(1)

Iċ-ċifri tar-reġistrazzjoni ta’ vetturi tqal b’emissjonijiet żero ġodda fl-Unjoni reċentement żdiedu iżda għadhom baxxi wisq biex jintlaħqu l-miri ta’ tnaqqis tal-emissjonijiet tas-CO2 tas-settur tat-trasport stabbiliti fil-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tad-9 ta’ Diċembru 2020 bit-titolu “Strateġija għal Mobbiltà Sostenibbli u Intelliġenti - inqiegħdu t-trasport Ewropew fit-triq it-tajba għall-futur”. Wieħed mill-ostakli ewlenin għall-użu usa’ ta’ vetturi tqal b’emissjonijiet żero huwa l-kost inizjali għoli tal-akkwist ta’ tali vettura. L-iżgurar ta’ argument għall-vijabbiltà aktar b’saħħtu għall-investiment f’vetturi b’emissjonijiet żero jfisser ħidma lejn il-parità tal-kostijiet mal-vetturi konvenzjonali. Il-kost totali tas-sjieda jikkonsisti fl-investiment bil-quddiem li jsir biex tiġi akkwistata l-vettura u l-kostijiet operatorji mġarrba matul il-ħajja tal-vettura. Id-distakk fil-kost totali tas-sjieda bejn il-vetturi konvenzjonali u dawk b’emissjonijiet żero jista’ jitnaqqas billi jitnaqqsu l-kostijiet operatorji tal-vetturi b’emissjonijiet żero. Dawk il-kostijiet jinkludu t-tariffi għall-użu tat-triq.

(2)

Id-Direttiva (UE) 2022/362 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (3) emendat id-Direttiva 1999/62/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (4) billi, fost bidliet oħra, għamlitha possibbli li jiġu stabbiliti tariffi għall-użu tat-triq skont l-emissjonijiet tas-CO2 tal-vetturi. Hija introduċiet il-possibbiltà li jiġu varjati t-tariffi għall-infrastruttura u għall-utent u/jew li jiġu internalizzati l-kostijiet esterni tal-emissjonijiet tas-CO2. Iż-żewġ miżuri jaffettwaw il-kostijiet operatorji tal-vetturi. Il-varjazzjoni tat-tariffi tnaqqas il-kostijiet operatorji ta’ vetturi li jniġġsu inqas, filwaqt li t-tariffi għall-kostijiet esterni jżidu l-kostijiet operatorji ta’ vetturi li jniġġsu aktar. Iż-żewġ miżuri jnaqqsu d-distakk fil-kost totali tas-sjieda bejn il-vetturi b’emissjonijiet żero u dawk konvenzjonali. Iż-żewġ miżuri huma importanti biex jissaħħaħ l-argument għall-vijabbiltà għall-investiment f’vetturi b’emissjonijiet żero.

(3)

L-Artikolu 7ga (1), il-ħames subparagrafu, tad-Direttiva 1999/62/KE attwalment jagħti lill-Istati Membri l-possibbiltà li jiġu applikati rati mnaqqsa ta’ tariffi għall-infrastruttura jew għall-utent mingħajr ma jqiegħdu ebda limitu massimu fuq tali tnaqqis, jew li jiġu applikati eżenzjonijiet sħaħ minn tali tariffi, sal-31 ta’ Diċembru 2025. L-Istati Membri kienu meħtieġa jittrasponu id-Direttiva (UE) 2022/362, fil-liġijiet nazzjonali sal-25 ta’ Marzu 2024. Dik l-iskadenza għat-traspożizzjoni timplika perjodu ta’ implimentazzjoni qasir ħafna ta’ inqas minn sentejn, li huwa qasir wisq biex tiġi inċentivata biżżejjed id-domanda għal vetturi tqal b’emissjonijiet żero ġodda. Għalhekk, jenħtieġ li l-perjodu ta’ implimentazzjoni jiġi estiż sabiex jinħolqu l-kundizzjonijiet it-tajba għall-użu usa’ ta’ vetturi b’emissjonijiet żero.

(4)

Il-varjazzjoni tat-tariffi għall-użu tat-triq taffettwa d-deċiżjonijiet ta’ investiment tal-operaturi tat-trasport li jakkwistaw vettura ġdida. Għalhekk għandha effett fuq in-naħa tad-domanda tas-suq għal vetturi tqal ġodda. Il-manifatturi tal-vetturi tqal jikkostitwixxu n-naħa tal-provvista tal-istess suq. Dawn għandhom mira ta’ tnaqqis tal-emissjonijiet tas-CO2 ta’ 43 % sal-2030, kif stabbilit fir-Regolament (UE) 2019/1242 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (5). Filwaqt li l-vetturi konvenzjonali effiċjenti jikkontribwixxu wkoll għall-kisba ta’ dik il-mira, huwa meħtieġ l-użu usa’ ta’ vetturi b’emissjonijiet żero sabiex din tintlaħaq. L-ewwel sena meta l-manifatturi jridu jilħqu dik il-mira hija l-perjodu ta’ rapportar 2030, bi skadenza tat-30 ta’ Ġunju 2031.

(5)

Biex jiġi żgurat qafas legali ċar u koerenti u biex il-kumpaniji tal-Unjoni fis-settur awtomobilistiku jiġu appoġġati fil-kisba tal-miri tagħhom għat-tnaqqis tal-emissjonijiet tas-CO2, jenħtieġ li jiġi allinjat iż-żmien tal-miżuri fuq in-naħa tad-domanda u tal-provvista tas-suq tal-vetturi tqal. Għalhekk, id-data sa meta huwa possibbli għall-Istati Membri li japplikaw rati mnaqqsa b’mod sinifikanti ta’ tariffi għall-infrastruttura jew għall-utenti jew li jeżentaw vetturi b’emissjonijiet żero minn tali tariffi jenħtieġ li tiġi posposta għat-30 ta’ Ġunju 2031.

(6)

In-natura fakultattiva tad-dispożizzjoni emendata tfisser li l-Istati Membri mhumiex obbligati jittrasponu din id-Direttiva. Madankollu, jenħtieġ li jinfurmaw minnufih lill-Kummissjoni jekk jużaw l-opzjoni li jagħtu lil vetturi b’emissjonijiet żero rati mnaqqsa b’mod sinifikanti ta’ tariffi għall-infrastruttura u għall-utent jew eżenzjonijiet biex iħallsuhom wara l-31 ta’ Diċembru 2025,