SCHRIFTELIJKE VRAAG E-3439/02

van Daniel Varela Suanzes-Carpegna (PPE-DE) aan de Commissie

(2 december 2002)

Betreft: Ongeluk met de tanker Prestige voor de kust van Galicië

Op 13 november ll. heeft de tanker Prestige, geladen met 77 000 ton stookolie, voor de kust van Galicië schipbreuk geleden, en aldus een catastrofe veroorzaakt met onoverzienbare ecologische, economische en sociale gevolgen voor Galicië, een regio van doelstelling 1 die sterk afhankelijk is van de visserij. Deze sector vertegenwoordigt immers meer dan 10 % van het BBP van Galicië.

1. Is de Commissie van plan speciale steun te verlenen om de veroorzaakte schade voor zover mogelijk te herstellen? Zal daarbij een beroep worden gedaan op het Solidariteitsfonds, indien het Europees Parlement daarom verzoekt?

2. Kan de Commissie bevestigen dat de Prestige afkomstig was van Estland en op weg was naar Gibraltar?

3. Kan de Commissie mededelen of het schip aan alle wettelijke vereisten voldeed om in communautaire wateren te varen en Europese havens aan te doen?

4. Kan de Commissie mededelen of de samenstelling van de stookolie die het schip vervoerde in overeenstemming was met de communautaire regelgeving?

5. Is de Commissie niet van oordeel dat dergelijke catastrofen kunnen worden voorkomen door een striktere wetgeving en strengere controles?

6. Is de Commissie niet van oordeel dat de communautaire wetgeving dient te worden gewijzigd en dat de bouw van schepen met een dubbele romp onverwijld verplicht moet worden gesteld?

7. Is de Commissie niet van oordeel dat het vervoer van gevaarlijke goederen over zee verder van de kust moet plaatsvinden, teneinde te voorkomen dat ongelukken ernstige schade toebrengen aan het mariene ecosysteem van regio's die, zoals Galicië, sterk afhankelijk zijn van de visserij?

Antwoord van mevrouw de Palacio namens de Commissie

(29 januari 2003)

1. In de eerste plaats heeft de Raad op 20 december 2002 een verordening goedgekeurd tot instelling van een specifieke maatregel ter bevordering van het herstel van mariene hulpbronnen en kwekerijen die te lijden hebben onder de van het tankschip Prestige afkomstige(1) olievlek. In deze verordening worden uitzonderlijke steunmaatregelen vastgesteld ten behoeve van personen en bedrijven die werkzaam zijn in de sectoren visserij, schelpdiercultuur en aquacultuur in de getroffen Spaanse kustgebieden. Genoemde verordening voorziet bovendien in bepaalde uitzonderingen op de criteria waaraan uitgaven moeten voldoen om in aanmerking te kunnen komen voor medefinanciering in het kader van het Financieringsinstrument voor de oriëntatie van de visserij (IFOP) uit hoofde van Verordening (EG) 2792/1999 van de Raad(2), zulks ter vergemakkelijking en bespoediging van de aan de slachtoffers van de vervuiling te verlenen hulp.

Zijnerzijds kan het Solidariteitsfonds van de Unie interveniëren, indien de Commissie constateert dat de voorwaarden en met name het regionale criterium van de verordening om dit fonds in te schakelen zijn vervuld(3).

Het Cohesiefonds kan eveneens worden ingeschakeld. In het kader van het aan Spanje toegewezen globale bedrag voor het tijdvak 2000-2006 kunnen de Spaanse autoriteiten milieuprojecten aan de Commissie voorleggen om te helpen bij de bestrijding van de gevolgen van de catastrofe.

In het kader van het operationeel programma Galicia (2000-2006), kan het Spaanse ministerie van financiën, in zijn hoedanigheid van beheersinstantie, in overleg met de Galicische autoriteiten, en na goedkeuring door het toezichtcomité, de aanvullende programmering wijzigen om meer middelen te kunnen toewijzen aan maatregelen ter bestrijding van de gevolgen van de olieramp.

Voorts is het op grond van Verordening (EG) nr. 1260/1999(4) toegestaan het operationeel programma te wijzigen in geval van belangrijke veranderingen in de economische en sociale situatie en de arbeidsmarkt. Een dergelijke wijziging zou een hiertoe strekkend besluit van de Commissie vergen en een verandering van de per hoofdcategorie toegewezen financiële bedragen mogelijk maken.

Daarenboven bestaat, wat de zeer korte termijn betreft, de mogelijkheid steun te verlenen voor een milieueffectbeoordeling van de door de vervuiling getroffen kust. Met deze maatregel zou moeten worden beoogd de milieugevolgen na een ongeluk te analyseren, een evaluatie te maken van de getroffen preventieve en herstelmaatregelen en de resultaten hiervan, alsook de opgedane ervaringen onder de andere lidstaten te verspreiden.

De Commissie voert momenteel intensief overleg met de Spaanse autoriteiten om de cofinanciering uit te werken (50 %, tot max. 300 000 EUR) voor een milieueffectonderzoek voor dit ongeluk. Andere in de conclusies van de Europese Raad van Kopenhagen overwogen specifieke maatregelen kunnen eveneens worden voorgesteld.

2. De Commissie bevestigt dat de Prestige afkomstig was van Sint-Petersburg en via Estland op weg was naar Gibraltar.

3. Volgens het door de classificatiemaatschappij van de Prestige, het American Bureau of Shipping (ABS), verstrekte inspectierapport, verkeerde het schip in een goede staat van onderhoud.

Op verzoek van deze firma is door de Internationale Vereniging van classificatiemaatschappijen, waaraan de Commissie, evenals de Internationale Maritieme Organisatie en de zeevaartautoriteit van de Bahamas, als waarnemer deelneemt, een ad hoc-audit verricht.

4. Ja, de door de Prestige vervoerde olie voldoet aan de eisen en staat op de lijst van de International Standard Organisation (ISO) als middelzware stookolie. Dit product behoort tot de bij de wet toegelaten brandstoffen voor bepaalde typen vaartuigen of elektriciteitscentrales.

5. t/m 7. De Commissie denkt inderdaad dat het aantal ongelukken met een striktere toepassing van de wetgeving kan worden verminderd. Om deze reden heeft zij de Raad een nieuwe mededeling(5) voorgelegd welke met name voorziet in een versnelde toepassing van de voorschriften die vervat zijn in de pakketten Erika I en II.

Tijdens zijn vergadering van 6 december 2002 heeft de Vervoersraad besloten enkelwandige olietankers met stookolie aan boord uit de havens van de Unie te weren en de mogelijkheid te bestuderen schepen die gevaarlijke stoffen vervoeren te controleren en naar wateren te sturen die buiten de 200-mijlszone liggen.

In dit verband heeft de Commissie, zoals aangekondigd in haar mededeling van 3 december 2002, op 20 december 2002, een verordening voorgesteld tot verbod op het vervoer van stookolie door enkelwandige olietankschepen, naar of vanuit havens van de Unie en voor het versneld invoeren van de vereisten inzake een dubbelwandige uitvoering(6), welke momenteel door de medewetgevers wordt onderzocht.

(1) Verordening (EG) nr. 2372/2002 van de Raad van 20 december 2002 tot instelling van specifieke maatregelen om de schade veroorzaakt door olie uit de Prestige te vergoeden voor de visserijsector, de schelpdierensector en de aquacultuursector in Spanje, PB L 358 van 31.12.2002.

(2) Verordening (EG) nr. 2792/1999 van de Raad van 17 december 1999 tot vaststelling van de uitvoeringsbepalingen en voorwaarden voor de structurele acties van de Gemeenschap in de visserijsector, PB L 337 van 30.12.1999.

(3) Verordening (EG) nr. 2012/2002 van de Raad van 11 november 2002 tot oprichting van het Solidariteitsfonds van de Europese Unie, PB L 311 van 14.11.2002.

(4) Verordening (EG) nr. 1260/1999 van de Raad van 21 juni 1999 houdende algemene bepalingen inzake de Structuurfondsen, PB L 161 van 26.6.1999.

(5) COM(2002) 681 def.

(6) COM(2002) 780 def.