van 12 maart 2021 inzake de gelijkheid, inclusie en participatie van de Roma (13),

—

gezien de mededeling van de Commissie van 24 maart 2021 getiteld “EU-strategie voor de rechten van het kind” (COM(2021)0142),

—

gezien Aanbeveling (EU) 2021/1004 van de Raad van 14 juni 2021 tot instelling van een Europese kindergarantie (14),

—

gezien de mededeling van de Commissie van 5 maart 2020 getiteld “Een Unie van gelijkheid: strategie voor gendergelijkheid 2020-2025” (COM(2020)0152),

—

gezien de mededeling van de Commissie van 3 maart 2021, getiteld “Unie van gelijkheid: Strategie inzake de rechten van personen met een handicap 2021-2030” (COM(2021)0101),

—

gezien het voorstel van de Commissie voor een richtlijn van de Raad betreffende de toepassing van het beginsel van gelijke behandeling van personen ongeacht godsdienst of overtuiging, handicap, leeftijd of seksuele geaardheid (COM(2008)0426),

—

gezien Richtlijn 2001/55/EG van de Raad van 20 juli 2001 betreffende minimumnormen voor het verlenen van tijdelijke bescherming in geval van massale toestroom van ontheemden en maatregelen ter bevordering van een evenwicht tussen de inspanning van de lidstaten voor de opvang en het dragen van de consequenties van de opvang van deze personen (15) (richtlijn tijdelijke bescherming),

—

gezien de vragen met verzoek om mondeling antwoord aan de Raad en de Commissie over de situatie van Roma die in nederzettingen in de EU wonen (O-000022/2022 — B9-0018/2022 en O-000023/2022 — B9-0019/2022),

—

gezien artikel 136, lid 5, en artikel 132, lid 2, van zijn Reglement,

—

gezien de ontwerpresolutie van de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken,

A.

overwegende dat de waarden van de EU centraal staan in een samenleving waarin diversiteit, pluralisme, non-discriminatie, verdraagzaamheid, rechtvaardigheid, solidariteit en gendergelijkheid worden geëerbiedigd; overwegende dat de lidstaten tot taak hebben om erop toe te zien dat deze waarden met betrekking tot iedereen, ook Roma, geëerbiedigd worden;

B.

overwegende dat het woord “Roma” wordt gebruikt als overkoepelende term voor een breed scala aan verschillende personen van Roma-afkomst, zoals Roma, Sinti, Kale, Romanichels en Boyash/Rudari; overwegende dat ook andere groepen tot de Roma behoren, zoals Ashkali, Balkan-Egyptenaren, Jenische, Dom, Lom, Rom en Abdal, alsook rondtrekkende groepen, waaronder etnische Travellers of de met de administratieve term “gens du voyage” aangeduide bevolkingsgroepen, en mensen die zichzelf zien als Gypsies, Tsiganes of Tziganes, waarbij al deze groepen hun eigen kenmerken hebben;

C.

overwegende dat de Roma de grootste etnische minderheid in Europa vormen; overwegende dat een onaanvaardbaar groot aantal Roma in Europa nog steeds in armoede leeft, in een sociaal isolement verkeert, in uiterst precaire en onveilige omstandigheden verkeert en in overvolle woonruimte leeft in afgescheiden gebieden in steden en op het platteland; overwegende dat het probleem van de Roma die in nederzettingen wonen zich niet beperkt tot één land en dat het hier dus gaat om een Europees probleem dat ook als zodanig moet worden aangepakt; overwegende dat ruimtelijke segregatie een belangrijke oorzaak is van en bijdraagt tot ongelijke toegang tot gezondheidszorg, voor- en vroegschoolse educatie en kinderopvang, werkgelegenheid en essentiële voorzieningen, zoals geschikte wegen, watervoorziening, sanitaire voorzieningen en riolering, elektriciteit en afvalinzameling; overwegende dat ruimtelijke segregatie niet alleen fysieke en economische gevolgen heeft, maar ook psychologische en sociologische, zowel voor individuen als voor gemeenschappen; overwegende dat de armoede in Roma-nederzettingen, die van generatie op generatie overgaat, van sociaaleconomische aard is en grote gevolgen heeft voor de lichamelijke en geestelijke gezondheid en het welzijn van de Roma en de mogelijkheden die zij hebben om zich te ontplooien en hun fundamentele mensenrechten uit te oefenen;

D.

overwegende dat een hoger percentage Roma-huishoudens te maken heeft met een lage arbeidsintensiteit, dat Roma vaker te maken hebben met baanonzekerheid en werkloosheid en dat Roma vaker atypisch of onzeker werk verrichten, waardoor zij vaak buiten werkloosheidsregelingen vallen en minder pensioenaanspraken hebben; overwegende dat de Roma niet beschikken over banennetwerken en te maken hebben met discriminatie bij de toegang tot werk en op de werkvloer, en vaak woonachtig zijn in regio’s die in sociaaleconomisch opzicht achtergesteld zijn; overwegende dat de 6 miljoen Roma die in de EU verblijven een groot deel van de Europese bevolking vormen en dat het aantal Roma in Europa toeneemt, en dat het potentieel van de Roma alleen maar benut kan worden als hun situatie wat betreft werkgelegenheid en sociale inclusie verbetert;

E.

overwegende dat slechts één op de vier Roma van 16 jaar of ouder bij de enquête EU-MIDIS II vermeldde “betaald werk” of “werk als zelfstandige” als hoofdactiviteit te hebben en dat uit deze enquête blijkt dat veel minder vrouwelijke Roma een baan hebben dan mannelijke Roma (16 % van de vrouwen en 34 % van de mannen); overwegende dat uit de enquête blijkt dat de situatie van Roma-jongeren bijzonder zorgwekkend is, aangezien gemiddeld 63 % van de Roma tot de categorie NEET behoort (jongeren die geen onderwijs of opleiding volgen en geen baan hebben), terwijl het EU-gemiddelde op 12 % ligt; overwegende dat uit de enquête voorts blijkt dat er bij deze leeftijdscategorie sprake is van een aanzienlijke genderkloof, aangezien 72 % van de jonge vrouwelijke Roma tot de categorie NEET’s behoort, terwijl 55 % van de jonge mannelijke Roma tot deze categorie behoort; overwegende dat dit in schril contrast staat met de rest van de bevolking (35 %); overwegende dat uit EU-MIDIS II blijkt dat maar liefst 80 % van de Roma onder de armoederisicodrempel leeft van het land waarin zij wonen; overwegende dat één op de drie Roma in een woning woont zonder waterleiding en dat één op de tien Roma in een woning woont zonder elektriciteit; overwegende dat één op de drie minderjarige Roma heeft meegemaakt dat een gezinslid minstens één keer per maand met honger ging slapen en overwegende dat bijna de helft van de Roma tussen de 6 en 24 jaar oud nooit naar school is geweest;

F.

overwegende dat de kloof tussen Roma en niet-Roma wat betreft de toegang tot huisvesting nauwelijks afneemt doordat er onvoldoende doeltreffende beleidsmaatregelen worden genomen, onvoldoende financiële middelen beschikbaar worden gesteld, er onvoldoende sociale huisvesting beschikbaar is en de huisvesting die er wel is van slechte kwaliteit is, en er op de huizenmarkt sprake is van discriminatie en segregatie (16);

G.

overwegende dat Roma die in nederzettingen wonen toegang moeten krijgen tot geschikte woningen die toegankelijk, betaalbaar en milieuvriendelijk zijn en die een gezonde en niet-gesegregeerde leefomgeving bieden;

H.

overwegende dat er in alle geledingen van de Europese samenleving nog steeds een diepgewortelde structurele zigeunerhaat bestaat en dat dit een belangrijke reden is waardoor Roma hun grondrechten als EU-burgers op alle gebieden van het leven, waaronder de toegang tot werkgelegenheid, huisvesting, onderwijs, gezondheidszorg, zorg, sociale dienstverlening en andere belangrijke openbare voorzieningen, niet ten volle kunnen uitoefenen; overwegende dat 41 % van de Roma in de negen EU-lidstaten waarop EU-MIDIS II betrekking had aangaf zich met betrekking tot ten minste één aspect van het dagelijks leven (bij het zoeken naar werk, op het werk, bij het zoeken naar huisvesting en binnen de gezondheidszorg en het onderwijs) gediscrimineerd te voelen vanwege hun Roma-achtergrond; overwegende dat integratie van Roma alleen kan slagen als er ook gekeken wordt naar lokale omstandigheden, naar de etnische en sociaaleconomische diversiteit onder Roma en naar meervoudige vormen van discriminatie, met name discriminatie op grond van gender, leeftijd en handicap; overwegende dat er op zowel EU- als nationaal niveau onvoldoende aandacht is voor gendergelijkheid en de situatie van Roma-jongeren en -kinderen, terwijl dit twee belangrijke gebieden zijn als het gaat om het bevorderen van sociale inclusie van Roma;

I.

overwegende dat de situatie in Roma-nederzettingen een duidelijke schending vormt van de mensenrechten en grondrechten, zoals verankerd in de EU-Verdragen, het Europees Verdrag voor de rechten van de mens, het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie, het Europees Sociaal Handvest, het VN-Verdrag inzake de rechten van het kind en het Internationaal Verdrag inzake economische, sociale en culturele rechten, alsook van de beginselen zoals erkend in de Europese pijler van sociale rechten; overwegende dat het zeer zorgwekkend is dat deze rechten met betrekking tot Roma die in nederzettingen leven in de praktijk niet worden geëerbiedigd;

J.

overwegende dat de vicieuze cirkel van armoede in gemarginaliseerde Roma-nederzettingen, waarbij de armoede van generatie op generatie overgaat, een complex verschijnsel is dat horizontaal en op omvattende wijze moet worden aangepakt, waarbij er gekeken moet worden naar uiteenlopende beleidsgebieden en nauw moet worden samengewerkt met alle relevante belanghebbenden; overwegende dat alleen doeltreffende oplossingen kunnen worden gevonden indien op Europees, nationaal, regionaal en lokaal niveau de handen ineen worden geslagen en samengewerkt wordt met initiatieven vanuit het maatschappelijk middenveld, waaronder liefdadigheidsorganisaties en kerkelijke organisaties, sociale partners en particuliere actoren, waarbij gekeken wordt naar beste praktijken en innovatieve oplossingen uit andere lidstaten om hieraan op grotere schaal toepassing te geven;

K.

overwegende dat de afgelopen jaren veel lokale en regionale autoriteiten en maatschappelijke organisaties actief met in nederzettingen wonende Roma hebben gewerkt, waarbij vaak een innovatieve aanpak werd gevolgd en succesvolle projecten werden gerealiseerd, maar waarbij in veel gevallen geen gebruik werd gemaakt van de beschikbare Europese structuur- en investeringsfondsen (ESIF) omdat de procedures die daarvoor gevolgd moeten worden zeer ingewikkeld zijn; overwegende dat gebleken is dat een aantal factoren met name leidt tot problemen bij de toegang tot middelen uit de ESIF: het ontbreken van een partnerschapsbenadering; late betaling na betalingsverzoeken; betaling van ESIF-middelen aan begunstigden op basis van een vergoedingsmechanisme, waardoor begunstigden dus eerst eigen middelen moeten inzetten; veelvuldige controles in verband met openbare aanbestedingen die ook veel tijd in beslag nemen; uiteenlopende uitkomsten van controles, waardoor de begunstigden beschuldigd worden van fouten en in sommige gevallen financiering moeten terugbetalen en dus ergens anders middelen vandaan moeten zien te halen en soms zelfs insolvent worden; het feit dat controleurs van beheersautoriteiten of diensten die als tussenpersoon fungeren tijdens de aanbestedingsprocedure onvoldoende met de begunstigden communiceren en samenwerken; het feit dat vaak willekeurige voorwaarden en vereisten gelden voor verschillende aspecten van projecten;

L.

overwegende dat Roma te maken hebben met onevenredige belemmeringen als het gaat om de toegang tot gezondheidsdiensten, omdat zij vaak niet verzekerd zijn of niet beschikken over een legitimatiebewijs en doordat er sprake is van segregatie in zorginstellingen en discriminatie door zorgverleners; overwegende dat de aanhoudende ongelijkheden wat betreft de toegang tot gezondheidszorg alsook de gevolgen van ruimtelijke segregatie en overvolle woonruimte ertoe leiden dat Roma in een kwetsbare situatie verkeren;

M.

overwegende dat alle 27 lidstaten hebben toegezegd eraan te zullen werken dakloosheid tegen 2030 volledig uit te bannen en dat zij in dit kader de Verklaring van Lissabon van juni 2020 hebben ondertekend en het Europees platform voor de bestrijding van dakloosheid hebben gelanceerd, dat bedoeld is om beleidsmaatregelen te bevorderen die voorzien in een mensgerichte, geïntegreerde aanpak om de huisvestingsproblematiek aan te pakken;

N.

overwegende dat de EU aanzienlijke financiële steun verleent voor maatregelen ter bevordering van sociale inclusie, waaronder maatregelen ter bevordering van de inclusie van Roma, met name de minstbedeelden; overwegende dat uit planningsdocumenten van de lidstaten blijkt dat er in de programmeringsperiode 2014-2020 1,5 miljard EUR gereserveerd was voor de sociaaleconomische integratie van kwetsbare groepen (17);

O.

overwegende dat er op alle onderwijsniveaus sprake is van een aanhoudende kloof tussen Roma en niet-Roma; overwegende dat uit EU-MIDIS II blijkt dat in 2018 slechts 53 % van de Roma-kinderen van 4-6 jaar deelnam aan voor- en vroegschoolse educatie; overwegende dat segregatie van Roma-leerlingen in het onderwijs een wijdverbreid fenomeen is, ondanks het feit dat dit wettelijk verboden is en bovendien in strijd is met de rechtspraak van het Europees Hof voor de rechten van de mens; overwegende dat segregatie in het onderwijs op drie manieren tot uiting komt: onevenredig veel Roma-kinderen gaan naar een speciale school voor kinderen met een verstandelijke beperking of leerproblemen; gemengde scholen hebben speciale klassen of afdelingen voor Roma-kinderen; en Roma-kinderen gaan vaak naar “getto-scholen”; overwegende dat er ook andere factoren zijn die aan deelname van Roma-kinderen aan het onderwijs in de weg staan, zoals een gebrek aan financiële middelen om de met het onderwijs gemoeide kosten te voldoen (waaronder de kosten in verband met voor- en vroegschoolse educatie en opvang), ruimtelijke segregatie, een gebrek aan kinderopvangvoorzieningen in de buurt en ongelijke toegang of geen toegang tot online-onderwijs en/of afstandsleren; overwegende dat armoede en een gebrek aan toegang tot basisvoorzieningen aanzienlijke gevolgen hebben voor de lichamelijke, geestelijke en emotionele ontwikkeling van kinderen en de kans vergroten dat zij in hun volwassen leven in een achterstandspositie komen te verkeren;

P.

overwegende dat het feit dat veel Roma-kinderen niet deelnemen aan voorschools onderwijs er een belangrijke oorzaak van is dat zij voortijdig stoppen met school, en dat ook het feit dat veel Roma-kinderen pas op latere leeftijd beginnen met school en het feit dat het schoolverzuim hoog is hierbij een belangrijke rol spelen; overwegende dat het moment waarop van het ene schooltype op het andere moet worden overgestapt het moment is waarop veel jongeren het onderwijs voortijdig verlaten; overwegende dat de afstand die overbrugd moet worden tot school, de segregatie op de woningmarkt en slecht functionerende studiebegeleiding factoren zijn die jongeren belemmeren om naar de middelbare school te gaan; overwegende dat de onderwijskloof tussen Roma-kinderen en niet-Roma-kinderen nog verder toeneemt door de digitale kloof die ook steeds groter wordt;

Q.

overwegende dat Roma tijdens de COVID-19-pandemie vanwege de diepgewortelde ongelijkheden op sociaal en gezondheidsgebied een grotere kans hadden om besmet te raken, en bovendien onevenredig zwaar werden getroffen door de maatregelen die werden genomen om de verspreiding van het virus tegen te gaan; overwegende dat de Roma-bevolking in de EU zwaar geleden heeft onder negatieve sociale en economische gevolgen van de pandemie, omdat relatief veel Roma werkzaam waren in de informele economie of seizoensarbeid verrichtten en er in het kader van het beleid ter beperking van de gevolgen van de gezondheidscrisis geen maatregelen werden getroffen die afgestemd waren op de specifieke situatie waarin de Roma verkeerden; overwegende dat de Roma tijdens de pandemie als zondebokken werden gezien en het slachtoffer waren van haatzaaiende uitlatingen; overwegende dat tijdens de gezondheidscrisis wederom is gebleken dat er een enorme kloof gaapt tussen de behoeften op lokaal niveau en het vermogen om in die behoeften te voorzien, en dat er korte- en langetermijnmaatregelen genomen moeten worden, met name op het gebied van werkgelegenheid, onderwijs en huisvesting (18);

R.

overwegende dat het verzamelen van gegevens over gelijkheid betrekking heeft op het verzamelen van alle soorten opgesplitste gegevens die gebruikt worden om de situatie van groepen die het risico lopen te worden gediscrimineerd in kaart te brengen, om overheidsbeleid te ontwikkelen dat bijdraagt aan de bevordering van gelijkheid en om de uitvoering van dat beleid te beoordelen op basis van bewijzen en niet op basis van aannames; overwegende dat de planning, uitvoering, monitoring en evaluatie van Europese en nationale maatregelen ter bevordering van de sociale inclusie van Roma belemmerd worden door een gebrek aan omvattende en correcte, naar etniciteit uitgesplitste gegevens;

S.

overwegende dat veel Roma in gebieden wonen waar zij in onevenredige mate te maken hebben met aantasting van het milieu en vervuiling vanwege de aanwezigheid van vuilnisbelten en afvalstortplaatsen of verontreinigde terreinen, waar zij geen toegang hebben tot elementaire milieudiensten en openbare nutsvoorzieningen;

T.

overwegende dat vrouwelijke Roma te maken hebben met meervoudige en intersectionele discriminatie op grond van een combinatie van hun etniciteit, geslacht en sociale status, en vaak het slachtoffer zijn van gendergerelateerd geweld, wat met name tijdens de COVID-19-pandemie duidelijk is gebleken; overwegende dat de gelijkheid van vrouwen en mannen op alle gebieden van het leven moet worden gewaarborgd en bevorderd, onder meer op het gebied van de participatie op de arbeidsmarkt, arbeidsomstandigheden en -voorwaarden, waaronder loon, onderwijs en opleiding en loopbaanverandering en -ontwikkeling;

U.

overwegende dat ongeveer 10-20 % van de naar schatting 400 000 Roma die in Oekraïne wonen staatloos is of het risico loopt staatloos te worden (19); overwegende dat vluchtelingen van Roma-afkomst die de oorlog in Oekraïne ontvluchten zonder documenten waaruit hun Oekraïense nationaliteit of hun verblijfsstatus blijkt, zich in een bijzonder kwetsbare positie bevinden;

1.

2.

3.

4.

5.

6.

7.

8.

9.

10.

11.

12.

13.

14.

15.

16.

17.

18.

19.

20.

21.

22.

23.

24.

25.

26.

27.

28.

29.

30.

31.

32.

33.

34.

—

gezien het mondiaal evaluatieverslag uit 2019 over biodiversiteit en ecosysteemdiensten van het intergouvernementeel platform voor wetenschap en beleid inzake biodiversiteit en ecosysteemdiensten (IPBES),

—

gezien het verslag uit 2020 van het Milieuprogramma van de Verenigde Naties en de Voedsel- en Landbouworganisatie, getiteld “State of the World’s Forests 2020”, waarin wordt gewezen op de belangrijke functie van bossen, die een leefomgeving vormen voor meer dan 80 % van de wereldwijde biodiversiteit op het vasteland, talloze ecosysteemdiensten herbergen en voor vele gemeenschappen, waaronder inheemse volkeren, een bestaansbron zijn,

—

gezien de mariene biodiversiteit en de biodiversiteit in kustgebieden,

—

gezien de aanstaande 19e bijeenkomst van de Conferentie van de Partijen bij de Overeenkomst inzake de internationale handel in bedreigde in het wild levende dier- en plantensoorten (Cites), die van 14 tot 25 november 2022 in Panama plaatsvindt (CoP19),

—

gezien resolutie 75/311 van de Algemene Vergadering van de VN van 26 juli 2021 over de bestrijding van de illegale handel in wilde dieren en planten,

—

gezien Resolutie Conf. 12.10 (Rev.CoP15) van Cites inzake de registratie van activiteiten die gericht zijn op het fokken in gevangenschap voor commerciële doeleinden van diersoorten waarop bijlage I van toepassing is,

—

gezien de Cites-besluiten 18.226 en 18.227 over de handel in Aziatische olifanten (Elephas maximus),

—

gezien de Cites-besluiten 18.81-18.85 over criminaliteit in verband met in het wild levende dieren en planten via internet,

—

gezien de mededeling van de Commissie van 20 mei 2020 getiteld “EU-biodiversiteitsstrategie voor 2030 — De natuur terug in ons leven brengen” (COM(2020)0380), en de resolutie van het Europees Parlement van 9 juni 2021 daarover (1),

—

gezien Richtlijn 92/43/EEG van de Raad van 21 mei 1992 inzake de instandhouding van de natuurlijke habitats en de wilde flora en fauna (2) die bedoeld is om het behoud van de biodiversiteit te bevorderen en die de hoeksteen vormt van het EU-beleid voor natuurbehoud,

—

gezien het VN-Verdrag inzake biologische diversiteit (VBD) en de 15e bijeenkomst van de Conferentie van de Partijen bij het VBD, die van 7 tot 19 december 2022 in Montreal, Canada plaatsvindt,

—

gezien het voorstel van de Commissie voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad inzake de bescherming van het milieu door middel van het strafrecht en tot vervanging van Richtlijn 2008/99/EG (COM(2021)0851),

—

gezien de vragen aan de Raad en aan de Commissie over de belangrijkste doelstellingen voor de Cites-CoP19-vergadering van 14 tot 25 november 2022 in Panama (O-000038/2022 — B9-0023/2022 en O-000039/2022 — B9-0024/2022),

—

gezien artikel 136, lid 5, en artikel 132, lid 2, van zijn Reglement,

A.

overwegende dat de ongekende wereldwijde achteruitgang van de biodiversiteit, die momenteel tientallen tot honderden malen sneller plaatsvindt dan het natuurlijke tempo waarin soorten uitsterven, het rechtstreekse gevolg is van menselijke activiteiten en dat ongeveer 1 miljoen dier- en plantensoorten hierdoor met uitsterven bedreigd worden; overwegende dat de beschikbare gegevens erop lijken te wijzen dat het nog niet te laat is om de huidige trend van biodiversiteitsverlies een halt toe te roepen en om te buigen;

B.

overwegende dat biodiversiteit een positieve bijdrage levert aan de gezondheid van de menselijke bevolking; overwegende dat 80 % van de door mensen gebruikte geneesmiddelen van natuurlijke oorsprong zijn;

C.

overwegende dat de oceanen, die 95 % van de biosfeer uitmaken, gezien de rol die zij spelen bij de regulering van het klimaat en de absorptie van CO2 uit de atmosfeer, tot de belangrijkste koolstofputten behoren;

D.

overwegende dat het belangrijk is de mariene en kustbiodiversiteit te beschermen en de bedreigingen aan te pakken die uitgaan van het ongereguleerde of slecht gereguleerde gebruik van levende mariene hulpbronnen; overwegende dat het ook belangrijk is de zoetwaterbiodiversiteit te beschermen, die sterker afneemt dan de biodiversiteit van mariene en terrestrische ecosystemen, waarbij de zoetwaterpopulaties tussen 1970 en 2014 met 83 % zijn afgenomen;

E.

overwegende dat de overgrote meerderheid van soorten die verhandeld worden, niet door Cites wordt beschermd; overwegende dat internationale handel in dergelijke soorten nog steeds ongereglementeerd is en in aanzienlijke mate bijdraagt aan het uitsterven van wilde populaties;

F.

overwegende dat Cites de belangrijkste mondiale overeenkomst voor de instandhouding van in het wild levende dieren en planten is, en dat 184 partijen, waaronder de EU en haar 27 lidstaten, hierbij zijn aangesloten; overwegende dat Cites erkent dat de in het wild levende dier- en plantensoorten in hun vele unieke verschijningsvormen en in hun verscheidenheid een onvervangbaar onderdeel vormen van de natuurlijke stelsels op aarde, die ten behoeve van komende generaties beschermd moeten worden;

G.

overwegende dat Cites als doelstelling heeft ervoor te zorgen dat de internationale handel in wilde dieren en planten geen bedreiging vormt voor de overleving van soorten in het wild;

H.

overwegende dat het (illegaal en legaal) verhandelen en gebruiken van in het wild levende dieren en planten, alsook de vernietiging van natuurlijke habitats, beide in aanzienlijke mate bijdragen tot de achteruitgang van de biodiversiteit, en daarnaast ook de wereldwijde inspanningen in de strijd tegen klimaatverandering ondermijnen, corruptie veroorzaken en tevens voortkomen uit corruptie;

I.

overwegende dat in bijlage I bij Cites alle met uitsterven bedreigde soorten staan vermeld die door handelsactiviteiten in het gedrang komen, of kunnen komen; overwegende dat in bijlage II alle soorten staan vermeld die met uitsterven bedreigd kunnen worden tenzij de handel in dergelijke soorten aan strikte regulering wordt onderworpen om vormen van gebruik die de overleving van de soort in gevaar brengen te voorkomen, en tenzij de handel in deze soorten onder doeltreffend toezicht wordt gebracht;

J.

overwegende dat de handel in wilde dieren en planten het contact tussen mensen en in het wild levende dieren vergroot en een potentieel hoog risico inhoudt dat zoönosen ontstaan en zich verspreiden; overwegende dat, aangezien 70 % van alle nieuwe infectieziekten bij mensen zoönotisch is, de handel in wilde dieren en planten ernstige risico’s voor de gezondheid van zowel dieren als mensen met zich meebrengt; overwegende dat er behoefte is aan betere en uitgebreidere controles op de vleeshandel en de handel in levende dieren; overwegende dat deskundigen adviseren zoönotische risico’s te beperken door markten met levende dieren mee te nemen in de aanpak en daarbij tevens een lijst op te stellen van soorten die internationaal vervoerd mogen worden, en daarbij niet enkel rekening te houden met zoönotische risico’s maar ook met andere overwegingen zoals dierenwelzijn, instandhoudingsstatus en populatie-ontwikkeling;

K.

overwegende dat de kosten van mondiale strategieën ter voorkoming van pandemieën die inzetten op het verminderen van de illegale handel in wilde soorten, het vermijden van veranderingen in landgebruik en striktere controles, geraamd worden op 22 tot 31 miljard USD (3), wat slechts een kleine fractie is van de kosten die een pandemie met zich meebrengt;

L.

overwegende dat 19 lidstaten hun steun hebben uitgesproken voor de standpuntnota van de Cypriotische regering die tijdens de Raad Landbouw en Visserij van 24 mei 2022 werd gepresenteerd, over een nieuw EU-wetgevingskader voor een EU-brede positieve lijst van dieren die zijn toegestaan als huisdier;

M.

overwegende dat de EU een belangrijk knooppunt, doorvoerpunt en punt van aankomst is voor wilde dieren en planten die legaal of illegaal zijn verkregen, hetzij levend of dood, in de vorm van lichaamsdelen of producten die daaruit vervaardigd zijn; Overwegende in 2019 het aantal meldingen van invoertransacties in de EU van wilde dieren en planten die door Cites beschermd zijn, overeenkwam met 36 % van het totale invoervolume;

N.

overwegende dat de EU tussen 2014 en 2018 de op één na grootste invoerder was van jachttrofeeën van wilde soorten die in de Cites-lijst zijn opgenomen; alleen in de Verenigde Staten lag dit aantal hoger; overwegende dat een toenemend aantal Europese landen stappen neemt of deze overweegt, om de invoer van jachttrofeeën te verbieden;

O.

overwegende dat met de handel in wilde dieren en planten jaarlijks miljarden euro’s gemoeid zijn en dat het hierbij gaat om miljoenen wilde dier- en plantensoorten; overwegende dat de illegale handel in wilde dieren en planten is uitgegroeid tot de op drie na grootste zwarte markt, na drugs-, mensen- en wapenhandel; overwegende dat overtredingen van het verbod op de illegale handel in wilde dieren en planten vaak niet streng genoeg worden bestraft om als afschrikmiddel te dienen en overwegende dat betrokkenen op de midden- en hogere niveaus zelden worden vervolgd;

P.

overwegende dat het internet een cruciale rol speelt bij het faciliteren van de handel in wilde dieren en planten;

Q.

overwegende dat het opschroeven van de inspanningen voor meer transparantie, alsook een effectieve bijdrage van het maatschappelijk middenveld aan de besluitvorming, essentiële zaken zijn;

R.

overwegende dat voor de EU een duidelijke rol is weggelegd in het aangaan van constructieve samenwerkingsverbanden en uitwisseling tussen overheids- en particuliere reservaten en opvangcentra, met het oog op het waarborgen van soortspecifieke oplossingen voor de lange termijn voor wilde dieren die in beslag zijn genomen;

S.

overwegende dat uit rapportages van de lidstaten blijkt dat traditionele geneesmiddelen tot de belangrijkste Cites-gerelateerde producten behoren die in beslag worden genomen; overwegende dat het gebruik van bestanddelen van wilde dieren in traditionele geneesmiddelen schadelijk is voor de biodiversiteit, met name wanneer het diersoorten betreft die op een rode lijst staan; overwegende dat de vraag naar traditionele geneesmiddelen met bestanddelen van wilde dieren tot een toename in de illegale handel in wilde dieren leidt;

T.

overwegende dat pelagische haaienpopulaties sinds 1970 met 71 % zijn gekrompen en dat meer dan 50 % van de haaiensoorten met uitsterven wordt bedreigd of bijna met uitsterven wordt bedreigd (4), en dat de jacht op die haaien met het oog op de handel in hun lichaamsdelen een van de belangrijkste oorzaken is van de afname van die populaties; overwegende dat 20 % van de populaties rifhaaien functioneel uitgestorven is; overwegende dat lidstaten van de EU in 2020 het vertrekpunt waren van meer dan 45 % van alle haaienvin-gerelateerde producten voor import in drie grote handelscentra: Hongkong, Singapore en Taiwan;

U.

overwegende dat naar aanleiding van afnamen in de Afrikaanse populaties van meer dan 60 % voor de Afrikaanse savanneolifant (Loxodonta africana) en meer dan 86 % voor de Afrikaanse bosolifant (Loxodonta cyclotis) binnen drie generaties, de Internationale Unie voor behoud van de natuur en de natuurlijke hulpbronnen (IUCN) in 2021 het dreigingsniveau voor de Afrikaanse savanneolifant heeft verhoogd van kwetsbaar naar bedreigd, en de Afrikaanse bosolifant heeft opgenomen in de lijst van ernstig bedreigde soorten (5);

V.

overwegende dat stroperij voor de ivoorhandel de belangrijkste oorzaak is van de afnamen in populaties Afrikaanse olifanten; overwegende dat de illegale ivoorhandel schadelijk is voor de economische ontwikkeling, georganiseerde criminaliteit in de hand werkt en corruptie en brandstofconflicten bevordert; overwegende dat de ivoorhandel aanzienlijk is toegenomen sinds de introductie van legale verkoop van ivoor;

W.

overwegende dat het verboden is wilde tijgers te verhandelen; overwegende dat ondanks de EU-verordeningen inzake handel in wilde dieren en planten, er tijgers en lichaamsdelen van tijgers die in gevangenschap zijn gefokt worden verhandeld, ook al wordt in Cites-besluit 14.69 inzake in gevangenschap gefokte dieren het commercieel fokken en verhandelen van tijgers voor hun (lichaams-)delen afgekeurd; overwegende dat lidstaten nog steeds levende tijgers en tijgerdelen waarop de Cites-voorschriften voor de commerciële handel van toepassing zijn, in- en uitvoeren;

1.

2.

3.

4.

5.

6.

7.

8.

9.

10.

11.

12.

13.

14.

15.

16.

17.

18.

19.

20.

21.

22.

23.

24.

25.

26.

27.

28.

29.

30.

31.

32.

33.

34.

35.

36.

37.

38.

39.

40.

41.

42.

43.

44.

45.

46.

47.

48.

49.

50.

51.

52.

53.

54.

55.

56.

57.

58.

59.

60.

61.

62.

63.

64.

65.

66.

67.

68.

69.

70.

71.

72.

73.

74.

75.

76.

77.

78.

79.

80.

81.

82.

83.

84.

85.

86.

87.

88.

89.

90.

91.

92.

93.

94.

95.

96.

97.

98.

99.

100.

101.

102.

103.

104.

105.

106.

107.

108.

—

gezien resolutie 64/292 van de Algemene Vergadering van de VN van 28 juli 2010, waarin het mensenrecht op water en sanitaire voorzieningen wordt erkend,

—

gezien resolutie 68/157 van de Algemene Vergadering van de VN van 18 december 2013 over het mensenrecht op drinkwater en sanitaire voorzieningen,

—

gezien resolutie 45/8 van de VN-Mensenrechtenraad van 6 oktober 2020 over het mensenrecht op drinkwater en sanitaire voorzieningen,

—

gezien resolutie 48/13 van de Algemene Vergadering van de VN van 8 oktober 2021 over het mensenrecht op drinkwater en sanitaire voorzieningen,

—

gezien resolutie 71/222 van de Algemene Vergadering van de VN van 21 december 2016 over het internationaal decennium voor actie — water voor duurzame ontwikkeling 2018-2028,

—

gezien resolutie 75/212 van de Algemene Vergadering van de VN van 21 december 2020 over de Conferentie van de Verenigde Naties over de alomvattende tussentijdse evaluatie van de uitvoering van de doelstellingen van het internationaal decennium voor actie — water voor duurzame ontwikkeling 2018-2028 (VN-waterconferentie 2023),

—

gezien de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens,

—

gezien het Internationaal Verdrag inzake burgerrechten en politieke rechten,

—

gezien het Internationaal Verdrag inzake economische, sociale en culturele rechten alsook de algemene opmerkingen van het VN-comité inzake economische, sociale en culturele rechten,

—

gezien het Verdrag inzake de uitbanning van alle vormen van discriminatie van vrouwen, het Verdrag inzake de rechten van het kind en het Verdrag inzake de rechten van personen met een handicap,

—

gezien de Europese pijler van sociale rechten, die op 17 november 2017 is afgekondigd door het Europees Parlement, de Raad en de Commissie,

—

gezien algemene opmerking nr. 15 (2002) van het VN-Comité inzake economische, sociale en culturele rechten over het recht op water,

—

gezien de VN-Verklaring over de rechten van inheemse volkeren en IAO-Verdrag nr. 169 van 1989 over inheemse en in stamverband levende volkeren,

—

gezien het Verdrag inzake de bescherming en het gebruik van grensoverschrijdende waterlopen en internationale meren van 1992 (Waterverdrag), dat aanvankelijk als regionaal instrument is onderhandeld en in 2016 is opengesteld voor toetreding voor alle VN-lidstaten,

—

gezien het Verdrag inzake het recht betreffende het gebruik van internationale waterlopen anders dan voor scheepvaart van 1997,

—

gezien het Protocol betreffende water en gezondheid van de VN/ECE-WHO van 1999 bij het Waterverdrag, dat een kader biedt om het mensenrecht op water en sanitaire voorzieningen in de praktijk te vertalen,

—

gezien de duurzameontwikkelingsdoelstellingen (SDG’s) van de VN, met name SDG 6 over drinkwater en sanitaire voorzieningen, en de Agenda 2030 voor duurzame ontwikkeling,

—

gezien het VN-verslag van 19 maart 2019 over het beheer van de watervoorraden in de wereld, getiteld “Leaving no one behind”,

—

gezien de verslagen van de Voedsel- en Landbouworganisatie van de VN getiteld “The State of Food and Agriculture” van 2020 en 2021,

—

gezien het verslag van de speciale rapporteur voor het mensenrecht op drinkwater en sanitaire voorzieningen over de risico’s en gevolgen van de commercialisering en de financialisering van water voor het mensenrecht op veilig drinkwater en sanitaire voorzieningen van 16 juli 2021 en zijn verslag over de mensenrechten en de privatisering van water en sanitaire voorzieningen van 21 juli 2020,

—

gezien het “World Water Development Report” van de VN van 2021, getiteld “Valuing Water”,

—

gezien de EU-mensenrechtenrichtsnoeren van 17 juni 2019 inzake veilig drinkwater en sanitaire voorzieningen,

—

gezien Richtlijn 2000/60/EG van het Europees Parlement en de Raad van 23 oktober 2000 tot vaststelling van een kader voor communautaire maatregelen betreffende het waterbeleid (1) (kaderrichtlijn water),

—

gezien Richtlijn 91/676/EEG van de Raad van 12 december 1991 inzake de bescherming van water tegen verontreiniging door nitraten uit agrarische bronnen (2),

—

gezien Richtlijn 2006/118/EG van het Europees Parlement en de Raad van 12 december 2006 betreffende de bescherming van het grondwater tegen verontreiniging en achteruitgang van de toestand (3),

—

gezien Richtlijn (EU) 2020/2184 van het Europees Parlement en de Raad van 16 december 2020 betreffende de kwaliteit van voor menselijke consumptie bestemd water (herschikking) (4),

—

gezien de mededeling van de Commissie van 19 maart 2014 betreffende het Europees burgerinitiatief “Water en sanitaire voorzieningen zijn een mensenrecht! Water is een publiek goed, geen handelswaar!” (COM(2014)0177),

—

gezien Richtlijn 2008/99/EG van het Europees Parlement en de Raad van 19 november 2008 inzake de bescherming van het milieu door middel van het strafrecht (5),

—

gezien de conclusies van de Raad van 19 november 2018 over waterdiplomatie, van 17 juni 2019 over de EU-mensenrechtenrichtsnoeren inzake veilig drinkwater en sanitaire voorzieningen en van 19 november 2021 over water in het externe optreden van de EU,

—

gezien het Europees burgerinitiatief “Right2Water” en zijn resolutie van 8 september 2015 over de follow-up van dat burgerinitiatief (6),

—

gezien zijn resolutie van 9 juni 2021 over de EU-biodiversiteitsstrategie voor 2030: de natuur terug in ons leven brengen (7),

—

gezien zijn resolutie van 10 maart 2021 met aanbevelingen aan de Commissie inzake passende zorgvuldigheid in het bedrijfsleven en verantwoordingsplicht van ondernemingen (8),

—

gezien bestaande succesvolle methoden voor grensoverschrijdende samenwerking, zoals gedachtewisselingen tussen water- en afvalwaterbedrijven in de noordse landen sinds de jaren tachtig en de oprichting van een gezamenlijke noordse vereniging voor hydrologie in 1970, de jaarlijkse vergadering van noordse wateradviseurs, de noordse waterfora en de uitgebreide noordse samenwerking op het gebied van waterbeheer,

—

gezien artikel 54 van zijn Reglement,

—

gezien het advies van de Commissie ontwikkelingssamenwerking,

—

gezien het verslag van de Commissie buitenlandse zaken (A9-0231/2022),

A.

overwegende dat het recht op veilig en schoon drinkwater en sanitaire voorzieningen in resolutie 64/292 van de Algemene Vergadering van de VN wordt erkend als een mensenrecht dat essentieel is voor het volledig genot van het leven en alle mensenrechten; overwegende dat er zonder water geen leven mogelijk is en dat beide rechten afhankelijk zijn van elkaar en essentieel zijn voor een waardig leven; overwegende een duurzame en universele toegang tot schoon water niet mogelijk is zonder werkende sanitaire voorzieningen; overwegende dat water en waterlopen ook een sterke culturele, spirituele en religieuze dimensie hebben vanwege hun fundamentele rol in het leven van de samenleving;

B.

overwegende dat beginsel 20 van de Europese pijler van sociale rechten, namelijk toegang tot essentiële diensten, een uitdrukkelijke verwijzing bevat naar het recht van burgers op water en sanitaire voorzieningen;

C.

overwegende dat de ontzegging van het mensenrecht op water gevolgen heeft voor het genot van het recht op leven en gezondheid, aangezien verontreinigd water, gebrekkig beheer van afvalwater en slechte sanitaire voorzieningen verband houden met de overdracht van ernstige ziekten en zelfs met sterfte; overwegende dat water en sanitaire voorzieningen een van de hoekstenen van de volksgezondheid vormen; overwegende dat diarree de vierde doodsoorzaak is bij kinderen jonger dan vijf jaar en een van de belangrijkste oorzaken van chronische ondervoeding is; overwegende dat toegang tot schoon water, sanitaire voorzieningen en hygiëne onontbeerlijk is om wereldwijd bestand te zijn tegen pandemieën en andere infectieziekten en om de opkomende dreiging van antimicrobiële resistentie tegen te gaan;

D.

overwegende dat de COVID-19-pandemie de meest kwetsbare mensen het hardst heeft getroffen en opnieuw heeft aangetoond dat er wereldwijd behoefte is aan schoon en voldoende water en sanitaire voorzieningen; overwegende dat de beschikbaarheid van en toegang tot watervoorziening, sanitaire voorzieningen en hygiënische diensten (“WASH”), ook voor kwetsbare of gemarginaliseerde personen, van fundamenteel belang zijn voor de bestrijding van de COVID-19-pandemie;

E.

overwegende dat 80 tot 90 % van het afvalwater in ontwikkelingslanden rechtstreeks in rivieren, meren en zeeën wordt geloosd, waardoor door water overgedragen ziekten worden veroorzaakt en het milieu ernstig wordt geschaad; overwegende dat het leven van miljoenen arme mensen afhankelijk is van de goede staat van waterbronnen, niet alleen voor de drinkwatervoorziening, maar ook voor de voedselproductie in de landbouw, de veeteelt en de visserij;

F.

overwegende dat het gebrek aan eerbied voor en bescherming en naleving van het mensenrecht op water en sanitaire voorzieningen vaak het recht op onderwijs belemmert; overwegende dat kinderen, en in veel gevallen meisjes, elke dag gemiddeld zes kilometer moeten lopen om water te halen, waardoor ze niet naar school kunnen gaan; overwegende dat de opportuniteitskosten van water halen hoog zijn en verstrekkende gevolgen hebben, aangezien ze de tijd die beschikbaar is voor andere belangrijke activiteiten aanzienlijk verkorten;

G.

overwegende dat veel kinderen de school niet afmaken door ziekten die samenhangen met verontreinigd water of slechte hygiënische praktijken; overwegende dat een op de drie kinderen geen passende toegang heeft tot water en sanitaire voorzieningen op school; overwegende dat uit het VN-verslag over de duurzameontwikkelingsdoelstellingen van 2021 blijkt dat wereldwijd ruim een vijfde van de basisscholen niet beschikte over elementaire drinkwatervoorzieningen of aparte toiletten voor jongens en meisjes, en ruim een derde niet beschikte over basisvoorzieningen om de handen te wassen; overwegende dat meisjes zich ook genoopt zien om de school niet af te maken wanneer zij geen toegang hebben tot aan hun gender aangepaste toiletten en niet op een waardige manier met hun menstruatie kunnen omgaan;

H.

overwegende dat ook kinderen met een handicap moeilijk toegang krijgen tot onderwijs door het gebrek aan aangepaste toiletten en sanitaire voorzieningen; overwegende dat volgens de Unesco meer dan 90 % van alle kinderen met een handicap niet naar school gaat en meisjes met een handicap veel vaker de school niet afmaken dan jongens met een handicap; overwegende dat drinkwater essentieel is om geconcentreerd te kunnen leren;

I.

overwegende dat de nadelen die tal van vrouwen en meisjes, personen met een handicap en ouderen ondervinden op het gebied van water, sanitaire voorzieningen en hygiëne velerlei vormen aannemen en gevolgen hebben voor hun algemene gezondheid, welzijn en waardigheid, reproductieve gezondheid, onderwijs, voeding, veiligheid en economische en politieke participatie; overwegende dat met name moeders van kinderen met een handicap zich genoopt zien hun baan op te geven om hun kinderen te helpen naar het toilet te gaan en thuisonderwijs te geven wanneer scholen geen toegankelijke toiletten hebben;

J.

overwegende dat vrouwen en meisjes in veel landen van het Globale Zuiden traditioneel verantwoordelijk zijn voor de watervoorziening voor huishoudelijk gebruik en dat deze verantwoordelijkheden hen kwetsbaarder maken voor ziekten en geweld; overwegende dat vrouwen en meisjes een groter risico lopen het slachtoffer te worden van agressie en seksueel en gendergerelateerd geweld, intimidatie en andere bedreigingen voor hun veiligheid wanneer zij water halen voor het huishouden en wanneer zij sanitaire voorzieningen buitenshuis gebruiken;

K.

overwegende dat het mensenrecht op veilig drinkwater en sanitaire voorzieningen, zoals in de EU-mensenrechtenrichtsnoeren inzake veilig drinkwater en sanitaire voorzieningen wordt vermeld, betrekking heeft op beschikbaarheid, toegankelijkheid, betrouwbaarheid, kwaliteit en betaalbaarheid en de beginselen van de op mensenrechten gebaseerde aanpak (non-discriminatie, verantwoordingsplicht, transparantie, participatie enz.);

L.

overwegende dat SDG nr. 6 van de VN erin bestaat ervoor te zorgen dat de hele wereld tegen 2030 universele en billijke toegang tot veilig drinkwater en sanitaire voorzieningen heeft; overwegende dat deze doelstelling, ondanks de geboekte vooruitgang, volgens het recentste voortgangsverslag van UN-Water nog ver buiten bereik is en ondergefinancierd is, en dat er nog steeds aanzienlijke uitdagingen zijn, zowel voor de verwezenlijking ervan als bij het aanpakken van de grote ongelijkheden tussen en binnen landen wat betreft de toegang tot elementaire water- en sanitaire voorzieningen;

M.

overwegende dat uit het VN-verslag over de duurzameontwikkelingsdoelstellingen van 2021 blijkt dat in 2020 2 miljard mensen nog steeds niet over veilig beheerd drinkwater beschikten, 3,6 miljard mensen niet over veilig beheerde sanitaire voorzieningen beschikten en 2,3 miljard mensen niet over elementaire hygiënevoorzieningen beschikten, en dat 129 landen nog niet op schema lagen om in 2030 over duurzaam beheerde watervoorraden te beschikken; overwegende dat toegang tot water gunstige voorwaarden schept voor economische ontwikkeling en dat deze voorwaarden kwetsbare mensen in staat zullen stellen financieel onafhankelijk te worden;

N.

overwegende dat de verwezenlijking van een universele, veilig beheerde watervoorziening en sanitaire voorzieningen tussen 2021 en 2040 een nettovoordeel van 37 à 86 miljard USD per jaar zou opleveren;

O.

overwegende dat water een beperkte hulpbron is; overwegende dat de beschikbare hoeveelheid zoet water per persoon in de afgelopen twee decennia drastisch is afgenomen; overwegende dat een onevenwichtige verdeling van de bevolkingsgroei en de ontvolking van plattelandsgebieden, de intensivering van de landbouw, de gevolgen van de klimaatverandering en de aantasting van het milieu, alsook bepaalde onwettige en vervuilende praktijken bij het watergebruik, in vele regio’s steeds grotere problemen opleveren voor de toegang tot water en in de toekomst nog meer toegangsproblemen zullen veroorzaken;

P.

overwegende dat een groot deel van de nettogroei van de wereldbevolking tot 2050 in de steden van de ontwikkelingslanden zal plaatsvinden, waardoor de vraag naar water en voedsel in de steden zal toenemen; overwegende dat er volgens het World Water Development Report 2019 van de VN in 2050 20 à 30 % meer water zou kunnen worden gebruikt dan nu het geval is, en overwegende dat de vraag naar water in de steden volgens de Wereldbank de komende drie decennia met 50 à 70 % zal toenemen;

Q.

overwegende dat 125 van de 154 ontwikkelingslanden zoetwatervoorraden en terrestrische en wetlandecosystemen als hoogste prioriteitsgebieden in hun nationale klimaataanpassingsplannen hebben opgenomen, in overeenstemming met SDG 13;

R.

overwegende dat de opwarming van de aarde een belangrijke oorzaak van waterschaarste is; overwegende dat de huidige klimaatnoodtoestand, met toenemende droogten, overstromingen en stortregens, de ongelijke verdeling van water nog erger maakt; overwegende dat ongeveer 90 % van alle natuurrampen verband houdt met water en dat water verantwoordelijk is voor 70 % van alle sterfgevallen als gevolg van natuurrampen; overwegende dat volgens de “Atlas of Mortality and Economic Losses from Weather, Climate and Water Extremes (1970-2019)” van de Wereld Meteorologische Organisatie bij de tien grootste rampen in die periode de meeste doden zijn gevallen door droogte, stormen en overstromingen; overwegende dat volgens de OESO bijna 20 % van de wereldbevolking in 2050 met overstromingsrisico’s zal worden geconfronteerd;

S.

overwegende dat waterstress, door de VN gedefinieerd als het punt waarop de vraag naar water groter is dan de beschikbare hoeveelheid of waarop het watergebruik wordt beperkt door de lage kwaliteit, in sommige gevallen ontheemding en migratie zou kunnen teweegbrengen; overwegende dat volgens de Water Development Reports van de VN vijf van de elf wereldregio’s momenteel te kampen hebben met waterstress, d.w.z. twee derde van de wereldbevolking; overwegende dat volgens het verslag over de duurzameontwikkelingsdoelstellingen 2020 waterschaarste tegen 2030 circa 700 miljoen mensen op de vlucht zou kunnen drijven;

T.

overwegende dat ontbossing, landroof en overexploitatie en winning van natuurlijke hulpbronnen, ook door georganiseerde criminele groepen, een aanzienlijke invloed hebben op het waterpeil van rivieren en meren, de watercyclus veranderen en bijdragen tot het opdrogen van rivieren en meren en de vervuiling van de geëxploiteerde gebieden;

U.

overwegende dat zoetwaterecosystemen minder dan 1 % van het aardoppervlak beslaan, maar meer dan 10 % van alle soorten en kwetsbare biodiversiteit herbergen; overwegende dat ongeveer 70 % van het zoet water in de wereld wordt gebruikt voor de landbouw, terwijl de rest verdeeld is over industrieel gebruik (19 %), hoofdzakelijk in de sectoren voeding, textiel, energie, industrie, chemie, farmaceutica en mijnbouw, en huishoudelijk gebruik (11 %), met inbegrip van drinkwater;

V.

overwegende dat gezonde ecosystemen de verbetering van de waterkwantiteit en -kwaliteit mogelijk maken en tegelijkertijd de veerkracht tegen de gevolgen van klimaatverandering vergroten;

W.

overwegende dat de landbouw de grootste verbruiker van de zoetwatervoorraden in de wereld is; overwegende dat een derde van de landbouwgrond in de wereld wordt gebruikt voor veevoeder; overwegende dat in het verslag van de FAO van 2020 getiteld “The State of Food and Agriculture — Overcoming water challenges in agriculture” wordt geopperd dat de voedselproductiviteit en de inkomens op het platteland aanzienlijk kunnen worden verhoogd door investeringen in nieuwe irrigatiesystemen of de aanpassing en modernisering van bestaande systemen, en dat dit moet worden gecombineerd met een beter waterbeheer, met inbegrip van betere landbouwpraktijken; overwegende dat landroof negatieve gevolgen heeft voor de beschikbaarheid en kwaliteit van water, lokale gemeenschappen van waterbronnen berooft en hun mensenrecht op veilig drinkwater schendt;

X.

overwegende dat de energiesector momenteel verantwoordelijk is voor 10 % van de wereldwijde waterwinning en dat het waterverbruik in deze sector tegen 2040 naar verwachting met bijna 60 % zal toenemen;

Y.

overwegende dat bepaalde onrechtmatige en in veel gevallen illegale winningsindustrieën aanzienlijke gevolgen hebben voor de oppervlakte- en grondwatervoorraden, de vervuiling en verdwijning van gletsjers, bossen, wetlands, rivieren en andere waterbronnen die van vitaal belang zijn voor menselijke consumptie;

Z.

overwegende dat de textielindustrie een van de meest waterintensieve sectoren ter wereld is, en dat de productie van kleding en textiel plaatsvindt in een aantal van de meest waterarme regio’s ter wereld; overwegende dat deze industrie de op één na meest vervuilende ter wereld is en dat een groot deel van deze vervuiling in het water terechtkomt; overwegende dat de Commissie voornemens is in het eerste kwartaal van 2022 de zogeheten “EU-strategie voor duurzaam textiel” vast te stellen, die de EU op weg moet helpen naar een circulaire economie waarin textielproducten zo worden ontworpen dat ze langer meegaan en herbruikbaar, repareerbaar, recycleerbaar en energie-efficiënt zijn;

AA.

overwegende dat de toenemende vraag naar water leidt tot overexploitatie van de watervoorraden en dat water door schaarste een hulpbron is geworden waarover ruzie wordt gemaakt; overwegende dat er volgens de VN tegen 2025 in ongeveer 300 gebieden in de wereld conflicten rond water te verwachten zijn;

AB.

overwegende dat het behoud van watervoorraden onder vuur ligt en dat schade aan de waterkwaliteit berokkenen, in veel landen strafbaar is gesteld; overwegende dat verdedigers van milieu- en waterrechten de laatste jaren steeds vaker het slachtoffer zijn geworden van aanvallen, waaronder moorden, ontvoeringen, foltering, gendergerelateerd geweld, bedreigingen, pesterijen, intimidatie, lastercampagnes, criminalisering, gerechtelijke intimidatie, gedwongen uitzetting en ontheemding, en dat het dringend noodzakelijk is hen proactief te steunen en hun leven en veiligheid te beschermen; overwegende dat verschillende finalisten voor de Sacharovprijs voor de vrijheid van denken onder vuur liggen vanwege hun rol bij de verdediging van water en gemeenschappelijke goederen; overwegende dat de verdedigers van het water van de rivier Guapinol meer dan twee jaar gevangen hebben gezeten voordat zij werden vrijgelaten; overwegende dat Lolita Chávez al vier jaar in ballingschap leeft vanwege haar verzet tegen de waterkrachtcentrales in Iximulew (Guatemala); overwegende dat Berta Cáceres in 2016 is vermoord omdat zij de rivieren Blanco en Gualcarque verdedigde en dat de opdrachtgevers van die misdaad nog steeds niet zijn veroordeeld;

AC.

overwegende dat volgens Global Witness meer dan een derde van de land- en milieuactivisten die tussen 2015 en 2019 wereldwijd zijn vermoord afkomstig waren uit inheemse gemeenschappen, wier vaardigheden op het gebied van land- en waterbeheer van cruciaal belang zijn voor de bestrijding van de klimaatnoodtoestand en het verlies aan biodiversiteit;

AD.

overwegende dat het ontzeggen van de toegang tot water en de vernietiging van waterinfrastructuur door bezettingsmachten zijn gebruikt als een essentiële tactiek om bezette gebieden te annexeren en mensen van hun land te verdrijven;

AE.

overwegende dat in de kaderrichtlijn water van de EU wordt erkend dat “water […] geen gewone handelswaar [is], maar een erfgoed dat als zodanig beschermd, verdedigd en behandeld moet worden”;

AF.

overwegende dat water sinds 6 december 2020 wordt verhandeld op de termijnmarkt van Wall Street; overwegende dat water volgens Pedro Arrojo, speciaal rapporteur voor het mensenrecht op veilig drinkwater en sanitaire voorzieningen, “voor onze samenlevingen een reeks vitale waarden heeft die de marktlogica niet erkent en daardoor niet naar behoren kan beheren, laat staan in een financiële wereld die zo vatbaar is voor speculatie”; overwegende dat de toepassing van een speculatieve logica op het beheer van goederen die essentieel zijn voor het menselijk leven en de menselijke waardigheid volgens verschillende deskundigen van de VN een schending van de mensenrechten van armen vormt, genderongelijkheid verergert en de kwetsbaarheid van gemarginaliseerde gemeenschappen vergroot;

AG.

overwegende dat regeringen verplicht zijn om een essentieel minimumniveau van water en sanitaire voorzieningen voor iedereen te garanderen; overwegende dat in het verslag van de speciale rapporteur van de VN voor het mensenrecht op veilig drinkwater en sanitaire voorzieningen van 16 juli 2021 wordt benadrukt dat water als een publiek goed moet worden beschouwd en moet worden beheerd volgens een op mensenrechten gebaseerde aanpak, waarbij het recht op water en sanitaire voorzieningen en de duurzaamheid van aquatische ecosystemen worden gewaarborgd; overwegende dat watervoorziening en sanitaire voorzieningen diensten van algemeen belang zijn en dat de inkomsten uit de waterbeheercyclus de daaraan verbonden kosten en de kosten van verbetering moeten dekken, mits het algemeen belang wordt gewaarborgd;

AH.

overwegende dat staten verplicht zijn deze rechten te eerbiedigen, te beschermen en na te leven en dat derden zich strikt moeten onthouden van inmenging in het genot van het recht op water en sanitaire voorzieningen, zoals wordt erkend in de EU-mensenrechtenrichtsnoeren inzake veilig drinkwater en sanitaire voorzieningen;

AI.

overwegende dat werknemers die in de waterzuiveringsketen werken veel risico’s lopen, waaronder gezondheidsrisico's als gevolg van onzekere arbeidsomstandigheden; overwegende dat het vaak gaat om informele werknemers die niet door de arbeidswetgeving worden beschermd; overwegende dat het genot van het recht op water en sanitaire voorzieningen niet ten koste mag gaan van de veiligheid, de waardigheid en het welzijn van werknemers in de waterzuiveringssector;

1.

2.

3.

4.

5.

6.

7.

8.

9.

10.

11.

12.

13.

14.

15.

16.

17.

18.

19.

20.

21.

22.

23.

24.

25.

26.

27.

28.

29.

30.