12.5.2010

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

CE 123/5

POŻIZZJONI TAL-KUNSILL (UE) Nru 8/2010 FL-EWWEL QARI

bil-ħsieb tal-adozzjoni tad-Direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar l-applikazzjoni tal-prinċipju ta’ trattament ugwali bejn l-irġiel u n-nisa li jeżerċitaw attività li fiha jaħdmu għal rashom u li tħassar id-Direttiva 86/613/KEE

Adottata mill-Kunsill fit-8 ta’ Marzu 2010

2010/C 123 E/02

IL-PARLAMENT EWROPEW U L-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,

Wara li kkunsidraw it-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b’mod partikolari l-Artikolu 157(3) tiegħu,

Wara li kkunsidraw il-proposta mill-Kummissjoni Europea,

Wara li kkunsidraw l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew (1),

Filwaqt li jaġixxu skont il-proċedura leġislattiva ordinarja (2),

Billi:

(1)

Id-Direttiva tal-Kunsill 86/613/KEE tal-11 ta’ Diċembru 1986 dwar l-applikazzjoni tal-prinċipju ta’ trattament ugwali bejn l-irġiel u n-nisa li jeżerċitaw attività, inkluża l-agrikoltura, li fiha jaħdmu għal rashom, u dwar il-protezzjoni ta' nisa li jaħdmu għal rashom waqt it-tqala u waqt li qed irabbu t-tfal (3), tiżgura l-applikazzjoni fl-Istati Membri tal-prinċipju ta’ trattament ugwali bejn l-irġiel u n-nisa li jeżerċitaw attività li fiha jaħdmu għal rashom, jew li qed jikkontribwixxu fl-eżerċizzju ta' tali attività. F'dak li jirrigwarda persuni li jaħdmu għal rashom u l-konjuġi ta' persuni li jaħdmu għal rashom, id-Direttiva 86/613/KEE ma kinitx effettiva ħafna u l-kamp ta' applikazzjoni tagħha għandu jitqies mill-ġdid, minħabba li d-diskriminazzjoni fuq bażi ta’ sess u l-fastidju jseħħu wkoll f’oqsma barra mix-xogħol bis-salarju. Fl-interessi taċ-ċarezza, id-Direttiva 86/613/KEE għandha tiġi sostitwita b'din id-Direttiva.

(2)

Fil-Komunikazzjoni tagħha, tal-1 ta’ Marzu 2006, intitolata “Pjan ta' rotta għall-ugwaljanza bejn in-nisa u l-irġiel”, il-Kummissjoni ħabbret li biex ittejjeb il-governanza għall-ugwaljanza bejn is-sessi, se tirrivedi l-leġislazzjoni attwali tal-UE dwar l-ugwaljanza bejn is-sessi li mhijiex inkluża fl-eżerċizzju ta’ tfassil mill-ġdid tal-2005 bil-għan li jkun hemm aġġornament, modernizzazzjoni u tfassil mill-ġdid fejn meħtieġ. Id-Direttiva 86/613/KEE ma kinitx inkluża fl-eżerċizzju ta’ tfassil mill-ġdid.

(3)

Fil-konklużjonijiet tiegħu tal-5 u tas-6 ta' Diċembru 2007 dwar “Rwoli bilanċjati tan-nisa u l-irġiel għall-impjiegi, it-tkabbir u l-koeżjoni soċjali”, il-Kunsill appella lill-Kummissjoni biex tqis il-ħtieġa li tirrivedi, jekk ikun meħtieġ, id-Direttiva 86/613/KEE biex tissalvagwardja d-drittijiet relatati mal-maternità u paternità ta’ persuni li jaħdmu għal rashom u tal-konjuġi li jgħinuhom.

(4)	Il-Parlament Ewropew sejjaħ b’mod konsistenti lill-Kummissjoni biex tirrivedi d-Direttiva 86/613/KEE, b’mod partikolari biex tissaħħaħ il-protezzjoni tal-maternità ta' nisa li jaħdmu għal rashom u biex tittejjeb il-qagħda tal-konjuġi ta' persuni li jaħdmu għal rashom fl-agrikoltura.

(5)

Fil-Komunikazzjoni tagħha tat-2 ta' Lulju 2008 ntitolata “Aġenda Soċjali Mġedda: Opportunitajiet, aċċess u solidarjetà fl-Ewropa tas-seklu 21”, il-Kummissjoni affermat il-ħtieġa li tieħu azzjoni dwar id-differenza bejn is-sessi fl-intraprendenza kif ukoll biex ittejjeb ir-rikonċiljazzjoni tal-ħajja privatama' dik professjonali.

(6)

Diġà hemm għadd ta’ strumenti legali eżistenti għall-implimentazzjoni tal-prinċipju ta’ trattament ugwali li jkopru l-attivitajiet ta’ persuni li jaħdmu għal rashom, b’mod partikolari d-Direttiva tal-Kunsill 79/7/KEE tad-19 ta’ Diċembru 1978 dwar l-implimentazzjoni progressiva tal-prinċipju tat-trattament ugwali tal-irġiel u n-nisa fi kwistjonijiet ta’ sigurtà soċjali (4) u d-Direttiva 2006/54/KE tal-5 ta’ Lulju 2006 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar l-implimentazzjoni tal-prinċipju ta' opportunitajiet indaqs u ta' trattament ugwali tal-irġiel u n-nisa fi kwistjonijiet ta’ impjieg u xogħol (tfassil mill-ġdid) (5). Din id-Direttiva għalhekk ma għandhiex tapplika għall-oqsma li diġà huma koperti minn direttivi oħra.

(7)

Din id-Direttiva hija mingħajr preġudizzju għas-setgħat tal-Istati Membri li jorganizzaw is-sistemi ta' protezzjoni soċjali tagħhom. Il-kompetenza esklużiva tal-Istati Membri fir-rigward tal-organizzazzjoni tas-sistemi ta' protezzjoni soċjali tagħhom, tinkludi, fost oħrajn, deċiżjonijiet dwar l-istabbiliment, il-finanzjament u l-ġestjoni ta' tali sistemi u istituzzjonijiet relatati, kif ukoll dwar is-sustanza u l-għoti ta' benefiċċji, il-livell tal-kontribuzzjonijiet u l-kondizzjonijiet għall-aċċess.

(8)

Din id-Direttiva għandha tapplika għal persuni li jaħdmu għal rashom u l-konjuġi tagħhom jew, meta u safejn huma rikonoxxuti bil-liġi nazzjonali, il-life partners tagħhom, meta dawn, skont il-kondizzjonijiet stabbiliti bil-liġi nazzjonali, abitwalment jipparteċipaw fl-attivitajiet tan-negozju. Sabiex titjieb il-qagħda għal dawn il-konjuġi u, meta u safejn huma rikonoxxuti mil-liġi nazzjonali, għal-life partners ta' persuni li jaħdmu għal rashom, ix-xogħol tagħhom għandu jiġi rikonoxxut.

(9)

Din id-Direttiva m' għandiex tapplika għal materji koperti minn Direttivi oħra li jimplimentaw il-prinċipju ta’ trattament ugwali bejn l-irġiel u n-nisa, partikolarment id-Direttiva tal-Kunsill 2004/113/KE tat-13 ta’ Diċembru 2004 li timplimenta l-prinċipju ta' trattament ugwali bejn l-irġiel u n-nisa fl-aċċess għal u l-provvista ta' merkanzija u servizzi (6). Fost oħrajn, l-Artikolu 5 tad-Direttiva 2004/113/KE dwar l-assigurazzjoni u servizzi finanzjarji relatati jibqa’ applikabbli.

(10)	Biex tkun evitata d-diskriminazzjoni fuq bażi ta' sess, din id-Direttiva għandha tapplika kemm għad-diskriminazzjoni diretta kif ukoll għal dik indiretta. Il-fastidju u l-fastidju sesswali għandhom jitqiesu bħala diskriminazzjoni u għalhekk għandhom jiġu pprojbiti.

(11)	Din id-Direttiva għandha tapplika mingħajr preġudizzju għad-drittijiet u l-obbligi li ġejjin mill-istat konjugali jew tal-familja kif definiti fil-liġi nazzjonali.

(12)	Il-prinċipju ta' trattament ugwali jkopri r-relazzjonijiet bejn il-persuni li jaħdmu għal rashom u partijiet terzi fil-kamp ta' applikazzjoni tad-Direttiva, iżda mhux relazzjonijiet bejn persuna li taħdem għal rasha u l-konjuġi jew il-life partner tagħha.

(13)

Fil-qasam ta' persuni li jaħdmu għal rashom, l-applikazzjoni tal-prinċipju ta' trattament ugwali tfisser li ma għandu jkun hemm l-ebda diskriminazzjoni abbażi ta' sess, pereżempju, b'rabta mal-istabbiliment, it-tagħmir jew l-estensjoni ta' negozju jew il-varar jew l-estensjoni ta' kwalunkwe forma oħra ta' attività ta' persuni li jaħdmu għal rashom.

(14)

L-Istati Membri jistgħu, taħt l-Artikolu 157(4) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, iżommu jew jadottaw miżuri li jipprevedu vantaġġi speċifiċi, biex jagħmluha aktar faċli għas-sess li mhuwiex rappreżentat biżżejjed biex jipparteċipa f’attivitajiet ta' persuni li jaħdmu għal rashom jew biex jevita jew jikkumpensa għal żvantaġġi fil-karrieri professjonali tiegħu. Fil-prinċipju, miżuri bħal azzjoni pożittiva mmirata biex tikseb l-ugwaljanza bejn is-sessi, fil-prattika, ma għandhomx jitqiesu li qed jiksru l-prinċipju legali ta' trattament ugwali bejn l-irġiel u n-nisa.

(15)	Huwa meħtieġ li jiġi żgurat li l-kondizzjonijiet għall-istabbiliment ta' kumpannija bejn il-konjuġi jew, meta u safejn huma rikonoxxuti mil-liġi nazzjonali, il-life partners, mhumiex aktar restrittivi mill-kondizzjonijiet għall-istabbiliment ta' kumpannija ma' persuni oħrajn.

(16)

Bil-ħsieb tal-parteċipazzjoni tagħhom fl-attivitajiet tan-negozju tal-familja, il-konjuġi jew, meta u sa fejn huma rikonoxxuti bil-liġi nazzjonali, il-life partners ta' persuni li jaħdmu għal rashom, li għandhom aċċess għal sistema għal protezzjoni soċjali, għandhom ikunu intitolati wkoll li jibbenefikaw minn protezzjoni soċjali. L-Istati Membri għandhom ikunu obbligati li jieħdu l-miżuri meħtieġa biex din il-protezzjoni soċjali tiġi organizzata f'konformità mal-liġi nazzjonali. B'mod partikolari, huma l-Istati Membri li jridu jiddeċiedu jekk din il-protezzjoni soċjali għandhiex tiġi implimentata fuq bażi obbligatorja jew volontarja. L-Istati Membri jistgħu jipprevedu li din il-protezzjoni soċjali tista' tkun proporzjonali għall-parteċipazzjoni fl-attivitajiet tal-ħaddiem li jaħdem għal rasu u/jew il-livell ta' kontribuzzjoni. Mingħajr preġudizzju għal din id-Direttiva, l-Istati Membri jistgħu jżommu dispożizzjonijiet nazzjonali li jillimitaw l-aċċess għal skemi speċifiċi tal-protezzjoni soċjali, jew għal ċertu livell ta' protezzjoni, inklużi kondizzjonijiet speċjali tal-finanzjament, għal ċerti gruppi ta' ħaddiema jew professjonisti li jaħdmu għal rashom, sakemm jkun disponibbli l-aċċess għal xi skema ġenerali.

(17)

Il-vulnerabbiltà ekonomika u fiżika ta’ nisa tqal li jaħdmu għal rashom u ta’ konjuġi tqal u, meta u safejn huma rikonoxxuti bil-liġi nazzjonali, ta’ life partners tqal ta' persuni li jaħdmu għal rashom, tirriżulta fil-ħtieġa tagħhom li jingħataw id-dritt tal-benefiċċji tal-maternità. L-Istati Membri jibqgħu kompetenti li jorganizzaw tali benefiċċji, inkluż l-istabbiliment tal-livell ta’ kontribuzzjonijiet u l-arranġamenti kollha li jikkonċernaw benefiċċji u ħlasijiet, sakemm jiġu mħarsa r-rekwiżiti minimi ta’ din id-Direttiva. B'mod partikolari, huma jistgħu jiddeterminaw f'liema perijodu qabel u/jew wara t-twellid jingħata d-dritt għall-benefiċċji tal-maternità. Barra minn dan, is-sitwazzjoni ekonomika tal-persuna jew tal-familja inkwistjoni tista' tittieħed f'kont meta jkunu qed jiġu stabbiliti l-kontribuzzjonijiet u/jew il-benefiċċji.

(18)

Biex jittieħed kont tal-ispeċifiċitajiet ta’ attivitajiet ta’ persuni li jaħdmu għal rashom, nisa li jaħdmu għal rashom u l-konjuġi nisa jew, meta u safejn huma rikonoxxuti bil-liġi nazzjonali, il-life partners nisa ta' persuni li jaħdmu għal rashom, għandhom jingħataw aċċess, kemm jista’ jkun, għal kwalunkwe servizz eżistenti li jipprovdi sostituzzjoni temporanja li jippermettilhom li jinterrompu l-attività tax-xogħol tagħhom minħabba t-tqala jew minħabba li qed irabbu t-tfal jew għal kwalunkwe servizz soċjali nazzjonali eżistenti. L-aċċess għal dawk is-servizzi jista' jkun alternattiva għal, jew parti mill-allowance tal-maternità.

(19)

It-titjib fl-effiċjenza u l-effettività tas-sistemi ta’ għajnuna soċjali, notevolment permezz ta’ inċentivi mtejba, amministrazzjoni u evalwazzjoni aħjar, u l-prijoritizzazzjoni ta’ programmi ta’ nfiq, sar kruċjali għas-sostenibbiltà finanzjarja fit-tul tal-mudelli soċjali Ewropej. Meta jkunu qed ifasslu l-miżuri meħtieġa biex tiġi implimentata din id-Direttiva, l-Istati Membri għandhom jagħtu attenzjoni speċjali lit-titjib u l-iżgurar tal-kwalità u s-sostenibbiltà fit-tul tas-sistemi ta' protezzjoni soċjali tagħhom.

(20)

Il-persuni li kienu suġġetti għal diskriminazzjoni fuq bażi ta’ sess għandu jkollhom mezzi xierqa ta’ protezzjoni legali. Biex tingħata protezzjoni aktar effettiva, assoċjazzjonijiet, organizzazzjonijiet u entitajiet legali oħra għandhom jingħataw is-setgħa li jinvolvu ruħhom fi proċedimenti, kif jiddeċiedu l-Istati Membri, jew f'isem jew b'appoġġ għal kull vittima, bla preġudizzju għar-regoli nazzjonali ta' proċedura dwar rappreżentazzjoni u difiża quddiem il-qrati.

(21)

Il-protezzjoni ta' persuni li jaħdmu għal rashom u konjuġi ta' persuni li jaħdmu għal rashom u, meta u safejn huma rikonoxxuti bil-liġi nazzjonali, life partners ta' persuni li jaħdmu għal rashom, mid-diskriminazzjoni fuq bażi ta' sess għandha tissaħħaħ bl-eżistenza ta’ korp jew korpi f'kull Stat Membru b' kompetenza li janalizzaw il-problemi involuti, jistudjaw soluzzjonijiet possibbli u jagħtu assistenza prattika lill-vittmi. Il-korp jew korpi jistgħu jkunu l-istess bħal dawk b’responsabbiltà fuq livell nazzjonali għad-difiża tad-drittijiet tal-bniedem jew is-salvagwardja tad-drittijiet tal-individwi, jew għall-implimentazzjoni tal-prinċipju tat-trattament ugwali.

(22)	Din id-Direttiva tistabbilixxi rekwiżiti minimi, b'hekk tagħti lill-Istati Membri l-għażla li jintroduċu jew iżommu dispożizzjonijiet aktar favorevoli.

(23)

Ladarba l-għan ta’ din id-Direttiva, jiġifieri li jkun żgurat livell għoli komuni ta’ protezzjoni mid-diskriminazzjoni fl-Istati Membri kollha, ma jistax jinkiseb b'mod suffiċjenti mill-Istati Membri u għalhekk jista’ jinkiseb aħjar fil-livell tal-Unjoni, l-Unjoni tista' tadotta miżuri, konformement mal-prinċipju ta' sussidjarjetà stabbilit mill-Artikolu 5 tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea. Konformement mal-prinċipju tal-proporzjonalità, kif stabbilit f’dak l-Artikolu, din id-Direttiva ma tmurx lil hinn minn dak li huwa meħtieġ sabiex jinkiseb dak l-għan,

ADOTTAW DIN ID-DIRETTIVA:

Artikolu 1

Suġġett

1. Din id-Direttiva tistabbilixxi qafas sabiex isir effettiv, fl-Istati Membri, il-prinċipju ta' trattament ugwali bejn l-irġiel u n-nisa li jeżerċitaw attività li fiha jaħdmu għal rashom, jew li tikkontribwixxi għall-eżerċizzju ta’ tali attività, fir-rigward ta' dawk l-aspetti mhux koperti bid-Direttivi 2006/54/KE u 79/7/KEE.

2. L-implimentazzjoni tal-prinċipju ta’ trattament ugwali bejn l-irġiel u n-nisa fl-aċċess għal u l-provvista ta' oġġetti u servizzi tibqa' koperta bid-Direttiva 2004/113/KE.

Artikolu 2

Kamp ta' applikazzjoni

Din id-Direttiva tkopri:

(a)	persuni li jaħdmu għal rashom, jiġifieri l-persuni kollha li jeżerċitaw attività bi qligħ għal rashom, skont il-kondizzjonijiet stabbiliti bil-liġi nazzjonali;

(b)

il-konjuġi ta' persuni li jaħdmu għal rashom jew, meta u safejn huma rikonoxxuti bil-liġi nazzjonali, il-life partners ta' persuni li jaħdmu għal rashom, li ma jkunux impjegati jew imsieħba fin-negozju, fejn huma abitwalment, skont il-kondizzjonijiet stabbiliti bil-liġi nazzjonali, jipparteċipaw fl-attivitajiet tal-persuna li taħdem għal rasha u jwettqu l-istess kompiti jew kompiti anċillari.

Artikolu 3

Definizzjonijiet

1. Għall-finijiet ta’ din id-Direttiva, għandhom japplikaw id-definizzjonijiet li ġejjin:

(a) “diskriminazzjoni diretta”: fejn persuna waħda tiġi trattata b’mod inqas favorevoli minħabba raġunijiet ta’ sess milli hija, kienet jew tkun trattata persuna oħra f’sitwazzjoni komparabbli;

(b) “diskriminazzjoni indiretta”: fejn dispożizzjoni, kriterju jew prattika li jidhru newtrali jkunu jpoġġu lil persuni ta’ sess wieħed fi żvantaġġ partikolari meta mqabbla ma’ persuni tas-sess l-ieħor, sakemm dik id-dispożizzjoni, kriterju jew prattika mhumiex iġġustifikati oġġettivament minn għan leġittimu, u l-mezzi biex jintlaħaq dak l-għan huma adatti u meħtieġa;

(c) “fastidju”: fejn isseħħ imġiba mhix mixtieqa relatata mas-sess ta’ persuna bil-fini jew bl-effett ta' vjolazzjoni tad-dinjità ta’ dik il-persuna, u li jinħoloq ambjent intimidanti, ostili, degradanti, umiljanti jew offensiv;

(d) “fastidju sesswali”: meta titwettaq kull forma ta’ mġiba verbali, mhux verbali jew fiżika mhux mixtieqa ta’ natura sesswali, bil-fini jew bl-effett ta' vjolazzjoni tad-dinjità ta’ persuna, b’mod partikolari meta jinħoloq ambjent intimidanti, ostili, degradanti, umiljanti jew offensiv.

Artikolu 4

Prinċipju ta' trattament ugwali

1. Il-prinċipju ta’ trattament ugwali jfisser li ma għandu jkun hemm assolutament l-ebda diskriminazzjoni fuq bażi ta' sess fis-settur pubbliku u f'dak privat, kemm direttament kif ukoll indirettament, pereżempju fir-rigward tal-istabbiliment, it-tagħmir jew l-estensjoni ta’ negozju jew it-tnedija jew l-estensjoni ta’ kull forma oħra ta’ attività ta’ persuni li jaħdmu għal rashom.

2. Fl-oqsma koperti bil-paragrafu 1, il-fastidju u l-fastidju sesswali għandhom jitqiesu bħala diskriminazzjoni fuq bażi ta' sess u għalhekk għandhom jiġu pprojbiti. Ir-rifjut ta' jew is-sottomissjoni għal tali mġiba minn persuna ma jistgħux jintużaw bħala bażi għal deċiżjoni li tolqot lil dik il-persuna.

3. Fl-oqsma koperti bil-paragrafu 1, ordni li tiddiskrimina kontra persuni fuq bażi ta’ sess għandha titqies bħala diskriminazzjoni.

Artkolu 5

Azzjoni pożittiva

L-Istati Membri jistgħu jżommu jew jadottaw mizuri fis-sens tal-Artikolu 157(4) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea bil-ħsieb li tiġi żgurata ugwaljanza sħiħa fil-prattika bejn l-irġiel u n-nisa fil-ħajja tax-xogħol li tkun immirata, pereżempju, għall-promozzjoni tal-intraprenditorija fost in-nisa.

Artikolu 6

Stabbiliment ta' kumpannija

Mingħajr preġudizzju għall-kondizzjonijiet speċifiċi għal aċċess għal ċerti attivitajiet li japplikaw ugwalment għaż-żewġ sessi, l-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li l-kondizzjonijiet għall-istabbiliment ta' kumpannija bejn il-konjuġi, jew bejn il-life partners, meta u safejn huma rikonoxxuti bil-liġi nazzjonali, mhumiex aktar restrittivi mill-kondizzjonijiet għall-istabbiliment ta' kumpannija bejn persuni oħra.

Artikolu 7

Protezzjoni soċjali

1. Meta teżisti sistema għal protezzjoni soċjali ta' persuni li jaħdmu għal rashom fi Stat Membru, dak l-Istat Membru għandu jieħu l-miżuri meħtieġa biex jiżgura li l-konjuġi u l-life partners msemmijin fl-Artikolu 2(b) jistgħu jibbenefikaw minn xi protezzjoni soċjali f'konformità mal-liġi nazzjonali.

2. L-Istati Membri jistgħu jiddeċiedu jekk il-protezzjoni soċjali msemmija fil-paragrafu 1 hijiex implimentat fuq bażi obbligatorja jew volontarja. F'konformità ma' dan, huma jistgħu jipprevedu li din il-protezzjoni soċjali tingħata biss fuq talba tal-konjuġi u l-life partners msemmijin fl-Artikolu 2(b).

Artikolu 8

Benefiċċji tal-maternità

1. L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li nisa li jaħdmu għal rashom u konjuġi u life partners nisa msemmijin fl-Artikolu 2 ikunu jistgħu, skont il-liġi nazzjonali, jingħataw allowance tal-maternità adegwata li jippermettilhom li jinterrompu l-attività tax-xogħol tagħhom minħabba t-tqala jew minħabba l-maternita' għal mhux inqas minn 14-il ġimgħa.

2. L-Istati Membri jistgħu jiddeċiedu jekk l-allowance tal-maternità msemmija fil-paragrafu 1 hijiex mogħtija fuq bażi obbligatorja jew volontarja. F'konformità ma' dan, huma jistgħu jipprevedu li din l-allowance tingħata biss fuq talba ta' ħaddiema nisa li jaħdmu għal rashom u tal-konjuġi u l-life partners nisa msemmijin fl-Artikolu 2.

3. L-allowance imsemmija fil-paragrafu 1 għandu jitqies adegwat jekk jiggarantixxi dħul għall-inqas ekwivalenti għal:

(a)	l-allowance li l-persuna kkonċernata tirċievi f’każ li tieqaf temporanjament mill-attivitajiet tagħha għal raġunijiet marbuta mal-istat ta’ saħħa tagħha u/jew

(b)	it-telf medju ta' dħul jew ta' profitt fir-rigward ta' perijodu preċedenti komparabbli, suġġett għal kwalunkwe limitu stabbilit bil-liġi nazzjonali u/jew

(c)	kull allowance oħra relatata mal-familja stabbilita bil-liġi nazzjonali, suġġetta għal kwalunkwe limitu stabbilit bil-liġi nazzjonali.

4. L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li nisa li jaħdmu għal rashom u konjuġi u life partners nisa msemmijin fl-Artikolu 2 ikollhom aċċess kemm jista’ jkun għal kwalunkwe servizz eżistenti li jipprovdi sostituzzjonijiet temporanji jew għal kwalunkwe servizz soċjali nazzjonali eżistenti. L-Istati Membri jistgħu jipprovdu li l-aċċess għal dawk is-servizzi jkun alternattiva għal, jew parti mill-allowance imsemmija fil-paragrafu 1 ta’ dan l-Artikolu.

Artikolu 9

Difiża tad-drittijiet

1. L-Istati Membri għandhom jiżguraw li proċedimenti ġudizzjarji jew amministrattivi, inkluż, fejn l-Istati Membri jqisu li jkun xieraq, proċeduri ta’ konċiljazzjoni, għall-infurzar tal-obbligi skont din id-Direttiva huma disponibbli għall-persuni kollha li jqisu li ġarrbu xi telf jew ħsara minħabba li l-prinċipju ta’ trattament ugwali ma ġiex applikat għalihom, anke wara li ntemmet ir-relazzjoni li fiha d-diskriminazzjoni hija allegata li saret.

2. L-Istati Membri għandhom jiżguraw li assoċjazzjonijiet, organizzazzjonijiet jew entitajiet legali oħra li għandhom, f'konformità mal-kriterji stabbiliti bil-liġi nazzjonali tagħhom, interess leġittimu li jiżguraw li din id-Direttiva tiġi osservata, jistgħu jidħlu, f'isem jew b’appoġġ għal min jagħmel l-ilment, bl-approvazzjoni tiegħu jew tagħha, f’kull proċediment ġudizzjarju jew amministrattiv previst għall-infurzar tal-obbligi taħt din id-Direttiva.

3. Il-paragrafi 1 u 2 għandhom ikunu mingħajr preġudizzju għar-regoli nazzjonali dwar limiti ta’ żmien biex issir azzjoni relatata mal-prinċipju ta’ trattament ugwali.

Artikolu 10

Kumpens jew riparazzjoni

L-Istati Membri għandhom jintroduċu tali miżuri fis-sistemi legali nazzjonali tagħhom li huma meħtieġa biex jiżguraw kumpens jew riparazzjoni reali u effettivi, kif l-Istati Membri hekk jiddeterminaw, għat-telf jew il-ħsara mġarrbin minn persuna minħabba diskriminazzjoni fuq bażi ta' sess, skont it-tifsira ta’ din id-Direttiva, b’mod li tali kumpens jew riparazzjoni tkun dissważivi u proporzjonati għat-telf jew il-ħsara mġarrbin. Tali kumpens jew riparazzjoni ma għandhomx ikunu limitati mill-iffissar ta' limitu ogħla minn qabel.

Artikolu 11

Korpi ta' ugwaljanza

1. L-Istati Membri għandhom jaħtru u jagħmlu l-arranġamenti meħtieġa għal korp jew korpi għall-promozzjoni, l-analiżi, il-monitoraġġ u l-appoġġ ta' trattament ugwali tal-persuni kollha mingħajr diskriminazzjoni fuq bażi ta' sess. Tali korpi jistgħu jifformaw parti minn aġenziji b’responsabbiltà fuq livell nazzjonali għad-difiża tad-drittijiet tal-bniedem jew is-salvagwardja tad-drittijiet tal-individwi, jew għall-implimentazzjoni tal-prinċipju ta’ trattament ugwali.

2. L-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-kompiti tal-korpi msemmijin fil-paragrafu 1 jinkludu:

(a)	l-għoti ta’ assistenza indipendenti lil vittmi ta’ diskriminazzjoni li jressqu l-ilmenti ta’ diskriminazzjoni tagħhom, mingħajr preġudizzju għad-drittijiet ta' vittmi u assoċjazzjonijiet, organizzazzjonijiet u entitajiet legali oħra msemmijin fl-Artikolu 9(2);

(b)	it-twettiq ta’ stħarriġ indipendenti dwar id-diskriminazzjoni;

(c)	il-pubblikazzjoni ta' rapporti indipendenti u l-għoti ta' rakkomandazzjonijiet dwar kwalunkwe kwistjoni relatata ma’ tali diskriminazzjoni;

(d)	l-iskambju, fil-livell adatt, ta' informazzjoni disponibbli mal-korpi korrispondenti Ewropej, bħall-Istitut Ewropew għall-Ugwaljanza bejn is-Sessi.

Artikolu 12

Integrazzjoni tal-ugwaljanza bejn is-sess

L-Istati Membri għandhom jieħdu kont b'mod attiv tal-objettiv tal-ugwaljanza bejn l-irġiel u n-nisa meta jfasslu u jimplimentaw liġijiet, regolamenti, dispożizzjonijiet amministrattivi, politiki u attivitajiet fl-oqsma msemmijin f'din id-Direttiva.

Artikolu 13

Disseminazzjoni ta' informazzjoni

L-Istati Membri għandhom jiżguraw li d-dispożizzjonijiet adottati skont din id-Direttiva, flimkien mad-dispożizzjonijiet rilevanti li huma diġà fis-seħħ, jinġiebu permezz tal-mezzi kollha adatti għall-attenzjoni tal-persuni kkonċernati fit-territorju kollu tagħhom.

Artikolu 14

Livell ta' protezzjoni

L-Istati Membri jistgħu jintroduċu jew iżommu dispożizzjonijiet, li huma aktar favorevoli għall-protezzjoni tal-prinċipju ta’ trattament ugwali bejn l-irġiel u n-nisa minn dawk stabbiliti f’din id-Direttiva.

L-implimentazzjoni ta’ din id-Direttiva ma għandha taħt l-ebda ċirkostanza tikkostitwixxi raġuni għal tnaqqis fil-livell ta’ protezzjoni mid-diskriminazzjoni diġà applikat mill-Istati Membri fl-oqsma koperti minn din id-Direttiva.

Artikolu 15

Rapporti

1. L-Istati Membri għandhom jikkomunikaw l-informazzjoni kollha disponibbli dwar l-applikazzjoni ta’ din id-Direttiva lill-Kummissjoni sa … (7).

Il-Kummissjoni għandha tfassal rapport fil-qosor biex jiġi ppreżentat lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill mhux aktar tard minn … (8). Fejn ikun il-każ, dan ir-rapport għandu jkun akkumpanjat minn proposti biex tiġi emendata din id-Direttiva.

2. Ir-rapport tal-Kummissjoni għandu jieħu kont tal-opinjonijiet tal-partijiet interessati.

Artikolu 16

Implimentazzjoni

1. L-Istati Membri għandhom idaħħlu fis-seħħ il-liġijiet, ir-regolamenti u d-dispożizzjonijiet amministrattivi meħtieġa biex jikkonformaw ma' din id-Direttiva sa mhux aktar tard minn … (9). Huma għandhom jikkomunikaw minnufih lill-Kummissjoni t-test ta’ dawk id-dispożizzjonijiet.

Meta l-Istati Membri jadottaw dawk id-dispożizzjonijiet, dawn għandhom jinkludu referenza għal din id-Direttiva jew ikunu akkumpanjati minn tali referenza fl-okkażjoni tal-pubblikazzjoni uffiċjali tagħhom. L-Istati Membri għandhom jistabbilixxu kif għandha ssir tali referenza.

2. Fejn ikun ġustifikat minn diffikultajiet partikolari, l-Istati Membri jistgħu, jekk ikun meħtieġ, ikollhom perijodu addizzjonali ta' sentejn sa … (10) sabiex jikkonformaw mal-Artikolu 7, u sabiex jikkonformaw mal-Artikolu 8 fir-rigward tal-konjuġi u life partners nisa msemmijin fl-Artikolu 2(b).

3. L-Istati Membri għandhom jikkomunikaw lill-Kummissjoni t-test tad-dispożizzjonijiet ewlenin tal-liġi nazzjonali li jadottaw fil-qasam kopert minn din id-Direttiva.

Artikolu 17

Tħassir

Id-Direttiva 86/613/KEE b’dan titħassar b’effett minn … (11).

Ir-referenzi magħmula lid-Direttiva mħassra għandhom jinftiehmu bħala referenzi magħmula għal din id-Direttiva.

Artikolu 18

Dħul fis-seħħ

Din id-Direttiva għandha tidħol fis-seħħ fl-għoxrin jum wara dak tal-pubblikazzjoni tagħha fil-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea.

Artikolu 19

Indirizzati

Din id-Direttiva hija indirizzata lill-Istati Membri.

Magħmul fi, …

Għall-Parlament Ewropew

Il-President

…

Għall-Kunsill

Il-President

…

(1) ĠU C 228, 22.9.2009, p. 107.

(2) Pożizzjoni tal-Parlament Ewropew ta’ … (għadha mhijiex ippubblikata fil-Ġurnal Uffiċjali) u Deċiżjoni tal-Kunsill ta' …

(3) ĠU L 359, 19.12.1986, p. 56.

(4) ĠU L 6, 10.1.1979, p. 24.

(5) ĠU L 204, 26.7.2006, p. 23.

(6) ĠU L 373, 21.12.2004, p. 37.

(7) Sitt snin wara d-dħul fis-seħħ ta’ din id-Direttiva.

(8) Seba' snin wara d-dħul fis-seħħ ta’ din id-Direttiva.

(9) Sentejn wara d-dħul fis-seħħ ta’ din id-Direttiva.

(10) Erba' snin wara d-dħul fis-seħħ ta’ din id-Direttiva.

(11) Sentejn wara d-dħul fis-seħħ ta’ din id-Direttiva.

DIKJARAZZJONI TAR-RAĠUNIJIET TAL-KUNSILL

I. INTRODUZZJONI

Fis-6 ta' Ottubru 2008, il-Kummissjoni ppreżentat proposta għal Direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar l-applikazzjoni tal-prinċipju ta’ trattament ugwali bejn l-irġiel u n-nisa involuti f’attività fejn jaħdmu għal rashom u li tirrevoka d-Direttiva 86/613/KEE (1).

Il-proposta hija parti minn pakkett ta' inizjattivi dwar ir-rikonċiljazzjoni tal-ħajja tax-xogħol, tal-familja u dik privata, waqt li l-punti l-oħra huma proposta għar-reviżjoni tad-Direttiva dwar is-sigurtà u s-saħħa fuq il-post tax-xogħol għall-ħaddiema nisa tqal u ħaddiema li welldu reċentement jew li qed ireddgħu, Rapport dwar l-implimentazzjoni tal-objettivi ta’ Barċellona rigward il-kura tat-tfal u Komunikazzjoni dwar il-bilanċ bejn xogħol u ħajja.

Filwaqt li jaġixxi f'konformità mal-proċedura ordinarja, il-Parlament Ewropew ta l-pożizzjoni tiegħu fl-ewwel qari fis-6 ta' Mejju 2009 (2).

Il-Kumitat Ekonomiku u Soċjali ta l-Opinjoni tiegħu fl-24 ta' Marzu 2009 (3).

Il-Kummissjoni ma ppreżentat l-ebda proposta emendata formali bħala segwitu għall-opinjoni tal-Parlament fl-ewwel qari.

Fit-30 ta' Novembru 2009, il-Kunsill laħaq qbil politiku permezz ta' maġġoranza kwalifikata dwar Pożizzjoni fl-ewwel qari.

F'konformità mal-Artikolu 294(5) (TFUE), il-Kunsill adotta l-pożizzjoni tiegħu fl-ewwel qari permezz ta' maġġoranza kwalifikata fit-8 ta' Marzu 2010.

II. OBJETTIVI

L-objettiv tal-proposta huwa li jinbidel il-qafas legali Komunitarju dwar l-applikazzjoni tal-prinċipju ta’ trattament ugwali bejn in-nisa u l-irġiel għall-persuni li jaħdmu għal rashom u l-konjuġi tagħhom.

Hija għandha l-għan li ttejjeb il-protezzjoni soċjali ta' persuni li jaħdmu għal rashom, bil-ħsieb li jitneħħew disinċentivi għall-intraprenditorija fost in-nisa. Hija tfittex ukoll li ttejjeb il-protezzjoni soċjali ta' “konjuġi ta' għajnuna”, li spiss jaħdmu regolarment ma' dawk li jaħdmu għal rashom mingħajr ma jgawdu mid-drittijiet korrispondenti.

Il-karatteristiċi prinċipali tal-proposta huma kif ġej:

—	id-definizzjoni ta' “konjuġi ta' għajnuna” ġiet modifikata, sabiex tkopri msieħba għall-ħajja (jiġifieri koppji mhux miżżewġa) meta, u safejn dawn ikunu, rikonoxxuti mid-dritt nazzjonali;

—	skont id-dispożizzjonijiet imniżżla fl-Artikolu 7, nisa li jaħdmu għal rashom u konjuġi ta' għajnuna jkunu intitolati, fuq it-talba tagħhom, għall-istess perijodu ta’ leave tal-maternità bħall-impjegati (ara d-Direttiva 92/85/KEE);

—	skont id-dispożizzjonijiet imniżżla fl-Artikolu 6, konjuġi ta' għajnuna jistgħu, fuq it-talba tagħhom, jibbenefikaw tal-inqas mill-istess livell ta’ protezzjoni soċjali bħall-persuni li jaħdmu għal rashom.

Ladarba tkun adottata, id-Direttiva ser tirrevoka d-Direttiva 86/613/KEE (4) u ser tkun applikabbli fir-rigward ta' dawk l-aspetti li mhumiex koperti bid-Direttivi 2006/54/KE, 2004/113/KE u 79/7/KEE, sabiex timplimenta b'mod aktar effettiv il-prinċipju ta' trattament ugwali bejn in-nisa u l-irġiel involuti f'attività fejn jaħdmu għal rashom, jew li qed jikkontribwixxu fit-twettiq ta' attività bħal din.

III. ANALIŻI TAL-POŻIZZJONI TAL-KUNSILL FL-EWWEL QARI

1. Osservazzjonijiet ġenerali:

a) Il-pożizzjoni tal-Kummissjoni dwar l-emendi tal-Parlament Ewropew

Il-Parlament Ewropew adotta 30 emenda (l-emendi 1-16, 18-19, 21-28, 36, 39, 40, 46) għall-proposta tal-Kummissjoni. Matul id-dibattitu fis-sessjoni plenarja, il-Kummissjoni indikat li hija tista' taċċetta 15 minn dawn l-emendi kompletament, parzjalment jew wara li jiġu riformulati (l-emendi 1, 2, 3, 4, 7, 9, 12, 13, 15, 18, 21, 22, 23, 27, 28). L-emendi l-oħrajn (l-emendi 5, 6, 8, 10, 11, 14, 16, 19, 24, 25, 26, 36, 39, 40, 46), madankollu, ma kinux aċċettabbli għall-Kummissjoni.

2. Il-pożizzjoni tal-Kunsill fl-ewwel qari

Il-Kunsill seta' jaċċetta 10 mill-emendi tal-Parlament Ewropew kompletament, parzjalment jew wara li jiġu riformulati, jiġifieri:

—

L-Emenda Nru 4 (il-premessa Nru 10: referenza għal azzjoni affermattiva): Madankollu, il-Kunsill kien tal-fehma li t-terminu “azzjoni affermattiva” għandu jiġi sostitwit b' “azzjoni pożittiva” f'konformità mal-Artikolu 3 tad-Direttiva 2006/54/KE (il-premessa Nru 14 tal-pożizzjoni tiegħu fl-ewwel qari);

—

L-Emenda Nru 9 (il-premessa Nru 18: kjarifika tat-test biex jirreferi għal persuni li jaħdmu għal rashom u l-konjuġi ta' għajnuna): il-Kunsill żied ukoll referenza għall-imsieħba għall-ħajja ta' ħaddiema li jaħdmu għal rashom (meta u safejn dawn ikunu rikonoxxuti mid-dritt nazzjonali) fil-premessa Nru 21 tal-pożizzjoni tiegħu fl-ewwel qari;

—

L-Emenda Nru 12 (l-Artikolu 4: żieda ta' referenza għall-ħtieġa tal-promozzjoni tal-intraprenditorija fost in-nisa): il-Kunsill qabel mal-Parlament li jkun rakkomandabbli li tiddaħħal referenza għall-istabbiliment ta' negozji min-nisa, b'kont meħud tad-differenza enormi bejn is-sessi fl-intraprenditorija (l-Artikolu 5 tal-pożizzjoni tal-Kunsill fl-ewwel qari);

—

L-Emendi Nri 13 u 39 (l-Artikolu 5: żieda tat-terminu “bejn” qabel “imsieħba għall-ħajja”): Il-Kunsill qabel mal-Parlament li din iż-żieda tkun tagħmilha aktar ċara li l-kondizzjonijiet għall-istabbiliment ta' negozji jkunu l-istess irrispettivament mill-istat ċivili (l-Artikolu 6 tal-pożizzjoni tal-Kunsill fl-ewwel qari);

—	L-Emenda Nru 18 (l-Artikolu l-ġdid 7a rigward ir-rikonoxximent tax-xogħol tal-konjuġi ta' għajnuna): il-Kunsill inkorpora s-sustanza ta' din l-emenda fil-premessa Nru 8 fil-pożizzjoni tiegħu fl-ewwel qari;

—	L-Emenda Nru 22 (l-Artikolu 10(2) il-punt il-ġdid (ca)): il-Kunsill kien tal-fehma li t-terminu “ekwivalenti” għandu jiġi sostitwit b' “korrispondenti” (l-Artikolu 11 (2) (d) tal-pożizzjoni tal-Kunsill fl-ewwel qari);

—

L-Emenda Nru 23 (l-inserzjoni ta' dispożizzjoni ġdida (l-Artikolu l-ġdid 10a) dwar l-integrazzjoni ta' kwistjonijiet ta' ugwaljanza bejn is-sessi): il-Kunsill qies li din id-dispożizzjoni l-ġdida tkun tikkostitwixxi b'mod ċar titjib fir-rigward tad-Direttiva eżistenti (l-Artikolu 12 tal-pożizzjoni tal-Kunsill fl-ewwel qari);

—

L-Emenda Nru 27 (l-Artikolu 14(2)): Il-Kunsill seta' jaqbel mal-ewwel parti tal-emenda li ddaħħal element ta' kondizzjonalità (“jekk iġġustifikat b'diffikultajiet partikolari …”) iżda qies li t-tnaqqis tal-perijodu addizzjonali għal sena ma kienx aċċettabbli. Huwa ma kienx favur ukoll l-estensjoni tal-perijodu addizzjonali biex ikopri d-dispożizzjonijiet kollha tad-Direttiva (l-Artikolu 16(2) tal-pożizzjoni tal-Kunsill fl-ewwel qari);

—	L-Emenda Nru 28 (l-Artikolu l-ġdid 14a: rekwiżiti minimi. Il-Kunsill inkorpora s-sustanza ta' din l-emenda fil-premessa Nru 22 fil-pożizzjoni tiegħu fl-ewwel qari).

Madankollu, il-Kunsill ma qiesx li jkun rakkomandabbli li jiġu aċċettati l-emendi:

—

Nru 1 (il-premessa Nru 4: referenza għall-ħtieġa li titjieb is-sitwazzjoni ta' konjuġi ta' għajnuna fl-artiġjanat, il-kummerċ, l-intrapriżi żgħar u ta' daqs medju u l-professjonijiet liberali): il-Kunsill ma qiesx li huwa meħtieġ li ssir referenza espliċita għal dawn is-setturi (il-premessa Nru 4 tal-pożizzjoni tiegħu fl-ewwel qari);

—

Nru 2 (il-premessa l-ġdida 4a): il-Kunsill ma qiesx li huwa adatt li tiddaħħal sistema ta' reġistrazzjoni obbligatorja għall-konjuġi ta' għajnuna. Barra minn hekk, il-premessa Nru 16 tal-pożizzjoni tal-Kunsill fl-ewwel qari tiddikjara li l-konjuġi ta' għajnuna jew l-imsieħba għall-ħajja ta' persuni li jaħdmu għal rashom li għandhom aċċess għal sistema ta' protezzjoni soċjali, għandhom ikunu intitolati wkoll li jibbenefikaw minn protezzjoni soċjali. L-Istati Membri għandhom ikunu meħtieġa li jieħdu l-miżuri neċessarji biex din il-protezzjoni soċjali tkun organizzata f'konformità mad-dritt nazzjonali. B'mod partikolari, huma l-Istati Membri li jridu jiddeċiedu jekk din il-protezzjoni soċjali għandhiex tiġi implimentata fuq bażi obbligatorja jew volontarja);

—	Nru 3 (Il-premessa l-ġdida 7b): il-Kunsill ma qiesx li huwa adatt li jiddaħħal obbligu li ssir proviżjoni għal stat iddefinit b'mod ċar għall-konjuġi ta' għajnuna u li jiġu stabbiliti d-drittijiet tagħhom;

—	Nru 5 (il-premessa Nru 11): il-Kunsill ma qiesx li huwa adatt li tiġi modifikata l-formulazzjoni attwali tad-Direttiva 86/613/KEE attwali (il-premessa Nru 13 tal-pożizzjoni tal-Kunsill fl-ewwel qari);

—	Nru 6 (il-premessa Nru 12): il-Kunsill qies li din l-emenda ma kinitx meħtieġa peress li hija f'każistika stabbilita li, meta jkunu qed jeżerċitaw il-kompetenzi nazzjonali tagħhom, l-Istati Membri jridu jikkonformaw mad-dritt Komunitarju kif interpretat mill-Qorti tal-Ġustizzja;

—

Nru 7 (il-premessa Nru 13): il-Kunsill ma qiesx li huwa adatt li jiġi pprovdut li l-livell ta’ protezzjoni tal-konjuġi ta' għajnuna għandu jkun proporzjonali għall-grad ta’ parteċipazzjoni tagħhom fl-attivitajiet tal-persuna li taħdem għall-rasha fin-negozju tal-familja. Huwa qies li għandhom ikunu l-Istati Membri li jorganizzaw din il-protezzjoni soċjali skont id-dritt nazzjonali u, b'mod partikolari, li jiddeċiedu li din il-protezzjoni soċjali tista' tkun proporzjonali għall-parteċipazzjoni fl-attivitajiet tal-persuna li taħdem għall-rasha u/jew għall-livell tal-kontribuzzjoni (il-premessa Nru 16 fil-pożizzjoni tal-Kunsill fl-ewwel qari);

—	Nru 8 (il-premessa Nru 16): il-Kunsill ma setax jaċċetta din l-emenda peress li deherlu li r-referenza għall-kwalità u s-sostenibbiltà fit-tul tas-sistemi ta' protezzjoni soċjali għandha tinżamm (il-premessa Nru 19 tal-pożizzjoni tal-Kunsill fl-ewwel qari);

—

Nru 10 (l-Artikolu 2(1)(a)): il-Kunsill qies li huwa adatt li din id-definizzjoni tiħassar u titressaq f'Artikolu ġdid (l-Artikolu 2 tal-pożizzjoni tal-Kunsill fl-ewwel qari) dwar il-kamp ta' applikazzjoni tad-Direttiva. Barra minn hekk, il-Kunsill ma qiesx li huwa adatt li ssir referenza għal setturi bħall-agrikoltura, il-professjonijiet liberali, l-artiġjanat u l-SMEs peress li dehrlu li ma kienx hemm raġuni valida biex jiġi emendat it-test tad-definizzjoni kif imniżżel fid-Direttiva eżistenti;

—

L-Emenda 11 (l-Artikolu 3(1)): Il-Kunsill ma qiesx li huwa meħtieġ li tiżdied il-ġestjoni ta' negozju mas-sitwazzjonijiet fejn għandu japplika l-prinċipju ta' nondiskriminazzjoni peress li ma ra l-ebda raġuni valida biex tinbidel id-dispożizzjoni eżistenti taħt id-Direttiva 86/613/KEE (l-Artikolu 4(1) tal-pożizzjoni tal-Kunsill fl-ewwel qari);

—

L-Emendi Nri 14 u 40 (l-Artikolu 6): Filwaqt li l-Kunsill seta' jaqbel li tiżdied referenza għal imsieħba għall-ħajja, madankollu ma kienx f'pożizzjoni li jaċċetta l-kondizzjonijiet imniżżlin fl-emenda fir-rigward tal-protezzjoni soċjali peress li qies li għandhom ikunu l-Istati Membri li jiddeċiedu jekk din il-protezzjoni soċjali għandhiex tiġi implimentata fuq bażi obbligatorja jew volontarja (kif imfisser aktar fil-premessa Nru 16 tal-pożizzjoni tal-Kunsill fl-ewwel qari);

—

L-Emenda Nru 15 (l-Artikolu 7(1) dwar it-tul ta' żmien tal-leave tal-maternità): il-Kunsill qies li d-Direttiva ma għandhiex tipprevedi perijodi ta' leave tal-maternità adattati għall-persuna, li jkunu soġġetti għall-għażla personali, peress li dawn jinterferixxu mal-leġislazzjoni nazzjonali eżistenti u futura, iżda għal allowance tal-maternità adegwata li tippermetti interruzzjonijiet fl-attività tax-xogħol minħabba t-tqala (l-Artikolu 8(1) tal-pożizzjoni tal-Kunsill fl-ewwel qari);

—	L-Emenda Nru 16 (l-Artikolu 7(3)): il-Kunsill qies li kwalunkwe tali dispożizzjoni ma tkunx ċara u twassal għal inċertezza legali peress li jrid ikun magħruf x'jistgħu jkunu r-raġunijet għad-diskriminazzjoni (l-Artikolu 8(3) tal-pożizzjoni tal-Kunsill fl-ewwel qari);

—	L-Emenda Nru 19 (l-Artikolu 8(1): żieda tat-terminu “effettiv”. Il-Kunsill qies li t-test għandu jkun allinjat fuq id-dispożizzjonijiet eżistenti fid-Direttivi 2006/54/KE u 2004/113/KE (l-Artikolu 9(1) tal-pożizzjoni tal-Kunsill fl-ewwel qari);

—

L-Emenda Nru 21 (l-Artikolu 10(2): referenza għall-korp imsemmi fil-paragrafu 1): il-Kunsill kien tal-fehma li għandha tintuża l-formulazzjoni użata fil-proposta tal-Kummissjoni (“korpi”); sabiex ikun ċar li l-korpi msemmija fl-Artikolu 10(2) għandhom ikunu l-istess bħal dawk responsabbli għad-Direttivi 2004/113/KE u 2006/54/KE (l-Artikolu 11(2) tal-pożizzjoni tal-Kunsill fl-ewwel qari);

—

L-Emenda Nru 24 (l-Artikolu 11: referenza għall-Internet bħala mezz ta' disseminazzjoni tal-informazzjoni). Il-Kunsill ma ra l-ebda valur fit-tibdil tat-test tal-proposta tal-Kummissjoni li huwa l-istess bħad-dispożizzjonijiet eżistenti fid-Direttivi 2006/54/KE u 2004/113/KE (l-Artikolu 13 tal-pożizzjoni tal-Kunsill fl-ewwel qari);

—

L-Emenda Nru 25 (l-Artikolu 13 (1)): skadenzi għall-komunikazzjoni tal-informazzjoni dwar l-applikazzjoni tad-Direttiva u għar-rapport tal-Kummissjoni dwar id-Direttiva): Il-Kunsill ma kienx favur li l-iskadenzi jitqassru kif imniżżel fil-proposta tal-Kummissjoni (l-Artikolu 15 tal-pożizzjoni tal-Kunsill fl-ewwel qari);

—	L-Emenda Nru 26 (l-Artikolu 13 (ġdid): reviżjoni tad-Direttiva: Il-Kunsill ma qiesx li huwa meħtieġ li tiġi prevista klawsola ta' reviżjoni;

—	L-Emenda Nru 36 (l-Artikolu 2a (ġdid): projbizzjoni ta' kwalunkwe diskriminazzjoni bbażata fuq l-istat konjugali jew tal-familja): Il-Kunsill ma qiesx li huwa adatt li jittieħed kont ta' din l-emenda għall-istess raġunijiet bħal dawk relatati mal-emenda Nru 6;

—

L-Emenda Nru 46 (l-Artikolu 7(4): dispożizzjoni rigward aċċess għas-servizzi soċjali nazzjonali minbarra l-allowance tal-maternità): il-Kunsill ma kienx favur din l-emenda peress li huwa qies li l-Istati Membri għandhom ikunu jistgħu jipprovdu li l-aċċess għal dawk is-servizzi soċjali huwa alternattiva jew parti mill-allowance tal-maternità (l-Artikolu 8(4) tal-pożizzjoni tal-Kunsill fl-ewwel qari);

Il-Kummissjoni aċċettat il-pożizzjoni tal-Kunsill fl-ewwel qari.

3. Kummenti speċifiċi

Protezzjoni soċjali (l-Artikolu 7 u l-premessa Nru 16 tal-pożizzjoni tal-Kunsill fl-ewwel qari)

Il-Kunsill jaqbel mal-Parlament dwar il-prinċipju li, fid-dawl tal-parteċipazzjoni tagħhom fl-attivitajiet tan-negozju tal-familja, il-konjuġi jew, meta u sakemm huma rikonoxxuti mid-dritt nazzjonali, l-imsieħba għall-ħajja ta' persuni li jaħdmu għal rashom, li għandhom aċċess għal sistema ta' protezzjoni soċjali, għandhom ikunu intitolati wkoll li jibbenefikaw minn protezzjoni soċjali.

Fil-fehma tal-Kunsill, l-Istati Membri għandhom ikunu meħtieġa jieħdu l-miżuri neċessarji biex din il-protezzjoni soċjali tiġi organizzata f'konformità mad-dritt nazzjonali. B'mod partikolari, għandhom ikunu l-Istati Membri li jiddeċiedu jekk din il-protezzjoni soċjali għandhiex tiġi implimentata fuq bażi obbligatorja jew volontarja u din għandha tingħata biss fuq talba mill-konjuġi ta' għajnuna jew l-imsieħba għall-ħajja.

L-Istati Membri għandu jkollhom il-possibbiltà li jipprovdu li din il-protezzjoni soċjali tista' tkun proporzjonali għall-parteċipazzjoni fl-attivitajiet tal-persuna li taħdem għal rasha u/jew il-livell tal-kontribuzzjoni.

Mingħajr preġudizzju għad-dispożizzjonijiet ta' din id-Direttiva, huma għandhom ukoll ikunu jistgħu jżommu dispożizzjonijiet nazzjonali li jillimitaw l-aċċess għal skemi speċifiċi tal-protezzjoni soċjali, jew għal ċertu livell ta' protezzjoni, inklużi kondizzjonijiet speċjali ta' finanzjament, għal ċerti gruppi ta' ħaddiema jew professjonisti li jaħdmu għal rashom, dment li jkun disponibbli l-aċċess għal skema ġenerali.

Benefiċċji tal-maternità u servizzi ta' sostituzzjoni temporanja (l-Artikolu 8, il-premessi Nru 17 u 18 tal-pożizzjoni tal-Kunsill fl-ewwel qari)

Fid-dawl tal-vulnerabbiltà ekonomika u fiżika tagħhom, il-Kunsill għandu l-istess fehma tal-Parlament dwar il-ħtieġa li persuni tqal li jaħdmu għal rashom u l-konjuġi tqal, jew l-imsieħba għall-ħajja tqal, ta' persuni li jaħdmu għal rashom, jingħataw leave tal-maternità twil biżżejjed biex jiġi żgurat l-andament tajjeb ta' tqala normali u l-irkupru fiżiku tal-omm wara ħlas normali.

Madankollu, fid-dawl tal-istat tagħhom bħala persuni li jaħdmu għal rashom, il-Kunsill ma qiesx li huwa adatt li jiġi pprovdut li nisa li jaħdmu għal rashom u, b'analoġija, il-konjuġi ta' għajnuna jew l-imsieħba għall-ħajja nisa ta' persuni li jaħdmu għal rashom, għandhom ikunu intitolati, fuq talba tagħhom, għall-istess perijodu ta' leave tal-maternità kif previst fid-Direttiva 92/85/KEE. Din id-Direttiva tapplika biss għal impjegati li huma soġġetti għal dispożizzjonijiet differenti meta mqabbla ma' nisa li jaħdmu għal rashom.

Għal din ir-raġuni, il-Kunsill deherlu li jkun aktar adatt li jiġi pprovdut li nisa li jaħdmu għal rashom u l-konjuġi u l-imsieħba għall-ħajja nisa, għandhom, f'konformità mad-dritt nazzjonali, jingħataw allowance tal-maternità adegwata li jippermettilhom li jinterrompu l-attività tax-xogħol tagħhom minħabba t-tqala jew minħabba li jkunu qed irabbu t-tfal għal mhux inqas minn 14-il ġimgħa.

L-Istati Membri għandhom jibqgħu kompetenti li jorganizzaw tali benefiċċji, inkluż l-istabbiliment tal-livell tal-kontribuzzjonijiet u l-arranġamenti kollha li jikkonċernaw benefiċċji u ħlasijiet, dment li jkunu mħarsa l-preskrizzjonijiet minimi tad-Direttiva. B'mod partikolari, huma għandhom ikunu jistgħu jiddeterminaw f'liema perijodu qabel u/jew wara t-twellid jingħata d-dritt għall-benefiċċji tal-maternità. Huma għandhom jiddeterminaw ukoll jekk għandux jittieħed kont tas-sitwazzjoni ekonomika tal-persuna jew tal-familja inkwistjoni meta jkunu qed jiġu stabbiliti l-kontribuzzjonijiet u/jew il-benefiċċji.

Barra minn hekk, sabiex jittieħed kont tal-ispeċifiċitajiet ta’ attivitajiet ta’ persuni li jaħdmu għal rashom, il-Kunsill qies li nisa li jaħdmu għal rashom u l-konjuġi nisa jew, meta u safejn dawn ikunu rikonoxxuti mid-dritt nazzjonali, l-imsieħba għall-ħajja nisa ta' persuni li jaħdmu għal rashom, għandhom jingħataw aċċess, kemm jista’ jkun għal kwalunkwe servizz eżistenti li jforni sostituzzjoni temporanja li jippermettilhom li jinterrompu l-attività tax-xogħol tagħhom minħabba t-tqala jew minħabba li jkunu qed irabbu t-tfal jew għal kwalunkwe servizz soċjali nazzjonali eżistenti. L-aċċess għal dawn is-servizzi jista' jkun alternattiva għall-allowance tal-maternità jew parti minnha.

IV. KONKLUŻJONI

Il-Kunsill iqis li l-pożizzjoni tiegħu fl-ewwel qari dwar l-applikazzjoni tal-prinċipju ta' trattament ugwali bejn l-irġiel u n-nisa involuti f’attività fejn jaħdmu għal rashom tirrappreżenta soluzzjoni bbilanċjata u realistika għall-kwistjonijiet koperti mill-proposta tal-Kummissjoni, b'mod partikolari fid-dawl tal-ħtieġa li ma jkunx hemm indħil fl-organizzazzjoni tal-iskemi ta' sigurtà soċjali tal-Istati Membri jew tal-finanzjament tagħhom.

Fil-fehma tiegħu, id-dispożizzjonijiet stabbiliti f'din il-pożizzjoni għandhom jgħinu biex jiġu ttrattati l-ostakoli għall-aċċess tan-nisa għall-impjieg għal rashom u b'hekk ikun aktar faċli biex jikkombinaw l-attivitajiet fir-rigward ta' tali impjieg u r-responsabbiltajiet tal-familja.

Il-Kunsill jistenna b'interess diskussjoni kostruttiva mal-Parlament Ewropew bil-ħsieb li jintlaħaq qbil finali dwar din id-Direttiva importanti.

(1) Id-Direttiva tal-Kunsill 86/613/KEE tal-11 ta' Diċembru 1986 dwar l-applikazzjoni tal-prinċipju ta' trattament ugwali bejn l-irġiel u n-nisa involuti f'attività, inkluża l-agrikoltura, b’kapaċità li fiha jaħdmu għal rashom, u dwar il-protezzjoni ta' nisa li jaħdmu għal rashom waqt it-tqala u waqt li qegħdin irabbu t-tfal (ĠU L 359, 19.12.1986, p. 56).

(2) Għadha mhux ippubblikata fil-Ġurnal Uffiċjali.

(3) ĠU C 228, 22 ta' Settembru 2009, paġna 107.

(4) Id-Direttiva tal-Kunsill 86/613/KEE tal-11 ta' Diċembru 1986 dwar l-applikazzjoni tal-prinċipju ta' trattament ugwali bejn l-irġiel u n-nisa involuti f'attività, inkluża l-agrikoltura, b’kapaċità li fiha jaħdmu għal rashom, u dwar il-protezzjoni ta' nisa li jaħdmu għal rashom waqt it-tqala u waqt li qegħdin irabbu t-tfal (ĠU L 359, 19.12.1986, p. 56).

12.5.2010

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

CE 123/17

POŻIZZJONI TAL-KUNSILL (UE) Nru 9/2010 FL-EWWEL QARI

bil-ħsieb tal-adozzjoni tad-Direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar l-indikazzjoni permezz ta’ ttikkettar u l-informazzjoni standard tal-prodott dwar il-konsum tal-enerġija u riżorsi oħra mill-prodotti marbutin mal-enerġija (tfassil mill-ġdid)

Adottata mill-Kunsill fl-14 ta' April 2010

(Test b’relevanza għaż-ŻEE)

2010/C 123 E/03

IL-PARLAMENT EWROPEW U L-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,

Wara li kkunsidra t-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b'mod partikolari l-Artikolu 114 tiegħu,

Wara li kkunsidraw il-proposta mill-Kummissjoni Ewropea,

Wara li kkunsidraw l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew (1),

Wara li kkonsultaw lill-Kumitat tar-Reġjuni,

Filwaqt li jaġixxu skont il-proċedura leġiżlattiva ordinarja (2),

Billi:

(1)

Id-Direttiva tal-Kunsill 92/75/KEE tat-22 ta’ Settembru 1992 dwar l-indikazzjoni permezz ta’ ttikkettar u l-informazzjoni standard tal-prodott dwar il-konsum tal-enerġija u riżorsi oħra skont l-apparat tad-dar (3) ġiet emendata sostanzjalment (4). Ġaladarba jridu jsiru iktar emendi, għanda tiġi rriformulata fl-interess taċ-ċarezza.

(2)

Il-kamp ta’ applikazzjoni tad-Direttiva 92/75/KEE huwa ristrett għall-apparat domestiku. Il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni tas-16 ta' Lulju 2008 dwar il-Pjan ta' Azzjoni dwar Politika Sostenibbli dwar il-Konsum u l-Produzzjoni u Politika Industrijali Sostenibbli wera li l-estensjoni tal-kamp ta’ applikazzjoni tad-Direttiva 92/75/KEE għall-prodotti b'rabta mal-enerġija li għandhom impatt sinifikanti dirett jew indirett fuq il-konsum tal-enerġija matul l-użu tagħhom tista' ssaħħaħ is-sinerġiji potenzjali fost il-miżuri leġiżlattivi, u partikolarment id-Direttiva 2009/125/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-21 ta’ Ottubru 2009 li tistabbilixxi qafas għat-twaqqif ta’ ħtiġijiet ta’ ekodisinn għall-prodotti relatati mal-enerġija (5). Din id-Direttiva m'għandhiex tippreġudika l-applikazzjoni tad-Direttiva 2009/125/KE. Flimkien ma' dik id-Direttiva u strumenti Komunitarji oħrajn, din id-Direttiva tifforma parti minn qafas legali usa' u, fil-kuntest ta' approċċ olistiku, twassal għal iffrankar addizzjonali tal-enerġija u gwadanji ambjentali.

(3)

Il-konklużjonijiet tal-Presidenza tal-Kunsill Ewropew tat-8 u d-9 ta' Marzu 2007, enfasizzaw il-ħtieġa li tiżdied l-effiċjenza tal-enerġija fil-Komunità sabiex jinkiseb l-objettiv tal-iffrankar ta' 20 % tal-konsum tal-enerġija tal-Unjoni sal-2020, jiġu stabbiliti miri għall-iżvilupp fl-Ewropa kollha ta' enerġiji rinnovabbli u t-tnaqqis tal-emissjonijiet ta' gass b'effett ta' serra u appellaw għal implimentazzjoni fil-fond u rapida tal-oqsma prinċipali identifikati fil-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni tad-19 ta' Ottubru 2006 intitolata: “Pjan ta' Azzjoni għal Effiċjenza fl-Enerġija: It-Twettiq tal-Potenzjal”. Il-pjan ta' azzjoni enfasizza l-opportunitajiet ta' ffrankar enormi tal-enerġija fis-settur tal-prodotti.

(4)	It-titjib tal-effiċjenza ta' prodotti relatati mal-enerġija permezz ta' għażla informata tal-konsumatur, hu ta' benefiċċju għall-ekonomija tal-UE b'mod ġenerali.

(5)

Il-forniment ta’ informazzjoni preċiża, rilevanti u komparabbli dwar il-konsum speċifiku ta’ enerġija tal-prodotti marbutin mal-enerġija għandu jinfluwenza l-għażla tal- utenti finali favur dawk il-prodotti li jikkonsmaw jew indirettament iwasslu għal konsum inqas tal-enerġija u riżorsi oħra essenzjali matul l-użu, u b’hekk iwassal lill-produtturi biex jieħdu passi biex inaqqsu l-konsum tal-enerġija u riżorsi oħra essenzjali mill-prodotti li jimmanifatturaw. Dan għandu jinkoraġġixxi wkoll indirettament l-użu effiċjenti ta’ dawn il-prodotti sabiex jikkontribwixxi għall-mira tal-UE ta' 20 % effiċjenza tal-enerġija. Fin-nuqqas ta’ din l-informazzjoni, il-ħidma tal-forzi tas-suq waħidha tonqos milli tippromwovi l-użu razzjonali tal-enerġija u riżorsi essenzjali oħra għal dawn il-prodotti.

(6)	Għandu jiġi mfakkar li jeżistu leġislazzjonijiet Komunitarji u nazzjonali li jagħtu lill-konsumaturi ċerti drittijiet fir-rigward ta' prodotti mixtrijin, inkluż kumpens jew skambju tal-prodott.

(7)	Il-Kummissjoni għandha tipprevedi lista prijoritarja ta' prodotti relatati mal-enerġija, li tista' tkun koperta b'att delegat taħt din id-Direttiva. Tali lista tista' tiġi inkluża fil-Pjan ta' Ħidma msemmi fid-Direttiva 2009/125/KE.

(8)

L-informazzjoni tilgħab rwol importanti fil-ħidma tal-forzi tas-suq u huwa għalhekk neċessarju li tiġi introdotta tikketta uniformi għall- prodotti kollha tal-istess tip, sabiex ix-xerrejja potenzjali jiġu pprovduti b’informazzjoni supplimentari standard dwar l-ispejjeż ta’ dawk il-prodotti f’termini ta’ enerġija u l-konsum ta’ riżorsi essenzjali oħra u sabiex jittieħdu miżuri sabiex jiġi żgurat li utenti aħħarin potenzjali li ma jarawx il-prodott għall-wiri, u għalhekk li ma jkollhomx l-opportunità jaraw it-tikketta, ikunu wkoll fornuti b’din l-informazzjoni. Sabiex tkun effiċjenti u ta' suċċess, it-tikketta għandha tkun tingħaraf faċilment mill-utent aħħari, sempliċi u fil-qosor. Għal dan il-għan il-format eżistenti tat-tikketta għandu jinżamm bħala l-bażi biex l-utenti aħħarin jiġu informati dwar l-effiċjenza tal-prodotti. Il-konsum tal-enerġija mill-prodotti u informazzjoni oħra dwarhom għandhom jitkejlu skont standards u metodi armonizzati.

(9)	Kif indikat fl-Istima ta' Impatt tal-Kummissjoni li takkompanja l-proposta tagħha għal din id-Direttiva, l-iskema tat-tikkettar tal-enerġija ġiet segwita bħala mudell f'diversi pajjiżi fid-dinja kollha.

(10)

L-Istati Membri għandhom jimmonitorjaw regolarment il-konformità ma' din id-Direttiva, u jinkludu l-informazzjoni rilevanti fir-rapport li huma obbligati jippreżentaw kull erba' snin lill-Kummissjoni taħt din id-Direttiva, b'attenzjoni partikolari għar-responsabbiltajiet tal-fornituri u n-negozjanti.

(11)

Ir-Regolament (KE) Nru 765/2008 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad-9 ta' Lulju 2008 li jistabbilixxi r-rekwiżiti għall-akkreditament u għas-sorveljanza tas-suq relatati mal-kummerċjalizzazzjoni ta' prodotti (6) fih dispożizzjonijiet ġenerali dwar is-sorveljanza tas-suq fir-rigward tal-kummerċjalizzazzjoni ta' prodotti. Sabiex tilħaq l-għanijiet tagħha, din id-Direttiva tipprevedi dispożizzjonijiet aktar dettaljati f'dan ir-rigward. Dawk id-dispożizzjonijiet huma konsistenti mar-Regolament (KE) Nru 765/2008.

(12)

Skema volontarja għal kollox twassal sabiex ftit prodotti jibdew jiġu ttikkettjati, jew fornuti b’informazzjoni standard dwar il-prodott, bir-riskju li dan jista’ joħloq konfużjoni jew anke jagħti informazzjoni żbaljata lil xi utenti aħħarin. L-iskema preżenti għandha għalhekk tiżgura li, il-konsum tal-enerġija u ta' riżorsi essenzjali oħra jkun indikat b’tikketta u skedi standard tal-prodott għall- prodotti kollha konċernati.

(13)

Prodotti marbutin mal-enerġija għandhom impatt dirett jew indirett fuq il-konsum ta' firxa wiesgħa ta’ forom ta’ enerġija matul l-użu, fejn l-elettriku u l-gas ikunu l-aktar importanti. Din id-Direttiva għandha għalhekk tkopri prodotti b'rabta mal-enerġija li jkollhom impatt dirett jew indirett fuq il-konsum ta' kull tip ta’ enerġija waqt l-użu tagħhom.

(14)

Prodotti marbutin mal-enerġija li għandhom impatt sinifikanti dirett jew indirett fuq il-konsum tal-enerġija jew, fejn applikabbli, tar-riżorsi essenzjali matul l-użu u li joffru biżżejjed possibilitajiet adekwati għal żieda fl-effiċjenza għandhom jiġu koperti b’att delegat, fejn il-forniment tal-informazzjoni permezz ta' ttikketjar jista' jistimola l-utenti aħħarin jixtru prodotti aktar effiċjenti.

(15)

Sabiex jintlaħqu l-objettivi tal-Unjoni dwar it-tibdil fil-klima u s-sigurtà tal-enerġija u, billi l-enerġija totali kkonsumata mill-prodotti mistennija tkompli togħla għall-perijodu fit-tul, l-atti delegati taħt din id-Direttiva jistgħu, fejn rilevanti, jenfasizzaw ukoll fuq it-tikketta, il-konsum għoli tal-enerġija totali tal-prodott.

(16)

Għadd ta' Stati Membri għandhom fis-seħħ politiki ta' akkwist pubbliku li jeħtieġu li l-awtoritajiet kontraenti jakkwistaw prodotti effiċjenti enerġetikament. Għadd ta' Stati Membri daħħlu wkoll inċentivi għal prodotti effiċjenti enerġetikament. Il-kriterji għall-prodotti li jkunu eliġibbli għall-akkwist pubbliku jew inċentivi jistgħu jvarjaw sostanzjalment minn Stat Membru għal ieħor. Referenza għall-klassijiet ta' prestazzjoni bħala livelli għal prodotti partikolari kif stipulat fl-atti delegati taħt din id-Direttiva, tista' tnaqqas il-frammentazzjoni tal-akkwist pubbliku u l-inċentivi u tiffaċilita l-ksib ta' prodotti effiċjenti.

(17)

Inċentivi li l-Istati Membri jistgħu jipprovdu għall-promozzjoni ta' prodotti effiċjenti jistgħu jkunu ta' għajnuna mill-Istat. Din id-Direttiva hija mingħajr ħsara għal xi proċedura futura ta' għajnuna mill-Istat li tista' tittieħed skont l-Artikoli 107 u 108 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (TFUE) fir-rigward ta' tali inċentivi u m'għandhiex tkopri t-tassazzjoni u materji fiskali. L-Istati Membri huma liberi jiddeċiedu dwar in-natura ta' inċentivi bħal dawn.

(18)	Il-promozzjoni tal-prodotti enerġetikament effiċjenti permezz tal-ittikkettar, l-akkwist pubbliku u l-inċentivi ma għandhiex tkun għad-detriment tal-prestazzjoni ambjentali kumplessiva u l-funzjonament ta' tali prodotti.

(19)

Il-Kummissjoni għandha tiġi kkonferita s-setgħa sabiex tadotta atti delegati skont l-Artikolu 290 tat-TFUE fir-rigward tal-ittikkettar u l-informazzjoni standard tal-prodott dwar il-konsum tal-enerġija u riżorsi essenzjali oħra skont il-prodott marbut mal-enerġija waqt l-użu. Huwa ta' importanza partikolari li l-Kummissjoni twettaq konsultazzjonijiet xierqa matul ix-xogħol preparatorju tagħha, inkluż fil-livell ta' esperti.

(20)	Il-Kummissjoni għandha tippreżenta regolarment lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill sintesi, li tkopri lill-UE u lill-Istati Membri separatament, tar-rapporti ppreżentati mill-Istati Membri taħt din id-Direttiva.

(21)	Il-Kummissjoni għandha tkun responsabbli għall-adattament tal-klassifikazzjonijiet tat-tikketta bl-għan li jiġu żgurati previdibbiltà għall-industriji u intendiment għall-konsumaturi.

(22)

Sa limitu li jvarja skont il-prodott konċernat, l-iżvilupp teknoloġiku u l-potenzjal għal iffrankar tal-enerġija sinifikanti addizzjonali jistgħu jwasslu għall-ħtieġa ta' differenzjazzjoni ulterjuri tal-prodotti u jiġġustifikaw reviżjoni tal-klassifikazzjoni. Tali reviżjoni għandha tinkludi b'mod partikolari l-possibbiltà ta' aġġornament tal-iskali. Din ir-reviżjoni għandha titwettaq malajr kemm jista' jkun fil-każ ta' prodotti li, minħabba l-karatteristiċi innovattivi tagħhom stess, jistgħu jagħtu kontribut sinifikanti għall-effiċjenza tal-enerġija.

(23)

Meta l-Kummissjoni tirrivedi l-progress u tirrapporta dwar l-implimentazzjoni tal-Pjan ta' Azzjoni dwar il-Konsum u l-Produzzjoni Sostenibbli u l-Politika Industrijali Sostenibbli fl-2012, hija ser tanalizza b'mod partikolari jekk tkunx meħtieġa azzjoni ulterjuri għat-titjib tal-prestazzjoni ambjentali u tal-enerġija użata mill-prodotti, inkluż fost oħrajn, il-possibbiltà li tipprovdi lill-konsumaturi informazzjoni dwar il-marka tal-karbonju tal-prodotti jew l-impatt ambjentali tal-prodotti matul iċ-ċiklu ta' ħajja tagħhom.

(24)	L-obbligu tat-traspożizzjoni ta' din id-Direttiva fil-liġi nazzjonali għandha tkun limitata għal dawk id-dispożizzjonijiet li jirrappreżentaw bidla sostantiva meta mqabbla mad-Direttiva 92/75/KEE. L-obbligu li d-dispożizzjonijiet li ma nbidlux jiġu trasposti ġejja mid-Direttiva 92/75/KEE.

(25)	Meta l-Istati Membri jimplimentaw id-dispożizzjonijiet ta' din id-Direttiva, huma għandhom jippruvaw iżommu lura minn miżuri li jistgħu jimponu, mingħajr ma jkun meħtieġ, obbligi burokratiċi u mhux prattiċi fuq il-parteċipanti tas-suq konċernati, b'mod partikolari intrapriżi żgħar u ta' daqs medju.

(26)	Din id-Direttiva għandha tkun bla ħsara għall-obbligi tal-Istati Membri dwar l-iskadenzi għat-traspożizzjoni fil-liġi nazzjonali u l-applikazzjoni tad-Direttiva 92/75/KEE.

(27)

F'konformità mal-punt 34 tal-Ftehim Interistituzzjonali dwar tfassil aħjar tal-liġijiet (7), l-Istati Membri huma mħeġġa jfasslu għalihom stess u fl-interess tal-Unjoni, it-tabelli tagħhom stess, li kemm jista' jkun juru l-korrelazzjoni bejn din id-Direttiva u l-miżuri ta' traspożizzjoni, u jippublikawhom,

ADOTTAW DIN ID-DIRETTIVA:

Artikolu 1

Kamp ta’ applikazzjoni

1. Din id-Direttiva tistabbilixxi qafas għall- armonizzazzjoni ta’ miżuri nazzjonali dwar l-informazzjoni għall-utent aħħari, b’mod partikolari b’mezzi ta’ ttikkettar u b’informazzjoni standard dwar il-prodott, dwar il-konsum ta’ enerġija u, fejn rilevanti, dwar riżorsi essenzjali oħra waqt l-użu, u b’informazzjoni supplimentari dwar prodotti marbutin mal-enerġija, u b’hekk tippermetti lill-utenti aħħarin jagħżlu prodotti aktar effiċjenti.

2. Din id-Direttiva għandha tapplika għall-prodotti marbutin mal-enerġija li għandhom impatt sinifikanti dirett jew indirett fuq il-konsum tal-enerġija u, fejn applikabbli, fuq ir-riżorsi essenzjali l-oħra waqt l-użu.

3. Din id-Direttiva ma għandhiex tapplika għal:

(a)	prodotti użati (second-hand);

(b)	kwalunkwe mezz ta' trasport għall-persuni u merkanzija;

(c)	planċja tal-klassifikazzjoni jew l-ekwivalenti tiegħu mwaħħal għal raġunijiet ta’ sikurezza mal-prodotti.

Artikolu 2

Definizzjonijiet

Għall-finijiet ta' din id-Direttiva:

(a)

“prodott marbut mal-enerġija”, jew “il-prodott” tfisser kull oġġett li jkollu impatt fuq il-konsum tal-enerġija waqt l-użu, li jitqiegħed fis-suq u/jew jibda jintuża fl-Unjoni, inklużi l-partijiet maħsuba biex jiġu inkorporati fi prodotti b'rabta mal-enerġija koperti minn din id-Direttiva li jitqiegħdu fis-suq u/jew jintużaw bħala partijiet individwali għall-utenti aħħarin u li l-prestazzjoni ambjentali tagħhom tista' tkun ivvalutata indipendentement;

(b)	“skeda” tfisser tabella standard ta’ informazzjoni dwar prodott;

(c)	“riżorsi essenzjali oħra” tfisser ilma, sustanzi kimiċi jew kwalunkwe sostanza oħra kkonsmata minn prodott f’użu normali;

(d)	“informazzjoni supplimentari” tfisser informazzjoni oħra dwar il-prestazzjoni u l-karatteristiċi ta’ prodott, li għandha x’taqsam ma’, jew tgħin fl-evalwazzjoni, tal-użu tal-enerġija jew riżorsi essenzjali oħra abbażi ta' data li tista' titkejjel;

(e)	“impatt dirett” tfisser l-impatt ta' prodotti li effettivament jikkunsmaw l-enerġija waqt l-użu;

(f)	“impatt indirett” tfisser l-impatt ta' prodotti li ma jikkunsmawx enerġija, iżda jikkontribwixxu għall-konservazzjoni tal-enerġija waqt l-użu;

(g)	“negozjant” tfisser bejjiegħ bl-imnut jew persuna oħra li tbigħ, tikri, toffri għal xiri bin-nifs jew tqiegħed għall-wiri prodotti għall-utenti aħħarin;

(h)

“fornitur”: tfisser il- produttur jew ir-rappreżentant awtorizzat tiegħu fl-Unjoni jew l-importatur li jpoġġi, jew iddaħħal fis-servizz, il-prodott fis-suq tal-Unjoni. Fin-nuqqas ta' dawn, kwalunkwe persuna fiżika jew ġuridika li tqiegħed fis-suq jew iddaħħal fis-servizz, prodotti koperti b'din id-Direttiva, għandha titqies bħala fornitur;

(i)	“tqegħid fis-suq” tfisser li prodott ikun disponibbli għall-ewwel darba fis-suq tal-Unjoni bil-ħsieb tad-distribuzzjoni jew l-użu tiegħu fl-Unjoni, kemm jekk b'kumpens kif ukoll jekk bla ħlas u irrispettivament mit-teknika ta' bejgħ;

(j)	“dħul fis-servizz” tfisser l-ewwel użu fl-Unjoni ta' prodott għall-fini intenzjonat tiegħu;

(k)	“użu mhux awtorizzat tat-tikketta” tfisser l-użu tat-tikketta, minbarra minn awtoritajiet tal-Istati Membri jew mill-istituzzjonijiet tal-UE, b'mod mhux previst f'din id-Direttiva jew att delegat.

Artikolu 3

Ir-responsabbiltajiet tal-Istati Membri

1. L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri neċessarji kollha sabiex jiżguraw li:

(a)	il-fornituri u n-negozjanti kollha stabbiliti fit-territorju tagħhom jissodisfaw l-obbligi stabbiliti fl-Artikoli 5 u 6;

(b)

fir-rigward ta' prodotti koperti minn din id-Direttiva, il-wiri ta’ tikketti, marki, simboli jew skrizzjonijiet oħra li ma jikkonformax mar-rekwiżiti ta’ din id-Direttiva u tal-atti delegati relevanti mhuwiex permess, jekk tali wiri jkun jista' jħawwad jew jiżgwida lill-utenti aħħarin fir-rigward tal-konsum tal-enerġija jew, fejn applikabbli, ta' riżorsi essenzjali oħra waqt l-użu;

(c)	l-introduzzjoni tas-sistema ta’ tikketti u skedi dwar il-konsum jew il-konservazzjoni tal-enerġija hija akkumpanjata b’kampanja ta’ informazzjoni edukattiva u promozzjonali li l-għan tagħha jkun li tippromwovi l-effiċjenza tal-enerġija u użu tal-enerġija aktar responsabbli mill-utenti aħħarin;

(d)

jittieħdu miżuri xierqa sabiex iħeġġu lill-awtoritajiet nazzjonali jew reġjonali rilevanti responsabbli biex jimplimentaw din id-Direttiva sabiex jikkooperaw u jipprovdu lil xulxin u lill-Kummissjoni informazzjoni sabiex jassistu fl-applikazzjoni ta' din id-Direttiva. Il-koperazzjoni amministrattiva u l-iskambju tal-informazzjoni għandhom jieħdu kemm jistgħu vantaġġ mill-mezzi ta' komunikazzjoni, għandhom ikunu effettivi meta mqabbla mal-ispiża u jista' jkollhom l-appoġġ mill-programmi relevanti tal-UE. Tali kooperazzjoni għandha tiggarantixxi s-sigurtà u l-kunfidenzjalità tal-ipproċessar u l-protezzjoni ta' informazzjoni sensittiva pprovduta matul il-proċedura, fejn meħtieġ. Il-Kummissjoni għandha tieħu miżuri adegwati sabiex tħeġġeġ u tikkontribwixxi favur koperazzjoni bejn l-Istati Membri msemmija f'dan il-punt.

2. Meta Stat Membru jaċċerta li prodott ma jikkonformax mar-rekwiżiti kollha rilevanti stipulati f'din id-Direttiva u l-atti delegati tagħha għat-tikketta u l-iskeda, il-fornitur għandu jkun obbligat li jagħmel il-prodott konformi ma' dawk ir-rekwiżiti skont il-kundizzjonijiet effettivi u proporzjonati imposti mill-Istat Membru.

Fejn ikun hemm biżżejjed evidenza li prodott jista' ma jkunx konformi, l-Istat Membru konċernat għandu jieħu l-miżuri preventivi neċessarji u miżuri bil-mira li tiġi żgurata l-konformita' f'perijodu ta' żmien preċiż, b'kont meħud tal-ħsara kkawżata.

Fejn in-nuqqas ta' konformità tippersisti, l-Istat Membru konċernat għandu jieħu deċiżjoni fejn jillimita jew jipprojbixxi t-tqegħid fis-suq u/jew it-tħaddim tal-prodott inkwistjoni jew jiżgura li dan jiġi rtirat mis-suq. F'każijiet fejn l-irtirar tal-prodott mis-suq jew il-projbizzjoni fuq it-tqegħid fis-suq tal-prodott, il-Kummissjoni u l-Istati Membri l-oħra għandhom jiġu infurmati minnufih.

3. Kull erba' snin, l-Istati Membri għandhom jissottomettu rapport lill-Kummissjoni li jinkludi dettalji dwar l-attivitajiet tal-infurzar u l-livell ta' konformità fit-territorju tagħhom.

Il-Kummissjoni tista' tispeċifika d-dettalji tal-kontenut komuni ta' dawn ir-rapporti, permezz tal-istabbiliment ta' linjigwida.

4. Il-Kummissjoni għandha regolarment tipprovdi sintesi ta' dawk ir-rapporti lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill għal informazzjoni.

Artikolu 4

Rekwiżiti ta' informazzjoni

L-Istati Membri għandhom jiżguraw li:

(a)

informazzjoni dwar il-konsum tal-enerġija elettrika, forom oħra ta’ enerġija u fejn rilevanti riżorsi essenzjali oħra waqt l-użu, u informazzjoni supplimentari għanndha, f' konformita' mal-atti delegati taħt din id-Direttiva, tinġieb għall-attenzjoni tal-utenti aħħarin permezz ta’ skeda u tikketta dwar il-prodotti offruti għall-bejgħ, kiri, xiri bin-nifs jew murija lill- utenti aħħarin direttament jew indirettament bi kwalunkwe mezz ta' bejgħ mill-bogħod inkluż bl-internet;

(b)	l-informazzjoni msemmija fil-punt (a) hija provduta fir-rigward tal-prodotti built-in jew istallati biss fejn ikun rikjest mill-atti delegati applikabbli;

(c)	kwalunkwe pubbliċità għal mudell speċifiku ta' prodotti relatati mal-enerġija koperti minn att delegat taħt din id-Direttiva tinkludi, fejn tiġi żvelata informazzjoni relatata mal-enerġija jew il-prezz, referenza għall-klassi tal-effiċjenza tal-enerġija tal-prodott;

(d)

kwalunkwe materjal ta' promozzjoni tekniku dwar prodotti relatati mal-enerġija li jiddeskrivi l-parametri tekniċi speċifiċi ta' prodott, b'mod partikolari, manwali tekniċi u fuljetti ta' produtturi, kemm jekk stampat kif ukoll jekk online, huwa provdut lill-utenti aħħarin bl-informazzjoni meħtieġa rigward il-konsum tal-enerġija jew għandu jinkludi referenza għall-klassi tal-effiċjenza tal-enerġija tal-prodott.

Artikolu 5

Ir-responsabbiltajiet tal-fornituri

L-Istati Membri għandhom jiżguraw li:

(a)	il-fornituri li jqiegħdu fis-suq jew għat-tħaddim prodotti koperti minn att delegat jipprovdu tikketta u skeda skont din id-Direttiva u l-att delegat;

(b)

il-fornituri jipproduċu dokumentazzjoni teknika li tkun biżżejjed sabiex tippermetti li tiġi vvalutata l-preċiżjoni tal-informazzjoni li jkun hemm fit-tikketta u l-iskeda. Dik id-dokumentazzjoni teknika għandha tinkludi:

(i)	deskrizzjoni ġenerali tal-prodott;

(ii)	fejn relevanti, ir-riżultati tal-kalkolazzjonijiet tad-disinn imwettqa;

(iii)

rapporti tat-testijiet, fejn disponibbli, inklużi dawk li jsiru minn organizzazzjonijiet rilevanti notifikati kif iddefiniti skont leġiżlazzjoni oħra tal-Unjoni;

(iv)	fejn valuri jintużaw għal mudelli simili, referenzi li jippermettu l-identifikazzjoni ta' dawk il-mudelli;

Għal dan il-għan il-fornituri jistgħu jużaw dokumentazzjoni diġà stabbilita skont ir-rekwiżiti stabbiliti f' leġiżlazzjoni relevanti tal-Unjoni;

(c)

il-fornituri jagħmlu disponibbli d-dokumentazzjoni teknika għal finijiet ta’ spezzjoni għal perjodu li jispiċċa ħames snin wara li jkun ġie mmanifatturat l-aħħar prodott konċernat.

Il-fornituri jagħmlu disponibbli verżjoni elettronika tad-dokumentazzjoni teknika fuq talba lill-awtoritajiet superviżorji tas-suq fl-Istati Membri u lill-Kummissjoni fi żmien għaxart ijiem ta' xogħol minn meta tasal talba mill-awtorità kompetenti ta' Stat Membru jew il-Kummissjoni;

(d)	fir-rigward ta' tikketti u informazzjoni tal-prodott, il-fornituri jipprovdu t-tikketti neċessarji mingħajr ebda ħlas lin-negozjanti. Mingħajr ħsara għall-għażla tal-fornituri dwar is-sistema ta' distribuzzjoni tat-tikketti, il-fornituri jipprovdu t-tikketti minnufih fuq it-talba tan-negozjanti;

(e)	minbarra mit-tikketti, il-fornituri jipprovdu skeda tal-prodott;

(f)	il-fornituri għandhom jinkludu skeda fil-fuljetti kollha tal-prodotti. Fejn il-fuljetti tal-prodotti ma jiġux ipprovduti mill-fornitur, il-fornitur jipprovdi skedi ma’ letteratura oħra pprovduta mal-prodott;

(g)	il-fornituri ikunu responsabbli għall-preċiżjoni tat-tikketti u tal- iskedi li jipprovdu;

(h)	il-fornituri jitqiesu li jkunu taw il-kunsens għall-pubblikazzjoni tal-informazzjoni provduta fuq it-tikketta jew fl-iskeda.

Artikolu 6

Ir-responsabbiltajiet tan-negozjanti

L-Istati Membri għandhom jiżguraw li:

(a)	in-negozjanti juru t-tikketti sew, b'mod viżibbli u leġġibbli, u jagħmlu disponibbli l-iskedi fil-fuljett tal-prodotti jew letteratura oħra li takkumpanja l-prodotti meta jinbiegħu lill-utenti aħħarin;

(b)	Kull meta jintwera prodott kopert minn att delegat, in-negozjanti iwaħħlu tabella xierqa, f’pożizzjoni li tidher sewwa speċifikata fl-att delegati applikabbli, u fil-verżjoni tal-lingwa rilevanti.

Artikolu 7

Bejgħ mill-bogħod u forom oħra ta' bejgħ

Fejn il-prodotti jiġu offruti għall-bejgħ, kiri jew xiri bin-nifs b’ ordni postali, b’katalgu, permezz tal-internet, tat-telemarketing jew bi kwalunkwe mezz ieħor li bih, il- utent aħħari potenzjali ma jkunx mistenni li jara l-prodott imqiegħed għall-wiri, l-atti delegati għandhom jippervedu li jiġi żgurat li l- utenti aħħarin jiġu pprovduti b’informazzjoni speċifikata fuq it-tikketta għall-prodott u fl-iskeda qabel ma jixtru prodott. L-atti delegati għandhom, fejn xieraq, jispeċifikaw il-mod kif it-tikketta jew l-iskeda jew l-informazzjoni speċifikata minnha għandha tintwera jew titwassal lill-utent aħħari.

Artikolu 8

Moviment ħieles

1. L-Istati Membri ma għandhomx jipprojbixxu, jirrestrinġu jew ixekklu it-tqegħid fis-suq jew it-tħaddim, fit-territorji taħghom, ta’ prodotti li jkunu koperti bi u jkunu konformi ma' din id-Direttiva u l-atti delegat applikabbli.

2. Sakemm ma jkollhomx evidenza li turi l-kontra, l-Istati Membri għandhom iqisu t-tikketti u l-iskedi bħala konformi mad-dispożizzjonijiet ta’ din id-Direttiva u l-atti delegati. L-istati Membri għandhom jeħtieġu lill-fornituri sabiex jagħtu evidenza fi ħdan it-tifsira tal-Artikolu 5 dwar il-preċiżjoni tal-informazzjoni fornuta fuq it-tikketti jew skedi tagħhom meta jkollhom raġuni għaliex jissuspettaw li tali informazzjoni ma tkunx korretta.

Artikolu 9

Akkwist pubbliku u inċentivi

1. Fejn prodott ikun kopert b’att delegat l-awtoritajiet kontraenti li jikkonkludu kuntratti xogħlijiet, provvisti jew servizzi pubbliċi imsemmija fid-Direttiva 2004/18/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar il- kordinazzjoni ta' proċeduri għall-għoti ta' kuntratti għal xogħlijiet pubbliċi, kuntratti għal provvisti pubbliċi u kuntratti għal servizzi pubbliċi (8), li ma humiex esklużi permezz tal-Artikoli 12 sa 18 tagħha, għandhom jipprovaw jakkwistaw biss il- prodotti li jikkonformaw mal-kriterji tal-ogħla livelli ta' prestazzjoni u li jkunu jappartjenu għall-ogħla klassi ta' effiċjenza tal-enerġija. L-Istati Membri jistgħu jirrekjedu wkoll li l-awtoritajiet kontraenti jakkwistaw biss il-prodotti li jissodisfaw dawk il-kriterji. L-Istati Membri għandhom jagħmlu l-applikazzjoni ta' dawk il-kriterji suġġetta għall- effettività meta mqabbla mal-ispiża, il-fattibbiltà ekonomika u l-adegwatezza teknika u kompetizzjoni suffiċjenti.

2. Il-paragrafu 1 għandu japplika għal kuntratti b'valur stmat daqs jew aktar mil-limiti stabbiliti fl-Artikolu 7 tad-Direttiva 2004/18/KE.

3. Fejn l-Istati Membri jipprevedu kwalunkwe inċentivi għal prodott kopert minn att delegat, huma għandhom jimmiraw lejn l-ogħla livelli ta' prestazzjoni inkluż l-ogħla klassi ta' effiċjenza tal-enerġija stabbiliti fl-att delegat applikabbli. It-tassazzjoni u l-miżuri fiskali ma jikkostitwixxux inċentivi għall-fini ta' din id-Direttiva.

4. Fejn l-Istati Membri jipprovdu inċentivi għal prodotti, kemm għall-utenti aħħarin li jużaw prodotti b'effiċjenza għolja kif ukoll għall-industriji li jippromwovu u jipproduċu tali prodotti, huma għandhom jesprimu l-livelli ta' prestazzjoni f'termini ta' klassijiet kif iddefinit fl-att delegat applikabbli, ħlief fejn huma jimponu livelli ta' prestazzjoni ogħla mil-limitu għall-ogħla klassi ta' effiċjenza tal-enerġija fl-att delegat. L-Istati Membri jistgħu jimponu livelli ta' prestazzjoni ogħla mil-limitu għall-ogħla klassi ta' effiċjenza tal-enerġija fl-att delegat.

Artikolu 10

Atti delegati

1. Il-Kummissjoni għandha tistabbilixxi d-dettalji dwar it-tikketta u l-iskeda permezz ta’ atti delegati skont l-Artikoli 11, 12 u 13, dwar kull tip ta' prodott skont dan l-Artikolu.

Fejn prodott jissodisfa l-kriterji msemmija fil-paragrafu 2, hu għandu jiġi kopert minn att delegat skont il-paragrafu 4.

Dispożizzjonijiet fl-atti delegati fir-rigward tal-informazzjoni pprovduta fuq it-tikketta u fuq l-iskeda dwar il-konsum tal-enerġija u riżorsi essenzjali oħra matul l-użu għandhom jippermettu lill-utenti aħħarin biex jaslu għal deċiżjoni aħjar dwar ix-xiri u għandhom jippermettu lill-awtoritajiet tas-sorveljanza tas-suq biex jivverifikaw jekk il-prodotti jikkonformawx mal-informazzjoni pprovduta.

Fejn att delegat jistabbilixxi dispożizzjonijiet fir-rigward kemm tal-effiċjenza enerġetika kif ukoll il-konsum tar-riżorsi essenzjali ta' prodott, id-disinn u l-kontenut tat-tikketta għandhom jenfasizzaw l-effiċjenza enerġetika tal-prodott.

2. Il-kriterji msemmija fil-paragrafu 1 huma li ġejjin:

(a)	skont iċ-ċifri disponibbli l-aktar riċenti u meta jitqiesu l-kwantitajiet imqegħda fis-suq tal-Unjoni, il-prodotti għandu jkollhom potenzjal sinifikanti għall-iffrankar tal-enerġija u, fejn applikabbli, ta' riżorsi essenzjali oħra;

(b)	prodotti b'funzjoni ekwivalenti disponibbli fis-suq għandu jkollhom id-differenzi estensivi fil-livelli rilevanti ta' prestazzjoni;

(c)	il-Kummissjoni għandha tqis il-leġiżlazzjoni tal-Unjoni u awtoregolamentazzjoni rilevanti, bħal ftehimiet volontarji, li jkunu mistennija jilħqu l-għanijiet ta' politika iktar malajr jew bi spiża iżgħar mir-rekwiżiti mandatorji;

3. Fl-abbozzar ta' att delegat, il-Kummissjoni għandha:

(a)	tqis dawk il-parametri ambjentali stipulati fl-Anness I, il-Parti I, għad-Direttiva 2009/125/KE li huma identifikati bħala sinifikanti fil-miżuri implimentattivi rilevanti adottati skont id-Direttiva 2009/125/KE u li huma rilevanti għall-utent aħħari matul l-użu;

(b)	tivvaluta l-impatt tal-att fuq l-ambjent, l-utenti aħħarin u l-produtturi, inkluż l-intrapriżi żgħar u ta’ daqs medju (SMEs), f'termini ta' kompetittività, inkluż fuq is-swieq barra mill-Unjoni, l-innovazzjoni, l-aċċess għas-suq, l-ispejjeż u l-benefiċċji;

(c)	twettaq konsultazzjoni xierqa mal-partijiet interessati;

(d)	tiffissa data(i) ta' implimentazzjoni, kull miżura jew perjodu f'diversi stadji, waqt li tikkunsidra b'mod partikolari l-impatti possibbli fuq l-SMEs jew fuq gruppi ta' prodotti speċifiċi primarjament manifatturati mill-SMEs.

4. L-atti delegati għandhom jispeċifikaw b'mod partikolari:

(a)	id-definizzjoni eżatta tat-tip ta’ prodotti li għandhom jiġu inklużi;

(b)	l-istandards u l-metodi ta’ qisien li għandhom jintużaw biex tinkiseb l-informazzjoni msemmija fl-Artikolu 1(1);

(c)	id-dettalji tad-dokumentazzjoni teknika meħtieġa skont l-Artikolu 5;

(d)

id-disinn u l-kontenut tat-tikketta msemmija fl-Artikolu 4, li kemm jista’ jkun għandu jkollha karatteristiċi ta’ disinn uniformi għall-gruppi kollha tal-prodotti; u fil-każijiet kollha għandha tkun viżibbli u leġġibbli b'mod ċar. Bħala bażi, il-format tat-tikketta għandu jibqa' skont il-klassifikazzjoni bl-użu tal-ittri minn A sa G; l-istadji tal-klassifikazzjoni għandhom jikkorrespondu ma' ffrankar sinifikanti tal-enerġija u l-ispejjeż mill-perspettiva tal-utenti aħħarin;

Jistgħu jiġu miżjuda tliet klassijiet addizzjonali mal-klassifikazzjoni jekk ikun meħtieġ mill-progress teknoloġiku. Dawk il-klassijiet addizzjonali ser ikunu A+, A++, u A+++ għall-aktar klassi effiċjenti. Fil-prinċipju n-numru totali ta' klassijiet ser ikun limitat għal sebgħa, ħlief jekk ikunu għadhom mimlijin aktar klassijiet.

L-iskala tal-kuluri m'għandhiex tikkonsisti f'aktar minn seba' kuluri differenti minn aħdar skur sa aħmar. Il-kodiċi ta' kulur tal-ogħla klassi biss għandu dejjem ikun aħdar skur. Jekk ikun hemm aktar minn seba' klassijiet, jista’ jiġi dduplikat il-kulur aħmar biss.

Il-klassifikazzjoni għandha tiġi riveduta b'mod partikolari meta proporzjon sinifikanti ta' prodotti fis-suq intern jilħaq l-ogħla żewġ klassijiet ta' effiċjenza tal-enerġija u meta jkun jista' jinkiseb iffrankar addizzjonali b'aktar differenzjar ta' prodotti.

Il-kriterji dettaljati għal riklassifikazzjoni possibbli għandhom, fejn xieraq, jiġu ddeterminati fuq bażi ta' każ b'każ fl-att delegat rilevanti;

(e)

il-post fejn għandha titwaħħal it-tikketta mal-prodott imqiegħed għall-wiri u l-mod li bih it-tikketta u/jew l-informazzjoni jrid jkunu pprovduti fil-każ ta' offerti għall-bejgħ kif kopert fl-Artikolu 7. Fejn xieraq, l-atti delegati jistgħu jipprovdu sabiex it-tikketta titwaħħal mal-prodott jew tiġi stampata fuq il-pakkett, jew għat-dettalji tar-rekwiżiti tal-ittikkettar għall-istampar f'katalgi, jew għall-bejgħ mill-bogħod jew bejgħ fuq l-internet;

(f)	il-kontenut u, fejn xieraq, il-format u dettalji oħra dwar l-iskeda jew informazzjoni oħra speċifikata fl-Artikoli 4 u 5(3). L-informazzjoni fuq it-tikketta għandha tiġi inkluża wkoll fuq l-iskeda;

(g)	il-kontenut speċifiku għat-tikketta għar-reklmar, inkluż, kif xieraq, il-klassi enerġetika u l-livell(i) rilevanti ta' prestazzjoni ta' prodott partikolari f'forma leġġibbli u viżibbli;

(h)	it-tul taż-żmien tal-klassifikazzjoni(jiet) tat-tikketti, fejn xieraq, f'konformità mal-punt (d);

(i)	il-livell ta' preċiżjoni fl-istqarrijiet fuq it-tikketta u l-iskedi;

(j)	id-data għall-evalwazzjoni u r-reviżjoni possibbli tal-att delegat, filwaqt li titqies il-ħeffa tal-progress teknoloġiku.

Artikolu 11

L-eżerċizzju tad-delega

1. Is-setgħat sabiex jiġu adottati l-atti delegati msemmija fl-Artikolu 10 għandhom jiġu konferiti fuq il-Kummissjoni għal perijodu ta’ ħames snin li jibda fi … (9). Il-Kummissjoni għandha tagħmel rapport rigward is-setgħat delegati mhux aktar tard minn 6 xhur qabel it-tmiem tal-perijodu ta’ 5 snin. Id-delega tas-setgħa għandha tiġi awtomatikament estiża għal perijodi ta’ l-istess dewmien, sakemm il-Parlament Ewropew jew il-Kunsill ma jirrevokawhiex skont l-Artikolu 12.

2. Malli tadotta att delegat, il-Kummissjoni għandha tinnotifika simultanjament lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill.

3. Is-segħat sabiex tadotta atti delegati huma konferiti lill-Kummissjoni suġġetti għall-kondizzjonijiet stabbiliti fl-Artikoli 12 u 13.

Artikolu 12

Ir-revoka tad-delega

1. Id-delega tas-setgħat imsemmija fl-Artikolu 10 tista’ tiġi revokata mill-Parlament Ewropew jew mill-Kunsill.

2. L-istituzzjoni li tibda proċedura interna sabiex tiddeċiedi jekk tirrevokax id-delega tas-setgħat għandha tagħmel ħilitha biex tinforma lill-istituzzjoni l-oħra u lill-Kummissjoni fi żmien raġonevoli qabel ma tittieħed id-deċiżjoni finali, u tindika s-setgħat delegati li jistgħu ikunu suġġetti għal revoka u r-raġunjijiet possibbli għal revoka.

3. Id-deċiżjoni tar-revoka għandha twassal għat-tmiem tad-delega tas-setgħat imsemmija f'dik id-deċiżjoni. Hija għandha tieħu effett immedjatament jew f'data aktar tard speċifikata fiha. Hija ma għandiex taffettwa l-validità tal-atti delegati li jkunu diġà fis-seħħ. Hija għandha tiġi ppubblikata fil-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea.

Artikolu 13

Objezzjonijiet għall-atti delegati

1. Il-Parlament Ewropew jew il-Kunsill jistgħu joġġezzjonaw għall-att delegat fi żmien perijodu ta’ xahrejn mid-data tan-notifika.

Fuq l-inizjattiva tal-Parlament Ewropew jew tal-Kunsill dak il-perijodu għandu jiġi estiż b'xahrejn.

2. Jekk, meta jiskadi dak il-perijodu, la l-Parlament Ewropew u lanqas il-Kunsill ma jkunu oġġezzjonaw għall-att delegat, dan għandu jiġi ppubblikat fil-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea u jidħol fis-seħħ fid-data ddikjarat fih.

L-att delegat jista' jiġi ppubblikat gil-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea u jidħol fis-seħħ qabel l-iskadenza ta' dak il-perijodu, jekk il-Parlament Ewropew u l-Kunsill ikunu informaw it-tnejn li huma lill-Kummissjoni bl-intenzjoni tagħhom li ma jqajmux objezzjonijiet.

3. Jekk il-Parlament Ewropew jew il-Kunsill joġġezzjonaw għal att delegat adottat, dan ma għandux jidħol fis-seħħ. L-istituzzjoni li toġġezzjona għandha tagħti r-rapunijiet għall-objezzjoni tal-att delegat.

Artikolu 14

Evalwazzjoni

Mhux aktar tard mill-31 ta' Diċembru 2014, il-Kummissjoni għandha tirrivedi l-effettività ta' din id-Direttiva u tal-atti delegati tagħha u tippreżenta rapport lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill.

F'dik l-okkażjoni, il-Kummissjoni għandha tivvaluta wkoll:

(a)	il-kontribut tal-punt (c) tal-Artikolu 4 għall-għan ta' din id-Direttiva;

(b)	l-effettività tal-Artikolu 9(1);

(c)	fid-dawl ta' żvilupp tekniku u l-intendiment tal-konsumaturi dwar il-format tat-tikketta, il-ħtieġa li l-punt (d) tal-Artikolu 10(4) jiġi emendat.

Artikolu 15

Penali

L-Istati Membri għandhom jiffissaw ir-regoli dwar penali applikabbli għal ksur tad-dispożizzjonijiet nazzjonali addottati skont din id-Direttiva u l-atti delegati tagħha, inkluż kontra użu mhux awtorizzat tat-tikketta, u għandhom jieħdu l-miżuri neċessarji biex jiżguraw li dawn jiġu implimentati. Il-penali previsti għandhom ikunu effettivi, proporzjonati u disswasivi. L-Istati Membri għandhom jinnotifikaw dawn id-dispożizzjonijiet lill-Kummissjoni sa … (10) u għandhom jinnotifikaw lill-Kummissjoni bla dewmien dwar kull emenda sussegwenti li tolqot lil dawk id-dispożizzjonijiet.

Artikolu 16

Traspożizzjoni

1. L-Istati Membri għandhom idaħħlu fis-seħħ sa mhux iktar tard minn … (10) il-liġijiet, ir-regolamenti u d-dispożizzjonijiet amministrattivi meħtieġa sabiex jikkonformaw ma' din id-Direttiva. Huma għandhom jikkomunikaw minnufih lill-Kummissjoni t-test ta’ dawn id-dispożizzjonijiet.

Huma għandhom japplikaw dawn id-dispożizzjonijiet minn … (11)

Meta l-Istati Membri jadottaw dawk id-dispożizzjonijiet, fihom għandha tiġi inkluża referenza għal din id-Direttiva jew magħhom għandu jkun hemm it-tali referenza fl-okkażjoni tal-pubblikazzjoni uffiċjali tagħhom. Huma għandhom ukoll jinkludu stqarrija li tgħid li r-referenzi fil-liġijiet, ir-regolamenti, u dispożizzjonijiet amministrattivi eżistenti għad- Direttiva 92/75/KEE għandhom jiġu interpretati bħala referenzi għal din id-Direttiva. L-Istati Membri għandhom jiddeterminaw kif tali referenza għandha ssir u kif dik l-istqarrija għandha tkun ifformulata.

2. L-Istati Membri għandhom jikkomunikaw lill-Kummissjoni t-test tad-dispożizzjonijiet ewlenin tal-liġi nazzjonali li jadottaw fil-qasam kopert minn din id-Direttiva.

Artikolu 17

Tħassir

Id-Direttiva 92/75/KEE, kif emendata mir-Regolament indikat fl-Anness I, il-Parti A, hija b’dan imħassra b'effett mill- … (12), bla ebda ħsara lill-obbligi tal-Istati Membri relatati mal-iskadenzi għat-traspożizzjoni fil-liġi nazzjonali u l-applikazzjoni ta' dik id-Direttiva stipulata fl-Anness I, il-Parti B.

Ir-referenzi għad-Direttiva 92/75/KEE għandhom jinftiehmu bħala referenzi għal din id-Direttiva u għandhom jinqraw skont it-tabella ta’ korrelazzjoni fl-Anness II.

Artikolu 18

Dħul fis-seħħ

Din id-Direttiva għandha tidħol fis-seħħ l-għada tal-pubblikazzjoni tagħha fil-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea.

Il-punti (d), (g) u (h) tal-Artikolu 5 għandhom japplikaw minn … (12).

Artikolu 19

Indirizzati

Din id-Direttiva hija indirizzata lill-Istati Membri.

Magħmul fi …

Għall-Parlament Ewropew

Il-President

…

Għall-Kunsill

Il-President

…

(1) ĠU C 228, 22.9.2009, p. 90.

(2) Pożizzjoni tal-Parlament Ewropew tal- 5 ta' Mejju 2009 (għadha mhix ippubblikata fil-Ġurnal Uffiċjali), pożizzjoni tal-Kunsill fl-ewwel qari ta’ … (għadha mhix ippubblikata fil-Ġurnal Uffiċjali), pożizzjoni tal-Parlament Ewropew ta' … (għadha mhix ippubblikata fil-Ġurnal Uffiċjali), u deċiżjoni tal-Kunsill ta’ …

(3) ĠU L 297, 13.10.1992, p. 16.

(4) Ara l-Anness I, il-Parti A.

(5) ĠU L 285, 31.10.2009, p. 10.

(6) ĠU L 218, 13.8.2008, p. 30.

(7) ĠU C 321, 31.12.2003, p. 1.

(8) ĠU L 134, 30.4.2004, p. 114.

(9) jekk jogħġbok daħħal id-data tad-dħul fis-seħħ ta' din id-Direttiva.

(10) 12-il xahar wara d-dħul fis-seħħ ta’ din id-Direttiva.

(11) 12-il xahar u 30 jum wara d-dħul fis-seħħ ta’ din id-Direttiva.

(12) 12-il xahar u 31 jum wara d-data tad-dħul fis-seħħ ta' din id-Direttiva.

ANNESS I

PARTI A

Id-Direttiva mħassra bl-emendi suċċessivi tagħha

(imsemmija fl-Artikolu 17)

Id-Direttiva tal-Kunsill 92/75/KEE

(ĠU L 297, 13.10.1992, p.16)

Ir-Regolament (KE) Nru 1882/2003

(ĠU L 284, 31.10.2003, p.1)

Il-punt (32) biss tal-Anness III

PARTI B

Lista ta' skadenzi għat-traspożizzjoni fil-liġi nazzjonali

(imsemmija fl-Artikolu 16)

Id-Direttiva	Skadenza għat-traspożizzjoni
92/75/KEE	L-1 ta’ Jannar 1994

ANNESS II

TABELLA TA’ KORRELAZZJONI

Id-Direttiva 92/75/KEE	Din id-Direttiva
L-Artikolu 1(1), kliem introduttorju, l-ewwel sentenza	L-Artikolu 1(1)
L-Artikolu 1(1), kliem introduttorju, it-tieni sentenza	L-Artikolu 1(2)
L-Artikolu 1(1), l-ewwel sas-seba’ inċiż	—
L-Artikolu 1(2)	—
—	L-Artikolu 1(3) il-punti (a) u (b)
L-Artikolu 1(3)	L-Artikolu 1(3) il-punt (c)
—	L-Artikolu 2 il-punti (a) u (b)
L-Artikolu 1(4), l-ewwel u t-tieni inċiżi	L-Artikolu 2 il-punti (g) u (h)
L-Artikolu 1(4), it-tielet inċiż	—
L-Artikolu 1(4), ir-raba’ inċiż	L-Artikolu 2 il-punt (c)
L-Artikolu 1(4), il-ħames inċiż	L-Artikolu 2 il-punt (d)
—	L-Artikolu 2 il-punti (e), (f), (i), (j) u (k)
L-Artikolu 1(5)	—
L-Artikolu 2(1)	L-Artikolu 4 il-punt (a)
—	L-Artikolu 4 punti (b), (c) u (d)
L-Artikolu 2(2)	—
L-Artikolu 2(3)	L-Artikolu 5 il-punt (b)
L-Artikolu 2(4)	L-Artikolu 5 il-punti (b) u (c)
L-Artikolu 3(1)	L-Artikolu 5 il-punt (a)
L-Artikolu 3(2)	L-Artikolu 5 il-punti (e) u (f)
L-Artikolu 3(3)	L-Artikolu 5 il-punt (g)
L-Artikolu 3(4)	L-Artikolu 5 il-punt (h)
—	L-Artikoku 6 il-punt (a)
L-Artikolu (4) il-punt (a)	L-Artikolu 6 il-punt (b)
L-Artikolu (4) il-punt (b)	L-Artikolu 5 il-punt (d)
L-Artikolu 5	L-Artikolu 7
L-Artikolu 6	—
L-Artikolu 7 il-punt (a)	L-Artikolu 3(1) il-punt (a)
L-Artikolu 7 il-punt (b)	L-Artikolu 3(1) il-punt (b)
L-Artikolu 7 il-punt (c)	L-Artikolu 3(1) il-punt (c)
—	L-Artikolu 3(1) il-punt (d)
—	L-Artikolu 3(2), (3) u (4)
L-Artikolu 8(1)	L-Artikolu 8(1)
L-Artikolu 8(2)	L-Artikolu 8(2)
L-Artikolu 9	—
—	L-Arikolu (9)
L-Artikolu 10	—
—	L-Artikolu 10(1), (2)
L-Artikolu 11	—
L-Artikolu 12 il-punt (a)	L-Artikolu 10(4) il-punt (a)
L-Artikolu 12 il-punt (b)	L-Artikolu 10(4) il-punt (b)
L-Artikolu 12 il-punt (c)	L-Artikolu 10(4) il-punt (c)
L-Artikolu 12 il-punt (d)	L-Artikolu 10(4) il-punt (d)
L-Artikolu 12 il-punt (e)	L-Artikolu 10(4) il-punt (e)
L-Artikolu 12 il-punt (f)	L-Artikolu 10(4) il-punt (f)
L-Artikolu 12 il-punt (g)	—
—	L-Artikolu 10(4) il-punti (g), (h), (i) u (j)
—	L-Artikoli 11, 12, 13, 14, 15
L-Artikolu 13	L-Artikolu 17
L-Artikolu 14	L-Artikolu 16
—	L-Artikolu 18
L-Artikolu 15	L-Artikolu 19
—	L-Anness I
—	L-Anness II

DIKJARAZZJONI TAR-RAĠUNIJIET TAL-KUNSILL

I. INTRODUZZJONI

Fis-17 ta' Novembru 2008, il-Kummissjoni Ewropea ppreżentat lill-Kunsill u lill-Parlament Ewropew proposta riformulata għal Direttiva dwar l-indikazzjoni permezz ta’ ttikkettar u l-informazzjoni standard tal-prodott dwar il-konsum tal-enerġija u riżorsi oħra minn prodotti marbutin mal-energija bl-Art. 95 bħala l-bażi legali tagħha (1).

2.	Il-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew adotta l-opinjoni tiegħu fl-24 ta’ Marzu 2009 (2). Il-Kumitat tar-Reġjuni għadu ma tax opinjoni.

3.	Il-Parlament Ewropew adotta l-opinjoni tiegħu fl-ewwel qari fil-5 ta' Mejju 2009 (3), fejn approva 60 emenda.

4.	Fl-14 ta' April 2010, il-Kunsill adotta l-pożizzjoni tiegħu fl-ewwel qari skont l-Artikolu 294 tat-TFUE.

II. GĦAN TAL-PROPOSTA

Flimkien ma' żewġ proposti oħra (4), din il-proposta tagħmel parti mill-Pakkett dwar l-Effiċjenza fl-Enerġija ppreżentat mill-Kummissjoni f'Novembru 2008.

L-għan ewlieni tal-proposta riformulata huwa li jiġi estiż l-ambitu tad-Direttiva 92/75/KEE attwali, li bħalissa huwa ristrett għat-tagħmir domestiku, sabiex ikun jista' jsir t-tikkettar tal-prodotti kollha marbutin mal-enerġija, inkluż is-settur domestiku, kummerċjali u industrijali u xi prodotti li ma jużawx enerġija bħat-twieqi, li għandhom potenzjal sinifikanti għall-iffrankar tal-enerġija ladarba jkunu qed jintużaw jew ikunu ġew installati. Min dan isegwi, b'mod partikolari, l-objettiv ġenerali li tittejjeb il-prestazzjoni tal-effiċjenza enerġetika ta' dawk il-prodotti, u b'hekk jingħata kontribut għall-objettivi Komunitarji ta' protezzjoni tal-ambjent u l-ġlieda kontra t-tibdil fil-klima, f'konformità mal-miri tal-politika tal-UE dwar il-klima/l-enerġija għall-2020 rigward l-emissjonijiet ta' gassijiet b'effett ta' serra.

III. ANALIŻI TAL-POŻIZZJONI TAL-KUNSILL FL-EWWEL QARI

Minħabba l-iskeda ta' żmien stretta meħtieġa sabiex jintlaħaq ftehim kmieni dwar din il-proposta, kif talab il-Kunsill Ewropew, il-Kunsill immira sa mill-bidu għall-identifikar ta' elementi li jkunu aċċettabbli kemm għall-Parlament kif ukoll għall-Kunsill, pjuttost milli jfassal pożizzjoni kompleta maqbula mill-Kunsill qabel jidħol fin-negozjati mal-Parlament. Sabiex isir progress rapidu filwaqt li jittieħed kont tad-data tad-dħul fis-seħħ tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-UE, ġew maqbula żewġ stadji:

—

Jintlaħaq qbil dwar is-sustanza tad-Direttiva. Wara konsultazzjonijiet mal-PE, dan l-ewwel stadju ġie konkluż f'Novembru 2009. Dan il-ftehim ġie kkonfermat mill-Coreper fid-19 ta' Novembru 2009 u, fil-livell tal-kumitat ITRE tal-PE, permezz ta' ittra mill-President tiegħu, datata t-2 ta' Diċembru 2009.

—

Jintlaħaq ftehim dwar il-modifiki li jirriżultaw mid-dħul fis-seħħ tat-TFUE, rigward b'mod partikolari l-adattament tal-bażi legali u d-dispożizzjonijiet tal-komitoloġija. Wara konsultazzjonijiet mal-PE, dan it-tieni stadju ġie konkluż f'Marzu 2010, b'bażi sakemm possibbli fuq soluzzjonijiet orizzontali, b'mod partikolari fir-rigward tal-konsultazzjoni tal-esperti, id-dikjarazzjoni tal-PE, il-Kunsill u l-Kummissjoni dwar l-Artikolu 290 u d-dikjarazzjoni tal-Kummissjoni dwar perijodi ta' btala. Dan il-qbil ġie kkonfermat mill-Coreper fl-24 ta' Marzu 2010 u, fil-livell tal-kumitat ITRE tal-PE, permezz ta' ittra mill-President tiegħu, datata l-25 ta' Marzu 2010.

Il-pożizzjoni tal-Kunsill tinkorpora ż-żewġ ftehimiet imsemmija hawn fuq. L-elementi prinċipali tagħha huma:

Dispożizzjonijiet dwar it-tikketta u t-tqassim tat-tikketta:

Il-Kunsill ibbaża l-format tat-tikketta fuq it-tqassim attwali tat-tikketta bil-klassijiet A sa G, filwaqt li fl-istess ħin ġew permessi tliet klassijiet addizzjonali, filwaqt li n-numru totali ta' klassijiet ġie limitat għal sebgħa u ġie previst immarkar ċar tal-kuluri korrispondenti fuq it-tikketta. Meta tiżdied klassi ġdida, l-iskala tal-kulur tiċċaqlaq. B'dan il-mod, huwa ggarantit tqassim viżibbli u li jinqara b'mod ċar, li jinftiehem tajjeb mill-konsumatur, kif mitlub mill-PE fl-ewwel parti tal-emenda 70 tiegħu. Barra minn hekk, il-Kunsill stabbilixxa li d-dettalji ta' riklassifikazzjoni possibbli tal-prodotti għandhom jiġu ddeterminati fuq bażi ta' każ b'każ fl-atti delegati rilevanti. Finalment, f'klawżola ta' reviżjoni, il-Kummissjoni hi mitluba tivvaluta, sa tmiem l-2014, il-ħtieġa li jiġu emendati d-dispożizzjonijiet dwar it-tqassim tat-tikketta fid-dawl tal-evoluzzjoni teknika u ta' kemm il-konsumaturi jifhmu t-tqassim tat-tikketta.

F'konformità mal-emenda 52, il-Kunsill żgura li jkunu jistgħu jittieħdu miżuri kontra l-użu mhux awtorizzat tat-tikketta.

Dispożizzjonijiet dwar ir-reklamar

Il-Kunsill segwa parzjalment lill-PE fl-emenda 32 tiegħu u għamel l-inklużjoni tal-klassi tal-effiċjenza enerġetika fir-reklamar obbligatorja għall-każijiet kollha fejn tinkixef informazzjoni relatata mal-enerġija jew rigward il-prezz. Rigward l-informazzjoni obbligatorja dwar il-konsum tal-enerġija jew riferiment għall-klassi tal-effiċjenza enerġetika tal-prodott f'materjal promozzjonali tekniku, il-Kunsill aċċetta bis-sħiħ l-emenda 33 tal-PE.

Dispożizzjoni dwar l-akkwist pubbliku

Il-Kunsill ippreveda l-possibbiltà li l-Istati Membri jirrekjedu li l-awtoritajiet kontrattanti tagħhom jakkwistaw biss prodotti li jissodisfaw il-kriterji dwar l-effiċjenza fl-enerġija, jiġifieri li jappartjenu għall-ogħla klassi ta' effiċjenza enerġetika u li jkollhom l-ogħla livell ta' prestazzjoni, biex b'hekk wieġeb parzjalment għall-emenda 40.

* * *

Minbarra l-elementi prinċipali msemmija hawn fuq u bil-ħsieb li jintlaħaq qbil bikri, il-Kunsill eżamina kull emenda tal-Parlament Ewropew. Kull meta possibbli, l-emendi ġew aċċettati, jew bis-sħiħ jew parzjalment; xi drabi l-ispirtu ta' emenda ġie indirizzat f'artikolu ieħor jew fi premessa. B'hekk, fil-pożizzjoni tiegħu, il-Kunsill

—	Aċċetta bis-sħiħ (xi drabi b'riformulazzjoni), parzjalment jew fl-ispirtu l-40 emenda li ġejjin 1, 2, 72, 4, 53 + 64, 7, 74, 8 - 11, 54 + 65, 17 - 19, 21 - 23, 25 - 33, 35, 36, 56 + 68, 38, 40, 43, 70 (l-ewwel parti), 50 - 52;

—	Ma setgħax jaċċetta l-21 emenda li ġejjin: 3, 5, 12 - 15, 20, 59, 24, 66, 67, 39, 41 - 42, 69, 76, 45, 47, 70 (it-tieni parti), 58 + 71.

(1) dok. 15906/08

(2) ĠU C 228, 22.9.2009, p. 90.

(3) dok. 9322/09

(4) Iż-żewġ proposti l-oħra f'dan il-pakkett huma:

—	abbozz ta' Direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar il-prestazzjoni tal-enerġija tal-bini (riformulazzjoni) (2008/0223 COD);

—	Regolament (KE) Nru 1222/2009 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar it-tikkettar tat-tajers fir-rigward tal-effiċjenza fl-użu tal-fjuwil u parametri essenzjali oħra (ĠU L 342, 22.12.2009, p. 46).

Dikjarazzjoni mill-Parlament Ewropew, il-Kunsill u l-Kummissjoni dwar l-Artikolu 290 TFUE

Il-Parlament Ewropew, il-Kunsill u l-Kummissjoni jiddikjaraw li d-dispożizzjonijiet ta’ din id-Direttiva għandhom ikunu mingħajr preġudizzju għal kwalunkwe pożizzjoni futura tal-istituzzjonijiet fir-rigward tal-implimentazzjoni tal-Artikolu 290 TFUE jew atti leġislattivi individwali li fihom dispożizzjonijiet bħal dawn.

Dikjarazzjoni mill-Kummissjoni

Il-Kummissjoni Ewropea tieħu nota li ħlief f'każijiet fejn l-att leġislattiv jipprevedi proċedura ta' urġenza, il-Parlament Ewropew u l-Kunsill iqisu li n-notifika ta' atti ddelegati għandha tqis il-perijodi ta' waqfien temporanju mix-xogħol tal-istituzzjonijiet (Xitwa, Sajf u elezzjonijiet Ewropej), biex jiġi żgurat li l-Parlament Ewropew u l-Kunsill ikunu jistgħu jeżerċitaw il-prerogattivi tagħhom fl-iskadenzi stipulati fl-atti leġislattivi rilevanti, u hija lesta li taġixxi kif meħtieġ.

12.5.2010

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

CE 123/32

POŻIZZJONI TAL-KUNSILL (UE) Nru 10/2010 FL-EWWEL QARI

bil-ħsieb tal-adozzjoni tad-Direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar ir-rendiment tal-bini fl-użu tal-enerġija (tfassil mill-ġdid)

Adottata mill-Kunsill fl-14 ta’ April 2010

2010/C 123 E/04

IL-PARLAMENT EWROPEW U L-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,

Wara li kkunsidraw it-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b’mod partikolari l-Artikolu 194(2) tiegħu,

Wara li kkunsidraw il-proposta mressqa mill-Kummissjoni Ewropea,

Wara li kkunsidraw l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew (1),

Wara li kkunsidraw l-Opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni (2),

Filwaqt li jaġixxu skont il-proċedura leġislattiva ordinarja (3),

Billi:

(1)	Id-Direttiva 2002/91/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-16 ta’ Diċembru 2002 dwar il-prestazzjoni tal-enerġija tal-bini (4) ġiet emendata (5). Billi għandhom isiru aktar emendi sostantivi, id-Direttiva għandha tiġi riformulata fl-interess taċ-ċarezza.

(2)	L-użu effiċjenti, prudenti, razzjonali u sostenibbli tal-enerġija japplika inter alia għal prodotti taż-żejt, gass naturali u karburanti solidi, li huma sorsi essenzjali ta’ enerġija, iżda huma wkoll is-sorsi ewlenin ta’ ħruġ ta’ dijossidu tal-karbonju.

(3)

Il-bini jirrapreżenta 40 % tal-konsum totali tal-enerġija fl-Unjoni. Is-settur qiegħed jespandi, u għalhekk x’aktarx jiżdied il-konsum tiegħu tal-enerġija. Għaldaqstant, it-tnaqqis tal-konsum tal-enerġija u l-użu ta’ enerġija minn sorsi rinovabbli fis-settur tal-bini jikkostitwixxu miżuri importanti sabiex jitnaqqsu d-dipendenza fuq l-enerġija u l-emissjonijiet tal-gassijiet serra tal-Unjoni. Flimkien ma’ użu akbar ta’ enerġija minn sorsi rinovabbli, miżuri meħuda biex jitnaqqas il-konsum tal-enerġija fl-Unjoni jippermettu lill-Unjoni tikkonforma mal-Protokoll ta’ Kjoto tal-Konvenzjoni Qafas tan-Nazzjonijiet Uniti dwar it-Tibdil fil-Klima (UNFCCC), u tonora kemm l-impenn tagħha għall-perijodu fit-tul li żżomm iż-żieda fit-temperatura dinjija taħt it-2 °C, kif ukoll l-impenn tagħha li, sal-2020, l-emissjonijiet tal-gassijiet serra inġenerali jitnaqqsu b’mill-inqas 20 % taħt il-livelli tal-1990, u bi 30 % fil-każ li jintlaħaq ftehim internazzjonali. Il-konsum imnaqqas tal-enerġija u użu akbar ta’ enerġija minn sorsi rinovabbli għandhom ukoll sehem importanti fil-promozzjoni tas-sigurtà tal-provvista tal-enerġija, żviluppi teknoloġiċi, u fil-ħolqien ta’ opportunitajiet għall-impjiegi u l-iżvilupp reġjonali, b’mod partikolari f’żoni rurali.

(4)	L-amministrazzjoni tad-domanda għall-enerġija hija għodda importanti sabiex il-Komunità tkun tista’ tinfluwenza s-suq globali tal-enerġija u b’ hekk is-sigurtà tal-provvista tal-enerġija fuq tul ta’ żmien medju u twil.

(5)

Il-Kunsill Ewropew ta’ Marzu 2007 saħaq dwar il-ħtieġa li titkabbar l-effiċjenza tal-enerġija fl-Unjoni sabiex jintlaħaq l-għan tat-tnaqqis b’20 % tal-konsum tal-enerġija tal-Unjoni sal-2020 u sejjaħ għal implimentazzjoni bir-reqqa u rapida tal-prijoritajiet stabbiliti fil-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni bit-titlu “Pjan ta’ Azzjoni għall-Effiċjenza tal-Enerġija: it-Twettiq tal-Potenzjal”. Dak il-Pjan ta’ Azzjoni identifika l-potenzjal sinifikanti għal iffrankar tal-enerġija b’mod kost-effettiv fis-settur tal-bini. Il-Parlament Ewropew, fir-riżoluzzjoni tiegħu tal-31 ta’ Jannar 2008, sejjaħ għat-tisħiħ tad-dispożizzjonijiet tad-Direttiva 2002/91/KE. u appella f’diversi okkażjonijiet, l-aktar reċenti fir-Riżoluzzjoni tiegħu tat-3 ta’ Frar 2009 dwar it-Tieni Reviżjoni Strateġika relatata mal-Enerġija, biex il-mira ta’ effiċjenza tal-enerġija ta’ 20 % fl-2020 issir vinkolanti. Barra minn hekk, id-Deċiżjoni Nru 406/2009/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-23 ta’ April 2009 dwar l-isforz tal-Istati Membri biex inaqqsu l-emissjonijiet tagħhom tal-gassijiet serra biex jonoraw l-impenji tal-Komunità għat-tnaqqis tal-emissjonijiet tal-gassijiet serra sal-2020 (6), tistabbilixxi miri li jorbtu fuq livell nazzjonali għat-tnaqqis tas-CO2 fir-rigward tal-użu effiċjenti tal-enerġija fis-settur tal-bini ser tkun kruċjali, u d-Direttiva 2009/28/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-23 ta’ April 2009 dwar il-promozzjoni tal-użu tal-enerġija minn sorsi rinovabbli (7) tipprevedi l-promozzjoni tal-effiċjenza fl-użu tal-enerġija li trid tintlaħaq għall-enerġija minn sorsi rinovabbli li jammontaw għal 20 % tal-konsum tal-enerġija totali tal-Unjoni sal-2020.

(6)

Il-Kunsill Ewropew ta’ Marzu 2007 afferma mill-ġdid l-impenn tal-Unjoni għall-iżvilupp tal-enerġija minn sorsi rinovabbli fl-Unjoni kollha billi approva mira obbligatorja li sal-2020 20 % tal-enerġija tkun tiġi minn sorsi rinovabbli. Id-Direttiva 2009/28/KE tistabbilixxi qafas komuni għall-promozzjoni tal-enerġija minn sorsi rinovabbli.

(7)	Jeħtieġ li jiġu stabbiliti aktar azzjonijiet konkreti sabiex jinkiseb il-potenzjal enormi għall-iffrankar tal-enerġija fil-bini u jitnaqqsu d-differenzi kbar fir-riżultati tal-Istati Membri f’dan is-settur.

(8)

Miżuri sabiex jittejjeb ulterjorment ir-rendiment tal-bini fl-użu tal-enerġija għandhom jieħdu kont tal-kondizzjonijiet klimatiċi u lokali kif ukoll l-ambjent klimatiku intern u l-kost-effettività. Dawn il-miżuri m’għandhomx jaffettwaw rekwiżiti oħra dwar bini bħall-aċċessibbiltà, is-sikurezza u l-użu intiż għal dak il-bini.

(9)

Ir-rendiment tal-bini fl-użu tal-enerġija għandu jkun ikkalkolat fuq il-bażi ta’ metodoloġija, li tista’ tvarja bejn il-livell nazzjonali u dak reġjonali. Dik tinkludi, flimkien mal-karatteristiċi termiċi, fatturi oħra li għandhom rwol dejjem aktar importanti bħal istallazzjonijiet tat-tisħin u tal-arja kkondizzjonata, l-applikazzjoni ta’ sorsi ta’ enerġija minn sorsi rinovabbli, elementi ta’ tisħin u tkessiħ passiv, dell, kwalità tal-arja interna, dawl naturali adegwat u d-disinn tal-bini. Il-metodoloġija għall-kalkolu tar-rendiment tal-bini fl-użu tal-enerġija għandu jkun ibbażat mhux biss fuq l-istaġun li matulu jkun meħtieġ it-tisħin, iżda għandu jkopri r-rendiment tal-bini fl-użu tal-enerġija matul is-sena kollha. Dik il-metodoloġija għandha tieħu kont tal-istandards Ewropej eżistenti.

(10)

Hija r-responsabbiltà unikament tal-Istati Membri li jiffissaw rekwiżiti minimi għar-rendiment tal-bini u l-elementi tal-bini fl-użu tal-enerġija. Dawk ir-rekwiżiti għandhom jiġu ffissati bil-għan li jintlaħaq bilanċ kost-ottimali bejn l-investimenti involuti u l-ispejjeż tal-enerġija ffrankati tul iċ-ċiklu tal-ħajja tal-bini, mingħajr preġudizzju għad-dritt tal-Istati Membri li jistabbilixxu rekwiżiti minimi li huma aktar effiċjenti fl-użu tal-enerġija minn livelli ta’ effiċjenza kost-ottimali fl-enerġija. Għandu jkun hemm provvediment għal possibilità li l-Istati Membri jirrevedu regolarment r-rekwiżiti minimi tagħhom tar-rendiment tal-bini fl-użu tal-enerġija fid-dawl tal-progress tekniku.

(11)

L-objettiv ta’ livelli ta’ effiċjenza kost-effettivi jew kost-ottimali fl-enerġija, jista’, f’ċerti ċirkustanzi fid-dawl ta’ differenzi klimatiċi, jiġġustifika l-iffissar mill-Istati Membri ta’ rekwiżiti kost-effettivi jew kost-ottimali għall-elementi tal-bini li fil-prattika jillimitaw l-installazzjoni ta’ prodotti tal-bini li jikkonformaw mal-istandards stabbiliti mil-leġislazzjoni tal-Unjoni, sakemm tali rekwiżiti ma jikkostitwux ostaklu mhux ġustifikabbli għas-suq.

(12)

Fl-iffissar ta’ rekwiżiti għar-rendiment fl-użu tal-enerġija tas-sistemi tekniċi użati fil-bini, l-Istati Membri għandhom jużaw, fejn disponibbli u adatti, strumenti armonizzati, b’mod partikolari metodi ta’ ttestjar u kalkolu u klassijiet ta’ effiċjenza tal-enerġija żviluppati skont miżuri li jimplimentaw id-Direttiva 2009/125/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-21 ta’ Ottubru 2009 li tistabbilixxi qafas għall-iffissar ta’ rekwiżiti għall-ekodisinn għal prodotti relatati mal-enerġija (8) u Direttiva 2010/9/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill ta’14 ta' April 2010 (9) dwar l-indikazzjoni permezz ta’ tikettar u permezz ta’ informazzjoni standard fuq il-prodott dwar il-konsum tal-enerġija u riżorsi oħra minn prodotti relatati mal-enerġija, bil-ħsieb li tiġi żgurata l-koerenza ma’ inizjattivi relatati u li, sa fejn hu possibbli, tiġi minimizzata l-frammentazzjoni potenzjali tas-suq.

(13)	Din id-Direttiva hija bla ħsara għall-Artikoli 107 u 108 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (TFUE). It-terminu “inċentiv” użat f’din id-Direttiva m’għandux għalhekk jiġi interpretat bħala li jikkostitwixxi Għajnuna mill-istat.

(14)

Il-Kummissjoni għandha tistabbilixxi qafas ta’ metodoloġija komparattiva għall-kalkolu ta’ livelli kost-ottimali għar-rekwiżiti minimi tar-rendiment tal-bini fl-użu tal-enerġija. L-Istati Membri għandhom jużaw dan il-qafas biex iqabblu r-riżultati mar-rekwiżiti minimi tar-rendiment fl-użu tal-enerġija li jkunu adottaw. Jekk ikunu jeżistu diskrepanzi sinifikanti, jiġifieri li jaqbżu l-15 %, bejn il-livelli kost-ottimali kkalkolati tar-rekwiżiti minimi tar-rendiment fl-użu tal-enerġija u r-rekwiżiti minimi tar-rendiment fl-użu tal-enerġija fis-seħħ, l-Istati Membri għandhom jiġġustifikaw id-differenza jew jippjanaw passi adatti biex inaqqsu d-diskrepanza. Iċ-ċiklu skont kif stmat tal-ħajja ekonomika ta’ bini jew ta’ element tal-bini għandu jkun iddeterminat mill-Istati Membri, b’kont meħud tal-prattiċi attwali u l-esperjenza fid-definizzjoni ta’ ċikli tipiċi ta’ ħajja ekonomika. Ir-riżultati ta’ dan it-tqabbil u d-data użata biex jinkisbu dawn ir-riżultati għandhom jiġu rrapurtati regolarment lill-Kummissjoni. Dawn ir-rapporti għandhom jippermettu lill-Kummissjoni tivvaluta u tirrapporta dwar il-progress li jkun sar fl-Istati Membri sabiex intlaħqu livelli kost-ottimali dwar rekwiżiti minimi tar-rendiment fl-użu tal-enerġija.

(15)

Il-bini għandu impatt fit-tul fuq il-konsum tal-enerġija. Minħabba ċ-ċiklu twil ta’ rinovazzjoni għal bini eżistenti, bini ġdid u bini eżistenti li huwa soġġett għal rinovazzjoni maġġuri, għandu għaldaqstant jissodisfa rekwiżiti minimi tar-rendiment tal-bini fl-użu tal-enerġija adattati għall-klima lokali. Ladarba l-applikazzjoni ta’ sistemi alternattivi ta’ provvista tal-enerġija ma tiġix ġeneralment mistħarrġa sal-potenzjal kollu tagħha, sistemi ta’ provvista ta’ enerġija alternattiva għandhom ikunu meqjusa għal bini ġdid, ikun xi jkun id-daqs tagħhom skont il-prinċipju li l-ewwel ikun żgurat li l-ħtiġijiet ta’ enerġija għat-tisħin u t-tkessiħ jitnaqqsu għal livelli kost-ottimali.

(16)

Rinnovament maġġur f’bini eżistenti, ikun xi jkun id-daqs tiegħu, jipprovdi opportunità sabiex jittieħdu miżuri kost-effettivi sabiex jiġi mtejjeb ir-rendiment tal-bini fl-użu tal-enerġija. Għal raġunijiet ta’ kost-effettività, għandu jkun possibbli li jiġu limitati r-rekwiżiti minimi tar-rendiment fl-użu tal-enerġija għall-partijiet rinovati li huma l-aktar rilevanti għar-rendiment tal-bini fl-użu tal-enerġija. L-Istati Membri għandhom ikunu jistgħu jagħżlu li jiddefinixxu “rinovazzjoni maġġuri” jew f’termini ta’ persentaġġ tal-erja totali tal-uċuħ ta’ barra tal-bini jew f’termini tal-valur tal-bini. Jekk Stat Membru jiddeċiedi li jiddefinixxi rinovazzjoni maġġuri f’termini tal-valur tal-bini, jistgħu jintużaw valuri bħall-valur attwarjali, jew il-valur kurrenti bbażat fuq l-ispiża tal-bini mill-ġdid, eskluż il-valur tal-art li fuqha jkun jinsab il-bini.

(17)

Huma meħtieġa miżuri biex jiżdied l-għadd ta’ bini li mhux biss jissodisfa r-rekwiżiti minimi kurrenti tar-rendiment tal-bini fl-użu tal-enerġija, imma li huwa ukoll aktar effiċjenti fl-użu tal-enerġija, biex b’hekk jitnaqqsu kemm il-konsum tal-enerġija kif ukoll l-emissjonijiet ta’ dijossidu tal-karbonju. Għal dan il-għan, l-Istati Membri għandhom ifasslu pjanijiet nazzjonali għal żieda fl-għadd ta’ bini b’użu ta’ kważi żero enerġija u jirrapportaw regolarment tali pjanijiet lill-Kummissjoni.

(18)

Strumenti finanzjarji tal-Unjoni u miżuri oħra qed jiġu stabbiliti jew adattati bil-għan li jkunu stimulati miżuri relatati mal-effiċjenza fl-użu tal-enerġija. Tali strumenti finanzjarji fil-livell tal-Unjoni jinkludu, inter alia, ir-Regolament (KE) Nru 1080/2006 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-5 ta’ Lulju 2006 dwar il-Fond Ewropew għall-Iżvilupp Reġjonali (10), emendat biex ikunu possibbli aktar investimenti għall-użu effiċjenti tal-enerġija fl-akkomodazzjoni; is-sħubija pubbliku-privat dwar inizjattiva “Bini Ewropew Effiċjenti fl-Użu tal-Enerġija” biex ikunu promossi teknoloġiji favur l-ambjent u l-iżvilupp ta’ sistemi u materjali effiċjenti fl-użu tal-enerġija f’bini ġdid u rinovat; l-inizjattiva KE-Bank Ewropew tal-Investiment (BEI) “Inizjattiva tal-UE għall-Finanzjament ta’ Enerġija Rinovabbli” li għandha l-għan li tippermetti, inter alia, investimenti għall-effiċjenza fl-użu tal-enerġija u l-’Fond Marguerite’ mmexxi mill-BEI: il-Fond Ewropew għall-Enerġija, it-Tibdil fil-Klima u l-Infrastruttura 2020; id-Direttiva tal-Kunsill 2009/47/KE tal-5 ta’ Mejju 2009 li temenda d-Direttiva 2006/112/KE dwar rati mnaqqsa tat-taxxa fuq il-valur miżjud (11); l-istrument tal-fondi strutturali u ta’ koeżjoni JEREMIE (Riżorsi Ewropej Konġunti għall-Intrapriżi minn Mikro sa Daqs Medju); il-Faċilità ta’ Finanzjament għall-Effiċjenza fl-Użu tal-Enerġija; il-Programm ta’ Qafas għall-Kompetittività u l-Innovazzjoni, inkluż il-Programm Enerġija Intelliġenti-Ewropa II, iffokat speċifikament fuq it-tneħħija tal-ostakli għas-suq relatati mal-effiċjenza fl-użu tal-enerġija u l-enerġija minn sorsi rinovabbli permezz, pereżempju, tal-faċilità ta’ assistenza teknika ELENA (Assistenza Ewropea għall-Enerġija Lokali); il-Patt tas-Sindki; il-Programm ta’ Intraprenditorija u Innovazzjoni; il-Programm ta’ Appoġġ għall-Politika tal-ICT 2010, u s-Seba’ Programm Qafas dwar ir-Riċerka. Il-Bank Ewropew għar-Rikostruzzjoni u l-Iżvilupp jipprovdi ukoll finanzjament bil-għan li jkunu stimulati miżuri relatati mal-effiċjenza fl-użu tal-enerġija.

(19)

L-istrumenti finanzjarji tal-Unjoni għandhom jintużaw biex jingħata effett prattiku lill-objettivi ta’ din id-Direttiva, mingħajr, madankollu, ma jiġu sostitwiti miżuri nazzjonali. B’mod partikolari, dawn għandhom jintużaw biex ikunu provduti mezzi adatti u innovattivi ta’ finanzjament biex ikun katalizzat l-investiment f’miżuri ta’ effiċjenza fl-użu tal-enerġija. Dawn jista’ jkollhom rwol importanti fl-iżvilupp ta’ fondi, strumenti, jew mekkaniżmi nazzjonali, reġjonali u lokali għall-effiċjenza fl-użu tal-enerġija, li jagħtu possibbiltajiet ta’ finanzjament tali lill-proprjetarji ta’ proprjetà privata, lill-intrapriżi żgħar u ta’ daqs medju u lill-kumpanniji li joffru servizzi li huma effiċjenti fl-użu tal-enerġija.

(20)

Sabiex jipprovdu lill-Kummissjoni b’informazzjoni adegwata, l-Istati Membri għandhom ifasslu listi ta’ miżuri eżistenti u proposti, inkluż dawk ta’ natura finanzjarja, minbarra dawk meħtieġa minn din id-Direttiva, li jippromwovu l-objettivi ta’ din id-Direttiva. Il-miżuri eżistenti u proposti elenkati mill-Istati Membri jistgħu jinkludu, b’mod partikolari, miżuri li għandhom l-għan li jnaqqsu l-ostakli legali eżistenti u dawk għas-suq u li jħeġġu l-investimenti u/jew attivitajiet oħra biex jiżdied ir-rendiment tal-bini ġdid u eżistenti fl-użu tal-enerġija, biex b’hekk jikkontribwixxu sabiex potenzjalment titnaqqas l-iskarsezza tal-enerġija. Tali miżuri jistgħu jinkludu, iżda m’għandhomx ikunu limitati għal, assistenza u konsulenza teknika mingħajr ħlas jew sussidjati, sussidji diretti, skemi ta’ self sussidjat jew self b’rati ta’ interessi baxxi, skemi ta’ għotjiet u skemi ta’ granazija ta’ self. L-awtoritajiet pubbliċi u istituzzjonijiet oħra li jipprovdu dawk il-miżuri ta’ natura finanzjarja jistgħu jorbtu l-applikazzjoni ta’ tali miżuri mar-rendiment fl-użu tal-enerġija indikata u r-rakkomandazzjonijiet miċ-ċertifikati tar-rendiment fl-użu tal-enerġija.

(21)

Sabiex jiġi limitat il-piż tar-rapportar tal-Istati Membri, għandu jkun possibbli li jiġu integrati r-rapporti meħtieġa minn din id-Direttiva fil-Pjanijiet ta’ Azzjoni għall-Effiċjenza fl-Użu tal-Enerġija msemmija fl-Artikolu 14(2) tad-Direttiva 2006/32/KE tal-Parlament tal-5 ta’ April 2006 dwar effiċjenza fl-użu finali tal-enerġija u dwar servizzi ta’ enerġija (12). Is-settur pubbliku f’kull Stat Membru għandu jkun minn ta’ quddiem fil-qasam tar-rendiment tal-bini fl-użu tal-enerġija, u għalhekk il-pjanijiet nazzjonali għandhom jistabbilixxu miri aktar ambizzjużi għall-bini okkupat mill-awtoritajiet pubbliċi.

(22)

Ix-xerrej u l-inkwilin prospettiv ta’ bini jew unità ta’ bini għandhom, fiċ-ċertifikat tar-rendiment fl-użu tal-enerġija, jingħataw informazzjoni korretta dwar ir-rendiment tal-bini fl-użu tal-enerġija u pariri prattiċi dwar it-titjib ta’ tali rendiment. Kampanji ta’ informazzjoni jistgħu jservu biex iħeġġu ulterjorment lill-proprjetarji u l-inkwilini biex itejbu r-rendiment tal-bini jew l-unità tal-bini tagħhom fl-użu tal-enerġija. Il-proprjetarji u l-inkwilini ta’ bini kummerċjali għandhom ukoll ikunu mħeġġa jiskambjaw informazzjoni dwar il-konsum reali ta’ enerġija sabiex ikun żgurat li tkun disponibbli d-data kollha biex jittieħdu deċiżjonijiet informati dwar it-titjib neċessarju. Iċ-ċertifikat tar-rendiment fl-użu tal-enerġija għandu wkoll jipprovdi informazzjoni dwar l-impatt attwali tat-tisħin u tat-tkessiħ fuq il-ħtiġijiet tal-enerġija tal-bini, dwar il-konsum tal-enerġija primarja u dwar l-emissjonijiet tiegħu tad-dijossidu tal-karbonju.

(23)

L-awtoritajiet pubbliċi għandhom ikunu ta’ eżempju u għandhom jagħmlu ħilithom kollha biex jimplimentaw r-rakkomandazzjonijiet inklużi fiċ-ċertifikat tar-rendiment tal-bini fl-użu tal-enerġija. Fil-pjanijiet nazzjonali, l-Istati Membri għandhom jinkludu miżuri biex jappoġġaw lill-awtoritajiet pubbliċi biex jadottaw kmieni titjib fl-użu effiċjenti tal-enerġija u biex jimplimentaw ir-rakkomandazzjonijiet inklużi fiċ-ċertifikat tar-rendiment tal-bini fl-użu tal-enerġija malli dan ikun fattibbli.

(24)

Bini okkupat minn awtoritajiet pubbliċi u bini li spiss jintuża mill-pubbliku għandhom ikunu ta’ eżempju billi juru li qed jittieħdu konsiderazzjonijiet ambjentali u ta’ enerġija u għaldaqstant dan il-bini għandu jkun suġġett għal ċertifikazzjoni tar-rendiment fl-użu tal-enerġija fuq bażi regolari. Id-disseminazzjoni tal-informazzjoni lill-pubbliku dwar ir-rendiment fl-użu tal-enerġija għandu jkun imtejjeb billi dawn iċ-ċertifikati tar-rendiment tal-bini fl-użu tal-enerġija jkunu murija b’mod ċaru, b’mod partikolari f’bini ta’ ċertu daqs li jkunu okkupati mill-awtoritajiet pubbliċi jew li huma użati ta’ spiss mill-pubbliku bħal ħwienet u ċentri tax-xiri, supermarkets, ristoranti, teatri, banek u lukandi.

(25)

L-aħħar snin raw żieda fin-numru ta’ sistemi tal-arja kkondizzjonata fil-pajjiżi Ewropej. Dan jikkawża problemi konsiderevoli fil-ħinijiet l-aktar intensivi, li jżidu l-prezz tal-elettriku u jiddisturbaw il-bilanċ tal-enerġija. Għandha tingħata prijorità lil strateġiji li jtejbu r-rendiment termiku tal-bini matul il-perijodu tas-sajf. Għal dan il-għan, għandu jkun hemm enfasi fuq miżuri li jevitaw li l-bini jisħon iżżejjed, bħal ħolqien ta’ dellijiet u kapaċità termali suffiċjenti fil-kostruzzjoni tal-bini, u għandhom ikunu żviluppati u applikati aktar tekniki ta’ tkessiħ passiv, primarjament dawk li jtejbu l-kondizzjonijiet klimatiċi interni u l-mikro-klima madwar il-bini.

(26)

Il-Manutenzjoni u l-ispezzjoni regolari ta’ sistemi ta’ tisħin u l-arja kkondizzjonata minn persuni kkwalifikati tikkontribwixxi sabiex jinżamm l-aġġustament korrett skont l-ispeċifikazzjonijiet tal-prodott u b’hekk jiġi żgurat ir-rendiment ottimali minn perspettiva ambjentali, ta’ sigurtà u tal-użu tal-enerġija. Għandu jkun hemm assessjar fuq bażi indipendenti tas-sistema kollha tat-tisħin u l-arja kkondizzjonata f’intervalli regolari tul iċ-ċiklu tal-ħajja tas-sistema, speċjalment qabel ma tiġi sostitwita jew imtejba. Sabiex jiġi minimizzat il-piż amministrattiv fuq il-proprjetarji jew l-inkwilini tal-bini, l-Istati Membri għandhom jagħmlu ħilithom kollha biex kemm jista’ jkun jgħaqdu flimkien l-ispezzjonijiet u ċ-ċertifikazzjonijiet.

(27)

Approċċ komuni għaċ-ċertifikazzjoni tar-rendiment tal-bini fl-użu tal-enerġija u għall-ispezzjoni tas-sistemi tat-tisħin u l-arja kkondizzjonata, magħmula minn esperti kkwalifikati u /jew akkreditati, li l-indipendenza tagħhom għandha tkun iggarantita fuq il-bażi ta’ kriterji objettivi, se jikkontribwixxi għal livell ekwu fejn jidħlu l-isforzi fl-Istati Membri sabiex ma jkunx hemm ħela ta’ enerġija fil-qasam tal-bini u se jintroduċi trasparenza għall-proprjetarji u l-utenti prospettivi fejn għandu x’jaqsam ir-rendiment fl-użu tal-enerġija fis-suq tal-proprjetà fl-Unjoni. Sabiex tkun żġurata l-kwalità taċ-ċertifikati tar-rendiment tal-bini fl-użu tal-enerġija u tal-ispezzjoni tas-sistemi tat-tisħin u l-arja kkondizzjonata madwar l-Unjoni, għandu jiġi stabbilit mekkaniżmu ta’ kontroll indipendenti f’kull Stat Membru.

(28)

Ladarba l-awtoritajiet lokali u reġjonali huma kruċjali għall-implimentazzjoni b’suċċess ta’ din id-Direttiva, huma għandhom jiġu kkonsultati u involuti, skont kif u meta jkun meħtieġ bil-leġislazzjoni nazzjonali applikabbli, dwar kwistjonijiet ta’ ppjanar, l-iżvilupp ta’ programmi biex jipprovdu informazzjoni, tkattir tat-tagħrif, u dwar l-implimentazzjoni ta’ din id-Direttiva fuq livell nazzjonali jew reġjonali. Tali konsultazzjonijiet jistgħu jservu wkoll biex ikun promoss il-forniment ta’ gwida adegwata lill-pjanifikaturi u lill-ispetturi tal-bini lokali biex iwettqu l-kompiti neċessarji. Barra minn hekk, l-Istati Membri għandhom jippermettu u jħeġġu lill-periti u lill-pjanifikaturi biex jikkunsidraw bl-aħjar mod kif ilaqqgħu bl-aktar mezz ottimali t-titjib fl-użu effiċjenti tal-enerġija l-użu ta’ enerġija minn sorsi rinovabbli u l-użu ta’ tisħin u tkessiħ distrettwali waqt l-ippjanar, l-iddisinjar, il-bini u r-rinovazzjoni ta’ żoni industrijali jew residenzjali.

(29)

L-installaturi u l-bennejja huma kritiċi għall-implimentazzjoni b’suċċess ta’ din id-Direttiva. Għaldaqstant, numru adegwat ta’ installaturi u bennejja għandhom, permezz ta’ taħriġ u miżuri oħra, ikollhom il-livell adatt ta’ kompetenza għall-installazzjoni u l-integrazzjoni tat-teknoloġija effiċjenti fl-użu tal-enerġija u l-enerġija rinovabbli meħtieġa.

(30)

L-Istati Membri għandhom jieħdu kont tad-Direttiva 2005/36/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-7 ta’ Settembru 2005 dwar ir-rikonoxximent ta’ kwalifiki professjonali (13) fir-rigward tar-rikonoxximent reċiproku ta’ esperti professjonali li huma indirizzati minn din id-Direttiva, u l-Kummissjoni għandha tkompli bl-attivitajiet tagħha taħt il-Programm Enerġija Intelliġenti-Ewropa fir-rigward ta’ linji gwida u rakkomandazzjonijiet għal standards għat-taħriġ ta’ tali esperti professjonali.

(31)

Sabiex tiġi msaħħa t-trasparenza tar-rendiment fl-użu tal-enerġija fis-settur tal-proprjeta’ mhux residenzjali fl-Unjoni, għandhom jiġu stabbiliti kundizzjonijiet uniformi għal skema għaċ-ċertifikazzjoni volontarja komuni tar-rendiment ta’ bini mhux residenzjali fl-użu tal-enerġija. Skont l-Artikolu 291 TFUE, regoli u prinċipji ġenerali li jikkonċernaw mekkaniżmi għal kontroll mill-Istati Membri tal-eżerċizzju tas-setgħat ta’ implimentazzjoni tal-Kummissjoni għandhom jiġu stabbiliti minn qabel permezz ta’ Regolament adottat skont il-proċedura leġislattiva ordinarja. Sa meta ssir l-adozzjoni ta’ dak ir-Regolament il-ġdid, għandha tkompli tapplika d-Deċiżjoni tal-Kunsill 1999/468/KE tat-28 ta’ Ġunju 1999 li tistabbilixxi l-proċeduri għall-eżerċizzju tas-setgħat ta’ implimentazzjoni konferiti lill-Kummissjoni (14), ħlief għal proċedura regolatorja bi skrutinju, li mhijiex applikabbli.

(32)

Il-Kummissjoni għandha tingħata s-setgħa li tadotta atti delegati b’mod konformi mal-Artikolu 290 tat-Trattat fir-rigward tal-addattament għall-progress tekniku ta’ ċerti partijiet tal-qafas ġenerali stabbilit fl-Anness I, u fir-rigward tal-iffissar ta’ qafas metodoloġiku għall-kalkolu ta’ livelli kost-ottimali ta’ rekwiżiti minimi tar-rendiment fl-użu tal-enerġija. Huwa importanti ħafna li l-Kummissjoni twettaq konsultazzjonijiet adegwati matul ix-xogħol preparatorju tagħha, inkluż fil-livell espert.

(33)

Ladarba l-għan ta’ din id-Direttiva, jiġifieri t-titjib tar-rendiment tal-bini fl-użu tal-enerġija, ma jistax jinkiseb b’mod suffiċjenti mill-Istati Membri, minħabba l-kumplessità tas-settur tal-bini u n-nuqqas ta’ ħila tas-swieq nazzjonali tal-proprjetà li jindirizzaw b’mod xieraq l-isfidi tal-effiċjenza fl-użu tal-enerġija, u jista’, minħabba l-iskala u l-effetti tal-azzjoni, jinkiseb aħjar fuq il-livell tal-Unjoni, l-Unjoni tista’ tadotta miżuri, skont il-prinċipju tas-sussidjarjetà u proporzjonalità stabbiliti fl-Artikolu 5 tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea. Skont il-prinċipji tal-proporzjonalità, kif stabbiliti f’dak l-Artikolu, din id-Direttiva ma tmurx lil hinn minn dak li huwa neċessarju sabiex jinkiseb dak il-għan.

(34)	L-obbligu tat-traspożizzjoni ta’ din id-Direttiva fil-liġi nazzjonali għandu jkun limitat għal dawk id-dispożizzjonijiet li jirrappreżentaw bidla sostantiva meta mqabbla mad-Direttiva 2002/91/KE. L-obbligu li d-dispożizzjonijiet li ma nbidlux jiġu trasposti huwa naxxenti minn dik id-Direttiva.

(35)	Din id-Direttiva għandha tkun mingħajr preġudizzju għall-obbligi tal-Istati Membri marbuta mal-limiti ta’ żmien għat-traspożizzjoni fil-liġi nazzjonali u l-applikazzjoni tad-Direttiva 2002/91/KE.

(36)

Skont il-punt 34 tal-Ftehim Interistituzzjonali dwar it-tfassil aħjar tal-liġijiet (15), l-Istati Membri huma mħeġġa jfasslu, għalihom stess u fl-interess tal-Unjoni, it-tabelli proprji tagħhom, li juru, kemm jista’ jkun, il-korrelazzjoni bejn din id-Direttiva u l-miżuri ta’ traspożizzjoni, u jagħmluhom pubbliċi,

ADOTTAW DIN ID-DIRETTIVA

Artikolu 1

Suġġett

1. Din id-Direttiva tippromwovi t-titjib fir-rendiment tal-bini fl-użutal-enerġija fi ħdan l-Unjoni, b’kont meħud tar-rekwiżiti tal-klima esterna u kondizzjonijiet lokali, kif ukoll rekwiżiti tal-klima interna u l-kost-effettività.

2. Din id-Direttiva tispeċifika rekwiżiti dwar:

(a)	il-qafas ġenerali komuni għal metodoloġija għall-kalkolu tar-rendiment ta’ bini u ta’ unitajiet ta’ bini fl-użu integrat tal-enerġija;

(b)	l-applikazzjoni tar-rekwiżiti minimi għar-rendiment ta’ bini ġdid u ta’ unitajiet ta’ bini ġdid fl-użu tal-enerġija;

(c)

l-applikazzjoni tar-rekwiżiti minimi għar-rendiment fl-użu tal-enerġija ta’:

(i)	bini eżistenti, unitajiet ta’ bini u elementi tal-bini li huma suġġetti għal rinovazzjoni maġġuri;

(ii)	elementi tal-bini li jiffurmaw parti mill-involukru tal-bini u li għandhom impatt sinifikanti fuq ir-rendiment tal-involkru tal-bini fl-użu tal-enerġija meta jkunu rranġati jew mibdula; u

(iii)

sistemi tekniċi tal-bini kull darba li dawn jiġu installati, mibdula jew imtejjeba;

(d)	pjanijiet nazzjonali għal żieda fl-għadd ta’ bini b’użu ta’ enerġija ta’ kważi żero;

(e)	iċ-ċertifikazzjoni tal-użu tal-enerġija fil-bini jew ta’ unitajiet tal-bini;

(f)	spezzjoni regolari tas-sistemi tat-tisħin u tal-arja kkondizzjonata fil-bini;

(g)	sistemi ta’ kontroll indipendenti għaċ-ċertifikati dwar ir-rendiment fl-użu tal-enerġija u rapporti ta’ spezzjonijiet.

3. Ir-rekwiżiti stabbiliti f’din id-Direttiva huma rekwiżiti minimi u m’għandhomx jipprevjenu lill kwalunkwe Stat Membru milli jżomm jew jintroduċi miżuri aktar strinġenti. Tali miżuri għandhom ikunu kompatibbli mat-Trattat. Għandhom jiġu nnotifikati lill-Kummissjoni.

Artikolu 2

Definizzjonijiet

Għall-finijiet ta’ din id-Direttiva għandhom japplikaw id-definizzjonijiet li ġejjin:

(1)	“bini” tfisser kostruzzjoni msaqqfa u bil-ħitan, li għaliha tintuża l-enerġija sabiex tkun ikkondizzjonata l-klima interna;

(2)

“bini b’użu ta’ kważi żero enerġija” tfisser bini li għandu rendiment tajjeb ħafna fl-użu tal-enerġija kif determinat skont l-Anness I. Il-kważi żero enerġija jew l-ammont baxx ħafna ta’ enerġija meħtieġa għandha tiġi fil-maġġor parti tagħha minn sorsi ta’ enerġija rinovabbli, inkluża minn sorsi ta’ enerġija rinovabbli prodotta fuq il-post jew fil-qrib;

(3)	“sistema teknika użata fil-bini” tfisser tagħmir tekniku li jipprovdi għat-tisħin, għat-tkessiħ, għall-ventilazzjoni, għall-misħun, għad-dawl jew għal kumbinazzjoni ta’ dawn, ta’ bini jew unità ta’ bini;

(4)	“rendiment tal-bini fl-użu tal-enerġija ta’ bini” tfisser l-ammont ta’ enerġija kkalkolata jew imkejjla meħtieġa biex tilħaq id-domanda ta’ enerġija assoċjata mal-użu tipiku tal-bini, li jista’ jinkludi, inter alia, enerġija użata għat-tisħin, tkessih, ventilazzjoni, misħunu dawl;

(5)	“enerġija primarja” tfisser enerġija minn sorsi rinovabbli jew non-rinovabbli li ma għaddiet minn ebda proċess ta’ konverżjoni jew trasformazzjoni;

(6)

“enerġija minn sorsi rinovabbli” tfisser enerġija minn sorsi rinnovabbli tfisser l-enerġija minn sorsi rinnovabbli mhux fossili, b’ mod partikolari enerġija mir-riħ, mix-xemx, dik aerotermika, ġeotermika, idrotermika u oċeanika, idroenerġija, bijomassa, gass mill-miżbla, gass minn impjanti għat-trattament tad-dranaġġ u bijogassijiet;

(7)	“involukru tal-bini” tfisser l-elementi integrati tal-bini li jifirdu l-intern tiegħu mill-ambjent estern;

(8)	“unità ta’ bini” tfisser taqsima, sular jew appartament f’bini li hi ddisinjata jew mibdula biex tkun tista’ tintuża separatament;

(9)	“element tal-bini” tfisser sistema teknika użata fil-bini jew element tal-involukru tal-bini;

(10)

“rinovazzjoni maġġuri” tfisser rinovazzjoni f’bini meta:

(a)	l-ispiża totali għar-rinovazzjoni marbuta mal-involukru tal-bini jew is-sistemi tekniċi użati fil-bini tkun ogħla minn 25 % tal-valur tal-bini, eskluż il-valur tal-art li fuqha qiegħed il-bini, jew

(b)	aktar minn 25 % tal-erja tal-uċuħ tal-involukru tal-bini tkun rinovata;

L-Istati Membri jistgħu jagħżlu li japplikaw il-possibbiltà (a) jew (b);

(11)	“standard Ewropew” tfisser standard adottat mill-Kumitat Ewropew dwar l-Istandardizzazzjoni, il-Kumitat Ewropew dwar l-Istandardizzazzjoni Elettroteknika jew l-Istitut Ewropew dwar l-Istandards tat-Telekomunikazzjoni, u magħmul disponibbli għall-użu pubbliku;

(12)	“ċertifikat dwar ir-rendiment fl-użu tal-enerġija” tfisser ċertifikat rikonoxxut minn Stat Membru jew minn persuna ġuridika magħżula minnu, li jindika r-rendiment ta’ bini jew ta’ unità ta’ bini fl-użu tal-enerġija, kkalkolata skont metodoloġija adottata skont l-Artikolu 3;

(13)	“koġenerazzjoni” tfisser il-ġenerazzjoni simultanja fi proċess wieħed ta’ enerġija termika u enerġija elettrika u/jew mekkanika;

(14)

“livell kost-ottimali” tfisser il-livell tar-rendiment fl-użu tal-enerġija li jwassal għall-anqas spiża tul iċ-ċiklu skont kif stmat tal-ħajja ekonomika tal-bini, fejn:

(a)

l-anqas spejjeż jiġu ddeterminati billi jittieħed kont tal-ispejjeż relatati mal-investiment fuq l-enerġija, l-ispejjeż tal-manutenzjoni u tal-operat (inklużi l-ispejjeż u l-iffrankar tal-enerġija, il-kategorija tal-bini kkonċernat, qligħ mill-enerġija prodotta), fejn applikabbli, u spejjeż tar-rimi, fejn applikabbli; u

(b)

iċ-ċiklu skont kif stmat tal-ħajja ekonomika għandu jiġi ddeterminat minn kull Stat Membru. Dan jirreferi għall-bqija taċ-ċiklu skont kif stmat tal-ħajja ekonomika ta’ bini fejn ir-rekwiżiti tar-rendiment fl-użu tal-enerġija jkunu stabbiliti għall-bini kollu, jew għaċ-ċiklu skont kif stmat tal-ħajja ekonomika mistenni ta’ element tal-bini fejn ir-rekwiżiti tar-rendiment fl-użu tal-enerġija huma stabbiliti għall-elementi tal-bini;

Il-livell kost-ottimali għandu jkun fil-firxa ta’ livelli li joħorġu mir-rendiment meta l-analiżi tal-kost-benefiċċju kkalkolat matul iċ-ċiklu skont kif stmat tal-ħajja ekonomika jirriżulta pożittiv;

(15)	“sistema ta’ arja kkondizzjonata” tfisser numru ta’ komponenti magħqudin li jkunu meħtieġa biex tkun ipprovduta forma ta’ trattament tal-arja interna, li permezz tagħhom it-temperatura hija kkontrollata jew tista’ titbaxxa;

(16)	“bojler” tfisser il-qafas tal-bojler ikkumbinat mal-unità tal-ħruq li ġew iddisinjati sabiex flimkien jittrażmettu s-sħana li tinħoloq bil-ħruq u tiġi trażmessa fil-fluwidi;

(17)	“saħħa effettiva” tfisser l-ogħla saħħa kalorifika, espress f’ kW speċifikata u ggarantita mill-manifattur bħala dik li toħroġ waqt tħaddim kontinwu b’konformita’ mal-effiċjenza utilizzabbli indikata mill-manifattur;

(18)

“pompa tas-sħana” tfisser magna, apparat jew installazzjoni li tittrasferixxi s-sħana minn ambjenti naturali bħall-arja, l-ilma jew l-art għal ġewwa l-bini jew applikazzjonijiet industrijali billi jreġġgħu lura l-fluss naturali tas-sħana b’mod li timxi minn temperatura aktar baxxa għal waħda aktar għolja. Għall-pompi tas-sħana riversibbli, jistgħu wkoll imexxu s-sħana mill-bini għall-ambjent naturali tal-madwar;

(19)	“tisħin distrettwali” jew “tkessiħ distrettwali” tfisser id-distribuzzjoni ta’ enerġija termika f’forma ta’ fwar, ilma sħun jew likwidi mkessħin, minn sors ta’ produzzjoni ċentrali permezz ta’ network lill-bini jew siti multipli, għall-użu ta’ tisħin jew tkessiħ ta’ spazju jew proċess.

Artikolu 3

Adozzjoni ta’ metodoloġija għall-kalkolu tar-rendiment ta’ bini fl-użu tal-enerġija

L-Istati Membri għandhom japplikaw metodoloġija għall-kalkolu tar-rendiment ta’ bini fl-użu tal-enerġija skont il-qafas ġenerali komuni speċifikat fl-Anness I.

Din il-metodoloġija għandha tiġi adottata fuq livell nazzjonali jew reġjonali.

Artikolu 4

Iffissar tar-rekwiżiti minimi tar-rendiment fl-użu tal-enerġija

1. L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri neċessarji sabiex jiżguraw li r-rekwiżiti minimi tar-rendiment ta’ bini jew ta’ unitajiet ta’ bini fl-użu tal-enerġija, jiġu ffissati bil-għan li jinkisbu livelli kost-ottimali. Ir-rendiment fl-użu tal-enerġija għandha tiġi kkalkolata skont il-metodoloġija msemmija fl-Artikolu 3. Il-livelli kost-ottimali għandhom jiġu kkalkolati skont il-qafas ta’ metodoloġija komparattiva msemmi fl-Artikolu 5 ladarba din il-metodoloġija tkun stabbilita.

L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri neċessarji biex jiżguraw li rekwiżiti minimi tar-rendiment fl-użu tal-enerġija jiġu ffissati għall-elementi tal-bini li jiffurmaw parti mill-involukru tal-bini u li għandhom impatt sinifikanti fuq ir-rendiment tal-involkru tal-bini fl-użu tal-enerġija meta jiġu mibdula jew rinovati, bil-ħsieb li jinkisbu livelli kost-ottimali.

Meta jiffissaw ir-rekwiżiti, l-Istati Membri jistgħu jagħmlu distinzjoni bejn kategoriji ta’ bini ġdid u bini eżistenti u bejn kategoriji differenti ta’ bini.

Dawn ir-rekwiżiti għandhom jieħdu kont tal-kondizzjonijiet klimatiċi interni, sabiex jiġu evitati effetti negattivi possibbli bħal ventilazzjoni mhux adegwata, kif ukoll il-kondizzjonijiet lokali u l-funzjoni mogħtija u l-età tal-bini.

Stat Membru m’għandux ikun rikjest jiffissa rekwiżiti minimi tar-rendiment fl-użu tal-enerġija, li mhumiex kost-effettivi matul iċ-ċiklu skont kif stmat tal-ħajja ekonomika.

Ir-rekwiżiti minimi tar-rendiment fl-użu tal-enerġija għandhom jiġu riveduti f’intervalli regolari li m’ għandhomx ikunu itwal minn ħames snin u, jekk ikun hemm bżonn, għandhom jiġu aġġornati sabiex jirriflettu progress tekniku fil-qasam tal-bini.

2. L-Istati Membri jistgħu jiddeċiedu li ma jiffissawx jew li ma japplikawx ir-rekwiżiti msemmija fil-paragrafu 1 għall-kategoriji tal-bini li ġejjin:

(a)	bini protett uffiċjalment bħala parti minn ambjent deżinjat jew minħabba l-mertu speċjali arkitettoniku jew storiku tiegħu, safejn il-konformità ma’ ċerti rekwiżiti minimi tar-rendiment fl-użu tal-enerġija ma talterax b’mod inaċċettabli il-karattru jew l-apparenza tiegħu;

(b)	bini użat bħala postijiet ta’ qima u għal attivitajiet reliġjużi;

(c)	bini temporanju b’perijodu ta’ użu ta’ sentejn jew anqas, siti industrijali, postijiet tax-xogħol u bini agrikolu mhux residenzjali b’domanda baxxa ta’ enerġija u bini agrikolu mhux residenzjali li huma użati minn settur kopert minn ftehim settorjali dwar ir-rendiment fl-użu tal-enerġija;

(d)	bini residenzjali li huwa użat jew maħsub sabiex jintuża jew għal inqas minn erba’ xhur ta’ matul is-sena jew, inkella, għal żmien limitat ta’ kull sena u b’konsum ta’ enerġija maħsub li jkun ta’ inqas minn 25 % ta’ dak li x’aktarx jirriżulta li kieku jintuża s-sena kollha;

(e)	bini maqtugħ għalih b’erja totali ta’ art utilizzabbli ta’ anqas minn 50 m2.

Artikolu 5

Il-kalkolu tal-livelli kost-ottimali tar-rekwiżiti minimi għar-rendiment fl-użu tal-enerġija

1. Il-Kummissjoni għandha permezz ta’ atti delegati skont l-Artikoli 23, 24 u 25, sat-30 ta’ Ġunju 2011, tistabbilixxi qafas ta’ metodoloġija komparattiva għall-kalkolu tal-livelli kost-ottimali għar-rekwiżiti minimi tar-rendiment ta’ bini u ta’ elementi ta’ bini fl-użu tal-enerġija.

Il-qafas ta’ metodoloġija komparattiva għandu jiġi stabbilit skont l-Anness III u għandu jiddistingwi bejn bini ġdid u dak eżistenti u bejn kategoriji differenti ta’ bini.

2. L-Istati Membri għandhom jikkalkolaw il-livelli kost-ottimali tar-rekwiżiti minimi tar-rendiment fl-użu tal-enerġija billi jużaw il-qafas ta’ metodoloġija komparattiva stabbilit skont il-paragrafu 1 u parametri rilevanti, bħall-kondizzjonijiet klimatiċi u l-aċċessibbiltà prattika tal-infrastruttura tal-enerġija, u jqabblu r-riżultati ta’ dan il-kalkolu mar-rekwiżiti minimi ta’ rendiment fl-użu tal-enerġija li huma fis-seħħ.

L-Istati Membri għandhom jirrapportaw lill-Kummissjoni d-data kollha mdaħħla u l-assunzjonijiet kollha użati għal dawn il-kalkoli u r-riżultati ta’ dawk il- kalkoli. Ir-rapport jista’ jiġi inkluż fil-Pjanijiet ta’ Azzjoni għall-Effiċjenza tal-Enerġija msemmija fl-Artikolu 14(2) tad-Direttiva 2006/32/KE. L-Istati Membri għandhom jippreżentaw dawk ir-rapporti lill-Kummissjoni f’intervalli regolari, li ma għandhomx ikunu itwal minn ħames snin. L-ewwel rapport għandu jiġi ppreżentat sat-30 ta’ Ġunju 2012.

3. Jekk ir-riżultat tal-paragun li jsir f’konfromità mal-paragrafu 2 juri li r-rekwiżiti minimi ta’ rendiment fl-użu tal-enerġija fis-seħħ huma b’mod sinifikanti anqas effiċjenti fl-użu tal-enerġija mill-livelli kost-ottimali tar-rekwiżiti minimi ta’ rendiment fl-użu tal-enerġija, l-Istat Membru kkonċernat għandu jiġġustifika din id-differenza bil-miktub lill-Kummissjoni fir-rapport imsemmi fil-paragrafu 2, akkumpanjat, sal-punt li d-differenza ma tkunx tista’ tiġi ġġustifikata, bi pjan li juri passi maħsuba sabiex inaqqsu b’mod sinifikanti id-differenza sar-reviżjoni li jmiss tar-rekwiżiti minimi ta’ rendiment fl-użu tal-enerġija kif imsemmija fl-Artikolu 4(1).

4. Il-Kummissjoni għandha tippubblika rapport dwar il-progress li intlaħaq mill-Istati Membri rigward il-livelli kost-ottimali tar-rekwiżiti minimi tar-rendiment fl-użu tal-enerġija.

Artikolu 6

Bini ġdid

1. L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri neċessarji sabiex jiżguraw li bini ġdid jissodisfa r-rekwiżiti minimi tar-rendiment fl-użu tal-enerġija iffissati skont l-Artikolu 4.

Għal bini ġdid l-Istati Membri għandhom jiżguraw li, qabel ma tibda l-kostruzzjoni, tiġi kkunsidrata u meqjusa l-vijabilità teknika, ambjentali u ekonomika ta’ sistemi alternattivi ta’ effiċjenza għolja bħal dawk elenkati hawn taħt, jekk disponibbli:

(a)	sistemi ta’ provvista deċentralizzata tal-enerġija bbażata fuq enerġija minn sorsi rinovabbli;

(b)	koġenerazzjoni;

(c)	tisħin jew tkessiħ ta’ distrett jew ta’ blokk, partikolarment fejn ikunu jiddependu kompletament jew parzjalment minn enerġija li ġejja minn sorsi rinovabbli;

(d)	pompi tas-sħana.

2. L-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-analiżi tas-sistemi alternattivi msemmija fil-paragrafu 1 tkun dokumentata u disponibbli għal finijiet ta’ verifika.

3 Dik l-analiżi ta’ sistemi alternattivi tista’ ssir għal bini individwali jew għal gruppi ta’ bini simili jew bini b’tipoloġiji komuni li qegħdin fl-istess żona. Safejn huma konċernati sistemi kollettivi ta’ tisħin jew tkessiħ, l-analiżi tista’ ssir għall-bini kollu konness mas-sistema fl-istess post.

Artikolu 7

Bini eżistenti

L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri neċessarji sabiex jiżguraw li meta xi bini jgħaddi minn rinovazzjoni maġġuri, ir-rendiment tal-bini jew tal-parti minnu rinovata fl-użu tal-enerġija tiġi aġġornata sabiex tissodisfa r-rekwiżiti minimi għar-rendiment fl-użu tal-enerġija stabbiliti skont l-Artikolu 4 sa fejn dan ikun teknikament, funzjonalment u ekonomikament vijabbli.

Dawk ir-rekwiżiti għandhom jiġu applikati għall-bini rinovat jew l-unità tal-bini li jiġi meqjus bħala ħaġa waħda. Addizzjonalment jew alternattivament, jistgħu jiġu applikati rekwiżiti għall-elementi rinovati tal-bini.

Barra minn hekk, l-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri neċessarji biex jiżguraw li meta element tal-bini li jifforma parti mill-involukru tal-bini u għandu impatt sinifikanti fuq ir-rendiment tal-involkru tal-bini fl-użu tal-enerġija, meta jkun ġie irranġat jew mibdul, ir-rendiment tal-element ta’ bini fl-użu tal-enerġija tissodisfa r-rekwiżiti minimi għar-rendiment fl-użu tal-enerġija sa fejn dan huwa teknikament, funzjonalment u eknomikament vijabbli.

L-Istati Membri għandhom jiddeterminaw dawn ir-rekwiżiti minimi għar-rendiment fl-użu tal-enerġija skont l-Artikolu 4.

L-Istati Membri għandhom jinkoraġixxu, fir-rigward ta’ bini li jkun għaddej minn rinovazzjoni maġġuri, li jiġu kkunsidrati u meqjusa sistemi alternattivi ta’ effiċjenza għolja, kif imsemmi fl-Artikolu 6(1), safejn dan ikun teknikament, funzjonalment u ekonomikament vijabbli.

Artikolu 8

Sistemi tekniċi użati fil-bini

1. L-Istati Membri għandhom, bl-għan li jtejbu bl-aħjar mod l-użu tal-enerġija tas-sistemi tekniċi użati fil-bini, jiffissaw rekwiżiti tas-sistema fir-rigward tar-rendiment ġenerali fl-użu tal-enerġija, l-installazzjoni korretta, u d-dimensjonament, l-aġġustament u l-kontroll adattat tas-sistemi tekniċi tal-bini li huma installati fil-bini eżistenti. L-Istati Membri jistgħu ukoll japplikaw dawn ir-rekwiżiti tas-sistema għal bini ġdid.

Ir-rekwiżiti tas-sistema għandhom jiġu ffissati għal sistemi tekniċi użati fil-bini li jsiru mill-ġdid, jiġu sostitwiti u mtejba u għandhom jiġu applikati safejn ikunu teknikament, ekonomikament u funzjonalment vijabbli.

Dawn ir-rekwiżiti tas-sistema għandhom ikopru mill-inqas dawn li ġejjin:

(a)	sistemi ta’ tisħin;

(b)	sistemi tal-misħun;

(c)	sistemi tal-arja kkondizzjonata;

(d)	sistemi tal-ventilazzjoni kbar;

jew kumbinazzjoni ta’ tali sistemi.

2. L-Istati Membri għandhom iħeġġu l-introduzzjoni ta’ sistemi intelliġenti ta’ kejl bl-arloġġ kull meta jinbena bini jew kull meta ssirlu rinovazzjoni maġġuri, filwaqt li jiżguraw li dan l-inkoraġġiment ikun konformi ma’ punt 2 tal-Anness I għad-Direttiva 2009/72/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-13 ta’ Lulju 2009 dwar ir-regoli komuni għas-suq intern fil-qasam tal-elettriku (16). Barra minn hekk, l-Istati Membri jistgħu jħeġġu, fejn adattat, l-istallazzjoni ta’ sistemi ta’ kontroll attiv bħal sistemi ta’ awtomatizzazzjoni, kontroll u monitoraġġ bil-għan li tiġi ffrankata l-enerġija.

Artikolu 9

Bini b’użu ta’ kważi żero enerġija

1. L-Istati Membri għandhom jiżguraw li:

(a)	sal-31 ta’ Diċembru 2020, il-bini kollu jkun bini li juża kważi żero enerġija; u

(b)	wara l-31 ta’ Diċembru 2018, bini ġdid okkupat minn u proprjeta’ ta’ awtoritajiet pubbliċi jkun bini li juża kważi żero enerġija.

L-Istati Membri għandhom ifasslu pjanijiet nazzjonali biex jiżdied l-għadd ta’ bini li juża kważi żero enerġija. Dawn il-pjanijiet nazzjonali jistgħu jinkludu diversi miri skont il-kategoriji tal-bini.

2. Barra minn hekk, l-Istati Membri għandhom, filwaqt li jsegwu l-eżempju mexxej tas-settur pubbliku, jiżviluppaw linji politiċi u jieħdu miżuri bħall-iffissar ta’ miri sabiex jistimulaw t-trasformazzjoni ta’ bini li jiġi rinovat f’bini li juża kważi żero enerġija, u jinfurmaw lill-Kummissjoni b’dan fil-pjanijiet nazzjonali tagħhom imsemmija fil-paragrafu 1.

3. Il-pjanijiet nazzjonali għandhom jinkludu inter alia l-elementi li ġejjin:

(a)

l-applikazzjoni dettaljata tal-Istati Membri fil-prattika tad-definizzjoni ta’ bini li juża kważi żero enerġija, filwaqt li jirriflettu l-kondizzjonijiet nazzjonali, reġjonali jew lokali, u jinkuldu indikatur numeriku tal-użu tal-enerġija primarja espressa f’kWh/m2 fis-sena. Il-fatturi tal-enerġija primarja użati għad-determinazzjoni tal-enerġija primarja użata jistgħu jkunu bbażati fuq valuri medji annwali nazzjonali jew reġjonali u jistgħu jieħdu kont tal-istandards Ewropej rilevanti;

(b)	miri intermedji għat-titjib tar-rendiment fl-użu tal-enerġija f’bini ġdid sal-2015, bil-ħsieb li tiġi preparata l-implimentazzjoni tal-paragrafu 1;

(c)

informazzjoni dwar il-linji politiċi u miżuri finanzjarji jew miżuri oħrajn adottati fil-kuntest tal-paragrafi 1 u 2 għall-promozzjoni ta’ bini li juża kważi żero enerġija, inklużi dettalji tar-rekwiżiti nazzjonali u miżuri dwar l-użu tal-enerġija minn sorsi rinovabbli f’bini ġdid u bini eżistenti li tkun qed issirlu rinovazzjoni maġġuri fil-kuntest tal-Artikolu 13(4) tad-Direttiva 2009/28/KE u l-Artikoli 6 u 7 ta’ din id-Direttiva.

4. Il-Kummissjoni għandha tivvaluta l-pjanijiet nazzjonali msemmija fil-paragrafu 1, b’mod partikolari l-adegwatezza tal-miżuri previsti mill-Istat Membru fir-rigward tal-objettivi ta’ din id-Direttiva. Il-Kummissjoni, filwaqt li tieħu kont dovut tal-prinċipju tas-sussidjarjetà, tista’ titlob informazzjoni speċifika ulterjuri fir-rigward tar-rekwiżiti stabbiliti fil-paragrafi 1, 2 u 3. F’dak il-każ, l-Istat Membru kkonċernat għandu jippreżenta l-informazzjoni mitluba jew jipproponi emendi fi żmien disa’ xhur wara t-talba mill-Kummissjoni. Wara l-evalwazzjoni tagħha, il-Kummissjoni tista’ toħroġ rakkomandazzjoni.

5. Il-Kummissjoni għandha, sal-31 ta’ Diċembru 2012 u minn hemm 'il quddiem, kull tliet snin, tippubblika rapport dwar il-progress tal-Istati Membri fiż-żieda fl-għadd ta’ bini li juża kważi żero enerġija. Abbażi ta’ dak ir-rapport, il-Kummissjoni għandha tiżviluppa pjan ta’ azzjoni u, jekk meħtieġ, tipproponi miżuri biex iżżid in-numru ta’ dak il-bini u tħeġġeġ li tintuża l-aħjar prattika fir-rigward tat-trasformazzjoni kost-effettiva ta’ bini eżistenti f’bini li juża kważi żero enerġija.

6. L-Istati Membri jistgħu jiddeċiedu li ma japplikawx ir-rekwiżiti stabbiliti fil-punti (a) u (b) tal-paragrafu 1 f’każijiet speċifiċi u ġustifikabbli fejn l-analiżi tal-kost-benefiċċju matul iċ-ċiklu tal-ħajja ekonomika tal-bini in kwistjoni tkun negattiva. L-Istati Membri għandhom jinfurmaw lill-Kummissjoni dwar il-prinċipji tar-reġimi leġislattivi rilevanti.

Artikolu 10

Inċentivi Finanzjarji u ostakli għas-suq

1. Fid-dawl tal-importanza li jipprovdu strumenti ta’ finanzjament u strumenti oħra adattati biex jitħaffef il-proċess tar-rendiment tal-bini fl-użu tal-enerġija u t-transizzjoni għal bini li juża kważi żero enerġija, l-Istati Membri għandhom jieħdu l-passi neċessarji biex jikkunsidraw it-tali strumenti l-aktar rilevanti fid-dawl taċ-ċirkustanzi nazzjonali.

2. L-Istati Membri għandhom ifasslu, sat-30 ta’ Ġunju 2011, lista ta’ miżuri u strumenti eżistenti u, jekk xieraq, ta’ miżuri u strumenti proposti, inkluż dawk ta’ natura finanzjarja, apparti dawk rikjesti minn din id-Direttiva, li jippromwovu l-objettivi ta’ din id-Direttiva.

L-Istati Membri għandhom jaġġornaw din il-lista kull tliet snin. L-Istati Membri għandhom jikkomunikaw dawn il-listi lill-Kummissjoni, li jistgħu jagħmlu dan billi jinkluduhom fil-Pjanijiet ta’ Azzjoni għall-Effiċjenza fl-Użu tal-Enerġija msemmija fl-Artikolu 14(2) tad-Direttiva 2006/32/KE.

3. Il-Kummissjoni għandha teżamina l-effettività tal-miżuri eżistenti u proposti elenkati li huma msemmija fil-paragrafu 2 kif ukoll tal-istrumenti rilevanti tal-Unjoni, fl-appoġġ għall-implimentazzjoni ta’ din id-Direttiva. Abbażi ta’ dik l-analiżi, u b’kont dovut meħud tal-prinċipju tas-sussidjarjetà, il-Kummissjoni tista’ tipprovdi pariri jew rakkomandazzjonijiet fir-rigward ta’ skemi nazzjonali speċifiċi u l-koordinazzjoni ma’ istituzzjonijiet finanzjarji tal-Unjoni u internazzjonali. Il-Kummissjoni tista’ tinkludi l-analiżi tagħha u pariri jew rakkomandazzjonijiet possibbli fir-rapport tagħha dwar il-Pjanijiet Nazzjonali dwar l-Effiċjenza fl-Użu tal-Enerġija msemmi fl-Artikolu 14(5) tad-Direttiva 2006/32/KE.

4. Il-Kummissjoni għandha, fejn adatt, tassisti, fuq talba, lill-Istati Membri fl-iffissar ta’ programmi ta’ appoġġ finanzjarju nazzjonali jew reġjonali bil-għan li tiżdied l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija fil-bini, speċjalment f’bini eżistenti, billi tappoġġa l-iskambju tal-aħjar prattika bejn l-awtoritajiet jew il-korpi nazzjonali jew reġjonali responsabbli.

5. Sabiex ittejjeb il-finanzjament b’appoġġ għall-implimentazzjoni ta’ din id-Direttiva u b’kont dovut meħud tal-prinċipju tas-sussidjarjetà, il-Kummissjoni għandha, preferibbilment sal-2011, tippreżenta, b’mod partikolari, analiżi dwar:

(a)	l-effettività, kemm hu xieraq il-livell, u l-ammont propju li ntuża, ta’ fondi strutturali u programmi qafas li intużaw biex tiżdied l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija fil-bini, speċjalment fl-akkomodazzjoni;

(b)	l-effettività tal-użu ta’ fondi mill-BEI u istituzzjonijiet ta’ finanzjament pubbliku oħrajn;

(c)	il-koordinazzjoni tal-finanzjament tal-Unjoni u nazzjonali u forom oħra ta’ appoġġ li jistgħu jaġixxu bħala lieva biex jiġi stimulat l-investiment fl-effiċjenza tal-użu tal-enerġija u l-adegwatezza ta’ tali fondi biex jinkisbu l-objettivi tal-Unjoni.

Abbażi ta’ dik l-analiżi, u skont il-qafas finanzjarju pluriennali, il-Kummissjoni tista’ sussegwentement u jekk tqis li dan huwa adatt, tippreżenta lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill, proposti fir-rigward tal-istrumenti tal-Unjoni.

6. L-Istati Membri għandhom jieħdu kont tal-livelli kost-ottimali tar-rendiment fl-użu tal-enerġija meta jipprovdu inċentivi għall-kostruzzjoni jew rinovazzjoni maġġuri ta’ bini.

7. Id-dispożizzjonijiet ta’ din id-Direttiva ma għandhomx iwaqqfu lill-Istati Membri milli jipprovdu inċentivi għal bini ġdid, rinovazzjonijiet ġodda jew elementi ġodda tal-bini li jmorru lil hinn mil-livelli kost-ottimali.

Artikolu 11

Ċertifikati tar-rendiment fl-użu tal-enerġija

1. L-Istati Membri għandhom jistipulaw il-miżuri meħtieġa biex tiġi stabbilita sistema ta’ ċertifikazzjoni tar-rendiment tal-bini fl-użu tal-enerġija. Iċ-ċertifikazzjoni tar-rendiment fl-użu tal-enerġija għandu jinkludi r-rendiment tal-bini fl-użu tal-enerġija u valuri ta’ referenza bħal rekwiżiti minimi tar-rendiment fl-użu tal-enerġija sabiex ikun possibbli għall-proprjetarji u l-inkwilini ta’ bini jew unità tal-bini jqabblu u jivvalutaw ir-rendiment tiegħu fl-użutal-enerġija.

Iċ-ċertifikat tar-rendiment fl-użu tal-enerġija jista’ jinkludi informazzjoni addizzjonali bħall-konsum tal-enerġija annwali għal bini mhux residenzjali u l-persentaġġ ta’ enerġija minn sorsi rinovabbli fil-konsum totali tal-enerġija.

2. Iċ-ċertifikat tar-rendiment fl-użu tal-enerġija għandu jinkludi rakkomandazzjonijiet għat-titjib kost-ottimali jew kost-effettiv tar-rendiment ta’ bini jew ta’ unità ta’ bini fl-użu tal-enerġija, dment li ma jkun hemm l-ebda potenzjal raġonevoli għal titjib tali meta mqabbel mar-rekwiżit tar-rendiment fl-użu tal-enerġija fis-seħħ.

Ir-rakkomandazzjonijiet inklużi fiċ-ċertifikat tar-rendiment fl-użu tal-enerġija għandhom ikopru:

(a)	miżuri mwettqa b’rabta ma’ rinovazzjoni maġġuri tal-involukru tal-bini jew is-sistema/i teknika/ċi tal-bini; kif ukoll

(b)	miżuri għal elementi ta’ bini individwali indipendenti minn rinovazzjoni maġġuri tal-involukru tal-bini jew is-sistema/i teknika/ċi tal-bini.

3. Ir-rakkomandazzjonijiet inklużi fiċ-ċertifikat tar-rendiment fl-użu tal-enerġija għandhom ikunu teknikament fattibbli għall-bini speċifiku u jistgħu jipprovdu stima għall-firxa ta’ perijodi ta’ ħlas lura jew kost-benefiċċji matul iċ-ċiklu tal-ħajja ekonomika tiegħu.

4. Iċ-ċertifikat tar-rendiment fl-użu tal-enerġija għandu jipprovdi indikazzjoni dwar fejn il-proprjetarju jew l-inkwilin jista’ jirċievi informazzjoni dettaljata ulterjuri inkluż fir-rigward tal-kost-effettività tar-rakkomandazzjonijiet magħmula fiċ-ċertifikat tar-rendiment fl-użu tal-enerġija. L-evalwazzjoni tal-kost-effettività għandha tkun ibbażata fuq sett ta’ kondizzjonijiet standard, bħall-valutazzjoni tal-iffrankar tal-enerġija u prezzijiet tal-enerġija sottostanti u previżjoni tal-ispiża preliminari. Barra minn hekk, għandu jkun fih informazzjoni dwar il-passi li għandhom jittieħdu għall-implimentazzjoni tar-rakkomandazzjonijiet. Informazzjoni oħra dwar suġġetti relatati, bħall-verifiki tal-enerġija jew inċentivi ta’ natura finanzjarja jew natura oħra u possibbiltajiet ta’ finanzjament jistgħu wkoll jiġu pprovduti lill-proprjetarju jew lill-inkwilin.

5. Soġġett għar-regoli nazzjonali, l-Istati Membri għandhom iħeġġu lill-awtoritajiet pubbliċi biex jieħdu kont tar-rwol mexxej li għandu jkollhom fil-qasam tar-rendiment tal-bini fl-użu tal-enerġija, inter alia billi jimplimentaw ir-rakkomandazzjonijiet inklużi fiċ-ċertifikat tar-rendiment fl-użu tal-enerġija maħruġ għal bini fil-pussess tagħhom fil-perijodu ta’ validità tiegħu.

6. Iċ-ċertifikazzjoni għal unitajiet tal-bini tista’ tkun ibbażata fuq:

(a)	ċertifikazzjoni komuni tal-bini kollu; jew

(b)	l-istima ta’ unità tal-bini rappreżentattiva oħra bl-istess karatteristiċi rilevanti għall-enerġija fl-istess bini.

7. Iċ-ċertifikazzjoni għad-djar ta’ familja waħda tista’ tkun ibbażata fuq il-valutazzjoni ta’ bini rappresentattiv ieħor ta’ disinn u daqs simili bi kwalità ta’ rendiment fl-użu tal-enerġija simili jekk tali korrispondenza tkun tista’ tiġi ggarantita mill-espert li jkun qed joħroġ iċ-ċertifikat tar-rendiment fl-użu tal-enerġija.

8. Il-validità taċ-ċertifikat tar-rendiment fl-użu tal-enerġija m’għandhiex teċċedi l-għaxar snin.

9. Il-Kummissjoni għandha, sal-2011, f’ konsultazzjoni mas-setturi rilevanti, tadotta skema ta’ ċertifikazzjoni komuni u volontarja tal-Unjoni Ewropea għar-rendiment ta’ bini mhux residenzjali fl-użu tal-enerġija. Din il-miżura għandha tiġi adottata skont il-proċedura konsultattiva msemmija fl-Artikolu 26(2). L-Istati Membri huma mħeġġa jirrikonoxxu jew jużaw l-iskema, jew jużaw parti minnha billi jadattawha għaċ-ċirkostanzi nazzjonali.

Artikolu 12

Il-ħruġ taċ-ċertifikati tar-rendiment fl-użu tal-enerġija

1. L-Istati Membri għandhom jiżguraw li ċertifikat tar-rendiment fl-użu tal-enerġija jinħareġ għal:

(a)	bini jew unitajiet ta’ bini li huma mibnija, mibjugħa jew mikrija lil inkwilin ġdid; u

(b)	bini fejn erja totali utli tal-art ta’ aktar minn 500m2 hija okkupata minn awtorità pubblika u ta’ spiss miżjura mill-pubbliku. Fil-… (17) Ħames snin wara, dan il-limitu ta’ 500 m2 għandu jitnaqqas għal 250 m2.

Ir-rekwiżit li jinħareġ ċertifikat dwar ir-rendiment fl-użu tal-enerġija ma japplikax meta ċertifikat, maħruġ jew skont id-Direttiva 2002/91/KE jew skont din id-Direttiva, għall-bini jew l-unità tal-bini kkonċernati, huwa disponibbli u validu.

2. L-Istati Membri għandhom jirrikjedu li, meta bini jew unitajiet tal-bini jinbnew, jinbiegħu jew jinkrew, iċ-ċertifikat tar-rendiment fl-użu tal-enerġija, jew kopja tiegħu, għandu jintwera lill-inkwilin jew ix-xerrej prospettivi l-ġodda u jingħataw lix-xerrej jew lill-inkwilin il-ġdid.

3. Fejn bini jinbiegħ jew jinkera qabel il-kostruzzjoni, l-Istati Membri jistgħu jirrikjedu li l-bejjiegħ jipprovdi valutazzjoni tar-rendiment fl-użu tal-enerġija futura tiegħu, bħala deroga mill-paragrafi 1 u 2; f’dan il-każ, iċ-ċertifikat tar-rendiment fl-użu tal-enerġija għandu jinħareġ sa mhux aktar tard minn meta l-bini jkun inbena.

4. L-Istati Membri għandhom jirrikjedu li meta:

—	bini li jkollu ċertifikat tar-rendiment fl-użu tal-enerġija,

—	unitajiet ta’ bini f’bini li jkollu ċertifikat tar-rendiment fl-użu tal-enerġija,

—	unitajiet ta’ bini li jkollhom ċertifikat tar-rendiment fl-użu tal-enerġija,

jiġu offruti għall-bejgħ jew għall-kera, l-indikatur tar-rendiment fl-użu tal-enerġija taċ-ċertifikat tar-rendiment tal-bini jew tal-unità tal-bini fl-użu tal-enerġija, kif applikabbli, jitniżżell fir-reklami fil-media kummerċjali.

5. Id-dispożizzjonijiet ta’ dan l-Artikolu għandhom jiġu implimentati f’konformità mar-regoli nazzjonali applikabbli dwar il-ko-proprjetà jew proprjetà komuni.

6. L-Istati Membri jistgħu jeskludu l-kategoriji ta’ bini msemmija fl-Artikolu 4(2) mill-applikazzjoni tal-paragrafi 1, 2, 4 u 5 ta’ dan l-Artikolu.

7. L-effetti possibbli ta’ ċertifikati dwar ir-rendiment fl-użu tal-enerġija f’termini ta’ proċeduri legali, jekk ikun hemm, għandhom jiġu deċiżi f’konformità mar-regoli nazzjonali.

Artikolu 13

Il-wiri ta’ ċertifikati dwar ir-rendiment fl-użu tal-enerġija

1. L-Istati Membri għandhom jieħdu miżuri sabiex jiżguraw li meta l-erja totali utli tal-art ta’ aktar minn 500 m2 ta’ bini li għalih ikun inħareġ ċertifikat tar-rendiment fl-użu tal-enerġija f’konformità mal-Artikolu 12(1) jkun okkupat minn awtoritajiet pubbliċi u li spiss iżuru l-pubbliku iċ-ċertifikat tar-rendiment fl-użu tal-enerġija jitpoġġa f’post prominenti ċarament viżibbli għal pubbliku.

Fil-… (18) dan il-limitu ta’ 500 m2 għandu jitnaqqas għal 250 m2.

2. L-Istati Membri għandhom jiirikjedu li meta l-erja totali utli tal-art ta’ aktar minn 500 m2 li għaliha jkun inħareġ ċertifikat tar-rendiment fl-użu tal-enerġija skont l-Artikolu 12(1) iżurha spiss il-pubbliku, iċ-ċertifikat tar-rendiment fl-użu tal-enerġija jitpoġġa f’post prominenti ċarament viżibbli għal pubbliku.

3. Id-dispożizzjonijiet ta’ dan l-Artikolu ma jinkludux obbligu li jintwerew ir-rakkomandazzjonijiet inklużi fiċ-ċertifikat tar-rendiment fl-użu tal-enerġija.

Artikolu 14

Spezzjoni tas-sistemi ta’ tisħin

1. L-Istati Membri għandhom jistipulaw il-miżuri neċessarji sabiex tkun stabbilita spezzjoni regolari tal-partijiet aċċessibbli tas- sistemi li jinutżaw għat-tisħin tal-bini, bħall-ġeneratur tas-sħana, is-sistema ta’ kontroll u l-pompi għaċ-ċirkolazzjoni, b’bojlers ta’ saħħa effettiva għall-finijiet tat-tisħin tal-ispazju ta’ aktar minn 20 kW. Dik l-ispezzjoni għandha tinkludi valutazzjoni tal-effiċjenza tal-bojler u d-daqs tal-bojler imqabbel mar-rekwiżiti tat-tisħin tal-bini. Mhux meħtieġ li terġa’ ssir il-valutazzjoni tad-daqs tal-bojler sakemm ma tkun saret ebda bidla għal din is-sistema ta’ tisħin jew fir-rigward tar-rekwiżiti ta’ tisħin tal-bini sadanittant.

L-Istati Membri jistgħu jnaqqsu l-frekwenza ta’ tali ispezzjonijiet jew iħaffuhom kif meħtieġ, meta jkun hemm sistema elettronika ta’ monitoraġġ u kontroll.

2. L-Istati Membri jistgħu jistipulaw frekwenzi differenti tal-ispezzjonijiet skont it-tip u s-saħħa effettiva tas-sistema tat-tisħin filwaqt li jieħdu kont tal-ispejjeż tal-ispezzjoni tas-sistema tal-arja kkondizzjonta u l-iffrankar mistenni fl-ispejjeż għall-enerġija li jista’ jirriżulta mill-ispezzjoni.

3. Sistemi ta’ tisħin b’bojlers ta’ saħħa effettiva ta’ aktar minn 100 kW għandhom ikunu spezzjonati minn tal-anqas kull sentejn.

Għal bojlers tal-gass, dan il-perjodu jista’ jiġi estiż sa erba’ snin.

4 Bħala alternattiva għall-paragrafi 1, 2 u 3, l-Istati Membri jistgħu jagħżlu li jieħdu miżuri sabiex jiżguraw l-għoti ta’ pariri lill-utenti rigward il-bdil ta’ bojlers, modifikazzjonijiet oħra lis-sistema tat-tisħin u dwar soluzzjonijiet alternattivi għall-valutazzjoni tal-effiċjenza u d-daqs xieraq tal-bojler. L-impatt globali ta’ dan l-approċċ għandu jkun ekwivalenti għal dak naxxenti mid-dispożizzjonijiet speċifikati fil-paragrafi 1, 2 u 3.

Fejn l-Istati Membri jagħżlu li japplikaw il-miżuri msemmija fl-ewwel subparagrafu, għandhom jissottomettu lill-Kummissjoni rapport dwar l-ekwivalenza ta’ dawn il-miżuri ma’ miżuri msemmija fil-paragrafi 1, 2 u 3 ta’ dan l-Artikolu sa mhux aktar tard mit-30 ta’ Ġunju 2011. L-Istati Membri għandhom jippreżentaw dawn ir-rapporti lill-Kummissjoni kull tliet snin. Ir-rapporti jistgħu jiġu inklużi fil-Pjani ta’ Azzjoni għall-Effiċjenza tal-Enerġija msemmija fl-Artikolu 14(2) tad-Direttiva 2006/32/KE.

5 Wara li tkun irċeviet ir-rapport nazzjonali minn Stat Membru dwar l-applikazzjoni tal-għażla kif deskritt fil-paragrafu 4, il-Kummissjoni tista’ titlob aktar informazzjoni speċifika rigward ir-rekwiżiti u l-ekwivalenza tal-miżuri stabbiliti f’ dak il-paragrafu. F’dak il-każ, l-Istat Membru kkonċernat għandu jippreżenta l-informazzjoni rikjesta jew jipproponi emendi fi żmien disa’ xhur.

Artikolu 15

Spezzjoni ta’ sistemi tal-arja kkondizzjonata

1. L-Istati Membri għandhom jistabbilixxu l-miżuri neċessarji sabiex ikun hemm spezzjoni regolari tal-partijiet aċċessibbli tas-sistemi tal-arja kkondizzjonata ta’ saħħa effettiva ta’ aktar minn 12 kW. L-ispezzjoni għandha tinkludi valutazzjoni tal-effiċjenza tal-arja kkondizzjonata u tad-daqs komparati mar-rekwiżiti għat-tkessiħ tal-bini. Mhux meħtieġ li terġa’ ssir il-valutazzjoni tad-daqs sakemm ma tkun saret ebda bidla għal din is-sistema ta’ arja kkondizzjonata jew fir-rigward tar-rekwiżiti ta’ tkessiħ tal-bini sadanittant.

L-Istati Membri jistgħu jnaqqsu l-frekwenza ta’ tali spezzjonijiet jew iħaffuhom kif meħtieġ, meta jkun hemm sistema elettronika ta’ monitoraġġ u kontroll.

2. L-Istati Membri jistgħu jistipulaw frekwenzi differenti għall-ispezzjonijiet skont it-tip u s-saħħa effettiva tas-sistema tal-arja kkondizzjonata filwaqt li jieħdu kont tal-ispejjeż tal-ispezzjoni tas-sistema tal-arja kkondizzjonata u l-iffrankar mistennifl-ispejjeż għall-enerġija li jista’ jirriżulta mill-ispezzjoni.

3. Meta jistabbilixxu l-miżuri msemmija fil-paragrafi 1 u 2 ta’ dan l-Artikolu, l-Istati Membri għandhom, safejn ikun ekonomikament u teknikament fattibbli, jiżguraw li l-ispezzjonijiet jitwettqu f’konformità mal-ispezzjoni tas-sistemi ta’ tisħin u sistemi tekniċi oħra msemmija fl-Artikolu 14 ta’ din id-Direttiva u l-ispezzjoni ta’ telf imsemmi fir-Regolament (KE) Nru 842/2006 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-17 ta’ Mejju 2006 dwar ċerti gassijiet serra flworinati (19).

4. Bħala alternattiva għall-paragrafi 1, 2 u 3, l-Istati Membri jistgħu jagħżlu li jieħdu miżuri biex jiżguraw l-għoti ta’ pariri lill-utenti dwar is-sostituzzjoni ta’ sistemi tal-arja kkondizzjonata jew modifiki oħra għas-sistema tal-arja kkondizzjonata li jistgħu jinkludu spezzjonijiet biex jiġu vvalutati l-effiċjenza u d-daqs adegwat tas-sistema tal-arja kkondizzjonata. L-impatt ġenerali ta’ dan l-approċċ għandu jkun ekwivalenti għal dak li jirriżulta mid-dispożizzjonijiet stabbiliti fil-paragrafi 1, 2 u 3.

Fejn l-Istati Membri japplikaw il-miżuri msemmija fl-ewwel subparagrafu, huma għandhom, sat-30 ta’ Ġunju 2011, jippreżentaw lill-Kummissjoni rapport dwar l-ekwivalenza ta’ dawk il-miżuri għall-miżuri msemmija fil-paragrafi 1, 2 u 3 ta’ dan l-Artikolu. L-Istati Membri għandhom jippreżentaw dawn ir-rapporti lill-Kummissjoni kull tliet snin. Ir-rapporti jistgħu jiġu inklużi fil-Pjanijiet ta’ Azzjoni dwar l-Effiċjenza fl-Enerġija msemmija fl-Artikolu 14(2) tad-Direttiva 2006/32/KE.

5. Wara li tkun irċeviet ir-rapport nazzjonali minn Stat Membru dwar l-applikazzjoni tal-għażla kif deskritt fil-paragrafu 4, il-Kummissjoni tista’ titlob aktar informazzjoni speċifika rigward ir-rekwiżiti u l-ekwivalenza tal-miżuri stabbiliti f’ dak il-paragrafu. F’dan il-każ, l-Istati Membru kkonċernat għandu jippreżenta l-informazzjoni rikjesta jew jipproponi emendi fi żmien disa’ xhur.

Artikolu 16

Rapporti dwar l-ispezzjoni tas-sistemi tat-tisħin u tal-arja kkondizzjonata

1. Rapport ta’ spezzjoni għandu jinħareġ wara kull spezzjoni ta’ sistema ta’ tisħin jew tal-arja kkondizzjonata Ir-rapport ta’ spezzjoni għandu jkun fih ir-riżultat tal-ispezzjoni mwettqa f’konformità mal-Artikolu 14 jew 15 u jinkludi rakkomandazzjonijiet għat-titjib kost-effettiv tar-rendiment fl-użu tal-enerġija tas-sistema spezzjonata.

Ir-rakkomandazzjonijiet jistgħu jkunu bbażati fuq tqabbil tar-rendiment fl-użu tal-enerġija tas-sistema spezzjonata ma’ dik tal-aħjar sistema fattibbli disponibbli u sistema ta’ tip simili li għaliha l-komponenti rilevanti kollha jilħqu l-livell tar-rendiment fl-użu tal-enerġija meħtieġ mil-leġislazzjoni applikabbli.

2. Ir-rapport tal-ispezzjoni għandu jingħata lill-proprjetarju jew lill-inkwilin tal-bini.

Artikolu 17

Esperti indipendenti

L-Istati Membri għandhom jiżguraw li ċ-ċertifikazzjoni tar-rendiment tal-bini fl-użu tal-enerġija, u l-ispezzjoni tas-sistemi tat-tisħin u tas-sistemi tal-arja kkondizzjonata jitwettqu b’mod indipendenti minn esperti kkwalifikati u jew akkreditati, kemm jekk jaħdmu għal rashom kif ukoll jekk impjegati minn entitajiet pubbliċi jew impriżi privati.

L-esperti għandhom jiġu akkreditati b’kont meħud tal-kompetenza tagħhom.

L-Istati Membri għandhom jagħmlu disponibbli lill-pubbliku l-informazzjoni rigward it-taħriġ u l-akkreditazzjonijiet. L-Istati Membri għandhom jiżguraw li jkunu disponibbli għall-pubbliku jew listi aġġornati regolarment ta’ esperti kwalifikati u/jew akkreditati jew listi aġġornati regolarment ta’ kumpanniji akkreditati li joffru s-servizzi ta’ esperti bħal dawn.

Artikolu 18

Sistemi ta’ kontroll indipendenti

1. L-Istati Membri għandhom jiżguraw li sistemi ta’ kontroll indipendenti għaċ-ċertifikati tar-rendiment fl-użu tal-enerġija u għar-rapporti dwar l-ispezzjoni tas-sistemi tat-tisħin u tal-arja kkondizzjonata jiġu stabbiliti skont l-Anness II. L-Istati Membri jistgħu jistabbilixxu sistemi separati għall-kontroll taċ-ċertifikati tar-rendiment fl-użu tal-enerġija u għall-kontroll tar-rapporti dwar l-ispezzjoni tas-sistemi tat-tisħin u tal-arja kkondizzjonata.

2. L-Istati Membri jistgħu jiddelegaw ir-responsabbiltajiet għall-implimentazzjoni tas-sistemi ta’ kontroll indipendenti.

Meta l-Istati Membri jiddeċidu li jagħmlu hekk, għandhom jiżguraw li s-sistemi ta’ kontroll indipendenti jiġu implimentati f’konformità mal-Anness II.

3. L-Istati Membri għandhom jirrikjedu li ċ-ċertifikati tar-rendiment fl-użu tal-enerġija u r-rapporti tal-ispezzjoni msemmija fil-paragrafu 1 ikunu magħmula disponibbli, fuq talba, lill-awtoritajiet jew l-entitajiet kompetenti.

Artikolu 19

Reviżjoni

Il-Kummissjoni, assistita mill-Kumitat stabbilit bl-Artikolu 26, għandha tevalwa din id-Direttiva sa mhux aktar tard mill-1 ta’ Jannar 2017 fid-dawl tal-esperjenza miksuba u l-progress magħmul matul l-applikazzjoni tagħha, u, jekk ikun hemm il-bżonn, tagħmel proposti.

Artikolu 20

Informazzjoni

1. L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri neċessarji sabiex jinfurmaw lill-proprjetarji jew l-inkwilini ta’ bini jew unitajiet ta’ bini dwar il-prattika u l-metodi differenti li jservu sabiex jittejjeb ir-rendiment fl-użu tal-enerġija.

2. L-Istati Membri għandhom b’mod partikolari jipprovdu informazzjoni lill-proprjetarji u lill-inkwilini tal-bini dwar iċ-ċertifikati tar-rendiment fl-użu tal-enerġija u r-rapporti tal-ispezzjoni, l-iksop u l-għanijiet tagħhom, dwar modi kost-effettivi għat-titjib tar-rendiment tal-bini fl-użu tal-enerġija, u, skont il-każ, dwar l-istrumenti finanzjarji disponibbli biex tittejjeb ir-rendiment tal-bini fl-użu tal-enerġija.

Fuq talba tal-Istati Membri, il-Kummissjoni għandha tassisti lill-Istati Membri biex iwettqu kampanji informattivi għall-għanijiet tal-paragrafu 1 u tal-ewwel subparagrafu ta’ dan il-paragrafu, li jistgħu jkunu trattati f’programmi tal-Unjoni.

3. L-Istati Membri għandhom jiżguraw li jkunu disponibbli gwida u taħriġ għal dawk responsabbli għall-implimentazzjoni ta’ din id-Direttiva. Tali gwida u taħriġ għandhom jindirizzaw l-importanza tat-titjib tar-rendiment fl-użu tal-enerġija, u għandhom jippermettu li titqies il-kombinazzjoni ottimali ta’ titjib fl-effiċjenza tal-enerġija, l-użu tal-enerġija minn sorsi rinovabbli u l-użu ta’ tisħin u tkessiħ distrettwali meta jiġu ppjanati, iddisinjati, mibnija u rinovati ż-żoni industrijali jew residenzjali.

4. Il-Kummissjoni hija mistiedna ttejjeb kontinwament is-servizzi ta’ informazzjoni tagħha, b’mod partikolari s-sit elettroniku li ġie stabbilit bħala portal Ewropew għall-effiċjenza fl-enerġija fil-bini indirizzat għaċ-ċittadini, il-professjonisti u l-awtoritajiet, sabiex jassisti lill-Istati Membri fl-isforzi tagħhom ta’ informazzjoni u sensibilizzazzjoni. L-informazjoni murija fuq dan is-sit elettroniku tista’ tinkludi links għal-leġislazzjoni rilevanti tal-Unjoni Ewropea, dik nazzjonali, reġjonali u lokali, links għas-siti elettroniċi EUROPA li juru l-Pjanijiet ta’ Azzjoni Nazzjonali dwar l-Effiċjenza fl-Enerġija, links għall-istrumenti finanzjarji disponibbli, kif ukoll eżempji tal-aħjar prattika fil-livell nazzjonali, reġjonali u lokali. Fil-kuntest tal-Fond Ewropew għall-Iżvilupp Reġjonali, il-Kummissjoni għandha tkompli u tintensifika aktar is-servizzi ta’ informazzjoni tagħha bil-għan li tiffaċilita l-użu tal-fondi disponibbli billi tipprovdi assistenza u informazzjoni lill-partijiet interessati, inklużi l-awtoritajiet nazzjonali, reġjonali u lokali, dwar il-possibbiltajiet ta’ finanzjament, b’kont meħud tal-aħħar tibdil fil-qafas regolatorju.

Artikolu 21

Konsultazzjoni

Sabiex tiġi ffaċilitata l-implimentazzjoni effettiva tad-Direttiva, l-Istati Membri għandhom jikkonsultaw lill-partijiet interessati involuti, inklużi l-awtoritajiet lokali u reġjonali, f’konformità mal-leġislazzjoni nazzjonali applikabbli u skont kif ikun rilevanti. Tali konsultazzjoni hija ta’ importanza partikolari għall-applikazzjoni tal-Artikoli 9 u 20.

Artikolu 22

Adattament tal-Anness I għall-progress tekniku

Il-Kummissjoni għandha tadatta l-punti 3 u 4 tal-Anness I għall-progress tekniku permezz ta’ atti delegati skont l-Artikoli 23, 24 u 25.

Artikolu 23

Eżerċizzju ta’ delega

1. Is-setgħa ta’ adozzjoni tal-atti delegati msemmija fl-Artikolu 22 għandha tingħata lill-Kummissjoni għal perijodu ta’ ħames snin li jibda mill-… (20). Il-Kummissjoni għandha tippreżenta rapport dwar is-setgħat delegati mhux aktar tard minn sitt xhur qabel it-tmiem tal-perijodu taż ħames snin. Id-delega ta’ setgħat għandha tiġġedded awtomatikament għal perijodi ta’ żmien identiċi, ħlief jekk il-Parlament Ewropew jew il-Kunsill jirrevokawha skont l-Artikolu 24.

2. Mingħajr preġudizzju għall-iskadenza msemmija fl-Artikolu 5(1), is-setgħa ta’ adozzjoni tal-atti delegati msemmija fl-Artikolu 5 għandha tingħata lill-Kummissjoni sat-30 ta’ Ġunju 2012.

3. Hekk kif tadotta att delegat, il-Kummissjoni għandha tinnotifika fl-istess ħin lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill.

4. Is-setgħa ta’ adozzjoni tal-atti delegati huma konferiti lill-Kummissjoni taħt il-kondizzjonijiet stabbiliti fl-Artikoli 24 u 25.

Artikolu 24

Revoka tad-delega

1. Id-delega ta’ setgħa msemmija fl-Artikoli 5 u 22 tista’ tiġi revokata mill-Parlament Ewropew jew mill-Kunsill.

2. L-istituzzjoni li tibda proċedura interna sabiex jiġi deċiż jekk tiġix revokata d-delega ta’ setgħa għandha tinforma lill-istituzzjoni l-oħra u lill-Kummissjoni, fi żmien raġjonevoli qabel ma tittieħed id-deċiżjoni finali, billi tindika s-setgħat delegati li jistgħu jkunu suġġett ta’ revoka kif ukoll ir-raġunijiet għal revoka.

3. Id-deċiżjoni ta’ revoka għandha ġġib fi tmiemha d-delega tas-setgħat speċifikati f’din id-deċiżjoni. Din għandha tidħol fis-seħħ immedjatament jew f’data ulterjuri stipulata minnha. Din m’għandhiex taffettwa l-validita’ tal-atti delegati li huma diġa’ fis-seħħ. Din għandha tiġi ppubblikata fil-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea.

Artikolu 25

Oġġezzjonijiet għall-atti delegati

1. Il-Parlament Ewropew jew il-Kunsill jistgħu joġġezzjonaw għal att delegat fi żmien xahrejn mid-data tan-notifika.

Fuq inizjattiva tal-Parlament Ewropew jew tal-Kunsill, dak il-perijodu għandu jiżdied b’xahrejn.

2. Jekk meta jiskadi dak il-perijodu, la l-Parlament Ewropew u lanqas il-Kunsill ma jkunu oġġezzjonaw għall-att delegat, huwa għandu jiġi ppubblikat fil-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea u għandu jidħol fis-seħħ fid-data fih stabbilita.

L-att delegat jista’ jiġi ppubblikat fil-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea u jidħol fis-seħħ qabel jiskadi dak il-perijodu, jekk il-Parlament Ewropew u l-Kunsill jkunu t-tnejn li huma infurmaw lill-Kummissjoni dwar id-deċiżjoni tagħhom li ma joġġezzjonawx.

3. Jekk il-Parlament Ewropew jew il-Kunsill joġġezzjonaw għall-att delegat, dan m’għandux jidħol fis-seħħ. L-istituzzjoni li tesprimi oġġezzjonijiet għall-att delegat għandha tispjega r-raġunijiet għall-oġġezzjonijiet.

Artikolu 26

Proċedura ta’ kumitat

1. Il-Kummissjoni għandha tkun assistita minn Kumitat.

2. Fejn issir referenza għal dan il-paragrafu, għandhom japplikaw l-Artikoli 3 u 7 tad-Deċiżjoni 1999/468/KE, b’kont meħud tad-dispożizzjonijiet tal-Artikolu 8 tagħha.

Artikolu 27

Penali

L-Istati Membri għandhom jistabbilixxu r-regoli dwar il-pieni applikabbli għall-ksur tad-dispożizzjonijiet nazzjonali adottati skond din id-Direttiva u għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa kollha sabiex jiżguraw li dawn jiġu implimentati. Il-penali previsti jrid ikunu effikaċi, proporzjonati u dissważivi. L-Istati Membri għandhom jikkomunikaw lill-Kumissjoni dawk id-disposizzjonijet sa mhux aktar tard mill-… (21) u għandhom jinnotifikawha mingħajr dewmien b’ kull emenda sussegwenti li taffettwahom.

Artikolu 28

Traspożizzjoni

1. L-Istati Membri għandhom jadottaw u jippubblikaw, sa mhux iktar tard mill-… (22), il-liġijiet, ir-regolamenti u d-dispożizzjonijiet amministrattivi neċessarji sabiex jikkonformaw ma’ l-Artikoli 2 sa 18, u mal-Artikoli 20 u 27.

Għandhom japplikaw dawn id-dipożizzjonijiet sa fejn huma kkonċernati l-Artikoli 2, 3, 9, 11, 12, 13, 17, 18, 20 u 27, sa minn mhux aktar tard mill-… (23).

Għandhom japplikaw dawn id-dipożizzjonijiet sa fejn huma kkonċernati l-Artikoli 4, 5, 6, 7, 8, 14, 15 u 16 fir-rigward ta’ bini okkupat mill-awtoritajiet pubbliċi sa minn mhux aktar tard mill-… (23) u fir-rigward ta’ bini ieħor sa minn mhux aktar tard mill-… (24).

Huma jistgħu jiddifferixxu l-applikazzjoni tal-Artikolu 12(1) u (2) għal unitajiet singoli ta’ bini li huma mikrija, sal-31 ta’ Diċembru 2015. Madankollu, dan m’għandux jirriżulta fil-ħruġ ta’ inqas ċertifikati milli kien ikun il-każ bl-applikazzjoni tad-Direttiva 2002/91/KE attwali fl-Istat Membru kkonċernat.

Meta l-Istati Membri jadottaw miżuri, dawn għandhom jinkludu referenza għal din id-Direttiva jew għandhom ikunu akkumpanjati b’tali ir-referenza fil-ħin tal-pubblikazzjoni uffiċjali tagħhom. Għandhom jinkludu wkoll dikjarazzjoni li r-referenzi fil-liġijiet, ir-regolamenti u d-dispożizzjonijiet amministrattivi eżistenti għad-Direttiva 2002/91/KE għandhom jittieħdu bħala referenzi għal din id-Direttiva. L-Istati Membri għandhom jiddeterminaw kif tali referenza għandha ssir u kif dik l-istqarrija għandha tkun ifformulata.

2. L-Istati Membri għandhom jikkomunikaw lill-Kummissjoni t-test tad-dispożizzjonijiet prinċipali tal-liġi nazzjonali li jadottaw fil-qasam kopert minn din id-Direttiva.

Artikolu 29

Tħassir

Id-Direttiva 2002/91/KE, kif emendata mir-Regolament indikat fl-Anness IV, Parti A, hija b’ dan imħassra b’effett mill-1 ta’ Frar 2012, bla ħsara għall-obbligi ta’ l-Istati Membri fir-rigward tal-limiti ta’ żmien għat-trasposizzjoni fil-liġi nazzjonali u l-applikazzjoni tad-Direttiva stabbiliti fl-Anness IV, Parti B.

Referenzi għad-Direttiva 2002/91/KE għandhom jinftiehmu bħala referenzi għal din id-Direttiva u għandhom jinqraw skont it-tabella ta’ korrelazzjoni fl-Anness V.

Artikolu 30

Dħul fis-seħħ

Din id-Direttiva għandha tidħol fis-seħħ fl-għoxrin jum wara l-pubblikazzjoni tagħha f’Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea.

Artikolu 31

Indirizzati

Din id-Direttiva hija indirizzata lill-Istati Membri.

Magħmul fi, il-…

Għall-Parlament Ewropew

Il-President

…

Għall-Kunsill

Il-President

…

(1) ĠU C 277, 17.11.2009, p. 75.

(2) ĠU C 200, 25.8.2009, p. 41.

(3) Pożizzjoni tal-Parlament Ewropew tat-23 ta’ April 2009 (għadha m’hijiex ippubblikata fil-Ġurnal Uffiċjali), pożizzjoni tal-Kunsill fl-ewwel qari ta’ … (għadha m’hijiex ippubblikata fil-Ġurnal Uffiċjali), pożizzjoni tal-Parlament Ewropew ta’ … (għadha m’hijiex ippubblikata fil-Ġurnal Uffiċjali) u deċiżjoni tal-Kunsill ta’ …

(4) ĠU L 1, 4.1.2003, p. 65.

(5) Ara l-Anness IV, Parti A.

(6) ĠU L 140, 5.6.2009, p. 136.

(7) ĠU L 140, 5.6.2009, p. 16.

(8) ĠU L 285, 31.10.2009, p. 10.

(9) Ara paġna 17 ta’ dan il-Ġurnal Uffiċjali.

(10) ĠU L 210, 31.7.2006, p. 1.

(11) ĠU L 116, 9.5.2009, p. 18.

(12) ĠU L 114, 27.4.2006, p. 64.

(13) ĠU L 255, 30.9.2005, p. 22.

(14) ĠU L 184, 17.7.1999, p. 23.

(15) ĠU C 321, 31.12.2003, p. 1.

(16) ĠU L 211, 14.8.2009, p. 55.

(17) Daħħal id-data ħames snin wara d-data tad-dħul fis-seħħ ta’ din id-Direttiva.

(18) Daħħal id-data ħames snin wara d-data tad-dħul fis-seħħ ta’ din id-Direttiva.

(19) ĠU L 161, 14.6.2006, p. 1.

(20) Daħħal id-data tad-dħul fis-seħħ ta’ din id-Direttiva.

(21) Daħħal id-data sentejn u sitt xhur wara d-dħul fis-seħħ ta’ din id-Direttiva.

(22) Daħħal id-data sentejn wara d-dħul fis-seħħ ta’ din id-Direttiva.

(23) Daħħal id-data sentejn u sitt xhur wara d-dħul fis-seħħ ta’ din id-Direttiva.

(24) Daħħal id-data tliet snin wara d-dħul fis-seħħ ta’ din id-Direttiva.

ANNESS I

Qafas ġenerali komuni għal kalkolu tar-rendiment tal-bini fl-użu tal-enerġija

(imsemmi fl-Artikolu 3)

Ir-rendiment ta' bini fl-użu tal-enerġija għandha tiġi determinata fuq il-bażi tal-enerġija annwali kkalukulata jew attwali li tiġi kkunsmata sabiex tissodisfa il-ħtiġijiet differenti assoċjati mal-użu tipiku tagħha, u għandha tirrifletti l-ħtiġijiet tal-enerġija għat-tisħin u l-ħtiġijiet tal-enerġija għat-tkessiħ (enerġija meħtieġa biex jiġi evitat tisħin żejjed) biex jinżammu l-kondizzjoni tat-temperatura previsti għall-bini, u l-bżonnijiet domestiċi ta' ilma sħun.

Ir-rendiment ta' bini fl-użu tal-enerġija għandha tkun espressa b’mod trasparenti u għandha tinkludi indikatur tar-rendiment fl-użu tal-enerġija u indikatur numeriku tal-użu tal-enerġija primarja, abbażi ta' fatturi primarji tal-enerġija għal kull trasportatur tal-enerġija, li jistgħu jkunu bbażati fuq medji nazzjonali jew reġjonali ppeżati jew valur speċifiku għall-produzzjoni fil-post.

Il-metodoloġija għall-kalkolu tar-rendiment tal-bini fl-użu tal-enerġija għandha tieħu kont tal-istandards Ewropej u għandha tkun konsistenti mal-leġislazzjoni rilevanti tal-Unjoni, inkluż id-Direttiva 2009/28/KE.

Il-metodoloġija għandha tiġi stabbilita b'kont meħud talanqas tal-aspetti li ġejjin:

(a)

il-karatteristiċi termali attwali li ġejjin tal-bini inklużi t-taqsimiet interni tiegħu:

(i)	kapaċità termali;

(ii)	iżolament;

(iii)

tisħin passiv;

(iv)	elementi tat-tkessiħ; u

(v)	pontijiet termali;

(b)	installazzjonijiet tas-sħana u provvista ta' misħun, inklużi l-karatteristiċi ta' iżolament tagħhom;

(c)	installazzjonijiet tal-arja kkondizzjonata;

(d)	ventilazzjoni naturali u mekkanika, li tista' tinkludi sikkar tal-arja;

(e)	installazzjonijiet ta' dawl fissi (l-aktar fis-settur mhux residenzjali);

(f)	id-disinn, pożizzjonament u orjentazzjoni tal-bini, inkluża l-klima ta' barra;

(g)	sistemi solari passivi u protezzjoni solari;

(h)	kondizzjonijiet klimatiċi interni, inkluża l-klima interna ddisinjata;

(i)	tagħbijiet interni.

L-influwenza pożittiva tal-aspetti li ġejjin għandha, fejn ikun relevanti fil-kalkolu, tittieħed f'konsiderazzjoni:

(a)	kondizzjonijiet ta’ esponiment solari lokali, sistemi solari attivi u sistemi oħra ta' tisħin u elettriku bbażati fuq enerġija minn sorsi rinovabli;

(b)	elettriku prodott mill-koġenerazzjoni;

(c)	sistemi ta’ tisħin u tkessiħ distrettwali jew ta’ blokk;

(d)	dawl naturali.

Għall-għan tal-kalkolu l-bini għandu jkun adegwatament ikklassifikat fil-kategoriji li ġejjin:

(a)	djar ta' diversi tipi għal familja waħda;

(b)	blokki ta' appartamenti;

(c)

uffiċċji;

(d)	bini tal-edukazzjoni;

(e)	sptarijiet;

(f)	lukandi u ristoranti;

(g)	faċilitajiet sportivi;

(h)	bini fejn jingħataw servizzi bl-ingrossa u bl-imnut;

(i)	tipi oħra ta' bini li jużaw l-enerġija.

ANNESS II

Sistemi ta’ kontroll indipendenti għaċ-ċertifikati tar-rendiment fl-użu tal-enerġija u rapporti ta’ spezzjoni.

L-awtoritajiet jew il-korpi kompetenti li lilhom l-awtoritajiet kompetenti ddelegaw ir-responsabbiltà għall-implimentazzjoni tas-sistema ta’ kontroll indipendenti għandhom jagħmlu għażla mhux regolari ta’ mill-inqas persentaġġ statistikament sinifikanti taċ-ċertifikati kollha tar-rendiment fl-użu tal-enerġija maħruġa kull sena u jassuġġettaw dawk iċ-ċertifikati għal verifika.

Il-verifika għandha tkun ibbażata fuq l-għażliet indikati hawn taħt jew fuq miżuri ekwivalenti:

(a)	verifika tal-validità tad-data mogħtija dwar il-bini użata biex jinħareġ iċ-ċertifikat tar-rendiment fl-użu tal-enerġija u r-riżultati ddikjarati fiċ-ċertifikat;

(b)	il-verifika tad-data mogħtija u l-verifika tar-riżultati taċ-ċertifikat, inklużi r-rakkomandazzjonijiet magħmula;

(c)

verifika sħiħa tad-data mogħtija dwar il-bini użata biex jinħareġ iċ-ċertifikat tar-rendiment fl-użu tal-enerġija u r-riżultati ddikjarati fiċ-ċertifikat, verifika sħiħa tar-riżultati dikjarati fiċ-ċertifikat, inklużi r-rakkomandazzjonijiet magħmula, u żjara fuq is-sit tal-bini, jekk ikun possibbli, sabiex tiġi vverifikata l-korrispondenza bejn l-ispeċifikazzjonijiet mogħtija fiċ-ċertfikat tar-rendiment fl-użu tal-enerġija u l-bini ċċertifikat.

L-awtoritajiet jew il-korpi kompetenti li lilhom l-awtoritajiet kompetenti ddelegaw ir-responsabbiltà għall-implimentazzjoni tas-sistema ta’ kontroll indipendenti għandhom jagħmlu għażla mhux regolari ta’ mill-inqas persentaġġ statistikament sinifikanti tar-rapporti ta’ ispezzjoni maħruġa kull sena u jassuġġettaw dawk ir-rapporti għal verifika.

ANNESS III

Qafas ta' metodoloġija komparattiva biex jiġu indentifikati l-livelli kost-ottimali tar-rekwiżiti għar-rendiment fl-użu tal-enerġija għall-bini u l-elementi tal-bini

Il-qafas ta' metodoloġija komparattiva għandu jippermetti lill-Istati Membri jiddeterminaw ir-rendiment fl-użu tal-enerġija tal-bini u l-elementi tal-bini u l-aspetti ekonomiċi tal-miżuri relatati mar-rendiment fl-użu tal-enerġija, u jgħaqqduhom bil-ħsieb li jidentifikaw il-livell kost-ottimali.

Il-qafas ta' metodoloġija komparattiva għandu jkun akkumpanjat minn linji gwida li jiddeskrivu fil-qosor kif għandu jiġi applikat dan il-qafas fil-kalkolu tal-livelli ta' rendiment kost-ottimali.

Il-qafas ta' metodoloġija komparattiva għandu jippermetti li jittieħed kont tal-mudelli tal-użu, il-kondizzjonijiet klimatiċi ta' barra, l-ispejjeż tal-investiment, il-kategorija tal-bini, l-ispejjeż għall-manutenzjoni u l-funzjonament (inkluż l-ispejjeż tal-enerġija u l-iffrankar), id-dħul mill-enerġija prodotta, fejn applikabbli, u l-ispejjeż tar-rimi, fejn applikabbli. Dan għandu jkun ibbażat fuq standards Ewropej rilevanti relatati ma' din id-Direttiva.

Il-Kummissjoni għandha wkoll tipprovdi:

—	linji gwida biex jakkumpanjaw il-qafas ta' metodoloġija komparattiva; dawn il-linji gwida ser iservu biex l-Istati Membri jkunu jistgħu jwettqu l-passi elenkati hawn taħt;

—	informazzjoni dwar l-iżviluppi fit-tul stmati fil-prezzijiet tal-enerġija.

Għall-applikazzjoni tal-qafas ta' metodoloġija komparattiva mill-Istati Membri, għandhom jiġu stabbiliti kondizzjonijiet ġenerali, espressi permezz ta' parametri, fil-livell tal-Istati Membri.

Il-qafas ta' metodoloġija komparattiva għandu jeħtieġ li l-Istati Membri:

—	jiddefinixxu bini ta' referenza li huma kkaratterizzati minn u rappreżentattivi għall-funzjonalità u l-post ġeografiku tagħhom, inklużi l-kondizzjonijiet klimatiċi interni u esterni. Il-bini ta' referenza għandu jkopri bini residenzjali u mhux residenzjali, kemm dawk ġodda kif ukoll dawk eżistenti;

—	jiddefinixxu l-miżuri ta' effiċjenza fl-enerġija li għandhom jiġu vvalutati għall-bini ta' referenza. Dawn jistgħu jkunu miżuri għal bini individwali fl-intier tagħhom, għall-elementi individwali tal-bini jew għal kombinazzjoni ta' elementi tal-bini;

—	jivvalutaw il-ħtieġa finali u primarja tal-enerġija tal-bini ta' referenza u l-bini ta' referenza bil-miżuri definiti ta' effiċjenza fl-enerġija applikati;

—

jikkalkolaw l-ispejjeż (jiġifieri l-valuri net attwali) tal-miżuri ta' effiċjenza fl-enerġija (kif imsemmi fit-tieni inċiż) matul iċ-ċiklu skont kif stmat tal-ħajja ekonomika applikati għall-bini ta' referenza (kif imsemmi fl-ewwel inċiż) bl-applikazzjoni tal-prinċipji tl-qafas metodoloġiku komparattiv.

Permezz tal-kalkolu tal-ispejjeż tal-miżuri tal-effiċjenza fl-enerġija matul iċ-ċiklu skont kif stmat tal-ħajja ekonomika, tiġi kkalkolata l-kost-effettività ta' livelli differenti ta' rekwiżiti minimi tar-rendiment fl-użu tal-enerġija mill-Istati Membri. Dan ser jippermetti d-determinazzjoni tal-livelli kost-ottimali tar-rekwiżiti għar-rendiment fl-użu tal-enerġija.

ANNESS IV

PARTI A

Direttiva mħassra bl-emendi suċċessivi tagħha

(kif imsemmi fl-Artikolu 29)

Direttiva 2002/91/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (ĠU L 1, 4.1.2003, p. 65)
Regolament (KE) Nru 1137/2008 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (ĠU L 311, 21.11.2008, p. 1)	il-punt 9.9 tal-Anness biss

PARTI B

Limiti ta’ żmien għat-traspożizzjoni fil-liġi nazzjonali u l-applikazzjoni

(kif imsemmi fl-Artikolu 29)

Direttiva	Limitu ta’ żmien għat-traspożizzjoni	Data tal-applikazzjoni
2002/91/KE	4 ta’ Jannar 2006	4 ta’ Jannar 2009 fir-rigward tal-Artikoli 7, 8 u 9 biss

ANNESS V

Tabella ta’ Korrelazzjoni

Id-Direttiva 2002/91/KE	Din id-Direttiva
Artikolu 1	Artikolu 1
Artikolu 2, punt (1)	Artikolu 2, punt (1)
—	Artikolu 2, punti (2) u (3)
Artikolu 2, punt (2) u Anness	Artikolu 2, punt (4) u l-Anness I
—	Artikolu 2, punti (5), (6), (7), (8), (9), (10) u (11)
Artikolu 2, punt (3)	Artikolu 2, punt (12)
Artikolu 2, punt (4)	Artikolu 2, punt (13)
—	Artikolu 2, punt (14)
Artikolu 2, punt (5)	Artikolu 2, punt (15)
Artikolu 2, punt (6)	Artikolu 2, punt (16)
Artikolu 2, punt (7)	Artikolu 2, punt (17)
Artikolu 2, punt (8)	Artikolu 2, punt (18)
—	Artikolu 2, punt (19)
Artikolu 3 u Anness	Artikolu 3 u l-Anness I
Artikolu 4(1)	Artikolu 4(1)
Artikolu 4(2)	—
Artikolu 4(3)	Artikolu 4(2)
—	Artikolu 5
Artikolu 5	Artikolu 6(1)
—	Artikolu 6(2) u (3)
Artikolu 6	Artikolu 7
—	Artikolu 8, 9 u 10
Artikolu 7(1) l-ewwel subparagrafu	Artikolu 11(8) u l-Artikolu 12(2)
Artikolu 7(1) it-tieni subparagrafu	Artikolu 11(6)
Artikolu 7(1) it-tielet subparagrafu	Artikolu 12(6)
Artikolu 7(2)	Artikolu 11(1) u (2)
—	Artikolu 11(3), (4), (5), (7) u (9)
—	Artikolu 12(1), (3), (4), (5) u (7)
Artikolu 7(3)	Artikolu 13(1)
—	Artikolu 13(2)
—	Artikolu 13(3)
Artikolu 8, punt (a)	Artikolu 14(1) u (3)
—	Artikolu 14(2)
Artikolu 8, punt (b)	Artikolu 14(4)
—	Artikolu 14(5)
Artikolu 9	Artikolu 15(1), l-ewwel subparagrafu
—	Artikolu 15(1) it-tieni subparagrafu
—	Artikolu 15(2), (3), (4) u (5)
—	Artikolu 16
Artikolu 10	Artikolu 17
—	Artikolu 18
l-Artikolu 11, kliem introduttiv	L-Artikolu 19
Artikolu 11, punti (a) u (b)	—
Artikolu 12	Artikolu 20(1) u l-Artikolu 20(2) it-tieni subparagrafu
—	Artikolu 20(2) l-ewwel subparagrafu u l-Artikolu 20(3) u (4)
—	Artikolu 21
Artikolu 13	Artikolu 22
	Artikoli 23, 24 u 25
Artikolu 14(1)	Artikolu 26(1)
Artikolu 14(2) u (3)	—
—	Artikolu 26(2) u (3)
—	Artikolu 27
Artikolu 15(1)	Artikolu 28
Artikolu 15(2)	—
—	Artikolu 29
Artikolu 16	Artikolu 30
Artikolu 17	Artikolu 31
Anness	Anness I
—	Annessi II sa V

DIKJARAZZJONI TAR-RAĠUNIJIET TAL-KUNSILL

I. INTRODUZZJONI

1.	Fid-19 ta’ Novembru 2008, il-Kummissjoni Ewropea ppreżentat il-proposta ta’ hawn fuq lill-Kunsill u lill-Parlament Ewropew (1).

2.	Il-Parlament Ewropew adotta l-opinjoni tiegħu fl-ewwel qari fit-23 ta’ April 2009, fejn adotta 107 emenda (2).

3.	Il-Kumitat tar-Reġjuni adotta l-opinjoni tiegħu fil-21 ta’ April 2009.

4.	Il-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew adotta l-opinjoni tiegħu fl-14 ta’ Mejju 2009 (3).

5.	Fl-14 ta’ April 2010, il-Kunsill adotta l-pożizzjoni tiegħu fl-ewwel qari f’konformita mal-Artikolu 294 tat-TFUE.

II. GĦAN TAL-PROPOSTA

Flimkien ma’ żewġ proposti oħra (4) din il-proposta hija parti mill-Pakkett dwar l-Effiċjenza Enerġetika ppreżentat mill-Kummissjoni f’Novembru 2008.

Il-mira ta’ din il-proposta huwa li tiżdied aktar l-effiċjenza enerġetika fil-bini fl-UE, fl-isfond tal-għanijiet ta’ politika tal-UE dwar il-klima/l-enerġija għall-2020 fir-rigward tal-emissjonijiet ta’ gassijiet serra, is-sehem tal-enerġija minn sorsi rinnovabbli u l-iffrankar tal-enerġija u t-transizzjoni tagħha għal ekonomija b’livell baxx ta’ emissjonijiet ta’ karbonju. Il-proposta għalhekk timmira li tiċċara, issaħħaħ u testendi l-ambitu tad-Direttiva attwali 2002/91/KE, u li tnaqqas id-differenzi kbar bejn il-prattiki tal-Istati Membri f’dan is-settur. Id-dispożizzjonijiet tagħha jindirizzaw strumenti regolatorji u bbażati fuq l-informazzjoni differenti, u jkopru l-ħtiġiet tal-enerġija għat-tisħin tal-postijiet u tal-ilma, tkessiħ, ventilazzjoni, u dawl għall-bini residenzjali u mhux residenzjali ġdid u dak eżistenti.

III. ANALIŻI TAL-POŻIZZJONI TAL-KUNSILL FL-EWWEL QARI

Minħabba l-iskeda ta’ żmien stretta meħtieġa sabiex jintlaħaq ftehim kmieni dwar din il-proposta kif talab il-Kunsill Ewropew, il-Kunsill immira sa mill-bidu għall-identifikar ta’ elementi li jkunu aċċettabbli kemm għall-Parlament u kif ukoll għall-Kunsill, pjuttost milli jfassal pożizzjoni kompleta maqbula mill-Kunsill qabel jidħol fin-negozjati mal-Parlament. Sabiex isir progress rapidu waqt li jittieħed kont tad-data tad-dħul fis-seħħ tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-UE, ġew maqbula żewġ stadji:

—	Jintlaħaq ftehim dwar is-sustanza tad-Direttiva. Wara konsultazzjonijiet mal-PE dan l-ewwel pass ġie konkluż f’Novembru 2009. Dan il-ftehim ġie kkonfermat mill-Coreper fid-19 ta’ Novembru 2009 u fil-livell tal-PE Kumitat ITRE permezz ta’ ittra mill-President tiegħu, datata 30 ta’ Novembru 2009,

—

Jintlaħaq ftehim dwar il-modifiki li jirriżultaw mid-dħul fis-seħħ tat-TFUE, rigward b’mod partikolari l-adattament tal-bażi legali u d-dispożizzjonijiet tal-komitoloġija. Wara konsultazzjonijiet mal-PE dan it-tieni pass ġie konkluż f’Marzu 2010, b’bażi sakemm possibbli fuq soluzzjonijiet orizzontali, b’mod partikolari fir-rigward tal-konsultazzjoni tal-esperti, tal-PE, u tad-dikjarazzjoni tal-Kunsill tal-Kummissjoni dwar l-Artikolu 290 u d-dikjarazzjoni tal-Kummissjoni dwar il-perijodi ta’ btala. Dan il-ftehim ġie kkonfermat mill-Coreper fl-24 ta’ Marzu 2010 u fil-livell tal-PE Kumitat ITRE permezz ta’ ittra mill-President tiegħu, datata 25 ta’ Marzu 2010.

Il-pożizzjoni tal-Kunsill tinkorpora ż-żewġ ftehimiet imsemmijin hawn fuq. L-elementi prinċipali tagħha huma:

Dispożizzjonijiet dwar l-istrumenti finanzjarji:

Ġew introdotti Artikolu 10 ġdid “Inċentivi finanzjarji u ostakli għas-suq” u premessi 18, 19 u 20 ġodda sabiex issir ħafna aktar enfasi fuq l-aspett ta’ finanzjament tal-effiċjenza enerġetika tal-bini.

Bini b’konsum ta’ enerġija kważi żero

Kif sar għal leġislazzjoni oħra tal-UE fil-qasam tal-klima/l-enerġija, ġiet mdaħħla “mira 2020”: l-Artikolu 9(1) u 9(2)(b) issa stipulaw li l-bini l-ġdid kollu għandu jkun bini b’konsum ta’ enerġija kważi żero sal-31 ta’ Diċembru 2020, li għandha tiġi stabbilita mira intermedjarja għall-2015, u li wara l-31 ta’ Diċembru 2018 l-bini okkupat u ta’ proprjetà tal-awtoritajiet pubbliċi għandu jkunu bini b’konsum ta’ enerġija kważi żero, f’konformità mar-rwol motriċi li s-settur pubbliku għandu jkollu f’dan il-qasam (ara l-premessa 23). Barra minn hekk, l-Istati Membri għandhom jiżviluppaw politiki għat-trasformazzjoni tal-bini eżistenti f’bini b’konsum ta’ enerġija kważi żero (Art. 9(1a)). Minħabba li t-trasformazzjoni tal-bini eżistenti f’bini b’konsum ta’ enerġija kważi żero hija ta’ spiss relattivament għalja, u għalhekk tista’ tkun użu ineffettiv ta’ fondi skarsi, il-Kunsill ma setax jaċċetta li jistabbilixxi miri vinkolanti għall-bini eżistenti.

Elementi tal-bini

Fl-ispirtu tal-emendi tal-PE l-ambitu tal-proposta ġie estiż biex jinkludi l-elementi tal-bini (Artikolu 7, it-tieni subparagrafu).

Ċertifikati dwar il-prestazzjoni enerġetika ħruġ u esposizzjoni

Kif issuġġerit mill-PE, il-Kunsill qabel li jbaxxi l-limitu massimu għall-ħruġ taċ-ċertifikati għall-bini pubbliku (Artikolu 12), li jbaxxi l-limitu massimu għall-esposizzjoni taċ-ċertifikati fil-bini pubbliku (Artikolu 13), u qabel li jdaħħal mill-ġdid dak li kien ħassar preċedentement, jiġifieri r-rekwiżit li fir-reklami jiġi espost l-indikatur tal-prestazzjoni enerġetika (Artikolu 12(4)).

Qafas metodoloġiku komparattiv

Il-Kunsill ma setax jaċċetta t-talba tal-Parlament Ewropew għal qafas metodoloġiku komuni (Artikolu 5(1)) li jiġi applikat fl-Istati Membri kollha. Minħabba d-differenzi fil-kondizzjonijiet klimatiċi u ġeografiċi, kif ukoll il-“punti ta’ tluq” differenti f’termini ta’ effiċjenza enerġetika fil-bini, il-Kunsill kien tal-opinjoni li qafas metodoloġiku komuni mhux biss ma jkunx xieraq, iżda wkoll impossibbli li jitfassal. Il-Kunsill aċċetta ż-żieda ta’ Anness III ġdid propost mill-Parlament li jiddeskrivi l-kontenut tal-qafas metodoloġiku komparattiv. Barra minn hekk, il-Kunsill qabel li jintroduċi sistema ta’ ffisar ta’ punti ta’ referenza (Artikolu 5(3)) li bihom l-Istati Membri għandhom jiġġustifikaw id-differenzi sinifikanti bejn il-livelli ottimi fir-rigward tal-kost tar-rekwiżiti minimi ta’ prestazzjoni enerġetika u r-rekwiżiti minimi ta’ prestazzjoni enerġetika fis-seħħ.

Reviżjoni

Il-Kunsill aċċetta t-talba tal-Parlament Ewropew għal reviżjoni mill-Kummissjoni; intlaħaq qbil dwar data ta’ kompromess tal-1 ta’ Jannar 2017 bħala skadenza għal din ir-reviżjoni (Artikolu 19).

Informazzjoni

Il-Kunsill ppropona, sabiex jiġu indirizzati diversi talbiet mill-Parlament Ewropew marbuta mal-għoti ta’ informazzjoni, biex jiddaħħal Artikolu 20 ġdid sabiex jinġabru flimkien id-dispożizzjonijiet kollha dwar l-informazzjoni.

* * *

Barra mill-elementi ewlenin ta’ hawn fuq, u bil-ħsieb li jintlaħaq ftehim kmieni, il-Kunsill eżamina kull emenda tal-Parlament Ewropew. Kull fejn possibbli, l-emendi ġew aċċettati, jew kompletament jew parzjalment; xi drabi l-ispirtu tal-emenda kien ittrattat f’artikolu ieħor jew fi premessa. B’hekk, fil-pożizzjoni tiegħu, il-Kunsill:

—	aċċetta l-emendi 1, 2, 36, 37, 38 u 45,

—

aċċetta parzjalment l-emendi 3, 4, 5, 6, 10, 13, 14, 16, 18, 19, 20, 21, 22, 27, 28, 29, 30, 32, 33, 34, 35, 39, 42, 43, 47, 48, 50, 51, 52, 57, 58, 60, 62, 63, 65, 66, 67, 68, 69, 70, 71, 72, 74, 75, 76, 77, 78, 79, 82, 83, 93, 94, 95, 100, 102, 103, 104, 105, 106, 107, 108, 109, 110, 112, 116, 117, 119, 120, 123 u 124,

—	ma setax jaċċetta l-emendi 7, 8, 9, 12, 15, 17, 23, 24, 25, 26, 31, 40, 41, 44, 46, 53, 54, 55, 59, 64, 73, 80, 81, 84, 85, 86, 87, 88, 89, 90 u 91.

(1) dok. 15929/08

(2) dok. 8877/1/09 REV 1

(3) OJ C 277, 17.11.2009, p. 75.

(4) Iż-żewġ proposti l-oħra f’dan il-pakkett huma:

—	l-abbozz ta’ Direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar l-indikazzjoni permezz ta’ ttikkettar u informazzjoni standard tal-prodott dwar il-konsum tal-enerġija u riżorsi oħra minn prodotti marbutin mal-enerġija (riformulazzjoni) (2008/0222 COD);

—	Regolament (KE) Nru 1222/2009 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-25 ta’ Novembru 2009 dwar it-tikkettar tat-tajers fir-rigward tal-effiċjenza fl-użu tal-fjuwil u parametri essenzjali oħra (ĠU L 342 tat-22.12.2009, p. 46).

Dikjarazzjoni mill-Parlament Ewropew, il-Kunsill u l-Kummissjoni dwar l-Artikolu 290 TFUE

Il-Parlament Ewropew, il-Kunsill u l-Kummissjoni jiddikjaraw li d-dispożizzjonijiet ta’ din id-Direttiva għandhom ikunu mingħajr preġudizzju għal kwalunkwe pożizzjoni futura tal-istituzzjonijiet fir-rigward tal-implimentazzjoni tal-Artikolu 290 TFUE jew ta’ atti leġislattivi individwali li fihom tali dispożizzjonijiet.

Dikjarazzjoni mill-Kummissjoni

Il-Kummissjoni Ewropea tieħu nota li minbarra f'każijiet fejn l-att leġislattiv jipprevedi proċedura ta' urġenza, il-Parlament Ewropew u l-Kunsill jikkunsidraw li n-notifika ta' atti ddelegati għandha tieħu kont tal-perijodi ta' btajjel tal-istituzzjonijiet (ix-xitwa, is-sajf u l-elezzjonijiet Ewropej), sabiex ikun żgurat li l-Parlament Ewropew u l-Kunsill ikunu jistgħu jeżerċitaw il-prerogativi tagħhom fil-limiti ta' żmien stabbiliti fl-atti leġislattivi rilevanti, u tinsab lesta biex taġixxi kif meħtieġ.

		ISSN 1725-5198 doi:10.3000/17255198.CE2010.123.mlt
Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea		C 123E

Edizzjoni bil-Malti	Informazzjoni u Avviżi	Volum 53 12 ta' Mejju 2010

Avviż Nru	Werrej	Paġna
	III Atti preparatorji
	Il-Kunsill
2010/C 123E/01	Pożizzjoni tal-Kunsill (UE) Nru 7/2010 fl-ewwel qari bil-ħsieb tal-adozzjoni ta’ Deċiżjoni tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill li temenda d-Deċiżjoni Nru 573/2007/KE li tistabbilixxi Fond Ewropew għar-Refuġjati għall-perijodu mill-2008 sal-2013 bit-tneħħija tal-finanzjament ta’ ċerti azzjonijiet Komunitarji u bil-bidla tal-limiti għall-finanzjament ta’ dawn l-azzjonijiet Adottata mill-Kunsill fil-25 ta’ Frar 2010	1

2010/C 123E/02	Pożizzjoni tal-Kunsill (UE) Nru 8/2010 fl-ewwel qari bil-ħsieb tal-adozzjoni tad-Direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar l-applikazzjoni tal-prinċipju ta’ trattament ugwali bejn l-irġiel u n-nisa li jeżerċitaw attività li fiha jaħdmu għal rashom u li tħassar id-Direttiva 86/613/KEE Adottata mill-Kunsill fit-8 ta’ Marzu 2010	5

2010/C 123E/03	Pożizzjoni tal-Kunsill (UE) Nru 9/2010 fl-ewwel qari bil-ħsieb tal-adozzjoni tad-Direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar l-indikazzjoni permezz ta’ ttikkettar u l-informazzjoni standard tal-prodott dwar il-konsum tal-enerġija u riżorsi oħra mill-prodotti marbutin mal-enerġija Adottata mill-Kunsill fl-14 ta' April 2010 ( 1 )	17

2010/C 123E/04	Pożizzjoni tal-Kunsill (UE) Nru 10/2010 fl-ewwel qari bil-ħsieb tal-adozzjoni tad-Direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar ir-rendiment tal-bini fl-użu tal-enerġija Adottata mill-Kunsill fl-14 ta’ April 2010	32


	(1) Test b’relevanza għaż-ŻEE