ARREST VAN HET HOF VAN 17 JANUARI 1980. - SIEGFRIED ZELGER TEGEN SEBASTIANO SALINITRI. - (VERZOEK OM EEN PREJUDICIELE BESLISSING, INGEDIEND DOOR HET BUNDESGERICHTSHOF). - ZAAK NO. 56/79.
Jurisprudentie 1980 bladzijde 00089
Griekse bijz. uitgave bladzijde 00057
Spaanse bijz. uitgave bladzijde 00063
Samenvatting
Partijen
Onderwerp
Overwegingen van het arrest
Beslissing inzake de kosten
Dictum
1 . EEG-EXECUTIEVERDRAG - RECHTERLIJKE BEVOEGDHEID - BEVOEGDHEID VAN HET GERECHT VAN DE PLAATS VAN UITVOERING VAN DE OVEREENKOMST - BEVOEGDHEID VAN HET DOOR PARTIJEN AANGEWEZEN GERECHT - RESPECTIEVE AARD EN GRONDSLAG
( EEG-EXECUTIEVERDRAG , ARTIKEL 5 , SUB 1 , ARTIKEL 17 )
2 . EEG-EXECUTIEVERDRAG - RECHTERLIJKE BEVOEGDHEID - BEVOEGDHEID VAN HET GERECHT VAN DE PLAATS VAN UITVOERING VAN DE OVEREENKOMST - AANWIJZING VAN DE PLAATS VAN UITVOERING BIJ EEN NAAR NATIONAAL RECHT GELDIGE CLAUSULE - INACHTNEMING VAN DE IN ARTIKEL 17 VOORGESCHREVEN VORMEN NIET VEREIST
( EEG-EXECUTIEVERDRAG , ARTIKEL 5 , SUB 1 , ARTIKEL 17 )
1 . ARTIKEL 5 , SUB 1 , VAN HET VERDRAG , VOLGENS HETWELK BIJ VERBINTENISSEN UIT OVEREENKOMST DE VERWEERDER DIE WOONPLAATS HEEFT OP HET GRONDGEBIED VAN EEN VERDRAGSLUITENDE STAAT , KAN WORDEN OPGEROEPEN VOOR HET GERECHT VAN DE PLAATS WAAR DE VERBINTENIS IS OF MOET WORDEN UITGEVOERD , VOERT EEN BEVOEGDHEIDSCRITERIUM IN WELKS TOEPASSING TER KEUZE VAN DE EISENDE PARTIJ STAAT EN DAT ZIJN RECHTVAARDIGING VINDT IN HET RECHTSTREEKS VERBAND TUSSEN HET GESCHIL EN HET GERECHT DAT DAARVAN HEEFT KENNIS TE NEMEN . DAARENTEGEN REGELT ARTIKEL 17 DE UITSLUITENDE BEVOEGDHEID VAN HET DOOR PARTIJEN IN DE VOORGESCHREVEN VORM AANGEWEZEN GERECHT EN DEROGEERT DAARMEE ZOWEL AAN DE ALGEMENE BEVOEGDHEIDSREGELS VAN ARTIKEL 2 ALS AAN DE BIJZONDERE VAN ARTIKEL 5 VAN HET VERDRAG , MET VERWAARLOZING VAN ELKE OBJECTIEVE SAMENHANG TUSSEN DE IN GEDING ZIJNDE RECHTSBETREKKING EN HET AANGEWEZEN GERECHT . HIERUIT BLIJKT DAT DE BEVOEGDHEID VAN HET GERECHT VAN DE PLAATS VAN UITVOERING EN DIE VAN HET AANGEWEZEN GERECHT OP TWEE ONDERSCHEIDEN CONCEPTIES BERUSTEN EN DAT DE VORMVEREISTEN VAN ARTIKEL 17 EXECUTIEVERDRAG ENKEL GELDEN VOOR OVEREENKOMSTEN TOT AANWIJZING VAN DE BEVOEGDE RECHTER .
2 . INDIEN DE PLAATS WAAR EEN VERBINTENIS UIT OVEREENKOMST MOET WORDEN UITGEVOERD , DOOR PARTIJEN IS AANGEWEZEN DOOR MIDDEL VAN EEN CLAUSULE DIE VOLGENS HET NATIONALE RECHT DAT DE OVEREENKOMST BEHEERST , GELDIG IS , IS INGEVOLGE ARTIKEL 5 , SUB 1 , VAN HET EEG-EXECUTIEVERDRAG HET GERECHT VAN DIE PLAATS BEVOEGD OM VAN GESCHILLEN MET BETREKKING TOT DIE VERBINTENIS KENNIS TE NEMEN , ONVERSCHILLIG OF DE IN ARTIKEL 17 BEDOELDE VORMVOORSCHRIFTEN AL DAN NIET IN ACHT ZIJN GENOMEN .
IN ZAAK 56/79 ,
BETREFFENDE EEN VERZOEK AAN HET HOF KRACHTENS ARTIKEL 3 VAN HET PROTOCOL VAN 3 JUNI 1971 BETREFFENDE DE UITLEGGING DOOR HET HOF VAN JUSTITIE VAN HET VERDRAG VAN 27 SEPTEMBER 1968 BETREFFENDE DE RECHTERLIJKE BEVOEGDHEID EN DE TENUITVOERLEGGING VAN BESLISSINGEN IN BURGERLIJKE EN HANDELSZAKEN , VAN HET BUNDESGERICHTSHOF , IN HET ALDAAR AANHANGIG GEDING TUSSEN
SIEGFRIED ZELGER , KOOPMAN TE MUNCHEN ,
EN
SEBASTIANO SALINITRI , KOOPMAN TE MASCALI ( ITALIE ),
OM EEN PREJUDICIELE BESLISSING OVER DE UITLEGGING VAN DE ARTIKELEN 5 EN 17 VAN VOORNOEMD VERDRAG ,
1 BIJ BESCHIKKING VAN 15 MAART 1979 , INGEKOMEN TEN HOVE OP 11 APRIL DAAROPVOLGENDE , HEEFT HET BUNDESFINANZHOF KRACHTENS ARTIKEL 3 VAN HET PROTOCOL VAN 3 JUNI 1971 BETREFFENDE DE UITLEGGING VAN HET VERDRAG VAN BRUSSEL VAN 27 SEPTEMBER 1968 ( HIERNA : EXECUTIEVERDRAG ) HET HOF EEN VRAAG VOORGELEGD OVER DE UITLEGGING VAN DE ARTIKELEN 5 , SUB 1 , EN 17 VAN VOORNOEMD VERDRAG .
DEZE VRAAG IS GEREZEN IN HET KADER VAN EEN GESCHIL TUSSEN TWEE KOOPLIEDEN , DE ENE WONENDE TE MUNCHEN ( BONDSREPUBLIEK DUITSLAND ), DE ANDERE TE MASCALI ( ITALIE ), OVER DE TERUGBETALING DOOR VERWEERDER IN HET HOOFDGEDING VAN EEN GELDSOM DIE HEM DOOR VERZOEKER IN HET HOOFDGEDING IS GELEEND . ZICH BASERENDE OP EEN MONDELINGE AFSPRAAK WAARBIJ MUNCHEN ALS PLAATS VAN TERUGBETALING WAS OVEREENGEKOMEN , HEEFT VERZOEKER IN HET HOOFDGEDING EEN VORDERING INGESTELD VOOR HET LANDGERICHT MUNCHEN , DAT ZICH EVENWEL ONBEVOEGD VERKLAARDE , ENERZIJDS OMDAT EEN ENKELE MONDELINGE OVEREENKOMST BETREFFENDE DE PLAATS VAN UITVOERING NIET ZOU VOLSTAAN OM EEN INTERNATIONALE BEVOEGDHEID TE SCHEPPEN , ANDERZIJDS OMDAT EEN DERGELIJKE OVEREENKOMST ENKEL INTERNATIONALE BEVOEGDHEID ZOU KUNNEN SCHEPPEN INDIEN DE VORMVEREISTEN VAN ARTIKEL 17 EXECUTIEVERDRAG IN ACHT WAREN GENOMEN . NADAT DEZE UITSPRAAK DOOR HET OBERLANDESGERICHT MUNCHEN WAS BEVESTIGD , HEEFT VERZOEKER IN HET HOOFDGEDING ZICH VOORZIEN IN CASSATIE BIJ HET BUNDESGERICHTSHOF , DAT DE NAVOLGENDE PREJUDICIELE VRAAG HEEFT GESTELD :
' ' IS EEN NAAR NATIONAAL - IN CASU DUITS - RECHT GELDIGE , TUSSEN KOOPLIEDEN VORMLOOS TOT STAND GEKOMEN OVEREENKOMST BETREFFENDE DE PLAATS WAAR DE VERBINTENIS IN GEDING ZOU MOETEN WORDEN UITGEVOERD , VOLDOENDE OM HET GERECHT VAN DIE PLAATS BEVOEGDHEID TE VERLENEN IN DE ZIN VAN ARTIKEL 5 , SUB 1 , VAN HET VERDRAG , OF IS DAT GERECHT ALLEEN BEVOEGD WANNEER BIJ EEN DERGELIJKE OVEREENKOMST DE VORMVEREISTEN VAN ARTIKEL 17 VAN HET VERDRAG IN ACHT ZIJN GENOMEN?
' '
2 BLIJKENS DE FORMULERING VAN DEZE VRAAG VRAAGT DE NATIONALE RECHTER ZICH AF , OF EEN OVEREENKOMST ZOALS DE BESCHREVENE , WIL ZIJ BEVOEGDHEID VERLENEN IN DE ZIN VAN ARTIKEL 5 EXECUTIEVERDRAG , ENKEL RECHTSGEVOLG HEEFT INDIEN ZIJ VOLDOET AAN DE VORMVEREISTEN VAN ARTIKEL 17 VAN HET VERDRAG , BEPALENDE DAT HET GERECHT VAN EEN VERDRAGSLUITENDE STAAT , DAT DOOR PARTIJEN VAN WIE ER TEN MINSTE EEN WOONPLAATS HEEFT IN HET GEBIED VAN EEN VERDRAGSLUITENDE STAAT , IS AANGEWEZEN VOOR DE KENNISNEMING VAN GESCHILLEN WELKE NAAR AANLEIDING VAN EEN BEPAALDE RECHTSBETREKKING ZIJN ONTSTAAN OF ZULLEN ONTSTAAN , BIJ UITSLUITING BEVOEGD IS , MITS DIE AANWIJZING IS GESCHIED BIJ EEN SCHRIFTELIJKE OF SCHRIFTELIJK BEVESTIGDE MONDELINGE OVEREENKOMST .
3 ER ZIJ AAN HERINNERD DAT ARTIKEL 5 , SUB 1 , DAT EEN PLAATS HEEFT GEKREGEN IN AFDELING 2 VAN HET VERDRAG , GETITELD ' ' BIJZONDERE BEVOEGDHEID ' ' , EEN BEVOEGDHEID SCHEPT WELKE DEROGEERT AAN DE ALGEMENE BEVOEGDHEIDSREGEL VAN ARTIKEL 2 VAN HET VERDRAG . INGEVOLGE BEDOELDE BEPALING VAN ARTIKEL 5 KAN BIJ VERBINTENISSEN UIT OVEREENKOMST DE VERWEERDER DIE WOONPLAATS HEEFT OP HET GRONDGEBIED VAN EEN VERDRAGSLUITENDE STAAT , WORDEN OPGEROEPEN VOOR HET GERECHT VAN DE PLAATS WAAR DE VERBINTENIS IS OF MOET WORDEN UITGEVOERD ; HIERMEE WORDT EEN BEVOEGDHEIDSCRITERIUM INGEVOERD , WELKS TOEPASSING TER KEUZE VAN DE EISENDE PARTIJ STAAT EN DAT ZIJN RECHTVAARDIGING VINDT IN HET RECHTSTREEKSE VERBAND TUSSEN HET GESCHIL EN HET GERECHT DAT DAARVAN HEEFT KENNIS TE NEMEN .
4 ARTIKEL 17 , OPGENOMEN IN AFDELING 6 , DAT HET OPSCHRIFT DRAAGT ' ' DOOR PARTIJEN AANGEWEZEN BEVOEGDE RECHTER ' ' , REGELT DAARENTEGEN DE UITSLUITENDE BEVOEGDHEID VAN HET DOOR PARTIJEN IN DE VOORGESCHREVEN VORM AANGEWEZEN GERECHT . HET DEROGEERT MITSDIEN ZOWEL AAN DE ALGEMENE BEVOEGDHEIDSREGELS VAN ARTIKEL 2 ALS AAN DE BIJZONDERE VAN ARTIKEL 5 VAN HET VERDRAG , MET VERWAARLOZING VAN ELKE OBJECTIEVE SAMENHANG TUSSEN DE IN GEDING ZIJNDE RECHTSBETREKKING EN HET AANGEWEZEN GERECHT . HIERUIT BLIJKT DAT DE BEVOEGDHEID VAN HET GERECHT VAN DE PLAATS VAN UITVOERING ( ARTIKEL 5 , SUB 1 ) EN DIE VAN HET AANGEWEZEN GERECHT ( ARTIKEL 17 ) OP TWEE ONDERSCHEIDEN CONCEPTIES BERUSTEN EN DAT DE VORMVEREISTEN VERVAT IN ARTIKEL 17 EXECUTIEVERDRAG , ENKEL GELDEN VOOR OVEREENKOMSTEN TOT AANWIJZING VAN DE BEVOEGDE RECHTER .
5 INDIEN DUS PARTIJEN VOLGENS HET OP DE OVEREENKOMST TOEPASSELIJKE RECHT EN OP DE HIERDOOR GESTELDE VOORWAARDEN DE PLAATS VAN UITVOERING VAN DE OVEREENKOMST KUNNEN AANWIJZEN ZONDER DAT ZIJ DAARBIJ EEN SPECIALE VORM IN ACHT HEBBEN TE NEMEN , DAN VOLSTAAT DIE CLAUSULE OMTRENT DE PLAATS VAN UITVOERING OM HET GERECHT VAN DEZE PLAATS BEVOEGD TE MAKEN IN DE ZIN VAN ARTIKEL 5 , SUB 1 , EXECUTIEVERDRAG .
6 OP DE VRAAG VAN HET BUNDESGERICHTSHOF MOET DERHALVE WORDEN GEANTWOORD DAT , INDIEN DE PLAATS WAAR EEN VERBINTENIS UIT OVEREENKOMST MOET WORDEN UITGEVOERD , DOOR PARTIJEN IS AANGEWEZEN DOOR MIDDEL VAN EEN CLAUSULE DIE VOLGENS HET NATIONALE RECHT DAT DE OVEREENKOMST BEHEERST , GELDIG IS , INGEVOLGE ARTIKEL 5 , SUB 1 , VAN HET VERDRAG VAN 27 SEPTEMBER 1968 HET GERECHT VAN DIE PLAATS BEVOEGD IS OM VAN GESCHILLEN MET BETREKKING TOT DIE VERBINTENIS KENNIS TE NEMEN , ONVERSCHILLIG OF DE IN ARTIKEL 17 BEDOELDE VORMVOORSCHRIFTEN AL DAN NIET IN ACHT ZIJN GENOMEN .
KOSTEN
7 DE KOSTEN DOOR DE REGERING VAN HET VERENIGD KONINKRIJK EN DE COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN WEGENS INDIENING VAN HUN OPMERKINGEN BIJ HET HOF GEMAAKT , KUNNEN NIET VOOR VERGOEDING IN AANMERKING KOMEN .
8 TEN AANZIEN VAN DE PARTIJEN IN HET HOOFDGEDING IS DE PROCEDURE ALS EEN ALDAAR GEREZEN INCIDENT TE BESCHOUWEN , ZODAT DE VERWIJZENDE RECHTERLIJKE INSTANTIE OVER DE KOSTEN HEEFT TE BESLISSEN .
HET HOF VAN JUSTITIE ,
UITSPRAAK DOENDE OP DE DOOR HET BUNDESGERICHTSHOF BIJ ZIJN BESCHIKKING VAN 15 MAART 1979 GESTELDE VRAAG , VERKLAART VOOR RECHT :
INDIEN DE PLAATS WAAR EEN VERBINTENIS UIT OVEREENKOMST MOET WORDEN UITGEVOERD , DOOR PARTIJEN IS AANGEWEZEN DOOR MIDDEL VAN EEN CLAUSULE DIE VOLGENS HET NATIONALE RECHT DAT DE OVEREENKOMST BEHEERST , GELDIG IS , IS INGEVOLGE ARTIKEL 5 , SUB 1 , VAN HET VERDRAG VAN 27 SEPTEMBER 1968 HET GERECHT VAN DIE PLAATS BEVOEGD OM VAN GESCHILLEN MET BETREKKING TOT DIE VERBINTENIS KENNIS TE NEMEN , ONVERSCHILLIG OF DE IN ARTIKEL 17 BEDOELDE VORMVOORSCHRIFTEN AL DAN NIET IN ACHT ZIJN GENOMEN .