Il-prinċipju ta’ min iniġġes iħallas u r-responsabbiltà ambjentali

PUNTI EWLENIN

Id-direttiva tiddefinixxi dannu ambjentali bħala:

• dannu li jaffettwa b’mod sinifikanti l-istatus ambjentali (ekoloġiku, kimiku jew kwantitattiv) tar-riżorsi tal-ilma, kif definit fid-Direttiva 2000/60/KE, id-Direttiva Qafas tal-UE dwar l-Ilma, u d-Direttiva 2008/56/KE, id-Direttiva dwar l-Istrateġija għall-Ambjent tal-Baħar;
• dannu lill-art li joħloq riskju sinifikanti għas-saħħa tal-bniedem;
• dannu lill-ispeċi protetti u l-ħabitats naturali li jaffettwa b’mod negattiv il-konservazzjoni kif definita fid-Direttiva 2009/147/KE, dwar il-konservazzjoni tal-għasafar selvaġġi, u d-Direttiva 92/43/KEE, id-Direttiva dwar il-Ħabitats Naturali.

Id-definizzjoni tinkludi r-rilaxx ta’ sustanzi li jniġġsu fl-arja (minħabba li dan jaffettwa l-kundizzjonijiet tal-art jew tal-ilma), l-ilma intern tal-wiċċ u l-ilma li jinsab taħt l-art, u kwalunkwe rilaxx apposta fl-ambjent ta’ organiżmi ġenetikament modifikati, kif definit mid-Direttiva 2001/18/KE.

Ambitu

Hemm żewġ xenarji fejn isseħħ responsabbiltà:

1. Danni ambjentali kkawżati minn kwalunkwe waħda mill-attivitajiet elenkati fl-Anness III tad-Direttiva, bħal:
   • industriji tal-enerġija
   • il-produzzjoni u l-ipproċessar ta’ metalli
   • industriji tal-minerali
   • industriji tal-kimika
   • ġestjoni tal-iskart
   • produzzjoni ta’ polpa, ta’ karta u bords fuq skala kbira, żebgħa ta’ tessuti u konzeriji
   • produzzjoni ta’ laħam, ħalib u ikel fuq skala kbira.
2. Danni ambjentali lil speċi protetti u ħabitats naturali (jew it-theddida imminenti tagħhom) ikkawżati minn attivitajiet okkupazzjonali għajr dawk elenkati fl-Anness III, u jekk il-kumpanija tkun naqset jew hija negliġenti.

Eċċezzjonijiet

L-eċċezzjonijiet jinkludu l-kunflitt armat, diżastru naturali, responsabbiltà għal tipi ta’ danni ambjentali koperti minn ċerti konvenzjonijiet internazzjonali (eż. tniġġis tal-baħar), u riskji nukleari, li huma koperti mit-Trattat Euratom.

Azzjonijiet ta’ prevenzjoni u ta’ rimedju

• Jekk ikun hemm theddida imminenti li jseħħ xi dannu, il-kumpanija għandha, bla telf ta’ żmien, tieħu l-miżuri preventivi li jkun hemm bżonn.
• Jekk id-dannu jkun diġà seħħ, il-kumpanija trid tinforma lill-awtoritajiet minnufih u tieħu passi biex tiġġestixxi s-sitwazzjoni sabiex tipprevjeni aktar danni u theddid għas-saħħa tal-bniedem, u tieħu azzjoni ta’ rimedju xierqa.

Il-kumpanija għandha tħallas għal azzjonijiet preventivi u ta’ rimedju, għajr f’ċerti sitwazzjonijiet, eż. jekk id-dannu jkun seħħħ minn parti terza minkejja l-miżuri ta’ sigurtà adegwati, jew li jirriżultaw minn konformità ma’ struzzjoni uffiċjali.

Implimentazzjoni

• Rapport ta’ implimentazzjoni tal-2016 ħares lejn l-esperjenza ta’ implimentazzjoni tad-Direttiva bejn l-2007 u l-2013, inkluż evalwazzjoni mwettqa taħt REFIT, il-programm dwar l-idoneità u l-prestazzjoni tar-regolamentazzjoni tal-Kummissjoni Ewropea.
• Ir-rapport jikkonferma li filwaqt li d-direttiva għad ma laħqitx il-potenzjal sħiħ tagħha, kienet effettiva fir-rigward tar-rimedji għad-danni ambjentali u fl-għoti ta’ inċentivi għall-prevenzjoni.

Regolament ta’ Emenda (UE) 2019/1010

Id-direttiva ġiet emendata fl-2019 bir-Regolament (UE) 2019/1010 li jallinja u jirrazzjonalizza l-obbligi ta’ rappurtar fil-qasam tal-leġiżlazzjoni ambjentali. Ir-regoli l-ġodda introdotti, li ilhom japplikaw mis-26 ta’ Ġunju 2019, huma kif ġej.

• Il-pajjiżi tal-UE jirrappurtaw lill-Kummissjoni dwar l-esperjenza miksuba fl-implimentazzjoni ta’ din id-direttiva. L-informazzjoni li għandhom bżonn jipprovdu fl-Anness VI tad-direttiva u għandha tinġabar sat-30 ta’ April 2022 u kull ħames snin wara.
• Sat-30 ta’ April 2023, u kull ħames snin wara, il-Kummissjoni se tippubblika evalwazzjoni li tkun għamlet minn din id-direttiva abbażi tal-informazzjoni fornuta mill-pajjiżi tal-UE.
• Sal-31 ta’ Diċembru 2020, il-Kummissjoni trid tiżviluppa inji gwida li jipprovdu fehim komuni tat-terminu “danni ambjentali ” kif definit f’din id-direttiva.