Bescherming van de biodiversiteit tegen invasieve uitheemse soorten

 

SAMENVATTING VAN:

Verordening (EU) nr. 1143/2014 betreffende de preventie en beheersing van de introductie en verspreiding van invasieve uitheemse soorten

WAT IS HET DOEL VAN DE VERORDENING?

In de verordening worden regels vastgesteld om de introductie en verspreiding van invasieve uitheemse soorten (IUS’en)* in de EU te voorkomen en te beheersen.

Met deze verordening wordt ernaar gestreefd de nadelige effecten van IUS’en op de biodiversiteit en ecosystemen, de gezondheid van de mens en de economie tot een minimum te beperken en te matigen.

KERNPUNTEN

Lijst van invasieve uitheemse soorten die als zorgwekkend voor de Unie worden beschouwd

Vergunningen

EU-landen mogen vergunningen afgeven voor onderzoek, bewaringsactiviteiten ex situ en geneeskundig gebruik van IUS’en die als zorgwekkend voor de Unie op de lijst zijn opgenomen. Voor elk ander gebruik dienen EU-landen die een vergunning willen afgeven eerst een toelatingsaanvraag in te dienen bij de Commissie.

Dergelijke IUS’en moeten in een gesloten omgeving worden gehouden en behandeld, en worden vervoerd onder omstandigheden die uitsluiten dat deze IUS’en kunnen ontsnappen.

Nationale actieplannen

Binnen drie jaar nadat een IUS op de lijst is opgenomen, moeten EU-landen actieplannen opstellen en uitvoeren om prioritaire introductieroutes aan te pakken. Hiermee moet worden voorkomen dat IUS’en die als zorgwekkend voor de Unie worden beschouwd onopzettelijk op hun grondgebied worden geintroduceerd of verspreid.

Voor een regio zorgwekkende IUS’en en inheemse IUS’en

Een IUS kan afkomstig zijn uit een bepaalde EU-regio en problemen veroorzaken in een andere EU-regio. In dat geval is het de taak van de Europese Commissie om ervoor te zorgen dat de getroffen EU-landen samenwerken om het probleem op te lossen.

Surveillancesysteem

Binnen 18 maanden na vaststelling van de lijst van IUS’en die als zorgwekkend voor de Unie worden beschouwd, moeten EU-landen surveillancesystemen opzetten die gegevens verzamelen en registreren over het voorkomen van IUS’en in het milieu.

Vroegtijdige detectie en snelle uitroeiing van nieuw voorkomende IUS’en

Een nieuwe waarneming (eerste waarneming of eerste waarneming na uitroeiing) in een EU-land of een deel van het grondgebied van dat land van een op de lijst opgenomen IUS leidt tot een verplichting tot snelle uitroeiing. Uitroeiing kan worden gerealiseerd met dodelijke of niet-dodelijke maatregelen.

Beheer van wijdverspreide IUS’en

Binnen 18 maanden nadat een IUS op de lijst is opgenomen, moeten EU-landen beheersmaatregelen treffen in het geval het een IUS betreft die al wijdverspreid is op het grondgebied, zodat negatieve gevolgen tot een minimum worden beperkt.

Deze maatregelen kunnen dodelijk of niet-dodelijk zijn en dienen in verhouding te staan tot hun gevolgen voor het milieu en afgestemd op de specifieke omstandigheden in het EU-land.

Herstel van beschadigde ecosystemen

De EU-landen moeten maatregelen uitvoeren voor de bevordering van het herstel van een ecosysteem dat is aangetast, beschadigd of vernietigd door een IUS die als zorgwekkend voor de Unie wordt beschouwd.

Overgangsbepalingen

Eigenaren van huisdieren mogen deze behouden op voorwaarde dat:

In het eerste jaar nadat een IUS op de lijst is geplaatst, mag een bedrijf of andere commerciële onderneming de soort blijven verkopen tot de voorraad op is. In het tweede jaar nadat een IUS op de lijst is geplaatst, mag deze worden verkocht aan of worden overgebracht naar een instelling die daarvoor een vergunning heeft, of op humane wijze worden gedood. Deze transacties zijn toegestaan op voorwaarde dat alle passende maatregelen zijn genomen om ervoor te zorgen dat de soort niet kan ontsnappen of zich niet kan voortplanten.

VANAF WANNEER IS DE VERORDENING VAN TOEPASSING?

De verordening is vanaf 1 januari 2015 van toepassing.

ACHTERGROND

Voor meer informatie zie:

KERNBEGRIPPEN

Uitheemse soort (IUS): planten of dieren die (opzettelijk of onopzettelijk) door mensen uit hun natuurlijke ecologische omgeving zijn gehaald en in een nieuwe omgeving zijn geplaatst. Veel van die soorten overleven dat niet, maar sommige wel, en die zorgen als gevolg van hun invasieve aard voor aanzienlijke ecologische en economische schade.

BELANGRIJKSTE DOCUMENT

Verordening (EU) nr. 1143/2014 van het Europees Parlement en de Raad van 22 oktober 2014 betreffende de preventie en beheersing van de introductie en verspreiding van invasieve uitheemse soorten (PB L 317 van 4.11.2014, blz. 35-55)

GERELATEERDE DOCUMENTEN

Uitvoeringsverordening (EU) 2017/1263 van de Commissie van 12 juli 2017 tot actualisering van de bij Uitvoeringsverordening (EU) 2016/1141 krachtens Verordening (EU) nr. 1143/2014 van het Europees Parlement en de Raad vastgestelde lijst van voor de Unie zorgwekkende invasieve uitheemse soorten (PB L 182 van 13.7.2017, blz. 37-39)

Verordening (EU) nr. 2016/2031 van het Europees Parlement en de Raad van 26 oktober 2016 betreffende beschermende maatregelen tegen plaagorganismen bij planten, tot wijziging van de Verordeningen (EU) nr. 228/2013, (EU) nr. 652/2014 en (EU) nr. 1143/2014 van het Europees Parlement en de Raad en tot intrekking van de Richtlijnen 69/464/EEG, 74/647/EEG, 93/85/EEG, 98/57/EG, 2000/29/EG, 2006/91/EG en 2007/33/EG van de Raad (PB L 317 van 23.11.2016, blz. 4-104)

Uitvoeringsverordening (EU) 2016/1141 van de Commissie van 13 juli 2016 tot vaststelling van een lijst van voor de Unie zorgwekkende invasieve uitheemse soorten krachtens Verordening (EU) nr. 1143/2014 van het Europees Parlement en de Raad (PB L 189 van 14.7.2016, blz. 4-8)

Achtereenvolgende wijzigingen aan Verordening (EG) 2016/1141 werden in de basistekst opgenomen. Deze geconsolideerde versie is enkel van documentaire waarde.

Uitvoeringsverordening (EU) 2016/145 van de Commissie van 4 februari 2016 tot vaststelling van het sjabloon van het document dat als bewijs dient voor de door de bevoegde autoriteit van een lidstaat verleende vergunning op basis waarvan bepaalde instellingen bepaalde activiteiten betreffende voor de Unie zorgwekkende invasieve uitheemse soorten kunnen verrichten krachtens Verordening (EU) nr. 1143/2014 van het Europees Parlement en de Raad (PB L 30 van 5.2.2016, blz. 1-6)

Laatste bijwerking 11.10.2017