EUROPESE COMMISSIE

Brussel, 3.9.2025

COM(2025) 590 final

2025/0590(COD)

Voorstel voor een

VERORDENING VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD

tot vaststelling van het programma Eengemaakte markt en douane voor de periode 2028-2034, en tot intrekking van Verordeningen (EU) 2021/444, (EU) 2021/690, (EU) 2021/785, (EU) 2021/847 en (EU) 2021/1077

{SEC(2025) 592 final} - {SWD(2025) 592 final} - {SWD(2025) 593 final}

TOELICHTING

1.ACHTERGROND VAN HET VOORSTEL

Dit voorstel, dat van toepassing zou moeten worden op 1 januari 2028, wordt voorgelegd voor een Unie van lidstaten.

·Motivering en doel van het voorstel

Het programma Eengemaakte markt en douane maakt deel uit van het pakket voor het meerjarig financieel kader (MFK) voor de periode na 2027 en heeft tot doel vier afzonderlijke financieringsprogramma’s van het huidige MFK samen te voegen tot een nieuw programma ter ondersteuning van activiteiten op verschillende beleidsterreinen die bijdragen tot de goede werking van de eengemaakte markt, de douane-unie, belastingen en fraudebestrijding. Het programma zal ook betrekking hebben op de ontwikkeling, productie en verspreiding van Europese statistieken, zoals gedefinieerd in Verordening (EG) nr. 223/2009.

Dit programma kan synergieën opleveren met horizontale effecten op verschillende beleidsterreinen. Het heeft ook tot doel de toegang tot financiering voor aanvragers te vereenvoudigen en de totale administratieve lasten te verminderen. Dankzij de flexibiliteit verbetert het programma het aanpassingsvermogen en het vermogen om in te spelen op onvoorziene behoeften, en moet het zijn algemene en specifieke doelstellingen doeltreffender verwezenlijken dan zijn voorgangers en tegelijkertijd zorgen voor samenhang tussen alle onderdelen ervan, wat uiteindelijk een grotere meerwaarde van de EU oplevert.

De eengemaakte markt is onderworpen aan de grondbeginselen van het vrije verkeer van goederen, diensten, personen en kapitaal, en heeft in belangrijke mate bijgedragen tot groei, concurrentievermogen en werkgelegenheid. Een goed functionerende en goed bewaakte eengemaakte markt is een eerste vereiste voor een concurrerende Europese economie. De eengemaakte markt is van cruciaal belang geweest om welvaart, groei en solidariteit te brengen en de veerkracht en paraatheid van Europa tegen onvoorziene uitdagingen en crises zoals de COVID-19-pandemie te ondersteunen. Met een bbp van 18 biljoen EUR is de eengemaakte markt de op één na grootste economie ter wereld 1 .

In de onzekere wereld van vandaag met volatiele geopolitieke uitdagingen neemt het belang van de eengemaakte markt als onze Europese thuismarkt van 450 miljoen mensen en 26 miljoen bedrijven steeds meer toe. In de politieke beleidslijnen voor de volgende Europese Commissie 2024-2029 2 en de recente verslagen van Enrico Letta en Mario Draghi wordt benadrukt dat het potentieel van de eengemaakte markt, onder meer als aanjager van onderzoek en innovatie 3 , moet worden versterkt en benut. 

Bovendien bevatten de strategie voor de eengemaakte markt 4 , de EU-strategie voor starts-ups en scale-ups 5 en de strategie voor de spaar- en investeringsunie 6 ook een nieuwe aanpak om een eenvoudigere, eerlijkere, naadlozere en sterkere Europese thuismarkt met diepe kapitaalpools tot stand te brengen, de regelgeving te vereenvoudigen, hervormingen te stimuleren, belemmeringen weg te nemen, waaronder belemmeringen in verband met verschillen tussen de wetgeving en administratieve procedures van de lidstaten, en grensoverschrijdende handel en investeringen te bevorderen om het concurrentievermogen en de groei te stimuleren. Een belangrijke aanvullende voorwaarde voor het welslagen van de eengemaakte markt is een doeltreffend cohesiebeleid en geharmoniseerde wetgeving en administratieve procedures.

Het belastingbeleid van de EU is van cruciaal belang om de werking van de eengemaakte markt, het concurrentievermogen en de investeringen te verbeteren, onder meer door concurrentieverstoringen door middel van belastingen te voorkomen. Digitalisering en modernisering van de belastingen zijn nu belangrijke factoren om het belastingbeleid van de EU doeltreffend uit te voeren en de inning van ontvangsten voor de begrotingen van de EU en de lidstaten te ondersteunen. Coördinatie tussen de lidstaten op het gebied van belastingaangelegenheden verbetert de bestrijding van belastingfraude, belastingontduiking en belastingontwijking.

De eengemaakte markt is intrinsiek verbonden met de zich voortdurend ontwikkelende douane-unie van de EU, die sinds 1968 de buitengrenzen van de EU beschermt. De douane-unie blijft de basis van de Unie en een fundamentele katalysator en hoedster van de eengemaakte markt en andere politieke prioriteiten van de EU, onder meer door bij te dragen aan de strategie voor economische veiligheid van de EU. De douane-unie is van cruciaal belang voor zowel het innen van rechten voor de begroting van de Unie als voor het waarborgen van de beveiliging van de buitengrenzen en de toeleveringsketen, en draagt bij tot de veiligheid en beveiliging in de Europese Unie.

Om de douane-unie in de praktijk te laten functioneren, moeten de Commissie en de douanediensten van de lidstaten gemeenschappelijke oplossingen voor gemeenschappelijke problemen creëren en uitvoeren. De afgelopen decennia hebben de douaneautoriteiten van de lidstaten naast hun traditionele rol van toezicht op en facilitering van de EU-handel en economische belangen steeds meer verantwoordelijkheden op het gebied van veiligheid en beveiliging op zich genomen om i) de bevolking te beschermen tegen bedreigingen voor de gezondheid, het milieu en de civiele veiligheid, en ii) Europese bedrijven te beschermen tegen oneerlijke mondiale concurrentie van niet-conforme goederen. Dit brede mandaat betekent dat de douanediensten nu in feite de leidende autoriteit zijn voor de controle van goederen die de eengemaakte markt binnenkomen aan de buitengrenzen van de EU en de basis vormen voor een goed presterende douane-unie, die in staat is zich aan te passen aan uitdagingen zoals geopolitieke onzekerheden en aan steeds volatielere internationale handelspatronen.

Het Schengengebied is een strategische troef van de Unie en een belangrijke aanjager voor het vrije verkeer van personen en arbeidsmobiliteit en voor het opbouwen van veerkracht door middel van gecoördineerde reacties op grensoverschrijdende veiligheidsuitdagingen. Door belemmeringen voor mobiliteit weg te nemen, versterkt het Schengengebied de grensoverschrijdende bedrijfsactiviteit en speelt het een belangrijke rol bij het bevorderen van de strategische autonomie van de Unie, waardoor haar vermogen wordt versterkt om veerkrachtig en onderling verbonden te blijven in het licht van wereldwijde verstoringen.

Het is van cruciaal belang dat de eengemaakte markt en de douane-unie worden beschermd tegen fraude en illegale activiteiten die de financiële belangen van de Unie zouden schaden. Op grond van artikel 325 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU) hebben de Unie en de lidstaten een gedeelde verantwoordelijkheid voor de bestrijding van fraude, corruptie en alle andere onwettige activiteiten die de financiële belangen van de Unie kunnen schaden. Bij het beschermen van de financiële belangen van de Unie moeten alle aspecten van de Uniebegroting aan zowel de ontvangst- als de uitgavenzijde worden meegewogen.

Dit programma Eengemaakte markt en douane fungeert als aanjager voor de infrastructuur van de eengemaakte markt. Het moet een regelgevend en operationeel kader ter ondersteuning van concurrentievermogen en groei omvatten dat beleidsterreinen bestrijkt zoals markttoezicht, normalisatie, productconformiteit, consumentenbescherming, intellectuele-eigendomsrechten, overheidsopdrachten, crisisbeheersing, financiële diensten, mededingingsbeleid, handhaving, uitvoeringsinstrumenten voor administratieve samenwerking en toegang tot informatie, en de productie, ontwikkeling en verspreiding van officiële Europese statistieken.

Op de bovengenoemde gebieden is optreden op EU-niveau vereist om te voldoen aan de wettelijke verplichtingen die zijn vastgelegd in de Verdragen en het afgeleide recht. De lidstaten en de Commissie delen de verantwoordelijkheid voor de correcte uitvoering, toepassing en handhaving van het EU-recht. Dit omvat het waarborgen van de naleving van de regels van de eengemaakte markt en het eerbiedigen van de rechten van mensen en bedrijven. De werkzaamheden van de Commissie om de naleving op dit gebied te waarborgen, omvatten drie belangrijke aspecten: het wegnemen van belemmeringen binnen de eengemaakte markt, het vergemakkelijken van samenwerking met de lidstaten en het vergemakkelijken van samenwerking tussen de lidstaten onderling, alsmede corrigerende uitvoering, handhavingsmaatregelen en het stimuleren van hervormingen. Het ontwikkelen van de instrumenten ter ondersteuning van maatregelen op deze drie gebieden is van fundamenteel belang voor het waarborgen en verbeteren van de werking van de eengemaakte markt en de douane-unie.

Voorts moet, als onderdeel van het integratieproces voor alle uitbreidingslanden naar volledig functionerende markteconomieën, steun worden verleend voor de onderlinge aanpassing van de wetgeving, moet worden gezorgd voor capaciteitsopbouw, met inbegrip van de verbetering van de operationele capaciteit, en moet worden gezorgd voor gerichte bewustmaking.

Doeltreffende toepassing van de EU-normen, het EU-beleid en de naleving van de EU-regels inzake de eengemaakte markt en de douane-unie, en samenwerking tussen de nationale autoriteiten vormen uitdagingen die moeten worden aangepakt om hervormingen, samenwerkingsmogelijkheden, competentieontwikkeling en andere initiatieven te ondersteunen. Met name om de administratieve lasten voor bedrijven en burgers te verminderen, moeten de regels voor de eengemaakte markt waar nodig worden gestroomlijnd en vereenvoudigd en verder worden geschraagd door samenwerkings- en innovatieve instrumenten ter bevordering van een papierloze eengemaakte markt.

Gezien de onderlinge verbanden en interacties tussen de geschetste respectieve beleidsmaatregelen, moet worden gezorgd voor voortdurende financiering op het gebied van de eengemaakte markt en de douane-unie, ter ondersteuning van de naleving van de EU-regels en de samenwerking tussen de lidstaten.

Het programma Eengemaakte markt en douane speelt in op deze beleidsbehoeften door het samenbrengen van in het kader van vier voorgaande programma’s gefinancierde activiteiten op het gebied van i) de eengemaakte markt (met inbegrip van markttoezicht, productconformiteit, normalisatie, consumentenbescherming, mededingingsbeleid, vennootschapsrecht, contractenrecht, intellectuele-eigendomsrechten, crisisbeheersing, overheidsopdrachten, financiële diensten en Europese statistieken), ii) douane, iii) belastingen en iv) fraudebestrijding.

Dit programma integreert de volgende lopende programma’s:

– delen 7 van het bij Verordening (EU) 2021/690 van het Europees Parlement en de Raad vastgestelde programma Eengemaakte markt 8 ;

–het Douane-programma dat is vastgesteld bij Verordening (EU) 2021/444 van het Europees Parlement en de Raad 9 ;

–het instrument voor douanecontroleapparatuur dat is opgericht in het kader van het Fonds voor geïntegreerd grensbeheer bij Verordening (EU) 2021/1077 van het Europees Parlement en de Raad 10 ;

–het Fiscalis-programma dat is vastgesteld bij Verordening (EU) 2021/847 van het Europees Parlement en de Raad 11 ; en

–het bij Verordening (EU) 2021/785 van het Europees Parlement en de Raad vastgestelde fraudebestrijdingsprogramma van de Unie 12 .

In het kader van het meerjarig financieel kader (MFK) 2021-2027 biedt het programma Eengemaakte markt, overeenkomstig de wettelijke verplichtingen van de Unie, financieringsmogelijkheden om te voldoen aan een belangrijke beleidsprioriteit van de Unie, namelijk de voltooiing van de eengemaakte markt zonder barrières. Het heeft tot doel burgers, consumenten, investeerders en bedrijven te beschermen en hun positie te versterken door het Unierecht te handhaven, de markttoegang te vergemakkelijken (en tegelijkertijd een hoog niveau van consumentenbescherming te waarborgen) en de samenwerking tussen de bevoegde autoriteiten van de lidstaten en tussen de bevoegde autoriteiten van de lidstaten en de Commissie en de gedecentraliseerde agentschappen van de Unie te versterken.

Een ander doel is het ontwikkelen, produceren en verspreiden van officiële Europese statistieken die een centrale rol spelen bij het informeren van een breed scala aan EU-beleidsterreinen, waaronder de doelstellingen en de werking van de eengemaakte markt en het concurrentievermogen van de Unie. Het Europees statistisch systeem profiteert steeds meer van nieuwe gegevensbronnen en technologieën die leiden tot actuelere en relevantere statistieken ter ondersteuning van alle politieke prioriteiten van de EU. Betrouwbare en vergelijkbare Europese statistieken die in het kader van het programma uit hoofde van Verordening (EG) nr. 223/2009 worden ontwikkeld, geproduceerd en verspreid, zijn van essentieel belang voor empirisch onderbouwde besluitvorming.

De EU-programma’s Douane en Fiscalis voor de periode 2021-2027 begeleiden het douane- en belastingbeleid in de EU. Beide programma’s, die zijn opgezet als samenwerkingsprogramma’s, hebben een zware digitale component en worden geconfronteerd met dezelfde bovengenoemde uitdagingen, waaronder — aan de kant van het douanebeleid — het waarborgen van voldoende financiering voor een goed functionerende douane-unie en het aanpakken van uitdagingen in het digitale tijdperk. Het grensoverschrijdende karakter van infrastructuur en diensten en de nadruk op systeeminteroperabiliteit zijn zowel op het gebied van douane als op het gebied van belastingen duidelijk.

Het Douane-programma 2021-2027 ondersteunt de samenwerking tussen de douane-unie en de douaneautoriteiten om:

–de financiële en economische belangen van de Unie en haar lidstaten te beschermen;

–de veiligheid en beveiliging binnen de Unie te waarborgen; en

–de Unie tegen oneerlijke en illegale handel te beschermen en tegelijkertijd legitieme zakelijke activiteiten te vergemakkelijken.

Ongeveer 95 % van de begroting van het Douane-programma is bestemd voor aanbestedingen van de Commissie voor centrale digitale systemen en oplossingen. Het Douane-programma omvat ook onderdelen met betrekking tot activiteiten op het gebied van samenwerking en competentieontwikkeling die ter beschikking staan van alle landen (lidstaten en kandidaat-lidstaten/potentiële kandidaat-lidstaten) die aan het programma deelnemen. Deze activiteiten zorgen ervoor dat de douaneautoriteiten van de EU samenwerken en als één geheel optreden.

Het Douane-programma omvat een doelstelling om het douanebeleid van de EU efficiënter te maken en het gebruik van gegevens flexibeler te maken 13 . In dit verband zal het toekomstige programma de transitie- en uitvoeringsvector zijn, met als doel vooruitgang te boeken bij het creëren van efficiëntieverbeteringen en moderne digitale oplossingen voor de douane-unie 14 in een meer gecentraliseerde digitale omgeving. Zonder centrale monitoring en controle van de toeleveringsketen door de douane heeft de EU geen volledig zicht op welke goederen haar grondgebied binnenkomen en verlaten. Dat ondergraaft niet alleen de geloofwaardigheid van het sectorale beleid van de EU, maar beperkt ook de capaciteit van de EU op het geopolitieke speelveld.

Momenteel zijn er bijna 70 centrale IT-systemen voor de douane (ontwikkeld en beheerd door de Commissie) die de ruggengraat van de douane-unie vormen. Deze moeten worden onderhouden om de ononderbroken werking van de douane-unie te waarborgen, overeenkomstig de wettelijke verplichtingen van de EU, tot de herziening ervan door de EU-douanedatahub.

Het instrument voor douanecontroleapparatuur, dat deel uitmaakt van het Fonds voor geïntegreerd grensbeheer in het kader van het MFK 2021-2027, heeft dezelfde algemene doelstelling als het Douane-programma. Financiering in het kader van dit instrument stelt de lidstaten in staat geavanceerde douaneapparatuur aan te schaffen, te onderhouden en te moderniseren, zoals scanners, geautomatiseerde nummerplaatherkenningssystemen, speurhonden en mobiele laboratoria voor monsteranalyse enz. Het doel is te komen tot adequate en gelijkwaardige resultaten van douanecontroles, die van essentieel belang zijn voor de facilitering van legitieme handel, en tegelijkertijd een toereikend beschermingsniveau aan de buitengrenzen te waarborgen. In het voorstel voor de hervorming van het douanestelsel 15 is vastgesteld dat de toekomstige EU-douaneautoriteit de toekomstige interventies van het instrument voor douanecontroleapparatuur voor de uitbreidingslanden moet uitvoeren en eventuele crisissituaties voor de lidstaten moet aanpakken.

Het Fiscalis-programma 2021-2027 ondersteunt de doelstellingen van de EU om de werking van de eengemaakte markt te verbeteren, het concurrentievermogen van de Unie en eerlijke concurrentie in de Unie te bevorderen, de financiële en economische belangen van de Unie en haar lidstaten te beschermen, onder meer tegen belastingfraude, belastingontduiking en belastingontwijking, en de belastinginning te verbeteren. In dit verband ondersteunt het programma de ontwikkeling, exploitatie en modernisering van de belangrijkste digitale belastinginfrastructuren 16 overeenkomstig de wettelijke verplichtingen van de Commissie uit hoofde van de EU-wetgeving. Dit vertegenwoordigt ongeveer 85 % van de begroting van het programma 2021-2027, in de vorm van aanbestedingen door de Commissie. Het programma ondersteunt ook projectgebaseerde samenwerking en activiteiten ten behoeve van menselijke capaciteitsopbouw om de doelstellingen van het belastingbeleid van de EU uit te voeren, waaronder het verbeteren van de werking van de eengemaakte markt. Ook worden gemeenschappelijke instrumenten ingevoerd en gebruikt om de samenwerking op de eengemaakte markt te vergemakkelijken, met name in verband met de bestrijding van belastingontduiking en -fraude. De enorme opkomst van artificiële intelligentie en cryptovaluta, met nog onbekende gevolgen, vraagt om het aanpassen van ambities en behoeften voor het digitaliseren en updaten van bestaande digitale systemen en infrastructuren. Het wijzigen van het belastingbeleid vereist ook meer en betere digitale oplossingen ter aanvulling van de portefeuille van de bestaande 30 beproefde centrale fiscale IT-systemen die door het programma overeenkomstig de vastgestelde wettelijke verplichtingen op EU-niveau worden gefinancierd.

Het fraudebestrijdingsprogramma van de Unie 17 vervult een tweeledige en essentiële rol: het helpt de Commissie haar verplichtingen uit hoofde van artikel 325 VWEU na te komen om de begroting van de Unie te beschermen tegen fraude, corruptie en andere onregelmatigheden, en ondersteunt tegelijkertijd de lidstaten bij hun inspanningen om dezelfde verbintenis na te komen.

Het fraudebestrijdingsprogramma van de Unie bestaat uit drie essentiële componenten, die elk de verdediging van de EU tegen financiële wanpraktijken versterken.

1)Ten eerste financiert het fraudebestrijdingsactiviteiten in alle lidstaten en geassocieerde derde landen. Dit omvat de financiering van onderzoeksapparatuur en gespecialiseerde opleiding op het gebied van fraudebestrijding, gericht op het versterken van de positie van degenen die zich in de frontlinie van fraudepreventie bevinden.

2)Ten tweede financiert het het antifraude-informatiesysteem (AFIS), een beveiligd IT-platform dat de lidstaten en de Commissie in staat stelt gevoelige onderzoeksinformatie veilig op te slaan en uit te wisselen. Dit platform is gebaseerd op het rechtskader van Verordening (EU) nr. 515/97 van de Raad 18 , die wederzijdse administratieve samenwerking binnen de EU en met derde landen waarborgt.

3)Ten derde wordt het beheerssysteem voor onregelmatigheden (IMS) opgezet, een gespecialiseerd onderdeel van het AFIS dat is ontworpen voor het melden van onregelmatigheden en vermoedelijke fraude aan de Commissie, overeenkomstig sectorspecifieke wetgeving.

Zowel het AFIS als het IMS zijn essentiële pijlers ter ondersteuning van het onderzoeksmandaat van OLAF en de verantwoordelijkheden van de Commissie. De lopende financiering en ontwikkeling ervan zijn dan ook onontbeerlijk om ervoor te zorgen dat de Unie en de lidstaten fraude op elk niveau kunnen opsporen, voorkomen en aanpakken.

·Verenigbaarheid met bestaande bepalingen op het beleidsterrein

In de politieke beleidslijnen en recente verslagen van Enrico Letta en Mario Draghi wordt gewezen op het belang van de eengemaakte markt in het licht van de nieuwe politieke uitdagingen. In de politieke beleidslijnen 19 wordt benadrukt dat de eengemaakte markt in het algemeen moet worden verdiept en dat er een nieuw elan moet worden gecreëerd om de eengemaakte markt te voltooien in sectoren als diensten, energie, defensie, financiën, elektronische communicatie en digitalisering, onderzoek en innovatie, en om uitdagingen in verband met e-commerce aan te pakken om ervoor te zorgen dat consumenten en bedrijven profiteren van een gelijk speelveld op basis van doeltreffende douane- en belastingcontroles.

Het programma Eengemaakte markt en douane is in overeenstemming met andere bestaande en voorgestelde actieprogramma’s en fondsen van de Unie met soortgelijke doelstellingen op aanverwante bevoegdheidsgebieden.

Het draagt bij tot het aanpakken van beleidsprioriteiten voor de eengemaakte markt en voor de douane-unie, in overeenstemming met de strategie voor de eengemaakte markt, de strategie voor economische veiligheid van de EU 20 , het voorstel van de Commissie voor de hervorming van het douanestelsel, de Europese datastrategie en de strategie voor de spaar- en investeringsunie. Zoals het Europees Parlement in zijn resolutie over het dertigjarig bestaan van de eengemaakte markt 21 heeft benadrukt, is dit programma ontworpen om flexibel te zijn en zich te blijven aanpassen aan nieuwe uitdagingen en veranderende prioriteiten.

Het programma is in overeenstemming met de strategie voor de eengemaakte markt 22 en de doelstellingen ervan om de eengemaakte markt eenvoudiger, eerlijker en sterker te maken. De strategie heeft tot doel een op gegevens gebaseerde eengemaakte markt op EU- en nationaal niveau te verdiepen en te versterken, de administratie te digitaliseren en administratieve belemmeringen weg te nemen, de coördinatie van markttoezichtautoriteiten te verbeteren en de samenwerking met douaneautoriteiten te verbeteren, synergieën met de capaciteiten van de EU- en nationale douane- en markttoezichtautoriteiten aan te boren en eventueel een EU-markttoezichtautoriteit op te richten. De in de strategie uiteengezette acties zullen hervormingen stimuleren, regels vaststellen en vereenvoudigen om belemmeringen voor het vrije verkeer van goederen en diensten weg te nemen, en de uitvoering en handhaving van de eengemaakte markt verbeteren, waarmee de doelstellingen van dit programma volledig in overeenstemming zijn. Ter bescherming van de eengemaakte markt tegen de ontwrichtende gevolgen van een crisis moeten zwakke punten in kaart worden gebracht en moet worden gezorgd voor passende, gecoördineerde en snelle reacties. De verordening inzake noodsituaties op de interne markt en veerkracht van de interne markt (Imera) heeft tot doel te anticiperen op, zich voor te bereiden op en te reageren op de impact van crises in de toekomst. Deze verordening voorziet in governancestructuren, een crisiskader en instrumenten om het vrije verkeer van goederen, personen en diensten in noodsituaties te waarborgen.

Het programma zal ook het vrije verkeer van kapitaal en de toegang van ondernemingen tot investeringen vergemakkelijken en het concurrentievermogen van de economie van de Unie bevorderen door steun te verlenen voor de uitvoering van Verordening (EG) nr. 1606/2002 betreffende de toepassing van internationale standaarden voor jaarrekeningen 23 en van de richtlijn duurzaamheidsrapportering door bedrijven (CSRD) 24 . Overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1606/2002 moeten de door de International Accounting Standards Board vastgestelde internationale standaarden voor financiële verslaglegging (IFRS-standaarden voor jaarrekeningen) en daarmee verband houdende interpretaties van het International Financial Reporting Interpretations Committee in het recht van de Unie worden opgenomen, op voorwaarde dat de jaarrekeningen van ondernemingen een “juist en getrouw beeld” 25 geven en dat de standaarden bevorderlijk zijn voor het Europees algemeen belang. Het programma zal daarom de steun van de Unie voortzetten voor de ontwikkeling van IFRS-standaarden voor jaarrekeningen en voor de werkzaamheden van de Efrag 26 bij de beoordeling of aan de vereisten voor de opneming ervan in het recht van de Unie is voldaan. Het programma zal ook blijvende steun mogelijk maken voor de betrokkenheid van de Efrag bij de ontwikkeling van Europese standaarden voor duurzaamheidsrapportering (ESRS — European Sustainability Reporting Standards) overeenkomstig de richtlijn duurzaamheidsrapportering door bedrijven.

Het programma is in overeenstemming met het douanewetboek van de Unie 27 , het voorstel van de Commissie voor de hervorming van de douane-unie 28 en andere wetgeving die de douaneautoriteiten toepassen. Het programma is voorts in overeenstemming met de strategie voor economische veiligheid van de EU 29 en ondersteunt deze. Het is in overeenstemming met de doelstelling om de werking en de modernisering van de douane-unie te ondersteunen teneinde de eengemaakte markt te versterken door middel van samenwerking tussen de deelnemende landen, hun douaneautoriteiten en hun ambtenaren.

Het programma biedt het operationele, organisatorische, methodologische en budgettaire kader voor de uitvoering van de doelstellingen en activiteiten van het douanebeleid van de EU. Hoewel het programma het huidige op zichzelf staande Douane-programma omvat, wordt verwacht dat het de reikwijdte van de voor de douane-unie relevante interventies en doelstellingen zal behouden. Het zal een cruciale rol spelen bij het waarborgen van de overgang naar het toekomstige EU-douanebeleidslandschap, dat is ingevoerd bij het voorstel tot hervorming van de douane-unie. Dat voorstel omvat de oprichting van een EU-douaneautoriteit en de ontwikkeling en werking van een EU-douanedatahub, evenals de werking van de oude digitale douanesystemen tot de revisie ervan door de EU-douanedatahub. De oude digitale douanesystemen moeten in stand worden gehouden totdat zij worden vervangen door de EU-douanedatahub. Het programma zal ook de gerichte interventies van het instrument voor douanecontroleapparatuur voor de periode 2021-2027 30 integreren die door de nieuwe EU-douaneautoriteit moeten worden uitgevoerd, voornamelijk om de uitbreidingslanden te ondersteunen en crisissituaties aan te pakken.

Het programma is in overeenstemming met de agenda van de Commissie om te zorgen voor een eerlijk en efficiënt belastingstelsel in de Unie, onder meer met het oog op het verbeteren van de werking van de eengemaakte markt, het bevorderen van het concurrentievermogen en eerlijke concurrentie in de Unie, het beschermen van de financiële en economische belangen van de Unie en haar lidstaten, met inbegrip van de bescherming van die belangen tegen belastingfraude, belastingontduiking en belastingontwijking, en het verbeteren van de belastinginning. Veel van de in dit kader vastgestelde initiatieven hebben tot doel de fiscale transparantie te vergroten en de administratieve samenwerking te versterken, door maatregelen zoals de uitwisseling van desbetreffende fiscale inlichtingen.

Het nieuwe programma omvat het huidige op zichzelf staande Fiscalis-programma, maar zal naar verwachting dezelfde Fiscalis-interventies en -doelstellingen handhaven. Het zal daarom de budgettaire en andere middelen ter beschikking stellen om deze regelgevende maatregelen te ondersteunen en uit te voeren. Belangrijke kenmerken van deze administratieve samenwerking zijn de desbetreffende Europese elektronische systemen, die de belastingautoriteiten van de lidstaten in staat stellen informatie uit te wisselen over de uitvoering van het pakket “btw in het digitale tijdperk” 31 , de richtlijn administratieve samenwerking op belastinggebied (DAC) 32 , de richtlijn betreffende een snellere en veiligere vermindering van te veel ingehouden bronbelasting (Faster) 33 en andere prioriteiten. Via de fraudebestrijdingsactiviteiten die het programma bevordert, komt dit nieuwe programma rechtstreeks tegemoet aan verschillende prioriteiten van de EU, aangezien fraude, corruptie en andere onwettige activiteiten de doelstellingen van de EU op gebieden als financiële stabiliteit, economische groei, de rechtsstaat en het vertrouwen van het publiek rechtstreeks ondermijnen. De gefinancierde fraudebestrijdingsinitiatieven zullen ook andere beleidsprioriteiten van de Commissie bevorderen, met name met betrekking tot de verbeterde digitalisering van de nationale rechtshandhavingsinstanties.

Het programma zal naar verwachting een aanzienlijke EU-meerwaarde opleveren door medefinanciering van activiteiten die erop gericht zijn de grensoverschrijdende verzameling en uitwisseling van gegevens te verbeteren en de lidstaten inlichtingen op EU-niveau te verstrekken over nieuwe fraudepatronen. De steun voor fraudebestrijdingsmaatregelen zal de samenwerking bevorderen en het gebruik van de middelen van de lidstaten bij de preventie en opsporing van fraude, corruptie en andere onwettige activiteiten optimaliseren, waardoor het geld van de belastingbetalers van de EU wordt beschermd. In het kader van de lopende herziening van de fraudebestrijdingsarchitectuur van de EU 34 zal het programma dan ook bijdragen tot een versterkte en efficiëntere fraudebestrijdingsarchitectuur om de financiële belangen van de EU te beschermen.

·Verenigbaarheid met andere beleidsterreinen en initiatieven van de Unie

Het is gericht op een sterke geïntegreerde eengemaakte markt, die van cruciaal belang is voor het Europese concurrentievermogen, de veerkracht en de economische veiligheid, zoals benadrukt in het kompas voor concurrentievermogen, het verslag over de eengemaakte markt en het concurrentievermogen 2025 35 en de strategie voor de eengemaakte markt 2025. De uitdagingen die ten grondslag liggen aan het concurrentievermogen in dit alles, zijn vereenvoudiging, het stimuleren van hervormingen, het wegnemen van belemmeringen op de eengemaakte markt, het mogelijk maken van efficiëntere financiering en het zorgen voor een betere coördinatie voor de uitvoering van gedeelde EU-beleidsdoelstellingen op EU- en nationaal niveau.

De activiteiten in het kader van het programma zijn complementair en streven naar synergieën met andere voorstellen voor EU-actieprogramma’s in het kader van het volgende MFK, zoals plannen voor nationaal en regionaal partnerschap, het Europees Fonds voor concurrentievermogen, Horizon Europa en Europa in de wereld. De door het programma ondersteunde acties zijn gericht op het verbeteren van de werking en de afscherming van de buitengrenzen van de eengemaakte markt en de douane-unie als thuismarkt voor de industrie en het bedrijfsleven van de EU en als vector voor het concurrentievermogen. Evenzo vormen de door het programma ondersteunde acties ter verbetering van de administratieve en operationele capaciteit door middel van grensoverschrijdende samenwerking tussen de lidstaten, met inbegrip van digitale oplossingen op EU-niveau en projecten ten behoeve van competentieontwikkeling, een aanvulling op de acties die de lidstaten in het kader van de plannen voor nationaal en regionaal partnerschap hebben ontwikkeld. Bovendien is het programma in overeenstemming met de bestaande instrumenten van het cohesiebeleid voor het aanpakken van administratieve en juridische belemmeringen voor de werking van de eengemaakte markt, zoals de BRIDGEforEU-verordening.

Bovendien speelt het mededingingsrecht van de EU een essentiële rol bij het waarborgen van de goede werking van de eengemaakte markt, zoals uitdrukkelijk wordt erkend in zowel het Verdrag betreffende de Europese Unie (VEU) als het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU) 36 . De doeltreffendheid van het mededingingsbeleid op de eengemaakte markt is dan weer een essentiële motor voor het concurrentievermogen van de EU, aangezien concurrentie productiviteit, investeringen en innovatie stimuleert. In de komende jaren zullen nieuwe of grotere uitdagingen ontstaan voor het handhaven van de mededingingsregels, ook op mondiaal niveau. Die zullen waarschijnlijk zowel de bedreigingen voor de mededinging als de complexiteit van de handhaving aanzienlijk vergroten.

Het programma is ook in overeenstemming met het gezamenlijk witboek over de gereedheid van de Europese defensie en de politieke beleidslijnen van de Commissie, waarin wordt benadrukt hoe belangrijk het is een echte Europese eengemaakte markt voor defensieproducten en -diensten tot stand te brengen om defensiegereedheid te bereiken.

Het programma ondersteunt ook de ambitie van de Unie op het gebied van duurzaamheid, met inbegrip van klimaat-, energie- en milieudoelstellingen en maatschappelijke verantwoordelijkheid, die vaak worden verwezenlijkt door middel van productspecifieke wetgeving of handelsregelingen. Het is in overeenstemming met de doelstellingen van de Europese Green Deal en de Clean Industrial Deal door te zorgen voor een passende controle op de naleving van milieunormen bij producten die op de eengemaakte markt worden gebracht. Het programma kan ook maatregelen ondersteunen die verband houden met het beginsel dat de vervuiler betaalt, onder meer door middel van groene belastingen. Het programma kan de douaneautoriteiten ook ondersteunen bij de vergroening van hun eigen activiteiten. Het programma is in overeenstemming met de bepalingen van het mechanisme voor koolstofgrenscorrectie 37 .

Het programma heeft tot doel de eengemaakte markt en de douane-unie doeltreffender te maken in het tijdperk van digitalisering door financiering te verstrekken om de digitalisering van diensten en bedrijven te ondersteunen en de toegang tot de eengemaakte markt en internationale samenwerking te vergemakkelijken. Digitale instrumenten zijn van fundamenteel belang voor een doeltreffende beleidsuitvoering en voor de ondersteuning van hervormingen. Het programma zal erop gericht zijn de relevantie en tijdigheid van Europese statistieken te vergroten en tegelijkertijd de rapportagelast te beperken door gebruik te maken van nieuwe gegevensbronnen en ethisch gebruik van digitale technologieën, met inbegrip van artificiële intelligentie (AI), het eenmaligheidsbeginsel toe te passen en gegevensverzamelingen verder te digitaliseren.

Ter waarborging van de samenhang en complementariteit van het optreden van de Unie moet het programma worden uitgevoerd in synergie met andere programma’s van de Unie, met name de Connecting Europe Facility (CEF). Coördinatie met de CEF — Vervoer moet worden bevorderd, met name op gebieden waar de digitalisering van de douane raakvlakken heeft met investeringen in fysieke infrastructuur, zoals slimme grensovergangen, multimodale logistieke hubs en grensoverschrijdende vervoerscorridors, met inbegrip van militaire mobiliteit.

Het vrije verkeer van personen, ook met het oog op werk, is een van de fundamentele vrijheden van de eengemaakte markt. Hoewel dit programma de arbeids- of leermobiliteit niet rechtstreeks ondersteunt, vormt het een aanvulling op instrumenten van de Unie zoals Erasmus+ en het Europees Sociaal Fonds Plus (ESF+), die bijdragen tot het vergemakkelijken van de mobiliteit voor een leven lang leren, de wederzijdse erkenning van kwalificaties en de grensoverschrijdende ontwikkeling van vaardigheden. Deze instrumenten ondersteunen de praktische verwezenlijking van het vrije verkeer van personen en helpen onevenwichtigheden op de arbeidsmarkt in de Unie aan te pakken. Een goed functionerende woningmarkt is ook van vitaal belang om arbeidsmobiliteit te waarborgen. Het huidige programma draagt bij tot het wettelijke, regelgevende en administratieve kader dat aan deze vrijheid ten grondslag ligt, onder meer door de samenwerking tussen de bevoegde autoriteiten te bevorderen en de handhaving van de regels op de eengemaakte markt te ondersteunen.

2.RECHTSGRONDSLAG, SUBSIDIARITEIT EN EVENREDIGHEID

·Rechtsgrondslag

Het voorgestelde nieuwe programma zal naar verwachting de acties van de programma’s voor de periode 2021-2027 voortzetten en deze programma’s met enkele aanpassingen samenvoegen tot één programma, waardoor de respectieve rechtsgrondslagen daarvan behouden blijven. De rechtsgrondslagen van het programma zijn:

–Artikel 33 VWEU betreffende douanesamenwerking in de douane-unie;

–Artikel 114 VWEU betreffende de verwezenlijking van de doelstellingen van de interne markt;

–Artikel 169 VWEU betreffende consumentenbescherming;

–Artikel 197 VWEU betreffende administratieve samenwerking;

–Artikel 207 VWEU betreffende de gemeenschappelijke handelspolitiek;

–Artikel 325 VWEU betreffende de bescherming van de financiële belangen van de Unie; en

–Artikel 338 VWEU betreffende statistieken.

·Subsidiariteit (bij niet-exclusieve bevoegdheid)

De EU wordt geconfronteerd met wereldwijde concurrentie van andere grote economische blokken en moet ervoor zorgen dat de eengemaakte markt concurrerend, performant, toegankelijk en innovatief blijft en een gelijk speelveld voor belanghebbenden biedt. Een flexibeler en gestroomlijnder financieringssysteem zou het mondiale concurrentievermogen van de eengemaakte markt en het gelijke speelveld kunnen stimuleren.

Het financieringslandschap van de EU moet veerkrachtig en flexibel zijn om te kunnen reageren op opkomende crises en veranderende behoeften en om zich aan te passen aan de digitale transitie en snelle technologische veranderingen. Met strikte regels is het moeilijk om middelen snel een andere bestemming te geven of naar nieuwe prioriteiten over te hevelen en dit belemmert het vermogen van de EU om dringende problemen aan te pakken.

Een flexibelere financiering bevordert samenwerking en grensoverschrijdende projecten. Samenwerking en harmonisatie bieden transnationale en grensoverschrijdende voordelen en schaalvoordelen voor nationale autoriteiten bij de uitvoering van EU-beleid en voor bedrijven, consumenten, investeerders en burgers. Gestroomlijnde regels en snellere goedkeuringsprocessen kunnen helpen bij het delen van kennis en het gezamenlijk ontwikkelen van oplossingen voor uitdagingen zoals voortdurend veranderende handelspatronen, klimaatverandering en digitale transformatie.

De uitdagingen van vandaag de dag vereisen een collectieve en gecoördineerde EU-respons vanwege hun mondiale aard en de hoge mate van onderlinge afhankelijkheid tussen de lidstaten. Dit benadrukt het belang van coördinatie van beleidsmaatregelen. Financiering op EU-niveau is ook van essentieel belang om de Commissie in staat te stellen haar wettelijke verplichtingen na te komen (op grond van het VWEU en aanverwante wetgeving) en kwesties in verband met de eengemaakte markt en de douane-unie aan te pakken die onder haar bevoegdheid vallen. Het is ook van essentieel belang de samenwerking tussen de lidstaten te ondersteunen om te voldoen aan hun wettelijke verplichtingen (uit hoofde van het VWEU en aanverwante wetgeving) met betrekking tot de werking van de eengemaakte markt op een aantal gebieden, zoals douane, markttoezicht, productconformiteit, normalisatie, consumentenbescherming, overheidsopdrachten, crisisbeheersing, belastingen en fraudebestrijding. Bovendien kunnen de doelstellingen om betrouwbare, relevante en vergelijkbare Europese statistieken te verstrekken die nodig zijn voor de uitvoering van activiteiten van de Unie, niet door de lidstaten alleen worden verwezenlijkt. Er moet een programmeringskader op EU-niveau worden vastgesteld. Het programmeringskader voor Europese statistieken zal worden uitgevoerd door gecoördineerde statistische acties en partnerschappen tussen Eurostat en de nationale statistische instanties, zoals bepaald in Verordening (EG) nr. 223/2009 betreffende de Europese statistiek. Daarom is actie op EU-niveau nodig om ervoor te zorgen dat er begeleidende maatregelen zijn om de werking van de eengemaakte markt te waarborgen en te verbeteren, ter aanvulling van de acties die op het niveau van de lidstaten zijn ontwikkeld.

Hoewel de douane-unie een exclusieve bevoegdheid van de EU is met één douanewetboek van de Unie 38 39 , blijft de uitvoering van deze wetgeving volledig bij de lidstaten. De douane-unie kan daarom slechts zo sterk zijn als haar zwakste schakel. Sterke operationele samenwerking, met inbegrip van digitale integratie, is van cruciaal belang om de douaneautoriteiten in staat te stellen als één geheel op te treden en te zorgen voor een correcte inning van douanerechten, btw bij invoer, accijnzen, andere rechten en heffingen, en om de niet-financiële taken van toenemend belang te verrichten.

Op belastinggebied doen een veelzijdig en complex juridisch en digitaal landschap, inspanningen voor harmonisatie en onderlinge aanpassing van belastingwetgeving en administratieve maatregelen, alsook snel opkomende behoeften de vraag naar EU-interventies toenemen, waarbij de lidstaten worden ondersteund bij hun inspanningen en verantwoordelijkheid om het recht van de Unie uit te voeren. Een aanzienlijk deel van de belastingwetgeving van de EU vereist dat er moderne digitale oplossingen worden ingevoerd voor de uitwisseling van informatie met betrekking tot belastingplichtigen (burgers of bedrijven) of grensoverschrijdende transacties, onder meer op het gebied van cryptovaluta. Deze informatie-uitwisseling tussen de lidstaten vindt plaats omdat met EU-financiering elektronische systemen op EU-niveau of de gemeenschappelijke componenten daarvan kunnen worden gefinancierd. Zonder dergelijke financiële steun zouden er geen gemeenschappelijke elektronische systemen worden ontwikkeld en zouden veel EU-wetgevingshandelingen niet worden uitgevoerd, of zou de uitvoering ervan te lijden hebben onder aanzienlijke vertragingen en technische belemmeringen.

Er is actie van de Unie nodig om de Europese dimensie van de eengemaakte markt en van de werkzaamheden van de douane-, belasting- en fraudebestrijdingsautoriteiten te ondersteunen, verstoringen van de interne markt te voorkomen en de doeltreffende bescherming van de buitengrenzen van de Unie te ondersteunen. Financiering op EU-niveau is ook van essentieel belang om de Commissie in staat te stellen haar diverse wettelijke verplichtingen na te komen (op grond van het VWEU en aanverwante wetgeving) en kwesties in verband met de eengemaakte markt en de douane-unie aan te pakken die onder haar bevoegdheid vallen.

Gezien de sterke digitale dimensie van de beleidsterreinen die onder het programma vallen, is bovendien nauwere samenwerking tussen overheidsorganisaties op EU-, nationaal, regionaal en lokaal niveau in de hele EU noodzakelijk om naadloze gegevensuitwisseling te vergemakkelijken om de uitvoering van het beleid te verbeteren en de administratieve lasten te verminderen.

Bijgevolg kan dit programma enkel worden vastgesteld op EU-niveau, aangezien de acties actieve samenwerking en coördinatie tussen de lidstaten vereisen.

·Evenredigheid

·Keuze van het instrument

3.EVALUATIE, RAADPLEGINGEN VAN BELANGHEBBENDEN EN EFFECTBEOORDELING

·Evaluatie van bestaande wetgeving

·Raadpleging van belanghebbenden

1)Geïntegreerd scenario

In dit scenario zouden de huidige programma’s met betrekking tot het beleid inzake de eengemaakte markt, de douane-unie, belastingen en fraudebestrijding worden samengevoegd in een flexibel kader met één enkel wetgevingsvoorstel. Verdere harmonisatie van de wettelijke bepalingen zou leiden tot één enkel, meer gestroomlijnd flexibel kader, met behoud van een duidelijke scheiding tussen bestaande programma’s en beleidsterreinen. In dit scenario blijven de bestaande beleidsdoelstellingen en governancemodellen behouden, worden verstoringen vermeden en wordt de continuïteit gewaarborgd. Een horizontale programmastructuur zou flexibiliteit, vereenvoudiging en meer synergieën kunnen bevorderen. Het samenbrengen van programma’s met een themaoverschrijdend karakter, met inbegrip van de complexe en diverse activiteiten daarvan, vereist versterkte coördinatie en governance.

2)Scenario van samenbundeling

Dit scenario zou de beleidsprioriteiten op het gebied van de eengemaakte markt, de douane-unie, belastingen en fraudebestrijding, met inbegrip van samenwerking tussen nationale autoriteiten, consolideren in één wetgevingshandeling met dezelfde wettelijke en institutionele vereisten voor alle activiteiten.

·Vereenvoudiging

Het programma bundelt vier voorgaande programma’s, met name het programma Eengemaakte markt (met uitzondering van het onderdeel kmo’s en het onderdeel levensmiddelen en diervoeders), het Douane-programma, met inbegrip van de interventies van het instrument voor douanecontroleapparatuur, het Fiscalis-programma en het fraudebestrijdingsprogramma van de Unie.

Met dit programma kunnen acties op een breder scala van beleidsterreinen worden gestroomlijnd, waardoor meer synergieën tussen de verschillende acties worden opgebouwd en benut en een flexibeler en soepeler financieringskader wordt geboden dat gericht is op het versterken en verdiepen van een goed functionerende eengemaakte markt en een sterke douane-unie, waarbij de financiële en economische belangen van de EU en haar lidstaten op de meest kostenefficiënte wijze worden beschermd. Overheidsinstanties (met inbegrip van bevoegde autoriteiten op nationaal niveau) zullen rechtstreeks profiteren van betere beleidsvorming en rechtshandhaving dankzij capaciteitsopbouw, nauwere samenwerking en gestroomlijnde administratieve procedures die de beleidssynergieën verder versterken.

Van belanghebbenden wordt verwacht dat zij profiteren van vereenvoudigingen in de opzet van het programma, bv. met gezamenlijke aanbestedingen of gezamenlijke kaderovereenkomsten, en van horizontale activiteiten die anders niet op hetzelfde niveau zouden plaatsvinden. Vereenvoudiging en flexibiliteit bij de opzet van het programma en de uitvoering van nieuwe horizontale activiteiten zullen de beleidsontwikkeling en rechtshandhaving doeltreffender maken en zullen het mogelijk maken nieuwe of betere diensten te verlenen aan burgers, consumenten en bedrijven. Programmabeheer kan bovendien minder belastend zijn voor de Commissie en voordelig zijn voor aanvragers, waardoor de toegang tot financiering wordt vergemakkelijkt en de administratieve lasten tot een minimum worden beperkt, bijvoorbeeld met geharmoniseerde wettelijke bepalingen, gemeenschappelijke rapportagetemplates, één reeks vereisten of een gemeenschappelijk rulebook.

·Grondrechten

4.GEVOLGEN VOOR DE BEGROTING

5.OVERIGE ASPECTEN

·Uitvoeringsplanning en regelingen betreffende monitoring, evaluatie en rapportage

De strategie voor de eengemaakte markt 2025 bevat verschillende maatregelen om structurele problemen aan te pakken en de governance van de eengemaakte markt op de beleidsterreinen normalisatie, conformiteitsbeoordeling en markttoezicht te verbeteren, en om doeltreffende maatregelen te nemen om de productconformiteit te verbeteren door synergieën tussen de EU en de nationale douane- en markttoezichtautoriteiten aan te boren en eventueel een EU-markttoezichtautoriteit op te richten.

·Artikelsgewijze toelichting

–digitale capaciteitsopbouw, ontwikkeling en exploitatie van gecentraliseerde en gedecentraliseerde Europese elektronische systemen en digitale oplossingen, uitvoeringsinstrumenten en gegevens;

–ondersteuning van beleids- en regelgevingswerkzaamheden (studies, communicatie, effectbeoordeling, evaluatie- en vereenvoudigingsvoorstellen enz.);

–samenwerking tussen de lidstaten, de Commissie, EU-agentschappen en nationale autoriteiten, alsmede samenwerking tussen de lidstaten, de Commissie en derde landen;

–administratieve en operationele/technische capaciteitsopbouw (met inbegrip van de aankoop, het onderhoud en de modernisering van onder meer apparatuur — met name douanecontroleapparatuur — en infrastructuur, en de daarmee samenhangende kosten);

–competentieontwikkeling, met inbegrip van opleiding;

–ontwikkeling van gezamenlijke instrumenten, methoden, gegevens en statistieken ter ondersteuning van de beleidsvorming;

–andere acties ter verwezenlijking van de algemene en specifieke doelstellingen (innovatie, testen enz.).

Bij het uitvoeren van acties in het programmeringskader voor Europese statistieken zullen binnen het Europees statistisch systeem synergieën worden ontwikkeld via collectieve netwerken door expertise en resultaten te delen of specialisatie op specifieke taken te bevorderen. De resultaten van deze acties, zoals gezamenlijke instrumenten, methoden en infrastructuren, worden voor het gehele Europees statistisch systeem beschikbaar gesteld.

2025/0590 (COD)

Voorstel voor een

VERORDENING VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD

tot vaststelling van het programma Eengemaakte markt en douane voor de periode 2028-2034, en tot intrekking van Verordeningen (EU) 2021/444, (EU) 2021/690, (EU) 2021/785, (EU) 2021/847 en (EU) 2021/1077

HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

Gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, en met name artikel 33, artikel 114, lid 1, artikel 169, lid 3, artikel 197, lid 2, artikel 207, lid 2, artikel 325, lid 4, en artikel 338, lid 1,

Gezien het voorstel van de Europese Commissie,

Na toezending van het ontwerp van wetgevingshandeling aan de nationale parlementen,

Gezien het advies van de Rekenkamer 47 ,

Gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité 48 ,

Handelend volgens de gewone wetgevingsprocedure,

Overwegende hetgeen volgt:

(1)In deze verordening wordt een indicatieve financiële toewijzing voor het programma Eengemaakte markt en douane voor de periode 2028-2034 vastgesteld (het “programma”). Met het oog op deze verordening worden de lopende prijzen berekend door een vaste deflator van 2 % toe te passen.

(2)Uit recente ervaring is gebleken dat er in een snel veranderende economische, sociale en geopolitieke omgeving behoefte is aan een flexibeler meerjarig financieel kader en flexibelere uitgavenprogramma’s van de Unie. Daartoe, en overeenkomstig de doelstellingen van deze verordening, moet bij de financiering rekening worden gehouden met de veranderende beleidsbehoeften en prioriteiten van de Unie zoals vastgesteld in door de Commissie gepubliceerde relevante documenten, in conclusies van de Raad en in resoluties van het Parlement, en moet tegelijkertijd worden gezorgd voor voldoende voorspelbaarheid voor de uitvoering van de begroting.

(3)Verordening (EU, Euratom) 2024/2509 van het Europees Parlement en de Raad 49 is op het programma van toepassing. Deze verordening legt de regels vast voor de opstelling en uitvoering van de algemene begroting van de Europese Unie, met inbegrip van de regels voor subsidies, prijzen, niet-financiële schenkingen, aanbestedingen, indirect beheer, financiële bijstand, financieringsinstrumenten en begrotingsgaranties.

(4)Overeenkomstig Verordening (EU, Euratom) 2024/2509, Verordening (EU, Euratom) nr. 883/2013 van het Europees Parlement en de Raad 50 , Verordening (EG, Euratom) nr. 2988/95 van de Raad 51 , Verordening (Euratom, EG) nr. 2185/96 van de Raad 52 en Verordening (EU) 2017/1939 van de Raad 53 moeten de financiële belangen van de Unie worden beschermd door evenredige maatregelen, met inbegrip van voorkoming, opsporing, correctie en onderzoek van onregelmatigheden en fraude, terugvordering van verloren gegane, onverschuldigd betaalde of onjuist bestede financiële middelen alsook, in voorkomend geval, oplegging van administratieve sancties. Overeenkomstig Verordeningen (EU, Euratom) nr. 883/2013 en (Euratom, EG) nr. 2185/96 kan het Europees Bureau voor fraudebestrijding (OLAF) onderzoeken, met inbegrip van controles en verificaties ter plaatse, uitvoeren om vast te stellen of er sprake is van fraude, corruptie of andere onwettige activiteiten waardoor de financiële belangen van de Unie worden geschaad. Overeenkomstig Verordening (EU) 2017/1939 kan het Europees Openbaar Ministerie (EOM) overgaan tot onderzoek en vervolging van fraude en andere onwettige activiteiten waardoor de financiële belangen van de Unie worden geschaad in de zin van Richtlijn (EU) 2017/1371 van het Europees Parlement en de Raad 54 . Personen of entiteiten die middelen van de Unie ontvangen, moeten overeenkomstig Verordening (EU, Euratom) 2024/2509 ten volle meewerken aan de bescherming van de financiële belangen van de Unie, de nodige rechten en toegang verlenen aan de Commissie, OLAF, het EOM en de Europese Rekenkamer, en ervoor zorgen dat derden die betrokken zijn bij de uitvoering van middelen van de Unie, gelijkwaardige rechten verlenen.

(5)Het programma moet worden uitgevoerd overeenkomstig Verordening (EU, Euratom) 2025/XXXX van het Europees Parlement en de Raad 55 tot vaststelling van een kader voor het traceren van begrotingsuitgaven en voor begrotingsprestaties en andere horizontale regels voor de programma’s en activiteiten van de Unie, met inbegrip van regels voor het waarborgen van een uniforme toepassing van de beginselen van “geen ernstige afbreuk doen” en gendergelijkheid als bedoeld in respectievelijk artikel 33, lid 2, punten d) en f), van Verordening (EU, Euratom) 2024/2509, de beginselen van paraatheid en klimaatbestendigheid door ontwerp, regels voor het monitoren van en rapporteren over de prestaties van programma’s en activiteiten van de Unie, regels voor de oprichting van een financieringsportaal van de Unie, regels voor de evaluatie van de programma’s, alsook andere horizontale bepalingen die van toepassing zijn op alle programma’s van de Unie, zoals die inzake informatie, communicatie en zichtbaarheid. 

(6)Op grond van artikel 85, lid 1, van Besluit (EU) 2021/1764 van de Raad 56 komen in landen en gebieden overzee (LGO’s) gevestigde personen en entiteiten in aanmerking voor financiering in het kader van het programma en onder voorbehoud van eventuele regelingen die van toepassing zijn op de lidstaat waarmee het desbetreffende land of gebied overzee banden heeft.

(7)De eengemaakte markt is ondergeschikt aan de grondbeginselen van het vrije verkeer van goederen, diensten, personen en kapitaal, en heeft in belangrijke mate bijgedragen tot groei, concurrentievermogen en werkgelegenheid. Een goed functionerende en bewaakte eengemaakte markt is een eerste vereiste voor een concurrerende, veilige en beveiligde economie van de Unie en voor het bevorderen van de spaar- en investeringsunie. Zoals wordt benadrukt in de nieuwe aanpak die in de strategie voor de eengemaakte markt wordt voorgesteld, is er meer actie nodig om de belemmeringen aan te pakken, hervormingen te stimuleren, versnippering te verminderen en de eengemaakte markt te voltooien, met name in de context van nieuwe mondiale uitdagingen. Dit is en zal worden versterkt door een doeltreffend cohesiebeleid als aanvullende essentiële voorwaarde voor het succes van de eengemaakte markt. De lidstaten en de Commissie delen de verantwoordelijkheid voor de handhaving van het Unierecht om de naleving van de regels van de eengemaakte markt te waarborgen en de rechten van mensen en bedrijven te beschermen. De verantwoordelijkheid op Unieniveau combineert drie hoofdaspecten: het wegnemen van belemmeringen, samenwerking tussen de lidstaten, corrigerende uitvoerings- en handhavingsmaatregelen en het stimuleren van hervormingen. Lacunes in kennis en gegevens en overregulering belemmeren burgers, consumenten, bedrijven, investeerders en marktdeelnemers om toegang te krijgen tot en actief te zijn op de eengemaakte markt. De capaciteitsopbouw en de administratieve en operationele samenwerking, met inbegrip van digitale samenwerking, alsook de integratie tussen de lidstaten onderling en tussen de lidstaten en de Commissie, zijn nog altijd suboptimaal en kunnen worden versterkt om de efficiëntie en een gelijk speelveld te verbeteren. Door een gebrekkige efficiëntie en flexibiliteit kan het aanpassingsvermogen van de regelgeving, de normalisatie en de handhaving worden beperkt. De infrastructuur die de opheffing van interne belemmeringen begeleidt en mogelijk maakt, moet worden gecombineerd met de infrastructuur die de buitengrenzen van de eengemaakte markt beschermt.

(8)De opzet, uitvoering en handhaving van Uniewetgeving die ten grondslag ligt aan de goede werking van de eengemaakte markt, wordt in het kader van het bij Verordening (EU, Euratom) 2020/2093 van de Raad 57 vastgestelde meerjarig financieel kader voor de jaren 2021 tot en met 2027, ondersteund door het programma Eengemaakte markt, dat bij Verordening (EU) 2021/690 van het Europees Parlement en de Raad 58 is vastgesteld, zodat het volledige potentieel van de eengemaakte markt kan worden benut. Het Douane-programma dat is vastgesteld bij Verordening (EU) 2021/444 van het Europees Parlement en de Raad 59 en het Fiscalis-programma dat is vastgesteld bij Verordening (EU) 2021/847 van het Europees Parlement en de Raad 60 , begeleiden het douane- en belastingbeleid in de Unie door digitale oplossingen op het niveau van de Unie voor douane en belastingen, projectgebaseerde samenwerkingsactiviteiten en activiteiten ten behoeve van competentieontwikkeling te ondersteunen. Daarnaast draagt het instrument voor douanecontroleapparatuur, dat bij Verordening (EU) 2021/1077 van het Europees Parlement en de Raad 61 is ingesteld als onderdeel van het Fonds voor geïntegreerd grensbeheer, bij tot het versterken van efficiënte en doeltreffende douanecontroles, die van essentieel belang zijn voor het faciliteren van legitieme handel, en waarborgt het tegelijkertijd een toereikend beschermingsniveau aan de buitengrenzen. Het bij Verordening (EU) 2021/785 van het Europees Parlement en de Raad vastgestelde fraudebestrijdingsprogramma van de Unie 62 financiert acties ter voorkoming en bestrijding van fraude, corruptie en andere onwettige activiteiten, zoals het witwassen van geld, waardoor de financiële belangen van de Unie worden geschaad, en ter bevordering van de samenwerking tussen de lidstaten onderling en met de Commissie op dit gebied.

(9)Met onzekerheid op economisch en veiligheidsgebied als gevolg van geopolitieke uitdagingen en handelsspanningen is de eengemaakte markt ons anker voor stabiliteit en veerkracht. Deze uitdagingen vereisen een collectieve en gecoördineerde respons van de Unie, gezien de omvang ervan en de grote mate van onderlinge afhankelijkheid tussen de lidstaten en regio’s. Bovendien kunnen een passend beschermingsniveau en de daaruit voortvloeiende voordelen voor burgers, consumenten, investeerders en bedrijven niet uitsluitend door maatregelen op nationaal niveau worden bereikt, en evenmin schaalvoordelen opleveren, met name gezien het grensoverschrijdende karakter van die voordelen.

(10)Er is financiering van de Unie nodig om de Commissie in staat te stellen te voldoen aan wettelijke verplichtingen van de Unie die niet aan de lidstaten kunnen worden gedelegeerd, en om ervoor te zorgen dat de verplichtingen uit hoofde van het Unierecht worden nagekomen, met name op het gebied van douane, markttoezicht, productconformiteit, consumentenbescherming, financiële diensten, normalisatie, mededingingsbeleid, de verstrekking van Europese statistieken, belastingen en fraudebestrijding.

(11)Daarom is het passend een programma vast te stellen om de werking van de eengemaakte markt en een sterke douane-unie te versterken en te verdiepen, en de financiële en economische belangen van de Unie en de lidstaten te beschermen, met een ontwerp dat flexibiliteit, vereenvoudiging en synergieën bevordert en de mainstreaming van de horizontale beleidsprioriteiten ondersteunt, met inbegrip van wat is vastgesteld in Verordening (EU, Euratom) 2025/XXXX van het Europees Parlement en de Raad 63 tot vaststelling van een kader voor het traceren van begrotingsuitgaven en voor begrotingsprestaties en andere horizontale regels voor de programma’s en activiteiten van de Unie. De volgende vier programma’s moeten daarom tot één programma worden samengevoegd: delen van het programma Eengemaakte markt, met uitzondering van het onderdeel kmo’s en het onderdeel levensmiddelen en diervoeders, het Douane-programma, met inbegrip van de interventies van het instrument voor douanecontroleapparatuur, het Fiscalis-programma en het fraudebestrijdingsprogramma van de Unie. Er moet worden gezorgd voor continue en flexibele financiering op het gebied van de eengemaakte markt, douane, belastingen en fraudebestrijding, met inbegrip van financiering voor samenwerking tussen nationale overheden die activiteiten omvat zoals het stroomlijnen van administratieve processen, het harmoniseren van de regels in de lidstaten of het faciliteren van snellere reacties op veranderende uitdagingen met een alomvattend kader voor paraatheid en crisisrespons.

(12)In dit verband moet het programma de uitvoering van de volgende algemene soorten acties mogelijk maken: a) digitale capaciteitsopbouw, ontwikkeling en exploitatie van gecentraliseerde en gedecentraliseerde Europese elektronische systemen en digitale oplossingen, uitvoeringsinstrumenten en gegevens; b) ondersteuning van beleids-, regelgevings- en handhavingswerkzaamheden, bijvoorbeeld door middel van studies, communicatie, effectbeoordeling, evaluatie en vereenvoudigingsvoorstellen; c) samenwerking tussen de lidstaten, de Commissie, agentschappen van de Unie en nationale autoriteiten, en met belanghebbenden; d) administratieve en operationele/technische capaciteitsopbouw, met inbegrip van de aankoop, het onderhoud en de modernisering van apparatuur — met name douanecontroleapparatuur — en infrastructuur, en de daarmee samenhangende kosten; e) competentieontwikkeling; f) gezamenlijke instrumenten, methoden, gegevens en statistieken ter ondersteuning van de beleidsvorming; en g) andere acties ter verwezenlijking van de algemene en specifieke doelstellingen, zoals innovatie en testen.

(13)In het licht van de toenemende digitalisering van de economie en de samenleving hebben burgers, consumenten, investeerders, marktdeelnemers, bedrijven en overheden steeds meer behoefte aan actuele, nauwkeurige en toegankelijke informatie en advies over de werking van de eengemaakte markt en hun rechten en plichten uit hoofde van het Unierecht. Voorts moeten nauwere samenwerking en integratie mogelijk worden gemaakt om te zorgen voor een digitale, naadloze uitvoering en een consistente en doeltreffende handhaving in de hele Unie, en om belemmeringen en beperkingen te voorkomen die de goede werking van de eengemaakte markt, belastingen, fraudebestrijdingsbeleid en de douane-unie aantasten. De autoriteiten en organen van de Unie moeten in het licht van veranderende omstandigheden doeltreffende regelgeving, de vaststelling van normen, en de uitvoering en handhaving van het recht van de Unie handhaven en zorgen voor de handhaving van beperkende maatregelen bij het beheer van middelen van de Unie.

(14)Het programma moet daarom de werking van de eengemaakte markt, met inbegrip van de externe dimensie, verder verbeteren alsook burgers, consumenten en bedrijven beschermen en hun positie versterken. Dat moet worden bereikt door het recht van de Unie te ontwikkelen, uit te voeren en te handhaven, digitale instrumenten en oplossingen aan te bieden, markttoegang en overheidsopdrachten te vergemakkelijken, de veerkracht, het beheer van noodsituaties en veiligheidsdreigingen of -crises te waarborgen, normen vast te stellen en de ontwikkeling van het regelgevingskader van de Unie te ondersteunen. De acties van het programma moeten betrekking hebben op intellectuele-eigendomsrechten, het vennootschapsrecht, de bestrijding van het witwassen van geld en het contractenrecht, en wel door te zorgen voor een hoog niveau van consumentenbescherming, met inbegrip van de bescherming van passagiersrechten, en markttoezicht, financiële geletterdheid, het vrije verkeer van kapitaal en financiële diensten, doeltreffende en efficiënte handhaving van de mededingingsregels, douane, fraudebestrijding, doeltreffende en efficiënte handhaving van beperkende maatregelen van de Unie en belastingen. Het programma moet ook de samenwerking tussen de bevoegde autoriteiten van de lidstaten en de Commissie versterken, met name de samenwerking en meer synergieën tussen verschillende nationale autoriteiten, waaronder nationale handhavingsinstanties, alsook de samenwerking tussen de lidstaten, de Commissie en derde landen, onder meer door digitale oplossingen te bieden om de informatie-uitwisseling tussen nationale autoriteiten en met desbetreffende belanghebbenden te verbeteren. Het moet de ontwikkeling, productie en verspreiding van hoogwaardige, vergelijkbare, actuele en betrouwbare Europese statistieken mogelijk maken. Er is behoefte aan samenhangende digitale oplossingen die het zakendoen in de Unie en met derde landen vergemakkelijken en vereenvoudigen en waarbij, met inachtneming van de klimaatdoelstellingen van de Unie, de kansen worden gegrepen die de eengemaakte markt en de douane-unie bieden voor burgers, consumenten, investeerders en bedrijven. Gecoördineerde platforms van de Unie zorgen voor samenwerking tussen de autoriteiten van de lidstaten om versnippering en dubbel werk tegen te gaan. Digitale uitvoeringsinstrumenten verminderen de administratieve lasten en zorgen voor transparantie. Er zijn verschillende instrumenten ontworpen om synergieën tot stand te brengen die het zakendoen in de Unie en in de internationale handelsactiviteiten vergemakkelijken en vereenvoudigen, waardoor de dagelijkse efficiëntie voor bedrijven wordt verbeterd, een grotere economische integratie wordt bevorderd en innovatie in de hele Unie wordt gestimuleerd.

(15)Europese statistieken zijn van essentieel belang, aangezien zij de basis voor het ontwerp, de monitoring en de evaluatie van alle beleidsmaatregelen van de Unie vormen en alle leden van de samenleving in staat stellen weloverwogen beslissingen te nemen en actief deel te nemen aan het democratische proces. Er moeten relevante en vergelijkbare officiële Europese statistieken worden geproduceerd en verspreid om waardevolle inzichten te verschaffen en kennislacunes aan te pakken, zodat burgers, consumenten, investeerders en bedrijven ten volle van de eengemaakte markt kunnen profiteren. Gezien het horizontale karakter ervan, gelden voor het rechtskader voor de ontwikkeling, productie en verspreiding van Europese statistieken, vastgesteld bij Verordening (EG) nr. 223/2009 van het Europees Parlement en de Raad 64 , specifieke vereisten, met name die welke in die verordening zijn vastgesteld, met betrekking tot de eerbiediging van de statistische beginselen, alsook de werking van het Europees statistisch systeem en de governance ervan, met inbegrip van de rol en de taken die aan het Comité voor het Europees statistisch systeem en aan de Commissie (Eurostat) zijn toegekend, en de vaststelling en de uitvoering van de programmering van de statistische activiteiten.

(16)Het programma moet ervoor zorgen dat de belangen van consumenten, met inbegrip van de eindgebruikers van financiële diensten, op het niveau van de Unie worden vertegenwoordigd, zodat de ontwikkelingen op de eengemaakte markt ook op hun behoeften inspelen en het vertrouwen van beleggers in de eengemaakte markt bevorderen.

(17)Het programma heeft tot doel het vertrouwen van consumenten en investeerders in de eengemaakte markt en de douane-unie te bevorderen door te zorgen voor een hoog niveau van consumentenbescherming, met inbegrip van de bescherming van passagiers, productveiligheid en empowerment van consumenten, zodat consumenten ten volle kunnen profiteren van de eengemaakte markt en kunnen bijdragen tot een concurrerende, innovatieve en dynamische eengemaakte markt. Het programma moet de veiligheid en rechten van consumenten en hun juridische en economische belangen beschermen door middel van concrete en doeltreffende maatregelen die het door de lidstaten gevoerde beleid ondersteunen, aanvullen en monitoren. Bovendien moeten consumenten in staat worden gesteld en worden aangemoedigd om duurzame en geïnformeerde keuzes te maken. Er moet voor worden gezorgd dat de voorschriften inzake consumentenbescherming, rechten en productveiligheid in de hele Unie doeltreffend worden toegepast, uniform en consequent worden gehandhaafd, en aldus bijdragen tot de totstandbrenging van een gelijk speelveld voor consumenten, investeerders en bedrijven. Consumentenorganisaties op zowel nationaal als Unieniveau spelen een cruciale rol bij het bevorderen van de belangen van consumenten, het behartigen van de belangen van consumenten bij de beleidsvorming, het verstrekken van onafhankelijk advies, het vergroten van het bewustzijn en het ondersteunen van consumenten, met name binnen en buiten de rechtbank bij geschillenbeslechting, en bij het helpen van consumenten om inzicht in hun rechten te krijgen en deze doeltreffend uit te voeren. Het programma moet de rol en de capaciteit van consumentenorganisaties en Europese consumentencentra versterken om hen in staat te stellen individuele consumenten begeleiding en advies op maat te bieden. Voorts moet het programma de samenwerking ondersteunen tussen nationale bevoegde autoriteiten, met inbegrip van de autoriteiten die met de handhaving van het consumentenrecht zijn belast en die overeenkomstig Verordening (EU) 2017/2394 optreden, evenals de autoriteiten die overeenkomstig de Verordeningen (EU) 2021/782, (EU) nr. 181/2011, (EU) nr. 1177/2010, (EG) nr. 261/2004 en (EG) nr. 1107/2006 handhavingstaken met betrekking tot passagiersrechten uitvoeren. Maatregelen voor capaciteitsopbouw zijn nodig om onderzoekstechnieken en handhavingsinstrumenten aan te passen aan de technologische ontwikkelingen, zoals het gebruik van artificiële intelligentie. Er zijn ook maatregelen nodig om de capaciteit van en de samenwerking tussen markttoezichtautoriteiten die voor de monitoring van de productveiligheid verantwoordelijk zijn, te versterken, met name via het systeem van de Unie voor snelle waarschuwingen voor gevaarlijke producten, Safety Gate, dat werkt overeenkomstig Verordening (EU) 2023/988 van het Europees Parlement en de Raad 65 en het informatie- en communicatiesysteem voor markttoezicht (ICSMS) uit hoofde van Verordening (EU) 2019/1020 van het Europees Parlement en de Raad 66 .

(18)Activiteiten op het gebied van markttoezicht zijn van groot belang voor de verwezenlijking van de doelstellingen van Verordening (EU) 2019/1020 van het Europees Parlement en de Raad 67 en andere rechtshandelingen van de Unie op grond waarvan de Commissie accreditatie-instanties moet erkennen en netwerken moet ondersteunen. Dergelijke activiteiten moeten de samenwerking tussen de lidstaten verbeteren en de harmonisatie van de werkwijzen en het toezicht op de elektronische handel ondersteunen. Markttoezichtactiviteiten dragen bij tot de bescherming van het concurrentievermogen van bedrijven in de Unie en de veiligheid van de consument, en vergemakkelijken de grensoverschrijdende samenwerking en het delen van expertise. Markttoezicht zorgt ervoor dat non-foodproducten op de Uniemarkt geen gevaar opleveren voor consumenten en werknemers in de Unie. Het zorgt ook voor de bescherming van andere openbare belangen, zoals milieubescherming en klimaatactie, veiligheid en eerlijkheid in de handel. Markttoezicht speelt een belangrijke rol bij de uitvoering van de Green Deal-agenda van de EU, bijvoorbeeld door ervoor te zorgen dat verbodsbepalingen en beperkingen in verband met duurzaamheid naar behoren worden toegepast op ingevoerde producten. De governance van de eengemaakte markt kan worden verbeterd om structurele problemen op het gebied van normalisatie, conformiteitsbeoordeling en markttoezicht aan te pakken. In de strategie voor de eengemaakte markt wordt voorgesteld doeltreffende maatregelen te nemen om de productconformiteit te verbeteren door synergieën met de capaciteiten van de EU en de nationale douane- en markttoezichtautoriteiten aan te boren en eventueel een EU-markttoezichtautoriteit op te richten.

(19)Europese normen spelen een centrale rol bij het bevorderen van harmonisatie in de hele Unie en het ondersteunen van belangrijke beleidsdoelstellingen. Het is van essentieel belang ervoor te zorgen dat de belangen van de Unie in het internationale normalisatielandschap worden vertegenwoordigd. Het harmoniseren van normen en digitale regelgeving kan de versnippering in de regelgeving en handhaving van de Unie aanpakken als een belemmering voor een goed functionerende eengemaakte markt. Het programma moet zorgen voor sterkere coördinatiemechanismen, geharmoniseerde regelgevingsnormen en een versterkt toezicht op Unieniveau.

(20)Het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU) bevat een stelsel van regels dat waarborgt dat de mededinging op de interne markt niet wordt vervalst, en bepaalt dat de Unie exclusief bevoegd is om mededingingsregels vast te stellen. Het programma moet bijdragen tot het mededingingsbeleid van de Unie en met name de aanzienlijke gevolgen voor de mededinging en de werking van de eengemaakte markt aanpakken die voortvloeien uit de schone, rechtvaardige, concurrerende en digitale transitie van de economie en het ondernemingsklimaat. Het gebruik van de juiste technologie en vaardigheden om markten te monitoren en informatie doeltreffender te verzamelen, te verwerken en te analyseren, is van cruciaal belang om de handhaving van de mededingingsregels te versterken en te versnellen. Deze technologieën moeten het mededingingsbeleid moderniseren en bijdragen tot een betere analyse en beoordeling van marktontwikkelingen. Het is ook van essentieel belang dat het programma netwerken ondersteunt, de samenwerking met nationale autoriteiten en rechtbanken versterkt, de internationale samenwerking versterkt en ervoor zorgt dat een bredere groep belanghebbenden wordt bereikt bij het communiceren en uitleggen van de rechten, voordelen en verplichtingen van het mededingingsbeleid van de Unie. Het programma moet bijdragen tot eerlijke concurrentie en een gelijk speelveld, onder meer op wereldniveau, en moet de positie van bedrijven en consumenten versterken, teneinde hen in staat te stellen de vruchten te plukken van de eengemaakte markt. In het algemeen moet dat ook bijdragen tot het bereiken van de aanzienlijke macro-economische effecten van een doeltreffende handhaving van de mededingingsregels van de Unie.

(21)Het programma moet de ontwikkeling en uitvoering ondersteunen van hoogwaardige Europese en internationale standaarden voor financiële en niet-financiële rapportage door ondernemingen alsook van een goed functionerend gemeenschappelijk rapportagekader, die essentieel zijn voor de interne markt, voor de doeltreffende werking van de kapitaalmarkten en voor de totstandbrenging van de geïntegreerde markt voor financiële diensten in het kader van de spaar- en investeringsunie.

(22)De ontwikkeling van het regelgevingskader van de Unie op het gebied van vennootschapsrecht, corporate governance en contractenrecht is van essentieel belang om bedrijven efficiënter en concurrerender te maken, en tegelijkertijd bescherming te bieden aan belanghebbenden die gevolgen ondervinden van activiteiten van ondernemingen, en om te reageren op nieuwe beleidsuitdagingen. De ondersteuning van passende evaluatie, uitvoering (met inbegrip van digitale ontwikkeling) en handhaving van het desbetreffende acquis, die belanghebbenden informeren en bijstaan, veilige informatie-uitwisseling vergemakkelijken en rechtszekerheid voor de ondernemingen op de eengemaakte markt waarborgen. De komende Europese innovatiewet en de 28e regeling 68 voor ondernemingen zullen rechtstreeks bijdragen tot het concurrentievermogen van de Unie. Een duidelijk en goed aangepast rechtskader voor de data-economie en innovatie is noodzakelijk, met inbegrip van digitalisering en het delen tussen bedrijven en overheden die gebruikmaken van de Europese portemonnee voor ondernemingen, één digitale toegangspoort of andere digitale middelen om producten op de eengemaakte markt te brengen, zoals het digitale productpaspoort. Dit zou de rechtszekerheid verbeteren met betrekking tot contractuele en extra-contractuele verplichtingen, met name ten aanzien van aansprakelijkheid, beveiliging, ethiek en privacy in het kader van geavanceerde en opkomende technologieën, zoals artificiële intelligentie en kwantumtechnologieën.

(23)De douane-unie blijft de basis van de Unie en een fundamentele katalysator en hoedster van de concurrerende eengemaakte markt en andere politieke prioriteiten van de Unie, waaronder de Europese economische veiligheid. De douane-unie speelt een belangrijke rol bij de uitvoering van het handelsbeleid van de Unie, bij de bescherming van de financiële en economische belangen van de Unie en haar lidstaten, en bij het waarborgen van de veiligheid en beveiliging binnen de Unie. In reactie op de noodzaak om de uitdagingen aan te pakken, waarmee de douane-unie, de daarmee verbonden marktdeelnemers en de nationale autoriteiten worden geconfronteerd, waaronder de noodzaak om legitieme internationale handel te faciliteren, en in het licht van de ontwikkeling van hun rol en van de bedrijfsmodellen waarin zij opereren, heeft de Commissie op 17 mei 2023 een voorstel ingediend 69 voor de meest ambitieuze en alomvattende hervorming van de douane-unie sinds de oprichting ervan in 1968. Er moet een kostenefficiënter en doeltreffender samenwerkingskader voor de douane-unie worden vastgesteld, op basis van een nieuw partnerschap tussen douaneautoriteiten onderling en tussen douane en bedrijven, en door de oprichting van de EU-douaneautoriteit die de EU-douanedatahub moet ontwikkelen en beheren.

(24)Het belastingbeleid van de Unie speelt een sleutelrol bij de naadloze werking van de concurrerende interne markt. Het ondersteunt consistente belastingpraktijken in alle lidstaten, bevordert een gelijk speelveld en minimaliseert belemmeringen voor grensoverschrijdende handel. Het belastingbeleid van de Unie bestrijdt niet alleen versnippering en discriminatie, maar beschermt ook de financiële belangen van de Unie en haar lidstaten door economische groei te bevorderen en investeringen binnen een concurrerend kader aan te moedigen. Het belastingbeleid draagt ook bij tot de klimaat- en milieudoelstellingen van de EU. De bestrijding van belastingfraude, belastingontduiking en belastingontwijking door middel van nauwere samenwerking en informatie-uitwisseling is van cruciaal belang voor de bescherming van die belangen, de afstemming op de bredere doelstellingen van de Unie en het behoud van het vertrouwen van burgers en bedrijven in de integriteit van de interne markt. Een efficiënte werking van de eengemaakte markt vereist ook vereenvoudiging van de belastingstelsels en digitalisering van overheidsdiensten om de transparantie en consistentie te verbeteren en zo een concurrerend economisch klimaat in de lidstaten te bevorderen. Gezien de gevolgen van digitalisering voor overheidsdiensten, waaronder belastingdiensten, moet het belastingbeleid van de Unie die digitale kansen benutten om eerlijke belastingheffing en efficiënte belastinginning te waarborgen, en tegelijkertijd een slanker en efficiënter kader bieden dat de regeldruk vermindert.

(25)Overeenkomstig de bestaande en toekomstige juridische verbintenissen op het niveau van de Unie is het van cruciaal belang dat de Uniecomponenten van digitale oplossingen op douane- en belastinggebied verder worden ontwikkeld en geëxploiteerd. Deze gemeenschappelijke componenten zijn van essentieel belang voor het tot stand brengen van een moderne en efficiënte douane-unie en moderne en efficiënte belastingstelsels in de hele Unie, en voor het versterken van het concurrentievermogen van de Unie op mondiaal niveau.

(26)Het programma moet het Douane-programma voortzetten, met inbegrip van acties ter ondersteuning van douanecontroleapparatuur die in de periode 2021-2027 worden uitgevoerd door het instrument voor douanecontroleapparatuur en het Fiscalis-programma en de voorgangers daarvan. In dat verband moet het programma de werkzaamheden van de douane- en belastingautoriteiten verder ondersteunen, niet alleen door te zorgen voor een solide digitale douane- en belastingomgeving, maar ook door netwerken van deskundigen, het uitwisselen van knowhow en goede praktijken te versterken en door de nationale inspanningen voor de opleiding van douane- en belastingambtenaren en beroepsbeoefenaren aan te vullen met oplossingen op het niveau van de Unie. In die zin moet het programma de voortdurende samenwerking tussen de nationale douaneautoriteiten en tussen de nationale belastingautoriteiten ondersteunen, evenals hun samenwerking met de Commissie en met andere nationale autoriteiten, alsook hun digitale, administratieve, menselijke en operationele capaciteitsopbouw (ontwikkeling en exploitatie van elektronische systemen en digitale oplossingen en instrumenten, apparatuur, infrastructuur, opleiding, innovatie, studies, evaluaties enz.). Voor het waarborgen van adequate en gelijkwaardige resultaten van douanecontroles en andere aspecten is het belangrijk dat desbetreffende en geavanceerde douanecontroleapparatuur beschikbaar is en optimaal wordt gebruikt, hetgeen door het programma moet worden gefaciliteerd, en dit is met name belangrijk in crisissituaties en in de landen die grenzen aan de buitengrenzen van de Unie. Gezamenlijke aanbesteding moet zoveel mogelijk worden aangemoedigd om verdere efficiëntieverbeteringen en schaalvoordelen te realiseren. Het programma moet ook de overgang naar een vernieuwde douane-unie mogelijk maken 70 .

(27)Het programma moet er ook toe bijdragen dat de douanecontrolesystemen van de EU uitgerust en interoperabel zijn om het vlotte verkeer van militaire goederen en uitrusting te vergemakkelijken in het licht van het toenemende belang van militaire mobiliteit. Hiertoe kan steun worden verleend voor de digitalisering en coördinatie van de douaneprocedures, met inbegrip van het versterken van de civiel-militaire douanesamenwerking.

(28)Overeenkomstig Verordening (EU, Euratom) 2024/2509 zijn de werkprogramma’s en de documenten van de oproep de geschikte plaats om meer technische uitvoeringsdetails voor de begroting vast te stellen voor alle door het programma ondersteunde beleidsmaatregelen, met inbegrip van specifieke subsidiabiliteits- en toekenningscriteria afhankelijk van het instrument voor de uitvoering van de begroting, of het nu gaat om subsidies of aanbestedingen, en de specifieke beleidsdoelstellingen die worden nagestreefd. Overeenkomstig artikel 136 van het Financieel Reglement moeten veiligheidseisen worden toegepast. Beperkingen ten aanzien van leveranciers met een hoog risico moeten overeenkomstig de desbetreffende toepasselijke bepalingen van toepassing zijn.

(29)Europa moet zijn veiligheidsbelangen beschermen tegen leveranciers die vanwege mogelijke inmenging van derde landen en vanwege hun beveiliging, met name cyberbeveiliging, een aanhoudend veiligheidsrisico kunnen vormen. Omdat leveranciers met een hoog risico de veiligheid van gebruikers en bedrijven in de hele Unie en de veiligheid van kritieke infrastructuur van de Unie ernstig in gevaar kunnen brengen uit het oogpunt van integriteit van gegevens en diensten en beschikbaarheid van diensten, moet het risico dat de interne markt, ook in de ICT-toeleveringsketen, afhankelijk blijft van dergelijke leveranciers, worden verminderd. Deze beperking moet gebaseerd zijn op een evenredige risicobeoordeling en bijbehorende risicobeperkende maatregelen, zoals gedefinieerd in het beleid en de wetgeving van de Unie.

(30)De wetgeving van de Unie tot vaststelling van regels voor middelen van de Unie onder gedeeld beheer en voor pretoetredingssteun met betrekking tot de programmeringsperiode voor de jaren 2014-2020 en daarna voorziet in een verplichting voor de lidstaten, kandidaat-lidstaten en potentiële kandidaat-lidstaten om onregelmatigheden en fraude waardoor de financiële belangen van de Unie worden geschaad, te melden. Op basis van die wetgeving en de bijbehorende uitvoeringsverordeningen is de Commissie verplicht het beheerssysteem voor onregelmatigheden (IMS) in stand te houden als een veilig instrument voor elektronische communicatie, dat ook het beheer en de analyse van onregelmatigheden ondersteunt.

(31)Op grond van artikel 325 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU) moeten de Unie en de lidstaten fraude, corruptie en alle andere onwettige activiteiten waardoor de financiële belangen van de Unie worden geschaad, bestrijden. De Unie moet op deze gebieden ondernomen acties ondersteunen. Overeenkomstig Verordening (EG) nr. 515/97 van de Raad 71 en Besluit 2009/917/JBZ van de Raad 72 ondersteunt de Unie de wederzijdse bijstand tussen de administratieve autoriteiten van de lidstaten en de samenwerking tussen deze autoriteiten en de Commissie met het oog op de juiste toepassing van de douane- en landbouwvoorschriften. Deze steun heeft niet alleen betrekking op fraudebestrijdingsactiviteiten in verband met douanefraude, maar ook op illegale handel op het gebied van veiligheid en beveiliging, gezondheid en milieubescherming, en wordt verleend aan een aantal operationele activiteiten. Daartoe behoort het antifraude-informatiesysteem (AFIS), een IT-platform bestaande uit een serie toepassingen onder een gemeenschappelijk, door de Commissie beheerd informatiesysteem. Dat gemeenschappelijke informatiesysteem, bestaande uit AFIS en IMS, vereist stabiele en voorspelbare financiering in de loop der jaren om de duurzaamheid ervan te waarborgen, die in het kader van het programma beschikbaar moet worden gesteld, gezien de wettelijke verplichtingen van de Commissie in dat verband en het belang van het systeem voor de bescherming van de economische en financiële belangen van de Unie en de lidstaten.

(32)Derde landen die lid zijn van de Europese Economische Ruimte (“EER”), kunnen aan het programma deelnemen in het kader van de samenwerking waarin wordt voorzien door de Overeenkomst betreffende de Europese Economische Ruimte 73 , waarin is bepaald dat associatie met de programma’s mogelijk is op basis van een uit hoofde van die overeenkomst vastgesteld besluit. Derde landen kunnen ook op grond van andere rechtsinstrumenten deelnemen. Derde landen moeten de verantwoordelijke ordonnateur, OLAF en de Rekenkamer de nodige rechten en toegang verlenen, zodat deze hun bevoegdheden ten volle kunnen uitoefenen.

(33)Overeenkomstig de toezegging van de Commissie om te zorgen voor de samenhang en vereenvoudiging van de financieringsprogramma’s, vervat in haar mededeling van 11 februari 2025 “De weg naar het volgende meerjarig financieel kader” 74 , moeten de middelen worden gedeeld met andere financieringsinstrumenten van de Unie indien de beoogde acties in het kader van het programma doelstellingen nastreven die gemeen zijn aan verschillende financieringsinstrumenten, zonder dat deze activiteiten dubbel kunnen worden gefinancierd. Acties uit hoofde van het programma moeten zorgen voor samenhang in het gebruik van de middelen van de Unie ter ondersteuning van het fiscaal beleid en de belastingautoriteiten.

34)Daar de doelstellingen van deze verordening, namelijk het versterken en verdiepen van de goede werking van een concurrerende eengemaakte markt en een sterke douane-unie, en het beschermen van de financiële en economische belangen, de veiligheid en de beveiliging van de Unie en haar lidstaten, niet voldoende alleen door de lidstaten kunnen worden verwezenlijkt, maar vanwege de wettelijke verplichting, de omvang en de gevolgen van het optreden beter door de Unie kunnen worden verwezenlijkt, kan de Unie, overeenkomstig het in artikel 5 van het Verdrag betreffende de Europese Unie neergelegde subsidiariteitsbeginsel, maatregelen nemen. Overeenkomstig het in hetzelfde artikel neergelegde evenredigheidsbeginsel gaat deze verordening niet verder dan nodig is om deze doelstellingen te verwezenlijken.

(35)Het ontwerpdeel van het programma betreffende het kader voor de ontwikkeling, productie en verspreiding van Europese statistieken is overeenkomstig artikel 13, lid 4, van Verordening (EG) nr. 223/2009 ter voorafgaande bestudering aan het Comité voor het Europees statistisch systeem voorgelegd.

(36)Deze verordening vervangt de programma’s die zijn vastgesteld bij de Verordeningen (EU) 2021/444, (EU) 2021/690, (EU) 2021/785, (EU) 2021/847 en (EU) 2021/1077. Deze verordeningen moeten daarom worden ingetrokken.

(37)Om te waarborgen dat acties in verband met de wettelijke verplichtingen van de Unie en andere acties of de wijziging van acties die krachtens deze verordeningen zijn begonnen, verder worden uitgevoerd tot aan de afsluiting ervan, moeten overgangsregelingen worden vastgesteld,

HEBBEN DE VOLGENDE VERORDENING VASTGESTELD:

Artikel 1 
Onderwerp

Bij deze verordening wordt het programma Eengemaakte markt en douane (het “programma”) vastgesteld en worden de doelstellingen van het programma, de begroting ervan voor de periode van 1 januari 2028 tot en met 31 december 2034, de vormen van financiering door de Unie en de regels voor het verstrekken van die financiering vastgesteld. 

Artikel 2 
Definities

Voor de toepassing van deze verordening wordt verstaan onder:

1)“juridische entiteit”: een natuurlijke persoon of rechtspersoon die is opgericht en als dusdanig wordt erkend uit hoofde van Unierecht, nationaal recht of internationaal recht, die rechtspersoonlijkheid bezit en bekwaam is in eigen naam te handelen, rechten uit te oefenen en verplichtingen te hebben, dan wel een entiteit zonder rechtspersoonlijkheid als bedoeld in artikel 200, lid 2, punt c), van het Financieel Reglement;

2)“douaneautoriteiten”: de douaneautoriteiten zoals gedefinieerd in artikel 5, punt 1, van Verordening (EU) nr. 952/2013 van het Europees Parlement en de Raad 75 of gelijkwaardige instanties in de geassocieerde landen;

3)“missie van de douaneautoriteiten”: de missie van de douaneautoriteiten als bedoeld in artikel 3 van Verordening (EU) nr. 952/2013;

4)“belastingen”: aangelegenheden, waaronder de inrichting, administratie, handhaving en naleving, met betrekking tot de volgende belastingen en rechten:

a)belasting over de toegevoegde waarde zoals bepaald in Richtlijn 2006/112/EG van de Raad 76 ;

b)accijnzen op alcohol zoals bepaald in Richtlijn 92/83/EEG van de Raad 77 ;

c)accijnzen op tabaksproducten zoals bepaald in Richtlijn 2011/64/EU van de Raad 78 ;

d)belastingen op energieproducten en elektriciteit zoals bepaald in Richtlijn 2003/96/EG van de Raad 79 ;

e)alle vormen van belastingen en rechten, geheven door of ten behoeve van een lidstaat of zijn territoriale of staatkundige onderdelen, lokale overheden daaronder begrepen, dan wel ten behoeve van de Unie, voor zover zij van belang zijn voor de interne markt en de administratieve samenwerking tussen de lidstaten;

5)“belastingautoriteiten”: voor belastingheffing of belastinggerelateerde activiteiten bevoegde overheden en andere organen;

6)“digitale oplossing op Unieniveau”: een digitaal concept, systeem, instrument, databank, datahub, toepassing, platform, interoperabele IT-infrastructuur of soortgelijke oplossing, met inbegrip van zowel hardware- als softwareaspecten;

7)“norm”:

a)een norm zoals gedefinieerd in artikel 2, punt 1, van Verordening (EU) nr. 1025/2012 van het Europees Parlement en de Raad 80 ;

b)een “internationale standaard voor jaarrekeningen” zoals gedefinieerd in Verordening (EG) nr. 1606/2002 van het Europees Parlement en de Raad 81 ;

c)een “norm voor niet-financiële verslaglegging” die belanghebbenden informatie verstrekt over de milieu-, sociale en governanceprestaties van een onderneming 82 ;

d)een “internationale controlestandaard” zoals gedefinieerd in Richtlijn 2006/43/EG van het Europees Parlement en de Raad 83 ;

8)“markttoezicht”: activiteiten die worden verricht en maatregelen die worden genomen door markttoezichtautoriteiten om ervoor te zorgen dat producten voldoen aan de voorschriften die zijn opgenomen in de toepasselijke harmonisatiewetgeving van de Unie, en dat de bescherming van het onder die wetgeving vallende openbaar belang is gewaarborgd;

9)“markttoezichtautoriteit”: markttoezichtautoriteit zoals gedefinieerd in artikel 3, punt 1, van Verordening (EU) 2019/1020;

10)“Europese statistieken”: statistieken die worden ontwikkeld, geproduceerd en verspreid overeenkomstig Verordening (EG) nr. 223/2009;

11)“programmeringskader voor Europese statistieken”: het in artikel 13 van Verordening (EG) nr. 223/2009 bedoelde Europees statistisch programma.

Artikel 3 
Doelstellingen van het programma

1.De algemene doelstelling van het programma is het verbeteren en verdiepen van de werking van de eengemaakte markt en de douane-unie, ter bescherming van de veiligheid, de beveiliging en de financiële en economische belangen van de Unie en haar lidstaten, met een ontwerp dat flexibiliteit, vereenvoudiging en synergieën bevordert en de mainstreaming van de horizontale beleidsprioriteiten van de Unie ondersteunt.

2.De specifieke doelstellingen van het programma zijn:

a)het versterken van de positie van burgers, consumenten, investeerders, marktdeelnemers en bedrijven door informatie, begeleiding en advies te verstrekken die hen in staat stellen weloverwogen beslissingen te nemen en ten volle gebruik te maken van de mogelijkheden van de eengemaakte markt voor goederen, personen, diensten en kapitaal, de daarmee samenhangende digitale en financiële geletterdheid te verbeteren en de toegang tot verhaalmechanismen te waarborgen, door representatieve organisaties in hun participatieve rol te ondersteunen; het verbeteren van het inzicht in de eengemaakte markt en de uitdagingen ervan door activiteiten, analyses en instrumenten op het gebied van gegevensverzameling en -verwerving te ondersteunen;

b)het bevorderen van samenwerking tussen de nationale autoriteiten van de lidstaten onderling en tussen de nationale autoriteiten van de lidstaten, de Commissie en andere organen van de Unie op alle programmagebieden, met inbegrip van de paraatheid en de economische veiligheid van de eengemaakte markt, en de respons op crises; het ontwerpen, uitrollen, uitvoeren, beheren, onderhouden en ondersteunen van de gemeenschappelijke componenten van digitale oplossingen op Unieniveau en het ondersteunen van de aansluiting daarop; het versterken van de operationele, technische en administratieve capaciteit van de nationale autoriteiten, met inbegrip van de douane- en belastingautoriteiten;

c)het vergemakkelijken van geharmoniseerde normalisatie en het versterken van de ontwikkeling van Europese en internationale normen om te zorgen voor een doeltreffende opzet, uniforme interpretatie en uitvoering, alsook voor de handhaving van het recht van de Unie en de monitoring van de risico’s van marktversnippering, ook in verband met de verificatie van de conformiteit met het EU-acquis door toetredende staten, kandidaat-lidstaten en potentiële kandidaat-lidstaten;  

d)het ondersteunen van de douane-unie en de douaneautoriteiten die samenwerken en als één geheel optreden bij het vervullen van hun opdracht en bijdragen tot de economische veiligheid van Europa, teneinde een doeltreffend markttoezicht en een hoog niveau van consumentenbescherming, productconformiteit en veiligheid te waarborgen;

e)het beschermen van de economische, financiële en andere belangen van de Unie en haar lidstaten tegen fraude, corruptie en andere onwettige activiteiten, met inbegrip van risico’s in verband met uitgaven, inkomsten en activa, alsook reputatierisico’s, en het ondersteunen van de operationele samenwerking en onderzoeksactiviteiten van de lidstaten; het ondersteunen van het belastingbeleid en de uitvoering van het belastingrecht van de Unie, en het verbeteren van de belastingstelsels en de belastinginning van de Unie met het oog op de versterking van het concurrentievermogen en de investeringen van Europa;

f)het verbeteren van empirisch onderbouwde beleidsvorming die klaar is voor het digitale tijdperk, het gebruik van digitale uitvoeringsinstrumenten en het wederzijds delen van overheidsgegevens, ter ondersteuning van de specifieke doelstellingen van de punten a) tot en met e);

g)het verstrekken van desbetreffende en vergelijkbare officiële Europese statistieken, zoals uiteengezet in de bijlage.

3.Het programma ondersteunt de uitvoering van wettelijke verplichtingen op Unieniveau met betrekking tot de veerkracht van de eengemaakte markt en uitvoeringsinstrumenten, markttoezicht, productconformiteit, normen, overheidsopdrachten, intellectuele-eigendomsrechten, mededingingsbeleid, beleid inzake financiële diensten, bestrijding van witwassen, beperkende maatregelen van de Unie, vennootschapsrecht en corporate governance, consumentenbeleid, Europese statistieken, douanewetgeving, belastingen en fraudebestrijding, alsook andere acties waarmee de in de leden 1 en 2 bedoelde algemene en specifieke doelstellingen worden nagestreefd.

Artikel 4 
Begroting

1.De indicatieve financiële middelen voor de uitvoering van het programma voor de periode van 1 januari 2028 tot en met 31 december 2034 bedragen 6 238 112 000 EUR in lopende prijzen.

2.Vastleggingen in de begroting voor activiteiten waarvan de uitvoering zich over meer dan één begrotingsjaar uitstrekt, mogen in jaartranches worden verdeeld.

3.Ook na 2034 kunnen nog kredieten in de begroting van de Unie worden opgenomen ter dekking van de nodige uitgaven en voor het beheer van acties die aan het einde van het programma nog niet zijn voltooid.

4.De in lid 1 van dit artikel bedoelde financiële toewijzing en de bedragen van de in artikel 5 bedoelde aanvullende middelen kunnen ook worden gebruikt voor technische en administratieve bijstand voor de uitvoering van het programma, zoals activiteiten op het gebied van voorbereiding, monitoring, controle, audit en evaluatie, institutionele informatietechnologiesystemen en -platforms, informatie-, communicatie- en zichtbaarheidsactiviteiten, met inbegrip van institutionele communicatie over de politieke prioriteiten van de Unie, en alle andere uitgaven gerelateerd aan technische en administratieve bijstand of personeel die de Commissie doet voor het beheer van het programma.

Artikel 5 
Aanvullende middelen

1.Lidstaten, instellingen, organen en agentschappen van de Unie, derde landen, internationale organisaties, internationale financiële instellingen of andere derde partijen kunnen aanvullende financiële of niet-financiële bijdragen aan het programma leveren. Aanvullende financiële bijdragen vormen externe bestemmingsontvangsten in de zin van artikel 21, lid 2, punt a), d) of e), of artikel 21, lid 5, van Verordening (EU, Euratom) 2024/2509.

2.Op verzoek van de lidstaten kunnen de aan hen in gedeeld beheer toegewezen middelen ter beschikking worden gesteld aan het programma. De Commissie voert die middelen op directe of indirecte wijze uit overeenkomstig artikel 62, lid 1, punt a) of c), van Verordening (EU, Euratom) 2024/2509. Zij vormen een aanvulling op het in artikel 4, lid 1, van deze verordening bedoelde bedrag. Deze middelen worden gebruikt ten voordele van de betrokken lidstaat. Indien de Commissie geen juridische verbintenis in direct of indirect beheer is aangegaan voor aldus ter beschikking van het programma gestelde aanvullende bedragen, kunnen de overeenkomstige niet-vastgelegde bedragen op verzoek van de betrokken lidstaat weer naar een of meer respectieve bronprogramma’s of de opvolgers daarvan worden overgedragen.

Artikel 6 
Alternatieve, gecombineerde en cumulatieve financiering

1.Het programma wordt uitgevoerd in synergie met andere programma’s van de Unie. Een actie die een bijdrage van de Unie van een ander programma heeft ontvangen, kan ook een bijdrage in het kader van dit programma ontvangen. De regels van het desbetreffende programma van de Unie zijn van toepassing op de overeenkomstige bijdrage of er kan één reeks regels op alle bijdragen worden toegepast en één juridische verbintenis worden aangegaan. Indien de bijdrage van de Unie op subsidiabele kosten is gebaseerd, mag de cumulatieve steun uit de Uniebegroting niet hoger zijn dan de totale subsidiabele kosten van de actie en kan deze op pro-ratabasis worden berekend overeenkomstig de documenten waarin de steunvoorwaarden zijn vastgesteld.

2.Toekenningsprocedures in het kader van het programma moeten gezamenlijk worden uitgevoerd in direct of indirect beheer met lidstaten, instellingen, organen en instanties van de Unie, derde landen, internationale organisaties, internationale financiële instellingen, of andere derde partijen (“partners bij de gezamenlijke toekenningsprocedure”), op voorwaarde dat de bescherming van de financiële belangen van de Unie wordt gewaarborgd. Dergelijke procedures zijn aan één reeks regels onderworpen en leiden tot de sluiting van één juridische verbintenis. Daartoe kunnen de partners bij de gezamenlijke toekenningsprocedure middelen ter beschikking stellen van het programma overeenkomstig artikel 5 van deze verordening, of kunnen de partners worden belast met de uitvoering van de toekenningsprocedure, indien van toepassing overeenkomstig artikel 62, lid 1, punt c), van Verordening (EU, Euratom) 2024/2509. Bij gezamenlijke toekenningsprocedures kunnen vertegenwoordigers van de partners bij de gezamenlijke toekenningsprocedures ook lid zijn van het in artikel 153, lid 3, van Verordening (EU, Euratom) 2024/2509 bedoelde evaluatiecomité.

Artikel 7 
Met het programma geassocieerde derde landen

1.Het programma kan worden opengesteld voor deelname van de volgende derde landen door middel van volledige of gedeeltelijke associatie, overeenkomstig de doelstellingen van artikel 3 en overeenkomstig de desbetreffende internationale overeenkomsten of besluiten die in het kader van die overeenkomsten zijn vastgesteld en van toepassing zijn op:

a)leden van de Europese Vrijhandelsassociatie die lid zijn van de Europese Economische Ruimte, alsook Andorra, Monaco en San Marino;

b) toetredende staten, kandidaat-lidstaten en potentiële kandidaat-lidstaten;

c)landen van het Europees nabuurschapsbeleid;

d)andere derde landen, met inbegrip van de buurlanden van de ultraperifere gebieden van de EU.

2.De associatieovereenkomsten voor deelname aan het programma:

a)waarborgen een billijk evenwicht tussen de bijdragen van en de voordelen voor het derde land dat aan het programma deelneemt;

b)bepalen de voorwaarden voor deelname aan het programma, met inbegrip van de berekening van de financiële bijdragen, bestaande uit een operationele bijdrage en een deelnamevergoeding, aan een programma en de algemene administratiekosten daarvan;

c)verlenen het derde land geen beslissingsbevoegdheid over het programma;

d)waarborgen de rechten van de Unie om voor een goed financieel beheer te zorgen en de financiële belangen van de Unie te beschermen;

e)waarborgen, in voorkomend geval, de bescherming van de belangen van de Unie en haar lidstaten op het gebied van veiligheid, defensie en openbare orde.

Voor de toepassing van de eerste alinea, punt d), verleent het derde land de krachtens Verordening (EU, Euratom) 2024/2509 en Verordening (EU, Euratom) nr. 883/2013 vereiste rechten en toegang, en waarborgt het dat handhavingsbesluiten die een geldelijke verplichting inhouden op grond van artikel 299 VWEU, alsook arresten en beschikkingen van het Hof van Justitie van de Europese Unie, rechtstreeks uitvoerbaar zijn.

Artikel 8 
Uitvoering en vormen van Uniefinanciering

1.Het programma wordt overeenkomstig Verordening (EU, Euratom) 2024/2509 uitgevoerd, in direct beheer of in indirect beheer met de in artikel 62, lid 1, punt c), van die verordening bedoelde entiteiten.

2.Financiering door de Unie kan in elke vorm worden verstrekt overeenkomstig Verordening (EU, Euratom) 2024/2509, met name subsidies, aanbestedingen, niet-financiële schenkingen, en bezoldiging en vergoeding van deskundigen als bedoeld in de artikelen 242 en 243 van Verordening (EU, Euratom) 2024/2509.

3.Indien Uniefinanciering wordt verstrekt in de vorm van een subsidie, wordt de financiering verstrekt als niet aan kosten gekoppelde financiering of, indien nodig, als vereenvoudigde kostenopties, overeenkomstig Verordening (EU, Euratom) 2024/2509. Financiering kan alleen worden verstrekt in de vorm van daadwerkelijke terugbetaling van subsidiabele kosten wanneer de doelstellingen van een actie niet op een andere manier kunnen worden verwezenlijkt of wanneer deze vorm noodzakelijk is om andere financieringsbronnen mogelijk te maken, waaronder financiering door de lidstaten.

Artikel 9 
Subsidiabiliteit

1.Om de verwezenlijking van de in artikel 3 van deze verordening vastgestelde doelstellingen te ondersteunen, worden overeenkomstig Verordening (EU, Euratom) 2024/2509 subsidiabiliteitscriteria vastgesteld die op alle toekenningsprocedures in het kader van het programma van toepassing zijn.

2.Bij toekenningsprocedures in direct of indirect beheer kunnen een of meer van de volgende juridische entiteiten in aanmerking komen voor financiering door de Unie:

a)entiteiten die zijn gevestigd in een lidstaat;

b)entiteiten die zijn gevestigd in een geassocieerd derde land;

c)internationale organisaties;

d)andere in niet-geassocieerde derde landen gevestigde entiteiten, zoals vermeld in het werkprogramma, indien de financiering van dergelijke entiteiten essentieel is voor de uitvoering van de actie en bijdraagt tot de in artikel 3 vastgestelde doelstellingen.

3.In aanvulling op artikel 168, leden 2 en 3, van Verordening (EU, Euratom) 2024/2509 kunnen geassocieerde derde landen als bedoeld in artikel 7, lid 1, van de onderhavige verordening ook deelnemen aan en profiteren van alle aanbestedingsmechanismen als bedoeld in artikel 168, leden 2 en 3, van Verordening (EU, Euratom) 2024/2509. De regels die voor de lidstaten gelden, gelden mutatis mutandis voor deelnemende geassocieerde derde landen.

4.Overeenkomstig artikel 136 van Verordening (EU, Euratom) 2024/2509 worden toekenningsprocedures die gevolgen hebben voor de veiligheid of de openbare orde, met name wat betreft strategische activa en belangen van de Unie of haar lidstaten, om veiligheidsredenen beperkt. Voor leveranciers met een hoog risico gelden er overeenkomstig het EU-recht beperkingen om in aanmerking te komen.

5.Voor acties ter uitvoering van normalisatie-acties komen de in de artikelen 15 en 16 van Verordening (EU) nr. 1025/2012 genoemde entiteiten in aanmerking.

6.Voor acties ter ondersteuning van de consumentenbescherming en/of in verband met het netwerk van Europese consumentencentra komen de volgende organen in aanmerking:

a)een door een lidstaat of een in artikel 7 bedoeld derde land aangewezen non-profitorganisatie die volgens een transparante procedure is geselecteerd;

b)een overheidsorgaan.

7.In het in artikel 110 van Verordening (EU, Euratom) 2024/2509 bedoelde werkprogramma kunnen de in de onderhavige verordening vastgestelde subsidiabiliteitscriteria nader worden gespecificeerd of kunnen aanvullende criteria voor specifieke acties worden vastgesteld.

8.Vertegenwoordigers van derde landen of internationale organisaties zijn niet aanwezig bij de beraadslagingen over subsidiabiliteits- en toekenningscriteria.

Artikel 10 
Entiteiten die in aanmerking komen zonder oproep tot het indienen van voorstellen

Aan de volgende entiteiten mag zonder oproep tot het indienen van voorstellen een subsidie op grond van het programma worden toegekend:

1)voor acties op het gebied van markttoezicht, de markttoezichtautoriteiten van de lidstaten als bedoeld in artikel 10 van Verordening (EU) 2019/1020;

2)voor acties op het gebied van accreditatie, de instantie die op grond van artikel 14, lid 1, van Verordening (EG) nr. 765/2008 van het Europees Parlement en de Raad 84 is erkend om de in artikel 32, lid 1, van die verordening bedoelde activiteiten uit te voeren;

3)voor acties ter ondersteuning van de ontwikkeling van hoogwaardige standaarden voor financiële en niet-financiële verslaglegging en audits en ter facilitering van de integratie daarvan in het Unierecht, de Efrag (voorheen de European Financial Reporting Advisory Group), de International Financial Reporting Standards Foundation (“IFRS Foundation”) en de Public Interest Oversight Board (“PIOB”), of opvolgerorganisaties;

4)voor acties op het gebied van handhaving van consumentenbescherming, de autoriteiten van de lidstaten die verantwoordelijk zijn voor de handhaving van het Unierecht ter bescherming van de consumentenbelangen, als bedoeld in artikel 1 van Verordening (EU) 2017/2394;

5)voor acties met betrekking tot consumenten, de vertegenwoordiging van de consumentenbelangen op het niveau van de Unie, met name het Europees Bureau van Consumentenverenigingen (“BEUC”) en de Europese vereniging voor de coördinatie van de consumentenvertegenwoordiging bij normalisatie (“ANEC”), op voorwaarde dat zij geen tegenstrijdige belangen hebben en via hun leden de belangen van consumenten in de Unie in ten minste twee derde van de lidstaten vertegenwoordigen;

6)voor acties met betrekking tot het beschermen van de belangen van consumenten en eindgebruikers van financiële diensten, het ondersteunen van hun deelname aan de beleidsvorming inzake financiële diensten, het verstrekken van richtsnoeren op het gebied van financiële diensten en het bevorderen van financiële geletterdheid en een beter begrip van de financiële sector en de verschillende categorieën gecommercialiseerde producten, Finance Watch en de European Federation of Investors and Financial Services Users (Better Finance), of opvolgerorganisaties, onder de volgende voorwaarden, die jaarlijks moeten worden beoordeeld:

a)de entiteiten blijven niet-gouvernementeel, hebben geen winstoogmerk en zijn onafhankelijk van de industrie, de handel of het bedrijfsleven;

b)zij hebben geen tegenstrijdige belangen en vertegenwoordigen via hun leden de belangen van consumenten en andere eindgebruikers in de Unie op het gebied van financiële diensten; 

7)voor acties met betrekking tot Europese statistieken, de nationale instanties voor de statistiek en andere nationale instanties zoals bedoeld in artikel 5, lid 2, van Verordening (EG) nr. 223/2009;

8)voor acties met betrekking tot douane of belastingen, de douane- of belastingautoriteiten van de lidstaten en douane- of belastingautoriteiten van deelnemende geassocieerde derde landen, mits aan de voorwaarden van artikel 7 van deze verordening is voldaan.

Artikel 11 
Werkprogramma

Het programma wordt uitgevoerd door middel van werkprogramma’s als bedoeld in artikel 110 van Verordening (EU, Euratom) 2024/2509.

Artikel 12 
Intrekking

De Verordeningen (EU) 2021/444, (EU) 2021/690, (EU) 2021/785, (EU) 2021/847 en (EU) 2021/1077 worden met ingang van 1 januari 2028 ingetrokken.

Artikel 13 
Overgangsbepalingen

1.Deze verordening doet geen afbreuk aan de voortzetting of wijziging van acties die tot de afsluiting ervan worden uitgevoerd op grond van de Verordeningen (EU) 2021/444, (EU) 2021/690, (EU) 2021/785, (EU) 2021/847 en (EU) 2021/1077, die op die acties van toepassing blijven.

2.De financiële middelen voor het programma kunnen ook de uitgaven dekken voor technische en administratieve bijstand die noodzakelijk zijn om de overgang tussen het programma en de maatregelen die op grond van de Verordeningen (EU) 2021/444, (EU) 2021/690, (EU) 2021/785, (EU) 2021/847 en (EU) 2021/1077 zijn vastgesteld, te bewerkstelligen.

Artikel 14 
Inwerkingtreding en toepassing

Deze verordening treedt in werking op de twintigste dag na die van de bekendmaking ervan in het Publicatieblad van de Europese Unie.

Zij is van toepassing met ingang van 1 januari 2028.

Deze verordening is verbindend in al haar onderdelen en is rechtstreeks toepasselijk in elke lidstaat. 

Gedaan te Brussel,

FINANCIEEL EN DIGITAAL MEMORANDUM

1.KADER VAN HET VOORSTEL/INITIATIEF3

1.1.Benaming van het voorstel/initiatief3

1.2.Betrokken beleidsterrein(en)3

1.3.Doelstelling(en)3

1.3.1.Algemene doelstelling(en)3

1.3.2.Specifieke doelstelling(en)3

1.3.3.Verwachte resultaten en gevolgen3

1.3.4.Prestatie-indicatoren3

1.4.Het voorstel/initiatief betreft:4

1.5.Motivering van het voorstel/initiatief4

1.5.1.Behoefte(n) waarin op korte of lange termijn moet worden voorzien, met een gedetailleerd tijdschema voor de uitrol van het initiatief4

1.5.2.Meerwaarde van het optreden van de EU (deze kan het resultaat zijn van verschillende factoren, bv. coördinatiewinst, rechtszekerheid, grotere doeltreffendheid of complementariteit). Voor de toepassing van dit punt wordt onder “meerwaarde van het optreden van de EU” verstaan de waarde die het optreden van de Unie oplevert boven op de waarde die door een optreden van alleen de lidstaten zou zijn gecreëerd.4

1.5.3.Nuttige ervaring die bij soortgelijke activiteiten in het verleden is opgedaan4

1.5.4.Verenigbaarheid met het meerjarig financieel kader en eventuele synergie met andere passende instrumenten5

1.5.5.Beoordeling van de verschillende beschikbare financieringsopties, waaronder mogelijkheden voor herschikking5

1.6.Duur en financiële gevolgen van het voorstel/initiatief6

1.7.Wijze(n) van uitvoering van de begroting6

2.BEHEERSMAATREGELEN8

2.1.Regels inzake monitoring en verslaglegging8

2.2.Beheers- en controlesystemen8

2.2.1.Rechtvaardiging van de voorgestelde wijzen van uitvoering van de begroting, uitvoeringsmechanismen voor financiering, betalingsvoorwaarden en controlestrategie8

2.2.2.Informatie over de vastgestelde risico’s en het systeem of de systemen voor interne controle die zijn opgezet om die risico’s te beperken8

2.2.3.Raming en motivering van de kosteneffectiviteit van de controles (verhouding tussen de controlekosten en de waarde van de desbetreffende financiële middelen) en evaluatie van het verwachte foutenrisico (bij betaling en bij afsluiting)8

2.3.Maatregelen ter voorkoming van fraude en onregelmatigheden9

3.GERAAMDE FINANCIËLE GEVOLGEN VAN HET VOORSTEL/INITIATIEF10

3.1.Rubrieken van het meerjarig financieel kader en betrokken begrotingsonderdelen voor uitgaven10

3.2.Geraamde financiële gevolgen van het voorstel inzake kredieten12

3.2.1.Samenvatting van de geraamde gevolgen voor de beleidskredieten12

3.2.1.1.Kredieten uit goedgekeurde begroting12

3.2.1.2.Kredieten uit externe bestemmingsontvangsten17

3.2.2.Geraamde output, gefinancierd uit beleidskredieten22

3.2.3.Samenvatting van de geraamde gevolgen voor de administratieve kredieten24

3.2.3.1. Kredieten uit goedgekeurde begroting24

3.2.3.2.Kredieten uit externe bestemmingsontvangsten24

3.2.3.3.Totaal kredieten24

3.2.4.Geraamde personeelsbehoeften25

3.2.4.1.Gefinancierd uit goedgekeurde begroting25

3.2.4.2.Gefinancierd uit externe bestemmingsontvangsten26

3.2.4.3.Totale personeelsbehoeften26

3.2.5.Overzicht van het geschatte effect op met digitale technologie samenhangende investeringen28

3.2.6.Verenigbaarheid met het huidige meerjarig financieel kader28

3.2.7.Bijdragen van derden28

3.3.Geraamde gevolgen voor de ontvangsten29

4.Digitale dimensies29

4.1.Voorschriften met digitale relevantie30

4.2.Gegevens30

4.3.Digitale oplossingen31

4.4.Interoperabiliteitsbeoordeling31

4.5.Maatregelen ter ondersteuning van de digitale uitvoering32

1.KADER VAN HET VOORSTEL/INITIATIEF 

1.1.Benaming van het voorstel/initiatief

1.2.Betrokken beleidsterrein(en) 

1.3.Doelstelling(en)

1.3.1.Algemene doelstelling(en)

1.3.2.Specifieke doelstelling(en)

1.3.3.Verwachte resultaten en gevolgen

Vermeld de gevolgen die het voorstel/initiatief zou moeten hebben op de begunstigden/doelgroepen.

1.3.4.Prestatie-indicatoren

Vermeld de indicatoren voor de monitoring van de voortgang en de beoordeling van de resultaten.

1.4.Het voorstel/initiatief betreft: 

 een nieuwe actie 

 een nieuwe actie na een proefproject/voorbereidende actie 86  

 de verlenging van een bestaande actie 

 de samenvoeging of ombuiging van een of meer acties naar een andere/een nieuwe actie

1.5.Motivering van het voorstel/initiatief 

1.5.1.Behoefte(n) waarin op korte of lange termijn moet worden voorzien, met een gedetailleerd tijdschema voor de uitrol van het initiatief

1.5.2.Meerwaarde van het optreden van de EU (deze kan het resultaat zijn van verschillende factoren, bv. coördinatiewinst, rechtszekerheid, grotere doeltreffendheid of complementariteit). Voor de toepassing van dit punt wordt onder “meerwaarde van het optreden van de EU” verstaan de waarde die het optreden van de Unie oplevert boven op de waarde die door een optreden van alleen de lidstaten zou zijn gecreëerd.

1.5.3.Nuttige ervaring die bij soortgelijke activiteiten in het verleden is opgedaan

1.5.4.Verenigbaarheid met het meerjarig financieel kader en eventuele synergie met andere passende instrumenten

1.6.Duur en financiële gevolgen van het voorstel/initiatief

 beperkte geldigheidsduur

–    van kracht vanaf 1.1.2028 tot en met 31.12.2034,

–    financiële gevolgen vanaf 2028 tot en met 2034 voor vastleggingskredieten en vanaf 2028 tot en met 2039 voor betalingskredieten.

 onbeperkte geldigheidsduur

–uitvoering met een opstartperiode vanaf JJJJ tot en met JJJJ,

–gevolgd door een volledige uitvoering.

1.7.Wijzen van uitvoering van de begroting 89   

 Direct beheer door de Commissie

– door haar diensten, waaronder het personeel in de delegaties van de Unie

–    door de uitvoerende agentschappen

 Gedeeld beheer met de lidstaten

 Indirect beheer door begrotingsuitvoeringstaken toe te vertrouwen aan:

– derde landen of de door hen aangewezen organen

– internationale organisaties en hun agentschappen (geef aan welke)

– de Europese Investeringsbank en het Europees Investeringsfonds

– de in de artikelen 70 en 71 van het Financieel Reglement bedoelde organen

– publiekrechtelijke organen

– privaatrechtelijke organen met een openbaredienstverleningstaak, voor zover zij zijn voorzien van voldoende financiële garanties

– privaatrechtelijke organen van een lidstaat, waaraan de uitvoering van een publiek-privaat partnerschap is toevertrouwd en die zijn voorzien van voldoende financiële garanties

– organen waaraan of personen aan wie de uitvoering van specifieke maatregelen op het gebied van het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid in het kader van titel V van het Verdrag betreffende de Europese Unie is toevertrouwd en die worden genoemd in de betrokken basishandeling

–in een lidstaat gevestigde organen die onder het privaatrecht van een lidstaat of onder het Unierecht vallen en die in aanmerking komen om overeenkomstig sectorspecifieke regelgeving te worden belast met de uitvoering van middelen van de Unie of begrotingsgaranties, voor zover dergelijke organen onder zeggenschap staan van publiekrechtelijke organen of privaatrechtelijke organen met een openbaredienstverleningstaak, en beschikken over voldoende financiële garanties in de vorm van hoofdelijke aansprakelijkheid van de controlerende organen of gelijkwaardige financiële garanties, die voor elke actie beperkt kunnen blijven tot het maximumbedrag van de steun van de Unie.

Opmerkingen

2.BEHEERSMAATREGELEN 

2.1.Regels inzake monitoring en verslaglegging 

De regels inzake monitoring en verslaglegging voor dit programma zullen voldoen aan de vereisten van Verordening xxx [prestatieverordening].

2.2.Beheers- en controlesystemen 

2.2.1.Rechtvaardiging van de voorgestelde wijzen van uitvoering van de begroting, uitvoeringsmechanismen voor financiering, betalingsvoorwaarden en controlestrategie

2.2.2.Informatie over de vastgestelde risico’s en het systeem of de systemen voor interne controle die zijn opgezet om die risico’s te beperken

2.2.3.Raming en motivering van de kosteneffectiviteit van de controles (verhouding tussen de controlekosten en de waarde van de desbetreffende financiële middelen) en evaluatie van het verwachte foutenrisico (bij betaling en bij afsluiting) 

2.3.Maatregelen ter voorkoming van fraude en onregelmatigheden 

3.GERAAMDE FINANCIËLE GEVOLGEN VAN HET VOORSTEL/INITIATIEF

3.1.Rubrieken van het meerjarig financieel kader en betrokken begrotingsonderdelen voor uitgaven

·Te creëren nieuwe begrotingsonderdelen

In volgorde van de rubrieken van het meerjarig financieel kader en de begrotingsonderdelen.

3.2.Geraamde financiële gevolgen van het voorstel inzake kredieten

3.2.1.Samenvatting van de geraamde gevolgen voor de beleidskredieten

    Voor het voorstel/initiatief zijn geen beleidskredieten nodig

    Voor het voorstel/initiatief zijn beleidskredieten nodig, zoals hieronder nader wordt beschreven

1.1.1.1. Kredieten uit goedgekeurde begroting

in miljoenen euro’s (tot op drie decimalen)

Rubriek van het meerjarig financieel kader			4		“Administratieve uitgaven” 90
DG: <SMCP>						Jaar	Jaar	Jaar	Jaar	Jaar	Jaar	Jaar	TOTAAL MFK 2028-2034
						2028	2029	2030	2031	2032	2033	2034
Personele middelen						304,907	303,779	303,027	303,027	303,027	303,027	303,027	2.123,821
Andere administratieve uitgaven						0	0	0	0	0	0	0	0
TOTAAL DG <SMCP>	Kredieten					304,907	303,779	303,027	303,027	303,027	303,027	303,027	2.123,821
TOTAAL kredieten onder RUBRIEK 4 van het meerjarig financieel kader		(totaal vastleggingen = totaal betalingen)				304,907	304,779	303,027	303,027	303,027	303,027	303,027	2.123,821

in miljoenen euro’s (tot op drie decimalen)

1.1.1.2. Kredieten uit externe bestemmingsontvangsten

in miljoenen euro’s (tot op drie decimalen)

DG: <>			Jaar	Jaar	Jaar	Jaar	Jaar	Jaar	Jaar	TOTAAL MFK 2028-2034
			2028	2029	2030	2031	2032	2033	2034
Beleidskredieten
Begrotingsonderdeel	Vastleggingen	(1a)
	Betalingen	(2a)
TOTAAL kredieten	Vastleggingen	=1a+1b+3	p.m.	p.m.	p.m.	p.m.	p.m.	p.m.	p.m.	p.m.
voor DG <>	Betalingen	=2a+2b+3	p.m.	p.m.	p.m.	p.m.	p.m.	p.m.	p.m.	p.m.

Het programma kan bijdragen van derde landen ontvangen, overeenkomstig eventuele associatieovereenkomsten als bedoeld in artikel 7 van de verordening.

3.2.2.Geraamde output, gefinancierd uit beleidskredieten (niet invullen voor gedecentraliseerde agentschappen)

Vastleggingskredieten, in miljoenen euro’s (tot op drie decimalen)

3.2.3.Samenvatting van de geraamde gevolgen voor de administratieve kredieten

    Voor het voorstel/initiatief zijn geen administratieve kredieten nodig

    Voor het voorstel/initiatief zijn administratieve kredieten nodig, zoals hieronder nader wordt beschreven

3.2.3.1. Kredieten uit goedgekeurde begroting

De benodigde kredieten voor personeel en andere administratieve uitgaven zullen worden gefinancierd uit de kredieten van het DG die reeds voor het beheer van deze actie zijn toegewezen en/of binnen het DG zijn herverdeeld, eventueel aangevuld met middelen die in het kader van de jaarlijkse toewijzingsprocedure met inachtneming van de budgettaire beperkingen aan het beherende DG kunnen worden toegewezen.

3.2.4.Geraamde personeelsbehoeften

    Voor het voorstel/initiatief zijn geen personele middelen nodig

    Voor het voorstel/initiatief zijn personele middelen nodig, zoals hieronder nader wordt beschreven

3.2.4.1.Gefinancierd uit goedgekeurde begroting

Raming in voltijdequivalenten (vte’s) [1]

Aantal personeelsleden dat nodig is voor de uitvoering van het voorstel (in vte’s):

3.2.5.Overzicht van het geschatte effect op met digitale technologie samenhangende investeringen

3.2.6.Verenigbaarheid met het huidige meerjarig financieel kader

Het voorstel/initiatief:

    kan volledig worden gefinancierd door middel van herschikking binnen de desbetreffende rubriek van het meerjarig financieel kader (MFK)

    vereist een beroep op de niet-toegewezen marge in de desbetreffende rubriek van het MFK en/of op de speciale instrumenten zoals gedefinieerd in de MFK-verordening

    vereist een herziening van het MFK

3.2.7.Bijdragen van derden

Het voorstel/initiatief:

    voorziet niet in medefinanciering door derden

    voorziet in medefinanciering door derden, zoals hieronder wordt geraamd:

Kredieten in miljoenen euro’s (tot op drie decimalen)

3.3.Geraamde gevolgen voor de ontvangsten

    Het voorstel/initiatief heeft geen financiële gevolgen voor de ontvangsten

    Het voorstel/initiatief heeft de hieronder beschreven financiële gevolgen:

 voor de eigen middelen

 voor overige ontvangsten

    geef aan of de ontvangsten worden toegewezen aan de begrotingsonderdelen voor uitgaven

in miljoenen euro’s (tot op drie decimalen)

Vermeld voor de toegewezen ontvangsten de betrokken begrotingsonderdelen voor uitgaven.

Andere opmerkingen (bv. over de methode/formule voor de berekening van de gevolgen voor de ontvangsten of andere informatie).

[1]    Geef onder de tabel aan hoeveel vte’s binnen het aangegeven aantal reeds zijn toegewezen voor het beheer van de actie en/of binnen uw DG opnieuw kunnen worden ingezet en wat uw nettobehoeften zijn.

[2]    Voor traditionele eigen middelen (douanerechten en suikerheffingen) moeten nettobedragen worden vermeld, d.w.z. na aftrek van 20 % aan inningskosten.

4.Digitale dimensies

4.1.Voorschriften met digitale relevantie

4.2.Gegevens

De vermelde eisen zijn in overeenstemming met de beginselen van de Europese datastrategie ter ondersteuning van interoperabiliteit, toegankelijkheid en herbruikbaarheid.

Afstemming op het eenmaligheidsbeginsel

Er is rekening gehouden met het eenmaligheidsbeginsel, en de mogelijkheid om bestaande gegevens te hergebruiken, is onderzocht. JA

·Nieuw gecreëerde gegevens zijn vindbaar, toegankelijk, interoperabel en herbruikbaar, en voldoen aan hoogwaardige normen: JA

In de digitale systemen wordt het eenmaligheidsbeginsel toegepast en wordt het hergebruik van bestaande informatie onderzocht, waarbij bestaande bronnen en gegevens uit de uitvoering van het programma worden hergebruikt (bv. met dashboards).

Soort gegevens	Verwijzing(en) naar de vereiste(n)	Actor die de gegevens verstrekt	Actor die de gegevens ontvangt	Frequentie (indien van toepassing)
Bedrijfs- en bankgegevens uit registers, bedrijfsinformatie, gegevens over uiteindelijk begunstigden uit registers. Gemeenschappelijke gegevenswoordenboeken over rapportage- en openbaarmakingsvereisten. Financiële gegevens en indicatoren.	Financiële diensten, vennootschapsrecht	Nationale autoriteiten, bedrijven, consumenten, burgers, investeerders, de Europese Commissie en andere Europese organen en autoriteiten.	Nationale autoriteiten, de Europese Commissie en andere Europese organen en autoriteiten	Wettelijke verplichtingen 95
Normalisatiegegevens	Europese en internationale normen	Europese normalisatieorganisaties en nationale normalisatie-instellingen	Commissie	Op aanvraag/periodiek
Aanbestedingsgegevens, metagegevens, persoonsgegevens, gegevens van externe dienstverleners, financiële gegevens/indicatoren, toegangslogboeken, veiligheidsgegevens, bedrijfsgerelateerde informatie, productinformatie, informatie over onderzoek in zaken, gegevens in verband met het EU-acquis, gerechtelijke gegevens, -Gegevens over productconformiteit	Uitvoeringsinstrumenten	Bureau voor publicaties, nationale overheidsdiensten Marktdeelnemers	Nationale overheden, Commissie	Continu of periodiek, automatisch of op aanvraag
Markttoezichtgegevens	Markttoezicht	Marktdeelnemers	Nationale overheden, Commissie	Op aanvraag/periodiek
Profielen van belanghebbenden, klachten en vragen van consumenten over producten en diensten, gegevens over de behandeling van zaken, gegevens over productveiligheid, gegevens over markttoezicht, inbreuken op het consumentenrecht, handhavingsgegevens, gegevens over grensoverschrijdende transacties, gegevens over ADR-procedures, verhaalresultaten, gegevens over handelaars, gegevens over consumentengedrag, voorbeelden van beste praktijken	Consumentenbeleid	Lidstaten, EU-instellingen, autoriteiten, organen, gemachtigde derden, bedrijven, consumenten/burgers	Lidstaten, EU-instellingen, autoriteiten, organen, gemachtigde derden, bedrijven, consumenten/burgers	Indiening van klachten of vragen van consumenten, veiligheidswaarschuwingen en -meldingen, markttoezichtrapportage, verzoeken om samenwerking op het gebied van handhaving, monitoring- of rapportagevereisten
Europese statistieken bestrijken alle belangrijke beleidsterreinen van de EU: Eurostat ontvangt gegevens in meer dan 2 000 datasets en metadatasets en verspreidt meer dan 7 500 datasets.	Europese statistieken	Statistische instanties van de lidstaten; EVA-landen, uitbreidingslanden; derde landen; EU-instellingen, -autoriteiten, -organen; gemachtigde derden (bv. internationale organisaties); bedrijven; consumenten/burgers.	Eurostat, dat de gegevens valideert en verspreidt als Europese statistieken onder zijn gebruikers, d.w.z. beleidsmakers, EU-instellingen en -diensten; burgers; de media; bedrijven en financiële markten; onderzoekers en de academische wereld.	In overeenstemming met de wettelijke vereisten die zijn vastgelegd in het EU-acquis inzake Europese statistieken. De toezending van gegevens door de lidstaten aan Eurostat is bijna uitsluitend gebaseerd op wettelijke vereisten die zijn vastgelegd in het EU-acquis inzake Europese statistieken, alsook op een aantal vrijwillige toezendingen van gegevens.
Bedrijfsgerelateerde informatie, case-onderzoeksinformatie	Mededingingsbeleid	Europese Commissie (DG COMP), gemachtigde derden/bedrijven, lidstaten, nationale mededingingsautoriteiten	Europese Commissie (DG COMP), gemachtigde derden/bedrijven, lidstaten, nationale mededingingsautoriteiten, burgers (voor openbare informatie)	Continu
Belastinggegevens	Belastingen	Marktdeelnemers/particulieren, belastingautoriteiten van de lidstaten	De belastingautoriteiten van de lidstaten, Eurofisc, de Commissie	Continu
Douanegegevens	Douane-unie	Marktdeelnemers, douaneautoriteiten van de lidstaten, de Commissie	Marktdeelnemers, douaneautoriteiten van de lidstaten, de Commissie	Continu
Douanegegevens	Fraudebestrijding	Marktdeelnemers, douaneautoriteiten van de lidstaten, de Commissie	Autoriteiten van de lidstaten, de Commissie	Continu
Vervoersgegevens	Fraudebestrijding	Marktdeelnemers, douaneautoriteiten van de lidstaten, de Commissie	Autoriteiten van de lidstaten, de Commissie	Continu
Handelsgegevens	Fraudebestrijding	Statistische instanties, marktdeelnemers	Autoriteiten van de lidstaten, de Commissie	Continu
Gegevens over door de EU gefinancierde projecten	Fraudebestrijding	Marktdeelnemers, autoriteiten van de lidstaten, de Commissie	Autoriteiten van de lidstaten, de Commissie	Continu

4.3.Digitale oplossingen

Digitale oplossing #1 — uitvoeringsinstrumenten (bv. één digitale toegangspoort, Your Europe)

Digitale oplossing #2 — Digitale instrumenten voor het mededingingsbeleid (CASE@EC, next-gen eDiscovery, instrumenten om in het kader van mededinging met belanghebbenden in gesprek te gaan enz.)

4.4.Interoperabiliteitsbeoordeling

Digitale overheidsdienst of categorie digitale overheidsdiensten	Omschrijving	Verwijzing(en) naar de vereiste(n)	Andere interoperabiliteitsoplossing(en)
Digitale overheidsdienst #1: uitvoeringsinstrumenten (bv. één digitale toegangspoort, Your Europe)	Verminderen de administratieve lasten en creëren transparantie voor burgers, consumenten en bedrijven.	Artikel 3, punt f)	/
Digitale overheidsdienst #2: mededingingsbeleid	Vergemakkelijken van de grensoverschrijdende interactie tussen EU-entiteiten, overheidsdiensten van de lidstaten en ondernemingen die op de interne markt actief zijn, met name met betrekking tot mededingingszaken.	Artikel 3, punt f)	/
Koppelingssysteem voor registers van bankrekeningen (Baris)	Uitwisseling van gegevens en informatie tussen de lidstaten en tussen EU-entiteiten. Interoperabiliteit van registers.	Artikel 3, punt b)	/
Koppelingssysteem voor registers van uiteindelijk begunstigden	Uitwisseling van gegevens en informatie tussen de lidstaten en tussen EU-entiteiten. Interoperabiliteit van registers.	Artikel 3, punt b)	/
Systeem van gekoppelde registers (BRIS — Business Registers Interconnection System)	Uitwisseling van bedrijfsinformatie tussen de lidstaten en tussen EU-entiteiten onderling via facultatieve toegangspunten. Interoperabiliteit van registers.	Artikel 3, punten a) en b)	/
EU-taxonomienavigator	Transparantie creëren voor burgers, consumenten en bedrijven.	Artikel 3, punt a)	/
Geïntegreerd rapportagesysteem in de financiële diensten van de EU, gemeenschappelijk woordenboek en gemeenschappelijke dataruimte	Uitwisseling van gegevens en informatie tussen de lidstaten en tussen EU-entiteiten. Interoperabiliteit van door de Europese toezichthoudende autoriteiten en de nationale autoriteiten ontwikkelde oplossingen.	Artikel 3, punt b)	/
Monitoring van informaticacontracten voor deskundigen	/	Artikel 3, punt f)	/
Infrastructuur voor gegevensanalyse van FISMA	/	Artikel 3, punt f)	/
Beheer van het acquis, kennis online over Europese wetgeving	/	Artikel 3, punt f)	/
Eurostat onderhoudt een centraal toegangspunt voor elektronische gegevensoverdracht (momenteel geïmplementeerd in eDAMIS) dat wordt gebruikt door de nationale bureaus voor de statistiek en andere nationale autoriteiten in de Europese Unie en daarbuiten (EVA, kandidaat-lidstaten, potentiële kandidaat-lidstaten, Europese Centrale Bank, OESO, …). Eurostat wisselt hoogwaardige datasets van metagegevens uit met behulp van semantische webtechnologieën en volgens de FAIR-beginselen voor meer interoperabiliteit.	Eurostat gebruikt internationale statistische normen voor de uitwisseling van gegevens en metagegevens (SDMX) bij het verzamelen en verspreiden van gegevens. Dit maakt naadloze, begrijpelijke uitwisselingen tussen alle partijen mogelijk, gebaseerd op harmonisatie van statistische concepten en afgedwongen door de standaard technische interoperabiliteit tussen de systemen, door gestandaardiseerde applicatieprogramma-interfaces (API’s). Door gebruik te maken van al het potentieel van dergelijke API-gestuurde technologische infrastructuren, maken de oplossingen het delen en hergebruiken mogelijk en zorgen zij ervoor dat er geen duplicatie plaatsvindt bij het ondersteunen van bedrijfsfuncties. Eurostat ontwikkelt ook verschillende instrumenten ter ondersteuning van verschillende delen van die normen, die door verschillende entiteiten worden hergebruikt, zowel binnen als buiten de Europese Commissie. Europese statistieken worden verspreid in een openbare, kosteloze databank die beschikbaar is op de website van Eurostat, en de statistieken zijn gratis voor zowel commercieel als niet-commercieel gebruik. Eurostat wisselt regelmatig metagegevens van hoge kwaliteit uit over Eurostat-datasets met data.europa.eu met behulp van semantische webtechnologieën en overeenkomstig de FAIR-beginselen inzake interoperabiliteit.	Artikel 3, punt a)
EC-REACT-platform	Vergemakkelijkt de grensoverschrijdende interoperabiliteit van openbare en maatschappelijke organen door gestructureerde informatie-uitwisseling en coördinatie in een meertalige, beveiligde digitale omgeving mogelijk te maken. Het systeem waarborgt de wederzijdse erkenning van gekwalificeerde entiteiten en ondersteunt de procesbevoegdheid in alle rechtsgebieden. Het zorgt voor gegevensintegriteit en afstemming voor de juridische particuliere handhavingsmaatregelen van de lidstaten.	Artikel 3, punt a)	Modules voor beveiligde berichtenuitwisseling en het delen van documenten die zijn afgestemd op de ISA-beginselen Drupal-contentbeheersysteem ondersteunt modulaire ontwikkeling en integratie. Tagging van gemeenschappelijke metagegevens voor doorzoekbare inhoud en semantische afstemming.
SCB-IMI-databank, EU eLab en IT-instrument voor SCB-casemanagement (nieuw)	Maakt consistente, meertalige behandeling van zaken en gegevensuitwisseling tussen alle lidstaten en de EC mogelijk, bevordert de afstemming van de procedures en stroomlijnt dringende waarschuwingen en respons in alle rechtsgebieden.	Artikel 3, punten a), b) en c)	Geharmoniseerde gegevensmodellen voor soorten zaken, rechtsgrondslagen en inbreukcategorieën. Gestandaardiseerde procedurele modellen voor waarschuwingen, gecoördineerde acties en handhavingskennisgevingen. Meertalige interfaces en woordenlijsttermen
IT-instrument van ECC-net	Vergemakkelijken van grensoverschrijdende interacties tussen ECC’s, nationale handhavingsautoriteiten, nationale consumentenorganisaties, instanties voor geschillenbeslechting en de Europese Commissie. Maakt consistente behandeling van zaken, gegevensuitwisseling en identificatie van grensoverschrijdende handhavingskwesties mogelijk.	Artikel 3, punt a)	Geharmoniseerde gegevensmodellen voor soorten zaken, rechtsgrondslagen en inbreukcategorieën. Gestandaardiseerde procedurele modellen voor waarschuwingen, gecoördineerde acties en handhavingskennisgevingen. Meertalige interfaces en woordenlijsttermen in een geïntegreerde kennisbank.
Het systeem voor snelle waarschuwingen Safety Gate, Safety Business Gateway, Consumer Safety Gateway en eSurveillance Webcrawler	De systemen zijn interoperabel met het informatie- en communicatiesysteem voor markttoezicht (ICSMS). Deze integratie maakt naadloze gegevensuitwisseling en -coördinatie tussen de lidstaten mogelijk, waardoor de EU beter in staat is kwesties inzake productveiligheid snel aan te pakken en te beheren.	Artikel 3, punten a), b), en d)	Gestandaardiseerde procedurele modellen voor waarschuwingen. Meertalige interfaces en woordenlijsttermen in een geïntegreerde kennisbank.
Douanesystemen	Vergemakkelijken van grensoverschrijdende interacties tussen EU-entiteiten, overheidsdiensten van de lidstaten, en marktdeelnemers met betrekking tot het douanebeleid.	Specifieke doelstellingen van het voorstel 3b, 3d, 3f + individuele rechtsgrondslag voor de douanesystemen, zoals vastgesteld in het douanewetboek van de Unie 96 en de EU-douanedatahub die bij het voorstel voor de hervorming van het douanestelsel 97 zijn ingevoerd	Alle douanesystemen zijn onderling en met de nationale componenten van de lidstaten interoperabel.
Belastingsystemen	Vergemakkelijken van grensoverschrijdende interacties tussen EU-entiteiten, overheidsdiensten van de lidstaten, en marktdeelnemers met betrekking tot het belastingbeleid.	Specifieke doelstellingen van het voorstel 3b, 3e, 3f + individuele rechtsgrondslag voor de belastingstelsels	Interoperabiliteit vindt voornamelijk plaats met nationale componenten van elk systeem.
Antifraude-informatiesysteem (AFIS)	Vergemakkelijkt grensoverschrijdende interacties tussen EU-entiteiten, autoriteiten van de lidstaten, en marktdeelnemers	Artikel 3, punten b), e) en f) Daarnaast heeft het antifraude-informatiesysteem (AFIS) een eigen rechtsgrondslag, Verordening (EG) nr. 515/97 van de Raad	Interoperabel met systemen van EU-entiteiten en autoriteiten van de lidstaten
Beheerssysteem voor onregelmatigheden (IMS — Irregularity Management System)	Vergemakkelijkt grensoverschrijdende interacties tussen EU-entiteiten en autoriteiten van de lidstaten	Artikel 3, punten b), e) en f)	Interoperabel met systemen van EU-entiteiten en autoriteiten van de lidstaten

Digitale overheidsdienst

4.5.Maatregelen ter ondersteuning van de digitale uitvoering

Beschrijving van de maatregel	Verwijzing(en) naar de vereiste(n)	Rol van de Commissie (indien van toepassing)	Actoren die erbij zullen worden betrokken (indien van toepassing)	Verwacht tijdschema (indien van toepassing)
Er zijn verschillende maatregelen gepland ter ondersteuning van de prioriteiten op het gebied van innovatie en digitalisering voor Europese statistieken, zoals capaciteitsopbouw voor nationale statistische instanties via het opleidingsprogramma inzake Europese statistieken en het gebruik van gemeenschappelijke platforms (bv. de Web Intelligence Hub) voor de exploratie van nieuwe gegevensbronnen en “sandboxing” van nieuwe statistische outputs.	Europese statistieken	Eurostat raadpleegt regelmatig zijn deskundigengroepen over de toekomstige ontwikkelingen van zijn digitale instrumenten. Een specifieke werkgroep met de lidstaten is gewijd aan de ontwikkeling en het onderhoud van digitale oplossingen voor de productie van statistieken, waarbij via de verschillende deskundigen- en focusgroepen verschillende aspecten van die oplossingen worden bevorderd, zoals beveiligingsaspecten, cloudinfrastructuur, en interoperabiliteit en herbruikbaarheid van de verschillende oplossingen tussen alle leden van de groep en Eurostat. Eurostat zal investeren in digitale technologieën, clouddiensten en AI.	Lidstaten en nationale statistische instanties van de EVA

4.6. Indicatieve lijst van Europese elektronische douane- en belastingsystemen

Europese elektronische douanesystemen gefinancierd in het kader van het Douane-programma in 2024 98