(1)

Normalisatie speelt een belangrijke rol bij de ondersteuning van de Europa 2020-strategie, zoals beschreven in de mededeling van de Commissie „Europa 2020: een strategie voor slimme, duurzame en inclusieve groei”. In verschillende vlaggenschipinitiatieven van de Europa 2020-strategie is op het belang van vrijwillige normalisatie op de markten voor producten en diensten gewezen om de compatibiliteit en interoperabiliteit tussen producten en diensten te kunnen waarborgen, technologische ontwikkelingen te kunnen stimuleren en innovatie te kunnen ondersteunen.

(2)

Normen zijn essentieel voor het Europese concurrentievermogen en van cruciaal belang voor innovatie en vooruitgang. De Commissie wijst ook op het belang ervan in het kader van de recente initiatieven voor de voltooiing van de eengemaakte markt (2) en de digitale eengemaakte markt (3), waar de rol van normalisatie en interoperabiliteit bij de totstandkoming van een Europese digitale economie wordt versterkt door de goedkeuring van de mededeling over normalisatieprioriteiten op ICT-gebied voor de digitale eengemaakte markt (4); hierin wordt een alomvattende strategische en politieke benadering uiteengezet voor de normalisatie van prioritaire ICT-technologieën die van cruciaal belang zijn voor de voltooiing van de digitale eengemaakte markt.

(3)

In de digitale samenleving worden normalisatieproducten onmisbaar om de interoperabiliteit tussen netwerken en systemen te waarborgen. In de mededeling van de Commissie „Een strategische visie voor Europese normen: de duurzame groei van de Europese economie tussen nu en 2020 bevorderen en versnellen” (5) worden de specifieke omstandigheden van de normalisatie van informatie- en communicatietechnologieën (ICT) erkend, waarbij oplossingen, toepassingen en diensten vaak worden ontwikkeld door wereldwijde ICT-fora en -consortia die zich tot leidende organisaties voor de ontwikkeling van ICT-normen hebben ontpopt.

(4)

Verordening (EU) nr. 1025/2012 heeft tot doel het Europese kader voor normalisatie te moderniseren en te verbeteren. In die verordening wordt een systeem opgezet waarbij de Commissie kan besluiten tot vaststelling van de relevantste en meest algemeen aanvaarde technische ICT-specificaties die zijn afgegeven door organisaties die geen Europese, internationale of nationale normalisatieorganisaties zijn. De mogelijkheid om bij de aankoop van hardware, software en informatietechnologiediensten het volledige scala van technische ICT-specificaties te gebruiken, maakt interoperabiliteit tussen apparatuur, diensten en toepassingen mogelijk, helpt voorkomen dat overheidsdiensten aan een bepaalde technologie gebonden zijn wanneer een openbare aanbesteder na het aflopen van een aanbestedingscontract vanwege het gebruik van merkgebonden ICT-oplossingen niet op een andere aanbieder kan overstappen, en bevordert de concurrentie bij de levering van interoperabele ICT-oplossingen.

(5)

Om als referentie bij overheidsopdrachten in aanmerking te komen, moeten technische ICT-specificaties voldoen aan de voorschriften van bijlage II bij Verordening (EU) nr. 1025/2012. Het voldoen aan deze voorschriften geeft de overheden de zekerheid dat de technische ICT-specificaties zijn vastgesteld in overeenstemming met de beginselen van transparantie, openheid, onpartijdigheid en consensus die op het gebied van normalisatie door de Wereldhandelsorganisatie zijn erkend.

(6)

Het besluit om een ICT-specificatie vast te stellen moet worden goedgekeurd na raadpleging van het Europees multistakeholderplatform inzake ICT-normalisatie, dat is opgericht bij Besluit 2011/C 349/04 van de Commissie (6), aangevuld met andere vormen van raadpleging van deskundigen uit de bedrijfstak.

(7)

Het Europees multistakeholderplatform inzake ICT-normalisatie heeft de volgende technische specificaties geëvalueerd: het door het World Wide Web Consortium (W3C) ontwikkelde „Simple Knowledge Organisation System” (hierna „SKOS” genoemd) en „Resource Description Framework” 1.0 en 1.1 (hierna „RDF 1.0 & 1.1” genoemd); de door de Organization for the Advancement of Structured Information Standards (OASIS, organisatie ter bevordering van gestructureerde informatiestandaarden) ontwikkelde „Service Metadata Publisher 1.0” (hierna „SMP 1.0” genoemd), de door de Internet Engineering Task Force (IETF) ontwikkelde „MIME-Based Secure Peer-to-Peer Business Data Interchange Using HTTP, Applicability Statement 2”, RFC 4130 (hierna „AS2” genoemd) en „Internationalized Resource Identifiers”, RFC 3987 (hierna „IRI's” genoemd); de technische specificaties „Data Foundation & Terminology Model”, „PID Information Types API”, „Data Type Registries Model” en „Practical Policies Recommendations”, die allemaal zijn ontwikkeld door de stichting Research Data Alliance (RDA), en heeft een positief advies uitgebracht over de vaststelling daarvan als referentie bij overheidsopdrachten. De evaluatie en het advies van het platform zijn vervolgens ter raadpleging aan deskundigen uit de bedrijfstak voorgelegd, die het positieve advies over de vaststelling hebben onderschreven.

(8)

De door W3C ontwikkelde technische specificatie SKOS maakt niet-formele kennisorganisatiesystemen online beschikbaar voor het publiek in gestructureerde vorm, met als doel knowhow over de betekenis en de samenhang van de onderliggende termen te organiseren en er toegang toe te verlenen. Het SKOS-gegevensmodel verstrekt een standaard, goedkoop migratiepad voor het porteren van bestaande kennisorganisatiesystemen naar het semantisch web. Daarnaast biedt SKOS een lichte intuïtieve taal voor het ontwikkelen en delen van nieuwe kennisorganisatiesystemen. Het kan afzonderlijk gebruikt worden of in combinatie met formele kennisrepresentatietalen zoals de Web Ontology language (OWL).

(9)

RDF 1.0, dat ook door W3C is ontwikkeld, is een standaardmodel voor de uitwisseling van gegevens op het web met functies die het samenvoegen van gegevens vergemakkelijken, zelfs wanneer de onderliggende schema's verschillen, en het ondersteunt specifiek de evolutie van schema's in de tijd zonder dat alle gegevensverbruikers moeten worden gewijzigd. RDF 1.1 is een verder ontwikkelde versie van RDF 1.0 met achterwaartse compatibiliteit. Het maakt gebruik van geïnternationaliseerde identifiers, verfijnt het gebruik van gegevenstypen en taalcodes voor letterlijke waarden en stelt een aantal nieuwe serialisatieformaten voor.

(10)

De door OASIS ontwikkelde technische specificatie SMP 1.0 stelt een protocol vast voor de publicatie van metagegevens voor diensten binnen een 4-corner-netwerk, waar entiteiten zakelijke documenten uitwisselen door middel van intermediaire gatewaydiensten (soms toegangspunten genoemd). Om een zakelijk document succesvol te versturen in een 4-corner-netwerk moet een entiteit essentiële metagegevens kunnen detecteren over de ontvanger (het eindpunt) van het zakelijk document, zoals de soorten documenten die het eindpunt kan ontvangen en de ondersteunde transportmethoden. De ontvanger maakt deze metagegevens beschikbaar voor andere entiteiten in het netwerk via een dienst voor de publicatie van metagegevens voor diensten. De specificatie beschrijft de uitwisselingen van aanvragen en antwoorden tussen een publisher van metagegevens voor diensten en een client die informatie over het eindpunt wenst te detecteren.

(11)

Het door de IETF ontwikkelde AS2 is een van de meest gebruikte methoden voor het veilig en betrouwbaar transporteren van gestructureerde zakelijke gegevens via internet. In wezen is er sprake van twee computers — een client en een server — die van punt tot punt verbinding maken via het web. AS2 creëert een „envelop” voor de gestructureerde zakelijke gegevens, waardoor deze veilig — met gebruikmaking van digitale certificaten en encryptie — via internet kunnen worden verzonden. AS2 wordt gebruikt door organisaties uit de particuliere en publieke sector en regeringen in verschillende lidstaten voor zowel specifieke use cases als algemene infrastructurele toepassingen ter ondersteuning van de veilige overdracht van berichten en zakelijke documenten.

(12)

De door de IETF ontwikkelde technische specificatie IRI's is een protocolelement dat het bestaande URI-schema (Uniform Resource Identifier), dat op de ASCII-tekenset is gebaseerd, aanvult. Zij biedt ondersteuning van een veel ruimere reeks tekens die worden gebruikt in op het Latijn gebaseerde alfabetten van EU-talen die letters bevatten die buiten de ASCII-set vallen of een geheel ander schrift gebruiken (Grieks, Bulgaars).

(13)

De Research Data Alliance (RDA) is een internationale organisatie die zich voornamelijk bezighoudt met de ontwikkeling van infrastructuur en gemeenschappelijke activiteiten en die aanbevelingen doet die de belemmeringen voor het delen en uitwisselen van gegevens moeten terugdringen; verder richt zij zich op de versnelling van gegevensgestuurde innovatie wereldwijd. Er zijn vier technische specificaties van de RDA vastgesteld. Het „RDA Data Foundation & Terminology Model” is een kernmodel, basiswoordenlijst en zoekhulpmiddel voor fundamentele terminologie dat ervoor zorgt dat onderzoekers gemeenschappelijke terminologie gebruiken wanneer zij naar gegevens verwijzen; het „RDA PID Information Types API — Persistent Identifier Type Registry” is een conceptueel model voor het structureren van getypeerde informatie om PID's beter te identificeren, en een gemeenschappelijke interface voor toegang tot die informatie; het „RDA Data Type Registries Model” is een gegevenstypemodel en -register („MIME-types” voor gegevens) om hulpprogramma's te helpen gegevens te interpreteren, weer te geven en te verwerken; en de „RDA Practical Policies recommendations” machinaal uit te voeren afspraken voor gegevensbeleid om vertrouwen en interoperabiliteit te bevorderen.